МОНГОЛ ХЭЛНИЙ

ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН

ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

ННА 81.2Мон

Монгол Улсын Ерөнхийлөгчийн дэргэдэх

ДАА 494

Хэлний бодлогын үндэсний зөвлөлөөс эрхлэн

М-692

Дэлхийн банкны санхүүжилтээр хэвлэв.

978-99978-3-172-9

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ

ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

Журамлан боловсруулсан ажлын хэсэг

Ахлагч: Н.Нарангэрэл

ХБҮЗ-ийн Ажлын албаны дарга,

Хэлбичгийн ухааны магистр (МА)

Гишүүд:Л.Болд Академич, Хэлбичгийн шинжлэх ухааны доктор (Sc.D)

Ц.Өнөрбаян

Монгол Улсын Ардын багш, Хэлбичгийн шинжлэх ухааны

доктор (Sc.D), профессор

М.Базаррагчаа

Шинжлэх ухааны Гавьяат зүтгэлтэн, Хэлбичгийн шинжлэх

ухааны доктор (Sc.D), профессор

Г.Гантогтох

Хэлбичгийн шинжлэх ухааны доктор (Sc.D), профессор

Ж.Баянсан

Хэлбичгийн шинжлэх ухааны доктор (Sc.D), профессор

Ж.Санжаа Хэлбичгийн шинжлэх ухааны доктор (Sc.D), профессор

О.Самбуудорж

Хэлбичгийн ухааны доктор (Ph.D), дэд профессор

Д.Заяабаатар

Хэлбичгийн ухааны доктор (Ph.D), дэд профессор

Г.Бямбацэрэн

Хэлбичгийн ухааны доктор (Ph.D), дэд профессор

Л.Жумдаан

Хэлбичгийн ухааны доктор (Ph.D), дэд профессор

М.Баярсайхан

Хэлбичгийн ухааны доктор (Ph.D), дэд профессор

Э.Пүрэвжав

Хэлбичгийн ухааны доктор (Ph.D), дэд профессор

Б.Түвшинтөгс

Хэлбичгийн ухааны доктор (Ph.D)

Б.Элбэгзаяа

Хэлбичгийн ухааны магистр (МА)

Л.Энхтуяа

Хэлбичгийн ухааны магистр (МА)

Т.Даваасүрэн

Хэлбичгийн ухааны бакалавр (BA)

Техник ажлын хэсэг

Гишүүд:М.Золжаргал

Компьютерийн ухааны доктор (Ph.D)

Ж.Ганбаатар

Хэлбичгийн ухааны доктор (Ph.D)

С.Алтантуяа

Хэлбичгийн ухааны доктор (Ph.D)

М.Энхжаргал

Хэлбичгийн ухааны магистр (МА)

М.Отгонбаяр

Хэлбичгийн ухааны магистр (МА)

Г.Гончигдорж

Хэлбичгийн ухааны магистр (МА)

М.Пагмадулам

Хэлбичгийн ухааны магистр (МА)

Ш.Хүрэлбаатар

Хэлбичгийн ухааны магистр (МА)

М.Анужин Хэлбичгийн ухааны бакалавр (BA)

Хавтасны зургийг:

Ц.Ойдов

Монгол Улсын Төрийн шагналт, Урлагийн гавьяат зүтгэлтэн

Дизайнер:

Ц.Өнөрбаяр

С “Монгол хэлний зөв бичих дүрмийн журамласан толь” бүтээлийг Монгол Улсын

Ерөнхийлөгчийн дэргэдэх Хэлний бодлогын үндэсний зөвлөлийн зөвшөөрөлгүй ном

товхимол, гарын авлага болгон хуулбарлан, борлуулахыг хориглоно.

УРИАЛГА

Монгол Улс Үндсэн хуулиараа “Монгол хэл бол төрийн албан ёсны

хэл мөн” хэмээн зарлан тунхаглаж, Үндэсний аюулгүй байдлын үзэл

баримтлалдаа “Үндэсний түүх, хэл, соёл, өв уламжлал, зан заншлаа

хадгалж, хамгаалж хөгжүүлэх нь монгол үндэстний оршин тогтнохын үндэс,

амин чухал дархлаа мөн” хэмээн зааж, “Монгол хэл нь монгол үндэстний

оюуны соёлын үнэт өв, үндэсний соёл иргэншлийн язгуур үндэс, улс

орны нэгдмэл байдал, үндэсний аюулгүй байдал, тусгаар тогтнолын нэгэн

баталгаа мөн” гэсэн үндсэн зарчимтай Монгол хэлний тухай хуулийг 2015

онд баталсан юм.

Олон янзаар бичиж хэвшсэн үгсийн асуудал, монгол хэлний зөв

бичгийн дүрэм өөрчлөгдсөн мэт төөрөгдөл байнгын маргаан мэтгээний

сэдэв болон даамжирсаар, хүмүүсийг талцал хуваагдалд хөтлөхийн

сацуу дээр дурдсан хууль тогтоомж, бодлогын баримт бичигт туссан эх

хэлний үнэлэмж, дархлааг султгах үндэс болсоор олон жил болжээ. Гэтэл

чухамдаа академич Ц.Дамдинсүрэн нарын 1983 онд зохиосон “Монгол

үсгийн дүрмийн толь”-ийг бид эдүгээг хүртэл албан ёсоор мөрдсөөр байгаа

билээ.

Монгол Улсын Ерөнхийлөгч миний бие 2017-2021 онд хэрэгжүүлэх

Бодлого, үйл ажиллагааны хөтөлбөртөө “Даяаршил, технологийн

хурдацтай хөгжлийн эрин үед үндэснийхээ түүхэн уламжлал, хэл,

iii

соёлын дархлааг хамгаалах” заалт тусгасан. Дээрх маргаантай асуудлыг

эцэслэн шийдвэрлэж, төрийн албан ёсны хэл, үндэсний соёл иргэншлийн

дархлаагаа хамгаалах үүднээс Ерөнхийлөгчийн дэргэдэх Хэлний бодлогын

үндэсний зөвлөл “Монгол хэлний зөв бичих дүрмийн журамласан толь”-

ийг батлан гаргаж байна. Энэхүү толь нь 38000 үгийг багтааснаас гадна

нэр үг, үйл үгийн хувилал, түгээмэл хэрэглэгддэг 1000 гадаад үг, дэлхийн

улс орнуудын болон нийслэлийн нэрийг кирилл үсгээр хэрхэн бичих

журмыг шинээр тогтоосон дорвитой бүтээл болжээ.

Зөв бичих зүйн асуудлаа зохицуулдаг дэлхийн улс орнуудын нийтлэг

жишигт нийцүүлэн хэвлэж буй энэхүү журамласан толийг Монгол Улсын

иргэн, хуулийн этгээд, төрийн байгууллага, тус улсын нутаг дэвсгэр дээр

байнга оршин суугаа гадаадын иргэн, харьяалалгүй хүн, Монгол Улсад

суугаа дипломат төлөөлөгчийн газар, бусад хуулийн этгээд бүхэн дагаж

мөрдөх үүргийг хуулиар хүлээж байгааг сануулахын сацуу хэлбэрэлтгүй

дагаж мөрдөн, үсэг бичгийн асуудлаа цэгцлэн журамлахыг уриалж байна.

Өсөхөөс сурсан үндэсний хэл маань өнө мөнхөд орших болтугай!

МОНГОЛ УЛСЫН ЕРӨНХИЙЛӨГЧ ХАЛТМААГИЙН БАТТУЛГА

2018 оны 5 дугаар сарын 25-ны өдөр

Улаанбаатар хот

iv

УЯЛГА ҮГ

Аливаа улс үндэстний тусгаар тогтнол, оршин байх хамгийн эрхэм

дээд хэмжүүрийн нэг бол хэл соёл, бичиг үсэг мөн. Хүн бүхэн бичиг үсгээр

дамжуулан мэдлэг хүртэж, эзэмшсэн мэдлэгээ бусадтай хуваалцаж,

амьдарч буй нийгмийнхээ үйл хэрэг, хувь заяанд идэвхтэй оролцдог.

Хэлний оршин тогтнохуй хувьсал хөгжилд нөлөөлж байдаг гол хүчин

зүйл нь нийгмийн харилцаа юм. Өнөөгийн үсрэнгүй хөгжил дэвшлийг

дагаад хүний харилцаанд цахим орчин асар нөлөөтэй болж чухал үүрэг

гүйцэтгэх боллоо. Ингэснээр хэлний харилцах, мэдээлэх, дамжуулах гол

үндсэн үүрэг улам тодорхой болж “цахим орчны хэл” дэлхийн бүх хэлний

оршин тогтнох баталгаанд нөлөөлөх хандлагатай болов. ЮНЕСКО-гоос

бичиг үсэгт тайлагдах олон улсын өдрийг жил бүр зохион байгуулж, дэлхий

дахинд насанд хүрсэн 781 сая хүн уншиж, бичиж чадахгүй байгаа тухай

статистик мэдээллийг гаргасан байдаг.

Монгол Улсын арван таван наснаас дээш хүн амын 97,5 хувь нь

бичиг үсэгт тайлагдсан гэсэн албан ёсны мэдээлэл байна. Энэ нь олон

улсын тоон мэдээлэлтэй харьцуулахад чамлахааргүй үзүүлэлт юм. Гэсэн

хэдий ч бичиг үсгийн боловсролыг иргэдэд эзэмшүүлэх, тэдний боловсролд

хөрөнгө оруулах нь хөгжлийн ухаалаг бодлого, заавал хэрэгжүүлэх чухал

сонголт мөн.

Монголчууд 1941 оноос хойш кирилл бичгийг албан ёсоор хэрэглэж

эхэлсэн бөгөөд 1983 онд академич Ц.Дамдинсүрэн, Б.Осор нар 18000

толгой үгийг үсгийн дүрэмдээ нийцүүлэн журамласан толийг нийтийн

хүртээл болгосноос хойш өдгөө 35 жил өнгөрчээ. Монгол Улсын төрөөс

зөв бичих дүрэм, толийн талаар тодорхой ажлыг хийж байсан боловч

нэгдсэн бодлого, хууль эрх зүйн орчин хангалттай бус байсан зэрэг хүчин

зүйлээс шалтгаалж ахицтай үр дүнд хүрээгүй болно. Салбарын эрдэмтэд,

иргэд олон нийт өөр өөрийн дураар үсгийн дүрмийг баримтлалгүй

бичдэг нь цахим орчинд төдийгүй сонин хэвлэл, шинжлэх ухааны ном

бүтээлд ч мэр сэр харагдах болсон. Эл асуудлыг нэг мөр журамлан

шийдэхэд хэл зүйн идэвхтэй хувилал бүхий 38000 толгой үгтэй энэхүү

v

“Монгол хэлний зөв бичих дүрмийн журамласан толь” маш чухал ач

холбогдолтой юм.

Миний бие Монгол Улсын Их Хурлын даргаар ажиллаж байх

хугацаанд Монгол хэлний тухай хуулийг Улсын Их Хурлаас баталсан.

Хуулиар Монгол Улсын хэмжээнд кирилл болон үндэсний бичгийн зөв

бичих тус тусын нэгдмэл дүрэмтэй байх бөгөөд иргэн, хуулийн этгээд уг

дүрмийг дагаж мөрдөх, зөв бичих дүрмийн толийг шинэчлэн боловсруулж,

батлуулах тодорхой заалттай.

Энэ хариуцлагатай ажлын хүрээнд Ерөнхийлөгчийн дэргэдэх Хэлний

бодлогын үндэсний зөвлөлийн даргын тогтоол гарч хэлний салбарын

тэргүүлэх эрдэмтэд олон талаас нь зөвшилцөж ажилласны үр дүнд зөв

бичих дүрмийн журамласан толио боловсруулж, Та бүхэнд толилууллаа.

Монгол Улс даяар энэхүү толийг сайтар мөрдөж хэвших

шаардлагатай.

“Монгол хэлний зөв бичих дүрмийн журамласан толь” бол хэлний

хэрэглээний хувьд үндсэн хууль адил заавал дагаж мөрдөх баримт

хэрэглэгдэхүүн юм. Мөн хүн төрөлхтний өдөр тутмын ахуй амьдрал,

хэв маягийг компьютер болон хиймэл оюунгүйгээр төсөөлөхийн аргагүй

болсон. Хиймэл оюун, программ хангамжийн тусламжтайгаар хэлэнд

задлан шинжилгээ хийж, хэлний цахим сан бүрдүүлж, түүгээрээ дамжин

хэл судлалын маш олон асуудлыг шийдвэрлэж чаддаг болсон.

Толь бүтээсэн ажлын хэсгийн эрдэмтэд орчин үеийн технологийн

ололт амжилт, хөгжил дэвшлийг ашиглаж, дэлхийн толийн жишгийг судлан

үг бүрийн хэрэглээний давтамж, үгсийн аймгийн ангилал, нэр үйл үгийн

хувилах жишээг компьютерийн оролцоотойгоор боловсруулан бүтээлчээр

ажилласан нь толийн бас нэгэн ололт юм.

Энэхүү толийг мөн цахим орчинд гар утас, компьютер ашиглан

хурдан шуурхай ашиглах, хэрэглэх боломж бүрдэж буйд баяртай байна.

Эх хэлээ дээдэлж, зөв бичих дүрмээ чанд баримтлан, журамласан

толио байнга ашиглаж хэвших нь төр захиргааны байгууллага, олон нийт,

хэвлэл мэдээллийн байгууллага, иргэн бүрийн үүрэг тул улс нийтээр

энэхүү толийг мөрдөхийг уриалж байна.

МОНГОЛ УЛСЫН ЕРӨНХИЙЛӨГЧИЙН

ТАМГЫН ГАЗРЫН ДАРГА ЗАНДААХҮҮГИЙН ЭНХБОЛД

2018 оны 5 дугаар сарын 25-ны өдөр

Улаанбаатар хот

vi

vii

viii

ӨМНӨХ ҮГ

Монголчууд бичиг соёлын эртний уламжлалтай. Тэрхүү арвин баялаг

уламжлал нь гарваль (генефонд) болон дурсал (мемофонд)-ын сан хөмрөгт

хадгалагдаж үеийн үед үл тасрах эрдэнэсийн хэлхээ болон дархлаажсан

байдаг. Аливаа үндэстний соёл сэтгэлгээ нь тухайн үндэстний хэлнээ,

тухайлбал аман болон бичгийн хэлний баримтад тусаж дурслын сан

хөмрөг болдог.

Монголчуудын соёл, сэтгэлгээний онцлогийг тусгасан үг, хэллэгийн

уурхай дундаршгүй их нөөцтэй. Тийм ч учраас баян тансаг үгийн сантай,

аялгуу сайхан монгол хэл маань монгол үндэстний оршин байхын нэгэн

дархлаа мөн.

Хэлний дархлааг хадгалж, хөгжлийг нь тогтвортой хадгалдаг нэг

чухал хүчин зүйл бол бичгийн хэл юм. Ийм ч учраас хүн төрөлхтөн аман

ярианы хязгаарлагдмал шинжийг даван туулахын тулд бичгийн хэлний

олон хэлбэрийг буй болгосон билээ. Дэлхийн хүн төрөлхтний бичиг үсгийн

түүхийн нэг бүрэлдэхүүн хэсэг нь монголчуудын хэрэглэж ирсэн бичиг үсэг юм.

Монголчуудын хэрэглэж ирсэн бичиг үсгийн дотроос оюуны болон

эдийн соёлын хамгийн баялаг сан хөмрөгийг тээж ирсэн болон тээж байгаа

бичиг үсэг бол үндэсний буюу монгол бичиг, кирилл буюу монгол кирилл

бичиг хоёр юм. Энэ хоёр бичгийн үнэ цэн, ач холбогдлыг сөргүүлэн тавих

боломжгүй.

Монгол кирилл бичиг нь хэрэглэсэн цаг хугацааны хувьд богино

боловч хэрэглээний цар хүрээ, гүйцэтгэсэн үүрэг, тээж дамжуулсан

баримтын хувьд асар өргөн юм. ХХ зууны дөчөөд оноос өнөө хүртэл

Монгол улсын нийгэм, эдийн засаг, улс төр, боловсрол, соёл, шинжлэх

ухааны бүхий л салбарт нийтлэг хэрэглэгдэж байгаа энэ бичгийн хэрэглээг

улам боловсронгуй болгох гэж үе үеийн төр засгаас анхаарч ирсэн боловч

зөв бичих дүрэм нь эрх зүйн хувьд нэг мөр хүлээн зөвшөөрөгдөөгүй, бүх

нийтээр мөрдөх зөв бичгийн журамласан дэлгэрэнгүй тольгүй байгаа

учир хүссэн хүн бүр шинээр толь бичиг зохиох, мөн тэдгээр нь зөрүү,

будилаантай, нөгөөтээгүүр монгол хэлний сургалт болон хэрэглээнд

шийдэгдээгүй цөөнгүй асуудал байсаар байна. Иймд Ц.Дамдинсүрэнгийн

зохиосон зөв бичих дүрмийг дахин нягталж, зарим нэмэлт тайлбар

хийж, түүндээ тулгуурласан журамласан толь шинээр зохиох шаардлага

зайлшгүй гарсан юм.

Монгол хэлний тухай хуулийн дагуу Хэлний бодлогын үндэсний

зөвлөлийн дарга 2016 оны 9 дүгээр сарын 8-ны өдрийн 05 дугаар

тогтоол гаргаж, уг тогтоолын дагуу толь зохиох ажлын хэсэг байгуулан

тус Зөвлөлийн Ажлын албаны дэргэд ШУА-ийн Хэл зохиолын хүрээлэн,

МУИС, МУБИС-ийн эрдэмтэн судлаачдын баг бүрдүүлж, энэхүү толийг

боловсруулав.

Журамласан толийг эмхэтгэн зохиохдоо 1941 онд Ц.Дамдинсүрэн

зохиож 1983 онд нэмэн засварлаж хэвлэсэн дүрэм (Ц.Дамдинсүрэн, Б.Осор,

«Монгол үсгийн дүрмийн толь» Редактор С.Мөөмөө, Улаанбаатар, 1983:

404-429 тал)-ийг баримталсан болно. Өөрөөр хэлбэл Ц.Дамдинсүрэнгийн

зохиосон монгол хэлний зөв бичих дүрэмд ямар нэг өөрчлөлт оруулаагүй,

харин зарим нэг нэмэлт тайлбар, тодруулга хийсэн болно. Гэхдээ дээр

ix

дурдсан толь (1983)-д туссан үгийн тоо харьцангуй цөөн, зарим үгийг

журамлахдаа монгол хэлний үгийн бүтэц, бүтээврийн байрын зүй тогтлоос

гажсан, үгийн гарал, уламжлалт бичлэгийг дутуу анхаарсан зэрэг зарим

дутагдал байсныг засаж журамлалаа. Бидний боловсруулсан тольд туссан

онцлогийг дурдъя:

Нэг. Уугуул монгол болон монголжсон гадаад үг.

1.1.

Толь бичгийн толгой үгэнд нэр, үйл үгийн хэл зүйн хэлбэрүүдийг

аль болохоор оруулахгүйг хичээсэн болно. Үүнд:

• Жинхэнэ нэрийн олон тооны -нар, -ууд2, -д, -с, -чууд2 (-чуул2),

-уул2, -ынхан4, (-нхан4) зэрэг дагавартай хэлбэрүүдийг

оруулаагүй. Зөвхөн зарим үгэнд олон тоо заах үүргээ алдсан

цогцос, үйлс, ард, сайд, дөрвөд, торгууд, баяд, түмэд гэх мэт

үгсийг толгой үгээр авсан болно.

• Үйл үгийн хэв, байдлын дагавартай хэлбэрийг толь бичигт

тусгалгүй, харин хэвийн дагаврын дараа үг бүтээх дагавар

орсон хэлбэрийг толь бичигт оруулсан болно. Жишээ нь:

үзүүлэлт, хэлэлцүүлэг, барилдаан, тулалдаан гэх мэт.

1.2.

Монгол болон монголжсон гадаад үгийг үндсэндээ урьд өмнөх толь

бичигт туссан болон бичиж хэвшсэн хэлбэрээр нь авсан болно.

Харин бэлгэ тэмдэг (утга ялгах), түүхэн уламжлал (бичлэгийн

заншсан уламжлал) зэргийг харгалзаж шинээр журамласан цөөн

тооны үг бий. Жишээ нь: билиг (оюун билиг), бэлгэ (бэлгэ тэмдэг),

бэлэг (бэлэг дурсгал), Төвөд (Төвөд орон), гараг (долоо хоногийн

өдрийн нэр), эрих (эрих маани) гэх мэт.

1.3.

Монгол хэлний зарим дагавар нэн бүтээлч учраас толгой үгэнд

тухайн дагавартай үгийг аль болохоор оруулахгүйг хичээсэн болно.

Үүнд:

• Жинхэнэ нэрийн язгуур, үндсэнд залгаж харьцангуй тэмдэг

нэр бүтээх -тай3, -гүй, тэмдэг нэрийн утга бууруулах -втар4,

-дуу2 дагавартай үгсийг оруулаагүйг анхаарна уу. Жишээ нь:

чадалтай, чадалгүй, устай, усгүй, модтой, модгүй, гэх мэт.

• Голдуу жинхэнэ нэр, тэмдэг нэр, тооны нэр, орон цагийн нэр,

хааяа үйлийн тодотгон холбох, нөхцөлдүүлэн холбох нөхцөлтэй

үйл үгэнд залгаж сэтгэлийн аяс илтгэх -хан4 дагавартай үгсийг

толгой үгэнд тусгаагүй болно. Жишээ нь: хархан, цагаахан,

ботгохон, хургахан, гуравхан, аравхан, барагтайхан, иймхэн,

тиймхэн, мэлтэлзэнхэн гэх мэт.

1.4.

Монгол хэлний үгийн язгуур, дагаврын утга, үүрэг, байрлалыг сайн

мэдэхгүйгээс болоод алддаг нэлээд үгийн дагавар бүтцийг нэг мөр

болгов. Үүнд:

• Юмс, үзэгдлийн гадаад төрх байдлыг дүрслэх гэд-, цүд-, бонд-,

дэнж-, бөнд-, санж-, ирж-, тант- гэх мэт язгуурт үйл үг бүтээх

-гана (-гэнэ, -гоно, -гөнө) дагавар залгана. Жишээ нь: гэдгэнэ-,

бондгоно-, иржгэнэ-, татгана- гэх мэт.

x

• Монгол хэлний хар-, хур-, тор-, шар-, түр-, хав- гэх мэт голдуу

“р”, “в” гийгүүлэгчээр төгссөн дуу авиа дуурайх утгатай язгуурт

үйл үг бүтээх -жигна4, (-чигна4) дагавар залгана. Жишээ нь:

харжигна, шаржигна, хавжигна, тарчигна гэх мэт. Иймд дүрслэх

утгатай язгуур уу, дуурайх утгатай язгуур уу гэдгийг тэмдэг нэр

бүтээх -гар4 дагавар залган шалгаж болно. Учир нь энэ дагавар

зөвхөн дүрслэх утгатай язгуурын дараа орно. Жишээ нь:

дэнжгэр, иржгэр гэж дүрслэх язгуураас үг бүтээж болж байхад

хар-, хүр-, шар- гэх авиа дуурайх язгуурт уг дагаврыг залган үг

бүтээж болдоггүй.

• Түүнчлэн “н”, “л” гийгүүлэгчээр төгссөн дуу авиа дуурайх

язгуурт -гана4, -гина2 гэсэн дагавар залгана. Жишээ нь:

хангина-, гангина-, гонгино-, гангана- гунгана-, хүнгэнэ-,

жингэнэ-, дангина-, сүнгэнэ-, шулгана-, нялгана- гэх мэт.

1.5.

Монгол хэлнээ дүрслэх язгуураас жинхэнэ нэр бүтээх -аахай4

гэсэн дагавар байдгийг өөр байр, үүрэгтэй дагавартай адилтгаж

журамласан тохиолдол байгааг анхаарч нэг мөр болгов. Жишээ

нь: эрвээхэй, дэгдээхэй, ангаахай, овоохой, бөмбөөхэй, сарваахай,

сэрвээхэй гэх мэт үгийг ижил бүтэцтэй гэж үзэж журамлав. Харин

дэлхий, эсгий, ээзгий, мэлхий гэдэг үгс дээрх үгстэй ижил бүтэцтэй

биш юм.

1.6.

Түүхэн үүднээс үйлийн ирээдүй цагаар тодотгон холбох “-х”

дагавартай гарал нэг -хуун2, -хуй2 зэрэг дагаврыг өмнөө балархай

эгшигтэй бичихээр журамлав. Жишээ нь: бүтээгдэхүүн, эзлэхүүн,

шатахуун, сурахуй, мэдрэхүй, хүртэхүй гэх мэт.

1.7.

Монгол бичгийн хэлний “-ри, -ни, -ли, -ги” гэсэн үеийн “и” эгшиг нь

урагш шилжин хэлэгдэх болсон тул дараах байдлаар журамлав.

Будули- (монгол бичигт) > будил-, будилаан, будилаад

Улари- (монгол бичигт) > улир-, улирал, улираад

Халтури- (монгол бичигт) > халтир-, халтираад, халтираа

Голдури- (монгол бичигт) > голдир-, голдирол

Олтури- (монгол бичигт) > олтир-, олтирог (бүлэг арал)

Бадари- (монгол бичигт) > бадир-, бадируун

Дабалигун- (монгол бичигт) > давилуун

1.8.

Ав- язгуураас үүсэх дараах хоёр үгийг “-лига” болон “-лага” гэх

хоёр өөр дагавартай үг гэж үзэн авлига (хээл хахууль), авлага (өр

авлага, гарын авлага) гэж журамлав.

1.9.

Мөн гараг, гариг гэх хоёр үгийг доорх утгаар хэрэглэнэ. Жишээ нь:

Гараг (долоо хоногийн өдрийг заасан нэр; нарны аймгийн од

эрхсийн нэр)

Гараг (биеийн мөч, эрхтний мэдрэл алдагдах өвчин, саа)

Гариг (нохойн өтгөн ялгадас), гарих (нохой баах)

xi

1.10. Монгол бичгийн хэлний нэр үгээс тэмдэг нэр бүтээх -лиг дагаврыг

кирилл бичигт ихэнхдээ эгшиг зохицох ёсоор бичнэ. Жишээ нь:

цог-лог, цомор-лог, онц-лог, ноё-лог, ур-лаг, тохи-лог, цовоо-лог,

олон-лог, өдөр-лөг, зэр-лэг, хөрс-лөг, төмөр-лөг, битүү-лэг, өөд-лөг,

ноос-лог, нуруу-лаг, мах-лаг, чих-лэг, ний-лэг гэх мэт. Харин хэвшиж

тогтсон “гоо-лиг, хан-лиг, зар-лиг” гэдэг үгсийг энэ байдлаар тольд

тусган оруулав.

1.11. Үүсмэл биш үгэнд “я”, “ё” үсгийн өмнө зөөлний тэмдэг бичнэ.

Жишээ нь: гавьяа, харьяа, сүрьеэ, сумьяа, адьяа, товьёг гэх мэт.

1.12. Улс үндэстэн, ястны нэрийн битүү үеийн балархай эгшгийг гээж

бичихгүй. Жишээ нь: орос + ын = оросын, хятад + ын = хятадын,

төвөд + ийн = төвөдийн, ойрад + ын = ойрадын, урад + ын =

урадын, дархад + ын = дархадын, боржигин + ы = боржигины,

хонгирад + ын = хонгирадын, дөрвөд + ийн = дөрвөдийн, түмэд

+ ийн = түмэдийн, хорчин + ы = хорчины, харчин + ы = харчины,

үзэмчин + ий = үзэмчиний, цахар + ын = цахарын, захчин + ы =

захчины, зүрчин + ий = зүрчиний, зүрчид + ийн = зүрчидийн гэх мэт.

1.13. Голдуу орон, цагийн нэрийн үндэс, жинхэнэ нэрийн харьяалахын

тийн ялгалын дараа орж тухайн зүйлийг хамаатуулан нэршүүлэх

үүрэгтэй “-хь”, “-хи” дагаврыг одоо “ь”, “и”-гүй бичиж хэвшиж

буй байдлаар нь журамлав. Жишээ нь: дараах, доорх, цаанах,

олонх, урдах, ахынх, Батынх гэх мэт. Түүнчлэн тухайн дагавар

өгөх оршихын тийн ялгалын нөхцөлтэй нийлж тусгай үг мэтээр

хэрэглэгдэх үед дахь, дэх гэж салган бичиж буй учир мөн тэр

хэвээр нь журамлав. Жишээ нь: гурав дахь өдөр, дөрөв дэх үе гэх

мэт.

1.14. Үүсмэл үгийн бүтцийг буруу ухаарснаас болоод буруу бичдэг үгсийг

зөв хэлбэрээр нь журамлалаа. Жишээ нь: оношилгоо, санаачилга,

сурвалжилга, эмхэтгэл, цомхотгол, номхотгол, зөвлөгөөн гэх мэт.

1.15. Хэлний хөгжлийн хандлагаас шалтгаалж хоёрдмол үүрэгтэй болсон

жинхэнэ нэрийн хувиллын зарим хэлбэрийг энэ толь бичигт нэг

мөр журамлахад бэрхшээлтэй байсан тул аль оновчтой, түгээмэл

тохиолдлыг нь сонгон авлаа. Тухайлбал, жинхэнэ нэрийн үндэс

үүсгэх “-н”-тэй, “-н”-гүй хэлбэрийг бичихдээ харьяалах, өгөх орших,

гарах гэсэн гурван тийн ялгалын нөхцөлийн өмнө “-н” гарч ирж

байвал “-н”-тэй хувилбарыг хэрэглэнэ. Жишээ нь: хананы, хананд,

хананаас; мөнгөний, мөнгөнд, мөнгөнөөс; нарны, наранд, нарнаас;

морины, моринд, мориноос; томьёоны, томьёонд, томьёоноос;

модны, модонд, модноос гэх мэт.

Түүнчлэн “-н”-тэй, “-н”-гүйгээр “хотын хойно - хотны хойно, хотын

нохой - хотны нохой, сумын дарга - сумны хонгио, сарын хүнс -

сарны гэрэл, гурвын нэг - гуравны нэг, сүүлийн үед - сүүлний үе,

xii

хогны машин - хогийн машин (муу машин), цагны оосор - цагийн

байдал, багны хайрцаг - багийн дарга гэх мэт утга ялгах нь бий.

1.16. Монгол хэлний олон дуудлагатай үгийн үндсэн дуудлагыг тольд

оруулж журамлах зарчмыг баримталлаа. Гэвч монгол хэлэнд

нэгэнт хэвшин тогтсон, гол төлөв аман болон уран зохиолын

хэлний найруулгын үүргээр хэрэглэгддэг, зөв бичих дүрмийн

үндсэн зарчимд харшлахгүй байгаа зарим үгийн аль аль дуудлагыг

оруулсан болно. Жишээ нь: оногдох - ногдох, өс - өш, хүү - хөвүүн

- хөвгүүн, ээж - эжий - ижий, мартах - умартах гэх мэт.

1.17. Хэв, байдлын дагавар, тодотгон холбох болон нөхцөлдүүлэн

холбох нөхцөл, биеэр төгсгөх нөхцөл, цагаар төгсгөх нөхцөлийг үйл

үгийн үндсэнд бүгдийг залгах ёстой боловч хэрэглээний хувьд тэр

болгон жигд залгадаггүй. Үүнд хүсэх утгатай “-су2”, ирээдүй цагийн

утгатай “-му2” болон ховор хэрэглэгддэг эшлэх утгатай “-руун2”,

зорих утгатай “-р” (-хаар4) нөхцөл байдгийг анхаарна уу. Тухайлбал,

ямаа ишиглэх гэсэн байгалийн төрөлх үйл явдлыг учир зүйн

үүднээс “ишиглэсхийх, ишиглэзнэх, ишиглээтэх; ишиглэсүгэй,

ишиглэсү, ишиглэмү, ишиглэгтүн, ишиглүүзэй; ишиглэгдэхүй,

ишиглэмз, ишиглэхүүн, ишиглэрүүн, ишиглээр (зорих нөхцөл),

ишиглэе” гэж хэрэглэдэггүй учир ийм хэлбэрүүдийг хувиллын

жишээнд оруулаагүй болно.

Хоёр. Гадаад үг.

Ц.Дамдинсүрэнгийн үсгийн дүрмийн толь анх зохиогдож байх үед

өрнө дахины хэлнээс монгол хэлэнд орсон гадаад үгийн тоо цөөн, голдуу

орос хэлээр дамжин орж байсан учраас журамлахад бэрхшээл бага байв.

Харин 1990-ээд оноос манай улсын гадаад харилцаа урьд өмнө байгаагүй

өргөжиж, түүнийг дагаад нийгэм, эдийн засаг, улс төр, шинжлэх ухаан

техникийн үг, нэр томьёо олноор орж ирсэн учраас тэдгээрийг журамлах

зайлшгүй шаардлага гарсан билээ.

Бид энэ удаа бүх гадаад үгийг бус, бүх нийтийн мэдээллийн

харилцаанд болон гадаад харилцааны албан бичигт түгээмэл хэрэглэгддэг

үгсийг оруулсан болно. Үүнд:

2.1.

Дэлхийн улс орнууд, нийслэл, олон улсын байгууллагуудын нэр,

дипломат харилцаанд хэрэглэгддэг олон улсын хэрэглээ бүхий үг,

хэллэгийг Гадаад Харилцааны Яамтай зөвшилцөж журамласан

болно.

2.2.

Олон нийтийн мэдээллийн хэрэгсэлд түгээмэл хэрэглэгддэг үгсийн

бичих хэлбэрийг журамласнаас гадна хэл зүйн хувиллаар хэрхэн

хувилах тохиолдлуудыг тогтоосон болно.

2.3.

Үгийн эцэст гийгүүлэгч давхарлан орж хэвшсэн гадаад үгсийг

хэвээр нь журамласан болно. Жишээ нь: масс, босс, комисс,

кирилл, грамм, программ гэх мэт.

xiii

2.4.

Орос хэлээр дамжиж монгол хэлэнд орсон “-ия” хэлбэрээр төгссөн

үгсийн “-ия” төгсгөлийг “с”, “ц” гийгүүлэгчийн дараа орсон байвал

хасна. Бусад гийгүүлэгчийн дараа орж байвал “и” эгшиг нь өмнөх

гийгүүлэгчээ тагнайшуулах үүрэгтэй тул зөвхөн “я” үсгийг хасна.

Жишээ нь: станция - станц, комиссия - комисс, инновация -

инновац, корпорация - корпорац, лекция - лекц гэж бичих нь зөв.

Харин компания - компани, Италия - Итали гэж бичнэ.

Эрхэм хэрэглэгч та бүхэн аливаа албан бичиг, сургалт, бүх

нийтэд зориулсан бичиг зохиол төдийгүй хувийн захидал, бичиг үсгийн

харилцаандаа энэхүү журамласан толийг нэг мөр баримтлахыг хүсье.

Түүнчлэн засаж сайжруулах, дутуу орхигдсон үг хэллэг гарвал Монгол

Улсын Ерөнхийлөгчийн дэргэдэх Хэлний бодлогын үндэсний зөвлөлд

www.toli.gov.mn гэсэн хаягаар санал, зөвлөмжөө ирүүлнэ үү.

Ажлын хэсэг

xiv

ТОЛЬ АШИГЛАХ ЗААВАР

1. “Монгол хэлний зөв бичих дүрмийн журамласан толь” нь “Уриалга” (iii-

iv), “Уялга үг” (v-vi), ““Монгол хэлний зөв бичих дүрмийн журамласан

толь”-ийг батлах тухай тогтоол” (vii),“Өмнөх үг” (ix-xiv), “Толь ашиглах

заавар” (xv-xvi), “Товчилсон үг, тэмдэг” (xvii), “Толины үндсэн үг” (1-270,

292-487), “Монгол кирилл үсгийн дүрэм” (271-291), “Гадаад үг” (488-

509), “Үг хувилгах жишээ” (510-520), “Аймаг, сум, дүүргийн нэр” (521-

524), “Дипломат харилцаатай улс орны нэрс” (524-527), "Багцалсан

дүрэм" (528-537), "Багцалсан үг" (538-539), "Ном зүй" (540-542) гэсэн

хэсгээс бүрдэнэ. Энэ нь толийг ашиглах болон үгийг хэрхэн бичихийг

хялбар олох зорилготой холбоотой ангилал юм.

2. Журамласан толийг зөв хэрэглэж сурахад эхлээд “Өмнөх үг”, “Толь

ашиглах заавар”-ыг унших нь тустай. Мөн “Монгол үсгийн дүрэм”-ийн

хэсгийг сайтар унших нь зөв бичих чадварыг эзэмшихэд тустай юм.

3. Толгой үгийг тод хөх өнгөөр ялган, үгийг үндсээр нь бичиж, үйл үгийг

богино зураасаар (-) ялгасан болно.

4. Толгой үгийн хэрэглээг идэвхтэй (●●●), харьцангуй идэвхтэй (●●○),

идэвхгүй (●○○) гэж ялган дугуйг улаан өнгөөр будаж тэмдэглэсэн нь

үгийн утга, хэрэглээг эзэмших, сургалтад ашиглахад тустай юм.

5. Толгой үгийн нэр үгийг I, үйл үгийг II гэсэн ром тоогоор, арын 1.1, 1.2,

1.3 гэсэн араб тоогоор хэл зүйн хувиллын дүрмийг дугаарлаж заасан

болно. Иймд үгийг хэл зүйн хувиллаар хэрхэн хувилгаж бичихийг

сайн мэдэхгүй байгаа бол энэ дугаарыг ашиглан “Үг хувилгах жишээ”

хэсгээс хараад яаж хувилган бичихийг мэдэж болно.

6. Толгой үгийн хэл зүйн ангиллыг Ерөнхий боловсролын сургуулийн

сургалтад мөрдөж байгаа жинхэнэ нэр [ж.н], үйл үг [үй.ү], тэмдэг

нэр [тэ.н], тооны нэр [то.н], төлөөний үг [тө.ү], орны нэр [о.н], цагийн

нэр [ц.н], холбох үг [хо.ү], баймж үг, бүтээвэр [баймж], дүрс дуурайх

үг [д.д.ү], авиа дуурайх үг [а.д.ү], аялга өгүүлбэр [а.ө], дутмаг үйл үг

[дут.ү.ү] гэж дөрвөлжин хаалтад ялган товчилж тэмдэглэв. Энэ нь уг

үгийн хэл зүйн үүргийг мэдэхэд тустай юм.

7. Ижил бичлэгтэй үгсийг тусгайлан дугаарлалгүй, хэл зүйн хувиллын

үүргээр нь жинхэнэ нэр [ж.н], үйл үг [үй.ү] гэж ялгахын хамт, бусад

ижил үгийг хэрэглээг нь анхаарч дараалуулсан болно.

8. Толгой үгийн гол утгыг ойлгохын тулд товч тайлбар дагалдууллаа.

Хэрэв салаа утга илэрхийлж байгаа бол цэгтэй таслалаар (;) ялгав.

Толгой үгийн утгыг холбоо үгээр тайлбарлахдаа толгой үг нь давтагдаж

байгаа бол долгион зураасаар (~) ялгасан болно. Жишээ нь: туш- ●●○

II.9.1 [үй.ү] морь ~; садаа болох, харшлах гэх мэт.

9. Гол төлөв холбоо үгээр хэрэглэгдэх толгой үгийн дараа тодорхойлох

цэг (:) тавьж товч тайлбарыг дагалдуулсан болно. Жишээ нь: тулгарт

●○○ [ж.н] ~ малгай: ёслолын малгай гэх мэт.

10. Ихэнхдээ нэр томьёоны үүрэгтэй амьтан, ургамлын нэрийн утгыг

тодорхой болгохын үүднээс толгой үгийн ард амьтны нэрийг (амь.),

xv

ургамлын нэрийг (урга.) гэх мэтээр нуман хаалтад тэмдэглэсэн болно.

Жишээ нь: голт I.1.2 ●○○ (урга.) [ж.н] нэг зүйл бут, үр нь эмд орно гэх мэт.

11. Монголжсон гадаад үгийг монгол үгийн жагсаалтад оруулсан бол шинэ

тутам монгол хэлэнд орсон гадаад үгийг гадаад үгийн жагсаалтад

оруулж хэл зүйн хувиллыг нь бичсэн болно. Жишээ нь: график I.27.1

графикийн, графикт, графикийг, графикаас, графикаар, графиктай,

график руу, графикаа гэх мэт.

12. Монголчлох бололцоо бүхий зарим гадаад үгийг гадаад үгийн

жагсаалтад оруулалгүй орхисон тул тэдгээр үг хэллэгийг монголоор

нэрлэж хэвших нь зөв юм. Жишээ нь: факультет (салбар сургууль) гэх

мэт.

12. Энэ толь нь зөв бичих дүрмийн толь учраас үгийн утгад дэлгэрэнгүй

тайлбар хийгээгүй бөгөөд зөвхөн уг үгийн товч утгыг толгой үгийн ард

хадаж өгсөн болно.

xvi

ТОВЧИЛСОН ҮГ, ТЭМДЭГ

~

- толгой үг

;

- тайлбарын утгыг ялгах

:

- хоршиж утга илэрхийлэх үгийн ард

ж.н

- жинхэнэ нэр

тэ.н

- тэмдэг нэр

то.н

- тооны нэр

о.н

- орны нэр

ц.н

- цагийн нэр

тө.ү

- төлөөний үг

үй.ү

- үйл үг

хо.ү

- холбох үг

баймж

- баймж үг, баймж бүтээвэр

д.д.ү

- дүрс дуурайх үг

а.д.ү

- авиа дуурайх үг

а.ө

- аялга өгүүлбэр

дут.ү.ү

- дутмаг үйл үг

амьт

- амьтны нэр

урга

- ургамлын нэр

хууч

- хуучирсан үг

шаш

- шашны нэр томьёо

xvii

МОНГО

МОНГ Л Х

О

Э

Л Х ЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУР

Э

АМЛА

ЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУР

С

АМЛА АН Т

С

О

АН Т ЛЬ

О

МОНГО

МОНГ Л Х

О

Э

Л Х ЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУР

Э

АМЛА

ЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУР

С

АМЛА АН Т

С

О

АН Т ЛЬ

О

ЦАГААН Т

ЦАГ

О

ААН Т ЛГ

О ОЙ

ЛГ

А а

Б б

В в

Г г

Д д

А а

Б б

В в

Г г

Д д

Е е

Ё ё

Ж ж

З з

И и

Е е

Ё ё

Ж ж

З з

И и

Й й

К к

Л л

М м

Н н

Й й

К к

Л л

М м

Н н

О о

Ө ө

П п

Р р

С с

О о

Ө ө

П п

Р р

С с

Т т

У у

Ү ү

Ф ф

Х х

Т т

У у

Ү ү

Ф ф

Х х

Ц ц

Ч ч

Ш ш

Щ щ

ь

Ц ц

Ч ч

Ш ш

Щ щ

ь

ы

ъ

Э э

Ю ю

Я я

ы

ъ

Э э

Ю ю

Я я

18

xviii

1

xviii

МОНГО

МОНГ Л Х

О

Э

Л Х ЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУР

Э

АМЛА

ЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУР

С

АМЛА АН Т

С

О

АН Т ЛЬ

О

МОНГО

МОНГ Л Х

О

Э

Л Х ЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУР

Э

АМЛА

ЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУР

С

АМЛА АН Т

С

О

АН Т ЛЬ

О

аадас ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

аадга ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

ЦАГААН ТОЛГОЙ

аадгана- II.10.1 ●○○ [үй.ү] аадгар юмны

үргэлжлэн хөдлөх

А

аадгар ●○○ [тэ.н] богино тагдгар

аадгард- II.7.1 ●○○ [үй.ү] аадгар болох

А а

Б б

В в

Г г

Д д

аадгардуу ●○○ [тэ.н] аадгар байрын

аа ●●○ А

[а.ө] асуух, хайрлах, харамсах зэрэг аадгас ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

аялга, ~ тийм үү

аадмаг I.6.1 ●○○ [ж.н] хатаасан бяслаг

аа I.12.1 ●○○ [ж.н] ааг омог, ~ ихтэй хүн

ааживтар ●○○ [тэ.н] бага зэрэг аажуу

аа ●●○ [баймж.] ерөнхийлөн дуудах утгатай аажим ●●● [тэ.н] алгуур; хожим

баймж, ах ~, явъя

аажимд- II.7.1 ●○○ [үй.ү] хоцрох, оройтох,

Е е

Ё ё

Ж ж

З з

И и

аа ●●○ [баймж.] нотлох утгатай баймж, би удах

явна ~, явна

аажимдуу ●○○ [тэ.н] аажим байрын

аав I.1.1 ●●● [ж.н] эцэг, ~ ээж

аажимла- II.10.1 ●○○ [үй.ү] зориуд аажим

ааварх- II.7.1 ●○○ [үй.ү] аавын овор гаргах, болгох

аав мэт аашлах

аажимс- II.7.1 ●○○ [үй.ү] уг юм аажим болох

Й й

К к

Л л

М м

Н н

аавсаг ●○○ [тэ.н] аавдаа илүү дотно

аажмар- II.5.1 ●○○ [үй.ү] алгуур аажим болох

ааг I.6.1 ●●● [ж.н] цайны ~; ~ омог, хайчны ~

аажуу ●●● [тэ.н] ~ уужуу

аага I.18.1 ●○○ [ж.н] амуу будааг цайруулахад аажуувтар ●○○ [тэ.н] удаавтар; хожим

гарах хивэг маягийн хальс

аажууд- II.6.1 ●●○ [үй.ү] аажуу болох, хоцрох,

аагал- II.4.1 ●○○ [үй.ү] хивэг хальсыг удах

цэвэрлэх

аажуудуу ●○○ [тэ.н] аажуу байрын

О о

Ө ө

П п

Р р

С с

аагалаг ●○○ [тэ.н] аага хальс ихтэй

аажуур- II.5.1 ●●○ [үй.ү] аажуу байдалтай

аагарх- II.7.1 ●●○ [үй.ү] хүчиндээ бардах

болох

аагархаг ●●○ [тэ.н] ааг омог ихтэй; ~ зан

аажуус- II.6.1 ●○○ [үй.ү] уг юм аажуу болох

аагаш- II.8.1 ●○○ [үй.ү] амуу будааны аага аазай- II.1.1 ●○○ [үй.ү] аазгар болох, уурлах

хальс их болох

аазалз- II.7.1 ●○○ [үй.ү] аазгар юмны хөдлөх

аагашир- II.12.1 ●○○ [үй.ү] амуу будаа аазас ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

Т т

У у

Ү ү

Ф ф

Х х

аагаших

аазга ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

ааггүйвтэр ●○○ [тэ.н] бага зэрэг аагтай

аазгай I.15.1 ●●○ [ж.н] эгдүү, дур сонирхол,

ааггүйдүү ●○○ [тэ.н] ааг амт нь сул, ааггүй шохоорхол, ~ хөдлөх

мэт

аазгайт- II.6.1 ●○○ [үй.ү] эгдүү ихтэй болох

ааггүйт- II.6.4 ●●○ [үй.ү] ааггүй болох

аазгана- II.10.1 ●○○ [үй.ү] аазгар юмны байн

аагж- II.9.1 ●○○ [үй.ү] ааг амт, хүч чадал байн хөдлөх

Ц ц

Ч ч

Ш ш

Щ щ

ь

нэмэгдэх, бий болох

аазгар ●○○ [тэ.н] богино, пагдгар, намхан

аагим ●●○ [тэ.н] хэцүү, сүрхий; ~ халуун, ~ аалз I.9.1 ●●● (амь.) [ж.н] найман хөлтэй, нэг

залуу

зүйл шавж

аагла- II.10.1 ●○○ [үй.ү] ааг гаргах, бардам нь аалзанцар I.21.1 ●○○ (амь.) [ж.н] маш

дийлэх

жижигхэн аалз

ааглаг ●○○ [тэ.н] ааг ихтэй, аагтай цай

аалзархаг ●○○ [тэ.н] аалз элбэгтэй

ы

ъ

Э э

Ю ю

Я я

ааглуу ●○○ [тэ.н] аагархуу, ахдуу

аалзархуу ●○○ [тэ.н] аалзтай төстэй

ааглууд- II.6.1 ●○○ [үй.ү] хүч тэнхээ, сүрээр аалиг I.6.1 ●○○ (урга.) [ж.н] зэрлэг алим,

бусдаас илт давуу байх

хээрийн алим

аагтайвтар ●○○ [тэ.н] бага зэрэг аагтай

аалил- II.4.1 ●○○ [үй.ү] элдэв ааль зан гаргах

аагш- II.9.1 ●●○ [үй.ү] ааг нь нэмэгдэх, ааг ааль I.23.1 ●●○ [ж.н] ааш маяг

орох

аальгүй ●●● [тэ.н] намбагүй, сээтгэнүүр

аагь- II.13.1 ●○○ [үй.ү] нарны илч их болох

зантай; тавтиргүй, ааш муутай

аад- II.6.1 ●○○ [үй.ү] аадгар болох

аальгүйвтэр ●○○ [тэ.н] бага зэрэг аальгүй

аадай- II.1.1 ●○○ [үй.ү] оодгор харагдах

аальгүйд- II.6.4 ●●○ [үй.ү] аальгүй зантай

аадалз- II.7.1 ●○○ [үй.ү] аадгар юмны байн болох

байн хөдлөх

аальгүйдүү ●○○ [тэ.н] аальгүй байрын

аадан ●○○ [тэ.н] аадгар, оодон

аальгүйрх- II.7.4 ●○○ [үй.ү] саваагүйрхэх,

аадар I.21.1 ●●● [ж.н] азарган бороо, ширүүн аальгүйтэх

бороо

аальгүйт- II.6.4 ●●○ [үй.ү] аальгүй зан гаргах,

аадар- II.12.1 ●○○ [үй.ү] албан тушаалд элдвээр маяглах

омогших

аан ●○○ [а.ө] ~ уун гэх

аадарла- II.10.1 ●○○ [үй.ү] аадар бороо орох

аанай ●○○ [тэ.н] удаан, ~ хүн

аадарш- II.9.1 ●○○ [үй.ү] бороо ширүүсэн аанайвтар ●○○ [тэ.н] бага зэрэг аанай

үргэлжлэн орох

аанайдуу ●○○ [тэ.н] аанай байрын

18

1

xviii

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

аанайр- II.5.1 ●○○ [үй.ү] аанай шинжтэй нухаж няцлах хэрэгсэл

болох

ааяа ●○○ [а.ө] эгчмэд хүнийг хүндэтгэн

А аанайш- II.8.1 ●○○ [үй.ү] улам аанай дуудах болон авга эгчийг авгайлах үг

байдалтай болох

ав- II.4.1 ●●● [үй.ү] эхнэр ~ , чийг ~, өс ~, хэл ~

аанайшир- II.12.1 ●○○ [үй.ү] тайвшрах, ав I.1.1 ●●○ [ж.н] хоморголон гөрөөлөхүй, ан ~

аажуурах

ав ●○○ [баймж.] хүч нэмэх утга илтгэнэ, ~

аар ●○○ [тэ.н] ~ саар

адил

аар- II.5.1 ●○○ [үй.ү] хатах, хуурайших, ам ~; ав ●○○ [тэ.н] ~ зан: гэнэт гаргах муу ааш

хэрэлдэж шуугих

аваа I.12.1 ●○○ (урга.) [ж.н] өвчнийг анагаах

аараг I.22.1 ●●○ [ж.н] жалга судаг, барзан эмийн ургамал, зэс өвс

сархиаг ихтэй газар

авааж ●○○ (баймж.) [ж.н] мэдээж, ерийн,

аараг I.22.1 ●○○ [ж.н] модны ур, яр

илэрхий

аармаг I.6.1 ●○○ [ж.н] хальстай нь талхалсан аваал ●○○ [тэ.н] авмал юм, угийн биш

сагагийн гурил

авааль ●●○ [тэ.н] анх ханилсан эр, эм, ~

аармагла- II.10.1 ●○○ [үй.ү] сагагийг нөхөр

тээрэмдэж аармаг болгох

аваар I.5.1 ●●● [ж.н] осол, эндэл, аюул

ааруу ●○○ [тэ.н] ээрүү

аваас ●○○ [хо.ү] атал, авч, болбоос

ааруул I.1.1 ●●● [ж.н] аарцыг хэв оруулан аваач II.8.1 ●●● [үй.ү] авч явах; ялд унаган

хатаасан цагаан идээ

алах

аарх- II.7.1 ●●○ [үй.ү] омгорхох, эрдэх

авагч I.4.1 ●●○ [ж.н] авах үйлийг гүйцэтгэгч

аархаг ●●○ [тэ.н] омгорхог, аархуу зантай

хүн ба юм хүлээн ~

аархал I.17.1 ●●○ [ж.н] аархах үйлийн нэр

авай I.15.1 ●●○ [ж.н] эхнэр хүний хүндэтгэл

аархуу ●●○ [тэ.н] омгорхох зантай

авай I.15.1 ●●○ [ж.н] нүдний цэцгий, дуран ~

аарц I.9.1 ●●● [ж.н] тараг, айраг зэргийг авай ●○○ [а.ө] хөөрхийлж эвийлэх аялга, ~ ~

буцалган, шар сүүг нь шүүсэн цагаа

авай ●○○ [дут.ү.ү] бүлгээ, болой

аарцаг I.22.1 ●●● [ж.н] хүн, амьтны хоёр авайл- II.4.1 ●○○ [үй.ү] хүүхдийг хөөрхийлөх,

сүүж, ууц ястай нийлсэн битүү ясан цагариг

аргадах

аарцал- II.11.1 ●●○ [үй.ү] тараг буцалгаж авалдаа I.12.1 ●○○ [ж.н] авалдах үйлийн нэр,

аарц болгох; үр тариа аарцан болцын үедээ авцалдаа, зохилдоо

байх

авалт I.3.1 ●●○ [ж.н] авах үйлийн үр дүнг

аасгалдай I.15.1 ●○○ (амь.) [ж.н] эхээс заасан нэр

саяхан төрсөн унага

авалцаа I.12.1 ●●○ [ж.н] нийц, зохилдоо

аат ●○○ [тэ.н] аа бүхий, омог бүхий, бардам

авалцагч I.4.1 ●○○ [ж.н] тэмцэгч, хэрэлдэгч

аат- II.6.1 ●○○ [үй.ү] ааг омогтой, бардам, этгээд; хялбар авалцдаг, галд шатамтгай

аатай болох

бодис

аатга ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

авалцагч I.4.1 ●○○ [ж.н] юмыг авч өгөлцдөг

аатгана- II.10.1 ●○○ [үй.ү] ихэмсэг зан гаргах

хүн ба байгууллага

аатгар ●○○ [тэ.н] намхан, бяцхан, тагдгар

авалцамтгай ●○○ [тэ.н] авалцах нь олонтоо

аахар ●○○ [тэ.н] ~ шаахар

авалцамхай ●○○ [тэ.н] авалцахдаа хялбар,

аахиа ●○○ [тэ.н] яаруу, тэвдүү, хөвсөргөн

амархан авалцдаг

аахил- II.4.1 ●●○ [үй.ү] амьсгаа давхцах, авалцмал ●○○ [тэ.н] нэгэнт авалцсан байдал

түргэн түргэн амьсгалах

авалцуур I.5.1 ●●○ [ж.н] авалцуулдаг юм,

ааш I.11.1 ●●● [ж.н] хүний зан авир, ааль; асаадаг юм

муу зан

авамгай ●○○ [тэ.н] дуулгавартай, үг ~; авч

аашгүйт- II.6.4 ●●○ [үй.ү] тавтиргүй зан сурсан

гаргах

авамтгай ●○○ [тэ.н] авах дуртай

аашил- II.11.1 ●●● [үй.ү] загнах; элдэв авир авамхай ●○○ [тэ.н] авамгай; шунахай

байдал гаргах

авангар ●○○ [тэ.н] шунахай, хомхой

аашил- II.11.1 ●●○ [үй.ү] айсах буюу ирж авангарла- II.10.1 ●○○ [үй.ү] шунан дурлах

яваа үзэгдэх

аванхай ●○○ [тэ.н] уршиг, нөлөө ихтэй

ааширх- II.7.1 ●○○ [үй.ү] элдэв зан ааш аванхайл- II.4.1 ●○○ [үй.ү] дагуулах, нөлөө

гаргах

уршигт татаж оруулах

аашит ●●○ [тэ.н] ааш бүхий

авар- II.12.1 ●●● [үй.ү] амь ~, аюулаас ~

аашламтгай ●○○ [тэ.н] байнга аашилж авар ●○○ [тэ.н] ~ тавар: энд тэнд, армаг

загнаж байдаг

тармаг

аашламхай ●○○ [тэ.н] аашилж уурлах нь аварга I.18.1 ●●● [ж.н] монгол бөхийн цол,

амархан

дархан ~, далай ~, даян ~

аашлангуй ●○○ [тэ.н] аашлах янзтай, аварга I.18.1 ●●● [ж.н] тэмцээн уралдаанд

аашилсан байдалтай

түрүүлсэн хүн

аашлуур I.5.1 ●○○ [ж.н] өрөм, тос мэтийг аварга I.18.1 ●●○ [ж.н] бие том, хүч чадал

2

3

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

ихтэй хүн, амьтан, юм

бурхны алдар

аварга I.18.1 ●○○ [ж.н] тэнгэрийн нэг эрхэс, авир- II.5.1 ●●● [үй.ү] уул өөд ~

~ сар

авир I.5.1 ●●● [ж.н] зан ааль

аваргад- II.6.1 ●○○ [үй.ү] чадах, дийлэх, авир ●●○ [а.д.ү] шивэр ~

А

давах

авирагч I.4.1 ●○○ [ж.н] авирах үйлийн эзэн

аваргал- II.4.1 ●●○ [үй.ү] түрүүлэх, авиралт I.3.1 ●●○ [ж.н] авирахуй, авирах

манлайлах

үйлийн үр дүнг заасан нэр

авга I.18.1 ●●● [ж.н] эцгийн талын төрөл авирамтгай ●○○ [тэ.н] асаж авирахдаа

садан, ~ ах, ~ эгч

хурдан

авга I.18.1 ●○○ (урга.) [ж.н] хоёр наст ургамал

авирамхай ●○○ [тэ.н] авирах зантай

авгай I.15.1 ●●● [ж.н] эхнэр, гэргий, настай авиргүйд- II.6.4 ●○○ [үй.ү] тавтиргүйтэх,

эмэгтэй хүн

шалихгүй зан гаргах

авгай I.15.1 ●○○ [ж.н] гуайлах, хүндэтгэх үг

авиргүйдүү ●○○ [тэ.н] авиргүй байрын

авгайл- II.4.1 ●●○ [үй.ү] гуайлах

авиргүйт- II.6.4 ●○○ [үй.ү] авиргүй зан гаргах

авгайлга I.18.1 ●○○ [ж.н] хүнийг хүндэтгэж авирд- II.7.1 ●○○ [үй.ү] муу авир гаргах,

дуудахуй

загнах

авгайр- II.5.1 ●○○ [үй.ү] залуу боловч авгай авирла- II.10.1 ●○○ [үй.ү] элдэв авир гаргах

хүний байдалтай болох, байргаших

авирт ●○○ [тэ.н] авир бүхий

авгайрх- II.7.1 ●○○ [үй.ү] настай, хижээл авиртан I.20.1 ●○○ [ж.н] муухай авир бүхий

эмэгтэй хүний зан байдал гаргах

хүн

авгайсаг ●●○ [тэ.н] эхнэр, авгайд дотносог авла- II.10.1 ●●○ [үй.ү] хоморголон гөрөөлөх;

буюу дуртай

бүслэн хүрээлэх

авгалдай I.15.1 ●●○ (амь.) [ж.н] шавжийн авлаач I.4.1 ●○○ [ж.н] хааны харуулын

сагаас гарсан үр

албаны хүн; ан гөрөө намнаач хүн

авгалдай I.15.1 ●○○ (шаш.) [ж.н] бөөгийн авлага I.18.1 ●●○ [ж.н] өглөг ~

онгод сахиусны дүрст баг; ~ онгод

авлагал- II.4.1 ●○○ [үй.ү] зээл өгөх

авгалдайл- II.4.1 ●○○ [үй.ү] шавж, аалз, авлагач I.4.1 ●○○ [ж.н] алба татвар хураагч

эрвээхэй зэрэг амьтдын өндөгнөөс авгалдай авлагч I.4.1 ●●○ [ж.н] авлах үйлийг гүйцэтгэгч

гарах

авлига I.18.1 ●●● [ж.н] өөрийн хэргийг

авгалдайл- II.4.1 ●○○ [үй.ү] бөөгийн онгоныг бүтээхийн тулд албан тушаалтанд ил, далд

дүрслэх, бүтээх; бөө авгалдайн багаа өмсөх

өгөх хахууль

авгалдайрхуу ●○○ [тэ.н] дуураймал төрхтэй

авлига I.18.1 ●○○ [ж.н] өнчдөд хүртээх хишиг,

авгана- II.10.1 ●○○ [үй.ү] хорхой шавж тэтгэмж

овоорон арваганах

авлигал- II.4.1 ●●● [үй.ү] юмыг ёс бусаар

авдар I.21.1 ●●● [ж.н] дөрвөлжин хэлбэртэй, шийдвэрлэж, шан харамж болгон эд юм авах

эд юм агуулах гэрийн тавилга

авлигач I.4.1 ●●○ [ж.н] авлига авах дуртай

авдарла- II.10.1 ●○○ [үй.ү] авдарт агуулах

албан тушаалтан

авдарлагч I.4.1 ●○○ [ж.н] баглагч, боогч; эд авлигачил- II.10.1 ●○○ [үй.ү] авлига өгч,

мөнгө хураадаг нөөцөлдөг хүн

ажил үйлсээ бүтээх

авдарламтгай ●○○ [тэ.н] эд мөнгө хураах, авлигачин I.20.1 ●●○ [ж.н] авлига өгөгч,

нөөцлөх дуртай

авагч этгээд

авдарламхай ●○○ [тэ.н] авдарлах зантай

авмал ●○○ [тэ.н] нэгэнт авсан нь

авжаа I.30.1 ●○○ (шаш.) [ж.н] эмэгтэй бөө аврагч I.4.1 ●●○ [ж.н] аврах үйлийг гүйцэтгэгч

буюу удган

аврал I.1.1 ●●○ [ж.н] ~ өршөөл, ~ нигүүлсэл

авзаа ●○○ [тэ.н] омгорхог, олон зантай

авралт ●○○ [тэ.н] аврал бүхий

авзаал- II.4.1 ●○○ [үй.ү] омгорхох

аврамтгай ●○○ [тэ.н] аврал үзүүлэмтгий

авиа I.12.1 ●●● [ж.н] ~ чимээ; эгшиг ~, ~ зүй

аврамхай ●○○ [тэ.н] аврах зантай

авиаж- II.8.1 ●○○ [үй.ү] авиагаар амилах

аврангуй ●○○ [тэ.н] ~ сэтгэл

авиал- II.4.1 ●○○ [үй.ү] авиа гаргах

авс I.9.1 ●○○ [ж.н] шарил оршуулах хайрцаг

авиалбар I.5.1 ●○○ [ж.н] авиа ~, ~ зүй

авсаар ●●○ [тэ.н] гарын үзүүрт хэрэглэж

авиалуур I.5.1 ●○○ [ж.н] авиалах хэрэглүүр

болохуйц, энгийн, боломж бүхий

авиарх- II.7.1 ●○○ [үй.ү] чимээ мэдрэх

авсаард- II.7.1 ●○○ [үй.ү] авсаар болох

авиархуу ●○○ [тэ.н] авиа голлосон; ямар нэг авсаарла- II.10.1 ●○○ [үй.ү] авсаар болгох

авиатай төстэй

авсаг ●○○ [тэ.н] ан хийх дуртай

авиачил- II.11.1 ●○○ [үй.ү] авиа авиагаар нь авсал- II.11.1 ●●○ [үй.ү] авсанд хийх

хэлж дуудах, бичих

авт- II.7.1 ●●● [үй.ү] аливаа юмны эрхшээлд

авиаш- II.8.1 ●●○ [үй.ү] авианы шинжтэй орох, хүчинд ~

болох

автамтгай ●○○ [тэ.н] аливаа юмны эрхшээлд

авиг I.6.1 ●○○ [ж.н] хос хошного, авьс

байнга автдаг, автах нь их

авид I.3.1 ●○○ (шаш.) [ж.н] цаглашгүй гэрэлт автамхай ●○○ [тэ.н] аливаа юмны эрхшээлд

2

3

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

орох зантай

авьяасархаг ●○○ [тэ.н] төрөлхийн авьяастай,

автангуй ●○○ [тэ.н] аливаа юмны эрхшээлд түүгээрээ бардсан

А автсан байдалтай

авьяаслаг ●●● [тэ.н] авьяастай

авхаалж I.4.1 ●●● [ж.н] овсгоо, сүйхээ, авьяастан I.20.1 ●●○ [ж.н] авьяастай хүн

самбаа

агаа I.30.1 ●●● [ж.н] ах хүнийг хүндэтгэн

авхаалжил- II.11.1 ●○○ [үй.ү] авхаалж дуудах үг

самбаа гаргах

агаад ●○○ [дут.ү.ү] бөгөөд, хийгээд

авхаалжит ●○○ [тэ.н] авхаалж бүхий, агаар I.5.1 ●●● [ж.н] азот, хүчилтөрөгч бүхий

сэргэлэн

хийн нэгдэл, ~ мандал, цаг ~

авхай I.15.1 ●●○ [ж.н] хэргэмтэн язгууртны агаар- II.5.1 ●○○ [үй.ү] гаарах, дэндэх

охин

агаар I.5.1 ●○○ [ж.н] мөн чанар, уг үүсэл

авхайтан I.20.1 ●○○ [ж.н] хаад ноёдын хатан

агааргүйж- II.8.4 ●○○ [үй.ү] агааргүй болох

авхуул- II.4.1 ●●○ [үй.ү] авахад хүргэх; агааргүйт- II.6.4 ●○○ [үй.ү] бүгчим болох

амьтны үр төлийг өөр эхтэй болгож эхийг нь агаарж- II.9.1 ●○○ [үй.ү] цэвэр агаар сэлбэж,

хайдагшуулах; автах, дийлдэх; зураг ~

амьсгалахад чөлөөтэй болох

агааржилт I.3.1 ●○○ [ж.н] агааржсан байдал



авхуул

ав- үйл үндсэнд бусдаар

агааржуулагч I.4.1 ●●○ [ж.н] ~ бодис

үйлдүүлэх хэвийн -уул дагавар

агааржуулалт I.3.1 ●●○ [ж.н] агааржуулсан

залгахад х-г жийрэглэсэн тул

авхуул гэж бичнэ. Тодотгон

байдал

холбох -х нөхцөл биш тул өмнө

агаарлаг ●○○ [тэ.н] агаар сайтай, агаар ихтэй

×

авахуул

нь эгшиг бичихгүй.

агад- II.6.1 ●○○ [үй.ү] тэвдэх, сандрах

агадамтгай ●○○ [тэ.н] байнга агадаж байдаг,

авц I.3.1 ●○○ [ж.н] үг яриа, үйл хөдлөл яв цав тэвдэмтгий, сандрангуй, яаруу

нийлэхүй; авах авлага

агадамхай ●○○ [тэ.н] агадах зантай

авц- II.7.1 ●●○ [үй.ү] нийлэх, тохирох, ойртох

агадангуй ●○○ [тэ.н] агадсан байдалтай,

авцаа I.12.1 ●●○ [ж.н] бусдаас авах өр; нийц агадах янзтай

холбоо

агадуу ●○○ [тэ.н] яаруу, адгуу, тэвдүү

авцал I.17.1 ●○○ [ж.н] авцах үйлийн нэр

агалиг I.6.1 ●○○ (урга.) [ж.н] исгэлэн амттай

авцалдаа I.12.1 ●●○ [ж.н] уялдаа холбоо, нэг зүйл жимс

шүтэлцээ зохилдоо, авалцалдаа

агар I.5.1 ●○○ (урга.) [ж.н] сайхан үнэртэй

авцалдангуй

●○○

[тэ.н]

авцалдсан мөнх ногоон мод

байдалтай

агаруу I.12.1 ●○○ [ж.н] том модон хувин

авцалдмал ●○○ [тэ.н] нэгэнт авцалдсан

агас I.5.1 (хууч.) [ж.н] хатдын хүндэтгэл

авч- II.9.1 ●●● [үй.ү] агчих, агших; авч орхих

агаст I.3.1 ●○○ (урга.) [ж.н] ~ цэцэг, хөх жирүг

авч ●●○ [хо.ү] боловч, байвч

агат I.3.1 ●○○ (урга.) [ж.н] ~ алим

авч I.4.1 ●○○ [ж.н] авчин, гөрөөчин

агач I.4.1 ●○○ (амь.) [ж.н] муу үүлдрийн тахиа

авчилт I.3.1 ●●○ [ж.н] авчих үйлийн үр дүнг агд- II.7.1 ●○○ [үй.ү] эрх сүр, эрдэм чадал, эд

заасан нэр, авчсан байдал

хөрөнгөдөө эрэмших

авчимтгай ●○○ [тэ.н] авчих нь их

агдай- II.1.1 ●○○ [үй.ү] агдгар болох

авчимхай ●○○ [тэ.н] авчиж агшихдаа агдал- II.11.1 ●○○ [үй.ү] уях, хүлэх зэргээр

амархан

бэхлэн хадгалах; магадлах батлах, гэрчлэх

авчин I.20.1 ●○○ [ж.н] ав хийгч

агдалз- II.7.1 ●○○ [үй.ү] байн байн агдайх,

авчир- II.12.1 ●●● [үй.ү] авч ирэх

сунах

авчмал ●○○ [тэ.н] юмны агшиж багассан агдам ●○○ [тэ.н] үнэнч, найдвартай; чийрэг,

байдал

хүчтэй, хүдэр

авчуу ●○○ [тэ.н] бариу, давчуу

агдамна- II.10.1 ●○○ [үй.ү] хүчтэй болох,

авш I.4.1 ●○○ [ж.н] дүгрэг тэвш

сайжрах, чанаржих

авшиг I.22.1 ●●○ (шаш.) [ж.н] хамаг амьтанд агдар ●○○ [тэ.н] пагдгар, багахан; хураангуй

тус үйлдэх үүднээс ван тавьж номын хурим агдаргана I.18.1 ●○○ (урга.) [ж.н] сонгинын

үйлдэх ёс

төрлийн олон наст ургамал

авь I.23.1 ●○○ [ж.н] муу увдис, хараал ёр

агдас ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

авьс I.3.1 ●○○ [ж.н] авиг, мал адгуусны хос агдасхий II.1.4 ●○○ [үй.ү] давхийх; унаж яваа

хошного; богино хавирга

морь малын амыг татахад гэнэт зогсох

авьсан I.20.1 ●○○ [ж.н] дүүгийн эхнэр нь агдга ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

ахын эхнэрийг дуудах үг

агдгалз- II.7.1 ●○○ [үй.ү] агдалзах

авьч I.4.1 ●○○ [ж.н] төлгөдөгч, авидлагч, агдгана- II.10.1 ●○○ [үй.ү] агдгар юмны агдга

илбэч

агдга хийх

авьяас I.3.1 ●●● [ж.н] ~ билиг, ~ чадвар

агдгар ●○○ [тэ.н] богино, тагдгар

авьяасарх- II.7.1 ●○○ [үй.ү] авьяасаараа агдгардуу ●○○ [тэ.н] агдгар байрын

бардамнах, авьяастайдаа эрдэх

агдруу I.30.1 ●○○ [ж.н] яр, булдруу

4

5

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

агдуу ●○○ [тэ.н] агдсан зантай

агнаач I.4.1 ●○○ [ж.н] агнагч, анчин

агдуун ●○○ [тэ.н] зан сайтай; чанга, лав, агнаг I.6.1 ●○○ [ж.н] хоёр уулын шахсан ам,

бодитой

хавцал

агж I.4.1 ●○○ (урга.) [ж.н] тос гаргаж авдаг агнагч I.4.1 ●○○ [ж.н] агнах үйлийг хийгч

А

халуун орны давирхайт мод, ~ мод

агнал I.1.1 ●○○ [ж.н] агнах үйлийн нэр

агз ●○○ [д.д.ү] ~ татах

агналт I.3.1 ●○○ [ж.н] агнах үйлийн үр дүнг

агзай- II.1.1 ●○○ [үй.ү] агзгар болох

заасан нэр

агзалз- II.7.1 ●○○ [үй.ү] агзгар юмны агзас агни I.8.1 ●○○ (шаш.) [ж.н] галын тэнгэр

агзас хөдлөх

агнуур I.5.1 ●●○ [ж.н] ан хийх газар

агзам I.17.1 ●○○ [ж.н] нэг зүйл харвах зэвсэг; агнуурчин I.20.1 ●●○ [ж.н] анчин, гөрөөчин

зэвгүй сум

аграмба I.18.1 ●○○ (шаш.) [ж.н] тарнийн

агзамла- II.10.1 ●○○ [үй.ү] агзмаар харвах

номд мэргэжсэн хүний эрдмийн дээд зэрэг

агзас ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

агран I.16.1 ●○○ (урга.) [ж.н] олон наст өвслөг

агзга ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

ургамал

агзгана- II.10.1 ●○○ [үй.ү] агзгар юмны агзга агруу I.12.1 ●○○ (урга.) [ж.н] олон наст

агзга хөдлөх

шүүслэг ургамал

агзгар ●○○ [тэ.н] бие богино, агдгар, биеэ агруус I.9.1 ●○○ (урга.) [ж.н] ~ өвс: олон наст

хураасан байдал

өвслөг ургамал

агил- II.4.1 ●○○ [үй.ү] агьтай газар бэлчих

агс- II.7.1 ●○○ [үй.ү] саадаг хоромсого зүүх,

агилзгана I.18.1 ●○○ (урга.) [ж.н] морин агь

зэвсэг ~; хөөрөх сагсайх, сүүлээ ~

агинцар I.21.1 ●○○ (урга.) [ж.н] нэг зүйл агс- II.7.1 ●○○ [үй.ү] хүч хавсрах; хуян хөөрөх

ургамал

агсаа I.30.1 ●○○ [ж.н] биеийн булрал

агир ●○○ [тэ.н] хөлдөж хатуурсан байдал

агсага I.18.1 ●●○ [ж.н] биеийн хөндүүр

агир- II.5.1 ●○○ [үй.ү] дангинатал хөлдөх

агсага I.18.1 ●○○ [ж.н] жижиг сав

агируу ●○○ [тэ.н] их хатуу, тэс хөлдүү

агсагад- II.6.1 ●●○ [үй.ү] уналгад ядрах;

агирууд- II.6.1 ●○○ [үй.ү] агируу болох

ажилд зүдрэх

агируун ●○○ [тэ.н] хатуувтар

агсагадаа I.12.1 ●○○ [ж.н] бүсэнд зүүх нум

агируут- II.6.1 ●○○ [үй.ү] агируу болох

сумны сав; агсагадах үйлийн нэр

агирхай I.15.1 ●○○ [ж.н] халдварт өвчний нян

агсагадал I.17.1 ●○○ [ж.н] биеийн булраа

агирхай ●○○ [тэ.н] юмны агирсан байдал

агсал I.17.1 ●○○ [ж.н] ~ бүжиг

агла- II.2.1 ●○○ [үй.ү] юм ширгэж өтгөрөх

агсалдаа I.12.1 ●○○ [ж.н] хүн, амьтны

аглаг ●●○ [тэ.н] зэлүүд, буйд; нам сэлүү

бусадтай эсэргүүцэн тэмцэхэд хүч хавсран

аглага I.18.1 ●○○ [ж.н] төрлийн үе сунжирч харилцан туслах нь

холдсон нь

агсалз- II.7.1 ●○○ [үй.ү] сагсалзах, агсганах

аглагад- II.6.1 ●○○ [үй.ү] садан төрлийн агсам ●●○ [тэ.н] согтуугийн хөөрүү ааш;

хэлхээ хэт холдох

морь малын тэмүүлэх зан

аглагал- II.4.1 ●○○ [үй.ү] садан төрлийн үе агсамна- II.10.1 ●○○ [үй.ү] агсам тавих, агсам

сунжирч холдох

зан гаргах

аглагаш- II.8.1 ●○○ [үй.ү] садан төрлийн үе агсамч I.4.1 ●○○ [ж.н] архи дарсанд

улам сунжирч холдох шинжтэй болох

хөлчүүрхэн үймээн таригч

аглагд- II.7.1 ●○○ [үй.ү] аглаг болох, холдох

агсан ●●○ [дут.ү.ү] нас нөгчсөн

аглагдуу ●○○ [тэ.н] аглаг байрын

агсан I.20.1 ●○○ [ж.н] хүүтэй зээл

аглагла- II.10.1 ●○○ [үй.ү] аглаг газар гарах, агсар- II.12.1 ●○○ [үй.ү] уурлаж дайрах,

аглагт явах

уяатай нохой ~

аглагч I.4.1 ●○○ [ж.н] аглагт сууж бясалгал агсар- II.12.1 ●○○ [үй.ү] албан тушаалаас

үйлдэгч

огцрох

аглагч I.4.1 ●○○ (амь.) [ж.н] цагаан ухаат нэг агсарга I.18.1 ●○○ [ж.н] саадаг хоромсого

зүйл шувуу

уяж бүслэх бүс, сав

аглагш- II.9.1 ●○○ [үй.ү] аглагийн шинжтэй агсаргад- II.6.1 ●○○ [үй.ү] агсарга мэт бүслэх,

болох

хөөргөн бүслэх

агли I.8.1 ●○○ (урга.) [ж.н] харгай модны ур

агсарх- II.7.1 ●○○ [үй.ү] агсам зан гаргах

аглуувтар ●○○ [тэ.н] арай аглуун

агсархийл- II.4.4 ●○○ [үй.ү] байн байн агсрах,

аглууд- II.6.1 ●●○ [үй.ү] аглуун болох

агсчих

аглуун ●●○ [тэ.н] агшуун, өтгөн, аргуун

агсга ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

аглуундуу ●○○ [тэ.н] аглиун байрын

агсгана- II.10.1 ●○○ [үй.ү] сагсганах, байн

аглуур- II.5.1 ●○○ [үй.ү] аглуун болох

байн агсрах

аглуус- II.6.1 ●○○ [үй.ү] улам аглуун болох

агсгар ●○○ [тэ.н] сүүл, саадгийг сагсайлгасан

аглуут- II.6.1 ●○○ [үй.ү] аглуун болох

байдал

агна- II.10.1 ●●○ [үй.ү] ан гөрөө хийх; өө сэв агсраа I.30.1 ●○○ [ж.н] саадаг агсрах үйлийн

эрэлхийлэн ажих

нэр

4

5

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

агсруу ●○○ [тэ.н] агсамнах зантай

агшаан жижиг болгож, нягтруулах багаж

агсуурга I.18.1 ●○○ [ж.н] нум сум хийх сав

агшаагч I.4.1 ●●○ [ж.н] хоол ундны зүйлийг

А агсч- II.16.1 ●●○ [үй.ү] байн байн агсрах

агшааж болгодог сав

агт I.3.1 ●●● (амь.) [ж.н] ~ морь

агшаамал ●●○ [тэ.н] агшаасан нь

агт I.3.1 ●●● [ж.н] ~ араа; эмээлийн ~

агшилт I.3.1 ●○○ [ж.н] агших байдал, агших

агтаал- II.4.1 ●○○ [үй.ү] гар алдлан үүдний явц

хоёр хатавчийг тулах

агшимтгай ●○○ [тэ.н] агшиж авчихдаа

агтавч I.32.1 ●○○ [ж.н] эмээл, хазаарын хялбархан

манжлага

агшимхай ●○○ [тэ.н] амархан агшдаг,

агтавчил- II.11.1 ●○○ [үй.ү] агтавч зүүх

агшихдаа хялбар

агтал- II.11.1 ●●○ [үй.ү] эр малыг засах, агшин I.20.1 ●●● [ж.н] ~ хором

хөнгөлөх; эм гахайн умайн хотсыг авах

агшир- II.12.1 ●○○ [үй.ү] агшуун болох

агтал- II.11.1 ●○○ [үй.ү] гол горхи, гуу сувгийн агширга I.18.1 ●○○ (урга.) [ж.н] саглагар

дээгүүр мод зэргийг дамнуулан тавих

цэцэгтэй, хортой өвс

агтал- II.11.1 ●○○ [үй.ү] агт морь унах; юманд агширга I.18.1 ●○○ [ж.н] хэт түлж шарсан

мордох

идэшний зүйл

агтач ●○○ [тэ.н] агт адуулагч

агширгана I.18.1 ●○○ (урга.) [ж.н] агширга

агтлагч I.4.1 ●○○ [ж.н] агтлах үйлийг өвс

гүйцэтгэгч

агширмал ●○○ [тэ.н] агшуун болсон

агтчин I.2.1 ●○○ [ж.н] агт адуулах хүн

агшлага I.18.1 ●○○ [ж.н] монгол бичгийн эр

агуй I.15.1 ●●○ [ж.н] ~ хонгил

үгийн “га” дэвсгэр

агуу ●●● [тэ.н] уудам их

агшраа ●○○ [тэ.н] нас сүүдэр өндөр болсон

агууд- II.6.1 ●○○ [үй.ү] агуу болох, уужимдах

агшуувтар ●○○ [тэ.н] бага зэрэг агшуун

агууж- II.8.1 ●○○ [үй.ү] агуу болох

агшуун ●○○ [тэ.н] шингэн нялцгай бус, өөх

агуул- II.4.1 ●●● [үй.ү] хураан хадгалах

тосгүй,~ аргуун

агуулагдахуун I.2.1 ●○○ [ж.н] агуулагдах юм

агшуур- II.5.1 ●○○ [үй.ү] агшуун болох

агуулагдац I.19.1 ●○○ [ж.н] агуулагдах агь- II.13.1 ●○○ [үй.ү] мөс хөлдөж овойх

хэмжээ

агь I.23.1 ●○○ (урга.) [ж.н] ~ таана, цайвар

агуулагч I.4.1 ●●○ [ж.н] агуулах үйлийн эзэн

саарал өнгөтэй, хурц үнэртэй ургамал

агуулалт I.3.1 ●○○ [ж.н] агуулах үйлийн үр агь I.23.1 ●○○ [ж.н] хаад, ноёдын хүү

дүнг заасан нэр

агьт ●○○ [тэ.н] агь бүхий

агууламж I.4.1 ●●○ [ж.н] агуулах багтаамж

ад ●○○ [тэ.н] гажуу, догшин; онцгой

агуулах I.3.1 ●●● [ж.н] хураан хадгалах газар

ад I.3.1 ●○○ [ж.н] ~ чөтгөр

агуулбар I.5.1 ●○○ [ж.н] агуулахуун

ад- II.6.1 ●○○ [үй.ү] нохой зэрэг амьтны

агуулга I.18.1 ●●● [ж.н] утга ~, хэлбэр ~

шүдний хооронд яс тээглэх

агуулмал ●○○ [тэ.н] агуулсан нь

адаг I.22.1 ●●● [ж.н] эцэс, төгсгөл

агуур I.5.1 ●○○ [ж.н] зэр зэвсэг, ~ жад

адагла- II.10.1 ●○○ [үй.ү] эцэс сүүлд нь орох;

агууриг I.6.1 (хууч.) [ж.н] зай тусгал, цар адаг болох

хүрээ

адайр ●●○ [тэ.н] зан харьцаа муу

агуурс I.3.1 ●●○ [ж.н] эд хогшил

адайр I.5.1 ●○○ [ж.н] оромж байр, оронцог;

агуурс I.9.1 ●○○ (амь.) [ж.н] тогорууны өөр малын ~: малын муу хашаа хороо

нэр

адайрла- II.10.1 ●○○ [үй.ү] адайр зан гаргах,

агуучил- II.11.1 ●○○ [үй.ү] уужим сэтгэл муухай загнах

гаргах

адайрла- II.10.1 ●○○ [үй.ү] хийсэн болох,

агч- II.9.1 ●○○ [үй.ү] авчиж бага болох

оронцоглох

агч ●○○ [хо.ү] байгч

адайрт- II.7.1 ●○○ [үй.ү] адайр зан гаргах

агч I.4.1 ●○○ (урга.) [ж.н] далбагар навчтай адал- II.11.1 ●●○ [үй.ү] ад болгох, илүү үзэх,

нэг зүйл мод

ялгаварлах

агчаа I.12.1 ●○○ [ж.н] эд юмс агшиж бага адал I.17.1 ●○○ [ж.н] аж байдал, аж амьдрал;

болох нь, агчаас

ажил ~; ер бусын, онцгой, ~ явдал

агчаас I.9.1 ●○○ [ж.н] агшил

адам ●○○ [тэ.н] адгуу тэвдүү

агчаахай I.15.1 ●○○ (урга.) [ж.н] олон наст адамбал I.1.1 ●○○ (урга.) [ж.н] шар цэцэгтэй,

өвслөг ургамал

исгэлэн амттай нэгэн жимс

агчил I.17.1 ●○○ [ж.н] агшил, нарийсал

адамна- II.10.1 ●○○ [үй.ү] адгах, тэвдэх

агчимтгай ●○○ [тэ.н] агчих нь их

аданга ●○○ [тэ.н] цовоо сэргэлэн, авхаалж

агчимхай ●○○ [тэ.н] амархан агчдаг

сайтай

агчуу ●○○ [тэ.н] авчуу, бариу

аданга I.18.1 ●○○ (амь.) [ж.н] нэг зүйл

агш- II.9.1 ●●○ [үй.ү] богино болох, атирах, богширго

авчих, агчих

адангал- II.4.1 ●○○ [үй.ү] аданга зан гаргах

агшаагуур I.5.1 ●○○ [ж.н] юмыг богиносгож, адар I.21.1 ●●○ [ж.н] байшингийн дотоод

6

7

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

дээвэр, тааз

адруу ●○○ [тэ.н] адгуу, адайр

адар- II.12.1 ●●○ [үй.ү] зөрүүд хэдэр аашлах, адруут- II.6.1 ●○○ [үй.ү] адруу зан гаргах

хэрэлдэж эе эвдрэх

адун I.16.1 ●○○ (урга.) [ж.н] хурдан цагаан,

адарга I.18.1 ●○○ [ж.н] сархиаг садарга арун

А

бүхий газар

адуу I.12.1 ●●● (амь.) [ж.н] таван хошуу

адаргана I.18.1 ●○○ (урга.) [ж.н] таван хэлтэс малын нэг, бод мал

бүхий цагаан цэцэгтэй бут

адууж- II.8.1 ●●○ [үй.ү] адуу олонтой болох

адаргат ●○○ [тэ.н] адарга бүхий

адуул- II.4.1 ●●○ [үй.ү] морь мал хариулах

адарла- II.10.1 ●○○ [үй.ү] адар хийх

адуулагч I.4.1 ●○○ [ж.н] адуу мал малладаг

адармаа I.12.1 ●○○ [ж.н] ээдрээ, төвөг

хүн

адармаал- II.4.1 ●○○ [үй.ү] хэдэрлэн адуур ●○○ [тэ.н] тогтворгүй зантай

баширлах, адармаа гаргах

адуучин I.20.1 ●●● [ж.н] адуу малладаг хүн

адармаат- II.6.1 ●○○ [үй.ү] адармаатай болох

адьяа I.30.1 ●○○ [ж.н] ням гараг, наран өдөр

адас- II.15.1 ●○○ [үй.ү] ад нөхцөх, ад шүглэх

аж ●●● [тэ.н] хүний амьдрал, нийгмийн

адасга I.18.1 ●●○ [ж.н] турж үхсэн малын оршин бүхий байдал, ~ ахуй

арьс; түүгээр хийсэн дэвсгэр

аж- II.8.1 ●●● [үй.ү] ажиглах, аливаа юмыг

адат- II.6.1 ●○○ [үй.ү] бусдаас онцгой нухацтай харж, ажих

авирлах; ов жив, самбаа гаргах

аж ●●○ [дут.ү.ү] ажээ, ажаамуу, ажгуу

адат- II.6.1 ●○○ [үй.ү] муу сүг орших, ад ажаа I.30.1 ●●○ [ж.н] ахмад хүнийг хүндэтгэн

шүглэх

дуудах нэр

адбиш ●○○ (баймж.) [тэ.н] үнэхээр, чухамхүү

ажааг I.6.1 ●○○ (урга.) [ж.н] навчных нь зах

адга- II.10.1 ●●○ [үй.ү] тэвдэх, яаран сандрах

өргөслөг өвслөг ургамал

адгамтгай ●○○ [тэ.н] адгах нь их, байнга ажаар-

II.5.1

●○○

[үй.ү]

ажиглаж

адгаж байдаг

болгоомжлохын хүндэтгэл

адгамхай ●○○ [тэ.н] адгах тэвдэх зантай

ажаарамтгай ●○○ [тэ.н] байнга анхаардаг,

адгана- II.10.1 ●○○ [үй.ү] яарах, тэвдэх, анхаарах нь их

сэтгэл тогтохгүй байх

ажгар ●○○ [тэ.н] ~ буржгар, ~ тожгор

адгуу ●●● [тэ.н] тэвдүү зантай

ажиг I.6.1 ●●○ [ж.н] сураг, чимээ; анхаарч

адгууд- II.6.1 ●○○ [үй.ү] адгуу болох

ажиж мэдсэн зүйл, ~ сэжиг

адгуудуу ●○○ [тэ.н] адгуу байрын

ажиг I.22.1 ●○○ (урга.) [ж.н] ягаан цэцэгтэй,

адгуус I.9.1 ●●● (амь.) [ж.н] мал ~, ~н навчны ирмэг нь өргөстэй өндөр өвс

араншин, ~ төрөл

ажиггүйт- II.6.4 ●○○ [үй.ү] ажиггүй байх

адгууц- II.7.1 ●○○ [үй.ү] эгдүүцэх, уурлах

ажигла- II.10.1 ●●● [үй.ү] ямар нэгэн юмыг

адиа I.30.1 ●○○ [ж.н] төрөл садны ахмад анхааран лавлан харах, хянах

настны нэрийг цээрлэн дуудах үг

ажиглаач ●○○ [тэ.н] ажиглахдаа гарамгай

адил ●●● [тэ.н] хоорондоо ижил, тэнцүү

ажиглавар I.21.1 ●○○ [ж.н] ажиглах юм

адилавтар ●○○ [тэ.н] бага зэрэг адил, төстэй

ажиглагч I.4.1 ●●○ [ж.н] хөндлөнгөөс хянах,

адилдуу ●○○ [тэ.н] адил байрын, төстэйдүү

ажиглах үүрэг бүхий хүн

адилс- II.7.1 ●○○ [үй.ү] адил болох, ижилсэх

ажиглалт I.3.1 ●●○ [ж.н] ажиглах үйлийн үр

адилсал I.17.1 ●○○ [ж.н] адил байдал, дүнг заасан нэр, ажиглах явц

ижилсэл

ажигламтгай ●○○ [тэ.н] ажиглахдаа гаргуун

адилтгал I.1.1 ●●○ [ж.н] адилтгах арга, ~ ажигламхай ●○○ [тэ.н] ажиглах зантай

зүйрлэл, адилсгал

ажиглангуй ●○○ [тэ.н] ажигласан байдалтай

адилш- II.9.1 ●○○ [үй.ү] адил шинжтэй болох

ажигч ●●○ [тэ.н] юмыг нягтлан үзэх чадвар

адилшаа- II.1.1 ●○○ [үй.ү] адилхан хэмээн сайтай, ~ гярхай

үзэх

ажий I.15.1 ●○○ [ж.н] аав ээжийнхээ нэрийг

адина I.30.1 ●○○ (урга.) [ж.н] өндгөлжин цээрлэн дуудах үг

хэлбэрийн навчтай, баг цэцэгтэй бут

ажил I.17.1 ●●● [ж.н] ~ үйлс, ~ хөдөлмөр

адис I.5.1 ●●○ (шаш.) [ж.н] аврал өршөөл; ~ ажилгүйд- II.6.4 ●●○ [үй.ү] ажилгүй болох

авах, мутрын ~, ~ өгөх

ажилгүйдэл I.17.4 ●●○ [ж.н] ажилгүйдэх

адис I.5.1 ●○○ [ж.н] маш сайн эм, эмийн үрэл

үйлийн нэр

адисад- II.15.1 ●○○ [үй.ү] адис өгөх, адис ажилла- II.10.1 ●●● [үй.ү] ажил хийх

хүртээх

ажиллавар I.21.1 ●●○ [ж.н] эд эрхтэнд

адисал- II.11.1 ●●○ (шаш.) [үй.ү] адистид гараар болон мэсээр хийх эмчилгээний арга

оршуулах, авралдаа багтаах

адислагч I.4.1 ●○○ (шаш.) [ж.н] адис хүртээгч

адистид I.3.1 ●○○ (шаш.) [ж.н] өршөөл,

аврал, хишиг соёрхол, адис

адиур ●○○ [тэ.н] муу зантай

адлагч I.4.1 ●○○ [ж.н] адлан үзэгч

6

7

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

ажил гэсэн нэр язгуурт үйл үг

азаргаш- II.8.1 ●○○ [үй.ү] азарга шинжтэй

үүсгэх -л дагаврыг залгахдаа

болох

А  ажиллавар эгшигт гийгүүлэгчээр төгссөн азгүйвтэр ●○○ [тэ.н] азгүй шинжтэй

үгэнд залгаж байгаа учир зохих

азгүйд- II.6.4 ●●○ [үй.ү] аз хийморьгүй болох

балархай эгшгийг ард нь бичин

азна- II.10.1 ●●○ [үй.ү] байзнах, түр хүлээх

ажилла гэж бичнэ. Эгшгээр

төгссөн үгэнд нэр үг үүсгэх

азтан I.2.1 ●●○ [ж.н] аз тохиосон хүн

ардаа эгшигтэй гийгүүлэгчээр

азуй I.15.1 ●○○ (урга.) [ж.н] хамрын тамхинд

× ажилбар

эхэлсэн

залгавар

шууд

хольдог ургамал

залгана. -вар4 дагаврыг үйл

ай I.15.1 ●○○ [ж.н] анги зүйл

үгэнд залгана.

ай- II.1.1 ●●● [үй.ү] сүрдэх, эмээх, цочих

ажиллагаа I.12.1 ●●○ [ж.н] үйл ~, хамтын ~, ай ●●○ [а.ө] ~ хөөрхий

~ сайтай

ай ●○○ [баймж.] ~ түмэн, түг түмэн; үй түмэн

ажиллагч I.4.1 ●●○ [ж.н] ажиллаж буй хүн

айв ●○○ [тэ.н] ~ балт: саран сүх

ажиллуулагч I.4.1 ●●○ [ж.н] ажиллуулдаг айвал I.17.1 ●○○ [ж.н] мануухай, айгуус

хүн; ажил олгогч хүн

айван ●○○ [тэ.н] ~ тайван

ажилсаг ●●○ [тэ.н] ажил хөдөлмөрт айвар ●○○ [тэ.н] залхуу баширтай; дэмий

хичээнгүй

чалчих зантай

ажилтан I.20.1 ●●● [ж.н] ажил эрхлэгч, албан айварла- II.10.1 ●○○ [үй.ү] ам мэдэн чалчих;

хаагч

зайлж займчих; арга саам хийх

ажилч ●●○ [тэ.н] ~ хичээнгүй

айварч ●○○ [тэ.н] хянамж болгоомжгүй,

ажилчин I.20.1 ●●● [ж.н] биеийн хөдөлмөр займраач

эрхлэгч

айвуу ●○○ [тэ.н] ~ тайвуу

ажин ●○○ [тэ.н] ~ түжин: эл хуль

айгуул- II.4.1 ●○○ [үй.ү] нутгаа сахих

ажин I.20.1 ●○○ [ж.н] ахын эхнэр нь дүүгийн айгуус I.9.1 ●○○ [ж.н] айдас

эхнэрээ дуудах үг

айгуус I.9.1 ●○○ [ж.н] мануухай

ажиндар I.21.1 ●○○ (амь.) [ж.н] нэг зүйл айданга ●○○ [тэ.н] болгоомжгүй, аманцар

богширго шувуу

айдангал- II.4.1 ●○○ [үй.ү] айданга байдал

ажир I.21.1 ●○○ (амь.) [ж.н] маш бяцхан гаргах

биетэй нэг зүйл нугас

айдангар- II.5.1 ●○○ [үй.ү] айданга болох

ажир I.21.1 ●○○ (урга.) [ж.н] нэг зүйл өвслөг айдангуй ●○○ [тэ.н] дураараа дэмий ярих

ургамал

зан

ажир- II.12.1 ●○○ [үй.ү] хагацах салах; айдангуйл- II.4.1 ●○○ [үй.ү] айдангуй зан,

талийх; морилох саатах

байдал үзүүлэх

ажнай I.15.1 ●●● (амь.) [ж.н] хурдан хүлэг

айдангуйр- II.5.1 ●○○ [үй.ү] айдангуй болох

аз I.3.1 ●●● [ж.н] сайн тохиолдол, зол айдар ●○○ [тэ.н] ~ буйдар

завшаан, ~ хийморь

айдарла- II.10.1 ●○○ [үй.ү] айдар зан гаргах

азай ●●● [баймж.] ~ буурал

айдас I.21.1 ●●○ [ж.н] аймшиг, ~ хүйдэс

азар I.21.1 ●○○ (амь.) [ж.н] толгойдоо их айжуу ●○○ [а.ө] бага хүүхдийг айлгах аялга

үстэй нэг зүйл үхэр

айзаа ●○○ [тэ.н] бүдүүлэг ярих зантай, үгээр

азар I.21.1 ●○○ (шаш.) [ж.н] эртний энэтхэгийн хатгаж шөргөөдөг зантай

их багш, номлогч

айзаал- II.4.1 ●○○ [үй.ү] айзаа зан байдал

азар ●○○ [тэ.н] ~ бузар

гаргах

азарга I.25.1 ●●● (амь.) [ж.н] гурван наснаас айзам I.17.1 ●●○ [ж.н] хөгжмийн аялгууны

дээш агтлаагүй адуу

хэмжээний нэгж; уртын дууны төрөл

азарга I.25.1 ●○○ [ж.н] монгол гэрийн ханын айзамла- II.10.1 ●○○ [үй.ү] айзам хэмнэлийг

модыг матаж засах багаж

тааруулах

азарга I.25.1 ●○○ (амь.) [ж.н] нэг төрлийн айзамт ●○○ [тэ.н] айзам бүхий

бялзуухай; ~н тахиа, ~н бороо

айл I.1.1 ●●● [ж.н] нэг гэр, өрх, ~ гэр; ~ аймаг;

азарга I.25.1 (хууч.) [ж.н] гэмт хэрэгтнийг ~ саахалт

агдлан хорих хэрэгсэл

айлаг ●○○ [а.ө] айлуу

азаргад- II.6.1 ●○○ [үй.ү] азарга багажаар айлагла- II.10.1 ●○○ [үй.ү] бага хүүхдийг

матах

айлаг, айлаг гэж элэглэх

азаргал- II.4.1 ●○○ [үй.ү] азарга гүү хураах

айлгаач ●○○ [тэ.н] тунирхуу, айлгамтгай

азаргал- II.4.1 ●○○ [үй.ү] бусдыг эзэрхэн зантай

ноёлох

айлгагч I.4.1 ●○○ [ж.н] айлгах үйлийн эзэн

азаргана I.18.1 ●○○ (урга.) [ж.н] олон наст айлгамтгай ●○○ [тэ.н] айлгаж цочоох нь их

өвслөг ургамал

айлгамхай ●○○ [тэ.н] айлгах зантай

азарганз I.3.1 ●○○ (амь.) [ж.н] эр зөгий

айлгуур ●○○ [тэ.н] хүссэндээ хүрэхээр

азаргас- II.6.1 ●○○ [үй.ү] гүү азарга эрэх

зөрүүдлэн айлгах зантай

айлгуурч ●○○ [тэ.н] айлгуур зантай

8

9

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

айлд- II.7.1 ●●○ [үй.ү] ихэс дээдсийн өгүүлэх, дайсан

хэлэхийн хүндэтгэл

айраг I.22.1 ●●● [ж.н] гүүний сүүг хөрөнгөлөн

айлдагч I.4.1 ●●○ [ж.н] айлдвар өгүүлэх исгэсэн ундаа, ~ цэгээ

хүндтэй хүн, сургаал ~, ном ~

айрагд- II.7.1 ●●○ [үй.ү] уралдааны морьдын А

айлдал I.17.1 ●●○ [ж.н] айлдах үйлийн нэр, эхний таван байр буюу айргаар мялаалгах

айлдсан үг

тоонд багтах

айлдвар I.5.1 ●●○ [ж.н] дээдсийн зарлиг, үг

айрагла- II.10.1 ●●○ [үй.ү] сүүг хөрөнгөлөн

айлдлага I.18.1 ●○○ [ж.н] хүндэтгэвэл зохих исгэх

хүний санаа, үг сургамж, айлдал

айраглаг I.6.1 ●○○ (урга.) [ж.н] ~ жимс: хүчтэй

айлла- II.10.1 ●○○ [үй.ү] айл саахалт буух

амттай нэг зүйл жимс

айлс- II.7.1 ●●○ [үй.ү] айллах

айрагш- II.9.1 ●○○ [үй.ү] айраг шинжтэй

айлсаг ●○○ [тэ.н] айл хэсэмтгий

болох

айлсалт I.3.1 ●○○ [ж.н] айлсах үйлийн үр айргана I.18.1 ●○○ (урга.) [ж.н] хурган чих

дүнг заасан нэр

айс- II.6.1 ●●○ [үй.ү] ирж яваа үзэгдэх

айлсамтгай ●○○ [тэ.н] айл буух дуртай

айсуй ●●○ [дут.ү.ү] ирж яваа, наашилж буйг

айлт I.3.1 ●○○ [ж.н] аймшиг, айх сэтгэл

заах

айлтга- II.10.1 ●○○ [үй.ү] ихэс дээдэст доод айхавтар ●●○ [тэ.н] сүрхий, дориун

хүнээс өгүүлэх, хэлэх

ал I.1.1 ●●○ [ж.н] ~ салтаа; өмдний ~

айлтгагч I.4.1 ●○○ [ж.н] айлтгал өргөх эзэн, ал- II.4.1 ●●○ [үй.ү] амь таслах

айлтгах хүн

ал ●○○ [тэ.н] гал улаан өнгө, ~улаан

айлтгал I.1.1 ●○○ [ж.н] ихэс дээдэст өргөх, алаан I.2.1 ●●○ [ж.н] хүн, амьтныг хороох

хэлэх бичиг, үг

үйлийн нэр, ~ хядаан, тулаан

айлуу ●○○ [а.ө] хүүхэд элэглэх аялга

алаач ●○○ [тэ.н] анч; амьтныг үлэмж алагч

айлчил- II.11.1 ●●● [үй.ү] гийчлэх, зочлох

алавтар ●○○ [тэ.н] улаавтар

айлчин I.20.1 ●●● [ж.н] айлчлан яваа хүн, алавхий ●○○ [д.д.ү] моринд харайн мордох

гийчин, зочин

алавц- II.7.1 ●○○ [үй.ү] тэвгийг хоёр хөлөөр

айлчлал I.1.1 ●●● [ж.н] албан ёсны ~

солбицож өшиглөх

айлш- II.9.1 ●○○ [үй.ү] айл сууж, дасан алавцаа I.12.1 ●○○ [ж.н] алавцаж өшиглөх

идээших

арга

айм- II.4.1 ●○○ [үй.ү] айж уймран өгүүлэх

алавч I.32.1 ●○○ [ж.н] шуудаг өмд

аймаг I.22.1 ●●● [ж.н] засаг захиргаа, нутаг алавчил- II.11.1 ●○○ [үй.ү] дотуур богино

дэвсгэрийн хуваарийн хамгийн том үндсэн өмд өмсөх; бөс, даавуу зэргийг алавч болгон

нэгж, ~ сум, айл ~

хэрэглэх

аймагла- II.10.1 ●●○ [үй.ү] аймаг аймгаар алаг ●●● [тэ.н] хоёроос дээш өнгө холилдсон

болгох

байдал, ~ цоохор; ~ үзэх

аймаглал I.1.1 ●○○ [ж.н] аймаглах үйлийн алагд- II.7.1 ●○○ [үй.ү] алаг маягийн болох

нэр

алагдаага I.18.1 ●●○ (амь.) [ж.н] алагдаахай,

аймагчил- II.11.1 ●○○ [үй.ү] аймаг аймгаар хойд хөл урт нэг зүйл мэрэгч

болгох

алагдагч I.4.1 ●○○ [ж.н] алагдсан хүн, амь

айман ●○○ [тэ.н] уйман ~: аймж уймсан эрсэдсэн хүн

байдал

алагдуу ●○○ [тэ.н] алаг цоохордуу

аймар- II.12.1 ●○○ [үй.ү] уймрах, тогтвор алагла- II.10.1 ●●● [үй.ү] алаг эрээн болох,

шийдвэргүй болох

алаг болж харагдах, өнгө ~

аймарла- II.10.1 ●○○ [үй.ү] завхайрах, алаглал I.1.1 ●●○ [ж.н] алаглах үйлийн нэр

садарлах

алагт- II.7.1 ●○○ [үй.ү] алаг болох

аймарч ●○○ [тэ.н] аймрах зантай

алагтуу I.12.1 ●●○ (амь.) [ж.н] алаг хэрээ, туу

аймгарх- II.7.1 ●○○ [үй.ү] аймгийнхнаа алагч ●●○ [тэ.н] алаглаж ялгаварлах зантай

дотночлох

алагч ●●○ [тэ.н] эм малын алаг зүсэм

аймгархаг ●○○ [тэ.н] аймгархах зантай

алагчил- II.11.1 ●●● [үй.ү] ялгаварлан үзэх

аймгархуу ●○○ [тэ.н] аймгийн дайтай

алагчин I.20.1 ●○○ (амь.) [ж.н] нэг зүйл

аймраач ●○○ [тэ.н] уймраа

бялзуухай

аймс- II.7.1 ●○○ [үй.ү] хилэгнэх, зэвүүрхэх

алагчин I.20.1 ●●○ (амь.) [ж.н] алагч зүсмийн

аймтгай ●○○ [тэ.н] аймхай байрын

эм мал

аймхай ●●○ [тэ.н] айх, сүрдэх, халирахдаа алагчин ●○○ [тэ.н] зусарч, бялдууч

хялбархан

алагш- II.9.1 ●○○ [үй.ү] алаг шинжтэй болох,

аймхайдуу ●○○ [тэ.н] аймхай байрын, зориг алагтай болох

зүрх муутай

алалдаан I.2.1 ●●○ [ж.н] алалдах үйлийн

аймшиг I.22.1 ●●● [ж.н] айвал зохих зүйл, нэр, ~ хядаан

аюул хөнөөл, гамшиг зовлон учруулах юм

алалдагч I.4.1 ●○○ [ж.н] харилцан алалдах

аймшигт ●●○ [тэ.н] ~ догшин, ~ сүртэй, ~ этгээд; тэмцэлдэгч

8

9

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

алалцаан I.2.1 ●●○ [ж.н] бие биеэ хөнөөх нь ~

үйлийн нэр, алалдаан

алгад- II.6.1 ●●● [үй.ү] алгаар эрчлэх,

А алам I.17.1 ●○○ [ж.н] газрын их нүх

нитгэрэх; утас ~

аламгай ●○○ [тэ.н] хянуур болгоомжгүй

алгадуур I.5.1 ●○○ [ж.н] гурилаар хийсэн нэг

аламган ●○○ [тэ.н] үлбэгэр, сул амт

зүйл идээ

аламгуун ●○○ [тэ.н] идэхэд тааламжгүй, амт алгал- II.4.1 ●○○ [үй.ү] алгаар дарах, хэмжих

нийцээгүй

алгалаг I.22.1 ●○○ (урга.) [ж.н] алга мэт том

аламла- II.10.1 ●○○ [үй.ү] алам ухах

нэг зүйл жимс

аламт I.3.1 ●○○ [ж.н] усны хавчиг

алгам ●○○ [тэ.н] уужим

алан ●○○ [д.д.ү] ~ салан

алган I.2.1 ●○○ [ж.н] галын цог

алан ●○○ [тэ.н] төгс, туйлын сайхан

алгана I.18.1 ●●○ (амь.) [ж.н] нэг зүйл загас

алангир I.5.1 ●○○ [ж.н] нэг зүйл элэггүй нум

алганаг I.6.1 ●○○ [ж.н] хонины сүүлний дотор

алангир I.5.1 ●○○ [ж.н] зөөлөн хөвсгөр тал

хөрстэй газар

алганаг I.6.1 ●○○ [ж.н] өмдний салтаа

алархай ●○○ [тэ.н] өвс ургамлын налж алгар I.5.1 ●○○ (амь.) [ж.н] нэг зүйл шувуу

унасан байдал, налархай

алгас- II.6.1 ●●● [үй.ү] орхин өнгөрөх, өнжих,

алба I.25.1 ●●● [ж.н] улсын ба албан өдөр ~

байгууллагын ажил үйл, цэргийн ~, ~ хаших

алгасал I.17.1 ●○○ [ж.н] алгасах үйлийн нэр

албад- II.6.1 ●●○ [үй.ү] хүчлэн тулгах, алгасалт I.3.1 ●○○ [ж.н] алгасах үйлийн үр

захиран тушаах

дүнг заасан нэр, байдал

албадал I.17.1 ●○○ [ж.н] албадах үйлийн нэр

алгасангуй ●○○ [тэ.н] ~ сэтгэл

албадлага I.18.1 ●●○ [ж.н] албадал, хавчлага алгасуу ●○○ [тэ.н] самуурангуй, мангуу,

шахалт

тэвдүү

албадмал ●○○ [тэ.н] албан хүчээр тулгасан нь

алгасуур ●○○ [тэ.н] сэтгэл самуурамтгай

албаж- II.8.1 ●●○ [үй.ү] албан ёсны болох; алгач I.4.1 ●○○ [ж.н] өөш хаяж загасчлах хүн

алба ажил ихтэй болох

алгачин I.20.1 ●○○ [ж.н] загасчин

албар ●○○ [тэ.н] ал бор өнгө, улаан бор

алгинч I.4.1 ●○○ [ж.н] туршуул

албарх- II.7.1 ●○○ [үй.ү] албархаг байдал алгинчил- II.11.1 ●○○ [үй.ү] тагнах, турших

гаргах

алгуу ●●○ [тэ.н] ажил явдалд хойрго, удаан

албархаг ●○○ [тэ.н] албаны хэнээ гаргадаг алгуувтар ●○○ [тэ.н] бага зэрэг алгуу

зантай

алгууд- II.6.1 ●○○ [үй.ү] алгуу болох

албат I.3.1 ●○○ [ж.н] аливаа нэгэн захиргааны алгуудуу ●○○ [тэ.н] алгуу байрын

эрх мэдлийн дор захирагдагсад, харц ~

алгуун I.2.1 ●○○ [ж.н] үүд орчин газар

албатан I.20.1 ●○○ [ж.н] албан хаагч

алгуур ●●○ [тэ.н] аажим, аядуу

албач ●○○ [тэ.н] үнэнч зүтгэлтэй, шамдан алгуур- II.5.1 ●●○ [үй.ү] алгуу болох

ажиллагч

алгуурд- II.7.1 ●●○ [үй.ү] алгуур болох

албачил- II.11.1 ●○○ [үй.ү] албан журмаар алгуурдуу ●○○ [тэ.н] алгуур байрын; холуур,

дагуулах

алсдуу

алби I.8.1 ●○○ [ж.н] ов мэх, арга самбаа

алгуурла- II.10.1 ●●○ [үй.ү] хойш тавих,

албид- II.6.1 ●○○ [үй.ү] ов мэхээр аргандаа удаашруулах

оруулах

алгуурлангуй ●○○ [тэ.н] алгуурласан

албин I.2.1 ●○○ [ж.н] нэг зүйл ад

байдалтай, алгуурласан янзтай

албичин I.20.1 ●○○ [ж.н] илбэч, увдисч, алгуурс- II.7.1 ●○○ [үй.ү] удаан болох

домч; ховсчин

алгуурч ●○○ [тэ.н] аажуу удаан, мунгинуу

алга I.25.1 ●●● [ж.н] гарын сарвууны дотоод алгуут- II.6.1 ●○○ [үй.ү] алгуу болох

хавтгай тал, зарим амьтны урд хөлийн ул, алд I.3.1 ●●● [ж.н] хоёр гараа хөндлөн

таваг

сунгасантай тэнцэх хэмжээ; хэр орчим

алга I.25.1 ●○○ [ж.н] чөдрийн чагтнаас алд- II.7.1 ●●● [үй.ү] алга болгох, гээх,

хойших, хөл ороох хавтгай хэсэг

хулгайд ~; эндэх осолдох; дуу ~

алга ●●● [тэ.н] хоосон, байхгүй, үгүй

алд- II.7.1 ●○○ [үй.ү] салтаан дороос нь өргөх

алга- II.10.1 ●○○ [үй.ү] сандран түгдрэх, алдаа I.12.1 ●●● [ж.н] осол эндэл, буруу

тэвдэх

зөрүү, гарз хохирол, ~ дутагдал

алга I.25.1 ●○○ [ж.н] загас барих өөш

алдаг ●●○ (баймж.) [тэ.н] ~ оног: заримдаа,

алгавч I.32.1 ●●○ [ж.н] чөдрийн алга

хааяа, үе үе

алгавчил- II.11.1 ●●○ [үй.ү] морь малын хөлд алдагдал I.17.1 ●●○ [ж.н] алдагдах үйлийн

алгавчийг чагтлах

нэр, алдагдсан юм

алгаг ●○○ [тэ.н] алгуу, сэтгэл алгасангуй

алдал- II.11.1 ●●○ [үй.ү] гараа ~

алгаг I.6.1 ●○○ [ж.н] мод бутны завсар чөлөө алдалт I.3.1 ●○○ [ж.н] алдах үйлийн үр дүнг

газар, ойн ~

заасан нэр

алгад- II.6.1 ●●● [үй.ү] алгаар цохих: хацрыг алдам I.17.1 ●○○ [ж.н] амуу будаа хэмждэг

10

11

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

сав; ~ онгоц

жимс

алданги I.8.1 ●●○ [ж.н] хугацаа хэтэрсэн алир- II.3.1 ●○○ [үй.ү] өвс ногоо гишгэгдэх,

зээлийн хүүд бодох шимтгэл, ~ төлөх

салхины аясыг даган налж унах

алдар I.21.1 ●●● [ж.н] нэрийн хүндэтгэл; алирвас I.5.1 ●○○ (амь.) [ж.н] алаг толгойтой, А

гавьяа зүтгэл

ирвэстэй төстэй амьтан

алдар- II.12.1 ●●○ [үй.ү] уяа ~, сэтгэл ~

алирс I.9.1 ●●○ (урга.) [ж.н] аньс жимс

алдарт ●●○ [тэ.н] нэрд гарсан, хүндтэй алирхай ●○○ [тэ.н] морь малын хөлд өвс,

болсон

ногоо налсан байдал

алдартан I.20.1 ●●○ [ж.н] ~ цуутан

алисгана I.18.1 ●○○ (урга.) [ж.н] алирс

алдарш- II.9.1 ●●○ [үй.ү] алдар нэр нь түгэх

алиус I.9.1 ●○○ (урга.) [ж.н] алис; хөх өвс

алдаршил I.17.1 ●●○ [ж.н] алдарших үйлийн аллага I.18.1 ●●○ [ж.н] үй олноор нь алж

нэр

устгах ажиллагаа

алдаршингуй ●○○ [тэ.н] алдаршсан алмаг I.6.1 ●○○ [ж.н] усны жижиг сав, усны

байдалтай

хавчиг

алдас I.21.1 ●●○ [ж.н] өчүүхэн алдаа, алмагай ●●○ [тэ.н] алмай, хянамж

хүндэтгэвэл зохих юмыг үл ойшоох явдал

болгоомжгүй

алдасла- II.10.1 ●○○ [үй.ү] алдас гаргах

алмаган ●○○ [тэ.н] хөнгөн хуумгай; идэх уух

алдаш I.31.1 ●○○ (амь.) [ж.н] хугацаанаас юмны амт үлбэгэр муу

өмнө хээлтэж төрүүлсэн хонь, ямааны төл

алмай ●○○ [тэ.н] мартамхай, болгоомжгүй

алдрай ●●○ [тэ.н] бяцхан, томоогүй, гэнэн алмайд- II.6.1 ●○○ [үй.ү] алмай болох

хонгор

алмайдуу ●○○ [тэ.н] алмай байрын

алдуул ●●○ [тэ.н] алдагдсан мал, юм

алмайр- II.5.1 ●●○ [үй.ү] алмай байдалтай

алдуур- II.5.1 ●●○ [үй.ү] барьсан, уясан зүйл болох

аяндаа алдрах

алмайрангуй ●○○ [тэ.н] алмайрах янзтай,

алжаа- II.1.1 ●●● [үй.ү] хүний ядрах, цуцахын алмайрсан байдалтай

хүндэтгэл үг

алмайт- II.6.1 ●●○ [үй.ү] алмай байдал гаргах

алжаа I.12.1 ●○○ (урга.) [ж.н] нэг зүйл мөөг

алман ●●○ [тэ.н] тал дугариг хэлбэр, ~ сар,

алжаал I.1.1 ●●● [ж.н] алжаах үйлийн нэр, ~ сүх

биеийн ядаргаа, зүдрэл

алманцаг I.22.1 ●○○ (амь.) [ж.н] мазаалайн

алжаангуй ●○○ [тэ.н] алжаасан байдалтай

бамбарууш, нэг настай бамбарууш

алжаангуйр- II.3.1 ●○○ [үй.ү] алжаангуй алмар- II.5.1 ●○○ [үй.ү] цалгайрах, хайнгадах

янзтай болох

алмас I.5.1 ●○○ (амь.) [ж.н] хүн дүрст амьтан;

алжаас I.9.1 ●○○ [ж.н] зовол, зүдрэл; эм шулам; цасны хүн

эндүүрэл, ташаа, ~ болох

алмуур I.5.1 ●○○ [ж.н] хавирган сар шиг

алжуу ●○○ [тэ.н] ажил хөдөлмөр хийх дургүй, толгойтой суга таяг

назгай, хойрго; алжааж ядарсан нь

алс ●●● [тэ.н] хоорондын зай их, хол; аглаг,

алжуул- II.4.1 ●○○ [үй.ү] алжуу зан гаргах

бөглүү

алжуур- II.5.1 ●○○ [үй.ү] залхуурах

алсад- II.15.1 ●●● [үй.ү] алс болох

алжуурангуй

●○○

[тэ.н]

алжуурсан алсал- II.11.1 ●●● [үй.ү] улам холдох

байдалтай, алжуурах янзтай

алсалц I.3.1 ●○○ [ж.н] алсалсан хэмжээ

алз- II.7.1 ●●○ [үй.ү] үйл явдалд дийлдэх

алсар- II.12.1 ●●○ [үй.ү] алс болох

алиа ●●○ [тэ.н] хошин зантай, наргианч, алсдуу ●○○ [тэ.н] алс байрын, холхондуу

томоогүй, марзан

алслагдмал ●○○ [тэ.н] алслагдсан байдал

алиавтар ●○○ [тэ.н] бага зэрэг алиа

алслагч I.4.1 ●○○ [ж.н] хол явагч, даяанчлагч

алиадуу ●○○ [тэ.н] алиа, марзан байрын

алслалт I.3.1 ●●○ [ж.н] алслах үйлийн үр

алиал- II.4.1 ●●○ [үй.ү] алиа зан гаргах

дүнг заасан нэр, алсалмал байдал

алиалагч I.4.1 ●●● [ж.н] алиа хошноор алсуур ●●○ [о.н] холуур

бусдыг цэнгээгч

алт I.9.1 ●●● [ж.н] улбар шар өнгөтэй,

алиаламтгай ●○○ [тэ.н] байнга алиалж, төмөрлөг эрдэнийн зүйл, ~ мөнгө

хошигнож байдаг, алиалах нь олонтоо

алтад- II.15.1 ●●○ [үй.ү] алтаар бүрэх

алиаламхай ●○○ [тэ.н] хошин яриа ярих, алтадмал ●●○ [тэ.н] алтаар бүрсэн, шарсан;

алиалах дуртай

алт түрхсэн

алиарх- II.7.1 ●○○ [үй.ү] алиа байдал гаргах

алтай I.15.1 ●●● [ж.н] ~ хэл: гарал үүсэл,

алиархаг ●○○ [тэ.н] алиалж хошигнож байдаг

хэв шинжээрээ залгамал хэлний бүлэгт орох

алиат- II.6.1 ●○○ [үй.ү] алиа зан гаргах

бүлэг хэл

аливаа ●●● [тө.ү] бүх, хамаг; ~ ажил, ~ юм,

~ хэрэг

алтайч I.4.1 ●○○ [ж.н] алтай язгуурын хэл

алиг ●○○ [тэ.н] байр байдал, үг яриа төв бус

судлаач

алигла- II.10.1 ●●○ [үй.ү] алиг зан гаргах

алтал- II.11.1 ●○○ [үй.ү] алтдан бүрэх

алим I.1.1 ●●● (урга.) [ж.н] шүүслэг амттай алтар- II.12.1 ●○○ [үй.ү] алт мэт харагдах

10

11

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

алтаргана I.18.1 ●○○ (урга.) [ж.н] олон наст алцай- II.1.1 ●●○ [үй.ү] алцгар болгох, хөлөө

ургамал, алтан харгана

хоёр тийш болгох

А алтархаг ●○○ [тэ.н] алтаар элбэг; алтархуу алцалз- II.7.1 ●○○ [үй.ү] алцгар юмны байн

алтат ●○○ [тэ.н] алт бүхий

байн хөдлөх

алтач I.31.1 ●○○ [ж.н] алтаар юм хийдэг, алцам I.17.1 ●○○ [ж.н] уртын нэгж, таван

алтны дархан

тохой

алтгана I.18.1 ●○○ (урга.) [ж.н] алтан харгана

алцан ●●○ [тэ.н] хүн, амьтны хөл төрөлхөөс

алтгана I.18.1 ●○○ (амь.) [ж.н] алтан майга

хараацай

алцанд- II.7.1 ●○○ [үй.ү] алцан болох

алтлаг ●●○ [тэ.н] алттай, алт оролцсон; алт алцанхай ●○○ [тэ.н] шагайн алц тал

мэт, ~ өнгө

алцархай ●○○ [тэ.н] халцархай, алцарч

алтчин I.2.1 ●○○ [ж.н] инжаан, алт мөнгөөр халцарсан нь

эд зүйл хийх уран хүн

алцас ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

алуундуу ●○○ [тэ.н] алуун байрын, ичгүүргүй, алцга ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

болхидуу

алцгайдуу ●○○ [тэ.н] алцгар маягийн

алуур I.5.1 ●●○ [ж.н] алах багаж; ялаа, алцгана- II.10.1 ●○○ [үй.ү] алцга алцга хийж

батгана, жоом зэрэг амьтныг алах цохиур

явах

алуурчин I.20.1 ●●○ [ж.н] алах үйлийг алцгануур ●○○ [тэ.н] алцгар, аальгүй,

үйлдэгч этгээд

сээтгэнүүр

алх- II.7.1 ●●● [үй.ү] алхмаар явах

алцгар ●○○ [тэ.н] алцгай; аальгүй

алх I.9.1 ●●● [ж.н] хадахад хэрэглэх багаж

алцгард- II.7.1 ●○○ [үй.ү] алцгар болох

алх I.9.1 ●●○ [ж.н] чихэн доторх жижиг яс

алцгардуу ●○○ [тэ.н] алцгар байрын

алх I.3.1 ●○○ [ж.н] монгол адууны тамга

алчуур I.5.1 ●●● [ж.н] арчих хэрэгсэл

алх I.9.1 ●○○ [ж.н] нөмрөг, дах зэргийн алш I.4.1 ●○○ (урга.) [ж.н] дутуу цайлгасан

заамын дор хийсэн үс

амуу будаа

алхаа I.12.1 ●●● [ж.н] алхах хэмжээ, алхам; алш I.4.1 ●○○ [ж.н] идэш, хүнсэнд хэрэглэхээр

морь, тэмээний аажуу тайван явдал

нядлах мал

алхаг I.22.1 ●●○ [ж.н] өрөөл, морь өрөөлдөх алшаа I.30.1 ●○○ [ж.н] Өвөр Монголын нэгэн

хэрэгсэл

аймаг

алхаг I.22.1 ●●○ [ж.н] тоононы даага, гол алшил- II.11.1 ●○○ [үй.ү] алш идшээ хийх

хоёрыг холбох хүрээ

аль ●●● [тө.ү] асуух төлөөний үг, ~ буй

алхаг ●○○ [тэ.н] залхуу, хойрго; салан задгай

аль ●○○ [а.ө] өг гэсэн утгатай аялга

алхагла- II.10.1 ●○○ [үй.ү] алхаг зантай болох

альс I.9.1 ●○○ (урга.) [ж.н] хатсан буурцгийн

алхад- II.15.1 ●●○ [үй.ү] алхаар цохих

иш

алхай- II.1.1 ●○○ [үй.ү] назгайран байх

ам I.9.1 ●●● [ж.н] өрхийн доторх хүний тоо,

алхал- II.11.1 ●●○ [үй.ү] алхан явах

хүн ~

алхал- II.11.1 ●○○ [үй.ү] алхан хээ гаргах

ам I.9.1 ●●● [ж.н] эрхтэн, хэл ~, уулын ~,

алхалт I.3.1 ●●○ [ж.н] алхах үйлийн үр дүнг бууны ~

заасан нэр

ам- II.4.1 ●○○ [үй.ү] амрах, амгалан болох

алхалхийл- II.4.4 ●○○ [үй.ү] түргэн явсхийх

ам ●○○ [а.д.ү] ~ жим: яриа хэлэлцээгүй

алхам I.17.1 ●●● [ж.н] алхах үеийн хоёр ам I.9.1 ●○○ [ж.н] бөс зэргийг энгээр нь

хөлийн хоорондох зай

зөрүүлэн нугалсан хэмжээ; ~ дөрвөлжин

алхамла- II.10.1 ●○○ [үй.ү] алхмаар хэмжих

ам I.9.1 ●○○ [ж.н] бөх барилдахаар ~ авах

алхац I.19.1 ●●○ [ж.н] алхах хэмжээ

амаа I.30.1 ●○○ [ж.н] ураг төрлийн ахмад

алхаш I.31.1 ●○○ [ж.н] морины алхах хэмжээ

хүнийг хүндэтгэх нэр

алхдал I.1.1 ●●○ [ж.н] алхаа

амавч I.32.1 ●○○ [ж.н] амны хаалт

алхи- II.2.1 ●●○ [үй.ү] үнгэж зөөлрүүлэх, амалхай ●○○ [тэ.н] ам хатуу; хэлэмгий

нухах

амангал (хууч.) [тэ.н] өлзий бус

алхи- II.2.1 ●●○ [үй.ү] зодож, занчих

аманцар ●○○ [тэ.н] ~ хүн

алхил- II.4.1 ●○○ [үй.ү] олон дахин зодох, аманцардуу ●○○ [тэ.н] аманцар маягийн

нанчих; талхилах, нухах

аманцарла- II.10.1 ●○○ [үй.ү] аманцар

алхилдаан I.2.1 ●○○ [ж.н] алхилдах үйлийн байдал гаргах

нэр

амар ●●● [тэ.н] ~ хялбар, дөхөм; ~ амгалан,

алхилдаач ●○○ [тэ.н] хэрүүл маргаан тайван

үүсгэгч, зодоонч, будилаан таригч

амар- II.12.1 ●●● [үй.ү] амар амгалан болох;

алц I.3.1 ●●○ [ж.н] харваж байнд тусах оноц

амар хялбар болох

алц I.3.1 ●○○ [ж.н] шагайн тэмээ тал

амар- II.12.1 ●●● [үй.ү] амсхийх, ядарч

алцаа I.12.1 ●●○ [ж.н] өмдний хоёр гуяны туйлдаад амрах

хоорондох газар

амар I.21.1 ●○○ (урга.) [ж.н] амар модны

алцаа I.12.1 ●○○ [ж.н] модны холтсон урц

жимс

12

13

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

амар I.21.1 ●○○ (амь.) [ж.н] нэг зүйл загас

аминч ●○○ [тэ.н] амин хувийн ашиг тусыг

амаргал I.1.1 ●○○ [ж.н] аман хүзүү

эрхэмлэн бодох зантай

амарж- II.9.1 ●●● [үй.ү] хөнгөжих, хүүхэд аминчид- II.15.1 ●○○ [үй.ү] аминч байдал

төрөх

гаргах

А

амарж- II.9.1 ●○○ [үй.ү] амар тайван болох

аминчил- II.11.1 ●○○ [үй.ү] хувийн болгох

амаржигч I.4.1 ●●○ [ж.н] нярайлан төрөгч эх

аминчил- II.11.1 ●○○ [үй.ү] дотночлох,

амаржуулагч I.4.1 ●○○ [ж.н] эх баригч; аминчлан захих

анагаагч, эдгээгч, ач тус үзүүлдэг хүн

аминчир ●○○ [тэ.н] хувиа хичээх зантай

амарли- II.2.1 ●○○ [үй.ү] амар амгалан болох

аминчирла- II.10.1 ●○○ [үй.ү] аминчир зан

амарлингуй ●○○ [тэ.н] дөлгөөн, омголон

гаргах

амарлингуйл- II.4.1 ●○○ [үй.ү] амарлингуй аминчирх- II.7.1 ●○○ [үй.ү] амин хувиа хичээх

болох

амирх- II.7.1 ●○○ [үй.ү] аминчлан дотнолох;

амарлиулагч I.4.1 ●○○ [ж.н] зовлон хувиа бодож харамнах

зүдгүүрийг

арилган

санаа

сэтгэлийг амла- II.10.1 ●●○ [үй.ү] хүн, амьтны үр төл

тайвшруулагч

хөхөө хөхөж сурах

амарчил- II.11.1 ●○○ [үй.ү] амрыг бодох, амла- II.10.1 ●●○ [үй.ү] ам авах, онцлох

хөнгөвчлөх, хялбарчлах

амла- II.10.1 ●○○ [үй.ү] дөрвөлжлөн эвхэх

амбаа I.30.1 ●○○ [ж.н] ахмад настныг амла- II.10.1 ●○○ [үй.ү] амсарлах, амсартай

авгайлах үг

болгох

амбаар I.5.1 ●●● [ж.н] пин ~

амла- II.10.1 ●○○ [үй.ү] уулын амаар явах,

амбан ●○○ [тэ.н] их, том, ~ шар

оршин суух

амбан ●○○ [тэ.н] төлөөний сайд, ~ сайд

амлаг ●○○ [тэ.н] уран цэцэн үгтэй, хэлэмгий

амбан I.2.1 ●○○ [ж.н] гурилын болон амлагаа I.12.1 ●○○ [ж.н] бөхийн ам авалт;

махны мод

цонх, хаалга зэргийг хана, туурганд бэхлэх

амбас I.5.1 ●○○ [ж.н] аль эрт үе, ~ын үе

бэхэлгээ

амгай I.15.1 ●●● [ж.н] морь малын аманд амлай I.15.1 ●○○ (амь.) [ж.н] мөрний цахлай,

зуулгах төмөр

амуулай

амгай I.15.1 ●○○ [ж.н] буга агнахад дуугаргаж амлалт I.3.1 ●●○ [ж.н] үүрэг ~, ~ өгөх, ~ авах

урайлах урам

амламтгай ●○○ [тэ.н] дандаа амладаг, амлах

амгайвч I.32.1 ●●○ [ж.н] амгай

нь олон

амгайвчил- II.11.1 ●○○ [үй.ү] морины амгайг амламхай ●○○ [тэ.н] амлах дуртай, ам

мултлах, үмхүүлэх

амлалт авах дуртай

амгайл- II.4.1 ●○○ [үй.ү] амгай зүүх

амраг I.6.1 ●●● [ж.н] ~ хайр, ~ хань, янаг ~

амгайс- II.6.1 ●○○ [үй.ү] морины ам амгайдаа амрагла- II.10.1 ●●○ [үй.ү] хайрлах, янаглах

халах

амраглагч I.4.1 ●○○ [ж.н] амраглах үйлийн

амгайт- II.6.1 ●○○ [үй.ү] амгайсах

эзэн

амгалан ●●● [тэ.н] сэтгэл санаа төвшин, бие амраглал I.1.1 ●○○ [ж.н] амраглах үйлийн

сэтгэл зовлон зүдгүүргүй, энх эсэн

нэр

амгаланд- II.7.1 ●○○ [үй.ү] амгалан болох

амрагламтгай ●○○ [тэ.н] дурламтгай, байнга

амгаландуу ●○○ [тэ.н] амгалан шинжтэй

амрагладаг, амраглах нь их

амгалант ●○○ [тэ.н] амгалан бүхий

амрагч I.4.1 ●○○ [ж.н] амарч буй хүн

амгалант- II.7.1 ●○○ [үй.ү] амгалан байрын амралт I.3.1 ●●● [ж.н] амрах үйлийн үр дүнг

болох

заасан нэр

амгалж I.4.1 ●○○ [ж.н] цалам буюу аргамж

амруу I.12.1 ●○○ [ж.н] амны дотоодод

амд- II.7.1 ●●● [үй.ү] угтаж, амдан тосох

цэврүүтэн гарах яр

амдуу ●○○ [тэ.н] мөчид, мөлт

амруулагч I.4.1 ●○○ [ж.н] арван нэгийн

амж- II.9.1 ●●○ [үй.ү] завдах, чадах, цагт нь тооны ёгт нэр

хийх

амруут- II.6.1 ●○○ [үй.ү] амруу яр гарах

амжаа I.12.1 ●●○ [ж.н] амжих үйлийн нэр; ~ амс- II.7.1 ●●● [үй.ү] идээ хоолноос ~

завдаа

амс- II.7.1 ●●● [үй.ү] зовлон зүдүүр ~

амжилт I.3.1 ●●● [ж.н] амжих үйлийн үр дүнг амс I.9.1 ●○○ [ж.н] агшаасан буюу жигнэсэн

заасан нэр; хийж бүтээсэн үр дүн

будаа; тайлга, тахилгын идээ ундаа

амиа I.12.1 ●○○ [ж.н] чимээ анир

амсагч I.4.1 ●○○ [ж.н] амсах үйлийн эзэн

амиа ●○○ [тэ.н] амин хувиа хичээх зантай

амсар I.21.1 ●●● [ж.н] савны ~

амил- II.4.1 ●●● [үй.ү] амь орох

амсард- II.7.1 ●○○ [үй.ү] амсар дээрээс барих

амилуун ●○○ [тэ.н] шимтэй, өгөөжтэй

амсарла- II.10.1 ●○○ [үй.ү] юманд амсар

аминдэм I.1.4 ●○○ [ж.н] эрүүл мэндэд чухал хийх; нүх гуу зэрэг юмны амсар дээгүүр явах

хэрэгцээтэй шимт бодис

амсгана- II.10.1 ●○○ [үй.ү] амсгар юмны байн

аминхүчил I.17.4 ●○○ [ж.н] уургийн бүтцийн байн хөдлөх

анхдагч нэгж; шүвтэн хүчил

амсуул I.1.1 ●○○ [ж.н] амсах төдий идээ

12

13

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

ундаан, амсуур

үйлийн нэр, уран зохиолын дүрслэлийн арга

амсхий- II.1.4 ●●○ [үй.ү] түр зуур амрах, түр амьжир- II.12.1 ●○○ [үй.ү] амьдрах, амь зуух

А завсарлах; амс гэх

амьжиргаа I.12.1 ●●● [ж.н] аж төрөх арга,

амт I.9.1 ●●● [ж.н] ~ шимт, ~ үнэр

байдал

амтал- II.11.1 ●●● [үй.ү] амтыг үзэх

амьс- II.7.1 ●○○ [үй.ү] амьсгал орох; сэрүүн ~

амталгаа I.12.1 ●●○ [ж.н] амтлах үйлийн нэр

амьс- II.7.1 ●○○ [үй.ү] сэтгэл санаа зохилдох,

амтар- II.12.1 ●○○ [үй.ү] амт орох

айлсаж ~

амтар- II.12.1 ●○○ [үй.ү] яарах

амьсга- II.10.1 ●○○ [үй.ү] амьсгалах

амтарх- II.7.1 ●○○ [үй.ү] сонирхон дурлах

амьсгаа I.12.1 ●●● [ж.н] ~ авах, ~ хураах, ~

амтархаг ●○○ [тэ.н] амт сайтай

давхцах

амтархуу ●○○ [тэ.н] амтархаг; ямар нэг амьсгаад- II.6.1 ●●● [үй.ү] амьсгаа давхцан

амттай төстэй

сүйлхийлэх

амтат ●○○ [тэ.н] амт бүхий

амьсгаал- II.4.1 ●○○ [үй.ү] удаанаар

амташ- II.16.1 ●○○ [үй.ү] амтанд нь орох

амьсгалах

амтлаг ●●● [тэ.н] амттайхан; ~ чихэр

амьсгал I.1.1 ●●● [ж.н] амьсгалах явц,

амтлагч I.4.1 ●●● [ж.н] амт оруулдаг амьсгаа

бэлдмэл; мэргэжил

амьсгал- II.4.1 ●●● [үй.ү] амьсгаа авах

амтсаг ●○○ [тэ.н] амт шимттэй юманд дуртай

амьсгал I.1.1 ●●● [ж.н] цаг уур, шинж төлөв,

амттан I.2.1 ●●● [ж.н] ~ шимттэн

уур ~

амтуу ●○○ (баймж.) [тэ.н] арай гэж, арай амьсгалт ●○○ [тэ.н] амьсгал бүхий

хэмээн, дөнгөн данган

амьсгалуур I.5.1 ●○○ [ж.н] шавж зэргийн

амтшаа- II.1.1 ●○○ [үй.ү] гайхам сайхан биеийн гадаргууд байх амьсгалах сүв

амтыг бахархах

амьтан I.20.1 ●●● [ж.н] ~ ургамал

амтшил I.1.1 ●○○ [ж.н] амтших үйлийн нэр

амьтас I.21.1 ●○○ [ж.н] ~ мал: албанд

амуй ●○○ [дут.ү.ү] ажгуу; буюу; бөлгөө

буцалтгүй тушаасан мал

амуу I.12.1 ●●● (урга.) [ж.н] хүнсний будаа амьхан ●○○ [тэ.н] өөртөө, энэхэндээ; халуун

тарианы ерөнхий нэр

амь зуураа, ойр дотнынхон дотроо

амууж- II.8.1 ●○○ [үй.ү] амар тайван болох

ан I.16.1 ●●● [ж.н] юм хагарч цав гарсан нь,

амуус I.5.1 ●○○ [ж.н] амуу будаагаар хийсэн ~ цав

идээ хоолны зүйл

ан I.16.1 ●●● [ж.н] ~ амьтан

амуучин I.20.1 ●○○ [ж.н] амуу тариа таригч, ана- II.10.1 ●●○ [үй.ү] отох, болгоомжлох

хадгалагч хүн

ана- II.10.1 ●○○ [үй.ү] эдгэрэх

амууш- II.8.1 ●○○ [үй.ү] тарианд амуу суух

ана ●○○ [д.д.ү] харилцан тэнцүү, ~ мана

амцгар ●○○ [тэ.н] дотогш хамхисан амтай

анаа I.12.1 ●○○ [ж.н] хээр хөдөө суух овоохой,

амцгардуу ●○○ [тэ.н] амцгар байрын

хайдаг

амь I.28.1 ●●● [ж.н] ~ нас, ~ бие, ~ гол, ~ анаа I.12.1 ●○○ [ж.н] анах үйлийн нэр

зүрх, ~ гараг

анааш I.11.1 ●●○ (амь.) [ж.н] ац туурайтай,

амьгүйчил- II.11.4 ●○○ [үй.ү] амьгүй болгон урт хүзүүтэй халуун орны гөрөөс

үзэх

анавас I.5.1 ●○○ (амь.) [ж.н] нэг зүйл хоёр

амьгүйчлэл I.1.4 ●○○ [ж.н] уран зохиолын нутагтан амьтан

дүрслэлийн арга

анаг I.6.1 ●○○ [ж.н] анаж зэхсэн ажил; эмх

амьд ●○○ [тэ.н] амь бүхий

замбараа

амьд- II.7.1 ●○○ [үй.ү] яарах, сандрах, анаг ●○○ [тэ.н] тун, маш; идэр

тэвдэх; амьсгаа авч чадахгүй болох

анагаа- II.1.1 ●●● [үй.ү] өвчнийг эдгээх,

амьдай I.15.1 ●●● [ж.н] ижил нэртэй эмчлэх, засах

хүмүүсийн биесээ дуудах үг

анагаагч I.4.1 ●○○ [ж.н] анагаах үйлийг

амьдай I.15.1 ●○○ [ж.н] аянд явах хүний ойр эрхлэгч; суман онгоцыг нөхөн сэлбэгч

зуур хэрэглэх юм

анагаач I.4.1 ●○○ [ж.н] аливаа сав, зэвсэг,

амьдар- II.12.1 ●●● [үй.ү] аж төрөх, орших

онгоц зэргийг засах хүн

амьдарлага I.18.1 ●○○ [ж.н] өдөр тутмын анагч I.4.1 ●○○ [ж.н] харж, анаж байдаг хүн

хэрэглээний зүйл

анадвал I.1.1 ●○○ (урга.) [ж.н] иш шулуун,

амьдас I.21.1 ●○○ [ж.н] амьд юмс, бүх амьд арвин шүүстэй, чимэглэлийн олон наст

юмсын ерөнхий нэр

ургамал

амьдлаг ●○○ [тэ.н] амьд дүрслэг

ананд I.3.1 ●○○ (шаш.) [ж.н] хотол баясгалан

амьдрагч I.4.1 ●○○ [ж.н] ойд ~, хамтран ~

ананхай ●○○ [тэ.н] шарх эдгэрсэн, ан цав

амьдрал I.1.1 ●●● [ж.н] ажил ~, нийгмийн ~

битүүрсэн байдал

амьдруулагч I.4.1 ●○○ [ж.н] амь оруулагч

анар I.5.1 ●●○ (урга.) [ж.н] ~ жимс, сэмбэрүү

амьдчил- II.4.1 ●○○ [үй.ү] амь бүхий мэтээр анар I.5.1 ●●○ [ж.н] нал эрдэнэ

үзэх

анбарай I.15.1 ●○○ (урга.) [ж.н] нэг зүйл

амьдчилал I.17.1 ●○○ [ж.н] амьдчилах ургамлын үр, эмд орно

14

15

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

анга- II.10.1 ●●● [үй.ү] ундаасах, цангах; ангижруулагч I.4.1 ●○○ [ж.н] ангижруулах

газар хатаж хуурайших

хэрэгсэл

анга I.18.1 ●○○ [ж.н] юмны ац салаа; ~ сум

ангижруулалт I.3.1 ●○○ [ж.н] ангижруулахуй

анга I.18.1 ●○○ [ж.н] нялх нярай хүүхэд

ангил- II.4.1 ●●● [үй.ү] бүлэглэх; хуваах

А

ангаа I.12.1 ●●○ [ж.н] ангах үйлийн нэр, ~ ангилагдахуун I.2.1 ●○○ [ж.н] ангилагдах юм

цангаа

ангилал I.17.1 ●●● [ж.н] ангилах үйлийн нэр

ангаахай I.15.1 ●●● (амь.) [ж.н] шувууны ~

ангилалт I.3.1 ●●○ [ж.н] ангилах үйлийн үр

ангаахайт ●○○ [тэ.н] ангаахай бүхий

дүнг заасан нэр

ангавалз- II.7.1 ●○○ [үй.ү] дутуу ангалзах

ангилахуун I.2.1 ●○○ [ж.н] ангилах юм

ангаг ●○○ [тэ.н] ундаасамтгай, ~ цангаг

ангилбар I.5.1 ●○○ [ж.н] ангилал

ангага ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

ангилуур I.5.1 ●○○ [ж.н] эрдсийн холимгийг

ангагана- II.10.1 ●○○ [үй.ү] ангагар юмны том, жижиг, нягтаар нь ялгадаг хэрэгсэл

ангаг ангаг хийх, гэх

ангир I.5.1 ●●● (амь.) [ж.н] цаг цагаар сэлгэн

ангагар ●○○ [тэ.н] ангайсан амсартай; дэмий нүүж, зусдаг нүүдлийн шувуу

цаг нөхцөөх зантай

ангир ●●○ [тэ.н] улбар шар, ~ уураг, ~ шар

ангай- II.1.1 ●●● [үй.ү] ам ~, хайч ~

ангир- II.5.1 ●○○ [үй.ү] салах, хуваагдах

ангал I.1.1 ●●○ [ж.н] хадны ~

ангирлаг I.6.1 ●○○ (амь.) [ж.н] ангиртай

ангал ●○○ [тэ.н] ~ сангал: ан сан, алан салан төстэй нугас

зан

ангис I.5.1 ●○○ [ж.н] тариа тарих талбай

ангалдаг ●○○ [тэ.н] салан мартамтгай

ангит ●○○ [тэ.н] анги бүхий

ангалдаг ●○○ [тэ.н] савны амсрын далбигар

ангич ●○○ [тэ.н] ~ үзэлтэн

ангалз- II.7.1 ●○○ [үй.ү] ам ангайх; байн байн ангуу I.12.1 ●○○ [ж.н] усанд тулах мод

ангайх; эд юмны уулзар ангас хийх

ангууч I.4.1 ●○○ [ж.н] анч, гөрөөч

ангалзуур I.5.1 ●○○ (урга.) [ж.н] олон наст ангуучил- II.11.1 ●○○ [үй.ү] ан хийх

өвслөг ургамал

ангуучин I.20.1 ●○○ [ж.н] анчин

ангалзуур ●○○ [тэ.н] ~ зан

анд I.3.1 ●●● [ж.н] найз, нөхөр

ангалзуур I.5.1 ●○○ [ж.н] ангаахайн завжны анд ●○○ [д.д.ү] ундуй сундуй, ~ санд

шар

анд- II.7.1 ●○○ [үй.ү] ташаарах, санаашрах

ангамал ●○○ [тэ.н] ~ хөрс; ~ ургамал

андаа I.12.1 ●○○ [ж.н] хувь заяаны учрал

ангамтгай ●○○ [тэ.н] ангах нь их

андай- II.1.1 ●○○ [үй.ү] андгар болох

ангамхай ●○○ [тэ.н] ангах зантай, үе үе андай I.15.1 ●○○ [ж.н] дуулж, бүжиглэхийн

ангадаг

нэг төрөл

ангар ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх, цаг андал- II.11.1 ●○○ [үй.ү] анд бололцох

нөхцөөх байдал

андал I.17.1 ●○○ [ж.н] солилцоо, наймаа

ангараг I.6.1 ●●● [ж.н] мягмар гараг, гал өдөр

андал I.17.1 ●○○ [ж.н] ташаарал, эндэл ~

ангарай ●○○ [тэ.н] салан задгай, ажилгүй

андалд- II.7.1 ●○○ [үй.ү] тэнцүү арилжин

ангархай ●○○ [тэ.н] юмны ангайсан газар; солилцох

задгай яриатай

андалз- II.7.1 ●○○ [үй.ү] андганах

ангархайд- II.6.1 ●○○ [үй.ү] ангархай нь андан I.20.1 ●○○ [ж.н] цөлөгдсөн хүн

хэтрэх; ангархай болох; салан задгай байх

андар I.21.1 ●○○ [ж.н] ааруул хатаах дэлгэц

ангархайт- II.6.1 ●○○ [үй.ү] ангархай болох

андаргана I.18.1 ●○○ (урга.) [ж.н] нэг зүйл

ангас ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

бутлаг мод

ангат I.3.1 ●○○ (амь.) [ж.н] тал, ойт хээрээр андга ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

амьдардаг шувуу, бөх ~

андгаар I.5.1 ●○○ [ж.н] андгай

анги I.8.1 ●●● [ж.н] хичээлийн өрөө, танхим

андгаарла- II.10.1 ●○○ [үй.ү] андгаар тавих,

анги I.8.1 ●●○ [ж.н] нийгмийн дотор эзлэх андгаар өргөх

байр суурь, ~ давхарга

андгай I.15.1 ●●○ [ж.н] тангараг, андгаар

анги I.8.1 ●●○ [ж.н] бүлэг, төрөл, зүйл

андгайл- II.4.1 ●●○ [үй.ү] андгай өгөх,

ангиа I.12.1 ●○○ [ж.н] арга ухаан, анхиа; анир тангараглах

чимээ, чимээ аниа

андгана- II.10.1 ●○○ [үй.ү] андгар юмны

ангиан I.2.1 ●○○ (амь.) [ж.н] нэг зүйл далайн хөдлөх

загас

андгар ●○○ [тэ.н] бүдүүн, тонтгор

ангид ●●● [тэ.н] тусгай, өөр, саланги

андгард- II.7.1 ●○○ [үй.ү] бүдүүн, тонтгор

ангижир- II.12.1 ●●● [үй.ү] салах, хагацах, болох

ангид болох

андгарла- II.10.1 ●○○ [үй.ү] андгайлах

андлай I.15.1 ●○○ [ж.н] харилцан бэр

ангижрал I.1.1 ●○○ [ж.н] ангижрах үйлийн буулгасан худ

нэр

андуу ●●○ [тэ.н] ~ эндүү

ангижралт I.3.1 ●○○ [ж.н] ангижрах үйлийн андуу I.12.1 ●○○ [ж.н] модон хавчиг

үр дүнг заасан нэр

14

15

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

андуур- II.5.1 ●●● [үй.ү] эндүүрэх, ташаарах

анир I.5.1 ●●● [ж.н] дуунаас доргин гарах

андуурал I.17.1 ●●● [ж.н] андуурсан нь, чимээ, үл мэдэгдэм сонстох шуугиан; сураг

А эндүүрэл

чимээ

андуурамтгай ●○○ [тэ.н] андуурч эндүүрэх анирд- II.7.1 ●○○ [үй.ү] дуу чимээ чагнах,

нь олонтоо

сонордох

андуурамхай ●○○ [тэ.н] үе үе андуурч анирла- II.10.1 ●○○ [үй.ү] дуунаас дүйвээн

будилдаг зантай

шуугиан гарах

анжаа I.30.1 ●○○ [ж.н] настай эмэгтэйг анирт ●○○ [тэ.н] анир бүхий; ~ гийгүүлэгч

дуудах үг

анирт- II.7.1 ●○○ [үй.ү] дууны анир сонстох

анжгай I.15.1 ●○○ [ж.н] ахмад хүнийг анирх- II.7.1 ●○○ [үй.ү] чимээрхэх

хүндэтгэх үг; үеийн нөхөд бие биеэ дуудах үг

анирш- II.9.1 ●○○ [үй.ү] анир чимээ орох

анжис I.26.1 ●●○ [ж.н] гар ~, морин ~

шинжтэй болох; дуутай гийгүүлэгч дуугүй

анжисчин I.20.1 ●○○ [ж.н] анжсаар газар болж хувирах

хагалагч хүн

аниухай I.15.1 ●○○ [ж.н] бяцхан, онигор

анжсад- II.7.1 ●●○ [үй.ү] анжсаар үйлдэх

нүдтэй хүн, амьтан

анз I.3.1 ●○○ [ж.н] хөнгөн торгож шийтгэх ял; ант- II.7.1 ●○○ [үй.ү] ан цав гарах

шийтгэлд авах эд мөнгө

ануур ●○○ [тэ.н] хянуур, болгоомжтой

анзаа I.12.1 ●○○ [ж.н] тоймлон барагцаалсан ануурчин I.20.1 ●○○ [ж.н] хэргэм зэрэгтний

хэр хэмжээ

бараа бологсод

анзаар- II.5.1 ●●● [үй.ү] анхааран ажиглаж ануухан ●●○ [тэ.н] насажсан ч бие тэнхлүүн

мэдэх

анх ●●● [тэ.н] шинэ, тулгар

анзаарга I.18.1 ●●○ [ж.н] анхаарал, ажиглал, анхаар- II.5.1 ●●● [үй.ү] санаа тавих;

сэрэмж

харгалзах, хамгаалах

анзал- II.11.1 ●○○ [үй.ү] анз оноох

анхаарал I.17.1 ●●● [ж.н] ~ халамж, ~даа

аниа I.30.1 ●●● [ж.н] төрлийн эгчмэд хүнийг авах

дуудах үг

анхаарамж I.4.1 ●○○ [ж.н] хайхрамж, сэрэмж

аниа I.12.1 ●○○ [ж.н] чимээ анир

анхаарамтгай ●○○ [тэ.н] анхаарч сэрэхдээ

аниас I.5.1 ●○○ [ж.н] аниа, нүдний аньсан сайн

байдал

анхаарга I.18.1 ●○○ [ж.н] анхаарах үйлийн

анив ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

нэр; анхаарал

анивалз- II.7.1 ●○○ [үй.ү] байн байн аних

анхааруулга I.18.1 ●●● [ж.н] санамж, ~ өгөх

анивалзамтгай ●○○ [тэ.н] байнга анивалздаг

анхай- II.1.1 ●○○ [үй.ү] хийх ажилгүй дэмий

анивалзамхай ●○○ [тэ.н] үе үе анивалзах суух

зуршилтай

анхал- II.11.1 ●○○ [үй.ү] эхлэх, тэргүүлэх

анивалзуур ●○○ [тэ.н] нүдээ байн байн анхдагч ●●● [тэ.н] эн тэргүүнд бий болсон нь

анивалзаж байдаг

анхдугаар ●○○ [то.н] эхний, тэргүүний,

анивас ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

нэгдүгээр

анивхий- II.1.4 ●○○ [үй.ү] нүдээ агшин зуур анхи- II.2.1 ●○○ [үй.ү] сайхан үнэр гарах,

аньж харах

анхилах

анивч- II.9.1 ●●● [үй.ү] нүдээ байн байн аних

анхиа I.12.1 ●○○ [ж.н] аж ахуйч хүний ажиг

анивчаа ●○○ [тэ.н] байн байн нүдээ анихуй

анхаарал

анивчил- II.11.1 ●○○ [үй.ү] дахин дахин анхиагүйд- II.6.1 ●○○ [үй.ү] анхиагүй байх,

анивчих

арчаагүй байх

анивчимтгай ●○○ [тэ.н] байнга анивчдаг

анхиагүйт- II.6.1 ●○○ [үй.ү] хэт анхиагүй,

анивчуур ●○○ [тэ.н] байн байн анивчих арчаагүй байх

зуршилтай

анхиан I.2.1 ●○○ (амь.) [ж.н] далайн ёроолын

анига ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

хортой амьтан

анигана- II.10.1 ●○○ [үй.ү] үргэлжлэн анига анхидал I.17.1 ●○○ (амь.) [ж.н] нугасны

анига хийх

төрөл шувуу

анигар ●○○ [тэ.н] ~ нүдтэй

анхил- II.4.1 ●●○ [үй.ү] сайхан үнэр үнэртэх

анигард- II.7.1 ●○○ [үй.ү] анигар болох

анхилаа I.30.1 ●○○ [ж.н] анхилах үйлийн нэр

анигардуу ●○○ [тэ.н] анигар байрын

анхилам ●●● [тэ.н] эрхгүй анхилахаар,

аний- II.1.1 ●○○ [үй.ү] анигар болох, онигор сайхан үнэртэй

болох

анхилгана I.18.1 ●○○ (урга.) [ж.н] анхилуун

анилз- II.7.1 ●○○ [үй.ү] байн байн анивалзах

үнэрт цэцэг

анилхийл- II.4.4 ●○○ [үй.ү] байн байн аних; анхилгат ●○○ [тэ.н] анхилга бүхий, анхилуун

нүдээ хагас аних

анхилзгана I.18.1 ●○○ (урга.) [ж.н] амраа

анимтгай ●○○ [тэ.н] анивчиж байдаг, анивчих жимс

нь олонтоо

анхилмал ●●○ [тэ.н] анхилсан, угаас

анимхай ●○○ [тэ.н] нүдээ үе үе аних дуртай

анхилуун, ~ үнэрт цэцэг

16

17

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

анхилуун ●●● [тэ.н] сайхан үнэртэй

арал I.17.1 ●●○ [ж.н] тэрэгний ~

анхилуур I.5.1 ●○○ (урга.) [ж.н] гүйлсэн арал I.17.1 ●○○ [ж.н] монгол адууны тамга

цэцэгтэй төстэй нэгэн зүйл анхилуун цэцэгт аралди I.8.1 ●○○ (урга.) [ж.н] түрүү хэлбэртэй,

ургамал

нэг зүйл чимэглэлийн өвс

А

анч ●●○ [тэ.н] авч, гөрөөч

аралди I.8.1 ●○○ [ж.н] хөгжим

анчар I.5.1 ●○○ (урга.) [ж.н] хорт сүүн аралжин ●○○ [тэ.н] тогтворгүй, олон ааштай

давирхай гаргадаг мод

аралжин ●○○ [тэ.н] тэлмэн

анчил- II.11.1 ●●○ [үй.ү] ан гөрөө хийх

аралт ●○○ [тэ.н] арал бүхий

анчин I.20.1 ●●● [ж.н] ан гөрөө хийдэг хүн

арам I.17.1 ●○○ [ж.н] сэлэмний хурц ир,

аншу I.12.1 ●○○ (урга.) [ж.н] заан мод

үзүүр; жад

ань- II.13.1 ●●● [үй.ү] нүдээ ~, шарх ~

арамд- II.7.1 ●○○ [үй.ү] армаар хатгах

аньс I.9.1 ●●● (урга.) [ж.н] ой тайгын хөвдлөг арамч I.4.1 ●○○ [ж.н] арам шидэхдээ мэргэн

хөрсөнд ургадаг жимс

хүн

аньс ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

аранга I.18.1 ●○○ [ж.н] алсыг бараалан харах

аньсага I.25.1 ●●● [ж.н] зовхи; нүдний ~

цамхаг

ар ●●● [о.н] ~ нуруу, ~ тал

аранга I.18.1 ●○○ [ж.н] адуунд илүү араа шүд

ар I.1.1 ●○○ [ж.н] зураас, хээ; торгоны ~; ургах өвчин

талбайн хэмжээ

аранга ●○○ [тэ.н] эд юманд халтай, гамгүй

ар I.1.1 ●○○ (амь.) [ж.н] нэг зүйл тоть шувуу

аранга I.18.1 ●○○ (шаш.) [ж.н] бөөг

ар ●○○ [а.ө] араатны хэдэрлэхэд гарах дуу

оршуулсан газар

араа I.12.1 ●●● [ж.н] хүн, амьтны соёоноос аранга I.18.1 ●○○ [ж.н] зориуд босгосон

хойших том шүд, агт ~; цагны ~

өндөр тэмдэг шургааг

араад- II.6.1 ●○○ [үй.ү] араа шүдээрээ хазах, аранга I.18.1 ●○○ [ж.н] цацраглан цахих

араа шүд эмтрэх

цахилгаан

араал- II.4.1 ●○○ [үй.ү] араа ургах; арангал- II.4.1 ●○○ [үй.ү] хувцсаа хайр

адармаалах

найргүй урах, тасдах

араалд- II.7.1 ●○○ [үй.ү] зэрэгцэн жагсах, арангал- II.4.1 ●○○ [үй.ү] бөө хүнийг

жигдрэх

оршуулах

араанга I.18.1 ●○○ (амь.) [ж.н] хөх бор, орог арангат- II.6.1 ●○○ [үй.ү] адуунд аранга

зүстэй нэг зүйлийн араатан, чоно

өвчин тусах

араат ●○○ [тэ.н] араа бүхий

арандаг ●○○ [тэ.н] тээр, төвөг; лай ланчиг

араатан I.20.1 ●●● (амь.) [ж.н] араа бүхий арандагла- II.10.1 ●○○ [үй.ү] арандаг болох

махчин амьтан

аранжин I.16.1 ●○○ [ж.н] цэвэр, хольцгүй

араахай I.15.1 ●○○ (амь.) [ж.н] нэг зүйл улаан шаргал зэс

амьтан, араат гахай

аранзал I.17.1 ●○○ [ж.н] хурдан хүлэг морь

арав ●●● [то.н] тооны нэр

аранзлаа I.12.1 ●○○ (урга.) [ж.н] хогийн шүүр

аравнай I.15.1 ●●○ (шаш.) [ж.н] ариутгал

хийдэг ургамал

аравнайл- II.4.1 ●●○ (шаш.) [үй.ү] сүм хийд араншин I.16.1 ●●● [ж.н] хүний төрөлхийн

бурхны хөрөг баримлыг ариутган амилуулах; зан, ааш

эд юмсыг амьтай мэт болгон үйл хийх буюу арва- II.10.1 ●○○ [үй.ү] хараал хийх;

адислах

тарнидах, илбэдэх

аравтан I.20.1 ●○○ [ж.н] аравтын дарга, арва- II.10.1 ●○○ [үй.ү] сэтгэл санаа

арван хүнийг захирагч

тогтворгүй болох

аравч I.32.1 ●●○ [ж.н] орны ард гоёл болгон арваа I.12.1 ●○○ [ж.н] хоёр дугуйтай хасаг

хадах эд

тэрэг

аравчил- II.11.1 ●●○ [үй.ү] нарийн мод арваадай I.15.1 ●○○ [ж.н] арвагар юм,

зэргийг ар нуруундаа хоёр гараараа хөндлөн хурууны дүрслэг нэр

тогтоож явах; юмны арыг хулдан битүүлэх

арваалж I.4.1 ●○○ (амь.) [ж.н] нэг зүйл

араг I.22.1 ●●● [ж.н] ~ савар; ~ яс

хортой аалз

арагла- II.10.1 ●○○ [үй.ү] арагт юм агуулах

арваалжгана I.18.1 ●○○ (амь.) [ж.н] нэг зүйл

арагш ●○○ [о.н] хойш

шавж

арагшил- II.11.1 ●○○ [үй.ү] хойшлох

арваан I.2.1 ●○○ (амь.) [ж.н] аалз

арай ●●○ (баймж.) [тэ.н] ~ дээр; ~ тэгэхгүй; арваахай I.15.1 ●○○ (амь.) [ж.н] нэг зүйл

~ чамай

амьтан

арайхий- II.1.4 ●○○ [үй.ү] арай чамай хийх, арваач I.4.1 ●○○ [ж.н] илбэчин, хараалч,

үйлдэх

шившигч

арал I.17.1 ●○○ [ж.н] сур жирэм мэтийг арвага ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх; ~ сарвага

татахад ашиглах хэрэгсэл

хийх,

арал I.17.1 ●●● [ж.н] усаар хүрээлэгдсэн арвагана- II.10.1 ●○○ [үй.ү] арвагар юмны

газар

хөдлөх

16

17

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

арвагануур ●○○ [тэ.н] арваганасан юм, аргана I.18.1 ●○○ (урга.) [ж.н] нэгэн зүйл

сарвагануур

буурцагт өвс

А арвагар ●○○ [тэ.н] ~ сарвагар, эрвэгэр аргар ●○○ [тэ.н] ~ саргар

сэрвэгэр

аргат ●○○ [тэ.н] арга бүхий

арвагардуу ●○○ [тэ.н] арвагар байрын

аргатан I.20.1 ●○○ [ж.н] арга заль ихтэй хүн

арвай I.15.1 ●●● (урга.) [ж.н] сүрэл түрүүт аргац- II.6.1 ●○○ [үй.ү] арга боломжийг түр

амуу тариа

олох

арвай- II.1.1 ●○○ [үй.ү] арвагар болох, аргацаа- II.1.1 ●●○ [үй.ү] дөнгөж аргалах

сарвайх, сэрвийх

аргацаа I.12.1 ●○○ [ж.н] арга хэрэглэх нөхцөл

арвай I.15.1 ●○○ [ж.н] монгол адууны тамга

боломж, арга эв

арвалз- II.7.1 ●○○ [үй.ү] арвагар юм байн аргацаал- II.4.1 ●○○ [үй.ү] аргацаа гаргах

байн хөдлөх

буюу арга дэм сүвэгчлэх

арвас ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

аргач ●○○ [тэ.н] аливаа юмны аргыг олохдоо

арвас I.5.1 ●○○ [ж.н] бач, бааш, муу овсгоо, чадамгай

самбаа

аргачил- II.11.1 ●○○ [үй.ү] арга ухаан

арви I.13.1 ●○○ [ж.н] хэмнэл, хямгач зан, ~ сүвэгчлэх; арга зүйг боловсруулах

гам

аргачлал I.1.1 ●●● [ж.н] аргачлах үйлийн

арвид- II.6.1 ●○○ [үй.ү] арвин болох

нэр, үйлийн арга замыг заасан заавар

арвиж- II.8.1 ●●○ [үй.ү] арвин их болох, арги- II.2.1 ●○○ [үй.ү] хөгширч зөнөх; дэмий

үржих

ярих

арвиж I.4.1 ●○○ [ж.н] арви хэм, яль шаль

аргиа ●○○ [тэ.н] хөгшрөх, зөнөх шинж

арвил- II.4.1 ●○○ [үй.ү] гамнах, хэмнэх, аргиа ●○○ [тэ.н] дууны өтгөн, бүдүүн, ~

ариглах

паргиа

арвиламтгай ●○○ [тэ.н] арвилан хэмнэх аргиадуу ●○○ [тэ.н] аргиа байрын

зантай, байнга арвилан хэмнэдэг

аргиат- II.6.1 ●○○ [үй.ү] хөгширч хоолой

арвин ●●● [тэ.н] тоо олон буюу хэмжээ их

аргиатах; дуу аргиатах

арвис I.5.1 ●○○ [ж.н] шившлэг тарни

аргил ●○○ [тэ.н] бүдүүн, ~ баргил, ~ хөгжим

арвит- II.6.1 ●○○ [үй.ү] арвин болох; арвисах

аргил ●○○ [тэ.н] хашир догь

арвич ●○○ [тэ.н] ~ хямгач

аргил- II.4.1 ●○○ [үй.ү] бүдүүн дуу гаргах;

арвичил- II.11.1 ●○○ [үй.ү] арвилан гамнан хөгшрөх, зөнөглөх

хэрэглэх

аргилдуу ●○○ [тэ.н] аргил байрын

арга- II.10.1 ●●○ [үй.ү] аргуун болох; нүд ~

аргилт- II.7.1 ●○○ [үй.ү] хашир догь болох;

арга I.18.1 ●●● [ж.н] юмыг хийх эв дүй, ~ өтөлж доройтох

барил, ~чарга; ~ билиг; ~ зүй

аргилш- II.9.1 ●○○ [үй.ү] аргил шинжтэй

аргад- II.6.1 ●●○ [үй.ү] арга эвийг нь олох; болох

зөөлөн ухуулах

аргимал ●○○ [тэ.н] амьтны өтөлж доройтсон

аргай I.15.1 ●○○ [ж.н] үхэр, буга зэрэг том байдал

амьтны шагай

аргуй I.15.1 ●○○ (урга.) [ж.н] эмд ордог, үслэг

аргай I.15.1 ●○○ [ж.н] нэг зүйл хиймэл чулуу

навчтай олон наст ургамал

аргай I.15.1 ●○○ [ж.н] шагайн бөг тал

аргуу ●●○ [тэ.н] хуурай, лагшуун

аргал I.1.1 ●●● [ж.н] үхрийн хатсан баас

аргууд- II.6.1 ●●○ [үй.ү] аргуу болох

аргал- II.4.1 ●○○ [үй.ү] ая эв олох

аргуудуу ●○○ [тэ.н] аргуу байрын

аргалж I.4.1 ●○○ (амь.) [ж.н] аалз

аргуун ●●○ [тэ.н] аргуу

аргалцаг I.22.1 ●○○ [ж.н] төмөрлөгөөр хийсэн аргуундуу ●○○ [тэ.н] аргуун байрын

цутгамал шагай

аргуус- II.6.1 ●○○ [үй.ү] аргуун болох

аргалчин I.20.1 ●○○ [ж.н] аргал түүдэг хүн

ард I.3.1 ●●● [ж.н] ~ иргэд, ~ түмэн

аргаль I.23.1 ●●○ (амь.) [ж.н] эм хонин гөрөөс

ардаг ●●○ [тэ.н] эрх танхи, эмнэг; зөрүүд,

аргамаг I.22.1 ●●○ (амь.) [ж.н] хүч чадал хэдэр

сайтай ажнай хүлэг

ардагд- II.7.1 ●○○ [үй.ү] ардаг болох

аргамж- II.9.1 ●●○ [үй.ү] юмыг уяж торгоох; ардагла- II.10.1 ●○○ [үй.ү] ардаг хэдэр зан

саатуулах, удаашруулах

гаргах

аргамж I.4.1 ●●○ [ж.н] урт сур, татлага; ардагш- II.9.1 ●○○ [үй.ү] ардаг шинжтэй

хазаарын ~

болох

аргамжаа I.12.1 ●●● [ж.н] аргамжих уяа дээс

ардан I.20.1 ●○○ (амь.) [ж.н] нэгэн зүйл

аргамжаал- II.4.1 ●○○ [үй.ү] аргамжих; элдэв гөрөөс

зүйлийг аргамжаа болгон хэрэглэх

ардах ●○○ [о.н] хойдох

аргамжил- II.11.1 ●○○ [үй.ү] аргамжаар уях, ардач ●○○ [тэ.н] ~ үзэл

тогтоох

ардир I.5.1 ●○○ (шаш.) [ж.н] сарны зурхайн

аргамжин I.20.1 ●○○ (урга.) [ж.н] говь цөлийн хорин найман одны нэг

шимэгч ургамал

ардуу I.30.1 ●○○ (амь.) [ж.н] зүртэй адилхан,

18

19

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

өнгө цагаавтархан нэгэн зүйл гөрөөс

арилжаач ●○○ [тэ.н] арилжаа эрхлэгч

ардуун I.2.1 ●○○ (амь.) [ж.н] бугатай арилжаачин I.20.1 ●○○ [ж.н] арилжаа

адилавтар, өнгө шаравтар гөрөөс

наймаа хийгч

ардчил- II.4.1 ●●○ [үй.ү] ардчилсан ёс арим I.1.1 ●○○ (шаш.) [ж.н] гурилаар хийсэн А

тогтоох

сүг дүрс, ад зэтгэр

ардчилагч I.4.1 ●●● [ж.н] ардчиллыг ариул- II.4.1 ●●● [үй.ү] ариун болгох,

баримтлагч, ардчилсан үзэлтэй хүн

ариусгах, арц хүжээр ~

ардчилал I.17.1 ●●● [ж.н] ард түмний эрх ариун ●●● [тэ.н] цэвэр ~

чөлөөг дээдлэх ёс

ариус- II.6.1 ●○○ [үй.ү] ариун болох

аржгар ●○○ [тэ.н] ~ буржгар

ариусал I.17.1 ●●○ [ж.н] ариусахуй

аржгард- II.7.1 ●○○ [үй.ү] аржгар болох

ариут- II.6.1 ●○○ [үй.ү] ариусах

аржгардуу ●○○ [тэ.н] аржгар байрын

ариутгагч I.4.1 ●●○ [ж.н] ариутгах бодис;

аржий- II.1.1 ●○○ [үй.ү] аржгар болох

ариутгах үйлийн эзэн

арз I.3.1 ●●○ [ж.н] дахин нэрж гаргасан архи

ариутгал I.1.1 ●●○ [ж.н] ариутгах үйлийн нэр

арзаахай I.15.1 ●○○ [ж.н] арзгар ‏юм

ариутгуур I.5.1 ●○○ [ж.н] ариутгах хэрэглүүр

арзай- II.1.1 ●○○ [үй.ү] арзгар болох

арла- II.10.1 ●○○ [үй.ү] юманд ар хийх

арзай- II.1.1 ●○○ [үй.ү] бие аягүй болох

арла- II.10.1 ●○○ [үй.ү] уулын араар явах

арзал- II.11.1 ●○○ [үй.ү] арз архийг гаргаж арлагч I.4.1 ●○○ [ж.н] юманд ар гаргах эд

авах

арлан ●○○ [тэ.н] алаг эрээн, ~ тарлан

арзалз- II.7.1 ●○○ [үй.ү] арзгар юм байн байн арма- II.10.1 ●○○ [үй.ү] хамах, тармах

хөдлөх

армаа I.12.1 ●○○ [ж.н] жад, сэлэмтэй төстэй

арзас ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

зэвсэг

арзга ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

армаг ●○○ [тэ.н] ~ тармаг

арзгай ●○○ [тэ.н] арсгай, арзгар

армагла- II.10.1 ●○○ [үй.ү] армаг таруу болох

арзгайд- II.6.1 ●○○ [үй.ү] арзгай болох

армана I.18.1 ●○○ (амь.) [ж.н] ац туурайтай,

арзгайдуу ●○○ [тэ.н] арзгай байрын

зузаан арьстай нэг зүйл гөрөөс

арзгана- II.10.1 ●○○ [үй.ү] арзгар юм арзга арнаг I.6.1 ●○○ (урга.) [ж.н] эмд ордог мод,

арзга хийх, олон амьтан хүн бужигнан үймэх

хар агар

арзгар ●●○ [тэ.н] арзайж сэгсийсэн байдал

арс- II.7.1 ●○○ [үй.ү] арцах, тэмцэлдэх

арзгард- II.7.1 ●○○ [үй.ү] арзгар болох

арсай- II.1.1 ●○○ [үй.ү] арсгар болгох

арзгардуу ●○○ [тэ.н] арзгар байрын

арсалдаан I.2.1 ●○○ [ж.н] арцалдаан,

арзгас ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

тэмцэлдээн

ариадуу I.30.1 ●○○ (амь.) [ж.н] эр ардуу арсалз- II.7.1 ●○○ [үй.ү] арсгар юмны байн

гөрөөс

байн хөдлөх

ариан I.2.1 ●○○ (амь.) [ж.н] ууль шувууны нэг арсамтгай ●○○ [тэ.н] байнга арсах зантай,

зүйл

арсах нь олон

ариг ●○○ [тэ.н] цэвэр тунгалаг

арсамхай ●○○ [тэ.н] арсах зантай

ариг I.6.1 ●○○ [ж.н] гуу, суваг

арсга ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

ариг I.6.1 ●○○ [ж.н] арви, гам, арчилгаа, арсгай ●○○ [тэ.н] арсгар

тордлого

арсгайд- II.6.1 ●○○ [үй.ү] арсгай болох

аригла- II.10.1 ●○○ [үй.ү] цэвэр ариун болгох; арсгана- II.10.1 ●○○ [үй.ү] арсгар юмны

гамнах, хэмнэх

үргэлжлэн хөдлөх

аригч ●○○ [тэ.н] их арвич

арсгар ●○○ [тэ.н] арзгар, сэрзгэр, сиймхий

арил- II.4.1 ●●● [үй.ү] цэвэр ариун болох, арсгард- II.7.1 ●○○ [үй.ү] арсгар болох

үгүй болох, зогсох, бороо ~

арсгардуу ●○○ [тэ.н] арсгар байрын

арилаач I.4.1 ●○○ [ж.н] нас барсан хүний арслан I.16.1 ●●● (амь.) [ж.н] мийн овгийн

цээр нэр, талийгч

араатан

арилгагч I.4.1 ●●● [ж.н] арилгах хэрэгсэл

арслан I.16.1 ●●● [ж.н] монгол бөхийн цол

арилди I.13.1 ●○○ (шаш.) [ж.н] шашны зан арслант ●○○ [тэ.н] арслан бүхий

үйлд хэрэглэх жад хэлбэртэй зэвсгийн нэр

арсуун I.2.1 ●○○ (амь.) [ж.н] ~ бөднө

арилж- II.9.1 ●●○ [үй.ү] нэгийг нөгөөгөөр арт- II.7.1 ●○○ [үй.ү] ар үүсэх

тулган солих

арт ●○○ [тэ.н] ар атираа бүхий

арилжаа I.12.1 ●●○ [ж.н] худалдаа, ~ наймаа, артаа I.12.1 ●○○ [ж.н] мяралзаа, долгио

~ солилцоо

артан I.20.1 ●○○ (урга.) [ж.н] нэгэн зүйл

арилжаа ●●○ [тэ.н] морины зөөлөн ялгуун эмийн ургамал, хунчир

явдал

арун I.16.1 ●○○ (урга.) [ж.н] нэгэн зүйл эмийн

арилжаал- II.4.1 ●●● [үй.ү] харилцан ургамал, хурдан цагаан

арилжаа хийх

аруу I.12.1 ●○○ (урга.) [ж.н] сарнайн язгуурын

арилжаал- II.4.1 ●○○ [үй.ү] морины арилжаа олон наст ургамал

явдлаар явах

аруу ●○○ [тэ.н] ~ таруу: армаг тармаг

18

19

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

аруу I.12.1 ●○○ [ж.н] шагайн бөг тал, аргай

арчгар ●○○ [тэ.н] үрчгэр, хорчгор

арүр I.5.4 ●○○ (урга.) [ж.н] дээд гурван үрийн арчгардуу ●○○ [тэ.н] арчаагүй байрын

А эрхэм нь

арчигч I.4.1 ●●○ [ж.н] юмыг арчин цэвэр

архаа I.12.1 ●○○ [ж.н] зэвсэг

болгодог хүн ба юм

архаг ●●○ [тэ.н] дасаж дадсан, туршлагатай; арчий- II.1.1 ●○○ [үй.ү] арчгар болох

хашин хойрго

арчил- II.11.1 ●●● [үй.ү] ~ тордох

архаг ●●○ [тэ.н] ~ хууч, даамжран тогтсон арчилгаа I.12.1 ●●● [ж.н] арчлан тордох

муу зуршил

үйлийн нэр, хамгаалах явдал

архаг ●○○ [тэ.н] хүч их, том янхигар

арчилт I.3.1 ●○○ [ж.н] арчих үйлийн үр дүнг

архагдуу ●○○ [тэ.н] архаг байрын

заасан нэр

архагла- II.10.1 ●○○ [үй.ү] архагтай болох; арчин I.20.1 ●○○ (амь.) [ж.н] хөхөөний

архаг нь хөдлөх

төрлийн нэг зүйл бяцхан шувуу

архагш- II.9.1 ●○○ [үй.ү] архаг шинжтэй болох

арчлаа I.12.1 ●○○ [ж.н] арчлах үйлийн нэр

архагшил I.17.1 ●○○ [ж.н] архаг шинжтэй арчлаас I.9.1 ●○○ [ж.н] арчгар хорчгор бий

удааширсан өвчин; олон жил болсон муу болсон хэсэг газар

зуршил

арчлага I.18.1 ●○○ [ж.н] арчиж арилгах

архад I.19.1 ●○○ (шаш.) [ж.н] нисванисыг үйлийн нэр

тэвчигчид

арчлагч I.4.1 ●○○ [ж.н] арчлан тордох үйлийг

архад I.19.1 ●○○ [ж.н] арьсан хөхүүр

гүйцэтгэгч

архай- II.1.1 ●○○ [үй.ү] архгар болох, архгар арчлалт I.3.1 ●○○ [ж.н] арчлах үйлийн үр

үзэгдэх

дүнг заасан нэр, хамгаалалт, тордолт

архай ●○○ [тэ.н] ~ тархай, хэсэг бусаг

арчлан I.16.1 ●○○ (амь.) [ж.н] арчин

архал- II.11.1 ●○○ [үй.ү] аргамжлах; морь ~, бялзуухайн өөр нэр

морь аргамжих

арчмал ●○○ [тэ.н] арчиж цэвэрлэсэн байдал,

архалз- II.7.1 ●○○ [үй.ү] архгар юм байн байн ~ толь

хөдлөх

арш I.4.1 ●○○ (шаш.) [ж.н] аглагт сууж

архгана- II.10.1 ●○○ [үй.ү] архаг юмны хөдлөх

бясалгал үйлдэгч

архгар ●○○ [тэ.н] эв хавгүй, том, янхигар

аршил- II.11.1 ●○○ [үй.ү] арш болох; аршийн

архгард- II.7.1 ●○○ [үй.ү] архгар болох

дүр гаргах

архгардуу ●○○ [тэ.н] архгар байрын

аршин I.20.1 ●○○ [ж.н] уртын хэмжээ

архи I.13.1 ●●● [ж.н] ~ сархад

аршлаг I.6.1 ●○○ (урга.) [ж.н] ~ цэцэг: өнгө

архив I.1.1 ●●● [ж.н] хуучин данс бичгийн сайхан нэг зүйл цэцэг

хөмрөг; улсын ~

арьс I.9.1 ●●● [ж.н] ~ шир, ~ хөрс, үхрийн ~,

архивла- II.10.1 ●●● [үй.ү] архивт хадгалах

~ элдэх

архивч I.32.1 ●●● [ж.н] архивын газар ажил арьсал- II.11.1 ●○○ [үй.ү] юмыг арьсаар

эрхлэх хүн, архивын мэргэжилтэн

бүрэх

архид- II.6.1 ●●● [үй.ү] архи хэтрүүлэн уух

арьсанцар I.21.1 ●○○ [ж.н] арьсны оронцог,

архидалт I.3.1 ●●○ [ж.н] архидах явдал

хариугүй муу арьс

архилан I.16.1 ●○○ (амь.) [ж.н] арслангийн арьслаг I.6.1 ●○○ (урга.) [ж.н] нэг зүйл

нэг зүйл

ургамал

архир- II.5.1 ●●○ [үй.ү] нохой ~, уурлан ~

арьст ●○○ [тэ.н] арьс бүхий

архираа I.12.1 ●●○ [ж.н] архирч байдаг; арьстан I.20.1 ●○○ [ж.н] шар ~, хар ~, цагаан ~

архирах чимээ

арьсуу I.12.1 ●○○ (амь.) [ж.н] тогорууны өөр

архиралдаан I.2.1 ●●○ [ж.н] архирах дуу нэр, хувилгаан шувуу

чимээ, шуугилдаан

арьсч I.4.1 ●○○ (амь.) [ж.н] нэг зүйл шавж,

архиралт I.3.1 ●○○ [ж.н] архирах дуу

~ цох

архичин I.20.1 ●●● [ж.н] архи, сархдад арьсчин I.20.1 ●○○ [ж.н] арьс элдэж

дуртай, ямагт архи ууж согтуурдаг хүн

боловсруулдаг хүн; арьс цуглуулж зардаг хүн

арц I.9.1 ●●● [ж.н] ~ хүж

арьяа I.30.1 ●○○ (шаш.) [ж.н] хутагт

арц- II.7.1 ●○○ [үй.ү] зөрөлдөх, маргалдах; арьяабал I.1.1 ●●○ (шаш.) [ж.н] язгуурын

удах, түдэх

гурван бурхны нэг

арцаа I.12.1 ●○○ [ж.н] арцах үйлийн нэр, арьяан I.2.1 ●○○ (амь.) [ж.н] нэг зүйлийн ууль

маргаан

шувуу

арцалдаан I.2.1 ●○○ [ж.н] ~ тэмцэлдээн

арьяат I.3.1 ●○○ (амь.) [ж.н] зүртэй адил нэг

арцат ●○○ [тэ.н] арц бүхий

зүйл гөрөөс; эр араат, арт

арцлан I.16.1 ●○○ (урга.) [ж.н] нэг зүйл бургас

ас- II.6.1 ●●● [үй.ү] ноцох, гал ~

арч- II.9.1 ●●● [үй.ү] тоос ~, толь ~, нулимсаа ~

ас ●○○ [тэ.н] чанх, шулуун, эгц, халз

арч I.4.1 ●○○ [ж.н] арчаа, ариг хямга

ас- II.6.1 ●○○ [үй.ү] авирах, хаданд ~ , энгэрт ~

арчаа I.12.1 ●○○ [ж.н] ажил үйлийг хийх, асаа- II.1.1 ●○○ [үй.ү] хүндтэй хүний хувцсаа

аливааг өөд татах, аялуулах арга чадвар

өмсөх

20

21

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

асаагуур I.5.1 ●●● [ж.н] асаах, ноцоох асман болгох

хэрэглүүр

асмаль I.23.1 ●○○ (урга.) [ж.н] цоор ургамлын

асаагч I.4.1 ●○○ [ж.н] ноцоож, асаах зүйлийг нэг зүйл

эрхлэн ажиллуулагч

асман ●○○ (амь.) [тэ.н] дутуу хөнгөлсөн буюу А

асаалга I.18.1 ●○○ [ж.н] асаадаг юм

дотор имтэй мал

асаалт I.3.1 ●○○ [ж.н] асаах үйлийн үр дүнг асмант- II.7.1 ●○○ [үй.ү] асман болох

заасан нэр

асмар- II.5.1 ●○○ [үй.ү] асман болох

асаг I.22.1 ●○○ [ж.н] тэмээ малын хөл асрагч I.4.1 ●●● [ж.н] өвчтөний ~, хүүхэд ~

доголох өвчин

асрал I.1.1 ●○○ [ж.н] асрах үйлийн нэр

асагт- II.7.1 ●○○ [үй.ү] морь малд асаг өвчин асралт ●○○ [тэ.н] асрал бүхий

тусах

асрамж I.4.1 ●●● [ж.н] асрал халамж, ~

асал- II.11.1 ●○○ [үй.ү] ас замаар дөтлөн үзүүлэх

явах; муруйг цэхлэх

асрамжил- II.11.1 ●●● [үй.ү] асран тэтгэх

асам I.17.1 ●○○ [ж.н] маргад эрдэнэ

асрамжит ●○○ [тэ.н] асрамж бүхий

асам I.17.1 ●○○ (урга.) [ж.н] ~ гарви: сүүдэр асрамжлагч I.4.1 ●●● [ж.н] асрамжлан

газар ургах хус мод

хамгаалагч

асамтгай ●○○ [тэ.н] асахдаа хялбар

асрамтгай ●○○ [тэ.н] асарч тордохдоо сайн

асамхай ●○○ [тэ.н] асамтгай

асрамхай ●○○ [тэ.н] асрах зантай

асан ●○○ [дут.ү.ү] тухайн ажил үйлийг эрхэлж асрангуй ●○○ [тэ.н] асрах сэтгэл төгс

байсан

асрахуй ●○○ [то.н] арвын тавин хоёр зэрэгт

асанги ●○○ [то.н] арвын жаран зэрэгт тооны тооны нэр

нэр, ингүүмэл

асрахуй I.15.1 ●○○ (шаш.) [ж.н] ~ сэтгэл

асанчил- II.11.1 ●○○ [үй.ү] аминчлахын эсрэг асруулагч I.4.1 ●○○ [ж.н] асруулан тэтгүүлэгч

утга; гадуурчлах

хүн

асар ●●● [баймж.] маш, тун, ~ хурдан

астар I.5.1 ●○○ [ж.н] ардын хөлөгт наадам,

асар I.21.1 ●●● [ж.н] ~ майхан, саравчит даамын төрөл

давхарлаг

асури I.23.1 ●○○ (шаш.) [ж.н] эх болсон

асар- II.12.1 ●●● [үй.ү] асрах, халамжлах

зургаан зүйл амьтны нэг, дайсан тэнгэрийн

асаргаа I.12.1 ●●● [ж.н] ~ сувилгаа

нэр

асарла- II.10.1 ●○○ [үй.ү] асар мэт үзэгдэх

асуу- II.1.1 ●●● [үй.ү] ~ж лавлах, зам ~, мэнд ~

асарлаг I.6.1 ●○○ [ж.н] том биш саравчит асуугдагч I.4.1 ●○○ [ж.н] асуугдаж буй хүн

асар

асуугч I.4.1 ●○○ [ж.н] асуух үйлийг гүйцэтгэгч

асарт ●○○ [тэ.н] асар бүхий

асуудал I.17.1 ●●● [ж.н] хэлэлцэх ~,

асвар ●○○ [тэ.н] гүдэс шулуун зантай

тулгамдсан ~

асга- II.10.1 ●●● [үй.ү] цацах, цалгих, ус ~

асуулга I.18.1 ●●● [ж.н] санал ~

асга I.18.1 ●●● [ж.н] уул, хавцал газарт хэсэг асуулт I.3.1 ●●● [ж.н] асуух лавлах юм, ~

хэсгээр овоорсон сул хад чулуу

хариулт

асгагч I.4.1 ●○○ [ж.н] шингэн буюу үйрмэг асуумгай ●○○ [тэ.н] асууж шалах дуртай

зүйлийг гоожуулах, асгах үйлийг үйлдэгч

асуумтгай ●○○ [тэ.н] асууж лавлаж байдаг

асгал- II.4.1 ●○○ [үй.ү] байн байн асгарах, асуумхай ●○○ [тэ.н] асуумгай

дахин дахин асгарах

асууралт I.3.1 ●○○ [ж.н] нэг зүйл хадаг

асгамал ●○○ [тэ.н] нэгэнт асгасан

асхан ●○○ [тэ.н] шулуун, цэх; тэгш, гоолиг

асгар I.5.1 ●●○ [ж.н] худгийн онгоцноос асхан ●○○ [тэ.н] орой, үдэш

хальсан шалбааг ус

ат I.9.1 ●●● (амь.) [ж.н] нас гүйцсэн, агталсан

асгар- II.5.1 ●●● [үй.ү] шингэн буюу үйрмэг эр тэмээ

юм савнаасаа халих, дэврэх, хүний хөлс, атаа I.12.1 ●●● [ж.н] бусдын илүүд хорсох

нулимс ихээр гарах

сэтгэл

асгарамтгай ●○○ [тэ.н] байнга асгарч байдаг, атаа I.12.1 ●○○ (шаш.) [ж.н] ~ таван тэнгэр;

асгарах нь олонтоо

бөөгийн ёсоор онголсон морь

асгарамхай ●○○ [тэ.н] амархан асгардаг, атаалзай ●○○ [тэ.н] намхан, тагдгар, одой

асгарахдаа хялбар

атаарх- II.7.1 ●●● [үй.ү] бусдын сайнд хорсон

асгат ●○○ [тэ.н] асга бүхий

мөчөөрхөх

асгач I.4.1 ●○○ (амь.) [ж.н] хад асганд атаархаг ●○○ [тэ.н] атаархуу

амьдардаг шувуу, ~ хөөндий

атаархагч I.4.1 ●○○ [ж.н] мөчөөрхөгч, жөтөөч

асгуур I.5.1 ●○○ [ж.н] асгах юм хийдэг нүх

атаархал I.17.1 ●●● [ж.н] атаархах үйлийн

аслиг I.6.1 ●○○ [ж.н] одны нэр

нэр, жөтөөрхөл

аслис I.5.1 ●○○ (шаш.) [ж.н] сарны зурхайн атаархамтгай ●○○ [тэ.н] атаархах зантай

хорин найман одны нэг

атаархамхай ●○○ [тэ.н] амархан атаархдаг

асмаг I.6.1 ●○○ (амь.) [ж.н] агталсан эр гахай

атаархуу ●●○ [тэ.н] бусдаас илүүгээр

асмал- II.4.1 ●○○ [үй.ү] дутуу хөнгөлөх, атаархаж хорсдог зантай

20

21

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

атаат ●○○ [тэ.н] атаа бүхий; атаа тэнгэр атигдаахай I.15.1 ●○○ (амь.) [ж.н] говь хээрт

бүхий

нутагладаг алагдааганы нэг төрөл мэрэгч

А атаатан I.20.1 ●○○ [ж.н] ~ дайсан, ~ жөтөөтөн атий- II.1.1 ●○○ [үй.ү] атигар болох, биеэ

атаахай I.15.1 ●○○ (амь.) [ж.н] нэг зүйл хураах

хулгана

атилз- II.7.1 ●○○ [үй.ү] аталзах

атаач ●○○ [тэ.н] атаархаж байдаг зантай, ~ атилзуур ●○○ [тэ.н] атилзах зантай

жөтөөч

атинхай ●○○ [тэ.н] атирсан байдал; ~ арьс

атавч I.32.1 ●○○ [ж.н] малын тохом тохшийг атир- II.5.1 ●○○ [үй.ү] могой ~, эвхрэх ~

бөхлөх сур

атираа I.12.1 ●○○ [ж.н] нугалаа, үрчлээ,

атавчил- II.11.1 ●○○ [үй.ү] атавчаар уях

хунираа

атал- II.11.1 ●●○ [үй.ү] тэмээ хөнгөлөх

атираас I.9.1 ●○○ [ж.н] юмны атирсан хэсэг

атал ●○○ [хо.ү] бөгөөтөл, байтал

атираат- II.6.1 ●○○ [үй.ү] атираатай болох

аталд- II.7.1 ●○○ [үй.ү] аталзах

атираашил I.17.1 ●○○ [ж.н] атирааших

аталз- II.7.1 ●○○ [үй.ү] өт, хорхой мэтийн үйлийн нэр

атирч сунан хөдлөх

атиранхай ●○○ [тэ.н] атирч эвхэрсэн байдал

аталзуур I.5.1 ●○○ (амь.) [ж.н] ~ хорхой: атирмал ●○○ [тэ.н] нэгэнт атирсан

шумуулын авгалдай

атирс ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

атанцар I.21.1 ●○○ (амь.) [ж.н] зургаа, долоо атис ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

орчим настай, бие жижиг, хүч тарга муу ат

атлага I.18.1 ●○○ [ж.н] модны нэгэн зүйл

атар ●●● [тэ.н] шинэ сэргэг нутаг, хагалаагүй багаж, ооль

эрүүл газар

атлагад- II.6.1 ●○○ [үй.ү] модыг атлагаар

атар ●○○ [тэ.н] эрх танхи, хал үзээгүй; эмнэг цавчих

догшин

атуу I.12.1 ●○○ (амь.) [ж.н] эм загас

атард- II.7.1 ●○○ [үй.ү] атар болох

атуух I.3.1 ●○○ (амь.) [ж.н] эр загас

атарла- II.10.1 ●○○ [үй.ү] биеэ оторлох, аугаа ●●● [тэ.н] маш их, онц гарамгай, агуу

хойргошоох

аураг I.22.1 ●○○ [ж.н] ~ орд; аян дайнд

атарчин I.20.1 ●○○ [ж.н] атар газар эзэмшигч

мордогсдын ар гэр

атарш- II.9.1 ●○○ [үй.ү] атар шинжтэй болох

ах I.3.1 ●●● [ж.н] ~ дүү, ~ зах

атвагана- II.10.1 ●○○ [үй.ү] ~ татваганах

ахад- II.15.1 ●●● [үй.ү] хэтдэх, ихдэх, нас нь

атвалз- II.7.1 ●○○ [үй.ү] ~ татвалзах

~, ажил нь ~

атга- II.10.1 ●●● [үй.ү] эрх мэдлийг ~

ахай I.15.1 ●○○ [ж.н] настай эмэгтэй болон

атга I.18.1 ●●● [ж.н] гарын ~

ноёны хатныг дуудах авгайлал

атгаа I.12.1 ●○○ [ж.н] гараар атгах үйлийн ахай ●○○ [а.ө] урам өгөхөд хэлэх аялга

нэр

ахайл- II.4.1 ●○○ [үй.ү] хүндэтгэн авгайлах,

атгаал I.1.1 ●○○ [ж.н] дал, богтос хоёрын гуайлах

хоорондох чөмөг яс

ахайтан I.20.1 ●○○ [ж.н] язгууртан эмэгтэйг

атгаалж I.4.1 ●○○ [ж.н] атгаал

тодотгох нэр

атгаас I.9.1 ●○○ [ж.н] атгасан байдал

ахал- II.11.1 ●●● [үй.ү] тэргүүлэх; удирдах

атгаг ●○○ [тэ.н] далд муу санаа

ахар ●●○ [тэ.н] охор, богино

атгадас I.26.1 ●○○ [ж.н] атгасан юм

ахар- II.12.1 ●●○ [үй.ү] айраг, тарагны хүч

атгал- II.4.1 ●○○ [үй.ү] дахин дахин атгах

ихтэй, исгэлэн амттай болох, хахрах

атгамал ●○○ [тэ.н] гараар атгасан нь, ~ ахард- II.7.1 ●○○ [үй.ү] ахар болох

ааруул

ахардуу ●○○ [тэ.н] ахар байрын

атгана I.18.1 ●○○ (урга.) [ж.н] нэг зүйл ахарла- II.10.1 ●○○ [үй.ү] эр хонины ноосыг

ургамал, хулганын тос, гогодын үндэс

намар дахин авах

атгараа I.12.1 ●○○ [ж.н] дотор бачимдах ахарлалт I.3.1 ●○○ [ж.н] ахарлах үйлийн үр

өвчин

дүнг заасан нэр

атгац I.3.1 ●○○ [ж.н] атгах хэмжээ

ахарх- II.7.1 ●○○ [үй.ү] ах зан гаргах

атгуур I.5.1 ●○○ [ж.н] бууны бариулын атгах ахархуу ●○○ [тэ.н] ах зан гаргамтгай

хэсэг

ахарчил- II.11.1 ●○○ [үй.ү] охрыг нь ялгаж

атив ●○○ [д.д.ү] ~ татав хийх, гэх

авах

атига ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

ахарьс I.9.1 ●○○ (урга.) [ж.н] өвслөг ургамал,

атигана- II.10.1 ●○○ [үй.ү] атигар юмны цагаан түрүү

үргэлжлэн хөдлөх

ахас I.19.1 ●●○ [ж.н] ~ захас, ах зах

атигар ●○○ [тэ.н] хүн, амьтны бие давжаа ахас ●○○ [д.д.ү] ~ ухас хийх, гэх

жижиг

ахдуу ●○○ [тэ.н] хэрээс хэтрүү, давуу

атигард- II.7.1 ●○○ [үй.ү] атигар намхан ахиа I.12.1 ●○○ (амь.) [ж.н] нэг зүйл загас

болох

ахигла- II.10.1 ●○○ [үй.ү] аахилах, амьсгаадах

атигардуу ●○○ [тэ.н] атигар байрын, давжаа ахигч I.4.1 ●○○ [ж.н] ахин урагшлагч

жаахан

ахилаг I.22.1 ●○○ (амь.) [ж.н] нэг зүйл шувуу

22

23

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

ахилт I.3.1 ●○○ [ж.н] ахих үйлийн нэр, явц ацмалжин ●○○ [тэ.н] хоёрдмол, анги, салаа

байдал

ач- II.8.1 ●●○ [үй.ү] түлээ ~, ял зэмийг бусдад

ахимаг ●●● [тэ.н] нас ахиу

тохох

ахимагдуу ●●○ [тэ.н] арай ахимаг

ач I.4.1 ●●● [ж.н] ~ тус, ~ буян

А

ахимал ●○○ [тэ.н] хүн, амьтны нас, шүд ач I.4.1 ●●● [ж.н] хүүгийн хүүхэд

ахисан нь

ач ●○○ [д.д.ү] ~ тач: ана мана, ийш тийш

ахимгай ●○○ [тэ.н] ахимаг

ачаа I.12.1 ●●● [ж.н] ачих тээх юм; юм ачсан

ахимтгай ●○○ [тэ.н] ахих даврах нь олонтоо, хөсөг

байнга ахиж байдаг

ачаад- II.6.1 ●○○ [үй.ү] ачаагаа дааж ядах

ахимхай ●○○ [тэ.н] амтшин даврах зантай

ачаал- II.4.1 ●○○ [үй.ү] ачаагаа ачих; ажил

ахир ●○○ [тэ.н] аахар шаахар, ~ шихэр

үүрэг оноох

ахир- II.5.1 ●○○ [үй.ү] архирах

ачаалагч I.4.1 ●○○ [ж.н] ачаалан үйлдэгч

ахиу ●○○ [тэ.н] нас ахисан; нэмүү их, ~ дөхүү

ачаалал I.17.1 ●●● [ж.н] ачаалахуй; ажлын ~

ахиулагч I.4.1 ●○○ [ж.н] ахиулан үйлдэгч

ачиг I.22.1 ●○○ [ж.н] отгийн зарлага, ачид

ахиц I.3.1 ●●○ [ж.н] ахих явц, хэмжээ

ачигч I.4.1 ●●● [ж.н] ачааг зөөх, ачих буулгах

ахлаач I.4.1 ●●○ [ж.н] ахлах, тэргүүлэх хүн

ажилчин

ахлагч I.4.1 ●●● [ж.н] ахлан үйлдэгч

ачид I.19.1 ●○○ [ж.н] боол хамжлага

ахлуу ●○○ [тэ.н] ахдуу

ачил- II.11.1 ●●○ [үй.ү] ач тусыг хариулах

ахлуудуу ●○○ [тэ.н] насаар илүү, ахимагдуу

ачилт I.3.1 ●○○ (амь.) [ж.н] нэг зүйл хулгана

ахмад ●●● [тэ.н] үе, насаар илүү, ~ настан

ачимгай ●○○ [тэ.н] ачаанд сурсан

ахмад I.3.1 ●●○ [ж.н] ахалж тэргүүлэх ачимтгай ●○○ [тэ.н] ачаа ачихдаа сурмаг,

тушаалтан, онгоцны ~; цэргийн цол

ачих мэх хийхдээ сайн

ахсаг ●○○ [тэ.н] ахад дотно элэгсэг

ачимхай ●○○ [тэ.н] ачаа тээж сурсан мал

ахуй I.15.1 ●●● [ж.н] амьдралын цогц, аж ~

ачинцар I.21.1 ●●● [ж.н] ач нарын хүүхэд

ахуйл- II.4.1 ●○○ [үй.ү] эмхэлж хямгадах

ачир I.21.1 ●○○ (амь.) [ж.н] нэгэн зүйл шувуу

ахуйтан I.20.1 ●●○ [ж.н] хувийн аж ~

ачир ●○○ (баймж.) [ж.н] үнэн хэрэгтээ, ~

ахуйч ●●○ [тэ.н] аж ~

дээрээ, цаанаа, хэрэг дээрээ

ахул ●●○ [хо.ү] байхул, байваас

ачир I.21.1 ●○○ [ж.н] үр хөвгүүд

ахуу ●○○ [тэ.н] давуу, боломж сайтай

ачир ●○○ [тэ.н] ~ тачир: өвс ногоо ургаагүй

ахуудал- II.11.1 ●○○ [үй.ү] хүний янзыг үзэх, ачирх- II.7.1 ●○○ [үй.ү] ачилснаараа

хор малтах

гавьяархах

ахууна I.18.1 ●○○ (амь.) [ж.н] нэг зүйл шувуу

ачит ●●● [тэ.н] ач бүхий

ахчил- II.11.1 ●○○ [үй.ү] ахын ёсоор хандах, ачлага I.18.1 ●●● [ж.н] ачаа ачих хөсөг мал

ахаа болгох; ахын овор гаргах

ачлагч I.4.1 ●○○ [ж.н] ачлан тэтгэх хүн, ачтан

ахчлаач ●○○ [тэ.н] ахчлах зантай

ачлал I.1.1 ●●○ [ж.н] ачлах үйлийн нэр,

ахшир- II.5.1 ●○○ [үй.ү] ахмад болох

элбэрэл

ахширга ●○○ [тэ.н] ахмад, тохьтой, хал үзсэн

ачлалт ●●○ [тэ.н] ачлал бүхий, элбэрэлт

ахь- II.14.1 ●●○ [үй.ү] даврах, дахих

ачлалтан I.20.1 ●○○ [ж.н] ачлал журмыг

ахь- II.14.1 ●●○ [үй.ү] өсөж нэмэгдэх; насжих

гүйцэтгэсэн хүн

ахь- II.14.1 ●●○ [үй.ү] дөхөж ойртох, ачмаг ●○○ [тэ.н] ачимгай

урагшилж давших

ачмаг I.6.1 ●○○ [ж.н] аар саар юм хийх авдар

ац I.3.1 ●○○ [ж.н] шагайн алц тал

мэт сав

ац I.3.1 ●○○ [ж.н] салаа, үзүүр, ~ салаа, ~н ачмал ●○○ [тэ.н] ачсан

шалаа

ачтан I.2.1 ●●○ [ж.н] ачлал элбэрлээр

ац- II.6.1 ●○○ [үй.ү] гацах, саатах

тэтгэсэн хүн

ацаа I.12.1 ●○○ [ж.н] саад, гацаа, тээг

аш I.4.1 ●○○ [ж.н] тав тух, тохь

ацаг I.22.1 ●○○ [ж.н] ажлын хөлс; түрээсийн ашвань I.23.1 ●○○ (шаш.) [ж.н] хорин найман

төлбөр

одны нэг

ацаг I.22.1 ●○○ [ж.н] монгол бичгийн үсгийн ашиг I.22.1 ●●● [ж.н] цэвэр орлого

махбод

ашигла- II.10.1 ●●● [үй.ү] ашиг болгох;

ацагла- II.10.1 ●○○ [үй.ү] ацаг өгч ажил бусдын юмыг хэрэглэх; далимдуулах, нэр ~

хийлгэх; түрээслэх

ашиглагч I.4.1 ●○○ [ж.н] хэрэглэгч, эзэмшигч;

ацад- II.15.1 ●○○ [үй.ү] ацаар өлгөх

завшигч

ацад- II.15.1 ●○○ [үй.ү] хоёрдмол болгох

ашиглалт I.3.1 ●●● [ж.н] ашиглах үйлийн үр

ацадмал ●○○ [тэ.н] хоёрдмол, ~ утга

дүнг заасан нэр, ашиглах явц

ацал- II.11.1 ●○○ [үй.ү] ац салаа гаргах

ацат- II.15.1 ●○○ [үй.ү] ацтай болох

ашигламтгай ●○○ [тэ.н] олонтоо ашигладаг

ацат ●○○ [тэ.н] ац бүхий, ~ сум

байдал

ацмаг I.6.1 ●○○ (урга.) [ж.н] намхан ургах нэг ашигт ●○○ [тэ.н] ~ малтмал

зүйл хулс

ашигч ●○○ [тэ.н] ашиг эрж завших зантай

22

23

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

ашид ●○○ [ц.н] үүрд, мөнхөд

аяз I.3.1 ●●● [ж.н] хөгжмийн ~

ашил- II.11.1 ●○○ [үй.ү] тавлаж тоглох

аял- II.4.1 ●●● [үй.ү] дуу хөгжмийн ая эгшгийг

А ашлаг I.6.1 ●○○ (амь.) [ж.н] ажнай хүлэг

аялах

ашуур I.5.1 ●○○ (амь.) [ж.н] нэг зүйл хорхой

аял- II.4.1 ●●● [үй.ү] аян замд явах, аялал

аюу ●○○ [тэ.н] ~ газар: хэлтгий газар

хийх

аюу I.12.1 ●○○ (амь.) [ж.н] баавгай

аял- II.4.1 ●○○ [үй.ү] ая эвийг нь олох

аюу ●○○ [дут.ү.ү] тийм буюу, тийм ~

аялаг ●○○ [тэ.н] найрсаг, намуун: аялаг

аюудуу ●○○ [тэ.н] аюу байрын

байдал

аюул I.1.1 ●●● [ж.н] гамшиг, хөнөөл; аялагч I.4.1 ●●● [ж.н] аялж буй хүн, тойрон ~

ангаргийн нэг дагуул

аялал I.17.1 ●●● [ж.н] аялах үйлийн нэр, аян,

аюул- II.4.1 ●○○ [үй.ү] ан гөрөөсийг үргээн жуулчлал

авлах

аялга I.18.1 ●●● [ж.н] тухайн хэл, аялгууны

аюулгагч I.4.1 ●○○ [ж.н] айлгагч

байдлаар ялгарах өвөрмөц дуудлага

аюулт ●●● [тэ.н] аюул бүхий, ~ өвчин

аялга I.18.1 ●●● [ж.н] хөг, авианы уран яруу

аюултан I.20.1 ●○○ [ж.н] аюул зовлон зохирол

учруулагч хүмүүс

аялгуу I.12.1 ●●● [ж.н] хөгжмийн ~, нутгийн ~

аюулхай I.15.1 ●●○ [ж.н] өвчүүнээс дооших аялгуул- II.4.1 ●●○ [үй.ү] дуу ~, ~н дуудах

хүнхэр газар

аялгуут ●●○ [тэ.н] аялгуу бүхий, ~ хөгжим

аюус I.5.1 (хууч.) [ж.н] айх айдас, балмагдал

аялгуутан I.20.1 ●○○ [ж.н] уран яруу дуутан;

аюуш I.4.1 ●○○ (шаш.) [ж.н] найман халуун тухайн хэлний тодорхой нэг аман аялгуугаар

тамын нэг; аюуш бурхны дүр бүхий хадаг

ярилцагсад

ая I.7.1 ●●● [ж.н] хөгжмийн айзамт эгшиг аялд- II.7.1 ●●○ [үй.ү] ая занг нь дагах

аялгуу, ~ эгшиг

аялдагч I.4.1 ●●○ [ж.н] бусдын аяыг дагагч

ая I.7.1 ●○○ [ж.н] эв, зүй, ~ зүй

аялуун ●○○ [тэ.н] аятай, нийлэмжтэй

аяа ●○○ [а.ө] хөөрхийлөн шагшрах аялга

аян I.2.1 ●●● [ж.н] алсыг зорьж явах нь; их

аяар ●●○ [тэ.н] алгуур аажим, чимээ аниргүй

ажил, ~ жин, ~ зам

аяар ●●○ [ц.н] маш хол, ~ хол, ~ газар; хожим, аянга I.18.1 ●●● [ж.н] агаар мандалд

дараа, аажуу

хуралдсан цахилгаан цэнэг газарт буух

аяард- II.7.1 ●○○ [үй.ү] аяар болох

үзэгдэл

аяарла- II.10.1 ●○○ [үй.ү] аяар болох, аянгал- II.4.1 ●○○ [үй.ү] аянга дуугарах

аажимсах; алгуур удаан, аяар явах

аянгат ●○○ [тэ.н] ~ бороо

аяг I.6.1 ●●○ [ж.н] зан ааш, ~ маяг

аяндаа ●●○ (баймж.) [ж.н] яваандаа,

аяга I.25.1 ●●● [ж.н] ~ таваг

зөнгөөрөө

аяга I.25.1 ●○○ (шаш.) [ж.н] ~ тахимлаг: гэлэн аянч I.4.1 ●○○ [ж.н] аян хийхдээ сайн хүн

сахилтан

аянчил- II.11.1 ●○○ [үй.ү] aян хийх, аяны

аягавч I.4.1 ●○○ [ж.н] аяганы бариулт суурь, байдлаар явах

аяганы гэр

аянчин I.20.1 ●●● [ж.н] хол газар явж, аян

аягал- II.4.1 ●●● [үй.ү] аяганд хийх

жин хийдэг хүн; жуулчин

аягач ●○○ [тэ.н] хоол унд аягалах зарц

аянш- II.9.1 ●○○ [үй.ү] аян замд алжааж

аягачин I.20.1 ●○○ [ж.н] хаад ноёдод ойр ядрах

зуурын ажил, хоол унд хийдэг гэрийн зарц

аяншир- II.3.1 ●○○ [үй.ү] аяншиж ядрах

аягла- II.10.1 ●●○ [үй.ү] элдвээр аашлах

аяр- II.5.1 ●○○ [үй.ү] өвчин намдах, илаарших

аягууд ●○○ [то.н] тооны нэр, наяд

аярла- II.10.1 ●○○ [үй.ү] ёслох, мөргөх

аягүйвтэр ●○○ [тэ.н] бага зэрэг аягүй

аярх- II.7.1 ●○○ [үй.ү] таашаах, бахшаах

аягүйд- II.6.4 ●○○ [үй.ү] эвгүй болох, тавгүй аярхуу ●○○ [тэ.н] ихэд таашаасан янзтай

болох

аяс I.3.1 ●●○ [ж.н] байдал, төлөв, чиг

аягүйд- II.6.4 ●○○ [үй.ү] дуу, хөгжмийн хөг, ая аяс I.3.1 ●●○ [ж.н] дуу, хөгжмийн ерөнхий ая

алдагдан, үгүй болох

аяс I.9.1 ●○○ [ж.н] тэмээний бөхний ялимгүй

аягүйдүү ●○○ [тэ.н] аягүй байрын

налуу байдал

аягүйрх- II.7.4 ●○○ [үй.ү] эвгүйцэх, дургүйцэх

аясаг ●○○ [тэ.н] найрсаг, дотносог

аягүйт- II.6.4 ●●○ [үй.ү] аягүй болох, сэтгэлээ аясад- II.15.1 ●○○ [үй.ү] байдал төлөв таатай

буруулах, эвгүй зан гаргах, бие эвгүйцэх

болох

аягүйц- II.6.4 ●●○ [үй.ү] тааламжгүй болох, аясгалан I.16.1 ●○○ [ж.н] эелдэг нийлэмжтэй

дургүйцэн унтууцах, жихүүцэх

байдал

аяд- II.6.1 ●●○ [үй.ү] бусдын ая байдлыг аяслаг ●○○ [тэ.н] аяс эгшиглэл бүхий

дагах, аяар нь болох

аяст ●●○ [тэ.н] аяс бүхий

аядал I.17.1 ●○○ [ж.н] аядах үйлийн нэр

аяч I.4.1 ●○○ [ж.н] ая зохиогч

аядуу ●●○ [тэ.н] намдуу, зөөлөн

аяш- II.9.1 ●○○ [үй.ү] эв эетэй болох; аянших

24

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

баамлий I.15.1 ●○○ [ж.н] тэмээний хамар

шархлах өвчин

баамтгай ●○○ [тэ.н] байн байн баас алдах

байдал

Б

баамхай ●○○ [тэ.н] бааран, ~ хүүхэд

баар I.5.1 ●●○ [ж.н] саатал, гацаа

баар- II.5.1 ●●○ [үй.ү] осолдох, саатах,

ба ●●● [хо.үг] өгүүлбэрийн зэрэгцсэн гишүүд бүтэлгүйтэх

Б

болон гишүүн өгүүлбэрийг холбох, зааглах баараг ●●○ [тэ.н] осол, омтгой, хуумгай

үүрэгтэй холбох үг

баарагна- II.10.1 ●○○ [үй.ү] бараантаж

баа- II.1.1 ●●● [үй.ү] өтгөн ялгадас гарах

харагдах, явж чадахгүй гацах

баа- II.1.1 ●●○ [үй.ү] бэх ихээр дусах, үзэг ~

баарагч I.4.1 ●○○ [ж.н] итгэлгүй хүн; гай

баа I.12.1 ●○○ (урга.) [ж.н] хулс, тэнз

барцад

баа I.12.1 ●○○ [ж.н] торгууль, шийтгэл

бааран ●●○ [тэ.н] баамхай, ~ хорхой

баа I.12.1 ●○○ [ж.н] бааш, бач

баарган ●○○ [тэ.н] хөөргөн сагсуу

баабаа ●●○ [а.ө] муухай: хүүхдийг жигшүүлэх бааргана- II.10.1 ●○○ [үй.ү] бааргар юмны

аялга

үргэлжлэн хөдлөх

баавай I.15.1 ●●● [ж.н] ахмад насны эрэгтэй бааргар ●○○ [тэ.н] зохимжгүй том, өргөн

хүнийг дуудах үг

бааргард- II.7.1 ●○○ [үй.ү] бааргар болох

баавар I.21.1 ●●● [ж.н] эмээлийн хавтас, бааргардуу ●○○ [тэ.н] бааргар байрын

ганзага, хударганы чимэг, даруулга

баарин I.2.1 ●○○ [ж.н] Өвөр Монголын нэгэн

баавар I.21.1 ●○○ [ж.н] минж, халиуны зэхий аймгийн нэр

муухан арьс

баартаг ●●○ [тэ.н] аминдаа арчаагүй, залхуу

баавард- II.7.1 ●●○ [үй.ү] хий ихэрхсэн баартаг I.22.1 ●○○ [ж.н] эсгий оймс; охор

байдал гаргах

түрийтэй эсгий гутал

баавгай I.15.1 ●●● (амь.) [ж.н] цагаан ~, баартагла- II.10.1 ●○○ [үй.ү] бойтоглох

хүрэн ~, хулсны ~

баартагчин ●○○ [тэ.н] хөөргөн сагсуу,

баавгайчил- II.11.1 ●○○ [үй.ү] баавгай агнах

бардам зантай

бааг ●○○ [а.ө] турлиах зэрэг амьтны дуу, ~ ~ бааруу ●○○ [тэ.н] буцамхай, сааруу, хөөрүү

гэх

баарцаг I.22.1 ●●○ [ж.н] холион бантан

баагим ●●○ [тэ.н] их халуун, бүгчим халуун

болсон явдал

баагуур I.5.1 ●○○ [ж.н] гурилаар хийсэн нэг баарцагла- II.10.1 ●●○ [үй.ү] мунгинах,

зүйл идээ

баарах

баагь- II.13.1 ●●○ [үй.ү] утаа багсран гарах

баас I.9.1 ●●● [ж.н] хүн, амьтны өтгөн ялгадас

баадай I.15.1 ●○○ [ж.н] хүүхдийн тоглоом

баасад- II.6.1 ●●● [үй.ү] баас түрхэх, баас

баадуу I.30.1 ●●○ [ж.н] оньсон хөдөлгүүрийг нялах; бузарлах, гутаах, муу муухай болгох

ажиллуулах уян харимхай төхөөрөмж; баасан I.16.1 ●●● [ж.н] сугар гараг, долоо

эрчлүүр

хоногийн тав дахь өдөр

баадуу ●○○ [тэ.н] тэнэгдүү марзан зан; бааст- II.7.1 ●●● [үй.ү] баас тогтох; нэр

хөөргөн сагсуу

төрийг нь унагах

баадууд- II.6.1 ●●○ [үй.ү] цагны баадуу баатад I.19.1 ●○○ [ж.н] Монголын нэгэн

түлхэх; хөөргөн сагсууруулах

овгийн нэр

баадуул- II.4.1 ●○○ [үй.ү] баадууг нь түлхэх

баатал I.17.1 ●○○ (урга.) [ж.н] нэг зүйл цэцэг

баадуур- II.5.1 ●○○ [үй.ү] хөөрч онгирох

баатар I.21.1 ●●● [ж.н] алдар гавьяа

баадуурх- II.7.1 ●○○ [үй.ү] баадуу зан байдал байгуулсан хүнд хүртээх төрийн дээд цол,

гаргах

улсын ~, хөдөлмөрийн ~

бааз I.3.1 ●●● [ж.н] суурь, ул, нөөц, бэлтгэл, баатар ●●● [тэ.н] эрэлхэг зоригтой

агуулах, нөөцлөн хураах газар

баатарла- II.10.1 ●○○ [үй.ү] зориг зүтгэл

бааз ●○○ [тэ.н] болхи, дунд зэргийн

гаргах

бааздуу ●○○ [тэ.н] болхидуу, бүдүүн борог баатарлаг ●●○ [тэ.н] баатар зоригтой,

маягийн; марзан байрын

эрэлхэг, ~ тууль

баал- II.4.1 ●●● [үй.ү] идээлэх, буглах

баахан ●●● [тэ.н] овоо, зэгсэн

баал- II.4.1 ●●○ [үй.ү] хөнгөн торгох, зэмлэх

баацай- II.1.1 ●○○ [үй.ү] баацгар болох

баал I.1.1 ●○○ (амь.) [ж.н] нэг зүйл загас

баацалз- II.7.1 ●○○ [үй.ү] баацгар юмны

баалагч I.4.1 ●○○ [ж.н] баагаар торгогч

үргэлжлэн хөдлөх

баалагч ●○○ [тэ.н] нэвчимтгий, нүүмтгий

баацас ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

баалагч ●○○ [тэ.н] бааш гаргагч

баацга ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

баалуу I.12.1 ●○○ (урга.) [ж.н] халуун оронд баацгана- II.10.1 ●●○ [үй.ү] баацгар юмны

ургадаг нэгэн зүйлийн том мод

үргэлжлэн хөдлөх

баацгар ●●○ [тэ.н] сая хөлд орж тэнцэж ядан

25

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

буй байдал; жижиг махлаг биетэй

баганат ●○○ [тэ.н] багана бүхий

баацгард- II.7.1 ●○○ [үй.ү] баацгар болох

багар I.5.1 ●○○ (урга.) [ж.н] нэг зүйл ургамал,

баацгардуу ●○○ [тэ.н] баацгар байрын

үелээ цагаан

бааш I.11.1 ●●○ [ж.н] арга бач, заль мэх

багас- II.6.1 ●●● [үй.ү] бага болох

баашил- II.11.1 ●●○ [үй.ү] бааш гаргах

багасалт I.3.1 ●●○ [ж.н] багасах үйлийн явц

баашлагч I.4.1 ●○○ [ж.н] бааш гаргагч, багасгагч I.4.1 ●●○ [ж.н] багасган цөөрүүлэгч,

Б баашлан аашлагч

хагаслан дундуурлагч; бага болгодог

баашламтгай ●○○ [тэ.н] байн байн арга заль төхөөрөмж

гаргадаг

багасгал I.1.1 ●●○ [ж.н] багасгах үйлийн нэр,

баашламхай ●○○ [тэ.н] баашлах зантай

ихэсгэл ~

бабуу I.30.1 ●○○ (урга.) [ж.н] олон наст багасгамал ●○○ [тэ.н] багасгасан байдал

өвслөг ургамал, хунчин

багачил- II.11.1 ●○○ [үй.ү] багыг нь сонгох,

бав- II.4.1 ●●○ [үй.ү] дэмий ярих

багашаан үзэх

бавай- II.1.1 ●●○ [үй.ү] бавгар болох; сахал багашаа- II.1.1 ●○○ [үй.ү] бага хэмээн

их ургаж, сэгсийх

чамлангуй үзэх

бавалз- II.7.1 ●○○ [үй.ү] бавгар юмны багашаар ●○○ [тэ.н] бага, залуухан

үргэлжлэн хөдлөх

багваахай I.15.1 ●○○ (урга.) [ж.н] шар

баван ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

цэцэгтэй, үсэрхэг үртэй нэг зүйл ургамал

бавар ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

багвагардуу ●○○ [тэ.н] багвагар байрын

бавга ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

багвай- II.1.1 ●○○ [үй.ү] багвагар болох

бавгана- II.10.1 ●○○ [үй.ү] бавгар юмны багвар I.5.1 ●○○ [ж.н] бие, таглаа хоёр нь

огцом хөдлөх

тэнцүүхэн бөмбөгөр модон сав

бавгар ●●○ [тэ.н] сахал үс нь их, өтгөн

багварла- II.10.1 ●○○ [үй.ү] багварт агуулах

бавгардуу ●○○ [тэ.н] бавгар байрын

багзам ●○○ [тэ.н] ялимгүй, өчүүхэн төдий

бавна- II.10.1 ●○○ [үй.ү] бавтнах, бувтнах, багзгар ●○○ [тэ.н] бие өргөн бөгөөд богино

ойлгогдож сонстохгүй олон юм үглэх

багзгард- II.7.1 ●○○ [үй.ү] багзгар болох

бавнаа ●○○ [тэ.н] үглээ, чалчаа, дэмий ярих багзгардуу ●○○ [тэ.н] багзгар байрын

зантай

багил ●○○ [тэ.н] хар саарал

бавнуур ●○○ [тэ.н] дэмий чалчих зан

багир ●○○ [тэ.н] хар нь дийлэнх өнгө; түнэр

бавран I.16.1 ●○○ (урга.) [ж.н] нэг зүйл хар; болхи марзан

ургамал

багирд- II.7.1 ●○○ [үй.ү] багир болох

бавруу I.30.1 ●○○ (урга.) [ж.н] цээнэ

багирдуу ●○○ [тэ.н] багир байрын

бавс ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

багирт- II.7.1 ●○○ [үй.ү] улам багир болох

бавтна- II.10.1 ●●○ [үй.ү] амандаа үглэх

багла- II.10.1 ●●● [үй.ү] боох, бэхлэх

бавтнаа ●○○ [тэ.н] бавтнах зантай

баглаа I.12.1 ●●● [ж.н] хэсэг хэсэг болгож

бавуу I.12.1 ●○○ (урга.) [ж.н] нэг зүйл ургамал

боосон юм, цэцгийн ~

бавч- II.9.1 ●○○ [үй.ү] дэмий их чалчих, үглэх

баглаас I.9.1 ●●○ [ж.н] баглаж боох хүлэг уяа

бавчаа ●○○ [тэ.н] үглээ, яншаа, чалчаа

баглагар ●○○ [тэ.н] үс, ургамлын хэсэг

бавчуур ●○○ [тэ.н] бавчаа

хэсгээр бөөн байдал

баг I.6.1 ●●● [ж.н] засаг захиргааны нэгж

баглагард- II.7.1 ●○○ [үй.ү] баглагар болох

баг I.6.1 ●●○ [ж.н] нүүрний халхавч; хиймэл баглагардуу ●○○ [тэ.н] баглагар байрын

дүр

баглай- II.1.1 ●○○ [үй.ү] баглагар болох

баг I.6.1 ●●○ [ж.н] нэг төрлийн юмны бүлэг

баглалт I.3.1 ●○○ [ж.н] баглах үйлийн нэр

бага ●●● [тэ.н] ~ залуу, ~ анги, ~ сага, ~ хурал

баглар- II.5.1 ●○○ [үй.ү] багирах; давчдах;

багавтар ●○○ [тэ.н] арай бага, их бус, бие хөшиж аягүй болох

цөөвтөр

багларуун ●○○ [тэ.н] өтгөн, нягт

багад- II.6.1 ●●● [үй.ү] бага болох

багли ●○○ [тэ.н] бургас, харгана зэргийн

багадалт I.3.1 ●○○ [ж.н] багадах үйлийн үр багларан ургасан нь

дүнг заасан нэр

баглиун ●○○ [тэ.н] бүдүүн богино, өтгөн

багадуу ●○○ [тэ.н] бага байрын

аглиун

багаж I.4.1 ●●● [ж.н] ~ зэвсэг, ~ хэрэгсэл, баглиур- II.5.1 ●○○ [үй.ү] баглиун шинж орох

дархны ~

баглуур I.5.1 ●○○ (урга.) [ж.н] цөлд ургадаг

багал I.1.1 ●○○ (амь.) [ж.н] хав нохой

мал иддэггүй хорт ургамал

багал I.1.1 ●○○ [ж.н] хоолойн сахал

багс I.9.1 ●●● [ж.н] будаг түрхэх хэрэгсэл

багалзуур I.5.1 ●●● [ж.н] ~ хоолой, бахлуур

багсад- II.15.1 ●●○ [үй.ү] багсаар будаг

багалзуурд- II.7.1 ●●○ [үй.ү] багалзуурын тус түрхэх

газраас зуух, барих мэтээр ноцох

багсай- II.1.1 ●●○ [үй.ү] сагсайх

багана I.18.1 ●●● [ж.н] гэр, байшингийн ~, багсар- II.12.1 ●●○ [үй.ү] хольж хутган

төрийн ~

найруулах

баганад- II.6.1 ●●○ [үй.ү] баганаар тулах

багсарга I.18.1 ●○○ [ж.н] хачир, хольц

26

27

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

багсармал ●●○ [тэ.н] багсарсан, ~ тэжээл, ~ бадаг I.22.1 ●●● [ж.н] шүлгийн ~

боов

бадагла- II.10.1 ●○○ [үй.ү] шүлэг найраглалыг

багсгар ●○○ [тэ.н] ~ сагсгар

бадаг бадгаар хуваах

багсгард- II.7.1 ●○○ [үй.ү] багсгар болох

бадагчил- II.11.1 ●○○ [үй.ү] бадаг бадгаар

багсгардуу ●○○ [тэ.н] багсгар байрын

болгох

багт- II.7.1 ●●● [үй.ү] юмны дотор орох, гарт бадай I.15.1 ●○○ [ж.н] хаврын усан тарга

~, санаанд ~

бадайр- II.5.1 ●●○ [үй.ү] хөөж хавдах,

багт ●●○ [тэ.н] баг өмсгөл бүхий; ~ наадам

чинэрэх

Б

багтаамж I.4.1 ●●● [ж.н] эзлэхүүн

бадал- II.11.1 ●○○ [үй.ү] бад хээ гаргах

багтаамжит ●●○ [тэ.н] зай бүхий, зай ихтэй

бадам I.17.1 ●●○ [ж.н] нэг зүйлийн хээ; зулын

багтаамжит ●○○ [тэ.н] энэрэлт, уужим голд багсайн суусан багшмал хөө

талбиун, итгэлт

бадам I.17.1 ●○○ (амь.) [ж.н] нэг зүйл хануур

багтагч I.4.1 ●○○ [ж.н] ямар нэгэн юман хорхой, ~ хорхой

дотор багтах үйлийн эзэн

бадамгэсэр I.21.4 ●○○ (урга.) [ж.н] эмд орох

багтал- II.11.1 ●○○ [үй.ү] юмыг хэт ширүүн нэг зүйл ургамал

хатгах, шувтлах, нэвтлэх

бадамла- II.10.1 ●●○ [үй.ү] бадам гарах; зул ~

багталцаа I.12.1 ●●○ [ж.н] багталцах байдал

бадамлянхуа I.12.1 ●○○ (урга.) [ж.н]

багтамж I.4.1 ●●○ [ж.н] багтаж орох хэмжээ

балчигтай усанд ургадаг гоёмсог цэцэг

багтамжит ●○○ [тэ.н] багтамж бүхий

бадамт- II.7.1 ●○○ [үй.ү] юманд бадам тогтох

багтар- II.12.1 ●●● [үй.ү] амьсгалж чадахгүй бадан I.16.1 ●○○ [ж.н] торгоор алаглуулан

цээж бөглөрөх

хийсэн тууз чимэг, банжид

багтар I.21.1 ●○○ (урга.) [ж.н] хэдэн алд бадан I.16.1 ●○○ (урга.) [ж.н] нэг зүйл цайны

өндөр, шар цэцэгтэй мод

ургамал, бадаан

багтар- II.12.1 ●○○ [үй.ү] нэвт шувт хатгаж бадан I.16.1 ●○○ [ж.н] жижиг хэнгэрэг,

гарах

бөмбөрийн цохиур

багтац I.19.1 ●●○ [ж.н] багтах боломж

баданга I.18.1 ●○○ (амь.) [ж.н] бугын овогт

багтраа I.12.1 ●●○ [ж.н] багтрах өвчин

багтах өвсөн идшит хүдэр

багтрал I.1.1 ●●○ [ж.н] багтрах үйлийн нэр

баданд- II.7.1 ●○○ [үй.ү] бадангаар хэнгэрэг

багц I.3.1 ●●● [ж.н] хэсэг хэсгээр боож балбах

тавьсан юм

бадар- II.12.1 ●●● [үй.ү] мандах, хөгжих,

багцаа I.12.1 ●●● [ж.н] юмны тоо хэмжээтэй дэгжин дэлгэрэх

баримжаа, тойм

бадар I.21.1 ●○○ (урга.) [ж.н] өндөр ургадаг

багцаал- II.4.1 ●●● [үй.ү] тоймлох

мөнх ногоон тураг мод

багцаг I.22.1 ●○○ (урга.) [ж.н] үр мөхлөг бадар I.21.1 ●○○ [ж.н] нэг зүйл хээ угалз; аяга

зэргийн багларан ургасан нэг түрүү буюу бадаргана I.18.1 ●○○ (урга.) [ж.н] нэг зүйл

залаа

бутлаг ургамал, шударгана

багцал- II.11.1 ●●● [үй.ү] багц болгох

бадаргуун ●○○ [тэ.н] бадруун

багцат ●○○ [тэ.н] багц бүхий

бадарла- II.10.1 ●○○ [үй.ү] бадар барих

багш I.4.1 ●●● [ж.н] сурган хүмүүжүүлэгч

бадармал ●○○ [тэ.н] бадарсан

багш- II.9.1 ●●○ [үй.ү] олноор хуран үймэх; бадарч I.4.1 ●●○ [ж.н] бадар гуйн явагч,

өтгөрөх

бадар баригч

багшил- II.11.1 ●●● [үй.ү] зааж сургах, бадарчил- II.11.1 ●●○ [үй.ү] бадар барин

багшийн ажил хийх

явах

багшир- II.12.1 ●●○ [үй.ү] багших, өтгөрөх

бадарчин I.20.1 ●●○ [ж.н] бадарч, хэсэн

багширгана I.18.1 ●○○ (амь.) [ж.н] нэгэн зүйл явагч

ялаа

бадат- II.15.1 ●○○ [үй.ү] юманд бад тогтох

багширх- II.7.1 ●○○ [үй.ү] багш мэт аашлах, бадач- II.16.1 ●○○ [үй.ү] өөрийн зоргоор явах

багшаараа гайхуулах

бадга ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

багширхаг ●○○ [тэ.н] багширхах зантай

бадгад- II.6.1 ●○○ [үй.ү] эмсийн өөр

багшралдаан I.2.1 ●●○ [ж.н] багшралдах хоорондоо явалдах

үйлийн нэр

бадган I.2.1 ●●○ [ж.н] гурван махбодын нэг;

багштан I.2.1 ●●○ [ж.н] багшийг хүндэтгэсэн ~ өвчин

утга

бадгант- II.7.1 ●○○ [үй.ү] бадган өвчин тусах

бад I.3.1 ●○○ (урга.) [ж.н] наргил модны өөр бадгар ●○○ [тэ.н] усан таргатай

нэр

бадируу ●●○ [тэ.н] биерхэг, бяртай, бадируун

бад I.3.1 ●○○ [ж.н] нэг зүйл хээ, зураг

бадирууд- II.6.1 ●●○ [үй.ү] бадируун болох

бадаан I.2.1 ●○○ (урга.) [ж.н] олон наст бадируун ●●○ [тэ.н] бүдүүн том, өсгөлөн

өвслөг ургамал

бадмаанямбуу I.30.1 ●○○ (урга.) [ж.н] халуун

бадаас I.9.1 ●○○ [ж.н] хайлуулсан чихрийн оронд ургадаг нэг зүйл модны үр; ~ эрих

хөөсийг царцааж хийх идээ

бадмаараг I.22.1 ●●○ [ж.н] эрдэнийн чулуу

26

27

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

бадна I.18.1 ●○○ [ж.н] торгоор алаглуулан агаар, ан амьтан, ашигт малтмал, ургамал,

хийсэн нарийн урт чимэглэл

ус, хөрс зэргийг багтаасан цогц ойлголт,

бадна- II.10.1 ●○○ [үй.ү] дэмий ярих

байгаа бүх сав, шим ертөнц

бадрал I.1.1 ●●○ [ж.н] бадрах үйлийн нэр, байгальч I.4.1 ●●○ [ж.н] байгалийг хайрлан

хөгжил мандал, дэлгэрэл

хамгаалагч, залуу ~

бадралт I.3.1 ●●○ [ж.н] бадрах үйлийн үр байгуул- II.4.1 ●●● [үй.ү] үүсгэх, бий болгох;

Б дүнг заасан нэр

цогцлоон бүтээх, тогтоох

бадралт ●○○ [тэ.н] мандал бадрал бүхий

байгуулагч I.4.1 ●●○ [ж.н] байгуулах үйлийн

бадрангаа I.30.1 ●○○ [ж.н] монгол шүлгийн эзэн

өлмий хэмжээс

байгуулал I.17.1 ●●○ [ж.н] нэг төрлийн юм

бадрангуй ●●○ [тэ.н] бадран дэлгэрч, хөгжин үзэгдлийн харилцан холбоо бүхий тогтолцоо,

дээшилж яваа

нийгмийн ~

бадруулагч I.4.1 ●●○ [ж.н] мандуулагч, байгуулалт I.3.1 ●●● [ж.н] байгуулж бүтээх

хөгжүүлэгч, дэлгэрүүлэгч

үйлийн үр дүнг заасан нэр

бадруун ●○○ [тэ.н] бадрангуй

байгууламж I.4.1 ●●○ [ж.н] бүтээн байгуулсан

бадуй I.15.1 ●○○ (урга.) [ж.н] мөнх ногоон бут томоохон нэгж, зохион байгуулсан юм,

мод; дандиг

барилга ~

бадчаа ●○○ [тэ.н] эрээ цээргүй яриатай

байгууллага I.18.1 ●●● [ж.н] албан газар

бажга ●○○ [д.д.ү] сандарч, бачимдах байдал, байдал I.17.1 ●●● [ж.н] байгаль, нийгэм,

~ алдах

сэтгэхүйн юм үзэгдлийн дүр төлөв, төлөв ~,

бажгад- II.6.1 ●●○ [үй.ү] сандрах, тэвдэх

шинж ~

бажгадуу ●○○ [тэ.н] сандруу, тэвдүү, байдас I.26.1 ●●● (амь.) [ж.н] шүдлэн,

бачимдуу

хязаалан насны гүү; сувай гүү

бажгар ●○○ [тэ.н] аржгар, гадаргуу нь өөтэй байдсар- II.5.1 ●○○ [үй.ү] гүү сувайрах

ширүүн

байз ●●○ [а.ө] түр хүлээ, азна

бажий I.15.1 ●○○ [ж.н] явуу орхиж наадах нэг байл- II.4.1 ●●○ [үй.ү] баяр наадамд түрүүлж

зүйл хөлөгт тоглоом

үзүүрлэсэн бөх, айргийн тавд ирсэн морьдыг

бажийд- II.6.1 ●○○ [үй.ү] бажийгаар наадах

шагнах

бажууна I.18.1 ●○○ (урга.) [ж.н] гишүүний байл- II.4.1 ●○○ [үй.ү] эд юмыг биечлэн тоолж

үндэс

шалгах, нэг бүрчлэн байцаах

баз- II.6.1 ●●● [үй.ү] атгаж ~

байлан I.16.1 ●○○ [ж.н] нэг зүйл цаас

баз I.3.1 ●○○ [ж.н] эгч дүүсийн нөхрүүд байлгас I.9.1 ●○○ [ж.н] өрөм загсаах жижиг

биесээ дуудах үг

сав

базаа- II.1.1 ●●● [үй.ү] ямар нэг юм урьдаас байлд- II.7.1 ●○○ [үй.ү] дайтах, сөргөлдөх

зэхэж бэлтгэх

байлдаан I.2.1 ●○○ [ж.н] зэвсэгт тулалдаан,

базаа I.12.1 ●○○ [ж.н] базаж барих хүч

дайн ~

базаамгай ●○○ [тэ.н] бат бэхлэг байдал

байлдаант ●○○ [тэ.н] байлдаан бүхий

базаг ●○○ [тэ.н] эрэлхэг, баатарлаг, зоригтой

байлдаанч ●○○ [тэ.н] дайнч

базал- II.11.1 ●●○ [үй.ү] гэдэс мушгилан байлдагч I.4.1 ●●○ [ж.н] цэрэг

өвдөх

байлинз I.3.1 ●○○ (амь.) [ж.н] нэг зүйл

базалт I.3.1 ●○○ [ж.н] базах үйлийн үр дүнг болжмор

заасан нэр

баймал I.17.1 ●●○ [ж.н] тогтоол ус

базарваань I.23.1 ●○○ (шаш.) [ж.н] байман I.16.1 ●○○ (амь.) [ж.н] нэг зүйл гөрөөс

очирваань бурхан

баймгай ●○○ [тэ.н] нас бие гүйцсэн;

базлалт I.3.1 ●○○ [ж.н] базлах үйлийн үр дүнг тогтвортой, аажуу, удаан

заасан нэр, байдал

баймгайр- II.3.1 ●○○ [үй.ү] удаашран сунжрах

базмаг I.6.1 ●●○ [ж.н] базаж хийсэн ааруул; баймж I.4.1 ●●○ [ж.н] утга зүйн ай, ~ үг, ~ утга

архи нэрээд үлдсэн цагаа

баймтгай ●○○ [тэ.н] байнга суурин байдаг

базмал I.1.1 ●○○ [ж.н] базсан юм

баймхай ●○○ [тэ.н] суурин байх дуртай

бай- II.1.1 ●●● [үй.ү] орших тогтнох; болих байнга ●●○ [ц.н] ямагт, дандаа, үргэлж,

зогсох

тогтмол

бай I.12.1 ●●○ [ж.н] харваж буудах шав; байнга I.18.1 ●○○ [ж.н] морь малын эдэлгээнд

мөрий шан; тоо толгой

дордож түгших өвчин

байван I.16.1 ●○○ [ж.н] хүхрийн хүчлийн байнга I.18.1 ●○○ [ж.н] газрын бэрх хавцал

давсан талст

байнгадуу ●○○ [тэ.н] байнга байрын

байванд- II.7.1 ●○○ [үй.ү] байвантай усанд байнгал- II.4.1 ●○○ [үй.ү] байнга, тогтмол

буцалгаж өнгө оруулах

болгох

байварга I.18.1 ●○○ [ж.н] тэмээний хөл байнгар- II.5.1 ●○○ [үй.ү] адуу малын

доголох өвчин

эдэлгээнд дордож түгших

байгаль I.23.1 ●●● [ж.н] тухайн газар орны байнгаш- II.8.1 ●○○ [үй.ү] байнгын чанартай

28

29

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

болох

барилга, шавар ~

байр I.5.1 ●●● [ж.н] орогнон амьдрах газар, бал I.1.1 ●●○ [ж.н] цэцгийн шүүсээр зөгийн

орон сууц

боловсруулах чихэр амттай өтгөн зүйл;

байр I.5.1 ●○○ [ж.н] төлөв байдал; зан авир, амтлаг амт

~ байдал

бал I.1.1 ●●● [ж.н] харандааны тугалга,

байрга I.18.1 ●○○ [ж.н] шороо идсэнээс үүдэх хорголжин гол; бичих хэрэгсэл, үзэг ~

адууны өвчин

бал I.1.1 ●○○ (урга.) [ж.н] нэг зүйл эмийн

байрга ●○○ [тэ.н] баймгай, төлөв томоотой

ургамал

Б

байргад- II.6.1 ●○○ [үй.ү] байрга болох

бал ●○○ [д.д.ү] шал ~ хийх, ~ гэх; хал ~ болох

байргаж- II.8.1 ●○○ [үй.ү] тогтворжих

бал ●○○ [а.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

байргажуу ●○○ [тэ.н] байрга төлөв олсон

балавч I.32.1 ●○○ [ж.н] цэцгийн бал

байргат- II.6.1 ●○○ [үй.ү] байрга өвчин хүрэх

ялгаруулах сүв

байргаш- II.8.1 ●○○ [үй.ү] нас бие гүйцэх

балаг I.22.1 ●○○ [ж.н] уршиг, гай

байргашуу ●○○ [тэ.н] байрга шинжтэй балагла- II.10.1 ●○○ [үй.ү] балаг тарих, балаг

болсон

учруулах

байрла- II.10.1 ●●● [үй.ү] байранд орших

балагт ●○○ [тэ.н] балаг бүхий

байрлагч I.4.1 ●●○ [ж.н] байрлаж буй этгээд, балагт- II.7.1 ●○○ [үй.ү] бусдын балгийг өөрт

түр оршин суугч

хүртэх

байрлалт I.3.1 ●●○ [ж.н] байрлах байдал, балагшаа I.12.1 ●○○ (урга.) [ж.н] инжрийн

байрлах үйлийн үр дүнг заасан нэр

мод

байрлуулагч I.4.1 ●●○ [ж.н] байрандаа балай ●●○ [тэ.н] бүдүүлэг, мунхаг; ухаан

суулгагч

солиот

байрлуулалт I.3.1 ●●○ [ж.н] байрлуулах балайр- II.5.1 ●○○ [үй.ү] ухаан мэдрэл алдах;

үйлийн үр дүнг заасан нэр

элий балай болох

байрхай I.15.1 ●○○ [ж.н] жагсаалын газар, балайт- II.6.1 ●○○ [үй.ү] тэнэг байдал гаргах

суурин газар

балан ●○○ [д.д.ү] ~ цалан: арви гамгүй,

байрш- II.9.1 ●●○ [үй.ү] байран суух

байгаа чинээгээр нь хэрэглэдэг

байршил I.17.1 ●●● [ж.н] байрших үйлийн балан I.16.1 ●○○ (урга.) [ж.н] маалинга,

нэр, байршсан байдал

гүнжид

байршмал ●○○ [тэ.н] байршсан, байран баланс I.5.1 ●●○ [ж.н] тэнцвэр, тохирол,

суурин

тооцооны дүн

байт ●○○ [тэ.н] бай бүхий, ~ харваа

баланч ●○○ [тэ.н] уулгамч, тэвдүү

байтуу I.12.1 ●○○ [ж.н] нэг зүйл цагаан будаг

баланчил- II.11.1 ●○○ [үй.ү] уулга алдах

байхуу I.12.1 ●●○ [ж.н] цайны идээ, ~ цай

балар- II.12.1 ●●○ [үй.ү] балархай болох,

байц I.3.1 ●●○ [ж.н] хавцал бэрх газар, ~ хад

элэгдэж сүйдэх

байц I.3.1 ●●○ [ж.н] байр байдал, шинж балар ●○○ [тэ.н] тодорхойгүй бүдэг; ~ эрт, ~

төлөв; ~ гишүүн өгүүлбэр

харанхуй

байцаа- II.1.1 ●●● [үй.ү] өчиг мэдүүлэг баларт- II.7.1 ●○○ [үй.ү] юмс үзэгдэл

гаргуулахаар нягтлан асуух, хянаж шалгах

тодорхойгүй, бүдэг болох; түр зуур ухаан

байцаагч I.4.1 ●●○ [ж.н] байцаан шалгах алдах

этгээд

балархай ●●○ [тэ.н] ~ эгшиг, ~ зам

байцаал I.1.1 ●○○ [ж.н] баримт, байцаалт

балархайд- II.6.1 ●○○ [үй.ү] балархай болох

байцаалт I.3.1 ●●○ [ж.н] байцаах үйлийн үр балархайдуу ●○○ [тэ.н] балархай байрын,

дүнг заасан нэр, биеийн ~, ~ авах

балархай янзтай

байцай I.15.1 ●●● (урга.) [ж.н] дугуй балархайт- II.6.1 ●○○ [үй.ү] балархай болох

хэлбэртэй, цагаан, ногоон навчтай, хүнсний балархайш- II.8.1 ●○○ [үй.ү] балархай

ногоо

шинжтэй болох

цай гэсэн цейлон гаралтай

балархайшил I.17.1 ●○○ [ж.н] балархайших

гадаад үг, хятадаар дамжин

үйлийн нэр

 байцай

монгол хэлэнд орж ирсэн

балба- II.10.1 ●●○ [үй.ү] байн байн цохих

бөгөөд ногоо гэсэн утгатай.

балба ●○○ [д.д.ү] хэмх, бут, ~ нүдэх

хууцай (холимог ногоо),

балбаа ●○○ [тэ.н] үргэлж эдэлж хэрэглэж

шанцай (халуун ногоо) гэдгийн

адил хятад хэлний байцай

байдаг; ~ дээл, ~ унаа

гэдэг үгийг эдгээр үгийн

балбага ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

төгсгөлтэй адил бичнэ. Хэрэв

балбагана- II.10.1 ●○○ [үй.ү] балбагар юмны

× байцаа

байцаа гэж бичвэл бөөрөнхий

үргэлжлэн хөдлөх

цагаан ногоо биш байцаа-

балбагар ●○○ [тэ.н] балтгар, навхгар

гэсэн үйл үг болно.

балбагард- II.7.1 ●○○ [үй.ү] балбагар болох

байшин I.16.1 ●●● [ж.н] хүн амьдрах, юм балбал- II.4.1 ●●○ [үй.ү] байн байн балбах

агуулах зорилгоор барьсан барилга, ~ балбал- II.4.1 ●○○ [үй.ү] бага хүүхдийг алган

28

29

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

дээрээ зогсоон наадах

ургадаг ороонго ургамал

балбал I.1.1 ●○○ [ж.н] газарт шигтгэсэн балин I.16.1 ●●○ (шаш.) [ж.н] бурхны өмнө

чулуун зэл

тавих өргөлийн идээ

балбалз- II.7.1 ●●○ [үй.ү] балбагар юмны балинч I.4.1 ●○○ (шаш.) [ж.н] балин хийдэг

байн байн хөдлөх

хүн

балбалла- II.10.1 ●○○ [үй.ү] балбал чулуу балиус I.9.1 ●○○ [ж.н] том хутга

Б босгох

балла- II.10.1 ●●○ [үй.ү] арилгах, цэвэрлэх;

балбар- II.5.1 ●○○ [үй.ү] хэмхрэх, хагарах

сүйтгэх

балбархай ●○○ [тэ.н] балбарсан юмны баллагаа I.12.1 ●○○ [ж.н] гар бичмэл дэх

харагдах байдал

зурж балласан засвар

балбас ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

баллуур I.5.1 ●●○ [ж.н] бичсэн зурсан

балбач- II.8.1 ●○○ [үй.ү] дахин дахин балбах

зүйлийг арилгаж баллах хэрэглүүр

балбуур I.5.1 ●○○ [ж.н] лантуу, цохих баллуурд- II.7.1 ●○○ [үй.ү] баллуураар

хэрэгсэл

арилгах

балга- II.10.1 ●●○ [үй.ү] шингэн юмыг балга балмаг ●○○ [тэ.н] аймтгай, цочимтгой

балгаар уух, ус ~, цай ~

балмагд- II.7.1 ●○○ [үй.ү] айн сүрдэх,

балга ●●○ [тэ.н] шингэн юм аманд дүүрэх сандран тэвдэх, цочмогдох

хэмжээ

балмагдуу ●○○ [тэ.н] аймтгай, тэвдэмтгий,

балгаач ●○○ [тэ.н] балгамтгай

сандрамхай

балгад ●○○ [тэ.н] бүдүүлэг

балмад ●●○ [тэ.н] ~ танхай

балгад- II.6.1 ●○○ [үй.ү] дэндүү элбэгжүү балмадал- II.11.1 ●○○ [үй.ү] балмад зан

загнах, сандрах

гаргах

балгадуу ●○○ [тэ.н] балгалзах байрын

балнад I.3.1 ●○○ [ж.н] гэдэсний халуун хижиг

балгал- II.4.1 ●●○ [үй.ү] ойр ойрхон балгаж өвчин

уух

балт ●●○ [тэ.н] бал бүхий

балгалз- II.7.1 ●○○ [үй.ү] элбэгжүү загнах

балт I.3.1 ●●○ [ж.н] саран хэлбэрт сүх; лантуу

балгалзуур ●○○ [тэ.н] байх чинээгээр зарж балтаг I.22.1 ●○○ [ж.н] хутга, илдний ишний

үрдэг зантай

хуйд тулах хавтгай төмөр

балгамтгай ●○○ [тэ.н] байн байн балгах балтагла- II.10.1 ●○○ [үй.ү] балтаг хийх

дуртай

балтад- II.15.1 ●○○ [үй.ү] балтаар цохих

балгамхай ●○○ [тэ.н] балгах зайтай

балтай- II.1.1 ●○○ [үй.ү] балтгар болгох

балган ●○○ [д.д.ү] ~ цалган: бялхан цалгим

балтал- II.11.1 ●○○ [үй.ү] нэвт цоолох

балгана I.18.1 ●○○ (урга.) [ж.н] сухайн балталз- II.7.1 ●○○ [үй.ү] балтгар юмны байн

язгуурын бут мод

байн хөдлөх

балгануур I.5.1 ●●○ [ж.н] адууны умс

балтаргана I.18.1 ●○○ (урга.) [ж.н]

балгар ●○○ [тэ.н] элбэг дэлбэг

балчиргана

балгард- II.7.1 ●○○ [үй.ү] балгар болох

балтас I.26.1 ●○○ [ж.н] шаар шавхруу

балгардуу ●○○ [тэ.н] балгар байрын; балтас ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

элбэгжүү

балтач I.4.1 ●○○ [ж.н] шувууны шинхгийн үс

балгас I.5.1 ●●● [ж.н] хот ~

ургасан газар

балгасчин I.20.1 ●○○ [ж.н] балгас цогцлуулан балтга ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

баригч

балтгай ●○○ [тэ.н] богино болоод бүдүүн

балдар I.21.1 ●○○ (шаш.) [ж.н] тахилын сүм

балтгалз- II.7.1 ●○○ [үй.ү] балтгар юмны

балдаргана I.18.1 ●○○ (урга.) [ж.н] гоньд

байн байн хөдлөх

балдга ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

балтгана- II.10.1 ●○○ [үй.ү] балтгар юмны

балдиг I.6.1 ●○○ (урга.) [ж.н] хонх цэцэгтэй үргэлжлэн хөдлөх

нэг зүйл дэгд

балтгар ●○○ [тэ.н] намхан, пагдгар

балдир ●○○ [тэ.н] шалдар булдар, холимог, балтгард- II.7.1 ●○○ [үй.ү] балтгар болох

эрлийз

балтгардуу ●○○ [тэ.н] балтгар байрын

балдруу I.12.1 ●○○ [ж.н] уяа дээсний балтруу I.12.1 ●○○ [ж.н] зангирч бөөгнөрсөн

зангирсан хэсэг, уналдаа

хэсэг

балжинням I.1.1 ●●○ (шаш.) [ж.н] алив үйлд балтруут- II.6.1 ●○○ [үй.ү] балтруутай болох

сайн, цог буяны маш сайн өдөр

балуу I.12.1 ●○○ (урга.) [ж.н] анхилуун үнэрт

балиам I.1.1 ●○○ (амь.) [ж.н] ортоомоос мөнх ногоон мод

төрсөн төл

балуун I.2.1 ●○○ (урга.) [ж.н] олон наст

балиар ●●○ [тэ.н] муухай, заваан

сөөгөнцөр өвс

балиарт- II.7.1 ●○○ [үй.ү] балиар болох

балхай- II.1.1 ●○○ [үй.ү] балхгар болох

балиартуулагч I.4.1 ●○○ [ж.н] орчин тойрныг балхалз- II.7.1 ●○○ [үй.ү] балхгар юмны байн

завааруулагч, бохирдуулагч

байн хөдлөх

балига I.18.1 ●○○ (урга.) [ж.н] халуун оронд балхас ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

30

31

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

балхгана- II.10.1 ●○○ [үй.ү] балхгар юмны арай бамбагар

үргэлжлэн хөдлөх

бамбагас ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

балхгар ●○○ [тэ.н] намхан пагдгар

бамбай I.15.1 ●○○ [ж.н] ~ булчирхай

балхгард- II.7.1 ●○○ [үй.ү] балхгар болох

бамбай- II.1.1 ●●○ [үй.ү] бамбагар болох

балхгардуу ●○○ [тэ.н] балхгар байрын

бамбай I.15.1 ●○○ [ж.н] хамгаалах хэрэгсэл;

балцай- II.1.1 ●○○ [үй.ү] балцгар болох

хуяг ~, ~ барих

балцалз- II.7.1 ●○○ [үй.ү] балцгар юмны байн бамбай I.15.1 ●○○ (урга.) [ж.н] зүлгэн хүж, нэг

байн хөдлөх

зүйл эмийн ургамал

Б

балцас ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

бамбай I.15.1 ●○○ [ж.н] зузаалж хийсэн эсгий

балцга ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

гудас, тэмээний хомын жийрэг

балцгана- II.10.1 ●○○ [үй.ү] балцгар юмны бамбайл- II.4.1 ●○○ [үй.ү] ямар нэг юмыг

үргэлжлэн хөдлөх

халхавч бамбай болгох

балцгар ●○○ [тэ.н] жижиг баацгар, махлаг бамбайл- II.4.1 ●○○ [үй.ү] юмыг зузаалж

богино

бамбагар болгох

балцгардуу ●○○ [тэ.н] балцгар байрын

бамбайл- II.4.1 ●○○ [үй.ү] тэмээний хомд

балцруут- II.6.1 ●○○ [үй.ү] бог, бод мал, зээр бамбай хийх

гөрөөсний туурайн салаагаар идээт яр гарч бамбайт I.3.1 ●○○ (урга.) [ж.н] нэг зүйл

өвчлөх

ургамал

балч- II.9.1 ●○○ [үй.ү] байн байн баллах

бамбайч I.4.1 ●○○ [ж.н] бамбай барьдаг

балч- II.9.1 ●○○ [үй.ү] хүнийг ичээх; чалчих

цэрэг

балч- II.9.1 ●○○ [үй.ү] булхайлах, зайлуулах

бамбалз- II.7.1 ●○○ [үй.ү] бамбагар юмны

балч- II.9.1 ●○○ [үй.ү] балчигнах, шавартай байн байн хөдлөх

газраар явах

бамбалзуур ●●○ [тэ.н] бамбалздаг юм; ~

балчиг I.22.1 ●●○ [ж.н] шавар шавхай, бохир газар

буртаг

бамбар I.5.1 ●●○ [ж.н] хөвөн, бөс мэтийг

балчиг ●○○ [а.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

нарийн модны үзүүрт бөөрөнхийлэн ороож,

балчиг ●○○ [тэ.н] ёс суртахуун доройтох тос шингээн асааж, гэрэлтүүлэх хэрэгсэл

байдал, ~ харанхуй

бамбар I.5.1 ●○○ (амь.) [ж.н] барын зулзага

балчигд- II.7.1 ●○○ [үй.ү] балчиг ихтэй болох

бамбард- II.7.1 ●○○ [үй.ү] бамбараар

балчигна- II.10.1 ●○○ [үй.ү] шалчиг балчиг гэрэлтүүлэх

хийх

бамбардуу I.12.1 ●○○ [ж.н] нэг зүйл хүүхдийн

балчигт ●○○ [тэ.н] балчиг бүхий

тоглоом, дондогмаа

балчигт- II.7.1 ●○○ [үй.ү] балчиг тогтох

бамбарла- II.10.1 ●○○ [үй.ү] бамбар болгох,

балчилз- II.7.1 ●○○ [үй.ү] шалчиг балчиг хийх

хийх

балчин I.16.1 ●○○ [ж.н] хазаар, хударганы бамбарууш I.4.1 ●●○ (амь.) [ж.н] баавгайн

оосор; нударганы хуниас; нумын ~

зулзага

балчин ●○○ [тэ.н] дэмий ярьдаг зантай

бамбарцаг ●○○ [тэ.н] ягжгар, богино

балчир ●●○ [тэ.н] бага, нялх; гэнэн, туршлага бамбарцагла- II.10.1 ●○○ [үй.ү] бамбарцаг

дутмаг

болгох

балчиргана I.18.1 ●○○ (урга.) [ж.н] олон наст бамбарчин I.20.1 ●○○ [ж.н] бамбар асаадаг

өвслөг ургамал, цагаан хур

хүн

балчирд- II.7.1 ●●○ [үй.ү] балчир болох

бамбас ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

балчруу I.12.1 ●○○ [ж.н] хөлийн салаанд бамбуу I.12.1 ●○○ (урга.) [ж.н] төлгөч өвс

гарах цэврүү

бамбуу I.12.1 ●○○ (амь.) [ж.н] үхэр цох

балчуу I.12.1 ●○○ [ж.н] мяндсаар нэхсэн бамт- II.7.1 ●○○ [үй.ү] чийг бам өвчнөөр өвдөх

чисчүүтэй төстэй торгомсог бараа

бамт- II.7.1 ●○○ [үй.ү] бэрхшээх, тэвдэх

бальд- II.7.1 ●○○ [үй.ү] хөл гуйвалзах

бан I.16.1 ●○○ [ж.н] хэр хэмжээ, багцаа тойм

бам I.1.1 ●○○ [ж.н] аминдэм дутах, нойтон бана I.18.1 ●○○ [ж.н] агуйн дээврээс унжиж

чийгээс болж, шүд буйл, бусад эрхтэн тогтсон чулуулаг

хавдаж, цус нэвчих өвчин, чийг ~

банаг I.6.1 ●●○ [ж.н] илүү гэр

бамбага I.18.1 ●○○ [ж.н] малын гадар бөөр, банага I.18.1 ●○○ [ж.н] хоосон санаашрал,

засаа

худал яриа

бамбага ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

банагла- II.10.1 ●○○ [үй.ү] банаг барих

бамбагана- II.10.1 ●○○ [үй.ү] бамбагар юмны банацан I.16.1 ●○○ (урга.) [ж.н] нэг зүйл

үргэлжлэн хөдлөх

тослог жимст ургамал

бамбагануур ●○○ [тэ.н] таатай, зөөлөн, банга I.18.1 ●○○ [ж.н] шийтгэл, сануулга

хөвсгөр

банга I.18.1 ●○○ (урга.) [ж.н] цөс өвс

бамбагар ●○○ [тэ.н] зөөлөн, зузаан, хөвсгөр

бангад- II.6.1 ●●○ [үй.ү] донгодох, сануулга

бамбагард- II.7.1 ●○○ [үй.ү] бамбагар болох

өгөх

бамбагардуу ●○○ [тэ.н] бамбагар байрын, бангит I.3.1 ●○○ (амь.) [ж.н] нэг зүйл шувуу

30

31

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

бандай- II.1.1 ●○○ [үй.ү] бандгар болох

бануунцар I.21.1 ●○○ [ж.н] жижиг шохойн

бандалз- II.7.1 ●○○ [үй.ү] бандгар юмны байн чулуулаг

байн хөдлөх

бануухай I.15.1 ●○○ (амь.) [ж.н] нэг зүйл

бандан I.16.1 ●○○ [ж.н] тариа үрлэдэг хоёр нутагтан амьтан

хэрэгсэл

банхай- II.1.1 ●○○ [үй.ү] банхгар болох

бандас ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

банхалз- II.7.1 ●○○ [үй.ү] банхгар юмны байн

Б бандга ●●○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

байн хөдлөх

бандгана- II.10.1 ●●○ [үй.ү] бандгар юмны банхар I.21.1 ●○○ [ж.н] хот хороогоо манадаг

хөдлөх

нохой

бандгар ●●○ [тэ.н] зузаан тарган

банхар ●○○ [тэ.н] амьтны хошуу бүдүүн,

бандгард- II.7.1 ●○○ [үй.ү] бандгар болох

богино

бандгардуу ●○○ [тэ.н] бандгар байрын

банхард- II.7.1 ●○○ [үй.ү] банхар болох

банди I.8.1 ●●● (шаш.) [ж.н] буддын шашны банхардуу ●○○ [тэ.н] банхар байрын

эхний шатны сахилтан; эрэгтэй хүүхдийг банхас ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

дуудах нэр

банхас I.5.1 ●○○ [ж.н] үнэт чулуулаг, хас

бандид- II.6.1 ●○○ [үй.ү] эмлэх

банхгана- II.10.1 ●○○ [үй.ү] банхгар юмны

бандида I.30.1 ●○○ (шаш.) [ж.н] буддын үргэлжлэн хөдлөх

шашны таван ухааны номд нэвтэрхий банхгар ●○○ [тэ.н] банхар

мэргэшсэн хүнд олгох цол

банхгард- II.7.1 ●○○ [үй.ү] банхгар болох

бандил- II.4.1 ●○○ [үй.ү] бандидах

банхгардуу ●○○ [тэ.н] банхгар байрын

бандихай I.15.1 ●○○ [ж.н] хүндэтгэн авгайлах үг

банчин I.2.1 ●○○ (шаш.) [ж.н] буддын таван

бандуу I.12.1 ●○○ (урга.) [ж.н] жүржтэй дөхүү ухаанд гүнзгий суралцсан лам

нэг зүйл том жимс, банд

банш I.11.1 ●●● [ж.н] нэг зүйл хоол, бууз ~

банж- II.9.1 ●○○ [үй.ү] урьдаас бэлтгэн базаах

баншаа I.12.1 ●○○ (шаш.) [ж.н] бандида

банжид I.19.1 ●○○ (шаш.) [ж.н] бурхны малгай

өмнүүр татдаг торгомсог чимэг

баоань I.23.1 ●○○ [ж.н] монгол төрөл хэлтэн

банжид I.19.1 ●○○ (шаш.) [ж.н] баншаа бар I.1.1 ●●○ [ж.н] бичиг ном хэвлэх хэв,

малгай

модон ~, төмөр ~, хулдаасан ~

банжин I.20.1 ●○○ (урга.) [ж.н] өнгө олон янз бар I.1.1 ●●● (амь.) [ж.н] муурын овгийн

нэг зүйл цэцэг

зэрлэг араатан; арван хоёр жилийн нэг

банжингарав I.21.1 ●○○ (урга.) [ж.н] нэг зүйл бар- II.3.1 ●●○ [үй.ү] дуусгах, үрэх

ургамал, цагаан зүлгэн чимэг

бар ●○○ [тэ.н] эр ~: чадалтай, хүч тэнхээтэй

банжингомбо I.18.2 ●○○ (урга.) [ж.н] зүлгийн бар ●○○ [а.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

хөх чимэг цэцэг

бараа I.12.1 ●●● [ж.н] бөс даавуу; айлын

банжиннагва I.18.1 ●○○ (урга.) [ж.н] зүлгийн гадаа хураасан элдэв юм

хар чимэг цэцэг

бараа I.12.1 ●●○ [ж.н] алсаас үзэгдэх дүрс,

банз I.9.1 ●●● [ж.н] нимгэлэн хавтгай зүссэн хэмжээ; дагалдагч, шадар

тууш мод; эрүүдэн байцаахад зодох хэрэгсэл

бараавтар ●○○ [тэ.н] бага зэрэг бараан

банзад- II.15.1 ●○○ [үй.ү] банзаар занчих

бараагна- II.10.1 ●○○ [үй.ү] барайн харагдах

банзай I.15.1 ●○○ (шаш.) [ж.н] лам хуврагийн бараад- II.6.1 ●○○ [үй.ү] алсын бараа харах

нэг зүйл толгойн өмсгөл

бараад- II.6.1 ●○○ [үй.ү] дагаж явах, түшиглэх

банзал I.17.1 ●●○ [ж.н] нэг зүйл хувцас

бараад- II.6.1 ●○○ [үй.ү] бараан болох

банзал- II.11.1 ●●○ [үй.ү] гуалин, дүнзийг бараал- II.4.1 ●○○ [үй.ү] холын бараа ширтэх

банз болгох

бараалаг I.6.1 ●○○ (амь.) [ж.н] нэг зүйл

банздоо I.30.2 ●○○ (урга.) [ж.н] нянг устгадаг шувуу, ~ бялзуухай

эмийн ургамал

бараалга I.18.1 ●○○ [ж.н] өндөр дээдэс

банлаг I.6.1 ●○○ (урга.) [ж.н] эрээн цоохор цуглаж, хааны өргөөний зүг мөргөн ёслох

цэцэгтэй олон наст эмийн өвс

газар

бант- II.7.1 ●●○ [үй.ү] тэвдэж будилах

бараалх- II.7.1 ●○○ [үй.ү] ихэс дээдэс,

бант I.3.1 ●○○ (амь.) [ж.н] хэмэрлэг хяргуул

хүндтэй хүнтэй уулзах

бантагна- II.10.1 ●●○ [үй.ү] бантан болох

бараалхагч I.4.1 ●○○ [ж.н] бараалхах үйлийн

банталз- II.7.1 ●○○ [үй.ү] бантгар юмны байн эзэн

байн хөдлөх

бараалхал I.17.1 ●○○ [ж.н] эрхэм дээд хүнтэй

бантан I.16.1 ●●● [ж.н] багсарсан гурил үрж уулзахын хүндэтгэл

буцалгасан шөлтэй хоол

бараан ●●○ [тэ.н] хар ~, ~ зүсэм, ~ цай

бантас ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

бараанд- II.7.1 ●○○ [үй.ү] бараан болох

бантгард- II.7.1 ●○○ [үй.ү] бантгар болох

бараандуу ●○○ [тэ.н] бараан байрын

бантгардуу ●○○ [тэ.н] бантгар байрын

бараант- II.7.1 ●○○ [үй.ү] бараан болох

бануу I.12.1 ●○○ [ж.н] шохойн чулуулаг, эмд бараачин I.20.1 ●○○ [ж.н] эд агуурсыг

хэрэглэнэ

хурааж, наймаалж эзэмшдэг хүн

32

33

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

бараг I.22.1 ●○○ (амь.) [ж.н] өтгөн саглагар барги- II.2.1 ●○○ [үй.ү] баргиа болох

үстэй нэг зүйл нохой

баргиа ●○○ [тэ.н] бүдүүн царгиа дуу

бараг I.22.1 ●○○ [ж.н] газрын талбайн хэмжээ

баргиадуу ●○○ [тэ.н] баргиа маягийн

бараг ●●○ (баймж.) [тэ.н] ойролцоогоор, лав баргиат- II.6.1 ●○○ [үй.ү] дуу царгиатан өтгөн

бус, ~ төлөв

болох

барагжаа I.12.1 ●○○ (урга.) [ж.н] олон наст баргил ●●○ [тэ.н] ~ хоолой

өвслөг ургамал

баргилд- II.7.1 ●○○ [үй.ү] баргил болох

барагла- II.10.1 ●○○ [үй.ү] бараг дуусах, баргилдуу ●○○ [тэ.н] баргил байрын

Б

гүйцэх, ихэвчлэх

баргилт I.3.1 ●○○ [ж.н] өнгө цагаан шаравтар,

барагла- II.10.1 ●○○ [үй.ү] тоймлох, бүртгэх

нэг зүйл зөөлөн чулуу

барагтайвтар ●○○ [тэ.н] барагтайхан

баргин ●○○ [д.д.ү] ~ бургин хийх, гэх

барагц- II.7.1 ●○○ [үй.ү] багцаалах, тоймлох

бард- II.7.1 ●○○ [үй.ү] биедээ хэт эрдэх,

барагцаа I.12.1 ●●○ [ж.н] тойм, хавьцаа

ихэрхэж бардам аашлах

барагцаал- II.4.1 ●○○ [үй.ү] багцаалах, бардаа I.12.1 ●○○ [ж.н] лав, итгэлтэй;

тоймлох, баримжаалах, бүдүүвчлэх

барагцаа, баримжаа

барагчин I.20.1 ●○○ (амь.) [ж.н] нэгэн зүйл бардаат ●○○ [тэ.н] бардаа бүхий

мэрэгч

бардам ●●○ [тэ.н] биеэ бусдаас илүүтэй үзэх

барагшин I.16.1 ●○○ (урга.) [ж.н] эмд ордог зантай

эрдэс, хадны хайлмал

бардамла- II.10.1 ●○○ [үй.ү] бардам зан

барагшин I.16.1 ●○○ [ж.н] зам цардах хар тос

гаргах

барагшинд- II.7.1 ●○○ [үй.ү] барагшин түрхэх

бардамнал I.1.1 ●○○ [ж.н] бардамнах үйлийн

барай- II.1.1 ●○○ [үй.ү] баргар болох

нэр

баралжин I.16.1 ●○○ (амь.) [ж.н] нэг зүйл бардамтгай ●○○ [тэ.н] бардах дуртай,

шувуу

бардаж байдаг

баралз- II.7.1 ●○○ [үй.ү] байн байн барайх, бардамхай ●○○ [тэ.н] бардах зантай

ичингүйрч нүүр улайх

бардамч ●○○ [тэ.н] бардамхай

баралзан I.20.1 ●○○ (амь.) [ж.н] харгана бардангуй ●○○ [тэ.н] эрдэж бардсан

халзантай төстэй амьтны өөр нэр

байдалтай

барам I.17.1 ●○○ (шаш.) [ж.н] золиосонд бардгар ●○○ [тэ.н] барзгар

гаргах юм, хараалын үг

бардуу ●○○ [тэ.н] бардуун

барамид I.3.1 ●○○ (шаш.) [ж.н] сэтгэл буюу бардуун ●○○ [тэ.н] бардам; хүний сүрлэг

билигт хүргэх ёс суртахууны шинж

байдал

барамнас I.5.1 ●○○ [ж.н] нарны гэрэлд баржгар ●○○ [тэ.н] барзгар

үзэгдэх хумхын тоос

баржгард- II.7.1 ●○○ [үй.ү] баржгар болох

барамтгай ●○○ [тэ.н] байнга барж байдаг, баржгардуу ●○○ [тэ.н] баржгар байрын

барах нь их

барзай- II.1.1 ●○○ [үй.ү] барзгар болох

баранжай I.15.1 ●○○ (шаш.) [ж.н] нэг зүйл барзалз- II.7.1 ●○○ [үй.ү] барзгар юмны байн

балин

байн хөдлөх

баранзад I.3.1 ●●○ [ж.н] нэг зүйл хадаг

барзан ●○○ [тэ.н] барзгар, хиртсэн

баратаа I.12.1 ●○○ (амь.) [ж.н] шар зөгий

барзанд- II.7.1 ●○○ [үй.ү] барзан болох

барбад I.3.1 ●○○ (урга.) [ж.н] нянгийн эсрэг барзант- II.7.1 ●○○ [үй.ү] барзан тогтох

эмийн ургамал

барзга ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

барбор I.5.1 ●○○ (урга.) [ж.н] нэг зүйл хуайс барзгай ●○○ [тэ.н] барзгар

мод

барзгайд- II.6.1 ●○○ [үй.ү] барзгай болох

барва I.18.1 ●○○ (амь.) [ж.н] харагчин тотийн барзгайдуу ●○○ [тэ.н] барзгай байрын

өөр нэр

барзгард- II.7.1 ●○○ [үй.ү] барзгар болох

барвагана- II.10.1 ●○○ [үй.ү] барвагар юмны барзгардуу ●○○ [тэ.н] барзгар байрын

үргэлжлэн хөдлөх

бариа I.12.1 ●●● [ж.н] барих үйлийн нэр;

барвагар ●○○ [тэ.н] бамбагар зузаан буюу барих байдал, ~ засал

бүрсгэр

бариа I.12.1 ●●○ [ж.н] тодорхой зай туулах

барвагард- II.7.1 ●○○ [үй.ү] барвагар болгох

уралдаан тэмцээний төгсгөлийн цэг, зурвас

барвагардуу ●○○ [тэ.н] барвагар байрын

газар

барвай- II.1.1 ●○○ [үй.ү] барвагар болох

бариа I.12.1 ●○○ [ж.н] барьцаа

барга I.18.1 ●●○ [ж.н] Монгол угсаатны бариа I.12.1 ●○○ [ж.н] ясан ~: яс идэгдэх

бүлгийн нэр

өвчин

баргальд I.3.1 ●○○ (амь.) [ж.н] уран хажин бариас I.9.1 ●○○ [ж.н] уяж хүлэх дээс; модон

шувуу

савны бүслүүр

баргар ●●○ [тэ.н] өнгө зүс бүрзгэр, аягүй

бариат ●○○ [тэ.н] баригдсан, ~ хүн

баргард- II.7.1 ●○○ [үй.ү] баргар болох

бариач I.4.1 ●●○ [ж.н] бариа засал хийх хүн

баргардуу ●○○ [тэ.н] баргар байрын

бариачил- II.11.1 ●○○ [үй.ү] гэмтсэн

32

33

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

бэртсэнийг барьж засах

дээлээ өмсөх; судар, номыг баринтагт боох

баривч I.32.1 ●●○ [ж.н] нялх бага хүүхдийн баринтагла- II.10.1 ●○○ [үй.ү] том мөрөн

заамгүй хувцас

голын ус гүйцэд хөлдөх

баривчил- II.11.1 ●●○ [үй.ү] гэмтнийг хуулийн бариу ●○○ [тэ.н] давч, цухал, зай завсар нь бага

дагуу барьж хорих

бариувтар ●○○ [тэ.н] арай бариу

баривчилга I.18.1 ●○○ [ж.н] баривчлах бариуд- II.6.1 ●○○ [үй.ү] бариу болох

Б үйлийн нэр, баривчилгаа

бариудуу ●○○ [тэ.н] дээл хувцасны бага

баривчилгаа I.12.1 ●●○ [ж.н] баривчлах зэрэг бариу, давчуудуу

үйлийн нэр

бариул I.1.1 ●●○ [ж.н] барих юм

баригч I.4.1 ●●○ [ж.н] барих үйлийн эзэн, эрх ~

бариулт ●○○ [тэ.н] бариул бүхий

барил I.1.1 ●●○ [ж.н] арга ~

бариут- II.6.1 ●○○ [үй.ү] улам бариу болох

барил- II.4.1 ●○○ [үй.ү] байн байн барих

барла- II.10.1 ●○○ [үй.ү] барын аргаар хэвлэх

барил I.1.1 ●○○ [ж.н] барьц

барлаг I.6.1 ●○○ [ж.н] зарц боол

барилга I.18.1 ●●● [ж.н] ~ байшин

барлаг I.6.1 ●○○ [ж.н] Монголын нэг овог

барилгаж- II.8.1 ●●○ [үй.ү] барилгатай болох

барлагч I.4.1 ●○○ [ж.н] бараар хэвлэгч

барилгажилт I.3.1 ●●○ [ж.н] барилгажих явц, барлагш- II.9.1 ●○○ [үй.ү] хүн, малын хал

үр дүн

амсаж, хашин хойрго болох

барилгачин I.20.1 ●●● [ж.н] барилга барих барламал ●○○ [тэ.н] барлаж хэвлэсэн

ажилчин

барлиг I.6.1 ●○○ (амь.) [ж.н] хошуу цагаавтар

барилд- II.7.1 ●●● [үй.ү] хүч тэнхээгээ сорих, хавтгалж шувуу

бөх ~; ураг бололцох, ураг ~; юм хоорондоо бармаадай I.15.1 ●○○ (амь.) [ж.н] нэг зүйл

наалдаж, салгахад хэцүү болох, мөс ~

аварга могой

барилдаан I.2.1 ●●○ [ж.н] барилдах, бармай I.15.1 ●○○ (урга.) [ж.н] ~ жимс: ялмын

ноцолдох үйлийн нэр, бөхийн ~

язгуурын мөнх ногоон тураг мод

барилдагч I.4.1 ●○○ [ж.н] барилдах үйлийг бармал ●○○ [тэ.н] сүйтгэж бүрэлгэхдээ

гүйцэтгэгч

дадамгай хүн, юм

барилдлага I.18.1 ●●○ [ж.н] багш шавийн ~; барс I.3.1 ●●○ (амь.) [ж.н] бар

өдрийн ~; шүтэн ~

барс ●○○ [д.д.ү] ~ бүрс хийх, гэх

барилдлагат ●○○ [тэ.н] барилдлага бүхий, барсай- II.1.1 ●○○ [үй.ү] барсгар болох

ах дүүгийн ~

барсгар ●○○ [тэ.н] арзгар, арсгар, барзгар

барилдмал ●○○ [тэ.н] барилдсан байдалтай

барсгард- II.7.1 ●○○ [үй.ү] барсгар болох

барилт I.3.1 ●○○ [ж.н] барих үйлийн үр дүнг барсгардуу ●○○ [тэ.н] барсгар байрын

заасан нэр

барсхий- II.1.4 ●○○ [үй.ү] түргэн зуур барайх

барим I.1.1 ●○○ [ж.н] дөрвөн хурууг барт- II.7.1 ●○○ [үй.ү] хатуурч дагтарших

зэрэгцүүлж атгасан хэмжээ

бартаа I.12.1 ●●○ [ж.н] замын ~

баримал I.17.1 ●●● [ж.н] шуумал; уран ~

бартаад- II.6.1 ●○○ [үй.ү] бартаа ихдэх

барималд- II.7.1 ●●○ [үй.ү] урлан шууж бартаат ●○○ [тэ.н] бартаа бүхий, ~ зам

бүтээх

бартаг ●○○ [тэ.н] болхи; толбо

барималч I.4.1 ●●○ [ж.н] баримал урлаач, бартагла- II.10.1 ●○○ [үй.ү] болхи, толхи

уран ~

болох

барималчин I.20.1 ●●○ [ж.н] барималч

бартгар ●○○ [тэ.н] нүүр царай хиртэй

баримжаа I.12.1 ●●○ [ж.н] багцаа, тойм, бартгард- II.7.1 ●○○ [үй.ү] бартгар болох

тогтоосон хэмжүүр

баруй ●○○ [тэ.н] ~ бүрий

баримжаал- II.4.1 ●○○ [үй.ү] баримжаа баруул I.1.1 ●○○ [ж.н] хэрүүл шуугиан

болгох, багцаалах

баруун ●○○ [тэ.н] нар шингэх зүг, өрнө зүг

баримжаат ●○○ [тэ.н] баримжаа бүхий

баруунтаа ●○○ [о.н] баруун талд

баримла- II.10.1 ●○○ [үй.ү] баримаар хэмжих

баруунтан I.20.1 ●○○ [ж.н] зүүнтэн ~

баримт I.3.1 ●●● [ж.н] гэрч нотолгоо болох баруунш ●○○ [о.н] баруун тийш

юм, бичиг ~

барууншил- II.11.1 ●○○ [үй.ү] баруулах

баримтаж- II.16.1 ●○○ [үй.ү] баримттай болох

бархан I.20.1 ●○○ [ж.н] ном барлах газар

баримтал- II.11.1 ●●○ [үй.ү] баримт болгох, бархасбадь I.24.1 ●○○ [ж.н] пүрэв гараг,

ямар нэг зүйлийг үнэн зөвд үзэх, дагах

модон өдөр

баримтат ●●○ [тэ.н] баримт бүхий, ~ кино

бархгар ●○○ [тэ.н] хүний хамар мархгар,

баримтлаач ●○○ [тэ.н] зүтгээ, хөшүүн этгээд

хацар түнтгэр

баримтлагч I.4.1 ●●○ [ж.н] ямар нэг зүйлийг бархгард- II.7.1 ●○○ [үй.ү] бархгар болох

баримтлах этгээд

бархгардуу ●○○ [тэ.н] бархгар байрын

баримтлал I.1.1 ●●○ [ж.н] итгэж тулгуурласан бархир- II.5.1 ●●● [үй.ү] хашхирах, орилох

үзэл санаа

бархираа ●○○ [тэ.н] хашхирах, орилох

баринтаг I.22.1 ●●○ [ж.н] номын ~

дуртай

баринтагла- II.10.1 ●○○ [үй.ү] эрхэм хүний бархираан I.2.1 ●●○ [ж.н] бархирах чимээ

34

35

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

бархиралдаан I.2.1 ●●○ [ж.н] бархиралдах амлах

чимээ

батал- II.11.1 ●○○ [үй.ү] бат бэх болгох

бархнаг I.6.1 ●○○ [ж.н] олс дээсний залгаа, баталбар I.5.1 ●○○ [ж.н] батлах юм, ~ бичиг

зангилаа

баталгаа I.12.1 ●●● [ж.н] батлах явдал,

барцад I.19.1 ●●○ [ж.н] гай ~

батлах юм, ~ өгөх

барч I.4.1 ●○○ [ж.н] бар сийлэгч

баталгааж- II.8.1 ●●○ [үй.ү] баталгаатай

барчгар ●○○ [тэ.н] барзгар, арзгар

болох

барчгардуу ●○○ [тэ.н] барчгар байрын

баталгаажилт I.3.1 ●●○ [ж.н] баталгаажих Б

барчий- II.1.1 ●○○ [үй.ү] барзайх, арзайх

үйлийн үр дүнг заасан нэр, явц

барчилз- II.7.1 ●○○ [үй.ү] барчгар юмны байн баталгаат ●●○ [тэ.н] баталгаа бүхий

байн хөдлөх

батар- II.12.1 ●○○ [үй.ү] гахай лавшин идэх

барчин I.20.1 ●○○ [ж.н] барч, барлагч

батарга I.18.1 ●○○ [ж.н] гахайн хоол

барь- II.13.1 ●●● [үй.ү] гараас ~, морь ~, гэр батаргачин I.20.1 ●○○ [ж.н] гахайн хоол

~, холбоо ~, зоог ~, эх ~, сэтгэлээ ~

бэлтгэгч, гахай бордогч

барьц- II.7.1 ●●● [үй.ү] бусдыг заан бататгал I.1.1 ●●○ [ж.н] бататгах үйлийн нэр,

мөчөөрхөх

бататгах юм

барьц ●●○ [тэ.н] барьсан байдал; бодитой, батга I.25.1 ●●● [ж.н] арьсны сүвд тогтсон

бараатай

буглаа

барьц I.3.1 ●●○ [ж.н] өргөл ~

батгана I.18.1 ●●○ (амь.) [ж.н] ялаа ~

барьцаа I.12.1 ●●● [ж.н] зээл авахад батганаан I.2.1 ●○○ (амь.) [ж.н] хумхаа өвчин

баталгаа болгож өгөх юм

тараах нэг зүйл ялаа

барьцаа ●○○ [тэ.н] залгаа, зэргэлдээ

батжил I.1.1 ●●○ [ж.н] батжих үйлийн нэр

барьцаал- II.4.1 ●●● [үй.ү] барьцаа болгох

батжилт I.3.1 ●●○ [ж.н] батжих үйлийн үр дүн

барьцалдаа I.12.1 ●●○ [ж.н] барьцалдах заасан нэр

үйлийн нэр

батжуун ●○○ [тэ.н] бат бэх, тогтвортой

бас ●●○ [хо.ү] мөн, адил, өөр, арай, магад

батлалт I.3.1 ●●○ [ж.н] батлах үйлийн үр дүнг

бас- II.6.1 ●●○ [үй.ү] басамжлах

заасан нэр

басамгай ●○○ [тэ.н] басах дуртай, басаж батламж I.4.1 ●●● [ж.н] юмыг баталсан

байдаг

шийдвэр тогтоол

басамж I.4.1 ●●○ [ж.н] басамжлал

батламжил- II.11.1 ●●○ [үй.ү] батламж болгох

басамжил- II.11.1 ●●○ [үй.ү] хялбар доройд батна- II.10.1 ●○○ [үй.ү] дэмий ярих

үзэж доромжлох, дээрэнгүйлэх

бах I.3.1 ●●● [ж.н] сэтгэл ханамж, ~ хав, ~ тав

басамжлал I.1.1 ●●○ [ж.н] басамжлах үйлийн бах I.3.1 ●●● (амь.) [ж.н] ~ мэлхий

нэр

бах I.3.1 ●○○ [ж.н] модны ур улцан, бахуу

басамтгай ●○○ [тэ.н] бусдыг байнга дорд бахад- II.15.1 ●○○ [үй.ү] сэтгэл баясан хөөр

үзэх нь их

болох, бахархах

басамхай ●○○ [тэ.н] хүнийг дорд үзэн бахард- II.7.1 ●○○ [үй.ү] амьсгаа бачимдан

доромжлох, дээрэнгүйлэх зантай

муужрах

басар I.21.1 ●○○ (урга.) [ж.н] ~ цэцэг: бахардал I.17.1 ●○○ [ж.н] бахардах үйлийн

ягаавтар өнгийн цэцэг

нэр

басга- II.10.1 ●○○ [үй.ү] багсран гарах; утаа бахарданги ●○○ [тэ.н] бахардсан байдалтай

~, хөлс ~

бахарх- II.7.1 ●○○ [үй.ү] сэтгэлд хавтай

басга- II.10.1 ●○○ [үй.ү] давтах

бахтай, хангалуун болох, баясах

басган I.2.1 ●○○ [ж.н] эмэгтэй, охин, бүсгүй

бахархал I.17.1 ●○○ [ж.н] бахархах явдал

басхүү ●○○ [хо.ү] мөнхүү

бахархангуй ●○○ [тэ.н] бахархсан байдалтай

бат ●○○ [тэ.н] ~ бэх, ~ бөх, үнэн ~, ~ од: алтан бахархуу ●○○ [тэ.н] өөрийнхөө сайн тал,

гадас од

давуу чанараараа бахархах зантай

батавтар ●○○ [тэ.н] бат байрын

бахдал I.1.1 ●○○ [ж.н] баяр хөөр, баясгалан

батад- II.15.1 ●○○ [үй.ү] нэн бат бэх болох

бахид- II.6.1 ●○○ [үй.ү] бахиар хавчих

батад ●○○ [ц.н] хэзээ ямагт, үүрд; найдвартай

бахим ●○○ [тэ.н] богиновтор, бөх чийрэг;

батаж- II.16.1 ●●○ [үй.ү] баттай болох

явцуу шахуу, ойр бахиу

бахимаг ●○○ [тэ.н] ойр шахуу, бариу

бат- нэр язгуурт -ж дагавар

 батажна

залган батаж гэж бичнэ. Энэхүү

бахимд- II.7.1 ●○○ [үй.ү] бахим болох

үндсэнд -на залгахдаа дараалсан

хоёр

гийгүүлэгчийн

дүрмээр

бахимдуу ●○○ [тэ.н] бахим байрын

хоёр гийгүүлэгч дараалж ороод

бахир I.5.1 ●○○ [ж.н] мөрөн голын дундах

хоёрдугаар гийгүүлэгч нь хэлний

үзүүрийн н байгаа учир шууд залган

зурвас газар

× батжина

бичнэ. Энэ мэтчилэн батажна,

бахир ●○○ [тэ.н] бохир бүдүүн, хөшүүн

баяжна, бэхэжнэ гэж бичнэ.

бахир I.5.1 ●○○ [ж.н] халуун хуурай салхи

батал- II.11.1 ●●● [үй.ү] гэрчлэх, нотлох

бахир ●○○ [тэ.н] ~ хар: тас хар, багир

батал- II.11.1 ●●● [үй.ү] лавтай гүйцэтгэхээ бахираа ●○○ [тэ.н] бахирах зантай

34

35

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

бахиралдаан I.2.1 ●●○ [ж.н] бахиралдах бүлгийн нэр

чимээ

баяж- II.8.1 ●●● [үй.ү] баян болох

бахирла- II.10.1 ●○○ [үй.ү] голын бахираар баяжилт I.3.1 ●●○ [ж.н] баяжих үйлийн үр

явах

дүнг заасан нэр

бахиуд- II.6.1 ●○○ [үй.ү] бахиу болох

баяжмал ●●○ [тэ.н] баяжсан байдал, зэсийн ~

бахуу I.12.1 ●○○ [ж.н] хоолой хавдах өвчин

баяжуулалт I.3.1 ●●○ [ж.н] баяжуулах

Б бахуу I.12.1 ●○○ (урга.) [ж.н] модны ур үйлийн үр дүнг заасан нэр

цулцан, модны хатсан давирхай

баялаг ●●● [тэ.н] баян чинээлэг, ~ орон, ~

бахуут- II.6.1 ●○○ [үй.ү] бахуу өвчин тусах

уурхай

бахь I.29.1 ●●○ [ж.н] хавчих, чимхэх багаж, баялагж- II.9.1 ●○○ [үй.ү] баялагтай болох

өрөлбө

баян ●●● [тэ.н] ~ чинээлэг, ~ хангай

бахь ●○○ (баймж.) [тэ.н] ~ байдгаараа, бахим

баян ●○○ [ж.н] ~ хуур: гурван эгнээ даралт

бацан I.20.1 ●○○ (урга.) [ж.н] нэг зүйл ургамал

бүхий хөгжмийн зэмсэг

бацас I.26.1 ●○○ (урга.) [ж.н] хайлс модны баяр I.5.1 ●●● [ж.н] ~ баясал, ~ хөөр

адил дурстай нэг зүйл мод

баярла- II.10.1 ●●● [үй.ү] баярын сэтгэл

бач I.4.1 ●●○ [ж.н] заль мэх

төрөх, талархах

бач I.4.1 ●○○ (урга.) [ж.н] нэг зүйл ургамал

баярламтгай ●○○ [тэ.н] баярлах нь их,

бачиг ●○○ [а.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

байнга баярлаж явдаг

бачил- II.11.1 ●○○ [үй.ү] бач заль гаргах

баярт ●●○ [тэ.н] баяр бүхий

бачим ●●○ [тэ.н] ~ түргэн

баярх- II.7.1 ●●○ [үй.ү] хөрөнгө мөнгөө

бачимд- II.7.1 ●●○ [үй.ү] бачим болох

гайхуулах

бачимдал I.17.1 ●●○ [ж.н] бачимдах үйлийн баярхаг ●○○ [тэ.н] баярхах зантай

нэр

баярхамтгай ●○○ [тэ.н] баярхах нь их,

бачимдуу ●●○ [тэ.н] сандруу, тэвдүү, яаруу

байнга баярхдаг

бачит ●○○ [тэ.н] бач бүхий

баярхуу ●●○ [тэ.н] баянаа гайхууламтгай

бачич ●○○ [тэ.н] бач, заль мэхтэй хүн

баяс- II.6.1 ●●● [үй.ү] сэтгэл хөгжих, баярлах

бачмаг ●○○ [тэ.н] бачим

баясал I.17.1 ●●○ [ж.н] баясах үйлийн нэр

бачтан I.2.1 ●○○ [ж.н] бачтай хүн

баясал I.17.1 ●○○ (шаш.) [ж.н] найман

бачуу ●●○ [тэ.н] давчуу, бариу

хөллийн нэг, гэрлийг төлөөлнө

бачуувтар ●○○ [тэ.н] бачуу, давчуу байрын

баясалт ●○○ [тэ.н] баясах байдал

бачууд- II.6.1 ●●○ [үй.ү] бачуу болох

баясамтгай ●○○ [тэ.н] баясах нь их, байнга

бачуудуу ●○○ [тэ.н] бачуу янзтай, цухал баясдаг

байрын

баясахуй ●○○ [то.н] тавин зургаан оронтой

бачуур- II.5.1 ●●○ [үй.ү] бачуу болох, тооны нэр

давчуурах

баясгагч I.4.1 ●●○ [ж.н] баясгах этгээд

баш- II.8.1 ●○○ [үй.ү] багших, өтгөрөх

баясгалан I.16.1 ●●● [ж.н] сэтгэлийн баяр

башга I.18.1 ●○○ (урга.) [ж.н] хар орхоодойн хөөр

язгуурын нэг наст ургамал

баясгалант ●●○ [тэ.н] баясгалан бүхий

башгана I.18.1 ●○○ (урга.) [ж.н] нэг зүйл би ●●● [тө.ү] нэгдүгээр биеийн төлөөний

өвслөг ургамал

үгийн ганц тоо

башига I.18.1 ●○○ (урга.) [ж.н] цэнхэр башига биваан I.2.1 ●○○ (амь.) [ж.н] нэг зүйл нугас

башилд- II.7.1 ●○○ [үй.ү] адууг чөдөрлөөд бивал I.1.1 ●○○ (урга.) [ж.н] бодь мод

чөдрийн алгыг холбож бэхлэх

бивлин I.16.4 ●○○ (урга.) [ж.н] халуун

башилдаа I.12.1 ●○○ [ж.н] чөдрийн алгыг чанартай эмийн ургамал

холбох гогцоотой бяцхан сур

бигнүүр I.5.4 ●●● [ж.н] бигнэх хэрэглүүр

башинга I.18.1 ●○○ (амь.) [ж.н] нэг зүйл бигнэ- II.10.4 ●●● [үй.ү] салхи, жавраас

агнуурын загас

битүүлэн дулаалах

башир ●●○ [тэ.н] залилах, мэхлэх арга

бигсүү I.30.4 ●○○ (шаш.) [ж.н] гэрээс гарч

башир I.21.1 ●○○ (урга.) [ж.н] ~ цэцэг: халуун тойн бологчийн нэр; гэлэн

үнэр, амттай нэг зүйл цэцэг

бид I.9.4 ●●● [тө.ү] нэгдүгээр биеийн

баширла- II.10.1 ●●○ [үй.ү] башир бач гаргах

төлөөний үгийн олон тоо

баширт ●○○ [тэ.н] башир бүхий

бидүү I.30.4 ●○○ (урга.) [ж.н] нэг зүйл мөнх

башмаг I.6.1 ●○○ [ж.н] богино түрийтэй гутал

ногоон тураг мод

баюумараг I.22.1 ●○○ [ж.н] гоёл чимэглэлийн бидэр- II.12.4 ●●○ [үй.ү] эрэх хайх

хээ

бидэр I.21.4 ●○○ [ж.н] амьтны арьс үсний

баюухай I.15.1 ●○○ (урга.) [ж.н] хулууны толбо, зураас; усны мяралзаа

монгол нэр

бидэр I.21.4 ●○○ (амь.) [ж.н] ~ бялзуухай

баягзаваа I.30.1 ●○○ (урга.) [ж.н] зүрхэн бидэрлэ- II.10.4 ●●○ [үй.ү] бидэр татах

цэцэг

бидэрлэг ●○○ [тэ.н] бидэр ихтэй

баяд I.3.1 ●○○ [ж.н] Монголын угсаатны бидэрт- II.7.4 ●●○ [үй.ү] бидэр толбо буй

36

37

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

болох

билбүүр ●○○ [тэ.н] хуурамч, худалч

бие I.7.4 ●●● [ж.н] ~ эрхтэн; их ~

билбүүрд- II.7.4 ●○○ [үй.ү] хууран хэлэлцэх,

биеж- II.8.4 ●●○ [үй.ү] биетэй болох, өсөж хуурамчаар саймшрах

торних, хатуурах

билбүүрч ●○○ [тэ.н] хуурч мэхлэхдээ

биежилт I.3.4 ●●○ [ж.н] биежих үйлийн үр чадамгай

дүнг заасан нэр, байдал

билгүүн ●●○ [тэ.н] билиг төгөлдөр, эрдэм

биел- II.4.4 ●●● [үй.ү] бүтэх, гүйцэлдэх

төгс, ~ номч

биел- II.4.4 ●●○ [үй.ү] биелгээ хийх

билгэр ●○○ [тэ.н] ~ бялгар: элбэг дэлбэг Б

биелгээ I.12.4 ●●○ [ж.н] монгол ардын дүүрэн

бүжгийн нэг төрөл

билиг I.21.4 ●●● [ж.н] төрөлхийн гоц оюун

ухаан, оюун ~

 биелгээ

бий болох гэсэн үгнээс бус

бие гэсэн үгнээс бүтсэн учир

× бийлгээ

биелгээ гэж бичнэ.

 билиг

оюун билиг хэмээн бичих ба

хэрвээ бэлгэ гэж бичвэл бэлгэ

биелүүлэгч I.4.4 ●○○ [ж.н] ажил үйлийг

тэмдгийн бэлгэ, бэлгэ эрхтний

× билэг

бодитоор хэрэгжүүлэгч, гүйцэтгэгч

бэлгэ, бэлгэ дэмбэрлийн бэлгэ

болно. Харин бэлэг дурсгалын

биелэг I.21.4 ●○○ (урга.) [ж.н] нэг буюу хоёр

× бэлгэ

зүйл бэлэглэе гэж бичээрэй.

наст өвслөг ургамал, хорхойн тариа

билиг I.21.4 ●●● [ж.н] аргын эсрэг утга,

биелэл I.17.4 ●●○ [ж.н] аливаа юмны бүтэж бодисын эм үүтгэл; арга ~, ~ийн улирал

биелсэн нь

билигт ●●○ [тэ.н] оюуны чадвар сайн

биелэлт I.3.4 ●●○ [ж.н] биелэх үйлийн үр билигтэн I.20.4 ●●○ [ж.н] оюун билиг сайт

дүнг заасан нэр, биелэх явц байдал

хүн

биерх- II.7.4 ●○○ [үй.ү] бие ихтэйдээ эрдэх

билүү I.12.4 ●●○ [ж.н] хутга хайч зэргийг

биерхүү ●●○ [тэ.н] бие томтой

зүлгэж ирлэх чулуу

биерхэг ●○○ [тэ.н] биерхүү

билүүд- II.6.4 ●●○ [үй.ү] билүүгээр үрэх

биетэн I.20.4 ●○○ [ж.н] нялцгай ~, хөндий ~

билүүдмэл ●○○ [тэ.н] билүүдсэн байдалтай

биечил- II.11.4 ●●○ [үй.ү] өөрийн биеэр билүүр I.5.4 ●○○ (шаш.) [ж.н] тахилгын идээ,

үйлдэх

тахилгад хэрэглээд үлдсэн идээ шүүс

биеш- II.8.4 ●●○ [үй.ү] бие бүхий болох; биед билүүс I.5.4 ●○○ (амь.) [ж.н] өрөвтасын

таарч эвдээ орох

овгийн шувуу

биж I.4.4 ●○○ [ж.н] нярай хүүхдэд тусах билэрч I.4.4 ●○○ (амь.) [ж.н] ~ бялзуухай

суулга өвчин

билээ ●●○ [дут.ү.ү] бөлгөө, авай

бижир ●○○ [тэ.н] сэрэлд дөнгөж өртөхүйц бимба I.18.1 ●○○ (урга.) [ж.н] ~ жимс

жижиг ~

бин I.16.4 ●●● [ж.н] нэг зүйл гурилаар хийсэн

бижирмэг I.5.4 ●○○ [ж.н] бижрүү, товруу

идээ

бижирмэгт- II.7.4 ●○○ [үй.ү] бижрүү, гүвдрүү бин ●○○ [баймж.] зайгүй битүү, шигүү юманд

гарах

хүч оруулах үг; ~ битүү

бижит- II.15.4 ●○○ [үй.ү] биж өвчин тусах

бинвад I.3.1 ●○○ (шаш.) [ж.н] өглөгийн идээ

бижрүү I.12.4 ●●○ [ж.н] биед туурсан жижиг бинвадач I.31.1 ●○○ (шаш.) [ж.н] өглөгөөр

гүвдрүү; хөөс мэт мөхлөг, айргийн ~

амь зуугч санваартан, бадар баригч

бижрүүт- II.6.4 ●●○ [үй.ү] бижрүү буй болох

бинвадчил- II.4.1 ●○○ [үй.ү] өглөг гуйх,

биз ●●○ [баймж.] тааварлан барагцаалах гуйранчлах

утгатай баймж, буй за, уншина ~

бинган I.2.1 ●○○ [ж.н] нэг зүйл боорцог,

бий I.15.4 ●○○ [ж.н] монгол ардын бүжгийн жигнэмэг

нэг төрөл

бингис I.5.4 ●○○ (амь.) [ж.н] цоохондой; бор

бий ●●○ [дут.ү.ү] байгаа, байна, буй

цоохор зүстэй, мийн төрлийн амьтан

бийв I.1.4 ●○○ [ж.н] зэс хулсаар хийсэн бингит I.3.4 ●○○ (амь.) [ж.н] хэмэрлэг гургуул

гуурсан бишгүүр

биндэд I.19.4 ●○○ (шаш.) [ж.н] өглөг идээ

бийваа I.12.1 ●○○ [ж.н] дөрөв буюу зургаан өгөгч

чавхдаст хөгжим

биндэрлэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] өнгө, гэрэл, үнэ

бийвч I.4.4 ●○○ [ж.н] бийв хөгжмөөр тоглогч

цэнийг бэлгэлэн илтгэх

бийлэг ●●○ [тэ.н] элбэг, чинээлэг

биндэрьяа I.12.1 ●●○ [ж.н] эрдэнийн чулуу

бийлэгж- II.9.4 ●●○ [үй.ү] хөрөнгө чинээтэй бинз I.3.4 ●○○ (урга.) [ж.н] алимны модны нэг

болох, юмжих

төрөл

бийлэгжүү ●●○ [тэ.н] элбэгжүү

бинлан I.16.1 ●○○ (урга.) [ж.н] хорин метр

бийр I.5.4 ●●○ [ж.н] ~ янтай, ~ нийлэх

өндөр ургах нэг зүйл тураг мод

бийч ●●○ [тэ.н] бий биелгээ бүждэг хүн

бинт I.3.4 ●○○ [ж.н] бичиг үсэг дэх дүгрэг

бил- II.4.4 ●○○ [үй.ү] илэх, илбэх

тэмдэг, дусал ~

билба I.18.1 ●○○ [ж.н] эмийн найрлагад бинтэл- II.11.4 ●○○ [үй.ү] бинт тавих

ордог жимс

бираа I.12.1 ●○○ (амь.) [ж.н] мэлхийн

36

37

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

язгуурын амьтан

бич- II.8.4 ●●● [үй.ү] бичиг үсгээр тэмдэглэх;

биргаа I.30.1 ●○○ (урга.) [ж.н] хэнгэрэг өвс, зохиол туурвих

тольт өвс, эмийн ургамал

бич I.11.4 ●●○ (амь.) [ж.н] гар урт, сүүл

бирд I.3.4 ●○○ (шаш.) [ж.н] гурван муу нарийн, гуя туранхай хөхтөн амьтан

заяаны нэг, том гэдэстэй, зүүний сүвэгч шиг бичвэр I.5.4 ●●○ [ж.н] бичсэн эх

хоолойтой амьтан

бичиг I.21.4 ●●● [ж.н] үсэг ~, тунхаг ~, эх ~,

Б бирдаан I.2.1 ●○○ [ж.н] ~ буу

баримт ~

бирдэл- II.11.4 ●○○ [үй.ү] харамч зан гаргах

бичиглэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] бичигт буулгах

биржгэнэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] биржийх үйл бичиглэл I.1.4 ●○○ [ж.н] бичиглэх үйлийн нэр

хоромхон давтагдах

бичигтэн I.20.4 ●○○ [ж.н] бичиг мэдэх хүн,

биржгэр ●○○ [тэ.н] товгор товгор өөтэй

цэвэр ~

биржгэрд- II.7.4 ●○○ [үй.ү] биржгэр болох

бичигч I.4.4 ●○○ [ж.н] бичих үйлийн эзэн

биржгэрдүү ●○○ [тэ.н] биржгэр байрын

бичил ●○○ [тэ.н] бага, жижиг, бяцхан

биржий- II.1.4 ●○○ [үй.ү] биржгэр үүсэх

бичилж I.4.4 ●○○ [ж.н] бичил биетэн

бирчгэнэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] олон жижиг бичилт I.3.4 ●○○ [ж.н] бичсэн байдал, бичих

юмны хөдлөх

явц

бисман I.2.1 ●○○ (шаш.) [ж.н] эд баялгийн бичлэг I.5.4 ●●● [ж.н] бичих арга, байдал;

эзэн тэнгэр, Намсрай бурхан

бичсэн юм, уран ~

битгий ●○○ [баймж.] хориглох утгатай бичмэл ●●● [тэ.н] гараар бичсэн, гар ~, ~

баймж, тамхи ~ татаарай

ном

битүү I.30.4 ●○○ [ж.н] багтаамжийн нэгж: 10 бичээс I.9.4 ●○○ [ж.н] хад чулуу, мод шавар

атга буюу 100 чимх

дээр бичсэн бичиг

битүү ●○○ [тэ.н] ~ сав; ~ сахал; ~ утга

бичээч I.4.4 ●○○ [ж.н] бичих ажлыг гүйцэтгэх

битүүвтэр ●○○ [тэ.н] бага зэрэг битүү; далд ажилтан

нууц, таавар

биш ●○○ (баймж.) [тэ.н] бус, өөр, ондоо

битүүд- II.6.4 ●○○ [үй.ү] битүү болох

биш ●○○ [тө.ү] нөгөө

битүүдүү ●○○ [тэ.н] битүү байрын

бишгүүр I.5.4 ●○○ [ж.н] нэг зүйл үлээвэр

битүүл- II.4.4 ●●○ [үй.ү] битүү болгох, таглах, хөгжмийн зэмсэг

хаах

бишгүүрд- II.7.4 ●○○ [үй.ү] бишгүүрээр

битүүл- II.4.4 ●●● [үй.ү] өвлийн адаг сарын тоглох

сүүлийн өдөр буюу битүүний оройг баярлан бишгүүрчин I.20.4 ●○○ [ж.н] бишгүүрээр

тэмдэглэх

хөгжимдөгч

битүүл- II.4.4 ●○○ [үй.ү] эд юмыг харж бишид- II.15.4 ●○○ [үй.ү] хэрэг явдал буруу

үзэлцэхгүй, үнэ хэлэлцэхгүйгээр шууд тийшээ эргэх

харилцан солих

бишир- II.12.4 ●●● [үй.ү] сүсэглэх сэтгэл

битүүл- II.4.4 ●○○ [үй.ү] битүүгээр хэмжих, төрөх, хүндэтгэн дээдлэх

нунтаг үйрмэг зүйлийг хоёр алгаар хутгаж бишрэгч I.4.4 ●●○ [ж.н] шүтэн ~

хэмжих

бишрэл I.1.4 ●○○ [ж.н] бишрэх үйлийн нэр,

битүүлэг I.21.4 ●●● [ж.н] битүүнийг үдэх сүсэглэх сэтгэл

ёслол, битүүлэхэд зориулсан махан идээ

бишрэлт ●○○ [тэ.н] бишрэл бүхий

битүүлэг ●○○ [тэ.н] нууцлаг, тодорхойгүй бишрэлтэн I.20.4 ●○○ [ж.н] сүсэгтэн,

бүрхэг, учир ~

сүсэглэдэг хүн

битүүлэгдүү ●○○ [тэ.н] учир хэрэг бишүүрх- II.7.4 ●●○ [үй.ү] танил бусын тул

тодорхойгүй

эвгүйцэх

битүүмж I.4.4 ●●○ [ж.н] бэхлэн битүүмжилсэн бишүүрхүү ●○○ [тэ.н] танихгүй, дасаагүй

байдал

хүнээс бэрхшээх, зайлсхийх зантай

битүүмжил- II.11.4 ●●○ [үй.ү] ам амсрыг бишүүрхэг ●○○ [тэ.н] бишүүрхэмтгий

битүүлэх, лацдах, хаах, хөрөнгө ~

бов ●○○ [баймж.] хүч нэмэгдүүлэх утгатай; ~

битүүмжлэл I.1.4 ●●○ [ж.н] битүүмжлэх бор

үйлийн нэр

бовор I.21.2 ●○○ (амь.) [ж.н] ~ бялзуухай,

битүүн I.2.4 ●●● [ж.н] билгийн тооллын өвөөлж

өвлийн адаг сарын сүүлийн өдөр

бовь ●○○ [тэ.н] тэнэг, мангуу; болхи

битүүр- II.5.4 ●●○ [үй.ү] бөглөрөх, битүү богвогор ●○○ [тэ.н] бомбойж харагдах

болох

байдал

битүүрэл I.17.4 ●○○ [ж.н] битүүрэх үйлийн богвой- II.1.2 ●○○ [үй.ү] бомбогор, богвогор

нэр

харагдах

битүүрэлт I.3.4 ●○○ [ж.н] битүүрэх үйлийн үр богд I.3.2 ●●○ [ж.н] эрдэм мэдлэг, эрх

дүнг заасан нэр

дархаар бусдаас хэтийдсэн хүний цол

битэнгэ I.18.4 ●○○ (урга.) [ж.н] хорхой туух богд- II.7.2 ●○○ [үй.ү] хог, бог арилгах,

эмд орох нэг зүйл өвс

шүүрдэх

38

39

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

богдго ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

богтол- II.11.2 ●○○ [үй.ү] богт малгай өмсөх

богдгоно- II.10.2 ●○○ [үй.ү] богдгор юмны богтос I.26.2 ●●○ [ж.н] мал, адгуусны шилбэ,

үргэлжлэн хөдлөх

бугалга хоёрын хоорондох яс

богдгор ●○○ [тэ.н] намхан, махлаг, тагдгар

богц I.9.2 ●●○ [ж.н] эмээл дээгүүр тэгнэх

богдгорд- II.7.2 ●○○ [үй.ү] богдгор болох

арьсан уут

богдгордуу ●○○ [тэ.н] богдгор байрын

богцол- II.11.2 ●●○ [үй.ү] богцонд юм агуулах

богдой- II.1.2 ●○○ [үй.ү] богдгор болох

богш- II.9.2 ●●● [үй.ү] хандших, цайны идээ

богдолз- II.7.2 ●○○ [үй.ү] богдгор юмны байн өтгөрөх

Б

байн хөдлөх

богш- II.9.2 ●○○ [үй.ү] ажил хэрэгт бие зүдүүр

богдос ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

болох

богжгоно- II.10.2 ●○○ [үй.ү] богжгор юмны богш- II.9.2 ●○○ [үй.ү] хөрөнгөтэй болох; их

үргэлжлэн хөдлөх

хогтой болох

богжий- II.1.2 ●○○ [үй.ү] амьтны дөрвөн богширго I.18.2 ●○○ (амь.) [ж.н] болжморын

мөчөө хураан эвхрэх

төрлийн нэг зүйл шувуу

богжор ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

богшмол ●○○ [тэ.н] эцэж ядарсан

богжуул I.1.1 ●○○ [ж.н] унасан модны зомгол богшмол ●○○ [тэ.н] богшиж өтгөрсөн

навч зэрэг

богшоодой I.15.2 ●○○ (амь.) [ж.н] бялзуухайн

богзол- II.11.2 ●○○ [үй.ү] уяа гэнэт задрах, төрлийн нэг зүйл шувуу

тайлагдах

бод- II.6.2 ●●● [үй.ү] ~ сэтгэх, бодлого ~

богзор- II.12.2 ●○○ [үй.ү] догшин эрч нь бод I.3.2 ●●● (амь.) [ж.н] адуу, тэмээ, үхэр

намдах, татрах

гурвын ерөнхий нэр, ~ мал

богино ●●● [тэ.н] намхан, оготор, охор, ахар, бод I.3.2 ●○○ [ж.н] биет юмс, лавтай хэрэг;

их биш, товч, өчүүхэн, бяцхан

шатрын ~

богиновтор ●○○ [тэ.н] бага зэрэг богино

бодгаль I.23.1 ●●● [ж.н] амь, бие, сэтгэл

богинод- II.6.2 ●○○ [үй.ү] богино болох

бүхий төрөлтөн; хувь хүний бусдаас ялгарах

богинодуу ●○○ [тэ.н] богино байрын

цогц шинж

богинос- II.6.2 ●○○ [үй.ү] улам богино болох

бодгальс I.5.1 ●○○ (шаш.) [ж.н] бурхан болон

богиносол I.17.2 ●○○ [ж.н] богиносох үйлийн бусад хамаг амьтан

нэр

бодгальч I.4.1 ●○○ [ж.н] ~ үзэлтэн: би төвт

богинот- II.6.2 ●○○ [үй.ү] улам богино болох, үзэлтэн

богиносох

бодгальчил- II.11.1 ●○○ [үй.ү] хүн тус бүрийн

боглин I.2.2 ●○○ (амь.) [ж.н] нэг зүйл хулгана

онцлогийг харгалзах, бодгаль хүнийг нийгэмд

богло- II.10.2 ●○○ [үй.ү] малд бог өвс идүүлэх

товойлгон үзэх

богно- II.10.2 ●○○ [үй.ү] хөндий юмны бон бодгаяа I.30.1 ●○○ (шаш.) [ж.н] очирт суурин:

бон дуугарах; хүүхдийн ээрэн уйлах

бурхан багшийн бясалгал хийсэн газар

богоч I.4.2 ●●○ [ж.н] малын урд хөлийг бодис I.5.2 ●●● [ж.н] түмэн ~; ~ын солилцоо

бохируулан торгоох сур

бодисад I.3.1 ●○○ (шаш.) [ж.н] бодисадва:

богоч- II.8.2 ●○○ [үй.ү] гүү саахад хөлийг нь бодь мөрийн явдалд орогч

бохируулах

бодисадва I.30.1 ●○○ (шаш.) [ж.н] бодь

богоч I.4.2 ●○○ [ж.н] уулын бяцхан хөтөл

сэтгэлтэн

богоч ●○○ [а.ө] гүүний хөлийг бохируулахын бодисож- II.16.2 ●○○ [үй.ү] зориг санааны

тулд зандрах аялга

хүчин, бодисын хүч болж хувирах

богочил- II.11.2 ●○○ [үй.ү] морь малын урд бодисч I.4.2 ●○○ [ж.н] бодисыг анхдагч

хөлийг бохируулан богоч зүүх

хэмээх үзэлтэн

богсгоно- II.10.2 ●○○ [үй.ү] богсгор юмны бодит ●●○ [тэ.н] бие бүхий юм

ахин дахин хөдлөх

бодлого I.18.2 ●●● [ж.н] бодол, ~ болох, тоо ~

богсгор ●○○ [тэ.н] амьтны бие богино, бүдүүн

бодлоготон I.20.2 ●○○ [ж.н] ямар нэгэн

богсгорд- II.7.2 ●○○ [үй.ү] богсгор болох

бодлого бүхий хүн; бодлого боловсруулагч

богсолз- II.7.2 ●○○ [үй.ү] богсгор юмны байн бодлогоч I.4.2 ●○○ [ж.н] элдэв юмны арга

байн хөдлөх

ухааныг самбаачлан олдог тусгай тушаалтан

богт I.3.2 ●○○ [ж.н] богтос, ~ чөмөг

бодлогошир- II.12.2 ●○○ [үй.ү] бодолд автах,

богт I.3.2 ●○○ [ж.н] эртний монгол хатдын санаашрах

өндөр оройт малгай

бодлогошрол I.1.2 ●○○ [ж.н] бодлогошрох

богт I.3.2 ●○○ [ж.н] бэр болох хүүхний талд үйлийн нэр

хүргэний талаас өгөхөөр хэлэлцэж тогтсон бодмог I.6.2 ●○○ [ж.н] гүймэг бодол

бэлгийн зүйл

бодмогло- II.10.2 ●○○ [үй.ү] гүймэг бодох

богтлоо I.12.2 ●○○ [ж.н] бэр буулгах үйл

бодогч I.4.2 ●○○ [ж.н] бодох үйлийн эзэн,

богтог I.6.2 ●○○ [ж.н] эртний монгол хатан тоочин, бодооч, нягтлан ~; хувиа ~

хүний толгойн өмсгөл, ~ малгай

бодол I.17.2 ●●● [ж.н] бодох үйлийн нэр;

богтол- II.11.2 ●○○ [үй.ү] бэр буулгах

хүний оюун санааны эргэцүүлэл

38

39

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

бодол- II.11.2 ●○○ [үй.ү] мал арилжаалахад бойдоо ●○○ [тэ.н] ааш зан, төрх байдал

бодын үнээр тооцох

бүдүүлэг; ажилд эв дүйгүй

бодолт I.3.2 ●●○ [ж.н] бодох байдал, бодох бойдор I.21.2 ●○○ [ж.н] хамуур, шүүр

арга, бодох үйлийн үр дүнг заасан нэр

бойж- II.8.2 ●●● [үй.ү] өсөж торних, том

бодолхийл- II.4.4 ●○○ [үй.ү] бодлого болох, болох; дэвжих дээшлэх

санаашран бодох

бойжилт I.3.2 ●○○ [ж.н] бойжих үйлийн үр

Б бодомж I.4.2 ●○○ [ж.н] сэтгэж танин мэдэхүйн дүнг заасан нэр, явц

нэг хэлбэр

бойжир I.21.2 ●○○ [ж.н] сайхан үнэртний

бодомтгой ●○○ [тэ.н] бодол болох нь их

дээжис

бодомхой ●○○ [тэ.н] бодол болох зантай

бойжуулагч I.4.1 ●●○ [ж.н] өсгөж торниулагч,

бодон I.16.2 ●●○ (амь.) [ж.н] зэрлэг эр гахай

төл ~

бодоо I.12.2 ●○○ [ж.н] цэцэг өвчин

бойжуулалт I.3.1 ●●● [ж.н] бойжуулах

бодрол I.1.2 ●○○ [ж.н] оюун ухаандаа үйлийн үр дүнг заасан нэр

эргэцүүлэн бодох зүйл

бойжуур I.5.1 ●○○ [ж.н] аргалыг үнэртэн

бодь I.24.2 ●○○ (урга.) [ж.н] ~ мод: ариун мод

болгон шатаах нь

бодь I.24.2 ●○○ [ж.н] нигүүлсэнгүй; үнэнийг бойл- II.4.2 ●●○ [үй.ү] мал нядлах

ухамсарлах онол, билиг; оюун санаа

бойл- II.4.2 ●○○ [үй.ү] тэрэгний бойг малын

божгор ●○○ [тэ.н] жижгэвтэр, хөөрхөн, хүзүүнд уях

цодгор

бойл- II.4.2 ●○○ [үй.ү] асрах, сувилах

божий- II.1.2 ●○○ [үй.ү] божгор болох, бойнго ●○○ [тэ.н] болхи, дүйнгэ

цордойх

бойнгод- II.6.2 ●○○ [үй.ү] бойнго болох

божирго I.18.2 ●○○ (амь.) [ж.н] болжмор бойнгодуу ●○○ [тэ.н] бойнго байрын

шувууны нэг зүйл

бойног I.6.2 ●○○ [ж.н] тэмээний хүзүүнд

божмог I.6.2 ●○○ (урга.) [ж.н] хоёр наст ургасан үс, зогдор

ургамал

бойпор I.21.2 ●●○ (шаш.) [ж.н] үнэртэн

боз I.3.2 ●○○ [ж.н] хонь малын өвчүүний уугиулах сав

арьсаар махыг хучиж ороон, үсийг зумлаж, бойр I.5.2 ●○○ (амь.) [ж.н] эр халиу; эр

чанаж болгосон нь

хандгай

боз I.3.2 ●○○ [ж.н] угжаар хооллодог хүүхдийн бойр I.5.2 ●○○ [ж.н] ойр зуур хэрэглэх

сүүний сав

дөрвөлжин богц

боз I.3.2 ●○○ [ж.н] айргийг буцалгаж, тогоо бойр I.5.2 ●○○ [ж.н] уулын хормой газар

нэрсэн цагаа

бойрголж I.4.2 ●○○ [ж.н] хөллөх үхрийн

бозго I.18.2 ●○○ [ж.н] шувууны сөдний дараа хоолой доор хийх дээс, мод

ургасан өрөвлөг

бойрло- II.10.2 ●○○ [үй.ү] бойр газраар явах

бозлог I.6.2 ●○○ (амь.) [ж.н] өнгө шар нэг бойрло- II.10.2 ●○○ [үй.ү] бойрт юм агуулах

зүйл мэрэгч амьтан

бойтог I.22.2 ●●● [ж.н] нялх хүүхдийн гутал

бозлог I.6.2 ●○○ (амь.) [ж.н] ~ гургуул: нэг бойтог I.22.2 ●○○ [ж.н] бугын сая ургасан

зүйл шувуу

цусан эвэр

бозол I.17.2 ●○○ (урга.) [ж.н] нэг зүйл сайн бойтог ●●○ [тэ.н] болхи, эв дүй муутай

чанарын тутарга

бойтогло- II.10.2 ●●○ [үй.ү] бойтог, байдал

бозоо I.12.2 ●○○ [ж.н] ингэний ундаа

гаргах

бой I.15.2 ●●○ [ж.н] мал нядалгааны газар

бойтор ●○○ [тэ.н] муу зальтай, мэхтэй, айтар ~

бой I.15.2 ●○○ [ж.н] нялх хүүхдийн хаг; бойцгоно- II.10.2 ●○○ [үй.ү] нялх хүүхэд

асаргаа, сувилгаа

тэнтэр тунтар алхах

бой I.15.2 ●○○ [ж.н] хөллөх малыг тэргэнд бойцгор ●○○ [тэ.н] хуруу тэнийхгүй бохирсон

холбох уяа, дээс

байдал

бойв I.1.2 ●●○ [ж.н] хөлийн хүндэтгэл нэр

бойцгорд- II.7.2 ●○○ [үй.ү] бойцгор болох

бойвго ●○○ [д.д.ү] ~ ~ алхах: майжганан бойцгордуу ●○○ [тэ.н] бойцгор байрын

алхах

бойцой II.1.2 ●○○ [д.д.ү] бойцгор болох

бойвог I.22.2 ●●○ [ж.н] дэгтий, хөдсөн гутал

бойцор- II.12.2 ●○○ [үй.ү] хөл муутай хүн

бойвчин I.20.2 ●○○ [ж.н] хутагтын хувцас аядуухан явах

хунарыг оёх тушаалтан

бойцор ●○○ [д.д.ү] ~ цойцор: хөгшид нялхсын

бойго ●○○ [тэ.н] дүйнгэ, бойнго

алхах байдал

бойгор I.5.2 ●○○ [ж.н] цагаан зандан модны бол- II.4.2 ●●● [үй.ү] багш ~; айл ~; гарз ~;

давирхай

хавар ~; дуртай ~; уншиж ~

бойд- II.6.2 ●○○ [үй.ү] хамах шүүрдэх

бол ●●○ [баймж.] салган онцлох утгатай

бойдгор ●○○ [тэ.н] намхан байдал

баймж, Дорж ~ хүний мөсөөр сайн хүн

бойдгорд- II.7.2 ●○○ [үй.ү] бойдгор болох

бол ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх, болцгор

бойдон ●○○ [тэ.н] явах нь удаан

зөөлөн зүйл савлан хөдлөх байдал

бойдонго ●○○ [тэ.н] бойнго, удаан

болгомол ●○○ [тэ.н] чанаж боловсруулсан

40

41

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

байдал

болц I.3.2 ●○○ [ж.н] болох үйлийн явц,

болгоо- II.1.2 ●○○ [үй.ү] бодож тунгаахын байдал

хүндэтгэл

болцго ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

болгоо- II.1.2 ●○○ [үй.ү] таалах, соёрхох, болцгоно- II.10.2 ●○○ [үй.ү] болцгор юмны

сэргийлэх

үргэлжлэн хөдлөх

болгоо- II.1.2 ●○○ [үй.ү] болгоомжлох

болцгор ●○○ [тэ.н] бөөрөнхийвтөр, цулцгар

болгоомж I.4.2 ●●● [ж.н] сэрэмж, анхаарал ~

болцгорд- II.7.2 ●○○ [үй.ү] болцгор болох

болгоомжил- II.11.2 ●●○ [үй.ү] хянаж болцгордуу ●○○ [тэ.н] болцгор байрын

Б

сэрэмжлэх

болцой- II.1.2 ●○○ [үй.ү] болцгор болох

болгоомжлол I.1.2 ●○○ [ж.н] сэрэмж, болцолз- II.7.2 ●○○ [үй.ү] болцгор юмны байн

болгоомжлох үйлийн нэр

байн хөдлөх

болд I.3.2 ●○○ [ж.н] хатуу чанар бүхий ган

болцон ●○○ [тэ.н] болцгор, бөөрөнхий,

болдгор ●○○ [тэ.н] дов сондуул бүхий газар

бомбогор

болдог I.6.2 ●○○ [ж.н] гүвээ, толгод, довцог

болцос ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

болдоч I.31.2 ●○○ [ж.н] болд хайлуулдаг хүн

болцуун ●○○ [тэ.н] жимс ногоо гүйцэд

болжмор I.5.2 ●●● (амь.) [ж.н] бор шувуу

болоогүй, түүхий

болз- II.7.2 ●●● [үй.ү] хоног хугацааг урьдаас болчим I.17.2 ●○○ [ж.н] болгоомж, ул, суурь

тогтох

болчимгүй ●○○ [тэ.н] болгоомжгүй

болзмол ●○○ [тэ.н] тохирсон, зөвшилцсөн, болчимгүйд- II.6.4 ●●○ [үй.ү] болчимгүй

товлосон, болзсон

загнах

болзол I.17.2 ●●● [ж.н] тодорхой хэмжүүр боль- II.13.2 ●●● [үй.ү] зогсох, сулрах,

бүхий шаардлага

дордох, доройтох, байх, орхих

болзолт ●○○ [тэ.н] болзол бүхий

бомбо I.18.2 ●○○ (урга.) [ж.н] өвслөг ургамал,

болзоо I.12.2 ●●● [ж.н] болзох үйлийн нэр, төлгөч өвс

~ тогтох

бомбо I.18.2 ●○○ (шаш.) [ж.н] даосын шашин,

болзоол- II.4.2 ●○○ [үй.ү] урьдчилан болзох түүний санваартан

хугацааг тогтох

бомбого ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

боллог I.6.2 ●○○ (амь.) [ж.н] яваг шар шувуу

бомбогоно- II.10.2 ●○○ [үй.ү] бомбогор юмны

боловсон ●●● [тэ.н] соёлтой, боловсролтой, үргэлжлэн хөдлөх

~ байдал, ~ ёс

бомбогор ●○○ [тэ.н] бөөрөнхийдүү, бөмбөгөр

боловсор- II.12.2 ●●● [үй.ү] ургаж гүйцэх; бомбогорд- II.7.2 ●○○ [үй.ү] бомбогор болох

сурч судлах, гэгээрэх; хөгжих

бомбогордуу ●○○ [тэ.н] бомбогор байрын

боловсрол I.1.2 ●●● [ж.н] боловсрох үйлийн бомбой- II.1.2 ●○○ [үй.ү] бомбогор болох

нэр, соёл ~, дээд ~

бомболз- II.7.2 ●○○ [үй.ү] бомбогор юмны

боловсролт ●○○ [тэ.н] боловсрох явц, байн байн хөдлөх

боловсорсон байдал

бомбоо I.12.2 ●○○ [ж.н] арвайн гурил багсарч,

боловсролтон I.20.2 ●○○ [ж.н] боловсрол бомбойлгон базсан нь; эр бэлгэ эрхтэн

бүхий хүн

бон I.16.2 ●○○ [ж.н] хуурс

боловсронгуй ●○○ [тэ.н] боловсорсон бон ●○○ [а.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

байдалтай

бон I.16.2 ●○○ [ж.н] эрх хүүхдийн зөрүүд зан

боловсруулагч I.4.1 ●○○ [ж.н] юмыг засаж бонбо I.18.2 ●○○ (шаш.) [ж.н] Төвөдийн

сайжруулагч хүн

эртний бөөгийн шүтлэг

боловсруулалт I.3.1 ●○○ [ж.н] боловсруулах бонго I.18.2 ●○○ (урга.) [ж.н] том навчтай,

үйлийн дүнг заасан нэр

саглагар олон наст өвс

бологч I.4.2 ●○○ [ж.н] болох үйлийн эзэн; бонго I.18.2 ●○○ (амь.) [ж.н] алмасын төл

бараа ~

бонго I.18.2 (хууч.) [ж.н] наадгай

бололцоо I.12.2 ●●● [ж.н] боломж нөхцөл

бонгор I.5.2 ●○○ (урга.) [ж.н] цэнхэр хөх

боломж I.4.2 ●●● [ж.н] бололцоо, нөхцөл, цэцэгтэй, шүүс гашуун, хортой өвс

арга

бондго ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

болор I.21.2 ●●● [ж.н] тунгалаг талст чулуу, бондгоно- II.10.2 ●○○ [үй.ү] бондгор юмны

усан ~, утаат ~, нүдний ~

үргэлжлэн хөдлөх

болорлог ●○○ [тэ.н] болрын шинж чанартай

бондгор ●○○ [тэ.н] бомбогор, бонцгор

болорт- II.7.2 ●○○ [үй.ү] болор мэт харагдах

бондгорд- II.7.2 ●○○ [үй.ү] бондгор болох

болронцор I.5.2 ●○○ [ж.н] талст бүхий бондгордуу ●○○ [тэ.н] бондгор байрын

болрын нэг зүйл

бондгос ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх, бондгор

болхи ●○○ [тэ.н] хийц маяг бүдүүн барагтай, бөөрөнхий юмны огцом хөдлөх байдал

эв хавгүй, бүдүүлэг

бондой- II.1.2 ●○○ [үй.ү] бондгор болох

болхивтор ●○○ [тэ.н] бага зэрэг болхи

бондолз- II.7.2 ●○○ [үй.ү] бондгор юмны

болхид- II.6.2 ●○○ [үй.ү] болхи болох

байн байн хөдлөх

болхидуу ●○○ [тэ.н] болхи байрын

бондос ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

40

41

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

бонс I.9.2 ●○○ [ж.н] эрихний толгойн урт нөгөө үзүүртээ эрэг бүхий бэхлэгч хэрэгсэл

санжлагад хэлхэх шүр зэрэг чимэглэл

боолт ●○○ [тэ.н] боох үйлийн үр дүн; эхнэр

бонтгордуу ●○○ [тэ.н] бонтгор байрын

хүний толгойн чимэг

бонтуу ●○○ [тэ.н] бондгор, зүрхэн хэлбэртэй

боолторго I.18.2 ●●○ (амь.) [ж.н] хоёр нас

бонхгоно- II.10.2 ●○○ [үй.ү] бонхгор юмны арай хүрээгүй бяруу

хөдлөх

боолторго I.18.2 ●●○ [ж.н] тугалын хүзүүвч

Б бонхгор ●○○ [тэ.н] нэг үзүүр нь бүдүүвтэр боолчил- II.11.2 ●○○ [үй.ү] боол болгон

бөөрөнхий хэлбэр

зарах, дарлах

бонхгорд- II.7.2 ●○○ [үй.ү] бонхгор болох

боолчлогч I.4.2 ●○○ [ж.н] бусдыг боолчлогч,

бонхгордуу ●○○ [тэ.н] бөөрөнхий байрын

боолын эзэн

бонхой- II.1.2 ●○○ [үй.ү] бонхгор болох

боолчлол I.1.2 ●○○ [ж.н] боолчлох үйлийн үр

бонхолз- II.7.2 ●○○ [үй.ү] бонхгор юмны байн дүн

байн хөдлөх

боольхой ●○○ [тэ.н] булхайтай, сэжигтэй;

бонхордуу ●○○ [тэ.н] бонхор байрын

зальтай мэхтэй; болхи бойнго

бонхос ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

боольхойл- II.4.2 ●○○ [үй.ү] боольхой гаргах

бонцгоно- II.10.2 ●○○ [үй.ү] бонцгор юм боольхойт- II.6.2 ●○○ [үй.ү] боольхой

хөдлөх

явдалтай болох

бонцгор ●○○ [тэ.н] монцгор, үзүүрээрээ арай боом I.1.2 ●●○ [ж.н] гутлын зулаг, түрий

зуувандуу бондгор

хоёрын уулзвар хэсэг, гутлын ~

бонцгорд- II.7.2 ●○○ [үй.ү] бонцгор болох

боом I.1.2 ●●○ [ж.н] хүн, малд тусах халдварт

бонцгордуу ●○○ [тэ.н] бонцгор байрын

өвчин

бонцого ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

боом I.1.2 ●○○ [ж.н] гол усны их урсгал хэсэг

бонцолз- II.7.2 ●○○ [үй.ү] бонцгор юмны байн боомил- II.4.2 ●●○ [үй.ү] хоолойгоор нь

байн хөдлөх

оосорлох, боож дүүжлэх; хавчиж хяхах

бонцуу ●○○ [тэ.н] бонцгор, ~ хамар

боомил- II.4.2 ●○○ [үй.ү] боомь шидэж морь,

бонцуу I.12.1 ●○○ [ж.н] бонцгор юм

мал барих

бонш- II.9.2 ●○○ [үй.ү] морины алгуур зөөлөн боомилуур I.5.1 ●○○ [ж.н] дүүжлүүр, дүүжлэх

явах

хэрэгсэл

бонш- II.9.2 ●○○ [үй.ү] хүүхэд зөрүүд ааш боомло- II.10.2 ●○○ [үй.ү] гутлын түрий,

гаргах

зулаг хоёрыг нийлүүлэн оёх

боншоо I.12.2 ●○○ [ж.н] бонших үйлийн үр боомт I.3.2 ●●○ [ж.н] саад, хаалга, усан ~

дүнг заасан нэр

боомт- II.7.2 ●○○ [үй.ү] боом өвчин тусах

боо- II.1.2 ●●● [үй.ү] ороох, хүлэх, баглах, боомтог I.22.2 ●○○ [ж.н] ёс бусын саад

уях, таглах, бачуурах, боомилох

тотгор, дарамт

боов I.9.2 ●●● [ж.н] гурилан идээ, ~ боорцог

боомтол- II.11.2 ●○○ [үй.ү] боомт тавих, саад

боовчин I.20.2 ●○○ [ж.н] боов хийх тотгор хийх

мэргэжилтэй хүн

боомь I.23.2 ●○○ [ж.н] бугуйл, цалам,

боогдмол ●○○ [тэ.н] нэгэнт боогдсон байдал

дүүжлүүр

боогдол I.17.2 ●○○ [ж.н] боогдох, саатах боомьд- II.7.2 ●○○ [үй.ү] бугуйлдах,

үйлийн үр дүн

цаламдах

боогуур I.5.2 ●○○ [ж.н] бүтээлэг; юм боох боомьд- II.7.2 ●○○ [үй.ү] чоно мал барих

дөрвөлжин бөс, ваадан

бооргил- II.4.2 ●○○ [үй.ү] боорго хүзүүвч

боогч I.4.2 ●○○ [ж.н] юмыг боож савлах хүн; тааруулах, зүүх

боох багаж хэрэгсэл

бооргилж I.4.2 ●○○ [ж.н] тэрэгний бойг аралд

боодог I.22.2 ●●● [ж.н] монгол үндэсний нэг холбох дээс, мод

төрлийн хоол, ямааны ~

боорло- II.10.2 ●●○ [үй.ү] олуул нийлж

боодогло- II.10.2 ●●○ [үй.ү] боодог хийх

дайрах, нохой ~

боодой I.15.2 ●○○ [ж.н] тэрэг чирэх малын боорцог I.22.2 ●●● [ж.н] тосонд чанаж

хоолойгоор торгоож уях оосор

болгосон гурилан бүтээгдэхүүн

боодол I.17.2 ●●● [ж.н] хэсэглэн боосон, боос ●○○ [тэ.н] хэвлийдээ үр зулзага тээсэн,

багласан зүйл; юмыг боосон цаас, бөс, уяа

хээлтэй, ~ ингэ, ~ гүү

боодолло- II.10.2 ●○○ [үй.ү] юмыг боож боосор- II.12.2 ●○○ [үй.ү] мал хээл авч эхлэх

боодол болгох

боост- II.7.2 ●○○ [үй.ү] хээл тогтох, хээлтэх

боодуу I.12.1 ●○○ [ж.н] их хэмжээтэй мах, боохой I.15.2 ●●○ (амь.) [ж.н] чонын цээр нэр

ногоо зэргийг хэрчих хэрэгсэл

боохолдой I.15.2 ●○○ (амь.) [ж.н] боохой:

боодууд- II.6.1 ●○○ [үй.ү] боодуугаар хэрчих

чонын цээрлэсэн нэр

боожгой I.15.2 ●●○ [ж.н] эрэгтэй хүүхдийн бооц- II.6.2 ●○○ [үй.ү] мөрийцөх, таамаг

бэлгэ эрхтнийг өхөөрдсөн нэр

дэвшүүлэх

боол I.1.2 ●●○ [ж.н] ~ зарц; хөзрийн ~

бооц I.3.2 ●○○ [ж.н] тэвэр хэмжээ, ~ тариа

боолт I.3.2 ●●○ [ж.н] нэг үзүүртээ тавтай, бооц I.3.2 ●○○ [ж.н] ус хаах, хаалт, далан;

42

43

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

саад бэхлэлт; уулын бартаатай онь, хөтөл

бордмол ●○○ [тэ.н] бордож байдаг, ~ газар

бооц I.3.2 ●○○ [ж.н] бооцоо, мөрий

бордолт I.3.2 ●○○ [ж.н] бордох үйлийн үр

бооцол- II.11.2 ●○○ [үй.ү] мөрийцөх үйл

дүнг заасан нэр

бооцол- II.11.2 ●○○ [үй.ү] хаалт хийх

бордоо I.12.2 ●●○ [ж.н] малын тэжээл,

бооцоо I.12.2 ●●○ [ж.н] мөрий тавих

газрын тэжээл

бооцоол- II.4.2 ●○○ [үй.ү] бооцоо тавих

бордоочин I.20.2 ●○○ [ж.н] мал адгуусны

бор ●●● [тэ.н] өнгө, зүсэм; ~ хоол: махтай тэжээл бэлтгэдэг хүн; мал тэжээгч

хоол тэжээл

бордуу ●○○ [тэ.н] боровтор байрын

Б

бор I.1.2 ●○○ (амь.) [ж.н] халиуны зулзага

бордуур I.5.1 ●○○ [ж.н] бордох хэрэгсэл,

бор ●○○ [тэ.н] зорьсондоо хүрэхээр бордоо, тэжээл

чармайдаг зан

боржигин I.2.2 ●○○ [ж.н] монгол овгийн нэр

борви I.13.2 ●●○ [ж.н] шагайт амьтны шагайн боржин I.16.2 ●○○ (амь.) [ж.н] нэг зүйл шувуу,

доорх бяцхан яс

~ нугас

борви I.13.2 ●●○ [ж.н] өсгийнөөс дээших боржин I.16.2 ●○○ [ж.н] олон зүйл чулуулгаас

булчин шөрмөс; тахилзуур орчмын газар

бүтсэн чулуу

борви I.13.2 ●○○ [ж.н] үйс, арьс зэргээр борз I.3.2 ●○○ [ж.н] гурав нэрсэн хатуу архи

хийсэн жижиг хөхүүр сав

борзон I.16.2 ●○○ [ж.н] хужирлаг хөрс шороо

борвид- II.6.2 ●○○ [үй.ү] борвиноос шүүрэх, борзон I.16.2 ●○○ [ж.н] ааруул, ээзгийг хольж

борвиноос нь барих, атгах; салахгүй дагах

хийсэн идээ

борвил- II.4.2 ●○○ [үй.ү] борвинд айраг цагаа борло- II.10.2 ●●○ [үй.ү] худалдах юм

хийх, агуулах

зарагдах, бараа гүйлгээтэй болох

борги- II.2.2 ●●○ [үй.ү] ундран гарах

борло- II.10.2 ●●○ [үй.ү] бор болох, хөрсжих

борги ●○○ [тэ.н] тэсвэртэй, хүдэр, гүжирмэг

борло- II.10.2 ●○○ [үй.ү] луйвардах, залилах

боргил- II.4.2 ●●○ [үй.ү] утаа, уур дээшээ борлог ●●● [тэ.н] цагаан өнгө холилдсон

оргилон гарах; булаг, шанд дээш оргилон морины бор зүсэм

ундрах

борлолт I.3.2 ●○○ [ж.н] бараа ~, арилжаа,

боргил ●○○ [тэ.н] хашир, хэрсүү; хүдэр худалдаа

чийрэг, баргиа, эдэлгээтэй

борлон I.16.2 ●●○ (амь.) [ж.н] хоёр настай

боргилдуу ●○○ [тэ.н] боргил байрын

ямаа

боргилжуу ●○○ [тэ.н] боргил шинжтэй

борлуулагч I.4.1 ●●○ [ж.н] худалдагч

боргио I.12.2 ●●● [ж.н] урсгал усны багавтар борлуулалт I.3.1 ●●○ [ж.н] худалдах үйлийн

хүрхрээ; говийн чулуурхаг жижиг сайр

үр дүнг заасан нэр

боргио I.12.2 ●○○ [ж.н] шороо хужир борлуун ●○○ [тэ.н] зорьсондоо хүрдэг,

холилдон хөхөрч хөвсийсөн газар

махруу

боргиодуу ●○○ [тэ.н] боргио байрын

борной I.15.2 ●○○ (амь.) [ж.н] бяцхан уран

боргиол- II.4.2 ●○○ [үй.ү] боргио гарах, шувуу

боргио үүсэх

борной I.15.2 ●○○ [ж.н] тариан талбайн

боргиот- II.6.2 ●○○ [үй.ү] урсгал ус хөөсрөн самнуур, дагнуур

хүрхрээтэх

борнойд- II.6.2 ●○○ [үй.ү] тариан талбайг

боргиш- II.8.2 ●○○ [үй.ү] чийрэгжин бойжих

самнан сийрүүлэх, дагнах

боргишуу ●○○ [тэ.н] хатуужин боловсорсон боровтор ●○○ [тэ.н] бага зэрэг бор

байдал

борог ●○○ [тэ.н] ~ өвс: ургамлын шим муудаж

борго- II.10.2 ●●○ [үй.ү] нохой ээрч хоргоон хатсан нь

хуцах

борог ●○○ [тэ.н] ~ мах: өөхгүй хар мах

борголж I.4.2 ●○○ [ж.н] ачаа тээшний татлага борог ●○○ [тэ.н] хээ чимэггүй, энгийн; даац

чангалах мод; өвс, тариа ачихад хэрэглэх тэсвэртэй

багаж

борогд- II.7.2 ●○○ [үй.ү] борог болох

борголжин I.20.2 ●○○ [ж.н] хошуу тойрон борогж- II.9.2 ●○○ [үй.ү] борогжуун болох

битүү ургасан хууз, ~ сахал

борогжуу ●○○ [тэ.н] борогшуу байрын

боргон ●○○ [тэ.н] аливаа амьтны бүдүүн борогжуун ●○○ [тэ.н] бүдүүн борог, борогжуу

гүжирмэг байдал

борогло- II.10.2 ●○○ [үй.ү] малд борог өвс

боргоо I.12.2 ●○○ [ж.н] ээрч боргох үйлийн идүүлэх

нэр

борогч ●○○ [тэ.н] эм малын бор зүсэм, ~ гүү

боргоцой I.15.2 ●●○ (урга.) [ж.н] хуш модны борогчин I.20.2 ●○○ (амь.) [ж.н] бор зүсмийн

самрын үүр

эм мал

боргоцойл- II.4.2 ●○○ [үй.ү] модны боргоцой борогш- II.9.2 ●○○ [үй.ү] борог шинжтэй

боловсорч эхлэх

болох

борд- II.7.2 ●●● [үй.ү] малд тэжээл идүүлэх

борогшуу ●○○ [тэ.н] энгийн байдалд дасаж,

борд- II.7.2 ●○○ [үй.ү] бор болох

чийрэгжүү болсон байдал; хүнд хүчир ажилд

бордлого I.18.2 ●○○ [ж.н] бордох үйлийн явц

хатуужсан байдал

42

43

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

боролдой I.15.2 ●○○ [ж.н] бага балчир гэж өөр нэр

өхөөрдөх үг; бор өнгийн хүндэтгэл

борцол- II.11.2 ●●○ [үй.ү] борц болгох

боролж I.4.2 ●○○ (урга.) [ж.н] нэг зүйл хуш борч- II.9.2 ●○○ [үй.ү] эвдэж бусниулах

мод

борчин I.20.2 ●○○ (амь.) [ж.н] ~ соно

боролжгоно I.18.2 ●○○ (амь.) [ж.н] нэг зүйл борш- II.9.2 ●○○ [үй.ү] хурц амт, аагтай

бараан өнгөтэй хэрэм

болох; бор өнгөтэй болох

Б боролжин I.20.2 ●○○ [ж.н] мараа хужиртай борш- II.9.2 ●○○ [үй.ү] өтгөрөх

газар

бос- II.6.2 ●●● [үй.ү] дээш ~, эсэргүүцэн ~,

боролзгоно I.18.2 ●○○ (урга.) [ж.н] нэг зүйл барилга ~

бутлаг ургамал

босго I.25.2 ●●○ [ж.н] хаалганы ~, ~ давах,

боролзой I.15.2 ●○○ (амь.) [ж.н] болжморын ~ өндөртэй

нэг төрөл, ~ болжмор

босго I.25.2 ●○○ [ж.н] төв суурин газрын

боролзой I.15.2 ●○○ (урга.) [ж.н] нэг зүйл залгаа байгаа өртөө; мөрөн голын ёроолын

сөөглөг ургамал

хонхор, гүн нүх

борон I.16.2 ●○○ (амь.) [ж.н] зэрлэг муур

босголт I.3.2 ●○○ [ж.н] босгох үйлийн үр дүнг

боронгуй ●○○ [тэ.н] боровтор маягийн

заасан нэр

бороо I.12.2 ●●● [ж.н] хур ~

босгоч I.4.2 ●○○ [ж.н] үүд сахидаг хүн

бороо I.12.2 ●○○ [ж.н] ясны бэртэнгэ эдгэхэд босгуур- II.5.1 ●○○ [үй.ү] идэх уух дургүй

тогтсон бэрсүү; сумны ясан булцуу

болж бөөлжих

бороож- II.8.2 ●○○ [үй.ү] бороо байнга орох

бослого I.18.2 ●●● [ж.н] зохион байгуулалттай

бороож- II.8.2 ●○○ [үй.ү] яс бороолох

тэмцэх хөдөлгөөн

бороожуулагч I.4.1 ●○○ [ж.н] услах босмол ●○○ [тэ.н] нэгэнт босож өндийсөн

төхөөрөмж

байдал

бороожуулалт I.3.1 ●○○ [ж.н] бороожуулах босогч I.4.2 ●○○ [ж.н] бослогод оролцогч

үйлийн үр дүнг заасан нэр, тусгай босом I.17.2 ●○○ [ж.н] яс чанар сайтай

төхөөрөмжөөр таримлыг услах арга

торгон эдлэл

бороол- II.4.2 ●○○ [үй.ү] ясны бэртэнгэ эдгэн босоо ●○○ [тэ.н] дээрээс доош шулуун эгц;

бороо тогтох

шовгор

бороорхог ●○○ [тэ.н] бороо ихтэй

босоод- II.6.2 ●○○ [үй.ү] босоо болох

бороот- II.6.2 ●○○ [үй.ү] бэртэнгэд бороо бий босоодуу ●○○ [тэ.н] босоо байрын

болох

босрог I.6.2 ●○○ [ж.н] ~ яр: бэлхүүс ороон

бороохой I.15.2 ●○○ [ж.н] занчиж цохих мод

гарах яр

бороохойд- II.6.2 ●○○ [үй.ү] бороохойгоор босуул I.1.1 ●○○ [ж.н] оргож яваа хүн

цохих

ботги- II.2.2 ●○○ [үй.ү] шингэн юм өтгөрөх

бороош- II.8.2 ●●○ [үй.ү] бороо элбэгших

ботгир- II.5.2 ●○○ [үй.ү] шингэн идээний зүйл

борс- II.7.2 ●○○ [үй.ү] морь мал цуцах

өтгөрөн зуурмаг болох

бортгоно- II.10.2 ●○○ [үй.ү] бортгор юмны ботго I.25.2 ●●● (амь.) [ж.н] тэмээний нэг

үргэлжлэн хөдлөх

настай төл

бортгор ●○○ [тэ.н] юмны өнгө тодорхой ботгол- II.4.2 ●●○ [үй.ү] ботго төрүүлэх

ялгарахгүй; царай зүс зүдэрч борлосон

ботил- II.4.2 ●○○ [үй.ү] ном зохиолыг боть

бортого I.25.2 ●○○ [ж.н] жижиг ухмал модон болгон хуваах

сав; сумны хонгио; бортого хэлбэртэй юм, ~ боть I.24.2 ●●● [ж.н] ном зохиолын

малгай

хэсэглэсэн дэвтэр

бортого I.25.2 ●○○ [ж.н] бургасаар хийсэн бохиг I.6.2 ●○○ [ж.н] сунах харимтгай бодис;

таван жин тариа багтах хэмжүүр сав

бохь, давирхай

бортогол- II.4.2 ●○○ [үй.ү] бортогод хийх

бохигоно- II.10.2 ●○○ [үй.ү] бохилзох;

бортолз- II.7.2 ●○○ [үй.ү] бортгор юмны байн тахиганах

байн хөдлөх

бохид- II.6.2 ●○○ [үй.ү] бохь, давирхай түрхэх

борх I.3.2 ●○○ [ж.н] эхэд нь хөхүүлэхгүйн бохий- II.1.2 ●○○ [үй.ү] хөл татуу тахир

тулд төлөг, бярууны хамарт зүүх хамагч; болох, нугарах

оньст тоглоомын нэг төрөл

бохилз- II.7.2 ●○○ [үй.ү] бохис бохис хийх

борхигор ●○○ [тэ.н] боргоцой мэт бохио I.12.2 ●○○ (амь.) [ж.н] боржин

булдруутай, барзгар

нугаснаас томхон нэг зүйл шувуу

борхир- II.5.2 ●○○ [үй.ү] бух урамдах

бохио I.12.2 ●○○ [ж.н] ноос, үс

борхол- II.11.2 ●○○ [үй.ү] малын хамарт борх бохио ●○○ [тэ.н] бохир, бузар

зүүх

бохио ●○○ [тэ.н] эв хавгүй, хашин

борц I.9.2 ●●○ [ж.н] урь идүүлэн хатаасан бохиор- II.5.2 ●○○ [үй.ү] бохир, бохио болох

мах

бохиор- II.5.2 ●○○ [үй.ү] бохир болох,

борц ●○○ [тэ.н] хатангир туранхай

бузартах; нүсэр болох, эв хавгүй болох

борцгор I.5.2 ●○○ (амь.) [ж.н] хотон шувууны бохиот- II.6.2 ●○○ [үй.ү] болхи бядуу болох,

44

45

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

минчүүрэх

бөвтнө- II.10.3 ●○○ [үй.ү] дуулдахааргүй

бохир ●●● [тэ.н] хиртэй, буртагтай

шахам ярих

бохир- II.5.2 ●○○ [үй.ү] хөл нугалж сөхрөн бөг I.5.3 ●○○ [ж.н] шагай ясны түрүүлгэн

суух

этгээд

бохир ●○○ [тэ.н] хүний гар, хөл дотогш бөг- II.3.3 ●○○ [үй.ү] туулай гурван хөлөөрөө

муруй, махир

үсэрхийлэн явах

бохирго I.18.2 ●○○ [ж.н] төлийн булчин цайх бөг ●○○ [д.д.ү] ~ ~ шогших

өвчин

бөгвий- II.1.3 ●○○ [үй.ү] бөгтийсхийн зогсох

Б

бохирд- II.7.2 ●●○ [үй.ү] бохир болох

бөгвөлз- II.7.3 ●○○ [үй.ү] бөвгөр юмны

бохирдмол ●●○ [тэ.н] бохирдсон нь

үргэлжлэн хөдлөх

бохирдол I.17.2 ●●○ [ж.н] бохирдох үйлийн бөгдгөр ●○○ [тэ.н] бөхгөр, түгдгэр

нэр

бөгдөр I.21.3 ●○○ [ж.н] адууны сэрвээн

бохирдолт I.3.2 ●●○ [ж.н] бохирдол, дээрх толбо

бохирдох үйлийн үр дүнг заасан нэр

бөгж I.11.3 ●●● [ж.н] юманд чимэг болгох

бохирдуулалт I.3.1 ●○○ [ж.н] бохир болгох буюу бөхлөхөөр хийсэн гархи мэт зүйл

үйлийн үр дүнг заасан нэр

бөгжил- II.11.3 ●○○ [үй.ү] юмыг бөгжөөр

бохирло- II.10.2 ●○○ [үй.ү] бохир болгох

бэхлэх

бохирт- II.7.2 ●○○ [үй.ү] улам бохир болох

бөгжөө- II.1.3 ●○○ [үй.ү] анхны цаснаар мөр

бохис ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

мөшгөн анг хөөсөөр цуцааж агнах арга

бохит- II.6.2 ●○○ [үй.ү] бохь тогтох

бөгзгөр ●○○ [тэ.н] бөрсгөр

бохиу ●○○ [тэ.н] хөшүүн, хойрго

бөглө- II.10.3 ●●● [үй.ү] хаах битүүлэх,

бохь I.29.2 ●○○ [ж.н] орооны үед буурын таглах; муухан гүйцэтгэх, орон тоо ~

шилнээс гарах заар

бөглөө I.12.3 ●●● [ж.н] бөглөх юм, лонхны ~

бохь I.29.2 ●○○ [ж.н] гаансны дотор тогтох бөглөөс I.9.3 ●●○ [ж.н] бөглөсөн юм

муухай үнэртэй хар наалданги

бөглөр- II.5.3 ●●○ [үй.ү] битүүрэх, тагларах;

бохь I.29.2 ●○○ (урга.) [ж.н] ~ өвс: элсэрхэг амьсгаа ~

болон зөөлөн хөрсөнд ургах өвс

бөглөрөл I.17.3 ●○○ [ж.н] бөглөрөх үйлийн

бохь I.29.2 ●○○ [ж.н] гурван үе дамжсан боол

нэр, байдал, замын ~

бохь I.29.2 ●○○ [ж.н] хар модны хатсан бөглөрөлт I.3.3 ●○○ [ж.н] бөглөрөх үйлийн

давирхай; шүд цэвэрлэх зориулалт бүхий үр дүнг заасан нэр

амт, үнэр сайтай зажлуур

бөглөрөө I.12.3 ●●○ [ж.н] бөглөрөл

бошго I.18.2 ●○○ [ж.н] алба нийлүүлэгч, бөглөрхий ●○○ [тэ.н] бөглөрсөн байдал

зарлага; усан доторх хад, нуугдмал бартаа

бөглөрхий I.15.3 ●○○ [ж.н] эевэргүү дээр

бошиг I.22.2 ●○○ [ж.н] түүдэг төнхөж хөгжөөх мөнх давхарласан хөллийн нэр

урт мод, ~ мод

бөглүү ●●○ [тэ.н] алс хол, буйд, зэлүүд, ~ ой;

бошиг I.22.2 ●○○ [ж.н] зөвшөөрөл зарлиг; эш сөөнгө, ~ хоолой

үндэс

бөглүүд- II.6.4 ●●○ [үй.ү] алс хол орших,

бошигло- II.10.2 ●○○ [үй.ү] бошиг үзүүлэх

бөглүү болох

бошинз I.3.2 ●●○ [ж.н] ханцуйгүй урт дан бөглүүдүү ●○○ [тэ.н] бөглүү байрын, алс

дээл, урт цамц

зайдуухан, баахан сөөнгө

бошоо I.12.2 ●○○ [ж.н] амьтны шилбэний бөглүүр I.5.4 ●○○ [ж.н] бөглөөс, бөглөх

арьс

хэрэгсэл

бөвгөнө- II.10.3 ●○○ [үй.ү] бөвгөр юмны бөгөл ●○○ [д.д.ү] ~ багал хийх: хааш яаш

хөдлөх

хөдлөх

бөвгөр ●○○ [тэ.н] эв хав муутай байдал, бөгөлдрөг I.6.3 ●○○ [ж.н] ташуурын

бөөвийсөн юм

сэгэлдрэг

бөвий- II.1.3 ●○○ [үй.ү] бөвгөр болох

бөгөлдрөглө- II.10.3 ●○○ [үй.ү] бөгөлдрөгийг

бөвнө- II.10.3 ●○○ [үй.ү] тодорхой бус хэлэх, гартаа барих; мялаа, ташуур зэрэгт

амандаа бувтнах

бөгөлдрөг хийх

бөвөг ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

бөгөнцөг I.21.3 ●○○ [ж.н] ээрүүлийн савх

бөвөлз- II.7.3 ●○○ [үй.ү] бөвгөр юмны бөвөс модонд хумс тавьж хумьсан нь

бөвөс хөдлөх

бөгөө I.12.3 ●○○ [ж.н] туулайн бөгөх явдал

бөвөөдөн I.16.3 ●○○ (урга.) [ж.н] багваахай бөгөөд ●●○ [хо.үг] агаад, хийгээд

цэцэг; удвалын язгуурын ургамал

бөгөөтөл ●●○ [хо.ү] атал, байтал, мөртөө

бөвөөл- II.4.3 ●○○ [үй.ү] өвөөлж шувууны бөгөр ●○○ [д.д.ү] ~ ~: бөгтөр амьтны гүйх

дуугарах

байдал

бөвөөлж I.4.3 ●○○ (амь.) [ж.н] өвөөлж шувуу

бөгс I.9.3 ●●● [ж.н] хүн, амьтны бэлхүүснээс

бөвөөлжгөнө I.18.3 ●○○ (амь.) [ж.н] нэг зүйл дооших хэсэг, цээж ~

шувуу

бөгсөд- II.15.3 ●○○ [үй.ү] юмны бөгсөн тал

бөвөр ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

нь дийлэх, чангаах, бөгс рүү нь түлхэх, эцэс

44

45

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

сүүлд нь орох

бөжилхийл- II.4.4 ●○○ [үй.ү] эгц өөд авирах,

бөгт I.3.3 ●○○ [ж.н] нэг зүйл сум

их өндөр дээр гарах зэрэгт сүрдэж айх,

бөгтгөнө- II.10.3 ●○○ [үй.ү] бөгтгөр юмны салганах

үргэлжлэн хөдлөх

бөжин I.16.3 ●●● (амь.) [ж.н] туулай,

бөгтгөр ●○○ [тэ.н] урагш бөхийсөн байдал

чандаганы гуч хүртэл хоногтой төл

бөгтгөрд- II.7.3 ●○○ [үй.ү] бөгтөр болох

бөзгөр ●○○ [тэ.н] бүрзгэр

Б бөгтгөрдүү ●○○ [тэ.н] түгдийн бөхийсөн бөл I.1.3 ●○○ [ж.н] эгч дүүгийн хүүхэд

байдалтай, бөгтгөр байрын

бөл ●○○ [д.д.ү] ~ цөл: дээс утасны жигд бус

бөгтий- II.1.3 ●○○ [үй.ү] бөгтгөр болох

байдал

бөгтөг ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

бөлбөө I.12.3 ●○○ [ж.н] нэг зүйл сав

бөгтөл I.17.3 ●○○ [ж.н] ачаа, бөгтөө

бөлбөө I.12.3 ●○○ (урга.) [ж.н] усны ургамал

бөгтөлз- II.7.3 ●○○ [үй.ү] бөгтгөр юмны байн бөлбөөл- II.4.3 ●○○ [үй.ү] бөлбөөд юм

байн хөдлөх

агуулах

бөгтөн ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

бөлбөөхэй I.15.3 ●○○ (амь.) [ж.н] үхэр

бөгтөө I.12.3 ●○○ [ж.н] илжиг, морь зэрэгт оготнын зулзага

ачсан тэгнээ

бөлгөн ●○○ [тэ.н] төрөлхийн сул, буурай,

бөгтөө I.12.3 ●○○ [ж.н] уулын ялимгүй хотос туяхан

газар

бөлгөө ●○○ [дут.ү.ү] билээ, авай

бөгтөр ●○○ [тэ.н] ~ нуруу

бөлдөг I.21.3 ●○○ [ж.н] эр бэлгэ эрхтэн

бөгтөр- II.12.3 ●○○ [үй.ү] нугасхийх, юман бөлжиргөнө I.18.3 ●○○ (урга.) [ж.н] үхэр ~:

дээгүүр нугалж тохох

нэг зүйл жимсгэнэ

бөгтөргөнө I.18.3 ●○○ (урга.) [ж.н] цайвар бөлтөг ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

үсэрхэг нэг зүйл олон наст өвс

бөлхөн ●○○ [тэ.н] бөлгөн, сул, сулхан,

бөгтөрд- II.7.3 ●○○ [үй.ү] бөгтөр болох

сулавтар

бөгтөрдүү ●○○ [тэ.н] бөгтөр байрын

бөлцгөнө- II.10.3 ●○○ [үй.ү] бөлцгөр юмны

бөгтөс ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

бөлцөг бөлцөг хийх

бөгтрөг I.5.3 ●○○ [ж.н] малын нуруун дахь их бөлцгөр ●●○ [тэ.н] нүдний зовхи зэрэг

бөгтөр хэсэг

зүйлийн хөөнгө

бөгтрүү ●○○ [тэ.н] бөгтөр байрын

бөлцгөрд- II.7.3 ●○○ [үй.ү] бөлцгөр болох

бөгтрүүд- II.6.4 ●○○ [үй.ү] бөгтөр болох

бөлцгөрдүү ●○○ [тэ.н] бөлцгөр байрын;

бөгцгөнө- II.10.3 ●○○ [үй.ү] бөгцгөр юмны цэлцгэрдүү, хөөнгөдүү

үргэлжлэн хөдлөх

бөлций- II.1.3 ●○○ [үй.ү] бөлцгөр болох

бөгц- гэсэн дүрс дуурайх

бөлцөг ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

 бөгцгөнөх

идэвхгүй язгуурт -гөнө гэсэн

бөлцөлз- II.7.3 ●○○ [үй.ү] бөлцгөр юмны

дагавар залгаж үйл үндэс

байн байн хөдлөх

үүсжээ. Мөн бөгцгөр, бөгцөлз,

× бөгцөгнөх

бөлцөн ●○○ [тэ.н] бөлцийсөн, бүлцгэр

бөгций гэж үүсмэл үг үүснэ.

бөлцөс ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

бөгцгөр ●○○ [тэ.н] тахир, бөхгөр

бөм ●○○ [тэ.н] бөөрөнхий, бөөмнөлдсөн,

бөгцгөрд- II.7.3 ●○○ [үй.ү] бөгцгөр болох

бөөм

бөгцгөрдүү ●○○ [тэ.н] бөгцгөр байрын

бөм I.1.3 ●○○ [ж.н] бодисын бөөм

бөгций- II.1.3 ●○○ [үй.ү] бөгцгөр болох

бөмбий I.15.3 ●○○ [ж.н] бөмбөгөр юм

бөгцөг I.21.3 ●●○ [ж.н] нэг зүйл шагайн бөмбий- II.1.3 ●○○ [үй.ү] бөмбөгөр болох

наадгай, ~ няслах

бөмбийл- II.4.3 ●○○ [үй.ү] юмыг эмхэлж нэг

бөгцөлз- II.7.3 ●○○ [үй.ү] бөгцөс бөгцөс хийх

бөм болгох

бөгцөн ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

бөмбө- II.10.3 ●○○ [үй.ү] морь малын

бөгцөр ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

бөмбөлзтөл тэших

бөгцөс ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

бөмбөг I.9.3 ●●● [ж.н] гар ~, хөл ~; тэсрэх ~

бөгш- II.9.3 ●○○ [үй.ү] амьтны байдаг бөмбөг ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

хурдаараа гүйх

бөмбөг ●○○ [д.д.ү] ~ цөмбөг: энхэл донхол

бөгш- II.9.3 ●○○ [үй.ү] бөгшүүлэн ханиах, бөмбөгд- II.7.3 ●○○ [үй.ү] тэсрэх бөмбөг

бүгших

хаях; ажлаар ~, эмээр ~

бөгшлөг I.5.3 ●○○ [ж.н] бөгших гүйдэл, бөмбөгдөгч I.4.3 ●○○ [ж.н] тэсрэх бөмбөг

туулайн ~

хаягч, ~ онгоц

бөднө I.18.3 ●○○ (амь.) [ж.н] ятууны төрлийн бөмбөгдөлт I.3.3 ●○○ [ж.н] бөмбөгдөх

хээрийн шувуу

ажиллагаа

бөднүүр I.5.4 ●○○ (урга.) [ж.н] үндэснээсээ бөмбөглө- II.10.3 ●○○ [үй.ү] бөмбөг шиг

эхлэн мөчирлөн ургадаг нэг зүйл мод

болгох

бөжгөр ●○○ [тэ.н] бөжийсөн өхөөрдөм дүр бөмбөглөг ●○○ [тэ.н] бөмбөгөн хэлбэртэй

байдал

бөмбөгнө- II.10.3 ●○○ [үй.ү] бөмбөгөр юмны

бөжилз- II.7.3 ●○○ [үй.ү] бөжин гүйдлээр явах

хөдлөх

46

47

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

бөмбөгөр ●○○ [тэ.н] бөөрөнхий хэлбэртэй

бээвийх

бөмбөгөрд- II.7.3 ●○○ [үй.ү] бөмбөгөр болох

бөөгнө- II.10.3 ●○○ [үй.ү] бөөн болох; хуран

бөмбөгчин I.20.3 ●○○ [ж.н] бөмбөгч, хөл ~

цуглах, нягтлах, ширэлдэх

бөмбөлз- II.7.3 ●○○ [үй.ү] бөмбөгөр юмны бөөгнөр- II.5.3 ●○○ [үй.ү] бөөн болох, хуран

бөмбөс бөмбөс хийх, гэх

цугларах

бөмбөлөг I.21.3 ●○○ [ж.н] бөөрөнхий бөөгнөрөл I.17.3 ●○○ [ж.н] бөөгнөрөх үйлийн

бөмбөгөр хэлбэртэй юм

нэр, байдал

бөмбөлцөг I.21.3 ●○○ [ж.н] торгоны алт бөөдгөнө- II.10.3 ●○○ [үй.ү] бөөдгөр юмны Б

мөнгөн утсаар нэхсэн дугуй хээ

үргэлжлэн хөдлөх

бөмбөө I.12.3 ●○○ [ж.н] цасны ~

бөөдгөр ●○○ [тэ.н] царай жавхаа муутай

бөмбөр I.5.3 ●●● [ж.н] хоёр талыг арьсаар жижигхэн

бүрж хийсэн дэлдэх хөгжмийн зэмсэг

бөөдий I.15.3 ●○○ (амь.) [ж.н] зарааны

бөмбөр- II.5.3 ●○○ [үй.ү] өнхрөх

зулзага

бөмбөр ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

бөөдий ●○○ [тэ.н] болхи бүдүүлэг, бохир

бөмбөргөн ●○○ [тэ.н] бөмбөрүүн

заваан

бөмбөрд- II.7.3 ●○○ [үй.ү] бөмбөр хөгжим бөөдий I.15.3 ●○○ (урга.) [ж.н] үетэн овгийн

тоглох

өвслөг ургамал

бөмбөрүүл I.1.4 ●○○ [ж.н] өнхрүүл, ганжин, бөөдий- II.1.3 ●○○ [үй.ү] бөөдгөр болох

гулууз, хүвэр, элдүүр мод

бөөдийд- II.6.3 ●○○ [үй.ү] заваан болох

бөмбөрцөг I.21.3 ●●● [ж.н] дэлхийн ~

бөөдийр- II.5.3 ●○○ [үй.ү] бохир муухай

бөмбөрчин I.20.3 ●○○ [ж.н] бөмбөр дэлдэгч, болох, заваарах

бөмбөрч

бөөдөлз- II.7.3 ●○○ [үй.ү] бөөдгөр юмны

бөмбөс ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

байн байн хөдлөх

бөмбүү ●○○ [тэ.н] ~ цөмбүү болох: олон бөөл- II.4.3 ●○○ [үй.ү] бөө буух

бөөрөнхий юм энд тэндгүй овоорох

бөөлж- II.9.3 ●○○ [үй.ү] ходоодон доторх

бөн ●○○ [д.д.ү] ~ ~ шогших

зүйлийг амаар огшуулан гаргах

бөндгөнө- II.10.3 ●○○ [үй.ү] бөндгөр юм бөөлжис I.26.3 ●○○ [ж.н] бөөлжиж гаргасан юм

үргэлжлэн хөдлөх; ая эвийг хайн урд хойгуур бөөм ●○○ [тэ.н] бөөмнөсөн хэсэг, бөөн; ~ үүл,

эргэлдэх

~ шороо

бөндгөр ●●○ [тэ.н] бөөрөнхий бөмбөгөр бөөм I.1.3 ●○○ [ж.н] бичил хэсэг; цусны ~,

хэлбэртэй

эсийн ~

бөндгөр I.5.3 ●○○ [ж.н] толгойн доромж нэр

бөөмлө- II.10.3 ●○○ [үй.ү] бөөмнөх

бөндгөрд- II.7.3 ●○○ [үй.ү] бөндгөр болох

бөөмлөг I.5.3 ●○○ (урга.) [ж.н] бөмбөрцөг

бөндгөрдүү ●○○ [тэ.н] бөндгөр байрын, хэлбэртэй цэцэг

бөөрөнхийдүү

бөөмнө- II.10.3 ●○○ [үй.ү] бөөм үүсэх

бөндгөс ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

бөөмөнцөр I.21.3 ●○○ [ж.н] бөөм, бөөмхөн

бөндий- II.1.3 ●○○ [үй.ү] бөндгөр болох

бөөмөр- II.12.3 ●○○ [үй.ү] бөөм болох

бөндөлз- II.7.3 ●○○ [үй.ү] бөндгөр юмны бөөмөрхөг ●○○ [тэ.н] хөрсний бөөрөнхийдүү

бөндөс бөндөс хөдлөх

хэлбэртэй шинж

бөндөс ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

бөөмт- II.7.3 ●○○ [үй.ү] бөөмтэй болох

бөнжгөнө- II.10.3 ●○○ [үй.ү] бөнжгөр юмны бөөнд- II.7.3 ●●○ [үй.ү] эд барааг бөөнөөр,

хөдлөх

олноор нь худалдах

бөнжгөнүүр I.5.4 ●○○ [ж.н] бөнжгөнөн унжих бөөндий I.15.3 ●○○ (урга.) [ж.н] нэг зүйл мөөг

чимгийн зүйл, бөөрөнхийлж бултайсан юм

бөөндүү ●○○ [тэ.н] бөөн байдалтай

бөнжгөр ●○○ [тэ.н] бөндгөр бөөрөнхий бөөнөгөр ●○○ [тэ.н] доожоо муутай, дорой,

хэлбэртэй

пөөнөгөр

бөнжгөрд- II.7.3 ●○○ [үй.ү] бөнжгөр болох

бөөнөгөрд- II.7.3 ●○○ [үй.ү] бөөнөгөр болох

бөнжгөрдүү ●○○ [тэ.н] бөнжгөр байрын

бөөнт- II.7.3 ●○○ [үй.ү] бөөн болох

бөнжиг ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

бөөр I.9.3 ●●● [ж.н] элэг ~, эрихний ~

бөнжий- II.1.3 ●○○ [үй.ү] бөнжгөр болох

бөөр- II.3.3 ●○○ [үй.ү] бүргэд дуугарах

бөнжилз- II.7.3 ●○○ [үй.ү] бөнжис бөнжис бөөрдөн I.16.3 ●○○ [ж.н] ивэрхий өвчин

хийх

бөөрдөн ●○○ [тэ.н] эр эмийн саармаг

бөнжис ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

шинжтэй мал, ~ хонь

бөнтөн ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

бөөрлөн ●○○ [тэ.н] бөөр алаг, бөөрлөг

бөнш- II.9.3 ●○○ [үй.ү] морины алгуур зөөлөн бөөрөвч I.32.3 ●○○ [ж.н] үс гэзэгний туйвын

шогших

боолт

бөншөө I.12.3 ●○○ [ж.н] зөөлөн шогшоо

бөөрөг I.21.3 ●○○ [ж.н] уулын хажуу

бөө I.30.3 ●●● [ж.н] ~ зайран, ~ удган

этгээдийн дэвсэг ихтэй газар

бөөвгөр ●○○ [тэ.н] бөөдгөр; бээвгэр

бөөрөглө- II.10.3 ●○○ [үй.ү] бөөрөнхийлөх

бөөвий- II.1.3 ●○○ [үй.ү] бөөвгөр болох; бөөрөглө- II.10.3 ●○○ [үй.ү] бөөрөг газраар

46

47

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

явах

бөртгөр ●○○ [тэ.н] холоос бүдэг үзэгдэх

бөөрөлзгөнө I.18.3 ●●○ (урга.) [ж.н] нэг төдий юм

төрлийн амтлаг жимс

бөртгөрдүү ●○○ [тэ.н] бөртгөр байрын

бөөрөлх- II.7.3 ●○○ [үй.ү] олуул гадуурхан бөртий- II.1.3 ●○○ [үй.ү] бөртгөр болох

дээрэлхэх

бөртөг I.5.3 ●○○ (амь.) [ж.н] нэг зүйл

бөөрөлцөг I.21.3 ●○○ [ж.н] цул жижиг нүүдлийн шувуу

Б бөмбөлөг

бөртөгч ●○○ [тэ.н] эм малын бөрт зүсэм

бөөрөнхий ●●○ [тэ.н] бөмбөрцөг, бөмбөг мэт бөртөгчин I.20.3 ●○○ (амь.) [ж.н] бөрт

хэлбэртэй

зүсмийн гүү, үнээ

бөөрөнхийвтөр ●○○ [тэ.н] бага зэрэг бөртөд- II.15.3 ●○○ [үй.ү] цайвар дээр бор

бөөрөнхий

толбо тогтох

бөөрөнхийд- II.6.3 ●○○ [үй.ү] бөөрөнхий бөртөлз- II.7.3 ●○○ [үй.ү] бөртгөр юмны байн

болох

байн хөдлөх

бөөрөнхийдүү ●○○ [тэ.н] бөөрөнхий байрын

бөртөн I.16.3 ●○○ (амь.) [ж.н] нохой зээхийн

бөөрөнхийл- II.4.4 ●○○ [үй.ү] бөөрөнхий зулзага

болгох

бөртөс ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

бөөрөнхийлөгч I.4.3 ●○○ [ж.н] юмыг бөмбөг бөс I.9.3 ●●○ [ж.н] хөвөн нэхмэл бараа, ~

хэлбэртэй болгогч; бөөрөнхий үзэл гаргагч

даавуу, ~ бараа

бөөрөнцөг I.21.3 ●○○ [ж.н] биеийн тамирын бөсөл I.17.3 ●○○ [ж.н] судалтай чулуу

шидэж түлхэх бөөрөнхий цул хэрэгсэл, ~ бөх I.3.3 ●●● [ж.н] барилддаг хүн

түлхэх

бөх I.9.3 ●●● [ж.н] тэмээний ~

бөөрөнцөгдүү ●○○ [тэ.н] бөөрөнцөг маягийн, бөх ●●○ [тэ.н] бат бэх

бөөрөнцөг мэт

бөх I.3.3 ●○○ [ж.н] анжисны ~

бөөрхий I.15.3 ●○○ [ж.н] эрдэс чулуулгийн бөх- II.6.3 ●●○ [үй.ү] мөхөх, унтрах

зүйл

бөхгөр ●○○ [тэ.н] бөгтөр, бөгцгөр

бөөс I.9.3 ●●○ (амь.) [ж.н] ~ хуурс, нохой ~

бөхгөрд- II.7.3 ●○○ [үй.ү] бөхгөр болох

бөөсөг I.21.3 ●○○ [ж.н] эр амьтны төмсөг; бөхгөрдүү ●○○ [тэ.н] бөхгөр байрын

засаа

бөхжилт I.3.3 ●○○ [ж.н] бөхжих үйлийн үр

бөөсөрхөг ●○○ [тэ.н] бөөс ихтэй

дүнг заасан нэр

бөөст- II.7.3 ●○○ [үй.ү] бөөстэй болох

бөхий- II.1.3 ●●○ [үй.ү] бөхгөр болох

бөөтөр ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

бөхлөг ●○○ [тэ.н] эдэлгээ сайтай

бөөцгө ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

бөхнө I.18.3 ●○○ (амь.) [ж.н] том биетэй шар

бөөцгөнө- II.10.3 ●○○ [үй.ү] бөөцгөр юмны батгана, бөхгөнө

хөдлөх

бөхөвтөр ●○○ [тэ.н] бага зэрэг бөх

бөөцгөр ●○○ [тэ.н] бээцгэр, дорой

бөхөвч I.32.3 ●○○ [ж.н] тэмээний бөхөнд

бөөцгөрд- II.7.3 ●○○ [үй.ү] бөөцгөр болох

углан унжуулсан тоног; хөллөвч

бөөцгөрдүү ●○○ [тэ.н] бөөцгөр байрын, бөхөг ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

бээцгэрдүү

бөхөд- II.15.3 ●○○ [үй.ү] бөхөөс нь татах

бөөцийл- II.4.3 ●○○ [үй.ү] асарч тойглох

бөхөж- II.16.3 ●○○ [үй.ү] бэх бат болох

бөөцөлз- II.7.3 ●○○ [үй.ү] бөөцгөр юмны бөхөл- II.11.3 ●○○ [үй.ү] бат бэх болгох;

байн байн хөдлөх

тэсвэрлэх

бөөцөр- II.12.3 ●○○ [үй.ү] цөвтнөн хөдлөх

бөхөлгөө I.12.3 ●●○ [ж.н] бэхэлгээ, бэхлэх

бөөцөс ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

хэрэгсэл

бөөч I.4.3 ●○○ (шаш.) [ж.н] бөө удганд цаасан бөхөлз- II.7.3 ●○○ [үй.ү] байн байн бөхийх,

зоос хүргэгч

нахийх

бөөчил- II.11.3 ●○○ [үй.ү] тайх тахих; бөөг бөхөн I.16.3 ●○○ (амь.) [ж.н] ац туурайт

дуурайх

хивдэг гөрөөс

бөрзгөр ●○○ [тэ.н] үс ноос нь ширэлдэж бөхөн I.16.3 ●○○ [ж.н] мухлаг тэрэгний эсгийг

даахирсан; өнгө зүс муудсан байдал

тулах хараа мод

бөрзгөрд- II.7.3 ●○○ [үй.ү] бөрзгөр болох

бөхөн I.16.3 ●○○ (шаш.) [ж.н] сарны зурхайн

бөрзгөрдүү ●○○ [тэ.н] бөрзгөр байрын

долоон одны нэг

бөрсгөр ●○○ [тэ.н] бүрсгэр, өнгө муутай; бөхөн ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

жавхаа муутай

бөхөөн I.2.3 ●○○ [ж.н] даалууны мод

бөрсгөрд- II.7.3 ●○○ [үй.ү] бөрсгөр болох; бөхөр I.21.3 ●○○ (амь.) [ж.н] бөхөнтэй

дэндүү золбоогүй байх

адилавтар үлгэр домгийн амьтан

бөрсгөрдүү ●○○ [тэ.н] бөрсгөр байрын

бөхөрх- II.7.3 ●○○ [үй.ү] бөх гэж бардах

бөрт I.3.3 ●○○ [ж.н] цагаан зүсэнд холилдсон бөхөрцөг I.21.3 ●○○ [ж.н] уулын хойш

хар бор толбо

хандсан хошуу

бөртгөнө- II.10.3 ●○○ [үй.ү] бөртгөр юмны бөхөс ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

үргэлжлэн хөдлөх

бөхүүр- II.5.4 ●○○ [үй.ү] хурц идээ

48

49

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

хэтрүүлснээс ахин идэх хүсэлгүй болох

бугуйвчил- II.11.1 ●○○ [үй.ү] бугуйвч зүүлгэх

бөхчил- II.11.3 ●○○ [үй.ү] ялагдсан нь бугуйл I.1.1 ●●○ [ж.н] адуу малын толгойг

хасагдах журмаар тэмцээнийг явуулах

оосорлон барих хэрэгсэл, цалам

брани I.30.1 ●○○ (шаш.) [ж.н] сарны зурхайн бугуйлд- II.7.1 ●●○ [үй.ү] цаламдах

хорин найман одны нэг

бугуйлч ●○○ [тэ.н] бугуйл хаяхдаа чадамгай

брахма I.18.1 ●○○ (шаш.) [ж.н] эсрүн тэнгэр, бугш- II.9.1 ●○○ [үй.ү] буг болох

цамба

бугш- II.9.1 ●○○ [үй.ү] буглах, битүү идээлэх

був- II.4.1 ●○○ [үй.ү] амны зоргоор ярих

бугшмал ●○○ [тэ.н] бугшсан байдал

Б

був ●○○ [баймж.] хүч нэмэгдүүлэх утгатай буд I.3.1 ●●● [ж.н] лхагва гараг, усан өдөр

бүтээвэр, ~ буурал

буд- II.6.1 ●●● [үй.ү] будаг түрхэх

бувай- II.1.1 ●○○ [үй.ү] бувгар болох, бувайж будаа I.12.1 ●●● (урга.) [ж.н] амуу тарианы

харагдах

ерөнхий нэр, тариа ~

бувалз- II.7.1 ●○○ [үй.ү] бувгар юмны бувс будаал- II.4.1 ●○○ [үй.ү] хооллох, цайлах

бувс хийх

будаалга I.18.1 ●●○ [ж.н] дайллага,

бувар- II.12.1 ●○○ [үй.ү] шүдгүй буюу сахал цайллага; талийгаачийг оршуулсны дараах

ихтэй амьтны юм идэх

будаа идүүлэх ёслол

бувар ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

будаач ●○○ [тэ.н] будгаар будагч

бувга ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

будаг I.22.1 ●●● [ж.н] юманд өнгө оруулах,

бувгана- II.10.1 ●○○ [үй.ү] бувгар юмны зураг зурахад хэрэглэх зүйл, тосон ~, усан ~

үргэлжлэн хөдлөх

будагна- II.10.1 ●○○ [үй.ү] будан мэт болох,

бувгар ●○○ [тэ.н] бавгар, өтгөн сахалтай

сэтгэл ~

бувгард- II.7.1 ●○○ [үй.ү] бувгар болох

будагч I.4.1 ●○○ [ж.н] будагчин

бувс ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

будагчин I.20.1 ●○○ [ж.н] будгийн ажил хийгч

бувтна- II.10.1 ●●○ [үй.ү] амандаа үглэх, будалт I.3.1 ●○○ [ж.н] будах үйлийн үр дүнг

бавтнах

заасан нэр

бувтнаа I.12.1 ●○○ [ж.н] бувтнах үйлийн нэр

будан I.16.1 ●●○ [ж.н] манан ~

бувч- II.9.1 ●○○ [үй.ү] дэмий ярих

будангуй ●○○ [тэ.н] бядуу мунхаг, харанхуй

бувчаа ●○○ [тэ.н] чалчаа

бүдүүлэг

буг I.6.1 ●○○ [ж.н] тээр тойв, ад үзэгдэх юм; будангуйр- II.5.1 ●○○ [үй.ү] будангуй болох

ад зэтгэр, сүг сүнс, ~ чөтгөр

будангуйт- II.6.1 ●○○ [үй.ү] хүний хүсэл

буга I.18.1 ●●○ (амь.) [ж.н] олон салаа шунал ихдэх

эвэртэй, хос туруут, хөхтөн амьтны ерөнхий будант ●○○ [тэ.н] ~ уул, ~ нутаг

нэр, ~ согоо

будант- II.7.1 ●○○ [үй.ү] будан суух

буга I.18.1 ●○○ [ж.н] нэг зүйл тоглоом, ~ тавих

буданш- II.9.1 ●○○ [үй.ү] будан манан

бугал ●○○ [тэ.н] гурил, будааны чийгтэж элбэгших

хөгцөрсөн байдал

будар- II.12.1 ●○○ [үй.ү] цас борооны

бугал- II.4.1 ●○○ [үй.ү] гурил хөгцрөх, муудах

бургинан орох

бугалга I.18.1 ●●○ [ж.н] дал богтос хоёрын бударгана I.18.1 ●○○ (урга.) [ж.н] говьд ургах

хоорондох чөмөг яс

хагас бут мод

бугалцаг I.22.1 ●○○ [ж.н] хүний гарын бугуй будда I.18.1 ●○○ (шаш.) [ж.н] бурхан багшийн

яс

алдар; Шигимуни бурхны хүндэтгэсэн

бугалш- II.9.1 ●○○ [үй.ү] будаа гурилын дуудлага

хөгцрөх

буддизм I.1.1 ●○○ (шаш.) [ж.н] бурхны

бугдалз- II.7.1 ●○○ [үй.ү] бугдгар юмны байн шашин

байн хөдлөх

будил- II.4.1 ●○○ [үй.ү] самгардах, сольж

бугдас ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

эндүүрэх

бугдгана- II.10.1 ●○○ [үй.ү] бугдгар юмны

үргэлжлэн хөдлөх

 будилах

д гийгүүлэгч тагнайшиж

зөөлөрч хэлэгдэх тул дуудлага,

бугдгар ●○○ [тэ.н] бугдайсан, түгдийсэн

бичлэгийг ойртуулан будилах

бугдгард- II.7.1 ●○○ [үй.ү] бугдгар болох

× будлих

гэж бичнэ.

бугла- II.10.1 ●○○ [үй.ү] буг болох

будилаан I.2.1 ●○○ [ж.н] самуурал, ээдрээ,

бугла- II.10.1 ●○○ [үй.ү] арьсан доогуур битүү маргаан, ~ хутгах, маргаан ~

идээлэх

будилаант- II.7.1 ●○○ [үй.ү] будилаан болох,

буглаа I.12.1 ●○○ [ж.н] битүү идээлсэн нь

хямралдах, үймэлдэх

бугламал ●○○ [тэ.н] бугласан

будилагч I.4.1 ●○○ [ж.н] будиламтгай,

бугс- II.7.1 ●○○ [үй.ү] бухимдан уурлах

самуурамтгай хүн

бугсаа I.12.1 ●○○ [ж.н] уур, унтуу

будилуу ●○○ [тэ.н] самуурамтгай, яаруу

бугуй I.15.1 ●●● [ж.н] гарын ~

тэвдүү

бугуйвч I.32.1 ●●○ [ж.н] бугуйн өмсгөл, будмал ●○○ [тэ.н] будсан нь, ~ царай

бугуйн гоёл

будраан I.2.1 ●○○ [ж.н] хаялан буух цасан

48

49

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

ширхэг

буйл зүүх

будруу ●○○ [тэ.н] юмны гадаргуу, овон товон, буйлмал ●○○ [тэ.н] ааг хүчтэй, ~ архи; нохой,

өө сэв ихтэй

харцага, бүргэд зэргийг анд сургасан байдал

будуу ●○○ [тэ.н] мохоо, эргүү мунхаг, болхи

буйлс I.9.1 ●○○ (урга.) [ж.н] чавга мэт

бужга I.18.1 ●○○ [ж.н] шувууны сөдний дараа жимстэй нэг зүйл сөөг, улаан ~, хонин ~

ургасан өрөвлөг, бозго

буйлт I.3.1 ●●○ (амь.) [ж.н] хоёр настай тэмээ

Б бужгар ●○○ [тэ.н] атиран мушгирсан, буйман I.16.1 ●○○ [ж.н] хөзрийн бундан

гархилсан, буржгар

буйр I.5.1 ●○○ (амь.) [ж.н] эр халиу, хандгай

бужгард- II.7.1 ●○○ [үй.ү] бужгар болох

зэрэг амьтны эр нь

бужгардуу ●○○ [тэ.н] бужгар байрын

буйр I.5.1 ●○○ [ж.н] тарвас зэрэг юмыг

бужгарт- II.7.1 ●○○ [үй.ү] бужгар тогтох

тоолох нэгж

бужигна- II.10.1 ●○○ [үй.ү] тоос шороо бул- II.4.1 ●●○ [үй.ү] газар ~, цасаар ~

дэгдэх; олны сандран үймэлдэх

бул I.1.1 ●○○ [ж.н] дугуй, тэрэгний дугуйн гол

бужигнаан I.2.1 ●○○ [ж.н] бужигнахуй; дахь бүдүүн хэсэг

үймээн шуугиан

бул I.1.1 ●○○ [ж.н] овоолж бухалдсан өвс

бужигналдаан I.2.1 ●○○ [ж.н] үймэлдээн, бул ●○○ [тэ.н] цул, ~ хар чулуу

шуугилдаан

булаа I.12.1 ●○○ [ж.н] бургасан хашааны

бужий- II.1.1 ●○○ [үй.ү] бужгар болох, бужгар шивээ зэрэг булж босгосон мод

харагдах

булаа- II.1.1 ●●○ [үй.ү] бусдын юмыг

бужирга I.18.1 ●○○ (амь.) [ж.н] нэг зүйл түрэмгийлэн авах

шувуу

булаагч I.4.1 ●○○ [ж.н] булаан авагч

бужмаг I.6.1 ●○○ [ж.н] дутуу ээдсэн сүүний булаалдаан I.2.1 ●○○ [ж.н] харилцан

язмаг

булаалдах байдал

бужмагт- II.7.1 ●○○ [үй.ү] бужмаг тогтох

булаалдагч I.4.1 ●○○ [ж.н] аливаа юмыг

бужуу I.12.1 ●○○ [ж.н] хожгор үлд, яр, түүхий, авахын төлөөнөө хоорондоо маргалдан

цахлай

тэмцэгч

бужуут- II.6.1 ●○○ [үй.ү] хожгор үлд, яр гарах

булаамтгай ●○○ [тэ.н] булаах дуртай, булаах

бузар ●○○ [тэ.н] бохир, хир буртагтай; цэвэр нь бэрх

ариун биш

булаамхай ●○○ [тэ.н] булаах зантай; хүний

бузард- II.7.1 ●○○ [үй.ү] бузар болох

юмыг сэм шүүрэмтгий

бузарла- II.10.1 ●○○ [үй.ү] бузар болгох, булаар I.23.1 ●○○ [ж.н] морь уях мод; булаа

гутаах, ам ~

шон

бузарлагч I.4.1 ●○○ [ж.н] юмыг хир буртаг булаг I.22.1 ●●● [ж.н] газар доороос ундран

болгогч; хүн юмсыг гутаагч

гарах ус; эх үүсвэр, ~ шанд

бузарлал I.1.1 ●○○ [ж.н] бузарлах үйлийн нэр

булаг I.22.1 ●○○ [ж.н] чихнээс гоожих идээ

бузарт- II.7.1 ●○○ [үй.ү] бузар болох

бээр

бузартал I.17.1 ●○○ [ж.н] бузартах үйлийн булаг ●○○ [тэ.н] алаг ~: алагтай ойролцоо

нэр

адууны зүсэм

бузгай ●○○ [тэ.н] гайгүй сайн, овоо

булагдац I.19.1 ●○○ [ж.н] булагдаж буй

бузгайр- II.5.1 ●○○ [үй.ү] бузгай болох

хэмжээ, уурхайн ~

буй ●○○ [дут.ү.ү] бүхий, бий, байгаа

булагдмал ●○○ [тэ.н] булаатай буй

буйд ●○○ [тэ.н] бөглүү, зэлүүд, алслагдсан; булагна- II.10.1 ●○○ [үй.ү] булан болгож

тасархай

хагаслах; нуун далдлах

буйдад- II.15.1 ●○○ [үй.ү] буйд болох

булагнал I.1.1 ●○○ [ж.н] булагнах үйлийн нэр

буйдан I.16.1 ●●● [ж.н] сууж хэвтэх булагт- II.7.1 ●○○ [үй.ү] булаг өвчтэй болох

зориулалттай зөөлөн тавилга

булай ●○○ [тэ.н] жигшмээр, муухай, бузар

буйдуу ●○○ [тэ.н] алс, зэлүүд

булайт- II.6.1 ●○○ [үй.ү] шившиг болох,

буйдуур I.5.1 ●○○ [ж.н] хогийн шүүр

олиггүй явах

буйл I.9.1 ●●○ [ж.н] шүдний ёзоор суусан мах

булан I.16.1 ●○○ [ж.н] юмны өнцөг, сэжүүр;

буйл- II.4.1 ●○○ [үй.ү] тэмээ дуугарах, ботго үзвэрийн газар: улаан ~; тал, хэсэг, ~ тохой,

~; ингэ ~

өнцөг ~

буйл- II.4.1 ●○○ [үй.ү] нохой, шувуу зэрэг булан I.16.1 ●○○ [ж.н] далай тэнгисийн эх

амьтдыг ан хийхэд сургах

газар луу түрж орсон хэсэг

буйл- II.4.1 ●○○ [үй.ү] дарсан юмны ааг хүч буланд- II.7.1 ●○○ [үй.ү] нүдний булангаар

нэмэгдэх, ихэд исэх

зэрвэс харах; буланд шахах

буйл I.9.1 ●○○ [ж.н] тэмээний хамарт зүүж булар I.21.1 ●○○ [ж.н] зөөлөн хөрс шороотой

бурантаг уях мод

газар

буйл I.1.1 ●○○ [ж.н] монгол адууны тамга

булар- II.12.1 ●○○ [үй.ү] бие ядарч чилэх;

буйлаан I.2.1 ●○○ [ж.н] буйлах чимээ, ботгон ~

морь малын хөл доголох

буйлла- II.10.1 ●○○ [үй.ү] тэмээний хамарт буларгууч I.4.1 ●○○ [ж.н] эзэнгүй эд малыг

50

51

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

хамгаалан хариуцдаг хүн

булигаарла- II.10.1 ●○○ [үй.ү] булигаараар

булархай ●○○ [тэ.н] зөөлөн сэвсгэр

бүрэх

булбага ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

булигч I.4.1 ●○○ [ж.н] ~ хилэн, одны нэр

булбагана- II.10.1 ●○○ [үй.ү] булбагар юмны булил- II.4.1 ●○○ [үй.ү] туйлах, дургих,

булбага булбага хийх, ~ гэх

түрэмгийлж дээрэлхэх

булбагар ●○○ [тэ.н] улбагар, сул дорой

булингар I.5.1 ●○○ [ж.н] шингэн зүйлийн

булбагард- II.7.1 ●○○ [үй.ү] өлбөгөр, сул дотор үүссэн тунадас

болох

булингарт- II.7.1 ●○○ [үй.ү] булингар тогтох

Б

булбалз- II.7.1 ●○○ [үй.ү] булбагар юмны булла- II.10.1 ●○○ [үй.ү] өвсийг өндөр болгон

булбас булбас хийх

овоолох, бул болгох

булбарай ●○○ [тэ.н] зөөлөн; бага балчир

булмал ●○○ [тэ.н] булсан нь

булбарайд- II.6.1 ●○○ [үй.ү] балчирдах, булрай I.15.1 ●○○ (урга.) [ж.н] мөнх ногоон

томоогүйдэх

жижиг бут мод

булбарайдуу ●○○ [тэ.н] булбарай байрын; булт ●○○ [д.д.ү] ~ мулт: юм гэнэт мултрах,

нялх балчир байрын

хугарах

булбархай ●○○ [тэ.н] боловсорч гүйцээгүй, булт- II.7.1 ●○○ [үй.ү] зайлж ~

нялцанхай

булт ●○○ [тө.ү] нийтээр, цугаар, бүгд, цөм

булбас ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

булт ●○○ [тэ.н] бул бүхий

булга I.25.1 ●●○ (амь.) [ж.н] үнэт арьстай, бултаахай ●○○ [тэ.н] бүлтээхэй, бултгар

бие багавтар амьтан

хөөрхөн

булга ●○○ [д.д.ү] огцом хуга татах, хуга бултаач ●○○ [тэ.н] ажлаас зайлсхийх зантай,

цохих, ~ татах

бултамхай

булга- II.10.1 ●○○ [үй.ү] хатуу юмыг зажилж бултагч I.4.1 ●○○ [ж.н] зайлсхийгч, булзагч

чадахгүй буцааж гаргах, гулгих, огиулах

этгээд

булгал- II.4.1 ●○○ [үй.ү] булга татах, мулт бултай- II.1.1 ●○○ [үй.ү] бултгар бөөрөнхий

татах

юмны цухуйх

булгар- II.5.1 ●○○ [үй.ү] үндэс, ёзоороороо бултал- II.11.1 ●○○ [үй.ү] булт татах

мултрах

булталз- II.7.1 ●○○ [үй.ү] байн байн бултайх

булгархай ●○○ [тэ.н] үенээсээ булгарсан, булталхийл- II.4.4 ●○○ [үй.ү] байн байн

мултарсан байдал

бултан хөдлөх

булги- II.2.1 ●●● [үй.ү] морь мал цамнан бултамтгай ●○○ [тэ.н] бултан зугтах нь их

харайх; холбирох; догдлох, морь ~; завь ~

бултамхай ●○○ [тэ.н] бултахдаа амархан

булгиа I.12.1 ●●○ [ж.н] булгих явдал

бултан ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

булгиа ●●○ [тэ.н] булгих байдал

бултар- II.12.1 ●○○ [үй.ү] чөлөө гаргах,

булгил- II.4.1 ●○○ [үй.ү] долгисох, цохилох; зайлсхийн явах, мултрах

зүрх ~

бултас ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

булгимтгай ●○○ [тэ.н] булгиж бусгах зантай; бултга ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

булгих нь их

бултгана- II.10.1 ●○○ [үй.ү] бултга бултга

булгимхай ●○○ [тэ.н] булгих нь хялбар

хийх, бултгар юмны үргэлжлэн хөдлөх

булд- II.7.1 ●○○ [үй.ү] булаар няцлах, бултгануур ●○○ [тэ.н] булталзах зантай

дагтаршуулах

бултгар ●○○ [тэ.н] бяцхан бөөрөнхий юмыг

булдар ●○○ [тэ.н] шалдар ~

өхөөрдсөн нэр

булдруу I.12.1 ●○○ [ж.н] булуу, булцруу

бултгард- II.7.1 ●○○ [үй.ү] бултгар болох

булдруут- II.6.1 ●○○ [үй.ү] булдруу бүхий бултгардуу ●○○ [тэ.н] бултгар байрын

болох

булуу I.12.1 ●○○ [ж.н] чөмөгний ясны хоёр

булдуур I.5.1 ●○○ [ж.н] тариалангийн багаж

үзүүрийн хэсэг

булз- II.7.1 ●○○ [үй.ү] бултах, зайлах, займрах

булуувч I.32.1 ●○○ [ж.н] эхнэр дээлийн

булзаар- II.5.1 ●○○ [үй.ү] зайчих, булзах

ханцуйн уг дахь олон хуниастай хэсэг

булзаарал I.17.1 ●○○ [ж.н] булзаарах үйлийн булуугана I.18.1 ●○○ (амь.) [ж.н] бие охор,

нэр

сэрвээ өндөр загас

булзагч I.4.1 ●○○ [ж.н] булздаг, булзаач

булууцгай I.15.1 ●○○ (амь.) [ж.н] нэг зүйл

булзамтгай ●○○ [тэ.н] булзах нь олонтоо

загас, булуу цагаан

булзамхай ●○○ [тэ.н] амархан булздаг

булх- II.7.1 ●○○ [үй.ү] усаар зайлж угаах

булзангуй ●○○ [тэ.н] булзах маягтай

булх- II.7.1 ●○○ [үй.ү] тэмцэх, дайсагнах,

булиа ●○○ [тэ.н] том; ~ хүчтэй

хатгалдах

булиавтар ●○○ [тэ.н] бага зэрэг булиа

булхаа I.12.1 ●○○ [ж.н] булхах явц

булиад- II.6.1 ●○○ [үй.ү] булиа болох

булхай I.15.1 ●○○ [ж.н] заль, мэх, луйвар,

булиадуу ●○○ [тэ.н] булиа байрын

шударга бус зан байдал

булигаар I.5.1 ●○○ [ж.н] үхэр, адууны ширээр булхайл- II.4.1 ●○○ [үй.ү] булхай гаргах

хийсэн эд

булхайлагч I.4.1 ●○○ [ж.н] залилагч, шударга

50

51

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

бус зан гаргагч

суваргын ~

булхайц- II.6.1 ●○○ [үй.ү] булхай гаргах

бумба I.18.1 ●○○ [ж.н] хий хуян татуулах

булхайч ●○○ [тэ.н] булхайцах зантай

жижиг бонхгор хөмрүүл хэрэглэл, ~ тавих

булхалз- II.7.1 ●○○ [үй.ү] булхгар юмны байн бумбаахай ●○○ [тэ.н] бумбагар, хөөрхөн

байн хөдлөх

бумбагана- II.10.1 ●○○ [үй.ү] бумбагар юмны

булхам I.17.1 ●○○ [ж.н] тэргэнд хөллөх үхэр үргэлжлэн хөдлөх

Б малын хүзүүнд тавих бөгтөр мод

бумбагар ●○○ [тэ.н] бөөрөнхийдүү хэлбэртэй

булхас ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

бумбагард- II.7.1 ●○○ [үй.ү] бумбагар болох

булхгар ●○○ [тэ.н] зөөлөн, нялцгай, улхгар

бумбагардуу ●○○ [тэ.н] бумбагар байрын

булхгард- II.7.1 ●○○ [үй.ү] зөөлөн, улхгар бумбад- II.6.1 ●○○ [үй.ү] бумба тавих

болох

бумбай- II.1.1 ●○○ [үй.ү] бумбагар болох,

булхгардуу ●○○ [тэ.н] булхгар байрын, бумбайж харагдах

зөөлхөндүү

бумбал- II.4.1 ●○○ [үй.ү] бумбад агуулах

булц ●○○ [д.д.ү] ~ гишгэх, ~ цохих

бумбалбай I.15.1 ●○○ [ж.н] ордон харш,

булцаахай ●○○ [тэ.н] булцгар, хөөрхөн

байшин барилга

булцай- II.1.1 ●○○ [үй.ү] булцгар болох

бумбалз- II.7.1 ●○○ [үй.ү] бумбагар юмны

булцалз- II.7.1 ●○○ [үй.ү] булцгар юмны байн байн байн хөдлөх

байн хөдлөх

бумбас ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

булцан I.2.1 ●○○ (урга.) [ж.н] лийрэн жимс бумтан ●○○ [тэ.н] зуун мянгат

бүхий ороонго өвс

буна I.18.1 ●○○ (урга.) [ж.н] нэг зүйл жимс

булцас ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

буна I.18.1 ●○○ (амь.) [ж.н] хар батганын өөр

булцга ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

нэр

булцгана- II.10.1 ●○○ [үй.ү] булцгар юмны бунд I.3.1 ●○○ [ж.н] монгол адууны тамга

хөдлөх

бундалз- II.7.1 ●○○ [үй.ү] бундгар юмны байн

булцгар ●○○ [тэ.н] бондгор, бумбагар байн хөдлөх

хэлбэртэй

бундас ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

булцгард- II.7.1 ●○○ [үй.ү] булцгар болох

бундга ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

булцгардуу ●○○ [тэ.н] булцгар байрын

бундгана- II.10.1 ●○○ [үй.ү] бундгар юмны

булцруу I.12.1 ●○○ [ж.н] булцуу, ур, товруу

хөдлөх

булцруут- II.6.1 ●○○ [үй.ү] булцруу тогтох

бундгар ●○○ [тэ.н] бондгор, бөөрөнхийдүү

булцуу I.12.1 ●○○ [ж.н] битүү хавдар, бээр

бундгард- II.7.1 ●○○ [үй.ү] бундгар болох

булцуу I.12.1 ●○○ [ж.н] юмны булцайсан бундгардуу ●○○ [тэ.н] бундгар байрын

бөөрөнхий хэсэг

бундир I.5.1 ●○○ (амь.) [ж.н] эхээс дөнгөж

булцуулаг ●○○ [тэ.н] булцуу ихтэй; ~ үндэс

гарсан нялх ботго

булцуутан I.20.1 ●○○ (урга.) [ж.н] иш бундуй I.15.1 ●○○ [ж.н] бие жижиг, махлаг

найлзуур, хажуугийн үндэс дээр нь булцуу тарган хүүхэд

үүсдэг нэг зүйл мод

бундуу I.30.1 ●○○ [ж.н] юманд гарсан ур,

булчин I.16.1 ●●● [ж.н] хүн, амьтны агших бундгар юм

сунах хөдөлгөөнт эрхтэн, ~ шөрмөс

бундхорол I.17.2 ●○○ (шаш.) [ж.н] хорлол

булчинд- II.7.1 ●○○ [үй.ү] булчингаас нь зэтгэрээс хамгаалах сахиус

барих

буниа I.30.1 ●○○ (шаш.) [ж.н] буян, буянт үйл,

булчинлаг ●●○ [тэ.н] булчин ихтэй, ач тус, сайн үйл

булчин нь сайн хөгжсөн

буниа I.30.1 ●○○ (урга.) [ж.н] олон наст

булчирхай I.15.1 ●○○ [ж.н] ~ цочих, бамбай ~

цэцэгт ургамал

булчирхайлаг ●○○ [тэ.н] булчирхай ихтэй

буниас I.9.1 ●○○ (урга.) [ж.н] нэг зүйл өвслөг

булчирхайт- II.6.1 ●●○ [үй.ү] булчирхай ургамал

бүхий болох

бунхал- II.11.1 ●○○ [үй.ү] шарил бунханд

булш I.11.1 ●●○ [ж.н] ~ бунхан, хиргисүүр ~

агуулах

булшил- II.11.1 ●○○ [үй.ү] булж оршуулах

бунхан I.20.1 ●●○ [ж.н] нас барсан хүний

булшлагч I.4.1 ●○○ [ж.н] юмыг газарт булагч, чандрыг агуулах барилга

дарагч, үхүүлэн сөнөөгч

бунцгар ●○○ [тэ.н] бонцгор, монцгор

буль- II.13.1 ●○○ [үй.ү] хүчирхийлэн авах, бунцгард- II.7.1 ●○○ [үй.ү] бунцгар болох

булаах

бунцгардуу ●○○ [тэ.н] бунцгар байрын

буль- II.13.1 ●○○ [үй.ү] дийлэх, давамгайлах

бур ●○○ [а.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

бульд- II.6.1 ●○○ [үй.ү] ямар нэг зүйлийг арга бур I.1.1 ●○○ (урга.) [ж.н] ногоон хөвд, замаг

эвээр биш хүчээр хийх

бур- II.3.1 ●○○ [үй.ү] чалчих; хөөсрөх; хурах,

бум ●○○ [то.н] арван түм, зуун мянга

хуйлрах

бумба I.18.1 ●○○ [ж.н] монгол адууны тамга

бураа I.12.1 ●○○ [ж.н] хавирганы ясны толгой

бумба I.18.1 ●○○ (шаш.) [ж.н] хумх, рашааны ~

бураа I.12.1 ●○○ (урга.) [ж.н] уул, хээр газар

бумба I.18.1 ●○○ (шаш.) [ж.н] бунхан, хүй хүйгээр ургасан мод бут, зураа; нарийн

52

53

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

бургас

зүйлд бурзан тааруулах

бураа ●○○ [тэ.н] чалчаа, олон үгтэй

бурзай- II.1.1 ●○○ [үй.ү] ус, хөлс зэрэг хөлрөн

бурагч I.4.1 ●○○ [ж.н] дэмий ярьдаг чалчаа бөнжгөнөх; сагсайх, хөлс ~

хүн

бурзалз- II.7.1 ●○○ [үй.ү] байн байн бурзайх

бурам I.17.1 ●●○ [ж.н] нишингэ, чихэрлэг бурзан I.16.1 ●○○ [ж.н] хөдөлгөхөд

амттай идээ, бал ~; чихэр ~

бужигнадаг шингэн бодисын ёроол дахь

бурам I.17.1 ●○○ (урга.) [ж.н] нэг зүйл эмийн тунадас

ургамал

бурзан I.16.1 ●○○ [ж.н] хөрсөн дээр бурзайн Б

бурамд- II.7.1 ●○○ [үй.ү] элдэв боов боорцогт сагасан хужир

бурам хийх, бурмаар бүрэх, хучих; гоёх

бурзан I.16.1 ●○○ [ж.н] үлээвэр хөгжим, гаанс

бурамлаг ●○○ [тэ.н] бурам бүхий

зэргийн үлээх, сорох хэсэг

бурангуй ●○○ [тэ.н] шударга бус, харгис бурзан I.16.1 ●○○ [ж.н] дааварласан хөлс

хэрцгий явдалтай

бурзант- II.7.1 ●○○ [үй.ү] бурзан тогтох

бурангуйл- II.4.1 ●○○ [үй.ү] бурангуйгаар бурзгана- II.10.1 ●○○ [үй.ү] бурзгар юмны

хяхах

байн байн хөдлөх

бурантаг I.22.1 ●●○ [ж.н] тэмээний буйлнаас бурзгар ●○○ [тэ.н] бөөрөнхий жижиг болоод

уяж хөтлөх нарийн дээс

багсгар

бурантагд- II.7.1 ●○○ [үй.ү] бурантгаас нь бурзгард- II.7.1 ●○○ [үй.ү] бурзгар болох

барих

бурзгардуу ●○○ [тэ.н] бурзгар байрын

бурантагла- II.10.1 ●○○ [үй.ү] тэмээ ~

буриагуул I.1.1 ●○○ (урга.) [ж.н] нэг зүйл

бурга- II.10.1 ●○○ [үй.ү] цас бороо нарийн бутархаг ургамал

ширхгээр орох

буриад I.3.1 ●○○ [ж.н] Монголын нэгэн

бургалж I.4.1 ●○○ (урга.) [ж.н] бургас маягтай угсаатны бүлгийн нэр

бутлаг мод

буриваа I.12.1 ●○○ (урга.) [ж.н] хээгтэж

бурган I.16.1 ●○○ (амь.) [ж.н] ~ бялзуухай: байгаа юманд тогтсон бичил мөөг

бөвөөлж

буриваагана I.18.1 ●○○ (урга.) [ж.н]

бургана- II.10.1 ●○○ [үй.ү] бургах

буриваатан овгийн ургамал

бургана I.18.1 ●○○ (урга.) [ж.н] нэг зүйл буримаг ●○○ [тэ.н] мугуйд, тэнэг

харгана, цайвар харгана

буримагд- II.7.1 ●○○ [үй.ү] буримаг болох

бургас I.9.1 ●●● (урга.) [ж.н] нэг зүйл бут мод, буримагла- II.10.1 ●○○ [үй.ү] хүн мохоох гэж

бут ~

оролдох

бургасаж- II.16.1 ●○○ [үй.ү] бургас шинээр буримд- II.7.1 ●○○ [үй.ү] хүнд үгээр сүрдүүлэх

ургах, бургас элбэгтэй болох

бурманцар I.21.1 ●○○ [ж.н] зөөлөн бурам

бурги- II.2.1 ●○○ [үй.ү] оргилон бужигнах

бурнаа I.12.1 ●○○ (урга.) [ж.н] зэгсний үндэс

бургиа I.12.1 ●○○ [ж.н] бургих байдал, цасны ~

бурсан I.2.1 ●○○ (шаш.) [ж.н] бурхны ном

бургидас I.19.1 ●○○ [ж.н] үйрмэг, бяцхан эрдэмд шамдагч, буянд хичээгч лам

хэсэг

буртаг I.22.1 ●○○ [ж.н] хир ~, хог ~, ~ бузар

бургил- II.4.1 ●○○ [үй.ү] байн байн бургих

буртагла- II.10.1 ●○○ [үй.ү] буртаг болох

бургилуур I.5.1 ●○○ [ж.н] шингэнийг халаах, буруу ●●○ [тэ.н] зөв биш, алдаатай; солгой

хольж хутгах, хий уурыг ялгах зорилгоор бурууд- II.6.1 ●○○ [үй.ү] буруу болох

үлээлгэх арга

буруул- II.4.1 ●○○ [үй.ү] зайлсхийх; зүг чигээ

бургимтгай ●○○ [тэ.н] бургих нь их

өөрчлөн явах, зугтах, оргон зайлах; хүнд

бургимхай ●○○ [тэ.н] бургих нь амархан

танигдахгүй болох; нуух, дарах

бургин- ●○○ [үй.ү] ~ баргин: яарч бужигнах буруут- II.6.1 ●○○ [үй.ү] буруу болох

байдал

буруутан I.20.1 ●○○ [ж.н] бурууг үйлдэгч,

бургина- II.10.1 ●○○ [үй.ү] цас, тоосны бурууг хүлээгч

бяцхан ширхгүүд газарт унах

буруушаа- II.1.1 ●●○ [үй.ү] буруу хэмээн үзэх

бургуй I.15.1 ●●○ [ж.н] юмны нүх сүвийг буруушаал I.1.1 ●○○ [ж.н] буруушаах үйлийн

цэвэрлэх хэрэгсэл

нэр, зэмлэл

бургуйд- II.6.1 ●○○ [үй.ү] бургуйгаар цэвэрлэх

буруушаангуй ●○○ [тэ.н] буруушаасан

бургуус I.9.1 ●○○ (амь.) [ж.н] шумуулын байдалтай, буруушаах янзтай

овгийн нэг зүйл амьтан

бурхай ●○○ [тэ.н] бага хөвүүдийн бие

бурд ●○○ [а.д.ү] ~ хийх, нунтаг юм пурхийх

өсгөлөн байдал

буржгар ●○○ [тэ.н] бужгар, аржгар

бурхан I.20.1 ●●● (шаш.) [ж.н] ~ шүтээн

буржгард- II.7.1 ●○○ [үй.ү] буржгар болох

бурхан I.20.1 ●○○ [ж.н] улаан ~: улаанууд,

буржгардуу ●○○ [тэ.н] буржгар байрын

цагаан ~: цэцэг өвчин

буржий- II.1.1 ●○○ [үй.ү] буржгар болох

бурхант- II.7.1 ●○○ [үй.ү] улаан бурхан,

бурз I.3.1 ●○○ (урга.) [ж.н] ойт хээрийн олон цагаан бурхан өвчин тусах

наст өвслөг ургамал

бурханч ●○○ (шаш.) [тэ.н] бурхан бүтээгч, ~

бурзагна- II.10.1 ●○○ [үй.ү] бүрээ бишгүүрийн лам

52

53

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

бурханчил- II.11.1 ●○○ [үй.ү] бурхан мэтээр сарнимал

дээдлэх, шүтэх

бутархаг ●○○ [тэ.н] ~ ургамал

бурханчлал I.1.1 ●○○ (шаш.) [ж.н] бурхан бутархай ●○○ [тэ.н] саланги, тархай, задгай;

болгон шүтэх, тахил шүтээн болгох нь

~ тоо; ~ мөнгө; тархай ~

бурхи I.13.1 ●●○ (амь.) [ж.н] гурван наснаас бутархайл- II.4.1 ●○○ [үй.ү] бутархай болгох

дээш эр тарвага

бутас I.9.1 ●○○ [ж.н] багсарч ургасан мөөг

Б бурхир- II.5.1 ●○○ [үй.ү] утаа, уур багсран бутач ●○○ [тэ.н] хууль ёсны эцэггүй, эцэг нь

гарах

тодорхойгүй

бурчигна- II.10.1 ●○○ [үй.ү] бур бур хийсэн бутач- II.16.1 ●○○ [үй.ү] ахин дахин бутлах

чимээ гарах

бутиул I.1.1 ●○○ (урга.) [ж.н] сүрлээр нь цаас

бурш I.4.1 ●○○ (урга.) [ж.н] хар чинжүү

хийдэг олон наст өвслөг ургамал

бурь- II.13.1 ●○○ [үй.ү] гүжирмэг мугуйд зан бутлаг ●○○ [тэ.н] сөөг ургамлын өтгөн

гаргах, хүчээр албадан тулгах

салаархаг байдал

бурь I.23.1 ●○○ [ж.н] исэж гашилж буй ундаан бутлагч I.4.1 ●○○ [ж.н] бутлах үйлийг хийгч

дээгүүр суух цагаан, ногоон хөгц

бутлалт I.3.1 ●○○ [ж.н] бутлах үйлийн үр дүнг

бурьт- II.7.1 ●○○ [үй.ү] идээ ундаан дээгүүр заасан нэр

хөгц тогтох

бутлуур I.5.1 ●○○ [ж.н] бутлах хэрэгсэл

бус ●●○ (баймж.) [тэ.н] биш, үгүй гэсэн утга бутнуур I.5.1 ●○○ (урга.) [ж.н] нэг зүйл

илтгэнэ

ургамал

бус ●○○ [тэ.н] өөр, ондоо, харь

бутраг ●○○ [тэ.н] задархай, олон хэсэг зүйл

бусаг ●○○ [тэ.н] жижиг сажиг, аар саар, бутрал I.1.1 ●○○ [ж.н] бутрах үйлийн нэр

ялихгүй юм, хэсэг ~

бутрамтгай ●○○ [тэ.н] бутарч сарних нь их

бусанга- II.10.1 ●○○ [үй.ү] бусниулах, түйвээх

бутрамхай ●○○ [тэ.н] амархан бутардаг

бусангуй ●○○ [тэ.н] буснисан байдалтай

бутранхай ●○○ [тэ.н] бутарч сарнисан

бусар- II.12.1 ●○○ [үй.ү] сүйдэх, бүрлэх; бутуул I.1.1 ●○○ (урга.) [ж.н] бэлчээрийн

буцрах, урваж хөрвөх

ургамал

бусармаг ●○○ [тэ.н] хэлснээ буцах зантай

буу I.12.1 ●●● [ж.н] ~ шийдэм, ~ зэвсэг

бусармагла- II.10.1 ●○○ [үй.ү] бусармаг зан буу- II.1.1 ●●○ [үй.ү] мориноос ~, үер ~,

ааш гаргах

цалин ~

бусга- II.10.1 ●○○ [үй.ү] давхийн хажуу тийш буу I.12.1 ●○○ (амь.) [ж.н] халим загас

бултах

бууд- II.6.1 ●●○ [үй.ү] бай ~

бусгамтгай ●○○ [тэ.н] бусгах нь олонтоо

буудагч I.4.1 ●○○ [ж.н] мэргэн ~

бусгамхай ●○○ [тэ.н] амархан үргэдэг

буудай I.15.1 ●●● (урга.) [ж.н] баг цэцэг нь

бусгуу ●○○ [тэ.н] бусгах, булгих зан байдал

сүрлийнхээ оройд шулуун ургадаг нэг наст

бусгуур- II.5.1 ●○○ [үй.ү] зэвүүрхэн зайлах

өвс, тариа ~

буслаг I.6.1 ●○○ (амь.) [ж.н] харцгайтай адил буудай I.15.1 ●○○ [ж.н] монгол адууны тамга

цагаан өнгийн нэг зүйл шувуу

буудайт ●○○ [тэ.н] цагаан бор зүстэй, ~ хонь

бусни- II.2.1 ●●○ [үй.ү] устах, мөхөх, сарних

буудал I.17.1 ●●● [ж.н] явуулын хүний буух,

бусраач ●○○ [тэ.н] урваач, шарваач

амрах, хоноглох газар, зочид ~; зогсоол

бусраг I.6.1 ●○○ [ж.н] батга, бижрүү

буудалла- II.10.1 ●○○ [үй.ү] үдлэх, хоноглох

бусхи ●○○ [тэ.н] олиггүй, зүй бус зантай

буудалт I.3.1 ●○○ [ж.н] буудах үйлийн үр дүнг

бусцар ●○○ [тэ.н] бусармаг, ~ хэлбэр, этгээд, заасан нэр

буруу, ташаа

буудалцаан I.2.1 ●○○ [ж.н] харилцан

бусчил- II.11.1 ●○○ [үй.ү] бус ондоо гэж үзэх

буудалцах явдал

бусчлал I.1.1 ●○○ [ж.н] үгүйсгэх үзэл

буудлага I.18.1 ●○○ [ж.н] буудах дадлага;

бут I.9.1 ●●● (урга.) [ж.н] ургамлын уг ёслолын ~

орчмоосоо салаалсан модорхог, өвсөрхөг бууз I.9.1 ●●● [ж.н] жигнэж болгох битүү хоол

иш, мөчир; мод ~

буулга I.25.1 ●○○ [ж.н] хөллөгөөний малын

бут ●○○ [д.д.ү] ~ ниргэх

хүзүүнд уях бөгтөр мод

бутал- II.11.1 ●○○ [үй.ү] бутархай болгох

буулгавар I.21.1 ●○○ [ж.н] хуулбар

бутал- II.11.1 ●○○ [үй.ү] бут бутаар багцлан буулгагч I.4.1 ●○○ [ж.н] хуулбарлах, хувилан

ургах

буулгах хүн

буталж I.4.1 ●○○ (урга.) [ж.н] цаа бугын иддэг, буулгал I.1.1 ●○○ [ж.н] сийрүүлэн бичиж

хагийн төрлийн ургамал

тэмдэглэсэн бичиг, ~ бичиг

бутан I.16.1 ●○○ [ж.н] хумгар амсартай буулгамал ●○○ [тэ.н] буулгаж бичсэн буюу

бумбагар ваар

зурсан, олшруулсан зүйл

бутар- II.12.1 ●○○ [үй.ү] хагарч ~, сарниж ~

буулиа I.12.1 ●○○ [ж.н] нохой, шувуу зэргийн

бутаргана I.18.1 ●○○ (урга.) [ж.н] сухайн ан амьтан барих дадал

овгийн сөөгөнцөр

буулимал ●○○ [тэ.н] нохой, харцага ан барих

бутармал ●○○ [тэ.н] нэгэнт бутарсан, сургуультай болсон нь

54

55

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

буулт I.3.1 ●○○ [ж.н] буух үйлийн үр дүнг бууцал- II.11.1 ●○○ [үй.ү] айл гэр, нүүдлийн

заасан нэр, цохилт, ~ хийх

бууж нутаглах газрыг хуваарилан зааж өгөх;

бууль- II.13.1 ●○○ [үй.ү] бүргэд, харцагаар ан суурьшиж суух

гөрөө бариулж сургах

бууч ●○○ [тэ.н] буудахдаа чадамгай, мэргэн ~

буумал I.17.1 ●○○ (шаш.) [ж.н] бөөгийн онгод

бух I.3.1 ●●○ (амь.) [ж.н] агтлаагүй үхэр;

буур I.5.1 ●●● (амь.) [ж.н] агтлаагүй тэмээ

суваг шуудуу

буур I.5.1 ●○○ [ж.н] шаазан хийдэг наанги бух I.3.1 ●○○ [ж.н] цэрэг ангийн бүлэг, цэрэг

шороо

дайны төхөөрөмж

Б

буур- II.5.1 ●●● [үй.ү] доошлох, доройтох

бух- II.6.1 ●○○ [үй.ү] булгих, далдлах

буурагч ●○○ [тэ.н] доош буурсан

бух- II.6.1 ●○○ [үй.ү] ташаалдан тонгорох мэх

буурагч ●●○ [тэ.н] гүүний буурал зүсэм

хийх

буурай ●●○ [тэ.н] буурал, ~ эмээ

бухаа ●○○ [тэ.н] бухаж булздаг зантай

буурай ●●○ [тэ.н] дорой, ядуу

бухаар I.5.1 ●○○ [ж.н] адууны боловсруулж

буурайвтар ●○○ [тэ.н] нэн ядуу, дорой; элдсэн шир

цөөвтөр тооны

бухал I.17.1 ●○○ [ж.н] ~ өвс

буурайд- II.6.1 ●○○ [үй.ү] дорой буурай болох

бухалд- II.7.1 ●○○ [үй.ү] өвсийг бухал болгох

буурайдуу ●○○ [тэ.н] буурай байрын, бухалла- II.10.1 ●○○ [үй.ү] бухалдах

ядуувтар, доройхон, цөөхөн тооны

бухалш- II.9.1 ●○○ [үй.ү] бухал шинжтэй

буурайчил- II.11.1 ●○○ [үй.ү] буурайг ялгах, болох

буурайг нь далимдуулах

бухандай I.15.1 ●●○ (амь.) [ж.н] ~ бяруу;

буурал ●○○ [тэ.н] ~ морь, цал ~

асман

буурал I.17.1 ●○○ [ж.н] доройтол, уруудал

бухандай I.15.1 ●○○ [ж.н] ~ дэл: морины

бууралд- II.7.1 ●○○ [үй.ү] хэт буурал болох

гөхөл үлдээлгүй зассан дэл

бууралдуу ●○○ [тэ.н] буурал байрын

бухандайл- II.4.1 ●○○ [үй.ү] бухандай дэл

бууралт- II.7.1 ●●○ [үй.ү] буурал болох

үлдээх, дэлийг гөхөлгүй мухарлаж засах

бууралт I.3.1 ●○○ [ж.н] буурах үйлийн үр дүнг бухандайл- II.4.1 ●○○ [үй.ү] бух биш үхэр

заасан нэр, өсөлт ~

бухын зан гаргах

буурамгай ●○○ [тэ.н] сүүмгэр

бухар I.21.1 ●○○ (шаш.) [ж.н] чухаг дээд

буурамтгай ●○○ [тэ.н] буурч доошлох гурвын шүтээнийг агуулсан орон сүм

онцлогтой

бухар I.21.1 ●○○ [ж.н] тариалаагүй

буурангуй ●○○ [тэ.н] уруудангуй

тариалангийн талбай

буурил- II.4.1 ●○○ [үй.ү] буудаллах, нутаглах, бухар I.21.1 ●○○ [ж.н] бөгс, ёроол

суурилах

бухарла- II.10.1 ●○○ [үй.ү] бухар болгох, адаг

буурилх- II.7.1 ●○○ [үй.ү] буурь сууриараа болгох

бардамнах, буурь заах

бухас- II.15.1 ●○○ [үй.ү] үнээ бух эрэх

буурс- II.7.1 ●○○ [үй.ү] ингэний буур эрэх

бухат- II.15.1 ●○○ [үй.ү] бух үнээнд харайх;

буурцаг I.22.1 ●○○ (урга.) [ж.н] ургамлын бух мэт аашлах

жижиг мөхлөг үр суусан цацаг, бурцаг

бухил- II.4.1 ●○○ [үй.ү] бухимдлаа гаргах гэж

буурцагла- II.10.1 ●○○ [үй.ү] буурцаг гарах

илүү аашлах

буурцгай I.15.1 ●○○ (урга.) [ж.н] ургамлын бухимд- II.7.1 ●●○ [үй.ү] уур төрж бачимдах

уутан хальс

бухимдал I.17.1 ●○○ [ж.н] бухимдах үйлийн

буурцгана I.18.1 ●○○ (урга.) [ж.н] буурцгийн нэр

овгийн нэг наст ургамал

бухимдамтгай ●○○ [тэ.н] байнга бухимдаж

буурч I.4.1 ●○○ [ж.н] аян замын хүмүүсийн байдаг, бухимдах нь олонтоо

буух, хооллох хөлсний гэр, аянчны буудал

бухимдамхай ●○○ [тэ.н] бухимдах зантай,

буурь I.28.1 ●●● [ж.н] гэрийн ~; ~ суурь

үе үе бухимддаг

буурьш- II.9.1 ●○○ [үй.ү] суурьших

бухимдангуй

●○○

[тэ.н]

бухимдсан

буухиа ●○○ [тэ.н] яаралтай, түргэн шуурхай

байдалтай

буухиа I.12.1 ●○○ [ж.н] зарлиг мэдээг бухимдуу ●○○ [тэ.н] тэвдүү, бачимдуу

биечлэн хүргэх шуурхай элч, хиа

бухина- II.10.1 ●○○ [үй.ү] мунгинах

буухиал- II.4.1 ●○○ [үй.ү] буухиагаар бухитна- II.10.1 ●○○ [үй.ү] бухинах, бүтээж

дамжуулах, өртөөлөх

чадахгүй дэмий мунгинах

буухиачил- II.11.1 ●○○ [үй.ү] өртөөлөн бухлаг I.6.1 ●○○ (амь.) [ж.н] хулганатай

дамжуулах

төстэй, бие том, сүүлгүй амьтан

бууц I.9.1 ●●○ [ж.н] буудаллаж байсан газар; бухна- II.10.1 ●○○ [үй.ү] харвах намнахад

малын ~

морь авч ирэх

бууцаж- II.16.1 ●○○ [үй.ү] бууц элбэгтэй буц- II.6.1 ●●○ [үй.ү] эргэж ~, няцаж ~

болох

буцаалт I.3.1 ●○○ [ж.н] буцаах үйлийн үр

бууцай I.15.1 ●●○ (урга.) [ж.н] хүнсэнд дүнг заасан нэр

хэрэглэдэг өргөст ногоо

буцал- II.11.1 ●●○ [үй.ү] ус ~; хор шар ~

54

55

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

буцал I.17.1 ●○○ [ж.н] буцах үйлийн нэр, бүгчим ●●○ [тэ.н] салхигүй халуун

харил ~

бүгчимд- II.7.4 ●○○ [үй.ү] бүгчим халуун

буцалгаа I.12.1 ●○○ [ж.н] ингэний хоормог, болох

айрагт шар тос, гурил, чихэр хольж бүгчимдүү ●○○ [тэ.н] бүгчим байрын

буцалгасан шингэн идээ

бүгш- II.9.4 ●○○ [үй.ү] бүгчимдэх, сэм

буцалгагч I.4.1 ●●● [ж.н] шингэн зүйлийг хуйвалдах

Б халаах, буцалгах зориулалттай сав

бүгш- II.9.4 ●○○ [үй.ү] үргэлжлэн ханиалгах

буцалгуур I.5.1 ●○○ [ж.н] хоормог самарч бүгшмэл ●○○ [тэ.н] салхигүйгээс халуун

хийдэг нэг зүйл цагаан идээ

чийглэг агаар бүгшсэн

буцалмал ●○○ [тэ.н] нэгэнт буцалсан, халуун

бүгшүү ●○○ [тэ.н] бүгшмэл

буцалт I.3.1 ●○○ [ж.н] буцах үйлийн үр дүнг бүгшээ I.12.4 ●○○ [ж.н] дарагдаж муудсан

заасан нэр, эргэлт ~

юм, новш

буцамтгай ●○○ [тэ.н] эргэж буцах, няцах бүгэг I.5.4 ●○○ (амь.) [ж.н] алтан эрвээхэй

зантай

бүгэгч I.4.4 ●○○ [ж.н] нуугдаж хоргодсон хүн

буцамхай ●○○ [тэ.н] амархан буцдаг, бүгэлт I.3.4 ●○○ [ж.н] далдлан нуугдахуй

шантардаг, ухардаг, буцах зантай

бүгээвтэр ●●○ [тэ.н] бүгээн зүс дийлэнх

буцар- II.12.1 ●○○ [үй.ү] хэлсэн, амласнаас байдал

няцах

бүгээд- II.6.4 ●○○ [үй.ү] бүгээн болох

буцламгай ●○○ [тэ.н] буцалж байгаа

бүгээн ●○○ [тэ.н] цайруу, бараан биш зүсэм

буцмал ●○○ [тэ.н] төрхөмдөө буцсан эхнэр

бүгээнд- II.7.4 ●○○ [үй.ү] бүгээн болох

бучит I.19.1 ●○○ [ж.н] нэхийгээр хийсэн бүгээндүү ●○○ [тэ.н] бүгээн байрын

малгай

бүгээр- II.5.4 ●○○ [үй.ү] бүгээн болох

бушуу ●○○ [тэ.н] ~ түргэн

бүгээт- II.6.4 ●○○ [үй.ү] бор цайвар өнгөтэй

бушууд- II.6.1 ●○○ [үй.ү] түргэдэх

болох

бушуул- II.4.1 ●○○ [үй.ү] түргэлэх, хурдлах, бүгээхэй I.15.4 ●○○ (амь.) [ж.н] шар шувууны

яаравчлах

багийн шувуу

буюу ●●○ [хо.үг] эсвэл

бүд I.9.4 ●○○ (амь.) [ж.н] ууль, ~ийн шувуу

буян I.2.1 ●●● [ж.н] ~ нүгэл, ~ болох

бүд I.9.4 ●○○ (шаш.) [ж.н] ад шулмын эсрэг

буянтан I.20.1 ●●○ [ж.н] буян болсон ачтан

зүүх сахиус, ~ийн сахиус

буянч ●○○ [тэ.н] буянтай үйл хийх дуртай

бүдгэвтэр ●○○ [тэ.н] бага зэрэг бүдэг

бүвгэнэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] бувтнах; хөдөлж бүдгэр- II.5.4 ●○○ [үй.ү] бүдэг болох, бүүдийх

ядах

бүдгэрэл I.17.4 ●○○ [ж.н] бүдгэрэх үйлийн

бүвнэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] үгийг тодорхойгүй нэр

хэлэх, амандаа бувтнах

бүднүүр I.5.4 ●○○ (урга.) [ж.н] говьд ургах нэг

бүвнэн ●○○ [а.д.ү] ~ бавнан ярих

зүйл ургамал

бүвтнүүр ●○○ [тэ.н] хөдөлж ядсан; бувтнасан

бүднэ I.18.4 ●○○ (урга.) [ж.н] нэг зүйл

бүвтнэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] бувтнах

ургамал, ~ сүүл

бүвэр I.21.4 ●○○ (амь.) [ж.н] ~ бялзуухай: бүдрэг I.5.4 ●○○ [ж.н] ан хийх арга

бөвөөлжин шувуу

бүдрээ ●○○ [тэ.н] тээглээ

бүг ●○○ [а.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

бүдүү I.30.4 ●○○ (амь.) [ж.н] нэг зүйл галуу

бүг- II.3.4 ●○○ [үй.ү] далдлан хоргодох; бүтэх бүдүүвтэр ●○○ [тэ.н] бага зэрэг бүдүүн

битүүрэх

бүдүүвч ●●○ [тэ.н] тойм ~

бүгд I.3.4 ●○○ [тө.ү] цөм, булт

бүдүүвчил- II.11.4 ●○○ [үй.ү] тоймлон

бүгдгэр ●○○ [тэ.н] түгдгэр

багцаалах

бүгдгэрдүү ●○○ [тэ.н] бүгдгэр байрын, бүдүүвчлэл I.1.4 ●○○ [ж.н] бүдүүвчлэх

түгдгэрдүү

үйлийн нэр

бүглэс I.9.4 ●○○ (урга.) [ж.н] тоор жимс

бүдүүд- II.6.4 ●●○ [үй.ү] хэт бүдүүн болох

бүгмэл ●○○ [тэ.н] бүгж нуугдсан байдал

бүдүүл- II.4.4 ●○○ [үй.ү] бүдүүн тоймоор

бүгнүүр I.5.4 ●○○ [ж.н] бүгнэх төхөөрөмж

үзэх, үл нарийвчлах

бүгнэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] битүү дарж байлгах; бүдүүлэг ●○○ [тэ.н] болхи ~

жигнэх, халаах

бүдүүлэгд- II.7.4 ●○○ [үй.ү] бүдүүлэг нь

бүгнэм ●○○ [тэ.н] ~ халуун: бүгчим халуун

хэтрэх, хэт бүдүүлэг байх

бүгт ●○○ [тэ.н] бүрхэг, илэрхий бус

бүдүүлэгдүү ●○○ [тэ.н] бүдүүлэг байрын

бүгтрэл I.1.4 ●○○ [ж.н] замхрал

бүдүүн ●●● [тэ.н] нарийн биш; том, ~ үхэр,

бүгтүүл I.1.4 ●○○ [ж.н] бүслэгдэж боогдож ~ зүрхтэй

хураагдсан юм

бүдүүнд- II.7.4 ●○○ [үй.ү] бүдүүн болох

бүгтэд- II.15.4 ●○○ [үй.ү] бүгт болох

бүдүүндүү ●○○ [тэ.н] бүдүүн байрын

бүгтэр- II.12.4 ●○○ [үй.ү] бүгт болох, бүдүүр- II.5.4 ●○○ [үй.ү] бүдүүн болох

тодорхойгүй болох; үгдрэх

бүдүүрэл I.17.4 ●○○ [ж.н] бүдүүрэх үйлийн

бүгүүл I.1.4 ●○○ [ж.н] дутааж бүгсэн хүн

нэр

56

57

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

бүдүүс- II.6.4 ●○○ [үй.ү] хэт бүдүүн болох

архи, сувс

бүдчээ ●○○ [тэ.н] байнга бүдэрдэг байдал

бүлгээ ●○○ [дут.ү.ү] өгүүлбэр төгсгөх баймж

бүдэг ●●○ [тэ.н] тод бус, ~ бадаг, үзэгдэх утга

төдий

бүлд- II.7.4 ●○○ [үй.ү] олон хүн хамтрах,

бүдэгдүү ●○○ [тэ.н] бүдэг байрын

бүллэх

бүдэнгэ ●○○ [тэ.н] нүдний аньсага буунги бүлдүү ●○○ [тэ.н] хүн хүч сайтай, ам бүл

байдал

олуулаа

бүдэнгэдүү ●○○ [тэ.н] бүдэнгэ байрын

бүллэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] олуул хүч хамтран Б

бүдэнгэр- II.5.4 ●○○ [үй.ү] бүдэнгэ болох

оролцох

бүдэр ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

бүлсгэлт I.3.4 ●○○ [ж.н] хүйтэнд дотор нь гал

бүдэр- II.12.4 ●○○ [үй.ү] тээглэх, торох

хийж болох бэхийн ширмэн зууруул

бүдэргэ I.18.4 ●○○ [ж.н] нүх ухаж ан амьтныг бүлт ●○○ [д.д.ү] ~ үсрэх

гэнэдүүлэн унагах арга

бүлт- II.7.4 ●○○ [үй.ү] морь мал байж ядан

бүдэргээ I.12.4 ●○○ [ж.н] далдалсан нүхэнд хөөрөн тэмүүлэх

унагаж авлахуй

бүлтгэнэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] бүлтэг бүлтэг

бүдэрхий I.15.4 ●○○ [ж.н] амьтны өвчүүний хийх

дээд төвгөр хэсэг

бүлтгэр ●○○ [тэ.н] овгор,товгор, дүрэлгэр, ~

бүдэрхийл- II.11.4 ●○○ [үй.ү] бүдчих

нүд

бүдэрхийл- II.4.4 ●○○ [үй.ү] өвчүүнээс бүлтгэрд- II.7.4 ●○○ [үй.ү] хэт бүлтгэр болох

бүдэрхийг салгах

бүлтий- II.1.4 ●○○ [үй.ү] бүлтгэр болох

бүдэч- II.16.4 ●○○ [үй.ү] байн байн бүдрэх

бүлтэг ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

бүж- II.8.4 ●○○ [үй.ү] бүжиглэх

бүлтэл- II.11.4 ●○○ [үй.ү] мөлтлөх

бүжиг I.21.4 ●●● [ж.н] ардын ~, сонгодог ~

бүлтэлз- II.7.4 ●○○ [үй.ү] бүлтгэр юмны байн

бүжиглэ- II.10.4 ●●● [үй.ү] бүжих, бүжиг хийх

байн хөдлөх

бүжиглэгч I.4.4 ●○○ [ж.н] бүжиглэн буй хүн

бүлтэн ●○○ [тэ.н] бүлтгэр хөөрхөн

бүжиглэл I.1.4 ●○○ [ж.н] бүжиглэх үйлийн бүлтэр- II.12.4 ●○○ [үй.ү] бүлт гарах, мултрах

нэр

бүлтэс ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

бүжигч ●○○ [тэ.н] бүжихдээ чадамгай, бүлтээхэй ●○○ [тэ.н] хөөрхөн, бүлтгэрдүү

бүжиглэх дуртай

бүлүүр I.5.4 ●●● [ж.н] айраг бүлэх хэрэгсэл

бүжигчин I.20.4 ●●● [ж.н] бүжгээр мэргэшсэн бүлүүрд- II.7.4 ●○○ [үй.ү] бүлүүрээр бүлэх

хүн

бүлх I.9.4 ●●○ [ж.н] булчингийн нягт,

бүжил I.17.4 ●○○ [ж.н] бүжих байдал

хатуувтар шөрмөс

бүжим I.17.4 ●○○ [ж.н] монгол ардын бүжиг, бүлхгэнэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] бүлхгэр юмны

аман наадмын хослол

үргэлжлэн хөдлөх

бүйлс I.9.4 ●○○ (урга.) [ж.н] нэг зүйл мод

бүлхгэр ●○○ [тэ.н] бяцхан овгордуу бөгөөд

бүйлт- II.7.4 ●○○ [үй.ү] хутга, хайч мохоо нойтон нялцгай

болох

бүлхгэрдүү ●○○ [тэ.н] бүлхгэр байрын

бүл I.1.4 ●●● [ж.н] ам ~, гэр ~, ~ нэмэх

бүлхий- II.1.4 ●○○ [үй.ү] бүлхгэр болох

бүл- II.4.4 ●●○ [үй.ү] айраг ~; чичих хатгах

бүлхэг ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

бүл I.1.4 ●●○ [ж.н] хүч ~, ~ чадал

бүлхэлз- II.7.4 ●○○ [үй.ү] бүлхгэр юмны байн

бүлбий- II.1.4 ●○○ [үй.ү] бүлбэгэр болох

байн хөдлөх

бүлбэг ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

бүлхэн I.20.4 ●○○ [ж.н] судас зэрэгт үүссэн

бүлбэгэр ●○○ [тэ.н] үлбэгэр, сул дорой

цүлхэн

бүлбэгэрд- II.7.4 ●○○ [үй.ү] бүлбэгэр болох

бүлхэр- II.12.4 ●○○ [үй.ү] бүлх мэт болох

бүлбэгэрдүү ●○○ [тэ.н] бүлбэгэр байрын

бүлхэс ●○○ [д.д.ү] ~ хийх, гэнэт бүлхийх

бүлбэлз- II.7.4 ●○○ [үй.ү] бүлбэгэр юмны бүлцгэнэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] бүлцгэр юмны

хөдлөх

үргэлжлэн хөдлөх

бүлбэр ●○○ [тэ.н] бүлээхэн, зөөг

бүлцгэр ●○○ [тэ.н] овгор, цүлцгэр, цэлцгэр

бүлбэс ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

бүлцгэрд- II.7.4 ●○○ [үй.ү] бүлцгэр болох

бүлгүйд- II.6.4 ●○○ [үй.ү] хүн хүч дутах

бүлцгэрдүү ●○○ [тэ.н] бүлцгэр байрын

бүлгүйдэл I.17.4 ●○○ [ж.н] хүн хүч үл бүлций- II.1.4 ●○○ [үй.ү] бүлцгэр болох

хүрэлцэхүй

бүлцэг ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

бүлгэм I.1.4 ●●○ [ж.н] үйл хэрэг нэгдсэн хэсэг бүлцэлз- II.7.4 ●○○ [үй.ү] бүлцгэр юмны

бүлэг хүн

бүлцэс бүлцэс хөдлөх

бүлгэмд- II.7.4 ●○○ [үй.ү] бүлгэм болон бүлцэн ●○○ [тэ.н] нүдний зовхи бүлцгэр

нэгдэх

бүлцэс ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

бүлгэмдэл I.17.4 ●○○ [ж.н] эв санааны бүлч- II.9.4 ●○○ [үй.ү] олонтоо бүлэх

нэгдэл

бүлэг I.21.4 ●●● [ж.н] хэсэг ~, анги ~

бүлгэмнэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] бүлгэмдэх

бүлэгдэл I.17.4 ●○○ [ж.н] бүлэгдсэн болц,

бүлгэн I.2.4 ●○○ [ж.н] амт муутай шимийн байдал

56

57

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

бүлэглэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] бүлэг болгон бүрд I.3.4 ●●○ [ж.н] цөл, говь дахь ус,

хуваах; бүлэг болон нэгдэх

ургамалтай газар, баян ~

бүлэглэл I.1.4 ●○○ [ж.н] бүлэглэх үйлийн нэр

бүрд- II.7.4 ●●○ [үй.ү] бүрэн болох

бүлэгнэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] өтгөрөх

бүрдмэл ●○○ [тэ.н] нэгэнт бүрдсэн, бүрэн

бүлэгнэл I.1.4 ●○○ [ж.н] цусны ~

бүтэн

бүлэгчил- II.11.4 ●○○ [үй.ү] бүлэг байгуулан бүрдүүлбэр I.5.4 ●○○ [ж.н] аливаа зүйлийн

Б ажиллах

бүрэлдэхүүн хэсэг

бүлэлт I.3.4 ●○○ [ж.н] бүлэх үйлийн үр дүнг бүрдүүлэл I.17.4 ●○○ [ж.н] бүрдүүлэх үйлийн

заасан нэр

нэр

бүлэн I.16.4 ●○○ [ж.н] өтгөрч нөжирсөн цус

бүрдүүлэлт I.3.4 ●○○ [ж.н] бүрдүүлэх үйлийн

бүлэн I.16.4 ●○○ [ж.н] харвах бай

үр дүнг заасан нэр, хэрэг ~

бүлэнт- II.7.4 ●○○ [үй.ү] шингэн цус өтгөн бүрдэг I.21.4 ●○○ [ж.н] шагай хаях тоглоом

болох

бүрдэл I.17.4 ●○○ [ж.н] бүрдсэн байдал

бүлэнцэр I.21.4 ●○○ [ж.н] бүлүүдийн бүрж- II.9.4 ●○○ [үй.ү] бүрэлдэх

хүүхдүүд

бүржгэнэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] хуйлрах,

бүлэрх- II.7.4 ●○○ [үй.ү] хүн бүл олонтойдоо бөмбөгнөх

бардамнах

бүржмэл I.1.4 ●○○ [ж.н] цэлцгэнүүр

бүлэрх- II.7.4 ●○○ [үй.ү] чадал тэнхээ бүрзгэр ●○○ [тэ.н] ~ барзгар

ихтэйдээ бардах

бүрзгэрдүү ●○○ [тэ.н] бүрзгэр байрын,

бүлэрхүү ●○○ [тэ.н] хүн бүл олонтой, чадал бүрсгэрдүү

тэнхээтэй

бүрзий- II.1.4 ●○○ [үй.ү] бүрзгэр болох

бүлэрхэг ●○○ [тэ.н] бүл чадал ихтэй

бүрзээхэй I.15.4 ●○○ [ж.н] бүрзгэр жаахан

бүлээвтэр ●○○ [тэ.н] бүлээн, зөөг байрын

юм

бүлээд- II.6.4 ●●○ [үй.ү] бүлээн болох

бүри I.8.4 ●○○ (амь.) [ж.н] нэг зүйл чоно

бүлээн ●●● [тэ.н] халуун ч биш, хүйтэн ч бүрий- II.1.4 ●○○ [үй.ү] харуй бүрий болох

биш, зөөг байдал

бүрий ●○○ [тэ.н] орой ~, харуй ~

бүлээнд- II.7.4 ●○○ [үй.ү] бүлээн болох

бүрлэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] сүйдэх, үрэгдэх

бүлээндүү ●○○ [тэ.н] бүлээн байрын

бүрлэгч I.4.4 ●○○ [ж.н] талийгаач

бүлээр- II.5.4 ●●○ [үй.ү] бүлээн болох; бага бүрлээч I.4.4 ●○○ [ж.н] бүрлэгч, талийгаач

зэрэг халуурах

бүрмөсөн ●○○ [баймж.] нэгмөсөн

бүлээс- II.6.4 ●●○ [үй.ү] бүлээн болох, бүрнавас I.5.1 ●○○ (шаш.) [ж.н] сарны

дулаацах

зурхайн хорин найман одны нэг

бүлээт- II.6.4 ●○○ [үй.ү] улмаар бүлээн болох

бүрнээ ●○○ [тө.ү] цөм, цугаар, бүгд

бүлээц- II.6.4 ●●● [үй.ү] дулаацах

бүрс ●○○ [д.д.ү] ~ барс хийх

бүн ●○○ [а.д.ү] ~ хийх, бүгчим халууны бүрсгэр ●○○ [тэ.н] бүүдгэр; ноомой, дорой

байдал

бүрсгэрд- II.7.4 ●○○ [үй.ү] бүрсгэр болох

бүнхгэр ●○○ [тэ.н] бүнхэр

бүрсгэрдүү ●○○ [тэ.н] бүрзгэр байрын,

бүнхгэрдүү ●○○ [тэ.н] бүнхгэр байрын

бүрзгэрдүү

бүнхэр ●○○ [тэ.н] тал бөөрөнхийвтөр бүрсий- II.1.4 ●○○ [үй.ү] бүрсгэр болох

хэлбэртэй

бүрсэг I.21.4 ●○○ (урга.) [ж.н] нэг наст өвс

бүнш- II.9.4 ●○○ [үй.ү] эхэр татан уйлах

бүртгэ- II.10.4 ●●○ [үй.ү] шалгаж тэмдэглэх;

бүр- II.3.4 ●●● [үй.ү] тараг~; өнгөлөх гадарлах

бүрэн болгох, бүрдүүлэх

бүр ●○○ [а.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

бүртгэгч I.4.4 ●○○ [ж.н] тоо ~

бүрвэг I.5.4 ●○○ (амь.) [ж.н] мануултай бүртгэл I.1.4 ●●● [ж.н] дүн ~, хүн амын ~

адилавтар амьтан

бүртий- II.1.4 ●○○ [үй.ү] юмны алсаас бүүр

бүргэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] бургин бужигнах

түүрхэн харагдах

бүргэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] яаран сандрах

бүртэлз- II.7.4 ●○○ [үй.ү] байн байн бүртийн

бүргэд I.3.4 ●●○ (амь.) [ж.н] харцагын үзэгдэх

төрлийн махчин шувуу

бүртээ I.12.4 ●○○ [ж.н] хөзөр тоглоход

бүргэдчин I.2.4 ●○○ [ж.н] бүргэдийг анд түрүүнд модоо гаргах хүн

сургах хүн

бүрх I.3.4 ●○○ [ж.н] отрын хүмүүсийн

бүргэл- II.4.4 ●○○ [үй.ү] хуйлрах, мушгирах, хэрэглэх оромж, ~ гэр

эргэлдэх

бүрх I.9.4 ●○○ [ж.н] ~ малгай

бүргэлз- II.7.4 ●○○ [үй.ү] юм бүрэлзэн муу бүрх- II.7.4 ●○○ [үй.ү] хучих; тэнгэр ~, нүд ~

харагдах

бүрхгэр ●○○ [тэ.н] бүрхэг

бүргэн ●○○ [д.д.ү] баргин ~ асгарах

бүрхгэрдүү ●○○ [тэ.н] бүрхгэр байрын,

бүргэнэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] үл мэдэг харагдах

харанхуйдуу

бүргэр- II.5.4 ●○○ [үй.ү] их утаа униар дүүрэх

бүрхдэс I.9.4 ●○○ [ж.н] их цас салхинд

бүргэр ●○○ [тэ.н] бүрэнхий, бүдэг бадаг, дэгдээд буух байдал

баргар

бүрхий II.1.4 ●○○ [ж.н] холын юмны үзэгдэх

58

59

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

бараа бүдэгрэх

бүрээ I.12.4 ●○○ (урга.) [ж.н] ~ өвс, цооргоно

бүрхмэл ●○○ [тэ.н] бүрхсэн байдал

бүрээд- II.6.4 ●●○ [үй.ү] бүрээ татах,

бүрхүүл I.1.4 ●●○ [ж.н] бүрхэж халхлах зүйл

дуугаргах

бүрхүүлт ●○○ [тэ.н] бүрхүүл бүхий

бүрээс I.9.4 ●●● [ж.н] гэрийн ~, сандлын ~

бүрхүүлтэн I.20.4 ●○○ (амь.) [ж.н] ~ амьтад

бүрээсэл- II.11.4 ●●○ [үй.ү] бүрээс хийх

бүрхүүлэг I.21.4 ●○○ [ж.н] бүрхээс

бүрээчин I.20.4 ●●○ [ж.н] бүрээгээр

бүрхэвч I.32.4 ●○○ [ж.н] бүрхэж бүтээсэн юм, хөгжимдөгч, бүрээч

бүрхүүл

бүс I.9.4 ●●● [ж.н] хувцасны ~

Б

бүрхэг ●○○ [тэ.н] ~ бүүдгэр

бүс I.3.4 ●●○ [ж.н] дэлхийн бөмбөрцгийн ~;

бүрхэгдүү ●○○ [тэ.н] бүрхэг байрын

тусгай зориулалт бүхий зурвас газар

бүрхэглэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] бүрхэг болох

бүс I.5.4 ●○○ (шаш.) [ж.н] сарны зурхайн

бүрхэр- II.12.4 ●○○ [үй.ү] цас, борооны хорин найман одны нэг

ширхэг нүд ам руу бужигнах

бүсгүй I.15.4 ●●● [ж.н] эмэгтэй хүн, ~ хүн, ~

бүрхээр I.5.4 ●○○ [ж.н] тогоо нэрэхэд хүүхэд

жалавчийн доор суурилуулдаг торх

бүслүүр I.5.4 ●○○ [ж.н] хил хязгаартай

бүрхээс I.9.4 ●○○ [ж.н] сав хэрэгслийн зурвас газар

амсрыг бүтээх юм

бүслүүр I.5.4 ●○○ [ж.н] юмыг тойруулан

бүрчиглэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] бүрчигт агуулах

бэхэлсэн зүйл

бүрчигнэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] ~ парчигнах: бүслүүрд- II.7.4 ●○○ [үй.ү] бүслүүрээр ороож

олон шувуу зэрэг нисэх

бэхлэх

бүрэг ●○○ [тэ.н] ~ бараг, ~ ичимхий

бүслүүрлэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] бүслүүрдэх

бүрэгд- II.7.4 ●○○ [үй.ү] бүрэг болох

бүслүүрэг I.21.4 ●○○ [ж.н] бэлхүүс буюу бүс

бүрэгдүү ●○○ [тэ.н] бүрэг байрын

бүслэх хэсэг

бүрэгж- II.9.4 ●○○ [үй.ү] бүрэг болох

бүслэг ●○○ [тэ.н] бүс маягтай

бүрэгч I.4.4 ●○○ [ж.н] юмыг бүрэн өнгөлж, бүслэлт I.3.4 ●○○ [ж.н] бүслэн хаахуй

чимэглэн янзлагч хүн

бүсрэг I.5.4 ●○○ [ж.н] улайж барзайн гарах яр

бүрэгш- II.9.4 ●○○ [үй.ү] бүрэг шинжтэй болох

бүсүүхэн I.20.1 ●○○ (урга.) [ж.н] яр шархыг

бүрэлбаа I.12.1 ●○○ (шаш.) [ж.н] бурхны анагаах эмийн ургамал

гурван биеийн нэг, хувилгаан дүр

бүсчил- II.11.4 ●○○ [үй.ү] бүс бүсээр болгох

бүрэлгэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] амьтны амь таслах

бүсчлэл I.1.4 ●○○ [ж.н] бүсчлэх үйлийн нэр

бүрэлгэгч I.4.4 ●○○ [ж.н] сүйтгэн үрэгдүүлэгч

бүсэж- II.16.4 ●○○ [үй.ү] бүс нутгийн шинжтэй

бүрэлгэл I.1.1 ●○○ [ж.н] бүрэлгэх үйлийн болох

нэр; сүйтгэл

бүсэл- II.11.4 ●○○ [үй.ү] бүс бүслэх

бүрэлгэнэ I.18.4 ●○○ (урга.) [ж.н] гашуувтар бүсэл- II.11.4 ●○○ [үй.ү] бүс нутаг болгон

улаан жимстэй ургамал

хуваах

бүрэлгээч I.4.4 ●○○ [ж.н] бүрэлгэн сүйтгэгч

бүсэл- II.11.4 ●○○ [үй.ү] хүрээлэн авах

бүрэлд- II.7.4 ●●○ [үй.ү] шингэн юм өтгөрөх, бүсэлхий I.15.4 ●●● [ж.н] бүс бүслэх газар

тараг ~

бүт- II.6.4 ●●● [үй.ү] төрөх, үүдэх, болох,

бүрэлд- II.7.4 ●○○ [үй.ү] ямар нэг юм тогтон биелэх, ажил ~

буй болох

бүт- II.6.4 ●●● [үй.ү] амьсгал бөглөрөх,

бүрэлдүүлбэр I.5.4 ●○○ [ж.н] юмыг бүтэн давчдах, багтрах

цогцолбор болгох олон зүйлийн нэг хэсэг

бүт- II.6.4 ●○○ [үй.ү] аних, эдгэх, битүүрэх

бүрэлдүүлэгч I.4.4 ●○○ [ж.н] бүрэлдүүлэх, бүтнэс- II.6.4 ●○○ [үй.ү] амьсгал авахад бэрх

бүрэн болгох үйлийг гүйцэтгэгч

санагдах

бүрэлдэл I.17.4 ●○○ [ж.н] бүрэлдэх үйлийн бүтэл I.17.4 ●●○ [ж.н] бүтэх бүрдэх үйлийн

нэр

нэр, бүтэж бүрэлдэх явц

бүрэлдэхүүн I.2.4 ●○○ [ж.н] бүрэлдүүлж буй бүтэлгүйдүү ●○○ [тэ.н] бүтэлгүй байрын,

юм

урагшгүй

бүрэлз- II.7.4 ●○○ [үй.ү] бүрий болох, нүд ~

бүтэлгүйт- II.6.4 ●●○ [үй.ү] бүтэлгүй болох

бүрэн ●○○ [тө.ү] цөм, бүгд

бүтэлгүйтэл I.17.4 ●○○ [ж.н] бүтэлгүйтэх

бүрэнхий ●●○ [тэ.н] үдшийн гэгээ тасрах, үйлийн нэр

үүр цайхын өмнөх үе, харанхуй ~

бүтэмж I.4.4 ●●○ [ж.н] ажил үйлийн бүтэх явц

бүрэнхийвтэр ●○○ [тэ.н] бага зэрэг төлөв

бүрэнхий; харанхуйвтар

бүтэмжгүйд- II.6.4 ●●○ [үй.ү] бүтэмжгүй

бүрэнхийд- II.6.4 ●●○ [үй.ү] улам бүрэнхий болох

болох

бүтэн ●●● [тэ.н] бүрэн, гүйцэд, бүхэл, бүв ~

бүрэнхийл- II.4.4 ●○○ [үй.ү] бүрэнхий болох

бүтэнгэ ●○○ [тэ.н] бүтэж битүүрэх маягтай

бүрээ I.12.4 ●●● [ж.н] нэг зүйл үлээвэр бүтэнгэр- II.5.4 ●○○ [үй.ү] бүтэнгэ болох

хөгжим, ~ бишгүүр

бүтэц I.19.4 ●●● [ж.н] ~ бүрэлдэхүүн

бүрээ I.12.4 ●○○ [ж.н] ~ хорхой, дун хорхой

бүтэц I.19.4 ●●○ [ж.н] бүтэл, биелэл

58

59

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

бүтээвэр I.21.4 ●○○ [ж.н] хэлний утга бүхий бүч- II.8.4 ●●○ [үй.ү] шавах

хамгийн бага нэгж

бүчил- II.11.4 ●●○ [үй.ү] бүчээ зангидах

бүтээгдэхүүн I.2.4 ●●● [ж.н] хүнсний ~, бүчтэн I.2.4 ●○○ [ж.н] бүч бүхий

үйлдвэрийн ~

бүшилз I.3.4 ●○○ (урга.) [ж.н] шар цахилдаг

бэ ●●○ [баймж.] ялган асуух утгатай баймж,

 бүтээгдэхүүн -хүүн дагавар нь тодотгон

холбох-х нөхцөлтэй гарал нэг

ямар сайхан юм ~?

Б × бүтээгдхүүн учир бүтээгдэхүүн гэж бичнэ.

бэвгэнүүр ●○○ [тэ.н] бэвгэнэж байдаг

бүтээгч I.4.4 ●●● [ж.н] юмыг буй болгогч, бэвгэнэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] бэвгэр юмны бэвэг

зохион ~

бэвэг хийх

бүтээл I.1.4 ●●● [ж.н] зохион бүтээсэн юм, бэвгэр ●○○ [тэ.н] дорой, үхээнц

уран ~, зохиол ~

бэвий- II.1.4 ●○○ [үй.ү] бэвгэр болох

бүтээлтэн I.20.4 ●●○ [ж.н] бүтээл бүхий хүн

бэвнүүр ●○○ [тэ.н] бэвгэнүүр

бүтээлч ●●● [тэ.н] хийх, зохиох, бүтээхдээ бэвнэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] бээвгэнэх

сайн

бэвс ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

бүтээлэг I.21.4 ●●● [ж.н] бүтээж халхлах бэвтнэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] бэврэх

зүйл, ширээний ~

бэвэг ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

бүтээмж I.4.4 ●●○ [ж.н] ажлын ~

бэвэглэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] намжуун дуугаар

бүтээц I.3.4 ●○○ [ж.н] бүтээх чадвар

уянгалан бүүвэйлэх

бүү ●●○ [баймж.] хориглох утгатай баймж, бэвэлз- II.7.4 ●○○ [үй.ү] бэвгэр юмны хөдлөх,

аар саар юманд ~ бухимд

бээвэлзэх

бүүвэй ●●● [а.ө] нялх хүүхдийг унтуулах, бэвэр- II.12.4 ●○○ [үй.ү] ажилдаа үхээнц

амраахад дуулах аялгуу, ~ аялах

дорой байдал гаргах

бүүвэйл- II.4.4 ●●● [үй.ү] бүүвэй аялах

бэгбаатар ●○○ (амь.) [ж.н] ууль шувуу

бүүвэйлэл I.17.4 ●○○ [ж.н] бүүвэйлэх үйлийн бэгнүүр I.5.4 ●●○ [ж.н] дулаалах хучих юм

нэр

бэгнэ- II.10.4 ●●○ [үй.ү] дулаалах, хучих,

бүүдгэнэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] бүүдгэр төдий битүүлэх

үзэгдэх

бэгсрэг I.5.4 ●○○ (амь.) [ж.н] ууль шувууны

бүүдгэр ●●○ [тэ.н] бүдэг бадаг

өөр нэр

бүүдгэрд- II.7.4 ●○○ [үй.ү] бүүдгэр болох

бэгтрээ ●○○ [тэ.н] аймхай, сандрамхай

бүүдгэрдүү ●○○ [тэ.н] бүүдгэр байрын

бэгтэр I.21.4 ●○○ [ж.н] дотор өмсөх хуяг

бүүдий- II.1.4 ●●○ [үй.ү] бүрхэг, бүүдгэр бэгтэр- II.12.4 ●○○ [үй.ү] учраа олохгүй болох

болох, бүдэгрэх

бэгцгэнэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] бэгцгэр юмны

бүүдэнгэ ●○○ [тэ.н] бүрхэг, гэрэл гэгээ муу

үргэлжлэн хөдлөх

бүүмэн I.16.4 ●○○ [ж.н] хөзрийн бундан дүрс

бэгцгэр ●○○ [тэ.н] туранги бөгөөд махигар

бүүр ●●○ (баймж.) [тө.ү] үүрд; хамгийн, маш, бөхгөр

бүр

бэгцгэрдүү ●○○ [тэ.н] бага зэрэг бэгцгэр

бүүр ●○○ [тэ.н] ~ түүр

бэгций- II.1.4 ●○○ [үй.ү] бэгцгэр болох

бүүр I.5.4 ●○○ [ж.н] сүрэг, бүлэг; үүр, чонын ~

бэгцэг ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

бүүр- II.5.4 ●○○ [үй.ү] бор гөрөөс зэрэг бэгцэлз- II.7.4 ●○○ [үй.ү] бэгцгэр юмны

амьтны дуугарах

бэгцэс бэгцэс хөдлөх

бүүргэнэ I.18.4 ●○○ (урга.) [ж.н] зарим бэгцэс ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

төрлийн таван салааны үр

бэгэлзүүр ●○○ [тэ.н] хөнгөн шаламгай,

бүүрлэ- II.10.4 ●●○ [үй.ү] сүрэглэн бүлэглэх, чадамгай

чоно ~, хулгай ~

бэгэлцэг I.21.4 ●○○ [ж.н] тодорхой

бүүрэг I.21.4 ●●○ [ж.н] эмээлийн ~

мөргөцгөөр хязгаарлагдсан тэгш өндөрлөг

бүүрэг I.21.4 ●●○ (амь.) [ж.н] үнэг, тарвага, бэд- II.6.4 ●●○ [үй.ү] юмыг хайн эрж хэсүүчлэн

хярс зэргийн бөөс

тэнэх, бядах

бүүрэг I.21.4 ●○○ [ж.н] монгол адууны тамга

бэд I.3.4 ●○○ (урга.) [ж.н] нэг зүйл жимс

бүүрэглэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] амьтны үс, бэдрээ I.12.4 ●○○ [ж.н] зарга шүүхэд бэлтгэн

ноосонд бөөс, хорхой шавж шигдэх

мэдүүлэх тушаалтай хүн

бүх ●●● [тө.ү] бүгд, нийт, хамаг

бэдүүр I.5.4 ●○○ (амь.) [ж.н] барсын өөр нэр

бүхий ●●○ [тө.ү] ~ явдал, хамаг, бүхүй, буй

бэдэр I.21.4 ●○○ [ж.н] архи агуулах сав,

бүхэл ●●● [тэ.н] бүтэн, хуваагдаагүй, ~ бүтэн

шатрын сав

бүхэлд- II.7.4 ●●○ [үй.ү] бүхэл болгох

бэдэр- II.12.4 ●○○ [үй.ү] эрэх, хайх

бүхэн ●●● [тө.ү] нэг бүр, цөм, хүн ~, газар ~

бэдэс I.26.4 ●○○ (урга.) [ж.н] нэг зүйл хулс,

бүхээ I.12.4 ●○○ [ж.н] бургасаар сүлжсэн гэр

зэгс

бүхээг I.5.4 ●●○ [ж.н] нар салхинаас халхлан бэжээ I.12.4 ●○○ [ж.н] чичрэх салганах өвчин

бүрхсэн юм; бүрх гэр мэт сав

бэйл I.1.4 ●○○ [ж.н] манжийн үеийн хэтэрхий

бүч I.11.4 ●●● [ж.н] уяж торгох оосор, оосор ~

дөрвөн зэргийн хоёрдугаар

бэйс I.3.4 ●○○ [ж.н] манжийн үеийн хэтэрхий

60

61

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

дөрвөн зэргийн гуравдугаар

бэлзэг I.21.4 ●●○ [ж.н] бөгж

бэл I.1.4 ●●● [ж.н] уулын ~

бэлзэглэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] бэлзэг хуруундаа

бэл I.1.4 ●●● [ж.н] ~ зоос, хөрөнгө ~, ~ бэнчин

зүүх, юм бөгжлөх

бэл I.1.4 ●○○ [ж.н] хэт хутга зэргийн оосрын бэллэ- II.10.4 ●●○ [үй.ү] уулын бэлээр явах

чимэг

бэллэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] бэл юмтай болох

бэлбий- II.1.4 ●●○ [үй.ү] идсэн хоол гүйцэд бэлтгэгч I.4.4 ●●○ [ж.н] бэлтгэх хүн, эх ~

шингэхгүй дотор аягүйдэх

бэлтгэл I.1.4 ●●● [ж.н] бэлтгэх үйлийн нэр, ~

бэлбэг ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

ажил, худалдаа ~

Б

бэлбэл- II.4.4 ●○○ [үй.ү] нялх хүүхэд хөлд бэлтрэг I.5.4 ●○○ (амь.) [ж.н] чонын ~

орох; сувилах, асрах

бэлтрэглэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] бэлтрэг гаргах

бэлбэлз- II.7.4 ●○○ [үй.ү] балбалзах

бэлтэн I.20.4 ●●○ [ж.н] бэл хөрөнгөтөн

бэлбэнцэг I.21.4 ●●○ [ж.н] адууны тагалцгийн бэлхгэр ●○○ [тэ.н] гэдэс хэвлээр бүдүүн

салааны доорх нарийн хэсэг

тарган

бэлбэрхий I.15.4 ●○○ [ж.н] бэрэвхий, шилбэ бэлхгэрд- II.7.4 ●○○ [үй.ү] бэлхгэр болох

тагалцаг хоёрын уулзвар газар

бэлхгэрдүү ●○○ [тэ.н] бэлхгэр байрын,

бэлбэс ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

цэлцгэрдүү

бэлгэ I.18.4 ●●● [ж.н] шинж тэмдэг, совин ёр, бэлхий- II.1.4 ●○○ [үй.ү] бэлхгэр болох

илбэ

бэлхнэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] дээлийн хоёр

бэлгэ I.18.4 ●●● [ж.н] хүн, амьтны им эрхтэн, ханцуйг бэлхүүсээр зөрүүлэн бүслэх

~ эрхтэн

бэлхнэг I.5.4 ●●○ [ж.н] бэлхүүс, бэлхэнцэг,

бэлгэ I.18.4 ●●○ [ж.н] мэргэ, төлгө

тарваган ~

бэлгэ тэмдэг, бэлгэ эрхтэн

бэлхнээ I.12.4 ●○○ [ж.н] бэлхэнцэглэж

 бэлгэ

бэлгэ дэмбэрлийн үг гэхэд

бүсэлсэн юм

билиг, бэлэг хоёроос утга

бэлхүүс I.9.4 ●●○ [ж.н] бүсэлхий

ялган бэлгэ бичнэ. бэлгэ-

бэлхүүсэвч I.32.4 ●●○ [ж.н] бэлхүүсээр

язгуур үндсэнд эгшгээр

× билэг

ороох дулаалга, бүслүүр

эхэлсэн залгавар залгавал э

эгшиг гээгдэнэ, гийгүүлэгчээр

бэлхүүсэл- II.11.4 ●○○ [үй.ү] бэлхэнцэглэж

эхэлсэн залгавар залгавал

бүслэх

× бэлэг

шууд залгана. Бэлгээр,

бэлхэвч I.32.4 ●●○ [ж.н] бэлхэнцгээр өмссөн

бэлгийн, бэлгэднэ.

хувцас; бэлхэмж

бэлгэвч I.32.4 ●●○ [ж.н] бэлгэ эрхтэнд углах бэлхэвчил- II.11.4 ●●○ [үй.ү] бэлхүүсээрээ

хальсан уут

боох

бэлгэд- II.6.4 ●●○ [үй.ү] сайн сайхныг хүсэх, бэлхэг ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

бэлгэшээх

бэлхэлз- II.7.4 ●○○ [үй.ү] бэлхгэр юмны байн

бэлгэд- II.6.4 ●○○ [үй.ү] мэргэлэх, төлгө байн хөдлөх

тавих

бэлхэмж I.4.4 ●○○ [ж.н] морины эмээл,

бэлгэдэгч I.4.4 ●●○ [ж.н] төлгөч, мэргэч, зөнч

тохмын гадуур дарах олом

бэлгэдэл I.17.4 ●●● [ж.н] бэлгэдэх үйлийн бэлхэмж I.4.4 ●○○ [ж.н] бэлхүүс хавиар

нэр

өмсөх хувцас

бэлгэдэлт ●●○ [тэ.н] бэлгэдэл бүхий, бэлхэмжил- II.11.4 ●○○ [үй.ү] бэлхэмжээр

бэлгэдэлтэй

дарах

бэлгэл- II.4.4 ●●○ [үй.ү] бэлгэ зохих, бэлгэ бэлхэн ●●○ [тэ.н] бэлэн, бэв бэлэн

дэмбэрлийг бодох

бэлхэнцэг I.21.4 ●●○ [ж.н] бэлхүүс, бэлхэмж

бэлгэрд- II.7.4 ●○○ [үй.ү] үүртэх, түүртэх

бэлхэнцэглэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] хоёр

бэлгэрд- II.7.4 ●○○ [үй.ү] ганцаардах

ханцуйгаа тайлж бэлхүүсээр уях

бэлгэч I.4.4 ●○○ [ж.н] бэлгэ дэмбэрэлтэй үг бэлхэс ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

хэлдэг хүн; бэлгэдэгч

бэлцгэнэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] бэлцгэр юмны

бэлгэшээ- II.1.4 ●●○ [үй.ү] бэлгэтэй хэмээн үргэлжлэн хөдлөх

үзэх

бэлцгэр ●●○ [тэ.н] цэлцгэр

бэлгэшээл I.1.4 ●●○ [ж.н] бэлгэшээх үйлийн бэлцгэрд- II.7.4 ●○○ [үй.ү] бэлцгэр болох

нэр

бэлцгэрдүү ●○○ [тэ.н] бэлцгэр байрын

бэлд- II.7.4 ●●● [үй.ү] бэлэн болгох, зэхэх

бэлций- II.1.4 ●●○ [үй.ү] бэлцгэр болох

бэлдвэр I.5.4 ●○○ [ж.н] бэлдсэн юм

бэлцрүү I.12.4 ●○○ [ж.н] цэврүү, булцруу

бэлдмэл I.1.4 ●●○ [ж.н] бэлдсэн, түүхий эд бэлцрүүт- II.6.4 ●●○ [үй.ү] бэлцрүү тогтох

боловсруулж хийсэн зүйл

бэлцэг ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

бэлдэц I.19.4 ●●○ [ж.н] зэхсэн юм; бэлдэх бэлцэлз- II.7.4 ●○○ [үй.ү] бэлцгэр юмны

хэмжээ

бэлцэс бэлцэс хийх

бэлж- II.9.4 ●●○ [үй.ү] бэл хөрөнгөтэй болох

бэлцэн ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

бэлжүү ●○○ [тэ.н] хөрөнгөтэй

бэлцэс ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

бэлцээ ●○○ [тэ.н] олон газар бэлцийж

60

61

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

цэлцийсэн байдалтай

бэмбэлз- II.7.4 ●○○ [үй.ү] бэмбэгэр юмны

бэлч- II.9.4 ●●○ [үй.ү] амьтны идэшлэн явах

байн байн хөдлөх

бэлчин I.20.4 ●○○ [ж.н] хударганы язгуурт бэмбэлзүүр

●○○

[тэ.н]

бэмбэлзсэн

хадаж, угсуургад уях дөрвөн салалж; нумны байдалтай

бариулын хоёр этгээд дэх илэг хадах газар

бэмбэс ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

бэлчир I.21.4 ●●○ [ж.н] уулзвар, голын ~

бэнд- II.7.4 ●○○ [үй.ү] сандарч мунгинах,

Б бэлчирлэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] бэлчир нийлэх мэндэх

бэлчээр I.5.4 ●●● [ж.н] малын ~

бэндий- II.1.4 ●○○ [үй.ү] ~ бандайх

бэлчээргүйд- II.7.4 ●○○ [үй.ү] бэлчээр бэндүүр ●○○ [тэ.н] яаруу сандруу

дутагдах

бэнлэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] үнэлэх, юманд үнэ

бэлчээрлэ- II.10.4 ●●● [үй.ү] бэлчээрт өртөг өгөх

идээшлэх

бэнс I.9.4 ●○○ [ж.н] ардын аман зохиолын

бэлчээрлэлт I.3.4 ●●○ [ж.н] бэлчээрлэх нэг төрөл, ~ний үлгэр

үйлийн үр дүнг заасан нэр

бэнсч I.4.4 ●○○ [ж.н] бэнсний үлгэр хэлдэг

бэлчээрш- II.9.4 ●●○ [үй.ү] бэлчээр элбэгших

хүн

бэлэвсрэл I.1.4 ●●○ [ж.н] бэлэвсрэх үйлийн бэнчин I.20.4 ●●○ [ж.н] бэл ~, хөрөнгө чинээ

нэр

бэр I.1.4 ●●● [ж.н] ураг барилдсан бүсгүйг

бэлэвсэн ●●○ [тэ.н] хань ижлээ алдсан; хадмын тал дуудах нэр

өрөөсөн, ганц

бэр I.1.4 ●○○ [ж.н] арьсан доорх битүү

бэлэвсэр- II.12.4 ●●○ [үй.ү] бэлэвсэн болох; хавдар, яр шархны гэр хальс

гашуудал үйлдэх

бэрвэгэр ●○○ [тэ.н] зориг зүрх муу, үхээнц

бэлэг I.21.4 ●●● [ж.н] талархаж өгөх юм

дорой

бэрвэгэрд- II.7.4 ●○○ [үй.ү] зүрх алдах

 бэлэг

Утга ялгаж бичнэ. Утга зүйд

суурилсан дүрмийн бичлэгтэй

бэрвэгэрдүү ●○○ [тэ.н] бэрвэгэр байрын

үг. Бэлэг барих, бэлэглэх гэж

бэрвэлз- II.7.4 ●○○ [үй.ү] бэрвэгнэх

× билэг

бичнэ. Хэрэв бэлгэ гэж бичвэл

бэргэ- II.10.4 ●●○ [үй.ү] айх ~

бэлгэ тэмдэг, бэлгэ дэмбэрэл,

бэргэй I.15.4 ●○○ (амь.) [ж.н] нэг зүйл шувуу

бэлгэ эрхтэн болж утга

× билиг

төсөөрөхийг анхаарах.

бэргэн I.2.4 ●●● [ж.н] ахын гэргийг авгайлж

бэлэглэ- II.10.4 ●●● [үй.ү] бэлэг өгөх

дуудах үг

бэлэн ●●○ [тэ.н] урьдчилж бэлдсэн, зэхсэн бэржгэр ●○○ [тэ.н] овон товон байдал

байдал, ~ зэлэн

бэржгэрдүү ●○○ [тэ.н] бага зэрэг бэржгэр

бэлэнгэ I.18.4 ●○○ [ж.н] аянд зэхсэн хуурай бэржий- II.1.4 ●●○ [үй.ү] бэржгэр болох

хүнс

бэрлэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] арьс махан дотор

бэлэнч ●○○ [тэ.н] уулгамч

хатуу юм тогтох

бэлэнчил- II.11.4 ●●○ [үй.ү] бэлэн юм бэрлэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] бэрийн ёсоор ёслох

хэрэглэх; гарт таарсныг хэрэглэх

бэрмэг I.5.4 ●○○ (урга.) [ж.н] бутлаг ургамал

бэлэнш- II.9.4 ●○○ [үй.ү] бэлэн шинжтэй бэрс I.3.4 ●○○ [ж.н] шатрын ~, ~ гарах

болох

бэрсгэр ●○○ [тэ.н] бэрх хатуу, өө ихтэй,

бэлэрх- II.7.4 ●●○ [үй.ү] бэл бэнчинтэйгээ барзгар

гайхуулах

бэрсгэрд- II.7.4 ●○○ [үй.ү] өөтэй, барзгар

бэмбий- II.1.4 ●●○ [үй.ү] бэмбэгэр болох

болох

бэмбий ●○○ [тэ.н] зовомхой, аймхай, бэрсгэрдүү ●○○ [тэ.н] бэрсгэр байрын

сүрдэмхий

бэрсүү I.12.4 ●●○ [ж.н] биед хатуурч тогтсон

бэмбий I.15.4 ●○○ [ж.н] хэвийн боов хийхэд согог

тохируулсан гурил

бэрсүүт- II.6.4 ●●○ [үй.ү] бэрсүүтэй болох

бэмбийл- II.4.4 ●○○ [үй.ү] бэмбий хийх, бэрт- II.7.4 ●●○ [үй.ү] хүн амьтны гэмтэх,

бэмбий бэлтгэх

хэмхрэх

бэмбэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] айж чичрэн бэрт- II.7.4 ●●○ [үй.ү] бэр тогтох

бөмбөлзөх

бэртэгчин I.20.4 ●●● [ж.н] амин хувиа

бэмбэг ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

хичээгч

бэмбэгэнүүр ●●○ [тэ.н] бэмбэгэнэж байдаг бэртэл I.17.4 ●●○ [ж.н] ~ гэмтэл

зүйл

бэртэлт I.3.4 ●○○ [ж.н] бэртэх үйлийн үр дүнг

бэмбэгэнэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] бэмбэгэр юмны заасан нэр

үргэлжлэн хөдлөх, айж ~

бэртэн I.20.4 ●○○ [ж.н] хортон тогтох нь, ~

бэмбэгэр ●●○ [тэ.н] зузаан бамбагар

хортон

бэмбэгэр ●○○ [тэ.н] аймхай, бэмбийсэн зүйл

бэртэнгэ ●●○ [тэ.н] гэмтэж согог үүссэн газар

бэмбэгэрд- II.7.4 ●○○ [үй.ү] бэмбэгэр зузаан бэрх ●●● [тэ.н] хэцүү, хүнд; хэрсүү

болох

бэрх I.3.4 ●●● [ж.н] дөрвөн ~

бэмбэгэрдүү ●○○ [тэ.н] бэмбэгэр байрын

бэрхдүү ●○○ [тэ.н] бэрх байрын, амаргүй,

хэцүү байдалтай

62

63

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

бэрхдэл I.1.4 ●○○ [ж.н] бэрх болохуй

бэх ●●○ [тэ.н] бат бөх, хатуу чанга

бэрхчил- II.11.4 ●○○ [үй.ү] бэрх болгон үзэх

бэхгэр ●○○ [тэ.н] бэхийсэн байдалтай

бэрхшээ- II.1.4 ●●○ [үй.ү] төвөгшөөх, бэхгэрд- II.7.4 ●○○ [үй.ү] бэхгэр болох

хэцүүшээх

бэхжил I.1.4 ●○○ [ж.н] бэхжих үйлийн нэр

бэрхшээл I.1.4 ●●● [ж.н] будилаан, садаа бэхжилт I.3.4 ●●○ [ж.н] бэхжих үйлийн үр

төвөг

дүнг заасан нэр

бэрхэд- II.15.4 ●○○ [үй.ү] бэрх болох

бэхжүүлэгч I.4.4 ●●○ [ж.н] бэхжүүлэх бодис,

бэрчгэр ●○○ [тэ.н] барсгар байрын овог бэхжүүлэх хүн

Б

товонтой

бэхжүүн ●○○ [тэ.н] бэхэжсэн чанартай

бэрчиг ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

бэхий- II.1.4 ●○○ [үй.ү] хүн амьтан гэдэс,

бэрчил- II.11.4 ●○○ [үй.ү] бэрийн ёсоор цоройгоо татан мэхийх

элбэрэх

бэхлүүр I.5.4 ●○○ [ж.н] бэхлэх хэрэгсэл

бэрчилз- II.7.4 ●○○ [үй.ү] бэрчгэр юмны бэхлэг ●○○ [тэ.н] бат бэх чанартай

бэрчис бэрчис хийх байдал

бэхлэгч I.4.4 ●●○ [ж.н] юмыг бат тогтвортой

бэрчис ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

болгогч хүн; бэхлээч

бэрш- II.9.4 ●○○ [үй.ү] гэмтэж бэртсэн газар бэхлэлт I.3.4 ●●○ [ж.н] бэхэлсэн юм, ~

хатуурч бэр, сорви тогтох

хамгаалалт

бэрэв I.21.4 ●○○ (амь.) [ж.н] ~ тоть: харагчин бэхлээ I.12.4 ●●○ [ж.н] бэхэлгээ

тоть

бэхлээс I.9.4 ●●○ [ж.н] бэхэлсэн юм

бэрэвхий I.15.4 ●○○ [ж.н] амьтны шилбэ бэхэд- II.15.4 ●●○ [үй.ү] бат бэх болох

тагалцаг хоёрын уулзвар газар

бэхэд- II.15.4 ●○○ [үй.ү] юмыг бэхээр будах,

бэрэлх- II.7.4 ●○○ [үй.ү] бэрийн ёсоор бэхээр бохирлох

аашлах

бэхэж- II.16.4 ●●○ [үй.ү] бат бэх болох

бэрээ I.12.4 ●○○ [ж.н] цохиж зодоход хэрэглэх бэхэл- II.11.4 ●●○ [үй.ү] бөхлөх, бэх бат

таяг мэт мод

болгох

бэрээ I.12.4 ●○○ [ж.н] хөгжмийн зүйлд бэхэлгээ I.12.4 ●●○ [ж.н] бэхлэх үйлийн нэр

хэрэглэдэг тэвх

бэхэр I.21.4 ●○○ (амь.) [ж.н] хилэнтэй төстэй

бэрээд- II.6.4 ●○○ [үй.ү] бэрээгээр цохих, нэг зүйл загас

занчих

бэч I.4.4 ●○○ (урга.) [ж.н] уулын бут сөөг

бэрээмэг I.21.4 ●○○ (урга.) [ж.н] цусны бээ- II.1.4 ●●○ [үй.ү] юм нигширч муудах

өвчнийг анагаадаг улаан будагт ургамал

бээвгэнүүр ●○○ [тэ.н] хүний арай ядан

бэрээс I.15.4 ●○○ [ж.н] тутаргаар хийсэн хөдлөх атал зүгээр сууж чадахгүй зантай

идээ

бээвгэнэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] бээвэг бээвэг

бэсрэг ●●○ [тэ.н] багахан; жижгэвтэр, богино, хөдлөх

~ дуу

бээвгэр ●●○ [тэ.н] яданги, дорой, үхээнц

бэсрэг ●○○ [тэ.н] эрлийз, саармаг, ~ мал, бээвгэрдүү ●○○ [тэ.н] бээвгэр байрын

амьтан

бээвий- II.1.4 ●●○ [үй.ү] бээвгэр болох;

бэсрэг I.5.4 ●○○ [ж.н] үнээ, гүүний сүүг хольж үхээнц дорой харагдах

исгэсэн айраг

бээвэг ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

бэсрэгд- II.7.4 ●○○ [үй.ү] жижиг, багахан бээвэлз- II.7.4 ●○○ [үй.ү] бээвгэр юмны

болох

хөдлөх, бэвэлзэх

бэсрэгдүү ●○○ [тэ.н] бэсрэг байрын

бээвэн ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

бэсрэглэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] айргийг гүүний бээвэс ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

исгэлэн сүүтэй хольж нэрэх

бээлий I.15.4 ●●● [ж.н] гарыг хамгаалах

бэсрэглэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] бэсрэг болгох

зориулалт бүхий гарт углах нэг зүйл өмсгөл

бэсүд I.3.4 ●●○ [ж.н] монголын нэг овгийн бээмэл ●○○ [тэ.н] муу санаатай

нэр

бээмэр I.21.1 ●●○ [ж.н] бээж муудсан юм

бэсэр- II.12.4 ●○○ [үй.ү] хийж чадахгүй зүдэх

бээр- II.5.4 ●●○ [үй.ү] даарах хөрөх

бэтгэр- II.5.4 ●●○ [үй.ү] маш их санан бээр- II.5.4 ●○○ [үй.ү] яр шарханд идээ бээр

мөрөөдөх

буглуулах

бэтгэр- II.5.4 ●○○ [үй.ү] бэтэг өвчтэй болох

бээр I.1.4 ●●○ [ж.н] яр шархны идээ, ялзмаг

бэтэг I.21.4 ●○○ [ж.н] элгэнд тусах өвчин; бээр I.1.4 ●○○ [ж.н] газрын хол ойрын хэмжээ

дэлүүний хавдар; ~ өвчин

бээрлэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] идээлэх

бэтэг I.21.4 ●●○ [ж.н] шувууны хоолойн доор бээрт- II.7.4 ●○○ [үй.ү] шарх буглаж, идээ

байх идэш хадгалах, шингээх эрхтэн

бээр бүхий болох

бэтэгт- II.7.4 ●●○ [үй.ү] бэтэгтэй болох

бээрүү ●○○ [тэ.н] бээрэг

бэтэр- II.12.4 ●○○ [үй.ү] гачигдаж дутагдах

бээрүүл I.1.4 ●○○ [ж.н] нэг зүйл эргүүлэн

бэтэр ●○○ [тэ.н] муу, зүдэг, зүдэнгэ

наадах тоглоом

бэх I.9.4 ●●○ [ж.н] бичих, зурахад хэрэглэх бээрэг ●○○ [тэ.н] даарахдаа амархан

шахмал ба шингэн будаг

бээрэгш- II.9.4 ●●○ [үй.ү] бээрэг болох

62

63

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

бээрэнгэ ●○○ [тэ.н] даарч хөрөхдөө амархан

төрлийн шувуу

бээрээ I.12.4 ●○○ [ж.н] хүн амьтны даарч, бялзуухай I.15.1 ●●● (амь.) [ж.н] жижиг

хөших байдал

шувууны ерөнхий нэр

бээхий I.15.4 ●○○ [ж.н] хамрын яс өвдөх бялт I.3.1 ●○○ [ж.н] бууны гал авалцуур

өвчин

бялт ●○○ [д.д.ү] ~ цохих

бээцгэнүүр ●●○ [тэ.н] туранхай, яданги бялтад- II.15.1 ●○○ [үй.ү] бялт хийх

Б дорой юмны арай гэж явах дүр байдал

бялтал- II.11.1 ●○○ [үй.ү] няцартал дарах

бээцгэнэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] бээцгэр юмны бялтал- II.11.1 ●○○ [үй.ү] буу, тэсрэх бодис

үргэлжлэн хөдлөх байдал

зэргийн бялт тааруулах

бээцгэр ●○○ [тэ.н] махигар, туранги

бялтгана- II.10.1 ●○○ [үй.ү] бялтгар юмны

бээцгэрдүү ●○○ [тэ.н] бээцгэр байрын

хөдлөх

бээций- II.1.4 ●●○ [үй.ү] бээцгэр болох

бялтгар ●●○ [тэ.н] аяга савны гүехэн навтгар

бээцэг ●●○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

бялуу I.12.1 ●●● [ж.н] амтат ~

бээцэлз- II.7.4 ●○○ [үй.ү] бээцгэр юмны бялуу I.12.1 ●○○ [ж.н] шийдэм, бороохой

бээцэс бээцэс хийх

бялууд- II.6.1 ●○○ [үй.ү] бялуугаар цохих

бээцэс ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

бялуур- II.5.1 ●●○ [үй.ү] шандуурах, зүрхэнд

бяд I.3.1 ●●○ [ж.н] тамир тэнхээ, чадал, бяр

хүрэх

бяд I.3.1 ●○○ (амь.) [ж.н] нэг зүйл нугас, ~ бялуурал I.17.1 ●●○ [ж.н] шандуурал

нугас

бялуурч ●●○ [тэ.н] сайхан үгээр хүнийг

бяд- II.6.1 ●○○ [үй.ү] хэсүүчлэн тэнэх; бэдэх, баясган хуурч чаддаг

бэдрэх

бялх- II.7.1 ●●○ [үй.ү] шингэн юмны

бядар I.21.1 ●○○ (шаш.) [ж.н] ороолон, чөтгөр

мэлтэлзэн дүүрэх

бядархаг ●○○ [тэ.н] бядтай

бялх- II.7.1 ●●○ [үй.ү] элбэг дэлбэг байх

бядвал I.1.1 ●○○ (урга.) [ж.н] ус, намагтай бялхай- II.1.1 ●○○ [үй.ү] бялхгар болох

газар ургадаг олон наст ургамал

бялхалз- II.7.1 ●○○ [үй.ү] бялхгар юмны байн

бядлаг ●●○ [тэ.н] тэнхээ тамир ихтэй

байн хөдлөх

бядруу ●○○ [тэ.н] бядтай

бялхар- II.12.1 ●●○ [үй.ү] аяндаа хальж

бядуу ●●○ [тэ.н] болхи, дорой, ядуу

бялхах

бядууд- II.6.1 ●○○ [үй.ү] бядуу болох

бялхас ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

бядуулаг ●○○ [тэ.н] бядуу байрын

бялхга ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

бядуух ●○○ [тэ.н] ухвар чадвар мохдог

бялхгана- II.10.1 ●○○ [үй.ү] бялхгар юмны

бял- II.4.1 ●○○ [үй.ү] нялах, түрхэх

бялхаг бялхаг хийх

бялангад- II.6.1 ●●○ [үй.ү] сайхан үгээр бялхгар ●○○ [тэ.н] нялцгар, улцгар

мялаах

бялхгардуу ●○○ [тэ.н] бялхгар байрын,

бялангач ●○○ [тэ.н] бялдууч, зусарч

улхгардуу

бялангачид- II.15.1 ●○○ [үй.ү] бялангач бялхдас I.9.1 ●○○ [ж.н] бялхаж гарсан юм

болох

бялхмал ●●○ [тэ.н] бялхсан, дүүрсэн

бялангачил- II.11.1 ●●○ [үй.ү] бялдуучлах, бялхуу ●○○ [тэ.н] бялхам

долигонох

бялц ●○○ [д.д.ү] ~ нялц хийх, гэх

бялар I.21.1 ●○○ [ж.н] цартай бишгүүр

бялцал- II.11.1 ●○○ [үй.ү] бялт бялтлах

бялард- II.7.1 ●○○ [үй.ү] бялраар хөгжимдөх

бялцалз- II.7.1 ●○○ [үй.ү] бялцгар юмны

бялба ●○○ [д.д.ү] ~ цохих

хөдлөх

бялба I.18.1 ●○○ (урга.) [ж.н] нэг зүйл жимс

бялцар- II.12.1 ●○○ [үй.ү] бяцрах

бялбал- II.4.1 ●○○ [үй.ү] хөндий юмыг дарж бялцархай ●○○ [д.д.ү] бяцархай

хэлбэрийг нь алдуулах

бялцас ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

бялбар- II.5.1 ●○○ [үй.ү] бялба эвдрэх

бялцга ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

бялгар ●○○ [тэ.н] элбэг дэлбэг, дүүрэн

бялцгай ●○○ [тэ.н] нялцгай

бялд- II.7.1 ●○○ [үй.ү] нялж түрхэх

бялцгана- II.10.1 ●○○ [үй.ү] бялцга бялцга

бялд I.9.4 ●○○ [ж.н] бүл чадал, тар тэнхээ, хийх, нялцганах

~ тэнхээ

бялцгар ●○○ [тэ.н] нялцгар, нялхгар

бялдар I.21.1 ●●○ [ж.н] биеийн төлөв төрх

бялцгард- II.7.1 ●○○ [үй.ү] бялцгар болох

бялдарж- II.9.1 ●●○ [үй.ү] бие бялдар сайтай бялцгардуу ●○○ [тэ.н] бялцгар, нялцгар

чийрэг болох

байрын

бялдуу ●○○ [тэ.н] бялдууч

бялцруу I.12.1 ●○○ [ж.н] бялцуу, болцруу

бялдуурхагч ●○○ [тэ.н] бялдуурхах зантай

бялцуу I.12.1 ●○○ [ж.н] юмны түгдийн гарсан

бялдууч ●●● [тэ.н] зусарч, бялангач

газар

бялдуучил- II.11.1 ●●● [үй.ү] зусардах

бялцуу I.12.1 ●○○ [ж.н] бөөрөнхий мод

бялдуучлал I.1.1 ●●○ [ж.н] бялдуучлах бялцуут- II.6.1 ●●○ [үй.ү] бялцуутай болох

үйлийн нэр

бямаа I.12.1 ●○○ (урга.) [ж.н] лаг мааж:

бялзуумар I.21.1 ●○○ (амь.) [ж.н] бялзуухайн туулгах эмд хэрэглэх ургамал

64

65

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

бямба I.18.1 ●●● [ж.н] санчир гараг, долоо бяртан I.20.1 ●●○ [ж.н] хүчтэн

хоногийн зургаа дахь өдөр

бяруу I.12.1 ●●● (амь.) [ж.н] хоёр настай үхэр

бянт I.3.1 ●○○ [ж.н] бууны гол төмрийн дотор бясаа I.12.1 ●●○ (амь.) [ж.н] хүн, малын цус

талын мушгимал говил

сорогч хорхой

бянтал- II.11.1 ●○○ [үй.ү] бянттай болгох

бясалга- II.10.1 ●●● (шаш.) [үй.ү] машид

бяр I.1.1 ●●● [ж.н] чадал, тэнхээ, тамир, ~ гүн олон тоо бодож боловсруулан тогтоох

чадал

бясалгал

бяралх- II.7.1 ●●○ [үй.ү] бяр хүчиндээ эрдэх

бясалгагч I.4.1 ●●○ [ж.н] бясалгал хийгч

Б

бяралхаг ●○○ [тэ.н] тэнхээтэй, бяр ихтэй

бясалгал I.1.1 ●●● [ж.н] сэтгэлд гүнээ

бяралхуу ●○○ [тэ.н] бяралхаг

бодохуй

бярвааз I.3.1 ●○○ [ж.н] гол мөрнийг гаталгах бясалгалт ●○○ [тэ.н] бясалгал бүхий

хэрэгсэл

бясалгалч I.4.1 ●●○ [ж.н] бясалгал үйлдэгч

бярга I.18.1 ●○○ [ж.н] гар бичмэл, судар, бяслаг I.6.1 ●●● [ж.н] нэг зүйл цагаан идээ

номын бүлгийн эхэнд тавьдаг ном ба бяц ●○○ [д.д.ү] ~ атгах, ~ гишгэх

багшийн дүрс, тэмдэг; эгчим

бяцал- II.11.1 ●●○ [үй.ү] няцлах, эвдэх

бярд- II.7.1 ●●○ [үй.ү] бяраар аархах

бяцар- II.12.1 ●●○ [үй.ү] няцрах, эвдрэх

бярдаан I.2.1 ●○○ [ж.н] урт голтой буу

бяцарга I.18.1 ●○○ [ж.н] нэг зүйл чулуулаг

бярла- II.10.1 ●○○ [үй.ү] бярдах, эрдэх

бяцархай ●●○ [тэ.н] бяцран бутарсан нь

бярмаг I.6.1 ●○○ (урга.) [ж.н] хөх буюу ягаан бяцрамтгай ●○○ [тэ.н] бяцрах нь их

цэцэгтэй эмд ордог ургамал

бяцрамхай ●○○ [тэ.н] бяцрах нь амархан

бярман I.2.1 ●○○ [ж.н] эртний Энэтхэгийн бяцхан ●●● [тэ.н] бага, жижиг

дөрвөн язгуурын анхдугаарх

64

65

МОНГО

МОНГ Л Х

О

Э

Л Х ЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУР

Э

АМЛА

ЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУР

С

АМЛА АН Т

С

О

АН Т ЛЬ

О

МОНГО

МОНГ Л Х

О

Э

Л Х ЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУР

Э

АМЛА

ЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУР

С

АМЛА АН Т

С

О

АН Т ЛЬ

О

В

вандан I.16.1 ●○○ [ж.н] монгол адууны тамга

вандуй I.15.1 ●●○ (урга.) [ж.н] нэг наст

буурцагт ургамлын үр

вандуухай I.15.1 ●○○ (урга.) [ж.н] буурцагтан

овгийн төрөл, ганц, олон наст өвс

ванжингарав I.5.1 ●○○ (урга.) [ж.н] цагаан

дэгд

ваа ●○○ [а.ө] цочих, гайхах, уурлахад хэлэх ванлаг I.6.1 ●○○ (урга.) [ж.н] тамиржуулах

аялга

эмд ордог ургамал, алган цахирмаа

ваа I.12.1 ●○○ [ж.н] хөгц, мөөгөнцөр, ~ тогтох

ванлиг I.6.1 ●○○ [ж.н] ван тэргүүтэй жижиг

В вааг ●○○ [а.ө] ~ ~: хэрээний гуаглах дуун

улс

ваагдай I.15.1 ●○○ [ж.н] адууны шивх

ванлий ●●○ [тэ.н] гоё ганган

ваагла- II.10.1 ●○○ [үй.ү] мэлхий ~

вансэмбэрүү I.12.4 ●●○ (урга.) [ж.н] олон

ваадагна- II.10.1 ●●○ [үй.ү] вааданд боож наст эмийн ургамал

бүслэх, гэдэс ~

ванчуу I.12.1 ●○○ [ж.н] ширүүн артай нэг

ваадан I.16.1 ●●○ [ж.н] юм боох ам зүйл торго

дөрвөлжин бөс

вар ●○○ [а.ө] ~ ~: зарим амьтны дуугарах

ваар I.5.1 ●●● [ж.н] шавраар үйлдэж, чимээ

пааландсан сав, дээвэр тэргүүтэй эдлэл

варан I.2.1 ●○○ (амь.) [ж.н] вараныхан овгийн

вааранцар I.21.1 ●○○ [ж.н] жижиг ваар, муу махан идшит үлэг гүрвэлийн ерөнхий нэр

ваар

вий ●●○ [баймж.] сануулан хориглох утгатай

ваарла- II.10.1 ●○○ [үй.ү] дээврийг ваараар баймж, чи тийшээ явна бий ~, тэр унах ~ дээ

өнгөлөх

винай I.15.1 ●○○ (шаш.) [ж.н] лам

ваарчин I.20.1 ●○○ [ж.н] ваар хийдэг хүн, хуврагуудын сахил санваар, жаяг журмын

ваарч

номлол

вагиндра I.30.1 ●○○ [ж.н] Монголчуудын вэ ●●○ [баймж.] ялган асуух утгатай баймж,

зохиосон бичиг үсгийн нэг

яасан сайхан өдөр ~?

ван I.16.1 ●○○ [ж.н] авшиг; лүн ~

ван I.16.1 ●○○ [ж.н] хэтэрхий дөрвөн

хэргэмийн нэгдүгээр зэрэг

вандан I.16.1 ●●○ [ж.н] нэг зүйл хадаг

вандан I.16.1 ●●○ [ж.н] ширээ, урт сандал

 вандан

Харь гаралтай үг. Утга

салаалсан учир вандан хадаг,

вандан ширээ, вандан мод гэж

× бандан

бичнэ.

66

67

МОНГО

МОНГ Л Х

О

Э

Л Х ЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУР

Э

АМЛА

ЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУР

С

АМЛА АН Т

С

О

АН Т ЛЬ

О

МОНГО

МОНГ Л Х

О

Э

Л Х ЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУР

Э

АМЛА

ЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУР

С

АМЛА АН Т

С

О

АН Т ЛЬ

О

гавалтан I.20.1 ●○○ [ж.н] гавал бүхий, ~

амьтан

гавар I.21.1 ●●○ (урга.) [ж.н] мөнх ногоон

заарт мод; түүнээс гаргаж авдаг хурц үнэрт

Г

тос

гавар I.21.1 ●●○ (амь.) [ж.н] үнэгний зулзага

гаваржин I.20.1 ●○○ (урга.) [ж.н] нэг зүйл

гаа I.12.1 ●●○ (урга.) [ж.н] нэг зүйл олон наст олон наст ургамал

бутлаг ургамал

гаварла- II.10.1 ●○○ [үй.ү] гавар төрүүлэх

гаа I.12.1 ●○○ [ж.н] ааг омог; эд хэрэгслээ гавж I.4.1 ●○○ (шаш.) [ж.н] чойрын номд

сүйтгэх гаранга, хал

мэргэшсэн хүнд олгодог зэрэг, цол

гаага ●○○ [а.ө] ~ ~: галуу зэрэг шувууны дуун

гавиа I.12.1 ●○○ [ж.н] хүн, юмны хэр чадал,

гаагаа I.12.1 ●○○ (амь.) [ж.н] далайн нугасны ажил үйлийн бүтээмж, эрчим

язгуурын шувууны ерөнхий нэр

гавил I.1.1 ●○○ [ж.н] долгион, давлагаа,

гаагал- II.4.1 ●○○ [үй.ү] гаага гаага гэж далайн ~

Г

дуугарах

гавилга I.18.1 ●○○ [ж.н] арчаа, арга чадвар

гаагалаа I.12.1 ●○○ [ж.н] галуу зэрэг шувууны гавилин I.16.1 ●○○ [ж.н] хоёр зүйлийг

дуун

хооронд нь хавиран харшуулахад үүсэх

гаадай- II.1.1 ●○○ [үй.ү] өөрийгөө чухал соронзон орон

хэрэгтэйд бодох; ихэмсэг зан, байдал гаргах

гавиур I.5.1 ●○○ [ж.н] ажил хэргийн ахицтай

гаадамба I.18.1 ●○○ (урга.) [ж.н] халуун орны байдал, урагштай байдал

тансаг үнэр бүхий цэцэгтэй мод

гавла- II.10.1 ●●○ [үй.ү] гав зүүх

гаадамба I.18.1 ●○○ (шаш.) [ж.н] сургаал, гавлан I.16.1 ●○○ (амь.) [ж.н] агталсан эр

зарлиг

тахиа

гаадгана- II.10.1 ●○○ [үй.ү] ихэрхэг зан гаргах

гавт- II.7.1 ●●○ [үй.ү] ан цав гарах

гаадгар ●○○ [тэ.н] гээдгэр, гэдгэр, ихэрхэг

гавуу I.30.1 ●○○ [ж.н] улирсан цэргийн цол,

гаадгардуу ●○○ [тэ.н] гаадгар байрын

бага тушаалын хүн

гааж I.4.1 ●○○ [ж.н] гооч, авхаалж

гавшгай ●●○ [тэ.н] түргэн шаламгай

гаажил- II.11.1 ●○○ [үй.ү] гааж зан гаргах

гавшгайвтар

●○○

[тэ.н]

гавшгай,

гаалил- II.4.1 ●○○ [үй.ү] гааль авах, гааль шуурхайвтар

хураах

гавшгайдуу ●○○ [тэ.н] гавшгай байрын

гааль I.23.1 ●●● [ж.н] татвар хураамж; гавшгайл- II.4.1 ●○○ [үй.ү] гавшгай хийж

хил нэвтэрч буй зорчигч, бараа шалгах гүйцэтгэх, хурдлах түргэлэх

байгууллага

гавшгайч

I.4.1

●○○

[ж.н]

гавшгай

гаальч I.4.1 ●○○ [ж.н] гаалийн ажилтан

хөдөлмөрлөгч

гаанагар ●○○ [тэ.н] гооногор

гавь- II.13.1 ●○○ [үй.ү] урагштай, бүтэлтэй

гаанс I.9.1 ●●○ [ж.н] тамхи нэрж татах болох

хэрэгсэл

гавь I.23.1 ●○○ [ж.н] ахиц, амжилт; горьдлого

гаансархуу ●○○ [тэ.н] гаанстай төстэй; олон гавьшир I.21.1 ●○○ (амь.) [ж.н] нэг зүйл

гаанстай

гургуул

гаапуу I.12.1 ●○○ [ж.н] газар цэвэрлэх, гавьяа I.12.1 ●●● [ж.н] ~ зүтгэл, алдар ~, ~

боловсруулах, цас арилгах зэрэгт хэрэглэх байгуулах

гар багаж

гавьяарх- II.7.1 ●○○ [үй.ү] гавьяа зүтгэлдээ

гаапууд- II.6.1 ●○○ [үй.ү] гаапуугаар үйлдэх

амархан бардамнах

гаар- II.5.1 ●●○ [үй.ү] улам нэмэгдэх, хэтрэх

гавьяат ●●○ [тэ.н] ~ зүтгэлтэн

гаарал I.17.1 ●○○ [ж.н] гаарах үйлийн нэр

гавьяатан I.20.1 ●○○ [ж.н] гавьяа байгуулагч

гаарамба I.18.1 ●○○ (шаш.) [ж.н] цанидын хүмүүс

номд гэгээрэгчийн дээд цол

гаг I.6.1 ●○○ [ж.н] нарны аймгийн хорин

гааруу ●○○ [тэ.н] гаарсан, гаргуун

найман одны нэг

гав I.1.1 ●●○ [ж.н] ялтны хүзүү, гарт зүүх гагагар ●○○ [тэ.н] урт юмны гордойж

дөнгө, ~ гинж

өнгийсөн байдал, ~ хүзүү

гав ●○○ [д.д.ү] ~ шав хийх

гагагардуу ●○○ [тэ.н] гагагар байрын

гав I.1.1 ●○○ [ж.н] хагарч салсан хэсгийн уг гагадай I.15.1 ●○○ (урга.) [ж.н] нэг зүйл нэг

ором, эв ~ нь таарах

наст ургамал, хужирсаг шорной

гаваг I.22.1 ●○○ (шаш.) [ж.н] шашны зан гагай I.15.1 ●○○ [ж.н] авга эгч

үйлийн нэр, ~ хүртэх: жавтий хүртэх

гагал I.1.1 ●○○ (урга.) [ж.н] нэг зүйл олон наст

гавал I.17.1 ●●● [ж.н] толгойн ясны тархи ургамал, үр жимс нь эмд орно

агуулсан хэсэг

гагал- II.4.1 ●○○ [үй.ү] хүүхдийн юманд

гавалгүйтэн I.20.4 ●○○ [ж.н] гавалгүй амьтны дурлан горилох

анги

гагалз- II.7.1 ●○○ [үй.ү] ангалзах, гурангатах

66

67

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

гагаль I.23.1 ●○○ [ж.н] гууль

гадарла- II.10.1 ●●○ [үй.ү] үйл хэргийг

гагар ●○○ [а.д.ү] ~ шүгүр хийх, гэх

бараглаж багцаалж мэдэх

гагар I.5.1 ●○○ [ж.н] хүүхдийн нэг зүйл гадарла- II.10.1 ●○○ [үй.ү] ямар нэг юманд

тоглоом

гадарга хийх

гагарс I.3.1 ●○○ [ж.н] өдний гуурс

гадарлагч I.4.1 ●○○ [ж.н] юманд гадар хийх

гагжаа I.12.1 ●○○ [ж.н] адармаа, ээдрээ, мэргэжилтэн, өнгөлөгч

будилаан

гадас I.26.1 ●●○ [ж.н] аргамжааны ~, майхны ~

гагла- II.10.1 ●○○ [үй.ү] хорих, хаах

гадас I.26.1 ●○○ [ж.н] модон гараг

гагна- II.10.1 ●●○ [үй.ү] төмөрлөгийг гадасла- II.10.1 ●●○ [үй.ү] гадас шаах

хайлуулан залгах, холбож ~

гадвалз- II.7.1 ●○○ [үй.ү] юм үүрснээс нуруу

гагнаа I.12.1 ●●○ [ж.н] гагнах үйлийн нэр, навтасхийн явах

гагнаас

гадгана- II.10.1 ●○○ [үй.ү] гадгар юмны

гагнаас I.9.1 ●●○ [ж.н] гагнасан газар, халуун үргэлжлэн хөдлөх

Г ~, хүйтэн ~

гадгар ●○○ [тэ.н] нуруу мятгар, толгой гэдгэр

гагнамал ●○○ [тэ.н] гагнаж хийсэн

гадил I.1.1 ●●○ (урга.) [ж.н] нэг зүйл жимс

гагнуур I.5.1 ●●○ [ж.н] гагнахад залгах, гадил- II.4.1 ●○○ [үй.ү] хааш яаш хийх,

холбох материал; гагнах багаж

оромдох

гагнуурчин I.20.1 ●●○ [ж.н] гагнуур хийх гадилагч I.4.1 ●○○ [ж.н] гологдол гаргагч,

мэргэжилтэн, гагнагч, гагнаач

хааш яаш хийгч, оромдогч

гагуун ●○○ [а.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

гадир- II.5.1 ●○○ [үй.ү] юмны үзүүр дэрдийх;

гагцхүү ●●○ [хо.үг] дан ганц, зөвхөн

атирах

гад- II.6.1 ●○○ [үй.ү] хадах, шаах, зоох, гадир I.5.1 ●○○ (урга.) [ж.н] нэг зүйл үр жимст

шигдэн орох

бутлаг мод

гадаа ●●● [о.н] юмны гадна; хөдөө хээр; гадна ●●● [о.н] гадна тал, ~ дотор

гадна тал

гаднад- II.6.1 ●○○ [үй.ү] арай гадагшаа болох

гадаад ●●● [тэ.н] өнгөн тал, ~ дотоод; харь, гадуун ●○○ [тэ.н] гадаад байдал, өнгөн тал

~ хэл

гадуур [тэ.н] ~ хувцас; өөр ондоо

гадаад- II.6.1 ●○○ [үй.ү] гадагшаа болох

гадуур ●●○ [о.н] гадна, ~ явах, ~үзэх

гадаал- II.4.1 ●●○ [үй.ү] салхинд гарах, гадаа гадуурд- II.7.1 ●○○ [үй.ү] бага зэрэг гадуур

гарах

болох

гадаалга I.18.1 ●○○ [ж.н] гадаалах үйлийн гадуурдуу ●○○ [тэ.н] гадуур байрын

нэр

гадуурла- II.10.1 ●○○ [үй.ү] гадуур үзэх

гадагш ●●○ [о.н] гадна тийш, ~ гарах

гадуурх- II.7.1 ●●○ [үй.ү] гадуур үзэх, эс

гадагшдуу ●○○ [о.н] гадагш байрын

өвөрчлөх, ялгаварлан ~

гадагшид- II.15.1 ●○○ [үй.ү] хэт гадагш болох

гадуурх ●○○ [тэ.н] гадна талаар байгаа юм

гадагшил- II.11.1 ●●○ [үй.ү] гадагш болох, гадуурхагч I.4.1 ●○○ [ж.н] гадуурхан үздэг

гадагш гарах

этгээд

гадагшлал I.1.1 ●○○ [ж.н] гадагшлах үйлийн гадуурхал I.17.1 ●●○ [ж.н] гадуурхах үйлийн

нэр

нэр

гадагшлуур I.5.1 ●○○ [ж.н] гадагш болгодог гадуурхамтгай ●○○ [тэ.н] гадуурхах нь

юм

олонтоо, байнга гадуурхаж байдаг

гадай I.15.1 ●○○ [ж.н] малгайн чимэг

гадуурхамхай ●○○ [тэ.н] гадуурхах зантай

гадай- II.1.1 ●○○ [үй.ү] юмны хоёр этгээд гадуурхангуй ●○○ [тэ.н] гадуурхах аястай,

таталдаж дээш өргөгдөх

гадуурхсан байдалтай

гадар ●●○ [тэ.н] юмны гадна, өнгөн тал

гадуурхуу ●○○ [тэ.н] гадуурхаг байрын,

гадар I.21.1 ●○○ [ж.н] нимгэн төмөрлөгөөр гадуурхаг байдал гаргадаг

хийсэн гүехэн сав, төмпөн

гадуурчил- II.11.1 ●○○ [үй.ү] ялгаварлан

гадарга I.18.1 ●●○ [ж.н] юмны гадар тал, үзэх, хандах

өнгөн тал, гадаргуу

гадуурчлал I.1.1 ●●○ [ж.н] гадуурчлах

Хоёр гийгүүлэгч дараалж

үйлийн нэр

ороод хоёр дахь нь хоолойн

гаж- II.8.1 ●●○ [үй.ү] муруйж ~; хуулиас ~

 гадарга

г, хэлний үзүүрийн н байвал

гаж ●●○ [тэ.н] тэс өөр, этгээд, хэвийн биш;

шууд залган бичнэ гэсэн

юмны өө сэв, гажаа

дүрмээр гадарга гэж бичнэ.

гаж I.4.1 ●○○ [ж.н] толгойн засалд шигтгэн

Энэ мэт азарга, шударга,

нударга, аварга, суварга гэж

хийсэн чимэг

× гадаргуу

бичнэ. Харин гадаргуу гэдэг нь

гажаа I.12.1 ●●○ [ж.н] хэвийн бус, гажсан нь

ярианы хэлний дуудлага тул

гажаа I.12.1 ●○○ (урга.) [ж.н] эмийн ургамал,

бичгийн хэлэнд хэрэглэхгүй.

цайвар гаа

гадаргуу I.30.1 ●●○ [ж.н] гадарга, газрын ~

гажаас I.9.1 ●○○ [ж.н] гажаа

гажиг ●●○ [тэ.н] хэвийн хэмжээнээс

68

69

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

өөрчлөгдсөн нь, гажуу, ~ зан

гайгүйвтэр ●○○ [тэ.н] арай гайгүй, арай дээр

гажиг I.21.1 ●●○ [ж.н] гэм согог, мэдрэлийн ~

гайгүйдүү ●○○ [тэ.н] гайгүй байрын

гажил I.17.1 ●○○ [ж.н] гажих үйлийн нэр, гайд- II.6.1 ●○○ [үй.ү] тэнэх, хэрэх, золбирох

гажаа, гажаас

гайлга I.18.1 ●○○ [ж.н] тайх тахихад даан

гажилт I.3.1 ●●○ [ж.н] гажих үйлийн үр дүнг авахгүй байдал

заасан нэр, ~ үүсэх

гайм I.1.1 ●○○ (урга.) [ж.н] нэг зүйл ургамал

гажимтгай ●○○ [тэ.н] гажих нь олонтоо, гайрайд- II.6.1 ●○○ [үй.ү] юмны дээгүүр

байнга гаждаг

үсрэн гарах

гажимхай ●○○ [тэ.н] гажихдаа амархан

гайт- II.6.1 ●●○ [үй.ү] гай болох

гажлага I.18.1 ●○○ [ж.н] гажаа, гажаас

гайх- II.6.1 ●●● [үй.ү] сонирхон хачирхах

гажмал ●○○ [тэ.н] гажсан нь

гайхал I.17.1 ●●○ [ж.н] гайхах үйлийн нэр, ~

гажуу ●○○ [тэ.н] гажсан, зөрүү, ёс бус

төрөх

гажууд- II.6.1 ●●○ [үй.ү] гажуу болох

гайхал I.17.1 ●●○ [ж.н] гайхах сэтгэл; яршиг

гажууд ●●○ [тэ.н] хэв хэмжээнээс гажсан

төвөг удсан хүн

гажуудал I.17.1 ●●○ [ж.н] хэвийн бус үзэгдэл

гайхалз- II.7.1 ●○○ [үй.ү] гайхан эргэлзэх

Г

гажуудал- II.11.1 ●○○ [үй.ү] гажууд зан гаргах

гайхамшиг I.22.1 ●●● [ж.н] онцын сайн

гажуудлага I.18.1 ●○○ [ж.н] гажуудах явдал

шилдэг зүйл

гажуудуу ●○○ [тэ.н] гажуу байрын

гайхамшигт ●●○ [тэ.н] гайхамшиг бүхий, ~

гажуур- II.3.1 ●○○ [үй.ү] мурийх, хэвийн бус учрал

болох, чиглэлээ өөрчлөх

гайхаш I.27.1 ●●○ [ж.н] сэтгэлийн эргэлзээ,

гажуурх- II.7.1 ●○○ [үй.ү] гаж буруу зан тээнэгэлзэл, ~ тасрах, ~ барагдах

байдал гаргах

гайхуулагч I.4.1 ●○○ [ж.н] гайхуулах дуртай

газар I.21.1 ●●● [ж.н] ~ шороо, ~ дэлхий, хүн; ямар нэг байдлаар бусдаас давамгайлж

засгийн ~, албан ~

олны анхаарлыг татагч юм, үзэгдэл

газар I.21.1 ●○○ [ж.н] арван хувь буюу 360 гайхуулал I.17.1 ●○○ [ж.н] гайхуулах үйлийн

алдтай тэнцэх уртын хэмжээ

нэр

газаргана I.18.1 ●○○ (урга.) [ж.н] модны гайхууламтгай ●○○ [тэ.н] гайхуулах нь

ёроолоор ургадаг нэг зүйл ур

олонтоо, байнга гайхуулж байдаг

газаргүйд- II.6.4 ●●○ [үй.ү] тариалах, оршин гайхууламхай ●○○ [тэ.н] гайхуулах зантай,

суух газаргүй болох

үе үе гайхуулдаг

газард- II.7.1 ●●○ [үй.ү] газарт тулж хүрэх, гайхуур ●○○ [тэ.н] өөрийгөө сайрхаж

онгоц ~

гайхуулах зантай

газард- II.7.1 ●○○ [үй.ү] ядарч доройтох, гайхшир- II.5.1 ●●○ [үй.ү] гайхах, гайхаш

мухардах

төрөх

газардал I.17.1 ●●○ [ж.н] газардах үйлийн гайхширал I.17.1 ●●○ [ж.н] гайхширах

нэр

үйлийн нэр, эргэлзэл

газардуулагч I.4.1 ●●○ [ж.н] газартай

холбогч, аянга ~

гайх- гийгүүлэгчээр төгссөн

үндсэнд - шир гэсэн үйл

газардуулал I.17.1 ●○○ [ж.н] газардуулах

 гайхширал үг бүтээх дагаврыг шууд

үйлийн нэр; газартай холбох холболт

залган гайхшир гэж бичнэ.

газардуулга I.18.1 ●○○ [ж.н] аянгаас

Гийгүүлэгчээр төгссөн үгэнд

хамгаалах ~

нэр үг бүтээх -л дагаврыг

× гайхашрал

газарла- II.10.1 ●○○ [үй.ү] мал адгуус дассан

залгахад эгшигт гийгүүлэгч

-л-ийг эгшигжүүлэн эгшиг

газар луугаа гүйх

жийрэглэн бичнэ. Заримдаг

газарла- II.10.1 ●○○ [үй.ү] хөдөөлөх,

гийгүүлэгч ш эгшиггүйдэх

оршуулах

× гайхшрал

учраас и эгшгийг гээхгүй.

газарлан I.16.1 ●○○ (амь.) [ж.н] дөрвөн нас

Гайхширал гэж бичнэ.

хүрсэн адгуус, мал

гал I.1.1 ●●● [ж.н] шатаж буй халуун дөл,

газарч I.4.1 ●●○ [ж.н] газрын байрыг тодорхой гэрэл

мэддэг хүн; зам заагч

гал I.1.1 ●●○ [ж.н] өрх гэрийн голомт, ~ голомт

газарчил- II.11.1 ●●○ [үй.ү] зам заах

гал I.1.1 ●●○ [ж.н] цог жавхаа

газарчин I.20.1 ●●○ [ж.н] газрын байр байцыг галав I.5.1 ●○○ [ж.н] шим ертөнцийн хөгжлийн

тодорхой мэддэг хүн, замчлах хүн

тодорхой үед хамаарах нэгэн хугацаа

газарш- II.9.1 ●○○ [үй.ү] нутаг оронд идээших, галай I.15.1 ●○○ (амь.) [ж.н] нэг зүйл мэрэгч,

нутагших

хошуут хулгана

гай I.15.1 ●●○ [ж.н] зовлон, балаг; уршиг; галайхан I.20.1 ●○○ (шаш.) [ж.н] бөөгийн

зовлонгийн шалтгаан, ~ тотгор

шүтлэгийн галын эзэн тэнгэр, галын хан

гай I.15.1 ●○○ [ж.н] гудамж, зээл

галан ●○○ [д.д.ү] ~ гилэн хийх

гайгүй ●●○ [тэ.н] зүгээр, дажгүй, давгүй, ~ галба I.18.1 ●○○ (урга.) [ж.н] галбарваас мод

сайн, ~ болох

галбаа ●○○ [тэ.н] жаргалтай, заяатай, азтай,

68

69

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

хувьтай, хийморьтой

гүйцэтгэгч

галбар ●○○ [тэ.н] гайхамшигтай үзэсгэлэнтэй галлалт I.3.1 ●○○ [ж.н] галлах үйлийн үр дүнг

байдал

заасан нэр; буудах үйлийн нэр

галбинга I.18.1 ●○○ (урга.) [ж.н] нэг зүйл галт ●●○ [тэ.н] гал бүхий, ~ уул, ~ сум

цэцэг

галтас I.26.1 ●○○ [ж.н] мөчир салаагүй,

галбинга I.18.1 ●○○ (амь.) [ж.н] гарди лугаа хатаж нүцгэрсэн ганц мод, галтсан

төстэй үлгэрийн шувуу

галтас I.26.1 ●○○ (амь.) [ж.н] хулганатай

галбир I.5.1 ●●○ [ж.н] хэлбэр, дүр, үзэмж; хэв төстэй нэг зүйл амьтан

янз, хэлбэр ~

галуу I.12.1 ●●○ (амь.) [ж.н] нэг зүйл усны

галбиргүйд- II.6.4 ●○○ [үй.ү] галбиргүй болох

шувуу, хээрийн ~, бор ~

галбиргүйдүү ●○○ [тэ.н] галбиргүй байрын

галуухай I.15.1 ●○○ (амь.) [ж.н] галууны

галбирж- II.9.1 ●○○ [үй.ү] галбираа олох

дэгдээхэй

галги- II.2.1 ●○○ [үй.ү] морины хөнгөн алхах, галуучил- II.11.1 ●○○ [үй.ү] галуу агнахаар

Г товолзтол алхлах, морь ~

явах, галуунд явах

галгиа I.12.1 ●○○ [ж.н] морины явдлын нэг

галуучин I.20.1 ●○○ [ж.н] галуу маллагч

галгиун ●○○ [тэ.н] морины явдлын зөөлөн, галч I.4.1 ●●○ [ж.н] уурын зуухны ~

намжуун байдал

галчин I.20.1 ●○○ [ж.н] газар судлалын цаг

галд- II.7.1 ●●○ [үй.ү] гал тавьж шатаах

тооллын нэгж

галдаа I.12.1 ●○○ (хууч.) [ж.н] баруун, зүүн гальхар- II.12.1 ●○○ [үй.ү] халшрах, цөхрөх

гарын дарга хэмээх албан тушаалтан

гальхрал I.1.1 ●○○ [ж.н] халшрал, цөхрөл

галдагч I.4.1 ●○○ [ж.н] түймэрдэн шатаагч

гам I.1.1 ●●○ [ж.н] хайр ~, ариг ~

галж- II.7.1 ●●○ [үй.ү] галтай болох

гам I.1.1 ●●○ [ж.н] ~ сахих, ~ хийх, жирэмсний

галжгар ●○○ [тэ.н] цэх биш, галжийсан, ~, рашааны ~

хазгар

гамал I.17.1 ●○○ (урга.) [ж.н] лянхуа цэцэг

галжгард- II.7.1 ●○○ [үй.ү] галжгар болох

гамбагана- II.10.1 ●○○ [үй.ү] гамбагар юмны

галжгардуу ●○○ [тэ.н] галжгар байрын

үргэлжлэн хөдлөх

галжир- II.12.1 ●○○ [үй.ү] хазайх, галжийх

гамбагар ●○○ [тэ.н] төв аятай, намба сайтай

галжир I.21.1 ●○○ (амь.) [ж.н] зараатай гамбагардуу ●○○ [тэ.н] гамбагар байрын

төстэй амьтан

гамбай- II.1.1 ●○○ [үй.ү] гамбагар болох

галжирдуу ●○○ [тэ.н] галжир байрын

гамбалз- II.7.1 ●○○ [үй.ү] гамбагар юмны

галжирт- II.7.1 ●○○ [үй.ү] хазгай, муруй болох

хөдлөх, аашлах

галжрал I.1.1 ●○○ [ж.н] галжрах үйлийн нэр

гамбигар ●○○ [тэ.н] гангамсаг, гоёмсог

галзраа I.12.1 ●○○ (амь.) [ж.н] нэг зүйл байдал

гөрөөс

гамбий- II.1.1 ●○○ [үй.ү] хээнцэрлэх,

галзуу ●●○ [тэ.н] ууртай, догшин, эрэмгий, гангарах, гоёмсоглох

нүүрэмгий

гамбилз- II.7.1 ●○○ [үй.ү] гангархах,

галзуу I.12.1 ●●○ [ж.н] ухаан мэдрэл алдаж, хээнцэрлэх

солиорох өвчин

гамбир I.5.1 ●●○ [ж.н] тосгүй хайрсан бин

галзуудуу ●○○ [тэ.н] галзуу байрын

гамгүйдүү ●○○ [тэ.н] гамгүй байрын

галзуур- II.5.1 ●●○ [үй.ү] өвчин тусах; галзуу гамна- II.10.1 ●●○ [үй.ү] ариглан ~, хайрлаж ~

солио туссан мэт аашлах; өрнөж дэврэх

гамнагч I.4.1 ●○○ [ж.н] юмыг ариглаж

галзуурал I.17.1 ●●○ [ж.н] галзуурах үйлийн хэмнэдэг хүн

нэр

гамнал I.1.1 ●○○ [ж.н] гамнах үйлийн нэр

гали I.30.1 ●○○ [ж.н] га-гийн эрхэт гийгүүлэгч гамнамтгай ●○○ [тэ.н] гамнахдаа сайн,

үсэг, али ~ үсэг

гамнах нь олонтоо

галиг I.6.1 ●●○ [ж.н] ~ үсэг, латин ~

гамнамхай ●○○ [тэ.н] гамнах хэмнэх зантай

галигла- II.10.1 ●●○ [үй.ү] галиг үсгээр гамруу I.12.1 ●○○ [ж.н] гантиг чулуу

тэмдэглэх

гамч ●○○ [тэ.н] эд юмыг ариг гамтай хэрэглэх

галиглал I.1.1 ●○○ [ж.н] галиглах үйлийн нэр

чанар

галигчил- II.11.1 ●○○ [үй.ү] галигаар буулгах, гамшиг I.22.1 ●●● [ж.н] ган зуд, үер ус, өвчин

тэмдэглэх, ~ арга

тахал, дайны хөнөөл зэрэг аюул

галигчлал I.1.1 ●○○ [ж.н] галигчлах үйлийн гамшигла- II.10.1 ●○○ [үй.ү] гамшиг болох,

нэр

гамшигт учруулах

галинда I.30.1 ●○○ (амь.) [ж.н] яруу дуут, гамшигт ●●○ [тэ.н] гамшиг бүхий

үзэсгэлэнт шувуу

ган I.16.1 ●●● [ж.н] мөнгөлөг цайвар өнгөтэй

галирхай ●○○ [тэ.н] аймхай, халирхай

хатуу төмөрлөг, ~ болд

галла- II.10.1 ●●● [үй.ү] гал түлэх

ган I.16.1 ●●● [ж.н] бороо, ус ховордсоноос

галла- II.10.1 ●○○ [үй.ү] буудах, ~ шугам

хэт хуурайших гамшиг

галлагаа I.12.1 ●●○ [ж.н] галлах үйлийн нэр

ган I.16.1 ●●○ [ж.н] том сав, хувин, усны ~

галлагч I.4.1 ●○○ [ж.н] галлах үйлийг ган ●○○ [а.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

70

71

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

ган I.16.1 ●○○ [ж.н] судал барих орны нэг

гандаль I.23.1 ●○○ (урга.) [ж.н] нэг зүйл даль

ган I.16.1 ●○○ [ж.н] ан цав, ~ цав

мод

ганавалз- II.7.1 ●○○ [үй.ү] бэлхүүс сул гандамтгай ●○○ [тэ.н] гандах нь их

ганхалзан явах

гандамхай ●○○ [тэ.н] гандахдаа хурдан

ганага ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх

гандан I.16.1 ●●● (шаш.) [ж.н] шашны хурал

ганагана- II.10.1 ●○○ [үй.ү] ганагар юмны номын газар

үргэлжлэн хөдлөх

гандан I.16.1 ●○○ (шаш.) [ж.н] хөгжмийн

ганагар ●○○ [тэ.н] тэнүүн цэх нуруутай

зэмсэг, чөмгөн бүрээ, ганлин

ганагард- II.7.1 ●○○ [үй.ү] ганагар болох

ганданги ●●○ [тэ.н] гандсан хуурай

ганагардуу ●○○ [тэ.н] ганагар байрын

байдалтай

ганай- II.1.1 ●○○ [үй.ү] ганагар болох

гандас ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

ганалз- II.7.1 ●○○ [үй.ү] ганагар юмны ганас гандбадраа I.12.1 ●○○ (урга.) [ж.н] нэг зүйл

ганас хөдлөх

эмийн өвс

ганас ●○○ [д.д.ү] ~ ~ алхах

гандгар ●○○ [тэ.н] нуруу хотгор бөгөөд мөр

ганбагар ●○○ [тэ.н] төлөв байдал нь төв ханхардуу байдал

Г

аятай, намба сайтай

гандгард- II.7.1 ●○○ [үй.ү] гандгар болох

ганбагардуу ●○○ [тэ.н] ганбагар байрын

гандгардуу ●○○ [тэ.н] гандгар байрын

ганга I.18.1 ●●○ [ж.н] уул толгодын завсар, гандгарь I.23.1 ●○○ (урга.) [ж.н] эмд ордог

гуу жалга, суваг

бутлаг ургамал

ганга I.18.1 ●●○ (урга.) [ж.н] анхилам үнэрт ганди I.8.1 ●○○ (шаш.) [ж.н] шашны ёсны

өвс, эмийн ургамал

хурлын уриа мод

ганга I.18.1 ●○○ (амь.) [ж.н] хар толгойтой ганди I.8.1 ●○○ (амь.) [ж.н] нэг зүйл харагчин

том элээ

тоть

гангад- II.6.1 ●●○ [үй.ү] хэт гангалсан нь үл гандий I.15.1 ●○○ [ж.н] модон тогшуур бүхий

зохих

хөгжмийн зэмсэг

гангал- II.4.1 ●●○ [үй.ү] гоёх, чимэглэх

гандий I.15.1 ●○○ (урга.) [ж.н] нэг зүйл мод,

гангаламтгай ●○○ [тэ.н] гангалах нь их

уянгат мод

гангаламхай ●○○ [тэ.н] гангалах дуртай

гандил I.1.1 ●○○ (шаш.) [ж.н] хатуу нэр болон

гангамсаг ●○○ [тэ.н] хээнцэр дэгжин

бэрх утгыг тайлсан нэг зүйл толь бичиг

гангамсагдуу ●○○ [тэ.н] гангамсаг байрын

гандирсан I.20.1 ●○○ [ж.н] домогт гарах хот

гангамсагла- II.10.1 ●○○ [үй.ү] гоёж гангалах

гандмал ●●○ [тэ.н] гандсан байдал

гангамсуу ●○○ [тэ.н] гангамсаг байрын

гандуу ●●○ [тэ.н] бага зэрэг гандсан байдал

ганган ●●● [тэ.н] хээнцэр ~, гоё ~

гандуу ●○○ [тэ.н] зөрүүд хөшүүн зантай

гангана- II.10.1 ●○○ [үй.ү] усны шувуудын гандуур- II.5.1 ●○○ [үй.ү] гандуу зөрүү болж

дуугарах, галуу ~

хувирах

ганганаан I.2.1 ●○○ [ж.н] ганганах чимээ, ганжаан I.2.1 ●○○ (урга.) [ж.н] гааны хатаасан

шувуудын ~

үндэслэг иш

гангандуу ●○○ [тэ.н] ганган байрын

ганжин I.16.1 ●●● [ж.н] гурил элдэх мод

гангар I.5.1 ●●○ [ж.н] хамгийн нарийн ур ганжинд- II.7.1 ●●○ [үй.ү] ганжингаар элдэх

хийцтэй сайн чанарын шаазан

ганжир I.21.1 ●○○ (шаш.) [ж.н] бурхны ном

гангар- II.5.1 ●●○ [үй.ү] ганган болох, гангарах

судрын өмнө хавчуулдаг нарийн торго

гангар ●●○ [а.д.ү] ~ гунгар хийх, ярьж хөөрөх

ганжир I.21.1 ●○○ (шаш.) [ж.н] хийдийн

гангараа I.12.1 ●●○ [ж.н] гоёо, гангарч гоёсон оройн чимэг

байдал

ганжирла- II.10.1 ●○○ [үй.ү] ганжир хийх

гангарх- II.7.1 ●○○ [үй.ү] ганган байдал гаргах

ганжуур I.5.1 ●○○ (шаш.) [ж.н] зарлигийн

гангина- II.10.1 ●○○ [үй.ү] гаслах ~

хураангуй хэмээх бурхны шашны хөлгөн

гангинаа I.30.1 ●○○ [ж.н] гангинах үйлийн нэр

судрын цоморлог

гангиналдаан I.2.1 ●○○ [ж.н] олон амьтны ганзага I.25.1 ●●● [ж.н] эмээлийн хавтасны

гасалж, гийнах дуу

нарийн сур; ан гөрөө, олз омог

гангис I.9.1 ●○○ (амь.) [ж.н] нэг зүйл дорго, ганзагал- II.4.1 ●●○ [үй.ү] юмыг ганзага мэт

гахай мангис

авч явах; хоосон гуяа ~

ганд- II.7.1 ●●● [үй.ү] чийг дутаж ногоо хатах; ганзагалаа I.12.1 ●○○ [ж.н] ганзагалсан юм

наранд өгөршиж өнгө алдах

ганзагачин I.20.1 ●○○ [ж.н] ганзагын

ганд- II.7.1 ●○○ [үй.ү] арьс ширийг ганд наймаачин

булхаж идээлэх

ганзай I.15.1 ●○○ [ж.н] нэг зүйл хятад архи

гандай- II.1.1 ●○○ [үй.ү] гандгар болох

ганий- II.1.1 ●○○ [үй.ү] одох, яваад өгөх,

гандал I.17.1 ●○○ [ж.н] гандах үйлийн нэр, талийх

хувхайрал

ганлин I.16.1 ●○○ (шаш.) [ж.н] лам нарын

гандалз- II.7.1 ●○○ [үй.ү] нуруугаа хотойлгон ном уншихад хэрэглэх бяцхан бүрээ, гандан

цээж түрэн явах

ганлинч I.4.1 ●○○ (шаш.) [ж.н] ганлин хийдэг

70

71

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

хүн; ганлин үлээдэг лам

ганьхрангуй

●○○

[тэ.н]

ганьхарсан

гансар- II.12.1 ●●○ [үй.ү] санаашран зовних, байдалтай

гуньж ~

гар I.5.1 ●●● [ж.н] хүний мөрнөөс хурууны

гансрал I.1.1 ●●○ [ж.н] гансрах үйлийн нэр

үзүүр хүртэлх хэсэг; багаж хэрэгслийн

гансралт I.3.1 ●○○ [ж.н] гансрах үйлийн үр бариул

дүнг заасан нэр

гар- II.5.1 ●●● [үй.ү] гадагшаа ~; ил болох;

гансрангуй ●○○ [тэ.н] гансарсан байдалтай

төрөх

гант- II.7.1 ●○○ [үй.ү] ан цав гарах

гараа I.12.1 ●●○ [ж.н] гарах ээлж; ~ бариа

гантай- II.1.1 ●○○ [үй.ү] чангарах, хатуу гарааш I.11.1 ●●● [ж.н] машин тэрэг хадгалах,

болох

засварлах газар

гантиг I.6.1 ●●○ [ж.н] уулын талстлаг чулуу

гаравлаг I.6.1 ●○○ (урга.) [ж.н] улбар бор

гантигд- II.7.1 ●○○ [үй.ү] гантигаар өнгөлөх

өнгө бүхий таван хэлтэстэй, жижиг бут мод

гантигж- II.9.1 ●○○ [үй.ү] гантигтай болох

гараг I.6.1 ●●● [ж.н] од ~, долоо хоногийн өдөр

Г гантигла- II.10.1 ●○○ [үй.ү] гантигаар чимэх,

гараг, гариг гэж хоёул харь

засах; гантигаар үйлдэх

гаралтай үг бөгөөд гараг эрхэс,

гантигш- II.9.1 ●○○ [үй.ү] гантигийн шинжтэй

баасан гараг гэхэд гараг гэж

болох

бичнэ. Нийтэд гадаад үг гэдэг

гануу I.12.1 ●○○ [ж.н] уулын хошуу, гутлын

 гараг

нь мэдэгдэхээ байсан гадаад

хамрын хойд хэсэг

үгийг монгол үсгийн дүрэм

гануу I.12.1 ●○○ [ж.н] хүний хөлийн тавхайн

баримтлан бичвэл гараг гэсэн

үндсэнд заах тийн ялгалын

дээд хэсэг, ~г ханах

нөхцөл залгахад гээгдэх

ганх- II.7.1 ●●● [үй.ү] найгах, мод ~, өвс ~

эгшгийн дүрэм баримтлан

ганхага ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

эгшгийг нь гээн, хэлний г-гээр

ганхалз- II.7.1 ●○○ [үй.ү] нааш цааш ганхах,

төгссөн учир эм үгийн -ийг

найган ~

дагуулж гаргийг гэж бичнэ.

× гариг

Харин саа өвчин гэсэн утгатай

ганхалзуур

●○○

[тэ.н]

ганхалзсан

гариг гэсэн үгнээ эгшгээр

хөдөлгөөнтэй

эхэлсэн залгавар залгавал и

ганхалт I.3.1 ●●○ [ж.н] ганхах үйлийн үр дүнг

эгшгийг гээхгүй.

заасан нэр

гараг I.22.1 ●○○ [ж.н] саа өвчин: гараг саа

ганхгана- II.10.1 ●○○ [үй.ү] ганхага ганхага гарагт- II.7.1 ●○○ [үй.ү] саа өвчин тусах

хийн хөдлөх

гарагч I.4.1 ●○○ [ж.н] гарах этгээд

ганц ●●● [тэ.н] зөвхөн нэг тусгаар, гав ~

гарал I.17.1 ●●● [ж.н] гарах үйлийн нэр,

ганцаард- II.7.1 ●●○ [үй.ү] ганьхрах, үүсэл ~

ханьгүйдэх

гаралт I.3.1 ●○○ [ж.н] гарах үйлийн үр дүнг

ганцаардал I.17.1 ●●○ [ж.н] ганцаардах заасан нэр, оролт ~

үйлийн нэр

гарам I.17.1 ●●● [ж.н] голын гатлага, олом

ганцаардангуй ●○○ [тэ.н] ганцаардсан гарам I.17.1 ●○○ [ж.н] урт түрийтэй гутал

байдалтай

гарамгай ●●● [тэ.н] бусдаас онц давуу

ганцаардмал ●●○ [тэ.н] ихэд ганцаардсан гарамгайд- II.6.1 ●○○ [үй.ү] юманд давуу

байдал

чанар гаргах

ганцаардуу ●○○ [тэ.н] ганцаар байрын

гарамгайл- II.4.1 ●●○ [үй.ү] гарамгай байх

ганцаарчил- II.11.1 ●●○ [үй.ү] ганц ганцаар гарамгайш- II.9.1 ●○○ [үй.ү] гарамгай

болгох, үйлдэх

шинжтэй болох

ганцад- II.15.1 ●●○ [үй.ү] ганц болох

гаран ●●○ (баймж.) [үй.ү] гаруй, илүү

ганцал- II.11.1 ●○○ [үй.ү] ганц болгон салгах

гаранга ●○○ [тэ.н] аранга, хал, хувцсандаа ~

ганш- II.9.1 ●○○ [үй.ү] ган болж эхлэх; гандах гаранга I.18.1 ●○○ [ж.н] морь, луусын хамарт

төлөвтэй болох

мөгөөрс ургах өвчин

ганш- II.9.1 ●○○ [үй.ү] янших, үглэх

гаранга I.18.1 ●○○ [ж.н] жижиг амьтныг

ганш- II.9.1 ●○○ [үй.ү] гинших, нохой ~

гөрөөлөх нэг зүйл хавх

ганшмал ●○○ [тэ.н] ганшсан байдал

гарангад- II.6.1 ●○○ [үй.ү] гарангаар ан барих

гань- II.13.1 ●○○ [үй.ү] үйл явдалд мэрийн гарангат- II.6.1 ●○○ [үй.ү] бага насны адуунд

хичээх

гаранга шүд ургах

гань ●○○ [тэ.н] гоонь ганц, хань ижилгүй

гарангат- II.6.1 ●○○ [үй.ү] морины хамрын

ганьс I.9.1 ●○○ (амь.) [ж.н] доргоны зулзага

нүхний ирмэгт мөгөөрс ургах, гүентэх

ганьс I.9.1 ●○○ (урга.) [ж.н] нэг зүйл далайн гаранз I.3.1 ●○○ (урга.) [ж.н] хүрэн өнгөтэй,

ургамал, ханьс

халуун бууруулдаг жимс

ганьхар- II.12.1 ●●○ [үй.ү] ганцаардаж гарвагар ●○○ [тэ.н] арвагар, сарвагар

гансрах

гарваль I.23.1 ●●● [ж.н] үүдэл, язгуур, гарал

ганьхрал I.1.1 ●●○ [ж.н] ганьхрах үйлийн угсаа

нэр, гансрал

72

73

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

гарвас I.5.1 ●○○ [ж.н] нэг зүйл бөс, даавуу

гархи I.13.1 ●●○ [ж.н] төмөрлөгөөр хийсэн

гарви I.8.1 ●○○ (урга.) [ж.н] нэг зүйл хус мод

цагариг мэт зүйл

гаргагч I.4.1 ●○○ [ж.н] гаргах үйлийг үйлдэгч, гархид- II.6.1 ●●○ [үй.ү] гархиар торгож

гаргах үйлийн эзэн

тогтоох

гаргал I.1.1 ●○○ [ж.н] журам зүйг гаргаж зөв гархил- II.4.1 ●○○ [үй.ү] гархи мэт болох, нүд ~

бурууг сэнхрүүлэн тайлбарласан бичиг

гархит- II.6.1 ●○○ [үй.ү] гархи мэт болох

гаргалгаа I.12.1 ●●○ [ж.н] хариу, дүн; санаа гарц I.3.1 ●●● [ж.н] гарах газар, гарам, замын ~

зорилтыг тодорхойлон гаргасан үг, гаргалга

гарц I.3.1 ●●● [ж.н] гарах хэмжээ, сүүний ~;

гаргалт I.3.1 ●○○ [ж.н] гаргах үйлийн үр дүнг ~ зарлага

заасан нэр

гарч I.4.1 ●○○ (хууч.) [ж.н] албан

гаргалт I.3.1 ●○○ (шаш.) [ж.н] золиосонд байгууллагын зарлага, хаалгач, гонир

гаргах шашны зан үйлийн нэр

гарчиг I.22.1 ●●● [ж.н] номын ~, зохиолын ~

гаргац I.3.1 ●○○ [ж.н] гаргах бололцоо

гарчигла- II.10.1 ●●○ [үй.ү] зохиолын бүртгэл

гаргуу ●○○ [тэ.н] онцгой давуу, гойд сайн

данс хийх; гарчиг төдийхнийг гүйлгэн харах

гаргууд ●●○ [тэ.н] онцгой сайн

гарш- II.9.1 ●●● [үй.ү] гартаа оруулах, дадаж Г

гаргуул I.1.1 ●○○ [ж.н] үнс хог хаяхад дасах

хэрэглэх сав

гарш I.4.1 ●○○ [ж.н] гарз хохирол

гаргуун ●●○ [тэ.н] гойд сайн, тасархай

гарш I.4.1 ●○○ (шаш.) [ж.н] гэлэн хүний

гард- II.7.1 ●●○ [үй.ү] өөрийн гараар үйлдэх, хувцас

биечлэн гүйцэтгэх

гаршмал ●●○ [тэ.н] гаршсан байдал

гардагч I.4.1 ●○○ [ж.н] юмыг гардаж хийдэг гаршуу ●○○ [тэ.н] гарт орсон, эдэлгээнд

хүн

дассан

гардгар ●○○ [тэ.н] дордойж дэрдийсэн гарь- II.13.1 ●○○ [үй.ү] нохой баах

байдал

гарьдас I.26.1 ●○○ [ж.н] баас

гарди I.8.1 ●●○ [ж.н] монгол бөхийн цол

гарьз I.3.1 ●○○ [ж.н] жорлон, асгуур

гарди I.8.1 ●○○ (амь.) [ж.н] жигүүртний хаан гасал- II.11.1 ●●● [үй.ү] энэлэн зовох,

хэмээх үлгэр домгийн шувуу

шаналан харуусах; нохой ~

гардуулагч I.4.1 ●●○ [ж.н] ямар нэгэн юмыг гасалгагч I.4.1 ●●○ [ж.н] хүнийг зовлонд

хүнд өөрийн гараар өгөгч хүн

учруулагч, өөдгүй, хатуу ширүүн зантай хүн

гарж I.4.1 ●○○ (амь.) [ж.н] төвөд нохой

гасан ●○○ [тэ.н] цочим аягүй байдал, зөрүүд

гарз I.3.1 ●●● [ж.н] гарлага, эд хөрөнгөнд гасан ●○○ [тэ.н] насандаа ахадсан сэргэлэн

учирсан хохирол, үр дүнгүй үйл ажиллагаа

хүүхэд

гарзад- II.15.1 ●●○ [үй.ү] үр ашиггүй гаслал I.1.1 ●●○ [ж.н] гаслах үйлийн нэр

зарцуулах, цаг ~, хөрөнгө ~

гасламтгай ●○○ [тэ.н] гасалж байдаг

гарзгүйвтэр ●○○ [тэ.н] гарз багатай

гасламхай ●○○ [тэ.н] үе үе гаслах зантай

гарздал I.1.1 ●●○ [ж.н] гарздах үйлийн нэр

гаслан I.16.1 ●●● [ж.н] сэтгэлийн зовлон

гариг I.6.1 ●○○ [ж.н] нохойн баас, жогорхой, гасланги ●○○ [тэ.н] гасланд автсан байдал

гарь

гаслангуй ●○○ [тэ.н] гасалсан байдалтай,

гарил I.17.1 ●○○ [ж.н]] архи хэтрүүлэн уусны гаслах янзтай

улмаас шартаж бөөлжис цутгах

гасна I.18.1 ●○○ [ж.н] орхоодой, төмс зэргийг

гарилд- II.7.1 ●○○ [үй.ү] нохой отож нийлэх

малтах хэрэглүүр

гарилт I.3.1 ●○○ [ж.н]] архины хордлого тусах

гатал- II.11.1 ●●● [үй.ү] юмыг туулж давах;

гарла- II.10.1 ●○○ [үй.ү] зүүн, баруун гар гол ~

болгон хуваах

гаталгагч I.4.1 ●●○ [ж.н] гаталгах үйлийн эзэн

гарлага I.18.1 ●●● [ж.н] хохирол, сүйтгэл, гатан I.20.1 ●○○ (хууч.) [ж.н] бичмэл тушаал,

гарз

заавар, зөвшөөрлийн бичиг

гарлагад- II.6.1 ●●○ [үй.ү] гарлага гаргах, гатац I.19.1 ●○○ (шаш.) [ж.н] чанад тэртээ

зарлагадах

орших орон

гарс I.9.1 ●○○ (урга.) [ж.н] царс, нарс зэргийн гатач- II.16.1 ●●○ [үй.ү] туучаад гарах

үр самар

гатлагч I.4.1 ●●○ [ж.н] гатлах үйлийн эзэн

гарсал- II.11.1 ●○○ [үй.ү] гарс боловсорч гатлуур I.5.1 ●○○ [ж.н] гол мөрний усны

гарах

нөгөө талд нь гарахад хэрэглэх зүйл

гарт- II.7.1 ●●○ [үй.ү] дийлдэх, бусдад автах, гахай I.15.1 ●●● (амь.) [ж.н] тэжээвэр~,

няцаагдах

зэрлэг ~

гартаам I.1.1 ●○○ [ж.н] нарийн судалтай гахай I.15.1 ●○○ [ж.н] адууны туурайн дотоод

мана

зөөлөн эд, хэдрэм

гартан I.20.1 ●○○ [ж.н] нарийн зураасаар гахай I.15.1 ●○○ [ж.н] тэрэгний тэнхлэгийг

шигтгэн зурах арга ур

тогтоох цүү

гаруй ●●○ [тэ.н] барагцаалсан илүүдэл гахай I.15.1 ●○○ [ж.н] тоглоом, ~ шидэх

хэмжээ, арав ~

гахайл- II.4.1 ●●○ [үй.ү] их идэх

72

73

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

гахайс I.5.1 ●○○ (амь.) [ж.н] зэрлэг гахай

гашилгагч I.4.1 ●○○ [ж.н] сүү зэргийг

гахайт- II.6.1 ●○○ [үй.ү] адууны туурайд ургах ээдүүлдэг нян

эвэрлэг нь хэт урт болох

гашилмал ●○○ [тэ.н] гашилсан юм

гахайт- II.6.1 ●○○ [үй.ү] өнгөнд тачаах

гаширга I.18.1 ●○○ [ж.н] байшингийн

гахайчил- II.11.1 ●○○ [үй.ү] гахай агнах; дээврийн зүйдлийн зураг

бусдыг тэнэг мунхгаар үзэх

гашламтгай ●○○ [тэ.н] гашлах нь их

гахайчин I.20.1 ●●○ [ж.н] гахай маллагч

гашламхай ●○○ [тэ.н] амархан гашилдаг

гахан I.20.1 ●○○ (урга.) [ж.н] олон наст өвслөг гашланги ●○○ [тэ.н] гашилж буй амт үнэртэй

ургамал

гашуг I.6.1 ●○○ (хууч.) [ж.н] зарлигийн бичиг

гахиур I.5.1 ●○○ [ж.н] маш нягтаршуулсан гашуу I.30.1 ●●○ [ж.н] муухай нялуун амт;

чулуулгийн холимог нунтаг

уйтгар, гуниг, уй ~

гац- II.6.1 ●●○ [үй.ү] түгдрэх, ээрэх

гашуувтар ●○○ [тэ.н] бага зэрэг гашуун

гац- II.6.1 ●●○ [үй.ү] саатаж тасалдах, зогсох, гашууд- II.6.1 ●●○ [үй.ү] гашуун болох, цай ~

Г тээглэх

гашууд- II.6.1 ●●○ [үй.ү] уй гашуу болох,

гац- II.6.1 ●○○ [үй.ү] авцалдан хөлдөх, ус ~

эмгэнэн ~

гацаа I.12.1 ●●● [ж.н] саад тохиолдож, гашуудал I.17.1 ●●○ [ж.н] гашуудах үйлийн

үйлдэл зогсох явдал

нэр, бэлэвсрэл

гацаа I.12.1 ●●○ [ж.н] хад хясаа боосон бэрх гашуудангуй ●○○ [тэ.н] гашуудсан байдалтай

газар, хясаа

гашуун ●●● [тэ.н] шорвог ~

гацаа I.12.1 ●●○ [ж.н] суурин ~, ~ тосгон

гашуундуу ●○○ [тэ.н] гашуун байрын

гацаа I.12.1 ●○○ [ж.н] байшин барилгыг гашуур- II.5.1 ●●○ [үй.ү] гашуун болох

босгоход тулгуур болгосон мод

гашуурх- II.7.1 ●○○ [үй.ү] гашуун амт орох

гацаа I.12.1 ●○○ [ж.н] шөргөн хайс

гиагла- II.10.1 ●○○ [үй.ү] харцгай, хяргуй

гацаад- II.6.1 ●○○ [үй.ү] хавцал дээгүүр үсрэн зэрэг шувууны дуугарах

гарах

гиар ●○○ [а.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

гацаал- II.4.1 ●○○ [үй.ү] гацаа хайс босгох

гиваан I.2.1 ●○○ [ж.н] үхрийн ~

гацаал- II.4.1 ●○○ [үй.ү] гол мөрөн хөлдөх

гиваан I.2.1 ●○○ [ж.н] эмд ордог эрдэс

гацалт I.3.1 ●○○ [ж.н] гацах үйлийн үр дүнг гивлүүр I.5.4 ●○○ [ж.н] эмэгтэйн нүүрний

заасан нэр, гацах байдал

халхавч

гацар I.21.1 ●○○ [ж.н] цонхны гулд мод, ялуу

гивнүүр ●○○ [тэ.н] гиенэж байдаг, ~ хүн

гацмал ●○○ [тэ.н] юмны үйл хөдлөл нэгэнт гивнэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] гиенэх

саатан түгжирч удааширсан нь

гиенэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] гингэнэн чарлах

гацуу ●○○ [тэ.н] бачуу, давчуу

гижиг I.21.4 ●●● [ж.н] биеийн эмзэг

гацуур I.5.1 ●●○ (урга.) [ж.н] мөнх ногоон мэдрэмтгий газар хүрэхэд инээд хүрэх сэрэл

мод, сүлд мод, гачуур

гижигд- II.7.4 ●●○ [үй.ү] гижгийг нь хүргэх

гач- II.8.1 ●●○ [үй.ү] дутагдах, гачигдах

гижиглэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] гижигдэх

гач ●○○ [тэ.н] чин үнэн, ~ сэтгэл

гий- II.1.4 ●○○ [үй.ү] гэгээтэй болох

гачаад- II.6.1 ●●○ [үй.ү] гачаалд өртөх, гий I.30.4 ●○○ (амь.) [ж.н] бие бага нэг зүйл

гачигдах

буга, бас жий буга гэнэ

гачаал I.1.1 ●●○ [ж.н] ган зудтай, өлсгөлөн, гийг- II.3.4 ●○○ [үй.ү] гэрэл гэгээтэй болох

хатуу бэрх цаг

гийгүүлэгч I.4.4 ●●○ [ж.н] гийгүүлэн үйлдэгч,

гачиг I.22.1 ●●○ [ж.н] ган зудын гамшиг, эрдмээр ~

гачаал, ган ~

гийгүүлэгч I.4.4 ●●○ [ж.н] анир оролцон

гачиг ●●○ [тэ.н] ховор хомс, ядуу зүдүү, ~ цаг

бүтэх авиа

гачигдал I.17.1 ●●○ [ж.н] гачигдах үйлийн гийдра I.30.1 ●○○ (амь.) [ж.н] зуны цагт

нэр, зовлон ~

тогтмол усанд амьдардаг олон эст амьтан

гачигдангуй ●○○ [тэ.н] гачигдан бүхий, ~ гийлж I.4.4 ●○○ (амь.) [ж.н] нэг зүйл болжмор

амьдрал

гиймэглэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] үүр цайх,

гачил I.17.1 ●○○ [ж.н] соёмбын гол дахь хоёр гэгээрэх, гэгээ гарч эхлэх

загасны хоорондох эргүүлэг

гиймэл ●○○ [тэ.н] гэгээтэй, гэрэлтсэн байдал

гачин I.16.1 ●○○ (шаш.) [ж.н] их зарлигт гийна- II.10.1 ●○○ [үй.ү] гангинах, гасалж ~

хэмээх номын цол

гийнгоо I.12.2 ●●○ [ж.н] хурдны морь унасан

гачлан I.16.1 ●●○ [ж.н] гачаал

хүүхдийн хөгжөөн аялгуулах дуун

гачой I.15.2 ●○○ (шаш.) [ж.н] номлол, айлдал

гийнгоол- II.4.2 ●●○ [үй.ү] гийнгоо аялгуулах

гачуур I.5.1 ●●○ [ж.н] мөнх ногоон мод, сүлд гийр- II.5.4 ●○○ [үй.ү] гийж ирэх, тэнгэр ~,

мод, гацуурын өөр дуудлага

сэтгэл ~

гашив I.5.1 ●○○ [ж.н] дун, явуугаар хийсэн гийчил- II.11.4 ●○○ [үй.ү] айлчилж очих

чимэглэл

гийчин I.20.4 ●●○ [ж.н] айлчин, зочин ~

гашиг I.22.1 ●○○ [ж.н] сайн чанарын төмөрлөг

гийчинсэг ●○○ [тэ.н] айлчлах, зочлох дуртай;

гашил- II.11.1 ●●○ [үй.ү] ээдэх, муудах

айл хэсэх, тэнэх дуртай

74

75

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

гийчирх- II.7.4 ●○○ [үй.ү] гийчний маяг гилүүн I.2.4 ●○○ [ж.н] тэрэгний арал

байдал гаргах

гилэг ●○○ [д.д.ү] гилгэр юмны гилтгэнэн

гийчирхүү ●○○ [тэ.н] гийчирхэг

харагдах, гялга гялга хийх

гийчлэгч I.4.4 ●○○ [ж.н] гийчин болж явдаг гилэгч I.4.4 ●○○ [ж.н] гилэх үйлийг хийх хүн

хүн

гилэлз- II.7.4 ●○○ [үй.ү] гилгэр юмны

гил I.1.4 ●○○ [ж.н] хөзрийн ~

гилтгэнэн харагдах

гил- II.4.4 ●○○ [үй.ү] мал туух, үхэр ~, морин гилэн ●○○ [тэ.н] гилгэр, гөлгөр

тэрэг ~

гилэр- II.12.4 ●○○ [үй.ү] гөлийж мэлрэн харах

гилбэ I.18.4 ●○○ [ж.н] туг, дарцаг зэргийн гин I.2.4 ●○○ (урга.) [ж.н] нэг зүйл цэцэг

гилбэрлэсэн хөвөө

гинад I.3.1 ●○○ [ж.н] булга, хэрмийг барих

гилбэг ●○○ [д.д.ү] гилбэгэр юмны үргэлжлэн урхи

хөдлөх

гингэнүүр ●○○ [тэ.н] гингэнэх зантай

гилбэгэр ●○○ [тэ.н] өнгө зүс гэрэлтэй, гингэнэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] зөөлөн, дорой

гялалзсан байдал

дуугаар тодорхойгүй авиа гаргах

гилбэлгээн I.2.4 ●○○ [ж.н] алсад цахиж гингэр I.5.4 ●○○ [ж.н] монгол бичгийн заахын Г

байгаа цахилгаан

тийн ялгалын дагаврын нэр

гилбэлз- II.7.4 ●○○ [үй.ү] гилбэгнэх, одод ~

гиндүү I.30.4 ●○○ [ж.н] будаа тариа хэмжих

гилбэлзүүр I.5.4 (урга.) [ж.н] өндөр иштэй, сав

зун цэцэглэдэг нэг зүйл цэцэг

гинж I.11.4 ●●● [ж.н] хэлхсэн төмөр оосор

гилбэлзэл I.17.4 ●○○ [ж.н] гилбэлзэх үйлийн дээс

нэр

гинжил- II.11.4 ●○○ [үй.ү] гинжээр оосорлох,

гилбэр I.5.4 ●○○ [ж.н] сумны зэв

гинжээр тогтоох

гилбэрлэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] гилбэр мэт гинжир I.21.4 ●○○ [ж.н] гинжний нэг үе буюу

хэлбэр гаргах

нэг цагариг

гилбэс ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх, гилбэгэр гинжлээс I.9.4 ●○○ [ж.н] гинжин холбоос

юмны хөдлөх байдал

гинш- II.9.4 ●○○ [үй.ү] бөө нарын залбирал

гилбээ I.12.4 ●○○ [ж.н] гилбэлгээн

үйлдэх

гилбээн I.2.4 ●○○ [ж.н] цахилгаан цахих гинш- II.9.4 ●○○ [үй.ү] өвдөж, зовуурилан

үзэгдэл

амандаа сулхан дуугарах, гэнгэнэх

гилгэнэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] гилгэр юмны гиншгэнүүр ●○○ [тэ.н] гиншгэнэж байдаг

үзэгдэх, хөдлөх

гиншгэнэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] байн байн гинших

гилгэр ●○○ [тэ.н] өөгүй, сэвгүй

гирваа I.30.1 ●○○ (шаш.) [ж.н] хожим унзад

гилгэрд- II.7.4 ●○○ [үй.ү] гилгэр болох

болох лам

гилгэрдүү ●○○ [тэ.н] гилгэр байрын

гирвэ ●○○ [тэ.н] ичимтгий, бишүүрхэмтгий

гилжгий ●●○ [тэ.н] хүний хүзүү хазайж гирвэгэн ●○○ [тэ.н] ичимтгий зан

тогтсон байдал, гилжир

гирвэд- II.6.4 ●○○ [үй.ү] гирвэ бишүүрхэх

гилжгийвтэр ●○○ [тэ.н] бага зэрэг гилжгий, гирвэр ●○○ [тэ.н] хүнд халдаж ойртохгүй,

хүзүү нь үл мэдэгдэм хазгай

нүүрээ буруулах нь

гилжгийд- II.6.4 ●●○ [үй.ү] гилжгий болох

гирвэш- II.8.4 ●●○ [үй.ү] ичингүйрэх,

гилжгийдүү ●○○ [тэ.н] гилжгий байрын

бишүүрхэх

гилжгэнэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] гилжгэр юмны гирвэшүү ●●○ [тэ.н] бишүүрхсэн маягтай

байн байн хөдлөх

гиргэлдэй I.15.4 ●○○ (шаш.) [ж.н] онгон

гилжгэр ●●○ [тэ.н] гилжгий, гилжир

шүтээн

гилжгэрдүү ●○○ [тэ.н] гилжгэр байрын

гирэгчин I.20.4 ●○○ (амь.) [ж.н] баданга

гилжиг ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

хүдрийн эмэгчин

гилжий- II.1.4 ●●○ [үй.ү] гилжгий болох

гирээ I.12.4 ●○○ (амь.) [ж.н] баданга хүдрийн

гилжилз- II.7.4 ●○○ [үй.ү] гилжгэнэх

эрэгчин

гилжин ●○○ [тэ.н] гилжир

гич I.4.4 ●○○ (урга.) [ж.н] хоёр наст өвслөг

гилжиргэнэ I.18.4 ●○○ (амь.) [ж.н] богширгын ургамал, гаймуу

төрлийн нэг зүйл шувуу

гич ●○○ [а.ө] нохойг дуудах аялга

гилжирд- II.7.4 ●○○ [үй.ү] гилжгэр болох

гичгэнэ I.18.4 ●○○ (урга.) [ж.н] олон наст

гилжис ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

өвслөг ургамал

гилий- II.1.4 ●○○ [үй.ү] гилгэр болох

гичий I.15.4 ●●○ (амь.) [ж.н] чоно, нохойн

гилтгэнэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] юмны өнгө зүс өлөгчин

үзэсгэлэнтэй харагдах, гялтганах

гичийс- II.6.4 ●○○ [үй.ү] азарган чонын ороо

гилтгэр ●○○ [тэ.н] гилтгэнэм, гялтгар

орох

гилтэг ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх; гялгар юм гичил- II.11.4 ●○○ [үй.ү] нохойг гич гич хэмээн

гэрэлд үзэгдэх нь, гялтаг

дуудах

гилтэлз- II.7.4 ●○○ [үй.ү] байн байн гилтгэнэн гичир I.21.4 ●○○ [ж.н] нумны хоёр захад

үзэгдэх, гялтганах

үмхүүлэн хадсан мод

74

75

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

гиш I.4.4 ●○○ (урга.) [ж.н] эмд орох нэг зүйл дуугарах

ургамал, ~ өвс

гогор- II.5.2 ●○○ [үй.ү] хурдан морины уяа

гишгир I.5.4 ●○○ [ж.н] хүн, амьтны чийрлэн сойлго таарах

гишгэсэн газар

гогос I.5.2 ●○○ (урга.) [ж.н] нэг зүйл ургамал,

гишгүүр I.5.4 ●●● [ж.н] шатны ~

гогод

гишгүүр I.5.4 ●○○ (урга.) [ж.н] ~ тариа: 150 гогцовч I.32.2 ●○○ [ж.н] утас хэрээдэслэх

бооц тариа

хэрэглүүр

гишгэ- II.10.4 ●●○ [үй.ү] алхах ~; зарим гогцоо I.12.2 ●●○ [ж.н] дээсний ~, үгийн ~,

амьтны отлох, азарга ~

хэргийн ~

гишгэгдэл I.17.4 ●○○ [ж.н] гишгэгдэх үйлийн гогцоовч I.4.2 ●○○ [ж.н] бөс даавуу, эсгий,

нэр

утас зэргийг ороож эвхэх багаж

гишгэдэл I.17.4 ●●○ [ж.н] ~ сайтай морь, ~ гогцоол- II.4.2 ●○○ [үй.ү] гогцоо гаргах

алдах

гогцоолд- II.7.2 ●○○ [үй.ү] гогцоолон үйлдэх

Г гишгэл- II.4.4 ●○○ [үй.ү] байн байн гишгэх

гогцоор- II.5.2 ●●○ [үй.ү] гогцоо гарах

гишгэлт I.3.4 ●○○ [ж.н] гишгэх үйлийн үр дүнг гогцоорол I.17.2 ●○○ [ж.н] гогцоорох үйлийн

заасан нэр

нэр

гишгэлүүр I.5.4 ●○○ [ж.н] гишгэлэх хэрэглүүр

год I.3.2 ●○○ [ж.н] сүүлний ~, годон

гишгэмэл ●○○ [тэ.н] гишгэсэн байдал

год- II.6.2 ●○○ [үй.ү] морины сүүл хялгасгүй

гишгэц I.3.4 ●○○ [ж.н] гишгэдэл

болох

гишгэч- II.8.4 ●○○ [үй.ү] олонтоо гишгэх, год ●○○ [д.д.ү] ~ харайх

гишгэлэх

год I.3.2 ●○○ [ж.н] амьтны сүүлний арьс

гишгээ I.12.4 ●○○ [ж.н] алхаа ~

годволз- II.7.2 ●○○ [үй.ү] годос годос хөдлөх

гишүү I.12.4 ●●○ (урга.) [ж.н] мөчир ~, үе ~

годволзуур ●○○ [тэ.н] сээтгэнүүр хурдан

гишүүл- II.4.4 ●○○ [үй.ү] гишүү мөчрийг хөдөлгөөн

цэвэрлэх

годго ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

гишүүн I.2.4 ●○○ [ж.н] мөч гишүү; салбар годгод- II.6.2 ●○○ [үй.ү] шингэн юмны годхийн

салаа; аливаа байгууллагын ~

асгарах

гишүүнэ I.18.4 ●○○ (урга.) [ж.н] эм, хүнсэнд годгой I.15.2 ●○○ [ж.н] хонины сүүлний үзүүр

хэрэглэдэг ургамал, жумз, бажууна, айргана

хэсэг, годон

гиюүг- II.3.4 ●○○ [үй.ү] шүүрс алдах

годгойд- II.6.2 ●○○ [үй.ү] шингэн юмны

гиюүр- II.5.4 ●●○ [үй.ү] уйтгарлах, санаашрах, нарийн нүхээр олгойдон асгарах

хийх юмгүй ~

годгойл- II.4.2 ●○○ [үй.ү] тахиа ~, гооглох

гиюүрэл I.17.4 ●●○ [ж.н] гиюүрэх үйлийн нэр

годгоно- II.10.2 ●○○ [үй.ү] годон годон

гиялт I.3.1 ●○○ (амь.) [ж.н] нэг зүйл загас

хөдлөх; тогтворгүй болж сууж ядах

говгоно- II.10.2 ●○○ [үй.ү] хоолой хамарт годгонуур ●○○ [тэ.н] үргэлж годгонон хөдөлж

ямар нэг юм сэрвэгэнэх

байдаг, ~ зан

говирхог ●●○ [тэ.н] говийн онцлог бүхий, ~ годгор ●○○ [тэ.н] богино, шодон, нарийн;

газар

хөдөлгөөнтэй, тогтворгүй зантай

говирхуу ●○○ [тэ.н] ~ шинжтэй

годгорд- II.7.2 ●○○ [үй.ү] годгор болох

говор ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

годгордуу ●○○ [тэ.н] годгор байрын

говор I.21.2 ●○○ (урга.) [ж.н] ац салаагүй мод

годгос ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

говь I.23.2 ●●● [ж.н] ургамал тачир, чийрэг, годил I.1.2 ●○○ [ж.н] жин, дэнс зэргийн

ус ховор, элс хайрган хөрстэй хээр тал газар

тэнгийн мод

говь- II.13.2 ●●○ [үй.ү] хөндий юмыг нарийн годил I.1.2 ●○○ [ж.н] авд яваа хүмүүсийг

урт юмаар чичих

арав арваар хуваасан нэгж

говьдуу

●●○

[тэ.н]

говийн

шинж годил I.1.2 ●○○ [ж.н] сумны зэвийн завсрын

давамгайлсан

булцуу, сумны ~

говьш- II.9.2 ●○○ [үй.ү] говийн шинжтэй годил I.1.2 ●○○ [ж.н] жижиг шуудай

болох

годилд- II.7.2 ●○○ [үй.ү] годилоор харвах

гогж I.4.2 ●○○ (амь.) [ж.н] нэг зүйл шувуу

годир- II.3.2 ●○○ [үй.ү] юмыг тойрч гарах

гогод I.3.2 ●●○ (урга.) [ж.н] сонгинын төрлийн годируу ●○○ [тэ.н] ~ зам, тойруу зам

олон наст ургамал, гогос

годой- II.1.2 ●○○ [үй.ү] годгор болох

гогод- II.6.2 ●○○ [үй.ү] гох дэгээгээр татах

годой I.15.2 ●○○ [ж.н] хүзүүний мах

гогодоо I.12.2 ●○○ [ж.н] муурын хэвтэр

годол- II.11.2 ●○○ [үй.ү] хөндий юмыг мод

гогой I.15.2 ●○○ (амь.) [ж.н] нэг зүйл шувуу

зэргээр бургуйдах, зуух ~

гогол I.1.2 ●○○ (урга.) [ж.н] сонгинотон овгийн годолз- II.7.2 ●○○ [үй.ү] годгор юмны байн

ургамал; гогод

байн хөдлөх

гогоог ●○○ [а.ө] тахиа, гургуул зэрэг шувууны годон I.16.2 ●●○ [ж.н] мал, амьтны сүүлний

дуу

нарийн үзүүр

гогоогло- II.10.2 ●○○ [үй.ү] гогоог гогоог годон ●○○ [д.д.ү] гэдэн ~ хийх, ~ гэх

76

77

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

годон I.16.2 ●○○ [ж.н] годрон өвчин

үргэлжлэн хөдлөх

годонт- II.7.2 ●○○ [үй.ү] годрон өвчин тусах

гозгонуур ●○○ [тэ.н] гозгонож байдаг байдал

годос ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

гозгор ●●○ [тэ.н] босоо урт хэлбэртэй

годрой I.15.2 ●○○ [ж.н] годрон

гозгорд- II.7.2 ●○○ [үй.ү] гозгор болох

годройт- II.6.2 ●○○ [үй.ү] тонгорцоглох

гозгордуу ●○○ [тэ.н] гозгор байрын

годрон I.16.2 ●○○ [ж.н] ямааны өвчин

гозой- II.1.2 ●●○ [үй.ү] гозгор болох

годронт- II.7.2 ●○○ [үй.ү] ямаа годрон гозолз- II.7.2 ●●○ [үй.ү] гозгор юмны байн

өвчинтэй болох

байн хөдлөх

годхий- II.1.4 ●○○ [үй.ү] шингэн юм год хийн гозолзуур ●○○ [тэ.н] гозолзож байдаг

асгарах; гэнэт огцом босох

гозон ●○○ [тэ.н] ганц бие, орь ганц

гоё ●●● [тэ.н] сайхан, үзэсгэлэнтэй

гозон ●○○ [тэ.н] гозгор, өндөр, босоо

гоё- II.2.2 ●●○ [үй.ү] чимэх, чимэглэх

хэлбэртэй

гоёвтор ●○○ [тэ.н] гоёхон

гозонд- II.7.2 ●○○ [үй.ү] гозон болох

гоёд- II.6.2 ●○○ [үй.ү] гоё болох

гозондуу ●○○ [тэ.н] гозон байрын

гоёл I.1.2 ●●● [ж.н] ~ чимэг

гозоорой I.15.2 ●○○ (амь.) [ж.н] нэг зүйл Г

гоёл- II.4.2 ●○○ [үй.ү] гоёх

зурам

гоёлго I.18.2 ●○○ [ж.н] гоёход хэрэглэх юм

гозос ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

гоёлж I.4.2 ●○○ [ж.н] эрдсийн зүйл

гозосхий- II.1.4 ●○○ [үй.ү] хурдан хугацаанд

гоёлхийл- II.4.4 ●○○ [үй.ү] хээнцэрлэх

гозойн босох

гоёмсог ●●● [тэ.н] хээнцэр, сайхан

гозуул I.1.1 ●○○ (амь.) [ж.н] хандгайн жижиг

гоёмсогд- II.7.2 ●●○ [үй.ү] гоёмсог болох

нь

гоёмсогдуу ●○○ [тэ.н] гоёмсог байрын

гойголон ●○○ [тэ.н] шулуухан бөгөөд нарийн

гоёмсогло- II.10.2 ●●○ [үй.ү] гоёмсог болгох; хээнцэр

гоёмсог зан гаргах

гойгор ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

гоёмтгой ●●○ [тэ.н] гоёх дуртай

гойгор- II.5.2 ●○○ [үй.ү] ядарч зүдрээд удаан

гоёмхой ●●○ [тэ.н] гоёх зантай

алхах

гоёнго I.18.2 ●○○ [ж.н] эрдэнийн зүйл

гойгорло- II.10.2 ●○○ [үй.ү] ёгтлох, ёгтлон

гоёо I.12.2 ●●○ (урга.) [ж.н] эмд ордог говийн асууж хэлэх

ургамал

гойгорлол I.1.2 ●○○ [ж.н] ёгтлол

гоёо I.12.2 ●●○ [ж.н] гоёл, чимэглэл болгож гойд ●○○ [тэ.н] гоц ~, ~ сайн

буй зүйл

гойдол- II.11.2 ●○○ [үй.ү] гойд болгох;

гоёо I.12.2 ●○○ [ж.н] нуруу хүзүү хөших өвчин

гойдоор үзэх

гоёот- II.6.2 ●○○ [үй.ү] гоёо өвчин тусах

гойдорх- II.7.2 ●○○ [үй.ү] биеэ гойдоор үзэн

гоёоч ●○○ [тэ.н] гоодогч; хуурамч ааштай

ихэрхэх

гоёхой I.15.2 ●○○ (амь.) [ж.н] нэг зүйл гойдос- II.15.2 ●○○ [үй.ү] гойд болох

тоншуул

гойзон ●○○ [тэ.н] маш өндөр

гоёч ●○○ [тэ.н] шударга бус, хуурамч зантай

гоймон I.16.2 ●●● [ж.н] савх хэлбэртэй

гоёчид- II.15.2 ●○○ [үй.ү] гоёч зан гаргах

хатаасан гурил, савхан ~, хөндий ~

гоёчил- II.11.2 ●○○ [үй.ү] гоёмсог байдал гойр- II.5.2 ●●○ [үй.ү] малын гэдэс татарч

гаргах; үнэнээс хэтрүүлэн чимж ярих, үзүүлэх

сойгдох

гож I.4.2 ●○○ (амь.) [ж.н] нэг зүйл шувуу

гойргоно- II.10.2 ●○○ [үй.ү] гойргор хөлөөр

гожго ●○○ [а.ө] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх, биеийг алхах, гүйх

сэрвэгэнүүлэн гижигдэхэд хэлэх аялга

гойргор ●○○ [тэ.н] хөл ба хүзүүний урт

гожгод- II.6.2 ●●○ [үй.ү] шингэн юм хоржигнон нарийн

гоожих

гойргордуу ●○○ [тэ.н] гойргор байрын

гожгоно- II.10.2 ●○○ [үй.ү] цоорхойгоор гойрон ●○○ [тэ.н] нарийхан өндөр

шингэн юм гоожих

гол I.1.2 ●●● [ж.н] ~ мөрөн; төв, дунд, хамгийн

гожгор ●○○ [тэ.н] нарийн, гонзгой

чухал хэсэг; ~ залгах

гожгорд- II.7.2 ●○○ [үй.ү] гожгор болох

гол- II.4.2 ●●○ [үй.ү] чамлаж үл тоох,

гожгордуу ●○○ [тэ.н] гожгор байрын

шүүмжлэх, үл хайхрах

гожий- II.1.2 ●○○ [үй.ү] гожгор байдалтай голби I.8.2 ●○○ [ж.н] башир аргатай хүн

болох

голго ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

гожил I.17.2 ●○○ (урга.) [ж.н] хүнцэл

голгоно- II.10.2 ●○○ [үй.ү] чамлаж үл тоох,

гожилз- II.7.2 ●○○ [үй.ү] гожгор юмны байн шүүмжлэх, үл хайхрах

байн хөдлөх

голгор ●○○ [тэ.н] цог жавхаагүй, цонхигор,

гожин ●○○ [тэ.н] гожгор хэлбэртэй

ёлтгор

гожоохой I.15.2 ●○○ [ж.н] шоовон хэлбэртэй голгорд- II.7.2 ●○○ [үй.ү] голгор болох

шилэн сав

голгордуу ●○○ [тэ.н] голгор байрын

гозго ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

голди I.24.2 ●○○ [то.н] арван сая, живаа

гозгоно- II.10.2 ●○○ [үй.ү] гозгор юмны голдирол I.1.2 ●●○ [ж.н] голын ~

76

77

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

 голдирол

голт- II.7.2 ●○○ [үй.ү] үет ургамлын түрүү нь

Зөөлрүүлэх үүрэгтэй орсон

цухуйх

× гольдрол

богино и эгшгийг гээхгүй тул

голдирол гэж бичнэ.

голт I.3.2 ●○○ (урга.) [ж.н] нэг зүйл бут мод,

× гольдирол

үр нь эмд орно

голдлого I.18.2 ●○○ [ж.н] шийдвэрлэх голтго ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

хэрэгтэй чухал хэсэг

голтгоно- II.10.2 ●○○ [үй.ү] голтгор болох,

голдлогот ●○○ [тэ.н] голдлого бүхий

ёлтгонох

голдон ●○○ [д.д.ү] гэлдэн ~ хийх, ~ гэх

голтгор ●○○ [тэ.н] сүүмгэр, ёлтгор, үхээнц,

голдос I.26.2 ●○○ [ж.н] нэхий дээлийн бүүдгэр

зөрүүлэг

голтгордуу ●○○ [тэ.н] голтгор байрын

голдоч I.31.2 ●○○ [ж.н] гол дундыг барьсан

голтирог I.6.2 ●●○ [ж.н] ус газрын хөрсний

голдуу ●●○ [тэ.н] юмны ихэнхийг эзэлсэн, доогуур урсах газар, сайр

ихэнхдээ, голчлон

голторхой I.15.2 ●○○ (амь.) [ж.н] гуур,

Г голигоно- II.10.2 ●○○ [үй.ү] голигор юмны шимэгч амьтан

үргэлжлэн хөдлөх

голтос I.19.2 ●○○ [ж.н] голоороо, дундуураа

голигор ●○○ [тэ.н] хэвийнээс тарган, зузаан

голхио I.30.2 ●○○ [ж.н] хурдан морины

голигордуу ●○○ [тэ.н] голигор байрын

гишгэдлээ олоогүй явдал

голий- II.1.2 ●○○ [үй.ү] голигор болох

голцуу ●●○ [тэ.н] голдуу, их төлөв, зонхи

голилз- II.7.2 ●○○ [үй.ү] голигор юмны байн голч ●●○ [тэ.н] гол төвийг барьсан, ~ дүн

байн хөдлөх

голч I.4.2 ●○○ (амь.) [ж.н] нэг зүйл морин

голин ●○○ [а.д.ү] ~ галин хийх, гэх: алтан мэлхий

гургалдайн дуугарах дуу

голчил- II.11.2 ●●○ [үй.ү] гол зүйл болгох

голио I.12.2 ●●○ (амь.) [ж.н] царцааны гом I.1.2 ●○○ [ж.н] бясалгал, гүнээ бодож

төрлийн хэвэл томтой, жигүүр богино шавж

тунгаах үйлийн нэр

голиохой I.15.2 ●○○ (амь.) [ж.н] нэг зүйл гомбогавж I.4.1 ●○○ (урга.) [ж.н] хадаасан

шавж

цэцэг

голло- II.10.2 ●●○ [үй.ү] голыг нь барих, гол гомд- II.7.2 ●●○ [үй.ү] итгэл алдарснаас

болгох

сэтгэл гуних

голлогч I.4.2 ●●○ [ж.н] голлон үйлдэгч

гомдогч I.4.2 ●○○ [ж.н] юманд тунирхан

голлолт I.3.2 ●○○ [ж.н] голлох үйлийн үр дүнг гоморхдог хүн

заасан нэр

гомдол I.17.2 ●●● [ж.н] гомдох үйлийн нэр, ~

гологдмол ●○○ [тэ.н] гологдсон байдал

нэхэл, ~ гаргах

гологдол I.17.2 ●●○ [ж.н] гологдох үйлийн гомдолло- II.10.2 ●●○ [үй.ү] гомдол мэдүүлэх,

нэр, гологдсон юм, ~ бараа

гомдол эрэх

гологч I.4.2 ●○○ [ж.н] юмыг голох зантай, гомдомтгой ●○○ [тэ.н] туниж гоморхох нь

голох дуртай хүн

олон

голойлго I.18.2 ●○○ [ж.н] гэрэл муутай юм гомдомхой ●○○ [тэ.н] амархан гомддог

ёлтойх байдал

гомдонгуй ●○○ [тэ.н] гомдон буй, гомдсон

голомд- II.7.2 ●○○ [үй.ү] түүхий юмыг нурамд янзтай

шарах

гомжид I.19.2 ●○○ [ж.н] найрал хөгжим,

голомт I.3.2 ●●● [ж.н] гал ~, ~ залгах, дайны ~

хөгжмийн чуулга

голомтгой ●●○ [тэ.н] голох нь их

гомжидло- II.10.2 ●○○ [үй.ү] найрал хөгжим

голомтол- II.11.2 ●○○ [үй.ү] голомт болгох, тоглох

үндсэн суурь болгох

гомжич I.19.2 ●○○ [ж.н] найрал хөгжимчин,

голомтот ●○○ [тэ.н] голомт бүхий

найрал хөгжим тоглуулагч, хөгжимдөгч хүн

голомхой ●○○ [тэ.н] голж шилэх зантай, гомно- II.10.2 ●○○ [үй.ү] сэтгэлээр бодож

голомтгой, хургаа ~ хонь

бүтээх, бясалгах

голонгуй ●○○ [тэ.н] голсон янзтай, чамласан гомор ●○○ [д.д.ү] ~ ~: байн байн гэмших

байртай

байдал

голонгуйр- II.5.1 ●○○ [үй.ү] голох маягтай гоморх- II.7.2 ●○○ [үй.ү] сэтгэл ханамжгүй

болох, голонгуй болох

байх, чамархах

голс- II.7.2 ●○○ [үй.ү] мэдээ алдан гэдрэгээ гоморхол I.17.2 ●●● [ж.н] гоморхох сэтгэл

савж унах

гоморхонгуй ●●○ [тэ.н] гоморхсон байдалтай

голс- II.7.2 ●○○ [үй.ү] тэрэгний тэнхлэгээс гоморхуу ●○○ [тэ.н] гоморхох зантай,

хойших ачаа нь хүнддэн арал гозойх

тунирхуу

голт ●○○ [тэ.н] гол бүхий

гомшоо I.12.2 ●○○ (шаш.) [ж.н] сор залахад

голт- II.7.2 ●○○ [үй.ү] юманд гол бий болох

лам нарын өмсдөг малгай

голт- II.7.2 ●○○ [үй.ү] чанасан будаа гон ●○○ [а.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

түүхийрэх

гон ●○○ [тэ.н] цор ганц, ~ бие

гонгино- II.10.2 ●●○ [үй.ү] гоншиж дуугарах,

78

79

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

гон гон хийх

гонь I.23.2 ●○○ [ж.н] хумсан дээрх цагаан

гонгиномтгой ●○○ [тэ.н] байнга гонгинох толбо

зантай, гонгинох нь олонтоо

гоньд I.3.2 ●●○ (урга.) [ж.н] эм болон хоол

гонгиномхой ●○○ [тэ.н] гонгинох зантай, амтлахад ордог ургамал

амархан гонгинодог

гоо ●●○ [тэ.н] сэтгэлд зохистой, үзэмжтэй,

гонгиноо ●○○ [тэ.н] гонгиносон дуутай

сайхан байдал, ~ сайхан

гонгинуур ●○○ [тэ.н] гонгиноо; үглээ яншаа, гоог ●○○ [а.д.ү] ~ ~ дуугарах

нуршаа яриатай

гоогло- II.10.2 ●○○ [үй.ү] гоог гоог гэж

гонгоно- II.10.2 ●○○ [үй.ү] хүний ярих дуугарах

хэлэхийг үл тоомсорлон шоолох

гоогоо ●●○ [а.ө] гоо сайхан, их гоёыг бага

гонжгоно- II.10.2 ●○○ [үй.ү] гонжгор юмны хүүхдийн ярианд ингэж хэрэглэнэ

үргэлжлэн хөдлөх

гоод- II.6.2 ●●○ [үй.ү] гоёх, янзлах

гонжгор ●●○ [тэ.н] хэвийн хэмжээнээс урт гоодол I.17.2 ●○○ [ж.н] гоёж гоодох, гангалах

гонзгой хэлбэртэй

үйлийн нэр

гонжгорд- II.7.2 ●○○ [үй.ү] гонжгор болох

гоож- II.8.2 ●○○ [үй.ү] цувран асгарах

Г

гонжгордуу ●○○ [тэ.н] гонжгор байрын

гоож I.4.2 ●○○ (амь.) [ж.н] ~ тахиа: тахианы

гонжий- II.1.2 ●○○ [үй.ү] гонжгор болох, нэг зүйл

унжийж ~

гоождос I.5.2 ●○○ [ж.н] шингэн юм агуулсан

гонжилз- II.7.2 ●○○ [үй.ү] гонжгор юмны байн савнаас доош савиран дусалсан дусал

байн хөдлөх

гоожилт I.3.2 ●○○ [ж.н] гоожих үйлийн үр

гонз I.3.2 ●○○ (шаш.) [ж.н] тахилын цай

дүнг заасан нэр

гонзгой ●●○ [тэ.н] босоо уртавтар хэлбэртэй

гоожимтгой ●○○ [тэ.н] гоожих нь их

гонзгойвтор ●○○ [тэ.н] бага зэрэг гонзгой

гоожимхой ●○○ [тэ.н] гоожихдоо хялбар

гонзгойд- II.6.2 ●●○ [үй.ү] гонзгой болох

гоожин I.16.2 ●○○ [ж.н] ойгоос мод авах

гонзгойдуу ●○○ [тэ.н] гонзгой байрын

зөвшөөрлийн бичиг

гонзгойл- II.4.2 ●○○ [үй.ү] гонзгой болгох

гоожинхой ●○○ [тэ.н] гоождог болсон нь

гонзгойр- II.5.2 ●●○ [үй.ү] юм уртаашаа гоожуур I.5.1 ●○○ [ж.н] юүлүүр, гоожуулах

сунаж тэнийх

хэрэглүүр

гонзгор ●●○ [тэ.н] урт нарийхан хэлбэртэй, гоолиг ●●○ [тэ.н] уран ~, ~ нарийн

гонзгой

гонзгорд- II.7.2 ●○○ [үй.ү] хэт гонзгор болох

 гоолиг

Уг үндэс гоо- бөгөөд хятад

хэлний гуатай хутгаж үл болно.

гонзгордуу ●○○ [тэ.н] гонзгор байрын

-лиг дагавар олон дуудлагатай

х гуалиг

гонзой- II.1.2 ●○○ [үй.ү] гонзгор болох

тул аман аялгууг баримтлан

гонир I.5.2 ●○○ (шаш.) [ж.н] тахилын нярав

гоолиг гэж бичсэн. Баялаг,

× гоолог

гонсгор ●○○ [тэ.н] гонсойсон, ~ царай, сэтгэл ~

сүрлэг зэрэг үгтэй адил.

гонсгорд- II.7.2 ●○○ [үй.ү] гонсгор болох

гоолигдуу ●○○ [тэ.н] гоолиг байрын

гонсгордуу ●○○ [тэ.н] гонсгор байрын

гоом I.1.2 ●○○ [ж.н] үржил шимгүй тал газар

гонсой- II.1.2 ●●○ [үй.ү] урам хугарч уруу гоомой ●●○ [тэ.н] хөнгөн хийсвэр, гэнэн

царайлах, гутрах

хуумгай

гонсой ●○○ [тэ.н] хоосон, гонсгор

гоомойд- II.6.2 ●○○ [үй.ү] гоомой болох

гонсолз- II.7.2 ●○○ [үй.ү] сэтгэл шаналгаатай гоомойдуу ●○○ [тэ.н] гоомой байрын

болох

гоомойл- II.4.2 ●○○ [үй.ү] гоомойд үзэх;

гонсор- II.12.2 ●○○ [үй.ү] гансрах, гутрах

гоомой загнах, хэрэг учирт хааш яаш хандах

гонсрол I.1.2 ●○○ [ж.н] гонсрох үйлийн нэр, гоомойр- II.5.2 ●○○ [үй.ү] гоомой болох

~ гансрал

гоомойт- II.6.2 ●○○ [үй.ү] даамай бус байх,

гонт- II.7.2 ●○○ [үй.ү] далдуур завших, хонтох

гоомой байдалд хүрэх

гонтог I.22.2 ●○○ (урга.) [ж.н] эмд орох олон гооно ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

наст ургамал, хамбил

гооногоно- II.10.2 ●○○ [үй.ү] гооногор амьтны

гонхлог I.6.2 ●○○ [ж.н] нэгээс нөгөөд дамжин хүзүүгээ суналзуулах

орох хүзүүвч, дамжуур

гооногор ●●○ [тэ.н] хүний нуруу ганагар,

гонховч I.4.2 ●○○ [ж.н] үүдний тасалгаа

амьтны хүзүү урт гэдгэр байдал

гонхол- II.11.2 ●○○ [үй.ү] гонхон барих

гооногорд- II.7.2 ●○○ [үй.ү] гооногор болох

гонхон I.20.2 ●○○ (шаш.) [ж.н] сахиусны сүм, гооногордуу ●○○ [тэ.н] гооногор байрын

холбон барьсан өрөө; үүдний ~

гооной- II.1.2 ●●○ [үй.ү] гооногор болох

гончигсум I.1.1 ●●○ (шаш.) [ж.н] чухаг дээд гоонолз- II.7.2 ●○○ [үй.ү] гооногор хүзүүний

гурав

байн байн хөдлөх

гоншигно- II.10.2 ●●○ [үй.ү] улиглан гуйх, гоонон ●○○ [тэ.н] хүзүү нь нарийн, урт

шаардах; гонгинох

гоонь ●●○ [тэ.н] эхнэргүй, ганц бие, ~ эр

гоншигнуур ●●○ [тэ.н] гоншигнож байдаг гооньдон I.16.2 ●○○ (амь.) [ж.н] нэг зүйл

зантай

гөрөөс

78

79

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

гоор- II.3.2 ●○○ [үй.ү] маяглах, гангалах

горзой- II.1.2 ●○○ [үй.ү] горзгор болох

гоорвис I.5.2 ●○○ (амь.) [ж.н] нэг зүйл тоодог горзолз- II.7.2 ●○○ [үй.ү] горзор юмны байн

шувуу

байн хөдлөх

гооргор ●●○ [тэ.н] амьтны бие, хүзүүний урт горил- II.4.2 ●○○ [үй.ү] хүсэх горьдох, горь

нарийхан байдал

тавих

гооргордуу ●○○ [тэ.н] гооргор байрын

горилогч I.4.2 ●●○ [ж.н] горилон санаархагч,

гоорол I.17.2 ●○○ [ж.н] чимэг, гоёл, зүүлт; зэрэг ~

хээнцэр тансаг байдалд дуртай хүн

горилол I.17.2 ●○○ [ж.н] горилох үйлийн нэр

гоорон I.16.2 ●○○ (амь.) [ж.н] нэг зүйл буга

горим I.1.2 ●●● [ж.н] тогтсон ёс дэглэм

гоорх- II.7.2 ●○○ [үй.ү] шулуун тэгш болох

горим I.1.2 ●○○ [ж.н] дур сонирхол, санаа

гоорх- II.7.2 ●○○ [үй.ү] гоёж гоодсоноо зориг

гайхуулах, гангархах

горимло- II.10.2 ●○○ [үй.ү] тогтсон журамтай

гоорхог ●○○ [тэ.н] гоорхох зантай

болгох

Г гоотуу I.12.1 ●○○ [ж.н] шороо чулуу ховхлох горимло- II.10.2 ●○○ [үй.ү] дур сонирхол

багаж, ~ зээтүү

төрөх, зорьж хүсэх

гоотууд- II.6.1 ●○○ [үй.ү] гоотуугаар үйлдэх

горимч I.4.2 ●○○ [ж.н] ёс горимыг сайтар

гоохгоно- II.10.2 ●○○ [үй.ү] гоохгор юмны дагагч

ихэмсэг байдал үзүүлэх

горлом I.1.2 ●○○ (шаш.) [ж.н] мөргөлчид

гоохгор ●○○ [тэ.н] урт гохигор, ~ хүзүү

тойрон эргэх зам

гоохгордуу ●○○ [тэ.н] гоохгор байрын

горлос I.5.2 ●○○ [ж.н] монголын нэг овог

гоохой I.15.2 ●○○ [ж.н] ов мэх

аймгийн нэр

гоохойл- II.4.2 ●○○ [үй.ү] гоохой зүйл хийх, горой- II.1.2 ●●○ [үй.ү] хуурай юм цээж орчим

хуудуутай, бүтэлгүй байх, муу зүйл хийх

хатуулдан тээглэх

гоохолз- II.7.2 ●○○ [үй.ү] гоохгор юмны горой- II.1.2 ●○○ [үй.ү] таагүй явдлаас

гоохос гоохос хөдлөх

бухимдал санаашрал болох

гоохолзуур ●○○ [тэ.н] ярдаг шаралхуу, горой- II.1.2 ●○○ [үй.ү] хүн, амьтны хүзүү урт,

ихэмсэг бардам зантай

нарийн болох

гоохос ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх, гоохгор горолз- II.7.2 ●○○ [үй.ү] байн байн горойх

юм байн байн хөдлөх

гором I.17.2 ●○○ [ж.н] хувцас эсгэхэд мөр

гооч ●●○ [тэ.н] өөчлөн шоглох зантай, ~ үг

гаргах утас, шохой

гооч ●○○ [тэ.н] хээнцэрлэх зантай

горомд- II.7.2 ●○○ [үй.ү] гормоор шугамдах

гооч I.4.2 ●○○ [ж.н] горь, горьдлого, ~ тасрах

гороо I.12.2 ●●○ (шаш.) [ж.н] шүтээн тахилгат

гоочил- II.11.2 ●●○ [үй.ү] хүний өө хайж орон газрыг тойрон залбирах үйл

оролдох, шоглох

гороол- II.4.2 ●○○ [үй.ү] гороог тойрон явах,

гоочил- II.11.2 ●●○ [үй.ү] юмыг бага сага гороо хийх

оролдох

горсомд- II.7.2 ●○○ (шаш.) [үй.ү] чойрын ном

гоочломгой ●○○ [тэ.н] өөлж гоочлох дуртай

хаялцахад зан байдал үзүүлэх

гоочломтгой ●○○ [тэ.н] гоочлох нь их

горт- II.7.2 ●○○ [үй.ү] гор нь гарч өвчлөх буюу

гоочлонгуй ●○○ [тэ.н] гоочилсон аястай, зүй бусаар эд ашиг олсноос доройтох

гоочилсон байдалтай

гортиг I.6.2 ●●○ [ж.н] дугуй зураас; тойрог

гор ●○○ [а.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх: горхины ус татах хэрэглүүр

урсах чимээ

гортигд- II.7.2 ●●○ [үй.ү] гортигоор татах

гор I.1.2 ●○○ [ж.н] аливаа юмны сөрөг үр гортигло- II.10.2 ●○○ [үй.ү] тойрог татах

дагавар, ~ нь гарах

гортон I.20.2 ●○○ [ж.н] гөлгөр гадаргууд

гор I.1.2 ●○○ [ж.н] хурууны өндөгний хээ

гарсан багахан өө сэв

горви I.8.2 ●○○ [ж.н] нарийн хотгор зурам, горхи I.13.2 ●●● [ж.н] бага хэмжээний урсгал

ховил, говил

ус, гол ~

горвид- II.6.2 ●○○ [үй.ү] юманд ховил гаргах

горхи I.13.2 ●●○ [ж.н] хэл бүхий гархи,

горвит- II.7.2 ●○○ [үй.ү] юманд гүн ховил бүсний ~

гарах

горхид- II.6.2 ●○○ [үй.ү] горхиор торгоох

горгор ●○○ [тэ.н] хэвийн юмнаас өндөр, горхил- II.4.2 ●○○ [үй.ү] горхидох

босоо байдал

горхил- II.4.2 ●○○ [үй.ү] ус горхилон урсах

горгорд- II.7.2 ●○○ [үй.ү] горгор болох

горь I.23.2 ●○○ [ж.н] горьдлого, хүсэл гооч

горгордуу ●○○ [тэ.н] горгор байрын

горьгүйт- II.6.4 ●○○ [үй.ү] горьгүй болох

гордгор ●○○ [тэ.н] горзгор

горьд- II.7.2 ●●● [үй.ү] горь тавих, горилох

гордгорд- II.7.2 ●○○ [үй.ү] гордгор болох

горьдлого I.18.2 ●●○ [ж.н] горьдох үйл, ~

гордгордуу ●○○ [тэ.н] гордгор байрын

тасрах, ~ найдлага

горзгор ●●○ [тэ.н] нарийн болоод өндөр

горьдол I.17.2 ●○○ [ж.н] горьдлого, найдлага

горзгорд- II.7.2 ●○○ [үй.ү] горзгор болох

горьдомтгой ●○○ [тэ.н] байнга горьдох

горзгордуу ●○○ [тэ.н] горзгор байрын

зантай

80

81

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

горьдомхой ●○○ [тэ.н] горьдох нь амархан

гөвгөнө- II.10.3 ●○○ [үй.ү] гүвгэр юмны

горьдонгуй ●○○ [тэ.н] горьдсон байдалтай, хөдлөх

горьдох янзтай

гөвд- II.7.3 ●○○ [үй.ү] гөвөх, гөвших, цохих

горьч ●○○ [тэ.н] горьдомхой, горьч зантай

гөвдүүр I.5.4 ●○○ [ж.н] юмыг гөвөх цохих

горьчил- II.11.2 ●○○ [үй.ү] горьдлого тавин хэрэгсэл; манчуурга

хөөцөлдөх

гөвий- II.1.3 ●●○ [үй.ү] гүвгэр болох, гүвийх

госомд- II.7.2 ●○○ [үй.ү] гэнэт дутаах, зугтаах

гөвнө- II.10.3 ●○○ [үй.ү] гүвнэх

госоо I.12.2 ●○○ [ж.н] зэрэг, хэргэм, дэс

гөвөр I.21.4 ●○○ [ж.н] сорви, шархнаас

гох I.9.2 ●●○ [ж.н] бууны замаг буулгах дэгээ; тогтсон ором

юмыг тээглүүлэн өлгөх хэрэгсэл

гөвтнө- II.10.3 ●○○ [үй.ү] бувтнах

гохигоно- II.10.2 ●○○ [үй.ү] гохигор юмны гөвтнөл I.1.3 ●○○ [ж.н] бувтнал

үргэлжлэн хөдлөх

гөвүүр I.5.4 ●●○ [ж.н] гөвөх хэрэглүүр, цохиур

гохигор ●○○ [тэ.н] урт зүйл тахир болсон нь

гөвүүрд- II.7.4 ●●○ [үй.ү] гөвүүрээр тоос

гохий- II.1.2 ●○○ [үй.ү] гохигор болох

шороо арилгах

гохилз- II.7.2 ●○○ [үй.ү] гохигор юмны байн гөвш- II.9.3 ●●○ [үй.ү] юмаар гөвшиж занчих

Г

байн хөдлөх

гөг- II.3.3 ●○○ [үй.ү] гөвдөх, занчих, гөвших

гохин ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

гөгий I.15.3 ●○○ [ж.н] хурууны үзүүр идээлэх

гохир ●○○ [тэ.н] урт юмны үзүүрээрээ тахир

өвчин

гохир- II.5.2 ●○○ [үй.ү] тохойрон тахийх

гөгийр- II.5.3 ●○○ [үй.ү] гөгий тусах

гохис ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

гөгийт- II.6.3 ●○○ [үй.ү] гөгий өвчин тусах

гохлог ●○○ [тэ.н] гохон хэлбэртэй

гөгөс I.5.3 ●○○ (урга.) [ж.н] бүхэлдээ эмд

гоховч I.32.2 ●○○ [ж.н] хударганы гохтой орох ургамал, богино цуур

төмөр

гөгөсгөнө I.18.3 ●○○ (урга.) [ж.н] азаргана

гоход- II.15.2 ●●○ [үй.ү] гохоор дэгээдэх; хэмээх ургамлын үндэс

мэхэлж аргандаа оруулах

гөж- II.8.3 ●●○ [үй.ү] зөрүүдлэх, гацах

гохол- II.11.2 ●○○ [үй.ү] гохоор дэгээдэх

гөжүү ●○○ [тэ.н] зөрүүд, гөжүүд

гохолз- II.7.2 ●○○ [үй.ү] гохигор юм гохос гөжүүд ●●○ [тэ.н] гөжүүн

гохос хөдлөх

гөжүүдэл- II.11.4 ●●○ [үй.ү] гөжүүд зан гаргах

гохор- II.12.2 ●○○ [үй.ү] үс мушгирах, буржийх

гөжүүн ●○○ [тэ.н] юмны хатуу хөшүүн; зан

гохос ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

авир зөрүүд хэгжүүн

гохь- II.14.2 ●○○ [үй.ү] тахийх, гохигор болох

гөжүүндүү ●○○ [тэ.н] гөжүүн байрын

гоц ●●● [тэ.н] онцгой, өвөрмөц; ~ гойд

гөжүүрх- II.7.4 ●○○ [үй.ү] гөжүүн зан гаргах

гоцлог ●○○ [тэ.н] гоц маягтай

гөлбөлз- II.7.3 ●○○ [үй.ү] гөлөлзөж гэлбэлзэх

гоцлогч I.4.2 ●●○ [ж.н] гоцлон үйлдэгч

гөлбөлзүүр ●○○ [тэ.н] гөлбөлзөх зантай

гоцлол I.1.2 ●●● [ж.н] ~ дуу, ~ хөгжим

гөлгөнө- II.10.3 ●○○ [үй.ү] үгэнд гартан

гоцлооч I.4.2 ●●○ [ж.н] гоцлон дуулж, мухардах

хөгжимддөг хүн

гөлгөр ●●● [тэ.н] өө сэвгүй, мөлгөр, толигор

гоцог I.22.2 ●○○ [ж.н] бөхийн өмсдөг өргөн гөлгөрд- II.7.3 ●○○ [үй.ү] гөлгөр болох

өмд

гөлгөрдүү ●○○ [тэ.н] гөлгөр байрын

гоцод- II.15.2 ●○○ [үй.ү] гоц болох

гөлж I.4.3 ●○○ (урга.) [ж.н] нэг зүйл ургамал

гоцол- II.11.2 ●●○ [үй.ү] гоц болох, ялгаран гөлий- II.1.3 ●●○ [үй.ү] жишим ч үгүй

гарах

царайлах, гөлрөх

гоцол- II.11.2 ●○○ [үй.ү] гоц мөргөх, хийлэх

гөлий- II.1.3 ●●○ [үй.ү] гөлгөр болох, мөс ~

гочиха I.19.2 ●○○ (хууч.) [ж.н] шадар, дотно

гөлмий I.15.3 ●○○ [ж.н] загас агнах их өөш

гош I.4.2 ●○○ (амь.) [ж.н] ~ хорхой: цагаан гөлмийд- II.6.3 ●○○ [үй.ү] гөлмийгөөр загас

хорхой

агнах

гошилз- II.7.2 ●○○ [үй.ү] өвс ургамал, юмны гөлмөг I.5.3 ●○○ (урга.) [ж.н] усны дээгүүр

гулзайн найгах

тунасан ногоовтор, замаг

гошир I.21.2 ●○○ [ж.н] нэг зүйл хувцас

гөлөг I.26.3 ●●● (амь.) [ж.н] нохойн ~

гошир- II.12.2 ●○○ [үй.ү] юм унжран уртдах, гөлөг I.26.3 ●○○ (урга.) [ж.н] модны сая

гонжийх

цухуйсан навч нахиа

гошуун ●○○ [тэ.н] ургамлын хахуун амт, гөлөг I.26.3 ●○○ [ж.н] галзуу нохойд

гашуун ~

ноцуулсан хүний эмээр туугдан, шээсээр

гоюу I.12.1 ●○○ [ж.н] махчин шувууны гарах нөж

амнаасаа гаргаж хаясан сэг зэм

гөлөглө- II.10.3 ●○○ [үй.ү] шээсээр жижиг

гоюу I.12.1 ●○○ (урга.) [ж.н] ~ ухна шивтэр; ~ нөж туугдан гарах

башга; ~ цанхуу

гөлөглө- II.10.3 ●○○ [үй.ү] гөлөг гаргах, нохой ~

гөв- II.4.3 ●●● [үй.ү] шороо тоосыг сэгсрэх, гөлөглө- II.10.3 ●○○ [үй.ү] мод нахиалах

дэлдэх зэргээр арилгах; мод ургамлын цэцэг, гөлөлз- II.7.3 ●○○ [үй.ү] байн байн гөлгөнөх

навчаа гээх, унагаах

гөлөлзүүр ●○○ [тэ.н] хүний нүүр эгц харж

80

81

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

чадахгүй далдирах байдал

савлах

гөлөм I.17.3 ●●● [ж.н] эмээлийн ~

гөнжүүр I.5.4 ●○○ [ж.н] гөнжих хэрэглүүр

гөлөм I.17.3 ●●○ [ж.н] нимгэн ялтаслаг гөнжүүрд- II.7.4 ●○○ [үй.ү] гөнжүүрээр үйлдэх

хавтгай эд, ~ төмөр

гөнжүүрлэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] юмыг гөнжүүр

гөлөмд- II.7.3 ●○○ [үй.ү] гөлөмнөөс шүүрэх

болгон хэрэглэх

гөлөнгөр I.5.3 ●○○ [ж.н] будаж цардсан аргүй гөнжүүрэл I.17.4 ●○○ [ж.н] хоёр хүний

бөс даавуу

хоршин өргөх юмыг нэг модонд хэлхсэн нь

гөлөр- II.12.3 ●●○ [үй.ү] нүд цавчилгүй гөнхөл I.17.3 ●○○ (амь.) [ж.н] ~ бялзуухай

ширтэх, удаанаар ширтэн мэлрэх

гөөг I.5.3 ●○○ (урга.) [ж.н] хүн, мал идэх

гөлөр- II.12.3 ●○○ [үй.ү] юмны хүч сулрах, ургамал, ногоо

оргилж буцалсан юм намжих, айраг ~, цай ~

гөөлөө I.12.3 ●○○ [ж.н] захчин ардын дуут

гөлрөнгө ●○○ [тэ.н] гөлрөө

бүжиг

гөлрөө ●○○ [тэ.н] ~ өвчин, ~ хүн

гөөх ●○○ [тэ.н] ов мэхтэй

Г гөлтгөнө I.18.3 ●○○ [ж.н] нэг зүйл цагаан гөөхий I.15.3 ●●○ [ж.н] гурилан боов

өнгийн чулуулаг

гөр I.1.3 ●○○ [ж.н] ~ гүжир, ~ үг

гөлтгөнө- II.10.3 ●○○ [үй.ү] гөлтгөр юм гэрэл гөр- II.3.3 ●●○ [үй.ү] худал ярих

ойлгон гилтгэнэх

гөр- II.3.3 ●○○ [үй.ү] сүлжих

гөлтгөнүүр I.5.4 ●○○ [ж.н] эрдсийн зүйл

гөр- II.3.3 ●○○ [үй.ү] заль хэрэглэж санаснаа

гөлтгөр ●○○ [тэ.н] гилгэр, гөлгөр

гүйцээх

гөлтгөрд- II.7.3 ●○○ [үй.ү] гөлтгөр болох

гөр- II.3.3 ●○○ [үй.ү] үзэх ажиглах

гөлтгөрдүү ●○○ [тэ.н] гөлтгөр байрын

гөрд- II.7.3 ●●○ [үй.ү] гүтгэх

гөлтий- II.1.3 ●○○ [үй.ү] гялайж гөлтийж гөрд- II.7.3 ●○○ [үй.ү] занчих, цохих

харагдах

гөрдлөг I.5.3 ●○○ [ж.н] гүтгэлэг

гөлтөг ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

гөрдөгч I.4.3 ●○○ [ж.н] гөрдөх үйлийн эзэн

гөлтөлз- II.7.3 ●○○ [үй.ү] байн байн гөлтгөнөх

гөрдөл I.17.3 ●○○ [ж.н] гөрдөх үйлийн нэр,

гөлтөн ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

гөрдлөг

гөлтрөг I.5.3 ●○○ (амь.) [ж.н] суусрын зулзага

гөрдөөч ●○○ [тэ.н] гүтгэхдээ гаргуун

гөлүүр I.5.4 ●○○ [ж.н] мөс шиг гөлгөр болсон юм

гөрлө- II.10.3 ●○○ [үй.ү] гөрдөх, гүжирдэх

гөлчгий I.15.3 ●●● (амь.) [ж.н] зарим жижиг гөрлөг I.5.3 ●○○ [ж.н] гөрлөхийн тул хийсэн

амьтны үр зулзага, хулганын ~

үйл

гөлчгий I.15.3 ●○○ (урга.) [ж.н] бургас зэргээс гөрлөө I.12.3 ●○○ [ж.н] сүлжээс, гөрлөө

гарах үр

сайтай

гөлчгийл- II.4.3 ●○○ [үй.ү] хулгана гөлчгий гөрлөөч ●○○ [тэ.н] гөрч, гүжирч

гаргах

гөрмөл I.1.3 ●○○ (урга.) [ж.н] улалж өвсний

гөлчгийл- II.4.3 ●○○ [үй.ү] бургас зэрэг мод өөр нэр

бутаас үр гарах

гөрмөл I.1.3 ●○○ [ж.н] сүлжиж, гөрж хийсэн,

гөлчгөнө- II.10.3 ●○○ [үй.ү] гөлчгөр юмны ~ ташуур, ~ дээс

үргэлжлэн хөдлөх

гөрмөлз I.3.3 ●○○ [ж.н] гөрмөл тасам

гөлчгөр ●○○ [тэ.н] гөлгөр, мөлгөр; халцгай гөрөө I.12.3 ●●○ [ж.н] ан ~ хийх үйлийн нэр

хоосон хөрстэй газар

гөрөөл- II.4.3 ●○○ [үй.ү] авлах

гөлчгөрд- II.7.3 ●○○ [үй.ү] гөлчгөр болох

гөрөөлөл I.17.3 ●○○ [ж.н] гөрөөлөх үйлийн

гөлчгөрдүү ●○○ [тэ.н] гөлчгөр байрын

нэр

гөлчиг ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

гөрөөс I.9.3 ●●● (амь.) [ж.н] өвсөн тэжээлт

гөлчий- II.1.3 ●○○ [үй.ү] гөлчгөр болох, зэрлэг амьтад, бор ~, бух ~

толийх

гөрөөтөн I.20.3 ●○○ [ж.н] араатан ~

гөлчилз- II.7.3 ●○○ [үй.ү] байн байн гөлчгөнөх

гөрөөч ●○○ [тэ.н] ан гөрөө агнахдаа

гөлчис ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

дадамгай, анч, ан гөрөө агнаж амьдардаг

гөмбөг I.5.3 ●○○ [ж.н] ачаа тээш хийх агуулах гөрөөчил- II.11.3 ●○○ [үй.ү] гөрөөлөх

сав

гөрөөчин I.20.3 ●●○ [ж.н] гөрөө хийгч, анчин ~

гөмс ●○○ [тэ.н] дутуу, чамлалттай, мөчид ~

гөрхөө I.12.3 ●○○ [ж.н] гөр гүжир

гөмсдүү ●○○ [тэ.н] гөмс байрын, хомсдуу

гөрч I.4.3 ●○○ [ж.н] гүжирч

гөмсөд- II.15.3 ●○○ [үй.ү] хомсдох, мөчиддөх, гөрш I.4.3 ●○○ [ж.н] таван зуун нумын зайтай

дутах

газар

гөмсөл- II.11.3 ●○○ [үй.ү] мөчид санах, дутуу гөх I.3.3 ●○○ [ж.н] гөхий, ~ дэгээ

гэж чамлах

гөх I.3.3 ●○○ (амь.) [ж.н] зэрлэг гахайн тоорой

гөнж- II.9.3 ●○○ [үй.ү] гөнжүүрээр хөшиж гөхий I.15.3 ●○○ [ж.н] загас агнах зэвсэг, гөх

дээш болгох

гөхийд- II.6.3 ●○○ [үй.ү] гөхийгөөр загас барих

гөнжөө I.12.3 ●○○ [ж.н] нэг зүйл гонзгой гөхнүүр I.5.4 ●○○ [ж.н] наймалж гөхийдөх

дэвэр, саахуу

хэрэглүүр

гөнжөөл- II.4.3 ●○○ [үй.ү] гөнжөөнд юүлэх,

82

83

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

гөхөд- II.15.3 ●○○ [үй.ү] гөхөөр загас барих

шүүрдэн барих

гөхөл I.17.3 ●●○ [ж.н] хүн ба малын толгойд гувч- II.9.1 ●○○ [үй.ү] татварлах, гувчуур

хэсэглэн үлдээсэн үс, хөхөл

авах, алба ~

гөхөл I.17.3 ●○○ [ж.н] эмэгтэй хүний өмсөх гувч- II.9.1 ●○○ [үй.ү] гувчуур буюу атавчаар

өндөр малгай

даруулах, тэмээний нэмнээ ~

гуа I.12.1 ●●○ (урга.) [ж.н] хулууны төрлийн гувчга ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

ногоо, амтат ~

гувчгана- II.10.1 ●○○ [үй.ү] гувчгар амьтны

гуаг ●○○ [а.ө] ~ ~: хэрээний дуугарах дуу

үргэлжлэн хөдлөх

гуагла- II.10.1 ●○○ [үй.ү] гуаг гуаг дуугарах, гувчгар ●○○ [тэ.н] хавчгар, туранхай

хэрээ ~

гувчгард- II.7.1 ●○○ [үй.ү] гувчгар болох

гуаглаан I.2.1 ●○○ [ж.н] үргэлжлэн гуаглах гувчгардуу ●○○ [тэ.н] гувчгар байрын

чимээ

гувчилз- II.7.1 ●○○ [үй.ү] гувчгар амьтны

гуагч- II.9.1 ●○○ [үй.ү] хэрээ зэрэг шувуу гувчис гувчис хөдлөх

олонтоо гуаглан дуугарах

гувчис ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

гуад- II.6.1 ●○○ [үй.ү] бугуйн дээр хоёр гувчуур I.5.1 ●○○ [ж.н] урсгал уснаас загас Г

хуруугаар цохих

барих томхон өөш тор

гуад ●○○ [а.ө] ~ ~: мэлхийн дуугарах дуун

гувчуур I.5.1 ●○○ [ж.н] алба ~, ~ татвар

гуай I.15.1 ●●● [ж.н] ах настан, дээд гувчуур I.5.1 ●○○ [ж.н] мал хөллөхөд хүзүүнд

тушаалтныг хүндэтгэх үг, авгай

зүүх хэрэглүүр

гуайл- II.4.1 ●●○ [үй.ү] бусдыг хүндэтгэн гуай гувчуурд- II.7.1 ●○○ [үй.ү] гувчуураар үйлдэх

хэмээн авгайлах

гувчуурла- II.10.1 ●○○ [үй.ү] гувчуураар

гуалин I.16.1 ●●○ [ж.н] цагаалсан бүдүүн урт загас шүүх

мод

гувчуурла- II.10.1 ●○○ [үй.ү] малын нуруунд

гуалин I.16.1 ●●○ [ж.н] мөчир дурсыг нь гувчуур тогтоох

шулж зассан бүдүүн урт мод

гувчуурла- II.10.1 ●○○ [үй.ү] алба гувчуур

гуалуу I.12.1 ●○○ (урга.) [ж.н] хулууны авах

язгуурын ургамал, эмд орно

гувчуурч I.4.1 ●○○ [ж.н] алба гувчуур хураагч

гуанз I.9.1 ●●● [ж.н] хоолны газар

гувш- II.9.1 ●●○ [үй.ү] нялх амьтан хөхөө

гуанз I.9.1 ●○○ [ж.н] лимбэтэй төстэй нэг ховдоглон хөхөх

зүйл хөгжмийн зэмсэг

гувшаа ●●○ [тэ.н] ~ хурга, ~ тугал

гуанзад- II.15.1 ●●○ [үй.ү] гуанзанд хооллох, гувшаахай I.15.1 ●○○ (урга.) [ж.н] нэгэн зүйл

хоолны газар хооллох

шимэгч ургамал

гуанзад- II.15.1 ●○○ [үй.ү] гуанзаар гувшаач ●○○ [тэ.н] ховдог шунахай зан

хөгжимдөх

гаргаж, юмыг завшдаг хүн

гуар- II.5.1 ●○○ [үй.ү] яахаа мэдэхгүй байх, гувшуур ●○○ [тэ.н] гуйгаад салдаггүй хүн;

элийрэх

юмыг дундаас нь завших

гув ●○○ [а.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх: юмыг гуд ●○○ [д.д.ү] ~ татах

ороолгоход гарах чимээ

гудай- II.1.1 ●○○ [үй.ү] гудгар болох

гувай ●○○ [тэ.н] эмэгтэй хүний үзэсгэлэнтэй гудалз- II.7.1 ●○○ [үй.ү] юм байн байн тонгойх

сайхан байдал

гудам I.17.1 ●●● [ж.н] хоёр юмны хоорондох

гувалз- II.7.1 ●○○ [үй.ү] гувгар юмны нарийн чөлөө, зай

үргэлжлэн хөдлөх

гудамж I.11.1 ●●● [ж.н] хоорондын чөлөө, ~

гувар- II.12.1 ●○○ [үй.ү] өвс мод найган зээл

ганхах

гудамла- II.10.1 ●●○ [үй.ү] гудам гаргах

гуварс I.9.1 ●○○ (амь.) [ж.н] гурван эвэртэй гудар- II.12.1 ●○○ [үй.ү] шигдэж шургах,

бэлгэт гөрөөс

цасанд ~, шаварт ~

гувгар ●○○ [тэ.н] урт гүвгэр, ~ газар

гудар- II.12.1 ●○○ [үй.ү] нүх хөндий рүү

гувж I.4.1 ●○○ [ж.н] бурантгийн угт залгасан юмаар чичих

мод буюу төмөр

гудар- II.12.1 ●○○ [үй.ү] амьтны хамраараа

гувжил- II.11.1 ●○○ [үй.ү] бурантагт гувж найтаах, нохой ~

залгах

гудар- II.12.1 ●○○ [үй.ү] идэхийн доромж утга

гувилуур I.5.1 ●○○ [ж.н] зам зөрөг, гуу гударга I.18.1 ●○○ [ж.н] нохойн нэг зүйл

сувгийн ховил

өвчин

гувир ●○○ [ж.н] намхан гувгар, гүвээ

гударга I.18.1 ●○○ [ж.н] ховил гаргах жижиг

гувруу I.12.1 ●○○ [ж.н] тэмээний хамар харуул

хавдах өвчин

гударгад- II.6.1 ●○○ [үй.ү] гударгаар ховил

гувруу I.12.1 ●○○ [ж.н] цохисны дараа гувайн гаргах

гарах гүвдрүү, ~ гүйх

гударган ●○○ [тэ.н] хэлтгий, далиу

гувруут- II.6.1 ●○○ [үй.ү] гувруу гарах

гударганд- II.7.1 ●○○ [үй.ү] гударган болох

гувч- II.9.1 ●○○ [үй.ү] гувчуураар загас гударгат- II.6.1 ●○○ [үй.ү] гударга өвчин тусах

82

83

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

гудархай ●○○ [тэ.н] ~ дэлэн: малын сүү гуйварган ●○○ [тэ.н] шийдэмгий бус,

үлдэлгүй гарах

туйлбаргүй

гудархийл- II.4.4 ●○○ [үй.ү] шургалан явах, гуйвга ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

олны дундуур ~

гуйвгана- II.10.1 ●○○ [үй.ү] ганхаж гуйвах,

гудас I.5.1 ●●● [ж.н] эсгий, хөвөн, зулхайгаар үргэлжлэн гуйвах

хийсэн нэг зүйл дэвсгэр

гуйвгар ●○○ [тэ.н] өндөр, нарийхан,

гудас ●○○ [о.н] явдлын далим, ташрам, туранхай, яданги

дагуу, зам ~

гуйвла- II.10.1 ●○○ [үй.ү] байн байн гуйвах

гудас ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, доош байн байн гуйвс ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх, үл мэдэг

хөдлөх

найгах

гудасга- II.10.1 ●○○ [үй.ү] доош нь хөнтрүү гуйвуулагч I.4.1 ●●○ [ж.н] мушгин ~

тавих, хөнтөргөх

гуйвуулалт I.3.1 ●○○ [ж.н] гажуудуулж

гудасла- II.10.1 ●○○ [үй.ү] гудас дэвсэх, гудас гуйвуулах үйлийн үр дүнг заасан нэр

Г болгох

гуйвуулалт I.3.1 ●○○ [ж.н] мөнгө гуйвуулах

гудасхий- II.10.4 ●○○ [үй.ү] урагш нь бага үйлийн үр дүнг заасан нэр

зэрэг хөнтөрсхийх

гуйвуулга I.18.1 ●○○ [ж.н] эд хөрөнгийн ~,

гудач- II.16.1 ●○○ [үй.ү] байн байн гудрах

мөнгө ~

гудач- II.16.1 ●○○ [үй.ү] байн байн хамраараа гуйвуулга I.18.1 ●●● [ж.н] үг ~, ажил ~

найтаах

гуйгарга- II.10.1 ●○○ [үй.ү] зүг буруулан явах

гудга ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

гуйгуур ●○○ [тэ.н] үнэн үгээ хэлдэггүй,

гудгар ●○○ [тэ.н] хөнтөргөн хэлтгий

хувилган хэлэх зантай

гудгард- II.7.1 ●○○ [үй.ү] гудгар болох

гуйгуурла- II.10.1 ●○○ [үй.ү] гуйгуур зан

гудгардуу ●○○ [тэ.н] гудгар байрын

гаргах

гудиг I.6.1 ●○○ [ж.н] хайхрамж, тоомсор, гуйгч I.4.1 ●●○ [ж.н] гуйх үйлийн эзэн, гуйж

гуниг гудиг

буй этгээд

гудиггүйд- II.6.4 ●○○ [үй.ү] гудиггүй болох

гуйдал I.17.1 ●○○ [ж.н] гуйх явдал

гудиггүйт- II.6.4 ●○○ [үй.ү] гудиггүй аашлах

гуйланч ●○○ [тэ.н] хүнээс юм гуйдаг, хөрөнгө

гудирла- II.10.1 ●○○ [үй.ү] муу сайныг зоорь ядуу

ялгахгүй байх

гуйланчил- II.11.1 ●○○ [үй.ү] гуйранчлах

гудраа ●○○ [тэ.н] гудчаа, олонтоо гудардаг

гуйланчин I.20.1 ●○○ [ж.н] гуйранчин

гудранхай ●○○ [тэ.н] гударган, хөнтөргөн

гуйланчлал I.1.1 ●○○ [ж.н] гуйланчлах

гудруул I.1.1 ●○○ [ж.н] уут савны амсрыг үйлийн нэр

хуних оосор уяа, өмрүүл

гуйлга I.18.1 ●●● [ж.н] ~ гуйх

гудруулд- II.7.1 ●○○ [үй.ү] гудруулаар үйлдэх

гуйлгачил- II.11.1 ●●● [үй.ү] гуйлгаар

гудуй I.15.1 ●○○ (урга.) [ж.н] баг цэцэг бүхий амьдрах, гуйранчлах

олон наст өвс

гуйлгачин I.20.1 ●●● [ж.н] гуйлга гуйгч,

гудчаа ●●○ [тэ.н] гудчих зантай, ~ хурга, ~ гуйлгаар амьдрагч

нохой

гуйлгачлал I.1.1 ●○○ [ж.н] гуйлгачлах үйлийн

гудчуур ●○○ [тэ.н] хамар нармайгаа байн нэр, гуйланчлал

байн дуугаргах зантай

гуйлт I.3.1 ●●○ [ж.н] гуйх үйлийн нэр, хүсэлт ~

гуй- II.1.1 ●●● [үй.ү] эрж хүсэх

гуйлхийл- II.4.4 ●○○ [үй.ү] гуйсан маягтай

гуйв- II.4.1 ●●○ [үй.ү] шилжих, мөнгө ~

хэлэх, үйлдэх

гуйв- II.4.1 ●○○ [үй.ү] найгах, ганхах, дайвах

гуймтгай ●○○ [тэ.н] гуйж байдаг зантай

гуйваач ●○○ [тэ.н] гуйвамтгай

гуймхай ●○○ [тэ.н] гуйх зантай

гуйвагч I.4.1 ●○○ [ж.н] гуйвдаг этгээд

гуйранч ●○○ [тэ.н] гуйж амьдрагч

гуйвалз- II.7.1 ●○○ [үй.ү] нааш цааш ~

гуйранчил- II.11.1 ●○○ [үй.ү] гуйлгачлах

гуйвалзагч I.4.1 ●○○ [ж.н] эргэж буцдаг гуйранчин I.20.1 ●○○ [ж.н] гуйлгачин

зантай

гуйранчлал I.1.1 ●○○ [ж.н] гуйранчлах

гуйвалзуур ●○○ [тэ.н] дайвганах, гуйвганан үйлийн нэр

найгалзах чанартай

гул ●○○ [тэ.н] хэнэггүй, арчаагүй байдал, ~

гуйвалт I.3.1 ●○○ [ж.н] гуйвах үйлийн нэр

амьтан

гуйвамтгай ●○○ [тэ.н] гуйвж буцах зантай

гулав ●○○ [д.д.ү] ~ шалав хийх, ~ гэх, гавшгай

гуйвамхай ●○○ [тэ.н] гуйвахдаа амархан

хурдан байдал

гуйван ●○○ [д.д.ү] ~ ~ алхах, ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

гулалз- II.7.1 ●○○ [үй.ү] урт бүдүүн юмны

гуйванга I.18.1 ●○○ (амь.) [ж.н] шар шувуутай гулсан хөдлөх

төстэй, бие бяцхан шувуу

гулар- II.12.1 ●○○ [үй.ү] ажил үйл буруутаж

гуйвар I.21.1 ●○○ [ж.н] гуйлга, ~ зээл

сүйрэх

гуйвар ●○○ [д.д.ү] гуйван, ~ дүйвэр алхах

гулбига ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, мурилзан хөдлөх

гуйвар- II.12.1 ●○○ [үй.ү] мушгиран гуйвах, гулбигана- II.10.1 ●○○ [үй.ү] гулбига гулбига

салхинд ~

хөдлөх

84

85

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

гулбигануур ●○○ [тэ.н] гулбиганаж байдаг, гулдгар ●○○ [тэ.н] сунаж сулдайсан байдал

гулбиганах зантай

гулдмай I.15.1 ●●○ [ж.н] гулдгар хэлбэртэй

гулбигар ●○○ [тэ.н] яданги, дорой

юм, гулууз, алтан ~

гулбигар ●○○ [тэ.н] уян нарийн, хялбархан гулдмайл- II.4.1 ●○○ [үй.ү] гулдмай хэлбэртэй

гуйвдаг, ~ мод

болгох

гулбигард- II.7.1 ●○○ [үй.ү] гулбигар болох

гулдрал I.1.1 ●○○ [ж.н] бусдыг уруу татах

гулбигардуу ●○○ [тэ.н] гулбигар байрын

явдал

гулбигас ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

гулжвалз- II.7.1 ●○○ [үй.ү] гулжис гулжис

гулбигасхий- II.1.4 ●○○ [үй.ү] гулбигар юмны хийх

түр зуур гулжганан хөдлөх

гулжга ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

гулбий- II.1.1 ●○○ [үй.ү] гулбигар болгох

гулжгай ●○○ [тэ.н] нарийн урт юмны мурийх

гулбилз- II.7.1 ●○○ [үй.ү] байн байн байдал

гулбиганах

гулжгана- II.10.1 ●○○ [үй.ү] гулжгар юмны

гулбин ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

үргэлжлэн хөдлөх

гулга- II.10.1 ●●○ [үй.ү] халтиргаатай, налуу гулжгануур ●○○ [тэ.н] уян зөөлөн туялзуур Г

газар гулсах; цанаар ~

юмны гулжганан хөдлөх

гулгаа I.12.1 ●●○ [ж.н] халтиргаа ~

гулжгар ●○○ [тэ.н] урт нарийн болоод

гулгагч I.4.1 ●●○ [ж.н] уран ~

зөөлөн, хатгүй

гулгадас I.21.1 ●○○ [ж.н] газар доош сууснаас гулжгард- II.7.1 ●○○ [үй.ү] гулжгар болох

үүссэн нуралт, гулгалт

гулжгардуу ●○○ [тэ.н] гулжгар байрын

гулгалт I.3.1 ●●○ [ж.н] гулгах үйлийн үр дүнг гулжий- II.1.1 ●○○ [үй.ү] гулжгар болох

заасан нэр, уран ~

гулжилз- II.7.1 ●○○ [үй.ү] гулжгар юмны байн

гулгамтгай ●●○ [тэ.н] гулгах нь олонтоо

байн хөдлөх

гулгамхай ●○○ [тэ.н] гулгаж халтирах нь гулжин ●○○ [тэ.н] нарийн урт, гулдан

хялбар

гулжис ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, нарийн гулжгар

гулгар- II.5.1 ●○○ [үй.ү] гулгах, халтирах, юмны хөдлөх

гулсах

гулз I.3.1 ●○○ [ж.н] монгол адууны тамга

гулгараа I.12.1 ●○○ [ж.н] халтиргаатай газар

гулзай- II.1.1 ●○○ [үй.ү] гулзгар болох

гулгарал I.17.1 ●○○ [ж.н] гургарах үйлийн нэр

гулзалз- II.7.1 ●○○ [үй.ү] гулзгар юмны байн

гулги- II.2.1 ●○○ [үй.ү] идсэн ууснаа буцааж байн хөдлөх

гаргах

гулзан ●○○ [тэ.н] хүч бяр муухан, туяхан

гулгидас I.26.1 ●○○ [ж.н] гулгиж гаргасан юм

гулзас ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, гулзгар нарийн

гулгил- II.4.1 ●○○ [үй.ү] байн байн гулгих

юм хөдлөх байдал

гулгимтгай ●○○ [тэ.н] гулгих нь олон, байнга гулзвалз- II.7.1 ●○○ [үй.ү] гулзан юмны байн

гулгиж байдаг

байн гулзайх

гулгимхай ●○○ [тэ.н] гулгих нь амархан, үе гулзга ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

үе гулгидаг

гулзгай ●○○ [тэ.н] урт нарийн юмны нэг тийш

гулгуй I.15.1 ●○○ (урга.) [ж.н] нэг зүйл цэцэг

муруйж тахийсан байдал

гулгуур I.5.1 ●○○ [ж.н] хавтгай модны доод гулзгайвтар ●○○ [тэ.н] бага зэрэг гулзгай,

талд нэгэн зурвас төмрийг хадаж хөлдөө уяж муруй

гулгах хэрэгсэл; гулгахад зориулсан газар

гулзгайд- II.6.1 ●○○ [үй.ү] гулзгай болох

гулд ●○○ [д.д.ү] чиг дагуу

гулзгайдуу ●○○ [тэ.н] гулзгай байрын

гулд- II.7.1 ●○○ [үй.ү] бусдыг эвдэн уруу татах

гулзгана- II.10.1 ●○○ [үй.ү] гулзгар юмны

гулдай- II.1.1 ●○○ [үй.ү] гулдгар болох, юмны үргэлжлэн хөдлөх

хэвийн байдлаа алдаж өөр болох

гулзгар ●○○ [тэ.н] хатуу биеийн муруйсан

гулдал- II.11.1 ●○○ [үй.ү] гулд болгох

байдал

гулдалз- II.7.1 ●○○ [үй.ү] байн байн гулдганах

гулзгард- II.7.1 ●○○ [үй.ү] гулзгар болох

гулдан I.16.1 ●○○ [ж.н] хана хэрмийг нэвт гулзгардуу ●○○ [тэ.н] бага зэрэг гулзгар,

гаргасан нуман адарт үүд

муруйдуу

гулданга I.18.1 ●○○ [ж.н] морь малын хүзүү гулин ●○○ [тэ.н] галин ~: сэтгэл уярч

нуруу хөшиж гулдайх гэм

тогтворгүйтэх байдал

гулдангат- II.6.1 ●●○ [үй.ү] малын хүзүү гулрал I.1.1 ●○○ [ж.н] гулрах явдал

бөхийж чадахгүй болох

гулс- II.7.1 ●●○ [үй.ү] халтирах

гулдар- II.12.1 ●○○ [үй.ү] арай чамай явах, гулс- II.7.1 ●○○ [үй.ү] нэгээс нөгөөд шилжих

чирч ~

гулсаа I.12.1 ●●○ [ж.н] гулсах үйлийн нэр

гулдач ●○○ [тэ.н] тагнуул, уруу татагч

гулсагч I.4.1 ●○○ [ж.н] гулсах үйлийг

гулдач- II.16.1 ●○○ [үй.ү] байн байн гудчин гүйцэтгэгч

татах, чирч ~

гулсал I.17.1 ●○○ [ж.н] гулсах үйлийн нэр

гулдгана- II.10.1 ●○○ [үй.ү] гулдгар юмны гулсалт I.3.1 ●○○ [ж.н] гулсах үйлийн үр дүнг

байн байн хөдлөх

заасан нэр, гулсах байдал

84

85

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

гулсамтгай ●●○ [тэ.н] гулсах нь олонтоо

гунсар- II.12.1 ●○○ [үй.ү] гансрах, гундах

гулсамхай ●○○ [тэ.н] гулсах нь хялбар

гунсрал I.1.1 ●○○ [ж.н] гунсрах үйлийн нэр,

гулсуур I.5.1 ●●● [ж.н] гулсах хэрэглүүр

гуниглал, гутрал

гулт- II.7.1 ●○○ [үй.ү] тэшиж ойчих, гулсаж гунх- II.7.1 ●●○ [үй.ү] нахилзан гунхах

ойчих

хөдөлгөөн

гулт- II.7.1 ●○○ [үй.ү] зуухны утаа амаараа гунхайлга I.18.1 [ж.н] сэтгэл таатай байх,

гарах

бахархал төрүүлэх байдал

гултгал I.1.1 ●○○ [ж.н] халтирам бэрх газар

гунхалз- II.7.1 ●○○ [үй.ү] гунхан алхах

гулууз I.9.1 ●●○ [ж.н] гурил элдэх мод, ганжин

гунхалзуур ●○○ [тэ.н] гунхалзан хөдөлдөг

гулууз I.9.1 ●○○ [ж.н] гулдмай хэлбэртэй юм, гунхас ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

~ алт, ~ мах

гунхвай I.15.1 ●○○ (урга.) [ж.н] намуу цэцгийн

гулуузал- II.11.1 ●●○ [үй.ү] гулууз болгох

язгуурын нэг зүйл цэцэг

гун ●○○ [а.д.ү] ган ~ хийх, ~ гэх

гунхгар ●○○ [тэ.н] ~ нуруутай

Г гуна I.18.1 ●●○ (амь.) [ж.н] гурван настай эр гунхуур ●○○ [тэ.н] гунхаж байдаг

бод мал, амьтан

гунш- II.9.1 ●●○ [үй.ү] хамраараа ярих,

гунагар ●○○ [тэ.н] ~ сунагар, урт ~ байдал

хамраараа дуугарах

гунадагч I.4.1 ●○○ [ж.н] гурав хүрэх нас

гуншаа ●○○ [тэ.н] гуншсан дуутай

гуналз- II.7.1 ●○○ [үй.ү] гунагар юмны хөдлөх

гуншаад- II.6.1 ●○○ [үй.ү] гуншаа болох

гунгана- II.10.1 ●○○ [үй.ү] ганганан ~; хүүхэд гуншаадуу ●○○ [тэ.н] гуншаа байрын

~, үглэж ~

гуншгина- II.10.1 ●○○ [үй.ү] байн байн

гунганаа ●○○ [тэ.н] гунганаж байдаг, гуншаа

гунших; нуршин янших

гунганаан I.2.1 ●○○ [ж.н] гунганах чимээ, гуншгинуур ●○○ [тэ.н] гуншгинаж байдаг

шувуудын ~

зантай

гунгар I.5.1 ●○○ (амь.) [ж.н] нэг зүйл галуу гуншил I.17.1 ●○○ [ж.н] гунших үйлийн нэр,

шувуу

гуншин дуугарах дуу

гунгина- II.10.1 ●○○ [үй.ү] амьтны дуугарах гуншилхийл- II.4.4 ●○○ [үй.ү] байн байн

чимээ, элдэв юм хүсэмжлэх

гуншиж гонгинох

гунд- II.7.1 ●○○ [үй.ү] эцэж доройтох, чалх гуншин I.16.1 ●●○ [ж.н] алдар цол, цол ~

муудах; өнгө зүс буурах, гандаж ~

гуншуур ●○○ [тэ.н] гуншаа

гундан ●○○ [тэ.н] сайхан, цэвэрхэн, шулуун

гунь- II.13.1 ●○○ [үй.ү] ямар нэг явдалд

гунданги ●○○ [тэ.н] гундаад байгаа, ~ байдал

санаашран шаналж зовних

гундмал ●○○ [тэ.н] гундсан нь, ~ газар

гуньхар- II.12.1 ●●○ [үй.ү] гансрах, гунигт

гундуу ●○○ [тэ.н] өнгө зүс муутай, хүч тарга автах

муутай, сэтгэл санаа зовлонтой

гуньхрал I.1.1 ●●○ [ж.н] гуньхрах үйлийн

гунж I.4.1 ●●● (амь.) [ж.н] гурван настай эм нэр, гуниглал

бод мал, амьтан

гуньхрангуй

●○○

[тэ.н]

гуньхарсан

гунжгар ●○○ [тэ.н] гонжгор урт

байдалтай

гунжгардуу ●○○ [тэ.н] гунжгар байрын

гур I.1.1 ●○○ (амь.) [ж.н] бор гөрөөсний эр

гунжинцар I.21.1 ●●○ (амь.) [ж.н] зургаа гурав ●●● [то.н] тооны нэр

долоон настай охин тэмээ

гуравд- II.7.1 ●○○ [үй.ү] гурван удаа дахих

гунзгай ●○○ [тэ.н] урт нь дийлсэн биетийн гуравла- II.10.1 ●●○ [үй.ү] гурав гурваар

хэлбэр

болгох

гунзгар ●○○ [тэ.н] гонзгор

гуниг I.6.1 ●●○ [ж.н] уйтгар ~, ганьхрал

гурав гэсэн нэр үндсэнд үйл үг

гунигдуу ●○○ [тэ.н] гунигтай байрын,

 гуравласан үүсгэх -л дагаврыг залгахдаа

уйтгартай байдалтай

зохих балархай эгшгийг нь

ард нь авна. Учир нь эгшигт

гунигла- II.10.1 ●○○ [үй.ү] гуних, гунигтай

гийгүүлэгчээр төгссөн үгэнд

байх

залгаж байгаа болно. гуравла-

гуниглал I.1.1 ●○○ [ж.н] гуниглах үйлийн нэр,

×

гэсэн үндсэнд -сан залгаврыг

гурвалсан

гутрал ~

шууд залгана. Жишээ нь:

гуниглангуй ●●○ [тэ.н] гунигласан янзтай

-дөрөвлөсөн, тавласан гэх мэт.

гуниглуун ●○○ [тэ.н] гуниглангуй

гуравч I.32.1 ●○○ [ж.н] нумны бариулын тус

гунигт ●○○ [тэ.н] гуниг бүхий

газар наасан яс, эвэр

гунил I.1.1 ●○○ [ж.н] гуних үйлийн нэр, гутрал

гуравчил- II.11.1 ●○○ [үй.ү] нуманд гуравч

гунимтгай ●○○ [тэ.н] гутаж гуних нь их

тааруулах

гунимхай ●○○ [тэ.н] гуньж гутрахдаа амархан

гуралз- II.7.1 ●○○ [үй.ү] нарийн урт юм

гунир- II.5.1 ●○○ [үй.ү] халуунд өвс ногоо гуралзан хөдлөх

үхширэх

гурамсал- II.11.1 ●●○ [үй.ү] гурамсан болгон

гунирал I.17.1 ●○○ [ж.н] гунихрах үйлийн нэр

томох

гуниу ●○○ [тэ.н] амархан гуньж гутрах зантай

86

87

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

гурамсан ●●○ [тэ.н] гурваар нь багцалсан тамирдсан

буюу нийтгэсэн байдал

гуринхал- II.11.1 ●○○ [үй.ү] гуринхдах, өлсөж

гуранги ●○○ [тэ.н] гуринх, доройтсон, туйлдах

тамирдсан, эцэнгэ, ядарч сульдсан

гуринхат- II.15.1 ●○○ [үй.ү] гуринх байдалтай

гурангид- II.6.1 ●○○ [үй.ү] гуринх болох

болох

гуранз I.3.1 ●●○ [ж.н] багаж зэвсэг хурцлах гуруй ●●○ [а.ө] ~ ~: адууг дуудах аялга

ширүүн билүү

гуруйл- II.4.1 ●●○ [үй.ү] гүү саахад унагыг нь

гуранзад- II.15.1 ●●○ [үй.ү] гуранзаар үйлдэх

хөхүүлж ивэлгэхээр гуруй гуруй гэж дуудах

гурвал I.1.1 ●●○ [ж.н] хөгжмийн ~

гут- II.6.1 ●○○ [үй.ү] дур ~, ой ~

гурвалж I.4.1 ●○○ (урга.) [ж.н] усанд ургадаг, гутаарь I.23.1 ●○○ [ж.н] гутамшигт явдал

гурвалжин иштэй өвс

гутаарь I.23.1 ●○○ (амь.) [ж.н] нэг зүйл

гурвалжил- II.11.1 ●●○ [үй.ү] гурвалжин махчин загас

болгох

гутаг I.22.1 ●○○ [ж.н] сэтгэлийн шаналал,

гурвалжин ●●● [тэ.н] гурван өнцөгт дүрс

цөхрөл; биед олсон оёг

гурвалжинд- II.7.1 ●○○ [үй.ү] гурвалжин гутал I.17.1 ●●● [ж.н] өмд ~

Г

болох

гутал I.17.1 ●○○ [ж.н] гутрал, гуниг, гутах

гурвалжиндуу ●○○ [тэ.н] гурвалжин байрын

үйлийн нэр

гурвалжлал I.1.1 ●○○ [ж.н] гурвалжлах гуталч ●○○ [тэ.н] гутал хийх, засах ажилд

үйлийн нэр

мэргэжсэн

гурвалз- II.7.1 ●○○ [үй.ү] гуралзах үйл

гуталчин I.20.1 ●●● [ж.н] гутал хийх, засах

гурвалзай I.15.1 ●○○ (урга.) [ж.н] иш нь үйлийг эрхлэгч

хөндий, навч нь булцгар нэг зүйл ургамал

гутамшиг ●○○ [тэ.н] ичгүүр шившиг

гурванц I.3.1 ●○○ [ж.н] гурван хөлтэй, гутанги ●○○ [тэ.н] гутранги үзэл, ~ зан

үхэртэй төстэй домгийн амьтан

гутанхай ●○○ [тэ.н] бусдад нэр сүрээ барсан

гурвас I.9.1 ●○○ [ж.н] гурван толгойтой үлгэр байдал

домгийн гөрөөс

гутар- II.12.1 ●○○ [үй.ү] гуних, урам хөсөрдөх

гурви I.8.1 ●○○ [ж.н] говил, ховил; газрын гутарь I.23.1 ●○○ (хууч.) [ж.н] сайн хүн

зурвас хотгор

эвдрэх явдал

гурвид- II.6.1 ●○○ [үй.ү] гурви гаргах

гутвар I.5.1 ●○○ [ж.н] шившиг, бузар муухай

гурвит- II.6.1 ●○○ [үй.ү] гурви гарах

юм; аягүйрхэл, сандрал

гургалдай I.15.1 ●●○ [ж.н] малын хошногод гутгаар I.5.1 ●○○ [то.н] гуравдугаар

өрц, цоохор сархинаг, хос гурвыг чихэж урт гутрал I.1.1 ●○○ [ж.н] гутрах үйлийн нэр, ~

нарийн хэлбэртэй болгосон нь

гуниг

гургалдай I.15.1 ●○○ (амь.) [ж.н] жижиг гутранги ●●○ [тэ.н] гутруу, ~ үзэл

биетэй, уянгатай сайхан жиргэдэг шувуу, гутрангуй ●○○ [тэ.н] гутарсан байдалтай, ~

алтан ~

царай

гургар ●○○ [тэ.н] нарийн урт хэлбэртэй

гутруу ●○○ [тэ.н] гутарч гуньж байдаг

гургардуу ●○○ [тэ.н] гургар байрын

гутруудуу ●○○ [тэ.н] гутруу байрын

гургуул I.1.1 ●○○ (амь.) [ж.н] газар ухаж үүр гутруул I.1.1 ●○○ [ж.н] бөс уут савны амсрыг

барьдаг, тахиатай төстэй шувуу

хуниаслах нарийн оосор

гургуулт ●○○ [тэ.н] ~ хиур: цагаан гургуул гутуй I.15.1 ●○○ [ж.н] ~ мах, хүзүүний мах

хатгамалласан туг

гутуу ●○○ [тэ.н] гутсан байдалтай

гурзай- II.1.1 ●○○ [үй.ү] гурзгар болох

гуу I.12.1 ●●○ [ж.н] суваг шуудуу, жалга

гурзалз- II.7.1 ●○○ [үй.ү] гурзгар юмны гуу I.12.1 ●○○ [ж.н] эхнэр хүний хувцасны

үргэлжлэн хөдлөх

чимэг зүүлт; бурхны ~

гурзгана- II.10.1 ●○○ [үй.ү] гурзгар юмны гуу I.12.1 ●○○ [ж.н] ~ жааз, зургийн ~; бичгийн ~

үргэлжлэн хөдлөх

гууг ●○○ [а.ө] гууглах аялга

гурзгар ●○○ [тэ.н] хэрзгэр, туранхай биет

гуугар I.5.1 ●○○ (шаш.) [ж.н] цамын дүр

гуриа ●○○ [тэ.н] өлөн хоосон, нарийлах

гуугла- II.10.1 ●●○ [үй.ү] чанга дуугаар

гуриат- II.6.1 ●○○ [үй.ү] амьтны өлбөрөхөд хашхиран дуудах, уухайлан хашхирах

хүрэх

гуугч- II.9.1 ●○○ [үй.ү] ахин дахин гууглах

гуриг ●○○ [тэ.н] яданги, тэнхээгүй

гуудай I.15.1 ●○○ (амь.) [ж.н] дөрвөн настай

гурил I.1.1 ●●● [ж.н] ~ будаа, арвайн ~

цаа буга

гурилархаг ●○○ [тэ.н] гурил мэт шинжтэй

гууж- II.8.1 ●●○ [үй.ү] үс ~, хальс ~

гурилд- II.7.1 ●●○ [үй.ү] гурил болгох; цай гууж ●○○ [тэ.н] шувууны өд зулгарсан байдал

хийцлэх; юмыг оронцоглон хийх

гуужилт I.3.1 ●○○ [ж.н] гуужих явц, арьсны ~

гурилз- II.7.1 ●○○ [үй.ү] мурилзан хөдлөх

гуужмал ●○○ [тэ.н] нэгэнт гуужсан нь, могойн ~

гурилш- II.9.1 ●○○ [үй.ү] талхалсан тариа гуул- II.4.1 ●○○ [үй.ү] гуу малтаж хориг тавих

гурил шинжтэй болох, гурилтай болох

гуул- II.4.1 ●○○ [үй.ү] зураг хөргийг гуу

гуринх ●○○ [тэ.н] ихэд өлссөнөөс доройтож жаазанд хийх

86

87

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

гуулил- II.4.1 ●○○ [үй.ү] төмөрлөгийг гуулиар гүвэнт- II.7.4 ●○○ [үй.ү] гүвэн тогтох

өнгөлөх

гүвэр- II.12.4 ●○○ [үй.ү] гүвтнэх

гууль I.28.1 ●●● [ж.н] нэг зүйл төмөрлөг

гүвэр ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

гуур I.5.1 ●○○ (амь.) [ж.н] ~ хорхой

гүвээ I.12.4 ●●● [ж.н] даваа ~

гуур I.5.1 ●○○ [ж.н] бэлгэ эрхтэн

гүвээ I.12.4 ●○○ [ж.н] усны далан

гуургар ●○○ [тэ.н] мах мариа шуугдсан гүвээл- II.4.4 ●○○ [үй.ү] дов толгодоор

байдал

дамжин явах

гуургард- II.7.1 ●○○ [үй.ү] гуургар болох

гүвээлүүр I.5.4 ●○○ [ж.н] гүвээнээс бага

гуургардуу ●○○ [тэ.н] гуургар байрын

газар

гуурс I.9.1 ●●○ [ж.н] хөндий голтой нарийн гүвээрхэг ●●○ [тэ.н] гүвээ ихтэй

урт юм

гүвээт- II.6.4 ●●○ [үй.ү] гүвээ тогтох

гуурсал- II.11.1 ●○○ [үй.ү] гуурстай болох, гүг ●○○ [а.ө] ~ ~: шувууны дуугарах дуу

гуурс гарах

гүгнэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] тагтааны дуугарах

Г гуурслаг ●○○ [тэ.н] гуурс ихтэй, гуурс шиг

гүгэг ●●○ [а.ө] тагтааны дуугарах дуун

гуурт- II.7.1 ●○○ [үй.ү] малын биед гуур гүгэглэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] тагтаа гүгэг гүгэг

хорхой бий болох

дуугарах

гуц- II.6.1 ●○○ [үй.ү] дутах, гачигдах

гүгэл I.1.4 ●○○ [ж.н] зандан модны давирхай

гуцуу ●○○ [тэ.н] дутуу ~

гүд ●○○ [а.д.ү] ~ ~ залгих

гуч I.4.1 ●●● [ж.н] ач ~

гүд ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

гуч ●●● [то.н] тооны нэр

гүдгэнэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] гүдгэр юмны

гучинцар I.21.1 ●●○ [ж.н] жичинцрийн хүүхэд

үргэлжлэн хөдлөх

гушвалз- II.7.1 ●○○ [үй.ү] бага зэрэг гушилзах

гүдгэр ●●○ [тэ.н] төвгөр, товгор, хотгор ~

гушгар ●○○ [тэ.н] хэвийн хэмжээнээс гүдгэрд- II.7.4 ●○○ [үй.ү] гүдгэр болох

нарийхан гулжгар

гүдгэрдүү ●○○ [тэ.н] гүдгэр байрын,

гушилз- II.7.1 ●○○ [үй.ү] нахилзах, туялзах

товгордуу

гушин ●○○ [тэ.н] найлзуур зэрэг нарийн гүдий- II.1.4 ●○○ [үй.ү] гүдгэр болох

юмны унжганах байдал

гүдий I.15.4 ●○○ [ж.н] багалзуурын гүдгэр

гуя I.9.1 ●●● [ж.н] хаа ~, ~ хас; ~ онгоц

мөгөөрс

гуя I.9.1 ●○○ [ж.н] ~ өвчин: гуя хөхрөх өвчин

гүдин I.2.4 ●○○ (шаш.) [ж.н] хутагт

гуявч I.32.1 ●○○ [ж.н] гуяндаа хүртэл углаж хувилгаадыг оршуулсан сүм

өмсдөг түрий

гүдхий- II.1.4 ●●○ [үй.ү] шингэн гүд гүд

гуяд- II.6.1 ●●○ [үй.ү] гуя орчимд нь цохих; залгилах

шавхуурдах

гүдэлз- II.7.4 ●○○ [үй.ү] байн байн гүдгэнэх

гуяд- II.6.1 ●○○ [үй.ү] гуядах мэх хийх

гүдэн ●○○ [тэ.н] овгор, гүдгэр

гуял- II.4.1 ●●○ [үй.ү] махыг гуяар нь салгах; гүдэс ●●○ [тэ.н] шулуун, эршүүд, төлөв

зардлаа талууд эн тэнцүү гаргах

төвшин

гуят- II.6.1 ●○○ [үй.ү] гуя хөхрөх өвчин тусах

гүдэс ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

гүв I.1.4 ●○○ [ж.н] усны гүн хэсэг

гүдэсдүү ●○○ [тэ.н] гүдэс байрын

гүв- II.4.4 ●○○ [үй.ү] хөрөнгөө барах, дуусгах

гүдэслэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] эршүүд зан гаргах

гүвгэнэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] жижиг амьтны гүдэсхий- II.1.4 ●○○ [үй.ү] агшин зуур гүдийх

явах, хөдлөх

гүег I.5.4 ●○○ (амь.) [ж.н] арслангийн зулзага

гүвгэр ●○○ [тэ.н] өндөрлөг бөгөөд бяцхан гүед- II.6.4 ●○○ [үй.ү] гүен болох

уртлаг байдалтай; төвгөр, ~ нуруу

гүем I.1.4 ●○○ (амь.) [ж.н] ирвэсийн зулзага

гүвгэрд- II.7.4 ●○○ [үй.ү] гүвгэр болох

гүен ●○○ [тэ.н] гүн бус, гүехэн

гүвгэрдүү ●○○ [тэ.н] гүвгэр байрын

гүен I.16.4 ●○○ [ж.н] адууны хамарт мөгөөрс

гүвдүүр I.5.1 ●○○ [ж.н] амьтныг занчиж зодох гарах өвчин

хөнгөн зөөлөн хэрэглэл

гүент- II.7.4 ●○○ [үй.ү] гүен өвчтэй болох

гүвий- II.1.4 ●●○ [үй.ү] гүвгэр болох

гүес- II.6.4 ●○○ [үй.ү] гүетэх

гүвнэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] гэлдрэн явах

гүет- II.6.4 ●○○ [үй.ү] гүен болох

гүврээ I.12.4 ●○○ [ж.н] занчиж балбаснаас гүехэн ●●● [тэ.н] гүн бус, мөчид

гарсан ором мөр, хүврээ

гүехэндүү ●○○ [тэ.н] гүехэн байрын

гүврээт- II.6.4 ●○○ [үй.ү] гүврээ гарах, гүеэ I.12.4 ●○○ [ж.н] шувуу, амьтанд байх

гүвдрүүтэх

идэш түр агуулах уутлаг эрхтэн, хөеө

гүвтнэ- II.10.4 ●●○ [үй.ү] бувтнах

гүж- II.8.4 ●○○ [үй.ү] хүн амьтны үхдэл

гүвтнэл I.1.4 ●○○ [ж.н] гүвтнэх үйлийн нэр

хатууран хөших

гүвтнээ ●○○ [тэ.н] намуу аяархан дуутай

гүжин I.16.4 ●○○ (амь.) [ж.н] хөхөө шувууны

гүвхэн ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх, бага өөр нэр

биетэй амьтны гүйх байдал

гүжир I.21.4 ●●○ [ж.н] гөрдөл, хилс гүтгэл

гүвэлз- II.7.4 ●○○ [үй.ү] овгонон хөдлөх

гүжир- II.12.4 ●○○ [үй.ү] махран ажиллах,

гүвэн ●○○ [д.д.ү] овон ~ хийх, ~ гэх

ажилд амиа тавих

88

89

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

гүжир ●○○ [тэ.н] ~ хүн: хатуужилтай хүн

гүйлт I.3.4 ●●○ [ж.н] ойрын зайн ~, холын

гүжирд- II.7.4 ●●○ [үй.ү] гүтгэх, гөрдөх

зайн ~

гүжирдлэг I.5.4 ●●○ [ж.н] гүжирдэл, гүймхий ●○○ [тэ.н] ижлээ болон нутгаа

хилсдүүлэг

санаж гүйдэг мал

гүжирдүү ●○○ [тэ.н] бага зэргийн гүжир гүймхий ●○○ [тэ.н] амьтны дур урамшил

байдал, чийрэгдүү, хүчтэйвтэр

ихтэй, ~ бух

гүжирдэл I.17.4 ●●○ [ж.н] гүжирдэх үйлийн гүймэг ●○○ [тэ.н] халти зэрвэсхэн хараад

нэр

өнгөрөх байдал

гүжирлэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] гүтгэх, гүжирдэх

гүймэг I.21.4 ●○○ (шаш.) [ж.н] есөн нүхний

гүжирлэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] дөжирч хатуужих

буюу суудлын засал

гүжирлэл I.1.4 ●○○ [ж.н] гүжирлэх үйлийн гүймэл ●○○ [тэ.н] гүйж байдаг: ~ товч, ~ морь

нэр

гүйн ●○○ [тэ.н] дутмаг, мөхөс

гүжирмэг ●●○ [тэ.н] шийдэмгий, зоримог

гүйц- II.6.4 ●●● [үй.ү] хүсэл ~; хугацаа ~; нас

гүжирмэгд- II.7.4 ●○○ [үй.ү] гүжирмэг болох

~; хөөж ~

гүжирмэгдүү ●○○ [тэ.н] гүжирмэг байрын

гүйцмэл ●○○ [тэ.н] насны цээлд хүрсэн; шүд Г

гүжирч ●○○ [тэ.н] гүжирдэх зантай

ургаж гүйцсэн, ~ ат

гүжрэмгий ●○○ [тэ.н] гүжирмэг

гүйцэд ●●○ [тэ.н] төгс, дутуугүй, бүрэн ~

гүжрэмгийл- II.4.4 ●○○ [үй.ү] гүжрэмгий гүйцэн ●○○ [тэ.н] хурц иртэй

загнах

гүйцэтгэ- II.10.4 ●●● [үй.ү] гүйцэд болгох,

гүзүг I.5.4 ●○○ (шаш.) [ж.н] цорж мяндагтны үүргээ ~

өмсөх малгай

гүйцэтгэгч I.4.4 ●●○ [ж.н] гүйцэтгэн үйлдэгч

гүзээ I.12.4 ●●● [ж.н] гэдэс ~; ~ тос

гүйцэтгэл I.1.4 ●●● [ж.н] гүйцэтгэх үйлийн

гүзээл- II.4.4 ●○○ [үй.ү] таргалснаас гэдэс нэр, гүйцэтгэсэн үр дүн, ажлын ~

гүзээ бүдүүрэх, гүзээ суух; их идэхийн гүйцээмэл ●○○ [тэ.н] нэгэнт гүйцээсэн

доромж үг

байдал

гүзээлзгэнэ I.18.4 ●●● (урга.) [ж.н] сайхан гүл I.1.4 ●○○ (урга.) [ж.н] aнхимал үнэртэй,

амттай нэг зүйл жимс

улбар шар өнгөтэй, нэг зүйлийн шүүслэг

гүй- II.1.4 ●●● [үй.ү] түргэн харайн явах

жимс

гүй- II.1.4 ●●○ [үй.ү] юмны түгэх, дамжин гүлгэн ●○○ [тэ.н] чимээгүй, тайван

тархах, нялзах, цахилгаан ~

гүлгэр- II.5.4 ●○○ [үй.ү] дулаан бүлээн

гүй- II.1.4 ●●○ [үй.ү] худалдаалагдах, аястай болох

арилжаалагдах, бараа ~

гүлдгэнэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] гүлдгэр юмны

гүй- II.1.4 ●○○ [үй.ү] монгол бөхийн мэх

үргэлжлэн хөдлөх

гүйвүүр I.5.4 ●○○ [ж.н] чулуу зэрэг гүлдгэр ●○○ [тэ.н] гулдгар, ~ хүзүү

бөөрөнхийвтөр зүйлийг үсэргэн шидэх гүлдгэрд- II.7.4 ●○○ [үй.ү] гүлдгэр болох

зэвсэг, дүүгүүр

гүлдгэрдүү ●○○ [тэ.н] гүлдгэр байрын

гүйвэр I.21.4 ●○○ [ж.н] тариаг ишнээс нь гүлдий- II.1.4 ●○○ [үй.ү] гүлдгэр болох

салгах хэрэгсэл, түншүүр

гүлдэг ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

гүйвэр I.21.4 ●○○ [ж.н] урт, богино хоёр гүлдэлз- II.7.4 ●○○ [үй.ү] гүлдгэр юмны байн

модыг холбосон тулааны зэвсэг

байн хөдлөх

гүйгүүр I.5.4 ●○○ [ж.н] цахилгаан дамжуулагч

гүлдэс ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

гүйгч I.4.4 ●○○ [ж.н] гүйх үйлийн эзэн

гүлдэсхий- II.1.4 ●○○ [үй.ү] гүлдгэр юм

гүйдэл I.17.4 ●●● [ж.н] цахилгаан ~

түргэн зуур гүлдгэнэн хөдлөх

гүйлгүүр I.5.4 ●○○ [ж.н] гүйлгэн шилжүүлэх гүлдээ ●○○ [тэ.н] гөлтийсөн, гөлтгөр

хэрэглүүр

гүлин I.2.4 ●○○ (амь.) [ж.н] нэгэн зүйлийн

гүйлгэ- II.10.4 ●●● [үй.ү] гэдэс ~

нугас

гүйлгэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] мэргэлэх, зоос ~, гүлмэр I.5.4 ●○○ (амь.) [ж.н] хоёр нутагтан

судар ~

амьтан

гүйлгэнэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] гүйх маягтай гүлс I.3.4 ●○○ (урга.) [ж.н] өнгө цагаан нэг

болох, нулимс ~, ус ~

зүйл цэцэг

гүйлгэр ●○○ [тэ.н] гүймэгхэн бичсэн

гүм ●●○ [тэ.н] нам ~: чимээ аниргүй

гүйлгээ I.12.4 ●●○ [ж.н] мөнгөний ~, гүмбараа I.12.1 ●○○ (амь.) [ж.н] нэг зүйлийн

худалдааны явц

матар

гүйлгээ ●●○ [тэ.н] ~ ухаан, хар ухаан

гүмж I.4.4 ●○○ [ж.н] адуу, хонины хэвлийн

гүйлгээл- II.4.4 ●○○ [үй.ү] худалдаа, гүйлгээ доор үүсэх усан хаван

хийж явах

гүн ●●● [тэ.н] ~ ухаан, ~ мэдлэг, ~ гүнзгий,

гүйлнэй I.15.4 ●○○ (урга.) [ж.н] амт гүйлсний ~ улаан

амттай ойролцоо нэг зүйл жимс

гүн I.16.4 ●○○ [ж.н] хэтэрхий дөрвөн

гүйлс I.9.4 ●○○ (урга.) [ж.н] харавтар өнгөтэй, хэргэмийн дөрөвдүгээр

амт хүчтэйхэн жимс

гүнгүүн I.2.4 ●○○ [ж.н] ядуу хүн энд тэнд цаг

88

89

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

нөхцөөхүй

гүрвэлж I.4.4 ●○○ (амь.) [ж.н] ~ гүрвэл

гүнгэнүүр ●○○ [тэ.н] гүнгэнэж дуугардаг

гүрвэлз- II.7.4 ●○○ [үй.ү] гүрвэгэр юмны байн

гүнгэнэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] аман дотроо, байн хөдлөх

гүнгэнэх, бувтнах

гүрвэлзлэг I.5.4 ●○○ [ж.н] гүрвэлзэх үйлийн

гүнгэр ●○○ [а.д.ү] ~ гангар хийх, гэх

нэр

гүнгэрваа I.12.1 ●○○ (шаш.) [ж.н] бурхан гүрвэлзэл I.17.4 ●○○ [ж.н] хоол боловсруулах

тахил агуулдаг орон сав

эрхтний хөдлөх байдал

гүнд- II.7.4 ●○○ [үй.ү] гүн болох

гүрвэн ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

гүндгэр I.5.4 ●○○ [ж.н] хоёр хөмсгийн гүрвэс ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

хоорондох хэсэг

гүргэлзгэнэ I.18.4 ●○○ (амь.) [ж.н] өнгө

гүндий I.15.4 ●○○ (амь.) [ж.н] нэг зүйл бараан, хоёр сүүл, сахал жигүүр бүхий шавж

харагчин тоть

гүргэм I.1.4 ●○○ (урга.) [ж.н] эмд ордог

гүндүү ●○○ [тэ.н] ямар нэгэн юманд ургамал

Г тэвчээртэй хандах байдал

гүргэр ●●○ [тэ.н] ~ зантай, ~ байдал

гүндүүн I.2.4 ●○○ [ж.н] таван эгшгийн нэг, гүргэр ●○○ [тэ.н] товойж гарсан нь

шороон махбодын эгшиг

гүргэрдүү ●○○ [тэ.н] гүргэр байрын

гүндэл I.17.4 ●○○ (урга.) [ж.н] хоёр гэртэй гүрдгэр ●○○ [тэ.н] хүзүү, сээрний яс нь

өвслөг ороонго

төвийсөн байдал

гүндээгүн I.16.4 ●○○ [ж.н] таван эгшгийн нэг

гүрдий- II.1.4 ●○○ [үй.ү] гүрдгэр болох

гүнж I.4.4 ●●○ [ж.н] охины хүндэтгэл нэр

гүрдэс ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

гүнжид I.19.4 ●○○ (урга.) [ж.н] нэг наст гүржинэ I.18.4 ●○○ (урга.) [ж.н] сараанын

тосорхог ургамал

овгийн олон наст өвс

гүнз I.3.4 ●○○ [ж.н] хөвгүүний хүндэтгэл нэр

гүрий- II.1.4 ●●○ [үй.ү] гүргэр болох;

гүнзгий ●●● [тэ.н] гүн ~, ~ нэвтрэх

өөрийнхөөрөө зүтгэж гөжүүдлэх

гүнзгийвтэр ●○○ [тэ.н] арай гүнзгий

гүррагчаа I.30.1 ●○○ (урга.) [ж.н] эрих хийдэг

гүнзгийд- II.6.4 ●○○ [үй.ү] гүнзгий болох

нэг зүйл модны үр

гүнзгийдүү ●○○ [тэ.н] гүнзгий байрын

гүрс ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

гүнзгийл- II.4.4 ●○○ [үй.ү] гүнзгий болгох

гүрсхий- II.1.4 ●○○ [үй.ү] гүргэр юмны гэнэт

гүнзгийр- II.5.4 ●○○ [үй.ү] гүнзгий болох, хөдлөх

эрдэмд ~

гүрт ●○○ [д.д.ү] ~ шорт хийх, гэх

гүнзгийрэл I.17.4 ●○○ [ж.н] гүнзгийрэх гүртэн I.20.4 ●○○ (шаш.) [ж.н] ад зэтгэрийг

үйлийн нэр

хөөх шашны зан үйл, ~ чойжин буух

гүнзгийрэлт I.3.4 ●○○ [ж.н] гүнзгийрэх гүртэнч I.4.4 ●○○ (шаш.) [ж.н] гүртэн буулгах

үйлийн үр дүнг заасан нэр

хүн

гүнрэг I.5.4 ●○○ (шаш.) [ж.н] бурхны ном

гүрц I.3.4 ●○○ (амь.) [ж.н] нэг зүйл загас

гүнрэгч I.4.4 ●○○ (шаш.) [ж.н] гүнрэг уншдаг гүрэлж I.4.4 ●○○ (амь.) [ж.н] нэг зүйл хорхой

лам

гүрэлз- II.7.4 ●○○ [үй.ү] гүргэр юмны байн

гүнхэр ●○○ [тэ.н] хүнхэр ~

байн хөдлөх, судас нь ~

гүнцэг I.21.4 ●○○ (шаш.) [ж.н] үдийн цав

гүрэм I.17.4 ●●○ (шаш.) [ж.н] шашны муу

гүнцэглэ- II.10.4 ●○○ (шаш.) [үй.ү] гүнцэг зүйлээс зайлуулах засал

зооглох

гүрэмд- II.7.4 ●○○ [үй.ү] гүрэм хийх, гүрмээр

гүнчил- II.11.4 ●○○ [үй.ү] гүн цолтны адилаар засах

үзэх

гүрэмч I.4.4 ●○○ (шаш.) [ж.н] гүрэм хийдэг

гүнчил- II.11.4 ●○○ [үй.ү] гүнээ хүндэтгэн үзэх

хүн

гүнчүү I.12.4 ●○○ [ж.н] нэгэн зүйлийн нимгэн гүрэн I.20.4 ●●● [ж.н] улс ~

сиймхий торго

гүрээ I.12.4 ●○○ [ж.н] архи хийх урт хүзүүтэй

гүнэ I.18.4 ●○○ (урга.) [ж.н] өнгө улаан нэг сав

зүйл цэцэг

гүрээ I.12.4 ●○○ [ж.н] хоолойн судал, ~ний

гүнээчил- II.11.4 ●○○ [үй.ү] нягтлан үзэх

судас

гүр I.1.4 ●○○ [ж.н] төмрийн хүдэр

гүсүн I.2.4 ●○○ [ж.н] нэг зүйл торгомсог эд

гүр I.1.4 ●○○ [ж.н] ~ дуу: шашны номын гүсэг I.21.4 ●○○ (шаш.) [ж.н] бурхны дүрс

дуулал

бүхий торго

гүрваа I.12.1 ●○○ (урга.) [ж.н] нэг зүйл цэцэг

гүтгэ- II.10.4 ●●○ [үй.ү] гүжирдэх, гөрдөх

гүрвий- II.1.4 ●○○ [үй.ү] урт нарийн ором гүтгэгдэл I.17.4 ●○○ [ж.н] гүтгэгдэх үйлийн

гарах

нэр

гүрвэгэнэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] гүрвэгэр юмны гүтгэл I.1.4 ●○○ [ж.н] гүтгэлэг, гүжирдлэг,

үргэлжлэн хөдлөх

хилсдүүлэг

гүрвэгэр ●○○ [тэ.н] гүргэр, гүдгэр

гүтгэлт I.3.4 ●○○ [ж.н] гүтгэх үйлийн үр дүнг

гүрвэгэрдүү ●○○ [тэ.н] гүрвэгэр байдалтай

заасан нэр

гүрвэл I.1.4 ●●○ (амь.) [ж.н] хонин ~, могой ~

гүтгэлэг I.21.4 ●●○ [ж.н] гүтгэхүй, гөрдлөг

90

91

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

гүтгээч ●○○ [тэ.н] гөрч, гүтгэх зантай

гэгэлгэр ●○○ [тэ.н] сэтгэл санаа тогтворгүй

гүтэг I.21.4 ●○○ (амь.) [ж.н] өтөгтэй төстэй, гэгэлгэрдүү ●○○ [тэ.н] гэгэлгэр байрын

өнгө хар нэг зүйл амьтан

гэгэлж I.4.4 ●○○ (амь.) [ж.н] нэг зүйл богширго

гүү I.12.4 ●●● (амь.) [ж.н] адуу, хулан, тахь, гэгэлз- II.7.4 ●●○ [үй.ү] морины хөнгөн

илжиг зэргийн гурваас дээш настай эм

зөөлөн алхах; догдлох, сэтгэл ~

гүүг ●●○ [а.ө] ~ ~ дуугарах

гэгэлзүүр ●●○ [тэ.н] гэгэлзэх нь олонтоо

гүүглэ- II.10.4 ●●○ [үй.ү] гүүг гүүг хэмээн гэгэн ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

хашхирах

гэгэр ●○○ [тэ.н] өндөр нарийн юм үзүүр

гүүлгүүр I.5.4 ●○○ [ж.н] цоолуур, цохилуур

хавиараа тонгойсон байдал

гүүлгүүрд- II.7.4 ●○○ [үй.ү] гүүлгүүрээр гэгээ I.12.4 ●●● [ж.н] гэрэл ~, ~ татах, ~ орох

үйлдэх

гэгээвтэр ●○○ [тэ.н] гэрэлтэйвтэр, гэгээндүү,

гүүр I.9.4 ●●● [ж.н] модон ~, төмөр замын ~, ~ өнгө

дүүжин ~

гэгээвч I.32.4 ●●○ [ж.н] цонхны ~

гүүр- II.5.4 ●○○ [үй.ү] мэдрэх, ухаарах

гэгээн I.2.4 ●●○ (шаш.) [ж.н] гэгээнтэн, өндөр

гүүргий ●●○ [а.ө] хурга, ишгийг ялгахад ~, ламын ~

Г

хэрэглэх аялга

гэгээн ●●○ [тэ.н] ~ саруул, ~ өдөр

гүүргийл- II.4.4 ●●○ [үй.ү] гүүргий гүүргий гэгээнтэн I.20.4 ●●○ (шаш.) [ж.н] гэгээрсэн

хэмээн дуугарах

хүн

гүүрлэг ●○○ [тэ.н] гүүрийн маягтай

гэгээр- II.5.4 ●○○ [үй.ү] гэгээ орох, гийх

гүүрэг I.21.4 ●○○ [ж.н] хавцал, хонгил, эрэг, гэгээрүүлэгч I.4.4 ●●○ [ж.н] соён ~

жалга нэвтрэн гарахад зориулан тавьсан гэгээрэл I.17.4 ●●○ [ж.н] гэгээрэх үйлийн

гүүр

нэр, соёл ~

гүүт- II.6.4 ●○○ [үй.ү] юмыг санаандаа гэд I.3.4 ●○○ [ж.н] толгойн арын гүдгэр яс,

хадгалахгүй орхиж чадах

дагз

гүүш I.4.4 ●○○ [ж.н] бичиг үсэг сайн мэддэг, гэдвэлз- II.7.4 ●○○ [үй.ү] байн байн гэдийх,

их бичгийн хүн

тогтворгүйтэх

гүүшин I.16.4 ●○○ [ж.н] холбох, бэхлэх гэдгэнүүр ●○○ [тэ.н] маяглан цэмцгэнэж,

хэрэглүүр

толгойгоо гэдрэг хаялах хөнгөмсөг байдал

гүхэлз- II.7.4 ●○○ [үй.ү] сээр нуруугаа гэдгэнэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] гэдвэлзэх, гэдэг

бөхийлгөн зүтгэх

гэдэг хийх

гүц I.9.4 ●●○ [ж.н] шингэн юм агуулах бяцхан гэдгэр ●●○ [тэ.н] хэвийн хэмжээнээс

сав

гэдийсэн байдал; дээгүүр зантай

гүцэл- II.11.4 ●○○ [үй.ү] гүцэнд хийх

гэдгэрд- II.7.4 ●○○ [үй.ү] гэдгэр болох

гүш I.4.4 ●○○ (урга.) [ж.н] өлзийт өвс

гэдгэрдүү ●○○ [тэ.н] гэдгэр байрын

гүшмэн I.2.4 ●○○ (урга.) [ж.н] нэг зүйл жимс

гэдий- II.1.4 ●○○ [үй.ү] гэдгэр болох

гэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] хэмээх гэсэн утгат үйл үг

гэдрэг ●●○ [о.н] ар тийш, ~ харах, ~ ухрах

гэв ●○○ [баймж.] ~ гэнэт мэтийн хүч гэдрэгд- II.7.4 ●○○ [үй.ү] гэдрэг болох

нэмэгдүүлэх утгатай

гэдрэгдүү ●○○ [тэ.н] гэдрэг байрын

гэвч ●●○ [хо.үг] авч, боловч

гэдрэглэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] гэдрэг болгох;

гэвш I.4.4 ●○○ (шаш.) [ж.н] таван ухаанд ажлаас хойш суух

мэргэжсэн номч

гэдрэгэн ●○○ [тэ.н] гэдрэг; хэдэр ярдаг; ар

гэг- II.3.4 ●○○ [үй.ү] толгой дохих

тийш гэдрэгэн болсон байдал

гэг- II.3.4 ●○○ [үй.ү] үглэх, хараах, мэгших

гэдүү ●○○ [тэ.н] хэгжүү, гэдэн, ярдаг

гэг I.5.4 ●○○ [ж.н] тотгор, саад; бие сэтгэлд гэдэл I.17.4 ●○○ [ж.н] чихний доод үзүүр

буй хар, хор

гэдэлз- II.7.4 ●○○ [үй.ү] гэдгэр юмны гэдэс

гэг I.1.4 ●○○ [ж.н] хаад ноёдын охин

гэдэс хийх, гэх

гэгдгэр ●○○ [тэ.н] нуруу нь тэнийхгүй бөгтөр гэдэлзүүр ●○○ [тэ.н] гэдгэнүүр, годгонуур,

болсон нь

хөнгөмсөг

гэгдгэрдүү ●○○ [тэ.н] гэгдгэр байрын, гэдэн ●○○ [д.д.ү] ~ годон хийх, гэх

бөгтөрдүү

гэдэн ●○○ [тэ.н] хэгжүүн, гөжүүн, ~ хөдлөх

гэгдэр I.21.4 ●○○ (шаш.) [ж.н] түйтгэрийг гэдэс I.26.4 ●●● [ж.н] юмны хэвэл, нарийн

арилгах балин

~, хоол боловсруулах эрхтний хэсэг, ~ гүзээ;

гэглэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] садаа болох, тушаа монгол бичгийн үсгийн махбод, ~ жийрэглэх

болох

гэдэс ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

гэгс ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

гэдэслэ- II.10.4 ●●○ [үй.ү] гэдэсжих,

гэгэгэр ●○○ [тэ.н] тонгойж тахийсан

жирэмслэх

гэгэл ●○○ [тэ.н] ~ гэнэн, хөнгөн гэнэн

гэдэсхий- II.1.4 ●○○ [үй.ү] огзом гэдийх

гэгэлгэн ●●○ [тэ.н] сэтгэл санаа тогтуунгүй

гэег I.5.4 ●○○ (шаш.) [ж.н] гэсгүйн туслагч

гэгэлгэндүү ●○○ [тэ.н] бага зэрэг гэгэлгэн, гэзгэвч I.32.4 ●○○ [ж.н] хазаарын шилэвч;

санаашрангуй байдалтай

дуулганы хойд сүүл

90

91

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

гэзгэнэ I.18.4 ●○○ (урга.) [ж.н] олон наст эр нь

өндөр өвс; гозго цэцэг

гэнхэр- II.12.4 ●○○ [үй.ү] маш ихээр хүсэн

гэзэг I.9.4 ●●● [ж.н] үс ~

мөрөөдөж санах

гэзэг I.21.4 ●○○ [ж.н] уул толгодын ар шил

гэнхэрч ●○○ [тэ.н] өлсөх ундаасах нь хэтэрч

гэзэг I.21.4 ●○○ (урга.) [ж.н] ишээр нь малгай олсноо идэх нь

сүлжинэ, залаа өвс

гэнэ I.18.4 ●●○ [ж.н] сэрэмж болгоомж, ~

гэзэгд- II.7.4 ●○○ [үй.ү] гэзэгнээс нь татах

алдах

гэзэглэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] уулын гэзгээр явах

гэнэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] гэмшин шаналах

гэйвэр I.21.4 ●○○ [ж.н] хачир тасын өдөөр гэнэгэр ●○○ [тэ.н] эргэлзэж таталдах зантай

өдөлсөн сум

гэнэд- II.6.4 ●●○ [үй.ү] гэнэ алдах,

гэл ●○○ [тэ.н] бяцхан, жижиг, ~ жижиг

сэрэмжгүйдэж эндэх

гэлбэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] хөөх туух; гэлбэж гэнэдүү ●○○ [тэ.н] гэнэн, омтгой

гарах

гэнэдэл I.17.4 ●○○ [ж.н] гэнэдэх явдал,

Г гэлбэлз- II.7.4 ●○○ [үй.ү] гэмт хүний эндэл, осол

далдисхийн байж ядах; гэлмэлзэх

гэнэн ●●● [тэ.н] хал хашир үзээгүй, ~ цайлган

гэлдэн ●○○ [тэ.н] удаавтар, сулхан

гэнэн I.16.4 ●○○ (шаш.) [ж.н] буддын шашны

гэлдэр- II.12.4 ●●○ [үй.ү] алгуур аажим явах

санваарын зэрэг, увшийн сахилтан

гэлдэр ●○○ [д.д.ү] ~ гулдар хийх, гэх

гэнэнмаа I.30.1 ●○○ (шаш.) [ж.н] увшийн

гэлдэргээ I.12.4 ●○○ [ж.н] гэлдрэн явах сахил сахигч эмэгтэй

явдал

гэнэт ●●○ [ц.н] санамсаргүй атлаа хоромхон

гэлдэрхийл- II.4.4 ●○○ [үй.ү] арай ядан зуур, ~ тохиох

алхлах

гэр I.5.4 ●●● [ж.н] ~ орон, ~ бүл

гэлмэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] гэнэт айх, цочих,

-лүү гэсэн чиглэхийн тийн

балмагдах

 гэр лүү

ялгалын хэлбэрийг эгшиг

гэлмэгэлз- II.7.4 ●○○ [үй.ү] бага хүүхэд гэнэт

зохицох ёсыг баримтлан эм

цочиж сэрэх

үг тул -лүү хувилбарыг сонгон

гэлмэлз- II.7.4 ●○○ [үй.ү] байн байн гэлмэх

салангид бичнэ. Ийнхүү

× гэрлүү

гэлмэлэг I.21.4 ●○○ [ж.н] хүүхэд айсан газарт

бичихдээ р-ээр төгссөн

үг байвал -лүү -г , үүнээс

ус дусаан домнох

бусад тохиолдолд -рүү(-руу)

гэлхай I.15.1 ●○○ (шаш.) [ж.н] гэлэн

× гэр рүү

хувилбарыг дагуулж салангид

гэлэгбаа I.30.1 ●○○ (шаш.) [ж.н] шарын

бичнэ.

шашинтан

гэр I.5.4 ●○○ (шаш.) [ж.н] одон зурхайн гуч

гэлэн I.16.4 ●●○ (шаш.) [ж.н] буддын шашны хоног, нарны ~

сахил санваарын нэг, ~ гэлхай

гэр I.5.4 ●○○ [ж.н] гэрэл гэгээ

гэлэнмаа I.30.1 ●○○ (шаш.) [ж.н] гэлэн гэргий I.15.4 ●●● [ж.н] эхнэр, нөхөртэй

сахилтай эмэгтэй

эмэгтэйн хүндэтгэл нэр

гэм I.1.4 ●●○ [ж.н] ~ нүгэл, ~ зэм

гэргийтэн I.20.4 ●○○ [ж.н] гэргий бүхий

гэм ●○○ [баймж.] батлах бүтээвэр, тийм ~

хүмүүс; лам биш хар

гэмнэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] буруудах

гэрд- II.7.4 ●○○ [үй.ү] гэрэл тусгаж загас агнах

гэмнэл I.1.4 ●○○ [ж.н] гэмнэх үйлийн нэр, гэрди I.8.4 ●○○ [ж.н] гардийн эмэгчин

алдал, осол

гэрлэ- II.10.4 ●●● [үй.ү] эр эм бололцох

гэмт- II.7.4 ●●○ [үй.ү] бэртэж ~

гэрлэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] юманд гэр хийх

гэмтэл I.17.4 ●●○ [ж.н] ~ бэртэл, ~ саатал

гэрлэг I.5.4 ●○○ (урга.) [ж.н] морин улааганын

гэмтэн I.20.4 ●○○ [ж.н] гэм хийсэн этгээд, мод

хэрэгтэн, гэмтэн зэмтэн

гэрлэг I.5.4 ●○○ (амь.) [ж.н] ирвэстэй төстэй

гэмш- II.9.4 ●●● [үй.ү] гэмээ мэдэж нэг зүйл амьтан

ухамсарлах

гэрлэл I.1.4 ●○○ (шаш.) [ж.н] найман хөллийн

гэмшил I.17.4 ●●● [ж.н] гэмших үйлийн нэр, нэг, галыг төлөөлнө

~ төрөх

гэрлэлт I.3.4 ●●● [ж.н] гэрлэх үйлийн үр дүнг

гэмэргэн I.2.4 ●○○ [ж.н] ааш муутай, заасан нэр

хуйсгануур; үглээ, яншаа

гэрсэг ●●○ [тэ.н] гэр амьтай хүн, амьтан

гэнгэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] хэсүүчлэн амьдрах

гэрүү I.12.4 ●○○ [ж.н] сүүдэр газар

гэнгэнэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] гаслах, гангинах

гэрцэг I.21.4 ●○○ (урга.) [ж.н] онолжин овгийн

гэнгэр- II.5.4 ●○○ [үй.ү] сэтгэл зовних

нэг зүйл жимс, тасалгаат буурцаг

гэнгэрэл I.17.4 ●○○ [ж.н] гэнгэрэх үйлийн нэр

гэрч I.4.4 ●●● [ж.н] ~ баримт, хэргийн ~

гэндгэр ●○○ [тэ.н] ямар нэг юм овойж, гэрчил- II.11.4 ●●● [үй.ү] гэрч болох, хэрэг

ёрдойж ар тийшээ тэнтийж харагдах байдал

явдлыг нотлон батлах

гэндгэрдүү ●○○ [тэ.н] гэндгэр байрын, гэрчилгээ I.12.4 ●●● [ж.н] албан ёсоор

гээдэндүү

гэрчлэх баримт бичиг

гэндүү I.30.4 ●○○ (амь.) [ж.н] барс, ирвэсийн

92

93

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

гэрчлэгч I.4.4 ●●○ [ж.н] гэрчлэн үйлдэгч

гэсгээлэг I.21.4 ●○○ [ж.н] гэсгээх үйлийн нэр

гэрчлэл I.1.4 ●○○ [ж.н] гэрчлэх үйлийн нэр

гэсрүү I.12.4 ●○○ (амь.) [ж.н] нэг зүйл нугас

гэрш- II.9.4 ●●○ [үй.ү] гэрт дасах, идээших

гэсэнгэ ●○○ [тэ.н] хөлдүү юм нэлээд уярч

гэршмэл ●○○ [тэ.н] гэршсэн

гэссэн нь

гэрэвч I.32.4 ●○○ [ж.н] зулын адил гэрэл гэсэр I.21.4 ●○○ (урга.) [ж.н] цэцгийн төв

гаргах дэн мэт зүйл

доторх үсэнцэр хэсэг

гэрэг I.21.4 ●○○ (амь.) [ж.н] бор гөрөөсний гэсэрдэй I.15.4 ●○○ (урга.) [ж.н] нийлмэлтэн

эр, гур

овгийн олон наст өвслөг ургамал

гэрэгчин I.20.4 ●○○ (амь.) [ж.н] бор гөрөөсний гэт- II.6.4 ●●○ [үй.ү] сэм мөрдөн дагах,

эм, зүр

мярааж ~

гэрэгэ I.25.4 ●●○ [ж.н] төрийн элчийг гэрчлэх гэтүү I.12.4 ●○○ [ж.н] толгойн арын гүдгэр яс

албан тэмдэг

гэтүүр I.5.4 ●○○ [ж.н] зуурсан гурилыг

гэрэл I.17.4 ●●● [ж.н] ~ гэгээ, гэрэл зураг, ~ хуруугаар нитгэрч бөөрөнхийлсөн нь

дохио

гэтүүр ●○○ [тэ.н] ~ дээрэм, ~ хулгайч

гэрэлгүйд- II.6.4 ●○○ [үй.ү] гэрэл байхгүй гэтүүрч ●○○ [тэ.н] гэтэж байдаг, гэтэхдээ Г

байх, гэрэл дутаж харанхуй оргих

хянамгай

гэрэлд- II.7.4 ●○○ [үй.ү] гэрэл барьж юм гэтэгч I.4.4 ●○○ [ж.н] гэтэх үйлийг үйлдэгч

харах

гэтэл- II.11.4 ●●○ [үй.ү] давах, туулах,

гэрэлзгэнэ I.18.4 ●○○ (амь.) [ж.н] ургамал зовлонг ~, уур хилэнг ~

идшит, газар уснаа амьдрагч, нугаламгүй гэтэлгэгч I.4.4 ●●○ [ж.н] зовлон гамшгаас

хөхтөн

ангижруулагч

гэрэлт- II.7.4 ●●● [үй.ү] гэрэл гаргах, гэрэлтэй гэтэлхийл- II.4.4 ●○○ [үй.ү] бага зэрэг гэтлэх;

үзэгдэх

урагш муутай, явцгүй аашлах

гэрэлтүүлэг I.21.4 ●●● [ж.н] гэрэлтүүлэх гэх- II.6.4 ●○○ [үй.ү] толгой дохих, гэгэх

үйлийн нэр, тайзны ~

гэхгэнүүр ●○○ [тэ.н] гэхгэр зантай

гэрэлтүүлэгч I.4.4 ●○○ [ж.н] гэрэлтүүлгийн гэхгэр ●○○ [тэ.н] их хэгжүүн байдалтай

мэргэжилтэн

гэхгэрдүү ●○○ [тэ.н] гэхгэр байрын, их

гэрэлтүүр I.5.4 ●○○ [ж.н] гэрэлтүүлэх зантай

хэрэглүүр

гэхчлэн ●●○ [хо.үг] гэх мэт, гэх зэрэг

гэрээ I.12.4 ●●● [ж.н] ~ хэлэлцээр

гэхэй I.15.4 ●○○ [ж.н] хүүхэд төрөхөд өмнө нь

гэрээ I.12.4 ●○○ [ж.н] ~ хацар: нүдний доорх гарах усны хальс

гүдгэр

гэхэлз- II.7.4 ●○○ [үй.ү] байн байн гэхэгнэх

гэрээ I.12.4 ●○○ [ж.н] гэрэл гэгээ, бамбар

гэхэс ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

гэрээд- II.6.4 ●○○ [үй.ү] шөнө гэрэл гэгээ гэцэл I.17.4 ●○○ (шаш.) [ж.н] гучин зургаан

барьж загас барих

сахил сахигч хувраг

гэрээл- II.4.4 ●●○ [үй.ү] гэрээ хийх, батлах

гэцэлмаа I.30.1 ●○○ (шаш.) [ж.н] гэцэл

гэрээс I.5.4 ●●○ [ж.н] ~ үг, ~ бичиг; үе улиран санваар сахигч эмэгтэй

ирсэн эд юм, ~ эд

гээ- II.1.4 ●●○ [үй.ү] орхих, хаях

гэрээслэл I.1.4 ●●○ [ж.н] гэрээслэх үйлийн гээ I.12.4 ●○○ [ж.н] оольд бариул болгон

нэр, гэрээс бичиг, ~ үлдээх, ~ бичих,

хийсэн иш

гэрээсэл- II.11.4 ●●○ [үй.ү] хойч үедээ захиж гээгдмэл ●●○ [тэ.н] нэгэнт гээгдсэн

хэлсэн үг, өмнөх үеэс улиран ирсэн өв

гээгдэл I.17.4 ●○○ [ж.н] гээгдэх үйлийн нэр

гэс- II.6.4 ●●○ [үй.ү] хөлдсөн юм эерүү болох

гээгүүт- II.6.4 ●○○ [үй.ү] санаандаа

гэс- II.6.4 ●○○ [үй.ү] хашрах, залхах, номхрох

хадгалалгүй орхиж чадах

гэсгүй I.15.4 ●○○ (шаш.) [ж.н] хийдийн гээдэн ●○○ [тэ.н] толгойн арын төвгөр хэсэг,

дэглэм сахиулагч

~ толгой, гээтэн ~ адил

гэсгүүн ●○○ [тэ.н] хөлдүү царцуу бус, уян гээл- II.4.4 ●○○ [үй.ү] олонтоо гээх

зөөлөн байгаа, ~ газар

гээл I.1.4 ●○○ [ж.н] бүрмөсөн хаясан юм

гэсгүүндүү ●○○ [тэ.н] гэсгүүн байрын, их гээмэл ●○○ [тэ.н] гээгдсэн

хөлдүү биш

гээш I.4.4 ●○○ [ж.н] малын эхэс; гээж орхисон

гэсгэлүүн ●○○ [тэ.н] хөлдөж царцаагүй уян юм

зөөлөн байгаа

гээшин I.16.4 ●○○ [ж.н] хотын гадна босгосон

гэсгэлэн ●○○ [тэ.н] гэсгэлүүн, ~ тос, ~ газар, хаалга үүд

~ мах

гюн I.16.4 ●○○ [ж.н] хүндийн хэмжээ, гучин

гэсгээ- II.1.4 ●○○ [үй.ү] залхаах, цээрлүүлэх

жин, 18 килограмм

гэсгээгч I.4.4 ●○○ [ж.н] хөлдүү зүйлийг гял ●○○ [д.д.ү] ~ цал хийх, гэх

гэсгээдэг юм

гялаан ●●○ [тэ.н] гялалзсан, гялгар

гэсгээгч I.4.4 ●○○ [ж.н] хашрааж залхаан гялаан I.2.1 ●●○ [ж.н] үүрийн цолмон,

номхруулагч хүн

үдшийн ~

гэсгээл I.1.4 ●○○ [ж.н] ~ шийтгэл, ял ~

гялаахай I.15.1 ●○○ (урга.) [ж.н] олон наст

92

93

МОНГО

МОНГ Л Х

О

Э

Л Х ЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУР

Э

АМЛА

ЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУР

С

АМЛА АН Т

С

О

АН Т ЛЬ

О

МОНГО

МОНГ Л Х

О

Э

Л Х ЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУР

Э

АМЛА

ЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУР

С

АМЛА АН Т

С

О

АН Т ЛЬ

О

өвслөг ургамал

гялгар I.5.1 ●○○ [ж.н] нэг зүйл сиймхий хадаг

гялав ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

гялгард- II.7.1 ●○○ [үй.ү] гялгар болох

гялавхий- II.1.4 ●○○ [үй.ү] юмны гэрэл гялгардуу ●○○ [тэ.н] гялгар байрын

жирэвхийн үзэгдэх

гялд ●○○ [ц.н] наран ~ болох цаг: орой

гялай- II.1.1 ●●● [үй.ү] баярлах

гялдаа I.12.1 ●○○ [ж.н] ёслолд хэрэглэх

гялай- II.1.1 ●●● [үй.ү] гялгар болох, гялгар унжлага чимэг

үзэгдэх

гялс ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

гялай ●○○ [а.ө] ~ ~: баярлах үед хэлэх аялга

гялсхий- II.1.4 ●●○ [үй.ү] гэрэл гэнэт үзэгдээд

гялалз- II.7.1 ●○○ [үй.ү] гэрэлд гялтганан өнгөрөх

үзэгдэх; хүний жавхаатай, золбоотой гялтай- II.1.1 ●●○ [үй.ү] гялтгар юмны үзэгдэх

харагдах

гялталз- II.7.1 ●●○ [үй.ү] гялтгар юмны байн

гялалзуур ●●● [тэ.н] хурдан, шаламгай

байн хөдлөх

гялан ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

гялтан ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

Г гяланцаг ●○○ [тэ.н] гоё сайхан байдал, гялтан I.20.1 ●○○ [ж.н] цээжний ~

гаднаа ~

гялтас I.26.1 ●○○ [ж.н] ялтас, өнгөлсөн

гялба- II.10.1 ●○○ [үй.ү] нүд ~, цасанд ~, нимгэн төмөрлөг

наранд ~

гялтга ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

гялбаа I.12.1 ●●○ [ж.н] гэрлийн хурц туяа

гялтгана- II.10.1 ●○○ [үй.ү] гялтгар юмны

гялбаа I.12.1 ●○○ [ж.н] соёо мэт хошуу гарган үргэлжлэн хөдлөх, гэрэлтэх

эмжээрлэсэн нэг зүйл далбаа

гялтгана I.18.1 ●○○ [ж.н] шороо зэрэгт

гялбаал- II.4.1 ●○○ [үй.ү] хурц гэрэл ойж холилдож гялтганах юм

гялбах, олонтоо гялбах

гялтгануур ●●○ [тэ.н] гялтганасан өнгөтэй;

гялбагана- II.10.1 ●○○ [үй.ү] гялбагар юмны гавшгай

үзэгдэх

гялтгануур I.5.1 ●○○ [ж.н] гялгар өнгөтэй,

гялбай- II.1.1 ●●○ [үй.ү] бараан өнгөтэй юм хуудсарсан нэг зүйл чулуулаг

цайвар болох, зүс царай цавцайх

гялтгар ●●○ [тэ.н] гялгар, гялтганасан

гялбалга I.18.1 ●○○ [ж.н] гялбайж үзэгдэх гялтгард- II.7.1 ●○○ [үй.ү] гялтгар нь хэтрэх

байдал

гялтгардуу ●○○ [тэ.н] гялтгар байрын

гялбалгаан I.2.1 ●○○ [ж.н] цахилгаан ~

гянагар ●○○ [тэ.н] гонзгор урт

гялбалз- II.7.1 ●○○ [үй.ү] гялгар үзэгдэх; өнгө гяндан I.16.1 ●○○ [ж.н] шорон ~

жавхаатай, цог зальтай харагдах

гянданч I.4.1 ●○○ [ж.н] гяндангийн хуяг

гялбалзал I.17.1 ●○○ [ж.н] гялбалзах үйлийн гянт I.3.1 ●○○ [ж.н] нэг зүйл төмөрлөг, ~ болд

нэр

гярга I.18.1 ●○○ [ж.н] нэхмэл бүс

гялбалзуур ●●○ [тэ.н] золбоотой, гавшгай гярх I.3.1 ●○○ [ж.н] нүдний харц, хараа

байдал

гярх I.3.1 ●○○ [ж.н] мал амьтны туруу арьс

гялбан ●○○ [тэ.н] цагаан дээр үнсэн өнгө хоёрын зааг

холилдсон нь, хужгар цагаан

гярхай ●●● [тэ.н] ажигч ~

гялбар- II.5.1 ●○○ [үй.ү] хурц гэрэл юманд гярхайд- II.6.1 ●●○ [үй.ү] гярхай болох

ойж цацрах

гярхайдуу ●○○ [тэ.н] гярхай байрын

гялбас ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

гярхайл- II.4.1 ●○○ [үй.ү] гярхай ажих

гялбуур ●○○ [тэ.н] юм нарны гэрэлд туяарах нь

гярхайш- II.8.1 ●○○ [үй.ү] гярхай шинжтэй

гялгана- II.10.1 ●○○ [үй.ү] гялтганах

болох

гялгана I.18.1 ●○○ (амь.) [ж.н] нэг зүйл жижиг гяс ●○○ [а.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх: огцом

загас

тасархай гарах нарийн дуу

гялгар ●●● [тэ.н] гялтгар өнгө, гэрэлтэй

байдал

94

95

МОНГО

МОНГ Л Х

О

Э

Л Х ЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУР

Э

АМЛА

ЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУР

С

АМЛА АН Т

С

О

АН Т ЛЬ

О

МОНГО

МОНГ Л Х

О

Э

Л Х ЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУР

Э

АМЛА

ЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУР

С

АМЛА АН Т

С

О

АН Т ЛЬ

О

нэр

даажигналт I.3.1 ●○○ [ж.н] даажигнах үйлийн

үр дүнг заасан нэр

даажигнангуй ●○○ [тэ.н] даажигнаж

Д

тохуурхсан янзтай

даажин I.16.1 ●●○ [ж.н] тоглоом тохуу, элэг

доог; битүү ёжлол

даалга I.18.1 ●○○ [ж.н] үүрэг даалгавар,

даа I.12.1 ●○○ [ж.н] дарга, даамал

захиас

даа ●○○ [тэ.н] их, ~ хүрээ, ~ лам

даалгавар I.21.1 ●●● [ж.н] үүрэг ~, гэрийн ~

даа ●○○ [баймж.] магадлан онцлох утгатай даалгагч I.4.1 ●○○ [ж.н] даалгавар өгөгч;

баймж, харна ~

бусдаар төлбөрөө төлүүлэгч

даа- II.1.1 ●●● [үй.ү] өргөж дийлэх; үүрч ~

даалгуулагч I.4.1 ●○○ [ж.н] даалгуулж буй

даа- II.1.1 ●●● [үй.ү] хэсэглэж тасалж дийлэх; хүн

хутга ~, шүд ~

даалиар I.5.1 ●○○ [ж.н] хөөргийн даалин мэт

даа- II.1.1 ●●● [үй.ү] хариуцах, батлан ~, жижиг сав

зардал ~

даалигна- II.10.1 ●○○ [үй.ү] даалинд юм

даа- II.1.1 ●●● [үй.ү] нэвтрэх, нэвчих, тос ~, агуулах

чийг ~

даалимба I.25.1 ●●○ [ж.н] хөвөн нэхмэл Д

даа- II.1.1 ●●● [үй.ү] тэсэх, өл ~, архи ~, үг ~

даавуу

даавар I.21.1 ●●○ [ж.н] бие махбодын дотоод даалин I.16.1 ●●○ [ж.н] хөөрөг хийх уут

шүүрлийн булчирхайн биологийн идэвхт даалт I.3.1 ●●○ [ж.н] бие ~, батлан ~

бодис

даалуу I.12.1 ●●○ [ж.н] нэг зүйл тоглоом

даавар I.21.1 ●●○ [ж.н] нэвчдэс, шүүрс

даалууд- II.6.1 ●●○ [үй.ү] даалуу тоглох

дааварла- II.10.1 ●●○ [үй.ү] шингэн юмны даалууч ●○○ [тэ.н] даалуу тоглох дуртай

алгуур нэвчин гарах, хөлс ~

даалуучин I.20.1 ●●○ [ж.н] даалуу тоглогч

даавуу I.12.1 ●●● [ж.н] нэгэн зүйл нэхмэл бөс

даам I.9.1 ●●○ [ж.н] нэг зүйл хөлөгт тоглоом

даавуурхуу ●○○ [тэ.н] даавуутай төстэй, даам I.1.1 ●○○ [ж.н] хувцасны халаас

бөсөрхөг

даамай ●○○ [тэ.н] чамбай, даацтай

даавуучин I.20.1 ●○○ [ж.н] даавуу нэхдэг даамайвтар ●○○ [тэ.н] бага зэрэг даамай

хүн; даавууны наймаачин

даамайд- II.6.1 ●●○ [үй.ү] хоосон найдаж

даага I.25.1 ●●● (амь.) [ж.н] хоёр настай адуу

гэнэдэх; найдлага хүлээх; тулхтай байх

даага I.25.1 ●○○ [ж.н] тоононы хөндлөн даамайдуу ●○○ [тэ.н] даамай байрын

хэгээс мод

даамайр- II.5.1 ●○○ [үй.ү] найдвартай,

даагал- II.4.1 ●○○ [үй.ү] ханын хоёр толгойд итгэлтэй байх

өлгөхөөр унины хоёр үзүүрийг нь холбох

даамайт- II.6.1 ●○○ [үй.ү] даамай болох, ихэд

даагал- II.4.1 ●○○ [үй.ү] хүүхдүүд ижилдэн найдаж итгэх

үерхэх

даамал I.17.1 ●○○ [ж.н] ямар нэг газрыг

даагалай I.15.1 ●○○ (амь.) [ж.н] нэг зүйл хариуцах хүн, ордны ~

зэрлэг адуу, эрээн тахь

дааман I.16.1 ●○○ [ж.н] том хаалга

дааганцар I.21.1 ●○○ (амь.) [ж.н] алаг ~: алаг даамгай ●○○ [тэ.н] бядтай, тэнхээтэй;

өнгөтэй нэг зүйл молтогчин туулай

тэсвэртэй

даагархуу ●○○ [тэ.н] даагатай төстэй, бие даамгайдуу ●○○ [тэ.н] даамгай байрын

жижиг давжаа

даамд- II.7.1 ●●○ [үй.ү] даам тоглох

даагиур ●○○ [тэ.н] хөнгөмсөг, хийсвэр, даамж I.4.1 ●○○ [ж.н] даах чанар; базаахгүй

дэгдгэнүүр

зүйл улам лавшрах хувь

даагч I.4.1 ●●○ [ж.н] дааж авсан этгээд, даамжир- II.12.1 ●●○ [үй.ү] өвчин улам

батлан ~

хүндрэх; үйл явдал улам ширүүсэх; буруу

даагь- II.13.1 ●○○ [үй.ү] буцалж даргих; зүйл гаарах

шуугих, чимээ гарах; ээрэх, дэгдгэнэх

даамжрал I.1.1 ●○○ [ж.н] даамжрах үйлийн нэр

даадай I.15.1 ●○○ [ж.н] аавыгаа дуудах үг; даамтгай ●○○ [тэ.н] дааж тэсэх чадвартай

авга ахыг авгайлах үг

даамхай ●○○ [тэ.н] нэвчиж нэвтрэх нь

даадар I.21.1 ●○○ [ж.н] хоёр өнгийн утсаар амархан; тос ~, чийг ~

нэхсэн бөс

даамчин I.20.1 ●○○ [ж.н] даам наадагч

даадар ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

даанч ●●○ (баймж.) [тэ.н] ~ дэндүү

даадиа I.30.1 ●○○ [ж.н] хамаатан садны даапаа I.12.1 ●○○ [ж.н] даажин, тохуу

ахмад настай эмэгтэйг авгайлах үг

даапаал- II.4.1 ●●○ [үй.ү] даажигнах,

даажигна- II.10.1 ●●○ [үй.ү] даажин болгох, тохуурхах

элэглэж тохуурхах

даапааламтгай ●○○ [тэ.н] даажин тохуу

даажигнал I.1.1 ●●○ [ж.н] даажигнах үйлийн хийдэг

94

95

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

даапааламхай ●○○ [тэ.н] даапаалах зантай

даваа I.12.1 ●○○ [ж.н] бэрхшээл, төвөг, хүнд ~

даапаалангуй ●○○ [тэ.н] даапаалах маягтай; даваад- II.6.1 ●○○ [үй.ү] хэрээс хэтрэх,

элэглэсэн байдалтай, гоочлонгуй

хэцүүдэх, зүдрэх

даапаан I.2.1 ●○○ [ж.н] элэг доог, даажин даваадуу ●○○ [тэ.н] хэрээс хэтэрсэн,

тохуу

хүчирдсэн

даар- II.5.1 ●●● [үй.ү] хүйтэнд бие хөрөх, даваар- II.5.1 ●○○ [үй.ү] тамирдах, ядрах, хүч

бээрэх, жихүүцэх

чадалгүй болох, даваадах

даар I.5.1 ●○○ [ж.н] голын жавар, хүйт

даваархаг ●○○ [тэ.н] даваа ихтэй

даарамтгай ●○○ [тэ.н] даарах нь их

давагч I.4.1 ●○○ [ж.н] даваа давж буй этгээд;

даарамхай ●○○ [тэ.н] бээрэг, амархан даараг

ялан дийлэгч

дааранги ●○○ [тэ.н] бээрэг, даарамхай

давай I.15.1 ●○○ (шаш.) [ж.н] эсгийгээр

даарь I.28.1 ●○○ [ж.н] морь, малын нуруу хайчлан хийж шүтдэг, бөө мөргөлийн ёсон

зэргийн холгосон хэсэг

дахь идээ хоолны эзэн сахиус

даарьт- II.7.1 ●○○ [үй.ү] даарьтай болох

давалт I.3.1 ●○○ [ж.н] давах үйлийн нэр

даарьт ●○○ [тэ.н] ~ морь

давамгай ●●○ [тэ.н] илт давуу, ~ байдал;

даатга- II.10.1 ●●● [үй.ү] бурханд ~; ажил ~; хэрээс хэтэрсэн даврамтгай зантай

амиа ~; эд хөрөнгөө ~

давамгайвтар ●○○ [тэ.н] бага зэрэг илүү

Д даатгагч I.4.1 ●●○ [ж.н] даатгах үйлийн эзэн байдалтай, давамгайдуу

даатгал I.1.1 ●●● [ж.н] даатгах үйлийн нэр, давамгайд- II.6.1 ●○○ [үй.ү] давамгай болох

нийгмийн ~, эрүүл мэндийн ~

давамгайдуу ●○○ [тэ.н] давамгай байрын

даатгуулагч I.4.1 ●●○ [ж.н] даатгуулж буй давамгайл- II.4.1 ●●○ [үй.ү] давамгай болох

хүн

давамгайр- II.5.1 ●○○ [үй.ү] давуу шинжтэй

даахай I.15.1 ●○○ (амь.) [ж.н] алагдааганы болох

овгийн төрөлд багтах мэрэгч

давар- II.12.1 ●●● [үй.ү] хэр хэмжээнээс

даахид- II.6.1 ●○○ [үй.ү] даахинаас зуурах; хэтрэн аашлах

даахинаас нь барих, татах

даварга I.18.1 ●○○ [ж.н] даавуун богц

даахил- II.4.1 ●○○ [үй.ү] малын даахийг давгина- II.10.1 ●●○ [үй.ү] даарч чичрэх,

хяргах, задлах

давжганах

даахир- II.5.1 ●●○ [үй.ү] үс ноос ширэлдэх

давгина- II.10.1 ●○○ [үй.ү] ам өрсөн дэмий

даахираа I.12.1 ●●○ [ж.н] хүн, малын ярих

ширэлдсэн үс, ноос, хялгас, ширэлдээ

давгина- II.10.1 ●○○ [үй.ү] ноход зэрэг улин

даахь I.29.1 ●●● [ж.н] ширэлдсэн үс; бага хуцах

хүүхдийн сэвлэг, ~ үргээх

давгинуур ●○○ [тэ.н] тааваараа чалчих

даац I.3.1 ●●○ [ж.н] дааж тэсвэрлэх хэмжээ, дуртай

даах чадал

давгинуурд- II.7.1 ●○○ [үй.ү] давгинуур

даац I.3.1 ●○○ [ж.н] шавартай газар

аашлах

даацал- II.11.1 ●○○ [үй.ү] газар дороос ус давдгана- II.10.1 ●○○ [үй.ү] огцом түргэн

нэвчин гарах

хөдлөх, элдэв муу ааш гаргах

даачаа I.12.1 ●○○ [ж.н] том морин тэрэг; давдгануур

●○○

[тэ.н]

давдганасан

аяны үүргэвч, сав

байдалтай

даашинз I.9.1 ●●● [ж.н] нэг зүйл нимгэн давдил I.1.1 ●○○ [ж.н] ~ ноос: малын гуя,

гоёлын хувцас

хаа, гэдэсний зулгаамал бутархай ноос үс

дааюу I.12.1 ●○○ [ж.н] даруулга оосор; давжаа ●●○ [тэ.н] бага, жижиг, ~ морь, ~

хөллөгөөний тоног хэрэгсэл

алим

дав- II.4.1 ●●● [үй.ү] туулж өнгөрөөх, давжаад- II.6.1 ●○○ [үй.ү] давжаа болох

бэрхшээл ~

давжаадуу ●○○ [тэ.н] давжаа байрын

дав- II.4.1 ●●● [үй.ү] ялах, дийлэх, наадамд давжаар- II.5.1 ●○○ [үй.ү] давжаа болох

гурав ~

давжгана- II.10.1 ●○○ [үй.ү] даарч ~,

дав- II.4.1 ●●● [үй.ү] юмны дээгүүр гарах; уул хавжганах

~, хил ~

давжид I.19.1 ●○○ [ж.н] малгайн орой дахь

дав- II.4.1 ●●● [үй.ү] илүү гарах, бусдаас ~, жинсний суурь

төлөвлөгөө ~

давжуур I.5.1 ●○○ [ж.н] нэгэн зүйл шат

дав ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх, ~ дув хийх, давилуун ●●○ [тэ.н] давруу, хэгжүүн,

гэх

онгиргон

даваа I.30.1 ●●● [ж.н] сумьяа гараг, долоо давинуур ●○○ [тэ.н] улиг, үглээ, гэмэргэн;

хоногийн нэг дэх өдөр

давгинуур

даваа I.12.1 ●●● [ж.н] өндөр, давахад хэцүү, давир- II.5.1 ●●○ [үй.ү] дайрах, учрах,

бартаатай нуруу газар, уул~

тохиолдох

даваа I.12.1 ●●○ [ж.н] монгол үндэсний давир- II.5.1 ●●○ [үй.ү] унасан морио

бөхийн барилдах үе

дөрөөгөөр буюу гутлаар дэлдэх

96

97

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

давир- II.5.1 ●○○ [үй.ү] хэт амиа хичээх, амиа ~

давсар- II.12.1 ●○○ [үй.ү] хаврын мөс урт

давираа ●○○ [тэ.н] давирах зантай

уртаар цуурах

давиралт I.3.1 ●○○ [ж.н] давирах үйлийн үр давсархаг ●○○ [тэ.н] давстай, давс ихтэй

дүнг заасан нэр

давсархуу ●○○ [тэ.н] давс мэт; давсархаг

давирамтгай ●○○ [тэ.н] давираад сурчихсан, давсгүйд- II.6.4 ●○○ [үй.ү] давсгүй болох,

юм л бол давчиж байдаг

давс нь багадах

давируул I.1.1 ●○○ [ж.н] давирах хэрэгсэл, давсгүйдэл I.17.4 ●○○ [ж.н] давсны дутал

гутлын ~, даравч

давслаг ●○○ [тэ.н] давс ихтэй

давирхай I.15.1 ●●○ [ж.н] мод ургамлаас давсхай I.15.1 ●○○ [ж.н] давсархаг бодис

гарах наалдамхай эд

давсчин I.20.1 ●○○ [ж.н] давс авах,

давирхайд- II.6.1 ●●○ [үй.ү] давирхай түрхэх

боловсруулах ажилчин

давирхайл- II.4.1 ●○○ [үй.ү] давирхайг нь давт- II.7.1 ●●● [үй.ү] дахин үйлдэх, хичээл

авах

~, үг ~

давирхайлаг ●○○ [тэ.н] давирхай бүхий

давт- II.7.1 ●●○ [үй.ү] төмөрлөгийн зүйлийг

давирхайт- II.6.1 ●●○ [үй.ү] давирхай болж дэлдэж хавтгайлах

хувирах; давирхайтай болох

давтагдал I.17.1 ●○○ [ж.н] давтагдах үйлийн

давиур I.5.1 ●○○ [ж.н] гөлөм орчмын газар

нэр

давла- II.10.1 ●○○ [үй.ү] олонтоо мацаж давтагдамтгай ●○○ [тэ.н] дахих байдалтай

авирах

давтагдамхай ●○○ [тэ.н] давтагдах шинжтэй Д

давла- II.10.1 ●○○ [үй.ү] давлагаалан бялхах

давтагдмал ●○○ [тэ.н] олон дахин давтагдсан

давлагаа I.12.1 ●●○ [ж.н] усны их долгион, нь: давтагдмал байдалтай

далайн ~

давтагч I.4.1 ●○○ [ж.н] давтах үйлийг үйлдэгч;

давлагаал- II.4.1 ●○○ [үй.ү] давлагаа гаргах

төмөрлөгийг давтах ажил хийдэг хүн

Эгшигт гийгүүлэгчээр төгссөн

давтагшил I.17.1 ●○○ [ж.н] олон дахин

давтагдах үзэгдэл, нягтаршил

 давлагаалах үгэнд үйл үүсгэх-л дагавар

залгахад зохих балархай эгшгээ

давтал I.17.1 ●○○ [ж.н] дахин үйлдэхүй

ардаа авна гэсэн дүрмээр

давталт I.3.1 ●●○ [ж.н] давтах үйлийн үр дүнг

давла гэж бичнэ. Эгшгээр

заасан нэр

төгссөн үйл үндсэнд нэр үг

× давалгаалах бүтээх -аа(гаа) дагаврыг шууд

давтамж I.4.1 ●●● [ж.н] давтах хэмжээ,

залгаж давлагаа гэж бичнэ.

авианы ~

давлагаан I.2.1 ●○○ [ж.н] давлагаа, далайн ~

давтамтгай ●○○ [тэ.н] давтах нь олонтоо

давлагаат- II.6.1 ●○○ [үй.ү] давлагаатай давтац I.19.1 ●●● [ж.н] давтагдах чанар

болох

давтир I.5.1 ●○○ [ж.н] бадамтай өрх

давмал ●○○ [тэ.н] давж хэтэрсэн

давтлага I.18.1 ●●● [ж.н] давтах үйл, ~ хийх

давраа ●○○ [тэ.н] даврах зантай, эрх давтмал ●●○ [тэ.н] давтаж хийсэн, ~ төмөр

дураараа, зоргоороо, давруу

давтуулагч I.4.1 ●○○ [ж.н] давтах үйлийг

давраач ●○○ [тэ.н] давруу ааш зантай

гүйцэтгүүлэгч

даврагч I.4.1 ●●○ [ж.н] даврамтгай этгээд

давтуур I.5.1 ●○○ [ж.н] хавтгайлан давтах

давралт I.3.1 ●○○ [ж.н] даврах үйлийн үр багаж

дүнг заасан нэр

давуу ●●● [тэ.н] илүү, сайн, хэрээс давж

даврамтгай ●○○ [тэ.н] даврах зантай, гарсан

давраач

давууд- II.6.1 ●○○ [үй.ү] давуу болох

даврамхай ●○○ [тэ.н] үе үе даврах зантай

давуудуу ●○○ [тэ.н] давуу байрын

давруу ●○○ [тэ.н] даварч аашлах янзтай

давуулал I.17.1 ●○○ [ж.н] хэтрүүлэг, ихэсгэл

давруувтар ●○○ [тэ.н] давруу байдалтай

давуулалт I.3.1 ●○○ [ж.н] давуулах үйлийн

давруудуу ●○○ [тэ.н] давруу байрын

үр дүнг заасан нэр; ~хийх

давс I.9.1 ●●● [ж.н] хувилахуй ухааны бодис, давуулга I.18.1 ●○○ [ж.н] давуулалт

~ хужир

давуур- II.5.1 ●○○ [үй.ү] хэрээ мэдэхгүй

давсаг I.22.1 ●●○ [ж.н] амьтны шээс давшуурах

хуралдах эрхтэн

давуур I.5.1 ●○○ [ж.н] индэр зэрэгт гарах шат

давсаж- II.16.1 ●○○ [үй.ү] давс элбэгжих

давуурх- II.7.1 ●○○ [үй.ү] давуудаа эрдэх,

давсал- II.11.1 ●●○ [үй.ү] давстай болгох, илт ~

ногоо ~, загас ~

давуут- II.6.1 ●○○ [үй.ү] давуусах, давуу

давсалгаа I.12.1 ●●○ [ж.н] давслах үйлийн болох

нэр

давхаа I.12.1 ●○○ (амь.) [ж.н] нэг зүйл загас

давсан I.2.1 ●○○ (урга.) [ж.н] халуун оронд давхай- II.1.1 ●○○ [үй.ү] аливаа юмны

ургадаг модлог ургамал, жишүр

зузааран товойх, яр шархны тав зузаарах

давсар- II.12.1 ●○○ [үй.ү] давс мэт байдалтай давхар ●●● [тэ.н] ~ баяр; нэг төрлийн бус, ~

болох

тогтоц; зэрэг зэрэг, ~ ажил

давхарга I.18.1 ●●○ [ж.н] давхар юм,

96

97

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

чулуулаг ~, нийгмийн ~, үе ~

давч I.32.1 ●○○ [ж.н] тарваганы дал

давхаргадас I.26.1 ●○○ [ж.н] газрын тогтцын давчивтар ●○○ [тэ.н] давчуу байрын

үе, хөрсний ~

давчид- II.15.1 ●●● [үй.ү] давч болох, сэтгэл

давхаргажил I.17.1 ●○○ [ж.н] газрын ~, дотор ~

давхарга хэлбэрийн бүтэц

давчир- II.12.1 ●○○ [үй.ү] давч болох

давхаргал- II.4.1 ●●○ [үй.ү] гэрт давхарлагаа давчуу ●●● [тэ.н] хангалттай бус, богино,

барих

бага, ~ хугацаа; явцуу, давчдам

давхаргал- II.4.1 ●○○ [үй.ү] давхарга болгох; давчуувтар ●○○ [тэ.н] бага зэрэг давчуу

давхаргаар ялгах

давчууд- II.6.1 ●●○ [үй.ү] давчуу болох

давхаргатан I.20.1 ●○○ [ж.н] нийгмийн нэг давчуудуу ●○○ [тэ.н] давчуу байрын

давхаргад хамаарагчид

давчуур- II.5.1 ●●○ [үй.ү] давчуу болох

давхард- II.7.1 ●○○ [үй.ү] давхар нь илүүдэх, давчуут- II.6.1 ●○○ [үй.ү] улмаар давчуу

давтагдах

болох

давхардал I.17.1 ●●● [ж.н] давхардах давш- II.9.1 ●●● [үй.ү] урагшлах, ахих;

үйлийн нэр

дайралтад орох

давхарла- II.10.1 ●●○ [үй.ү] давхар болгох

давшил- II.11.1 ●●○ [үй.ү] байн байн давших

давхарлаас I.9.1 ●○○ [ж.н] давхарласан юм

давшил I.17.1 ●○○ [ж.н] давших үйлийн нэр

Д давхарлаг ●○○ [тэ.н] ~ асар, ~ сууц

давшилт I.3.1 ●○○ [ж.н] давших үйлийн үр

давхарлага I.18.1 ●○○ [ж.н] давхарлан тавих, дүнг заасан нэр, ~ хийх

хучих зориулалттай зүйл, анги давхарга

давшилт I.3.1 ●○○ [ж.н] давшингуй, давшил

давхарлагаа I.12.1 ●●○ [ж.н] давхарлах бүхий

үйлийн нэр, давхарласан юм

давшилхийл- II.4.4 ●○○ [үй.ү] улмаар ахиж

давхарлал I.1.1 ●○○ [ж.н] давхарлах үйлийн давших; байн байн давшлах

нэр

давшимтгай ●○○ [тэ.н] давшиж урагшлах

давхац- II.15.1 ●●● [үй.ү] зэрэгцэх, давхардах

байдалтай, давших дуртай

давхац I.19.1 ●○○ [ж.н] цув, дах мэт хувцас

давшимхай ●○○ [тэ.н] давшиж урагшлах нь

давхацмал ●○○ [тэ.н] давхацсан байдалтай

амархан

давхи- II.2.1 ●●● [үй.ү] довтлон явах, мориор ~

давшингуй ●○○ [тэ.н] урагш ахисан, давуу

давхиа ●○○ [тэ.н] давхиж явдаг зантай

давшламтгай ●○○ [тэ.н] дайрч давшлах

давхиа I.12.1 ●●○ [ж.н] давхих явдал, ~ зантай

сайтай морь

давшуур- II.5.1 ●○○ [үй.ү] улам урагшлах;

давхий- II.1.4 ●●○ [үй.ү] цочин хиртхийх

ахих шунах

давхил I.1.1 ●●○ [ж.н] давхиа, давхилга

давшуур ●○○ [тэ.н] ханахаа мэдэхгүй зантай

давхилга I.18.1 ●○○ [ж.н] давхих байдал

давшуургад- II.6.1 ●○○ [үй.ү] суух, хэвтэхэд

давхилдаан I.2.1 ●○○ [ж.н] давхилдах дээлийнхээ хормойгоор тунтрах

үйлийн нэр

давшуурла- II.10.1 ●○○ [үй.ү] юмны хойноос

давхилт I.3.1 ●●● [ж.н] давхих үйлийн нэр, хэтэрхий хөөцөлдөх, эрэл хүсэл ахдах

давхих байдал

давь- II.13.1 ●○○ [үй.ү] хүн рүү үгээр дайрч

давхиц I.3.2 ●○○ [ж.н] давхих хурд

давшлах

давхраа I.12.1 ●●● [ж.н] давхарлаж тогтсон давь- II.13.1 ●○○ [үй.ү] мал адгуус нэгнийхээ

юм, үүлний ~, нүдний ~; нийгмийн ~

араас цоройн асах

давхрааж- II.8.1 ●●○ [үй.ү] нийгэмд шинэ давьдаал I.1.1 ●○○ [ж.н] олсны ширэлдээ

давхраа үүсэн бүрэлдэх

давьдар- II.12.1 ●○○ [үй.ү] олс зэргийн

давхраас I.9.1 ●○○ [ж.н] дээрээс нь ширэлдэх

давхарлаж буй зүйл

давьч- II.9.1 ●○○ [үй.ү] давирах

давхраат- II.6.1 ●●○ [үй.ү] давхраатай болох

давьчаа ●○○ [тэ.н] давираа, давьчих дуртай

давхраатал I.17.1 ●○○ [ж.н] давхраатах даг I.6.1 ●○○ [ж.н] хотонд дагшран хатсан

үйлийн нэр

малын баас

давхрал I.1.1 ●○○ (амь.) [ж.н] нэг зүйл гол даг I.6.1 ●○○ [ж.н] шархалсан, холгосны

мөрний загас

улмаас арьс зузаарч тогтсон нь

давхрал I.1.1 ●○○ [ж.н] цонхны гулд мод

даг I.6.1 ●○○ [ж.н] зузааран хагшсан хир

давхруу I.12.1 ●○○ (амь.) [ж.н] мөрөнд даг ●○○ [баймж.] магадлан онцлох утгатай

үржиж, далайд амьдрах нэг зүйл загас

баймж, унтсан ~

давхцаа I.12.1 ●○○ [ж.н] давхарласан юм

дага- II.10.1 ●●● [үй.ү] бараадан явах,

давхцал I.17.1 ●●○ [ж.н] давхцах үйлийн нэр

хойноос явах

давхцалдаа I.12.1 ●○○ [ж.н] давхцалдах дагавар I.21.1 ●●● [ж.н] дагасан юм, ~ бичиг,

үйлийн үр дүнг заасан нэр

~ нөхцөл

давхцуу ●●○ [тэ.н] давхацсан байдалтай

дагаварж- II.9.1 ●●○ [үй.ү] дагаврын шинжтэй

давч- II.9.1 ●○○ [үй.ү] давчуу болох

болох

давч ●○○ [тэ.н] давчуу, бариу

дагаварла- II.10.1 ●○○ [үй.ү] дагалт болох

98

99

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

дагагч I.4.1 ●●○ [ж.н] ямарваа юмыг дагагч дагна- II.10.1 ●○○ [үй.ү] хутга тонгорог

этгээд, дагадаг юм

зэргийг арьс, бөс мэтэд хавирч нийлэх

дагал I.1.1 ●○○ [ж.н] юмны хойноос салалгүй дагна- II.10.1 ●○○ [үй.ү] дагнуураар газар

дагаж нэхэх үйлийн нэр; дуучин хөгжимчний хагалах

эхэлсэн аяыг хөөцөлдүүлэн аялагч

дагна- II.10.1 ●○○ [үй.ү] юмыг хөлсөөр түр

дагалай I.15.1 ●○○ (амь.) [ж.н] эрээн тахь

хэрэглэх

дагалдаас I.9.1 ●○○ [ж.н] дагалдсан юм

дагна- II.10.1 ●○○ [үй.ү] ганцаар хийх, нэг

дагалдагч I.4.1 ●●● [ж.н] дагалдан явагч, төрлийн юмыг тууштай хийх

дагалдан ажиллагч, даган үйлдэгч

дагнаа I.12.1 ●○○ [ж.н] дагнаас

дагалдал I.17.1 ●○○ [ж.н] дагалдуулга, дагнаас I.9.1 ●○○ [ж.н] солонгоруулж будах

дагалга, дагалдаас

юмны нэг зурвас өнгө

дагалдан ●●○ [тэ.н] дагалдагч, ~ багш, ~ дагнаасал- II.11.1 ●●○ [үй.ү] дагнаас гаргаж

ажилтан

будах

дагалдвар I.5.1 ●○○ [ж.н] дагалдах юм

дагнагар ●○○ [тэ.н] юмны данхар байдал

дагалдлага I.18.1 ●○○ [ж.н] дагалдах юм, дагнагч I.4.1 ●○○ [ж.н] ажил хэргийг тууштай

зүйл

мөрдөн гүйцэтгэгч; дагнааслан будагч

дагалдуулал I.17.1 ●●○ [ж.н] дагалдуулах дагнагч I.4.1 ●○○ [ж.н] дан хоолойгоор

үйлийн нэр

уянгалуулан дуулагч

дагалдуулга I.18.1 ●○○ [ж.н] дагалдуулах юм

дагнагч I.4.1 ●○○ [ж.н] дагнуураар газар Д

дагалт I.3.1 ●●○ [ж.н] дагаж явах зүйл, ~ хагалагч

бичиг, ~ хүмүүс

дагнагч I.4.1 ●○○ [ж.н] мэс, зэвсгийг ирлэгч

дагалхийл- II.4.4 ●○○ [үй.ү] дагахыг дахин дагналга I.18.1 ●○○ [ж.н] данж барьцааны эд

давтан үйлдэх

мөнгө, данжлах үйлийн нэр

дагам I.1.1 ●○○ (шаш.) [ж.н] ламын жанч

дагнуур I.5.1 ●○○ [ж.н] шороон бөөмийг

дагамтгай ●○○ [тэ.н] даган дуурайх зантай

хэмхчин няцлах багаж

дагамхай ●○○ [тэ.н] дагамтгай, дагахдаа дагнуурд- II.7.1 ●○○ [үй.ү] дагнуураар цохих,

амархан

дэлдэх

дагдай- II.1.1 ●●○ [үй.ү] дагдгар болох

дагс I.9.1 ●○○ (амь.) [ж.н] эмэгчин дорго

дагдас ●○○ [д.д.ү] ~ хийх, ~ гэх

дагсал I.17.1 ●○○ (шаш.) [ж.н] ном хаялцахуй

дагдгана- II.10.1 ●○○ [үй.ү] тогтворгүй, дагт ●○○ [ц.н] дандаа, үргэлж байнга, ямагт

тэсвэргүй байдал гаргах; тэсэж чадахгүй дагт- II.7.1 ●○○ [үй.ү] хир даг болох,

чичрэх

дагтарших

дагдгар ●○○ [тэ.н] богино давчуу, дэгдгэр

дагтаа I.12.1 ●○○ [ж.н] шингэн юм агуулах

дагж- II.9.1 ●●○ [үй.ү] чичирч ~

ширэн сав; адасга

дагжгар ●○○ [тэ.н] дагжиж чичирсэн; бие дагтан ●○○ [ц.н] дандаа, ямагт

бага, намхан

дагтар- II.12.1 ●●○ [үй.ү] даг болох, хир даг,

дагжий- II.1.1 ●○○ [үй.ү] дагжгар болох, хог шороо овоорох

тагжийх

дагтар I.21.1 ●●○ [ж.н] гишгэгдэн дагширсан

дагжуур I.5.1 ●○○ [ж.н] даршиж хатуурсан хог шороо

газар

дагтармал ●○○ [тэ.н] гишгэгдэн дагширсан

дагз I.9.1 ●●○ [ж.н] амьтны толгойн ясны ар байдал

шил

дагтарш- II.9.1 ●●○ [үй.ү] удаандаа дарагдан,

дагзад- II.15.1 ●○○ [үй.ү] дагз руу нь цохих

гишгэгдэж нягтрах

дагина I.18.1 ●●○ [ж.н] лусын ~, тэнгэрийн ~

дагтаршил ●●○ [ж.н] дагтарших үйлийн нэр

дагир ●○○ [тэ.н] морь малын дөжир хашин; дагтаршилт I.3.1 ●○○ [ж.н] дагтарших үйлийн

хүний ханилгаагүй хүйтэн

явцыг заасан нэр

дагирд- II.7.1 ●○○ [үй.ү] дагир болох

дагтаршуулалт I.3.1 ●○○ [ж.н] дагтаршуулах

дагирдуу ●○○ [тэ.н] дагир байрын

үйлийн үр дүнг заасан нэр

дагирш- II.9.1 ●○○ [үй.ү] дагир шинж орох

дагтрал I.1.1 ●○○ [ж.н] дагтарших үйлийн нэр

даглагана- II.10.1 ●○○ [үй.ү] даглагар юмны дагтшир- II.5.1 ●●○ [үй.ү] даг нь зузаарч

үргэлжлэн хөдлөх

дагтар шинжтэй болох

даглагар ●○○ [тэ.н] хүзүү толгой нь үргэлж дагуу ●●● [тэ.н] зам ~, урсгал ~; ~ үстэй, ~

мэт бүдүүн харагдах байдал

ширхэгтэй

даглагард- II.7.1 ●○○ [үй.ү] даглагар болох

дагууд ●○○ (баймж.) [тэ.н] дагуу, дашрамд,

даглагардуу ●○○ [тэ.н] даглагар байрын

ялдамд

даглай- II.1.1 ●○○ [үй.ү] данхайх, даглагар дагуул I.1.1 ●○○ [ж.н] дагуулсан юм, хиймэл

болох

~, ноёны ~

даглалз- II.7.1 ●○○ [үй.ү] даглагар юмны дагуулагч I.4.1 ●●○ [ж.н] дагуулах үйлийн

байн байн хөдлөх

эзэн, байлдан ~

дагна- II.10.1 ●○○ [үй.ү] хөгжимгүй дуулах

дагуулалт I.3.1 ●●○ [ж.н] байлдан дагуулалт,

98

99

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

дагуулах үйлийн үр дүнг заасан нэр

дажин I.20.1 ●○○ [ж.н] дайны уршгаар гарах

дагуулбар I.5.1 ●○○ [ж.н] дагалдуулсан зүйл

үймээн самуун, хулгай дээрэм

дагуулчин I.20.1 ●○○ [ж.н] дагуул, бараа дажинд- II.7.1 ●○○ [үй.ү] дажныг далимдуулах

бологч

дажир- II.12.1 ●○○ [үй.ү] ажрах, алзах

дагуух ●●● [тэ.н] дагуу байгаа, дагуу орших

дажир ●○○ [тэ.н] нэг мөр улиг болсон, ямар

дагш I.4.1 ●○○ (урга.) [ж.н] үндэс нь эмд орно, ч ажиггүй байдал

далан бугын шандас

дай- II.1.1 ●●○ [үй.ү] хавсаргах, дагалдуулах,

дагш- II.9.1 ●○○ [үй.ү] улам даг болох, унаанд ~

хатуурах

дай I.15.1 ●○○ [ж.н] гаанс

дагшаа I.12.1 ●●○ [тэм.н] ~ хөгжим

дай I.15.1 ●○○ [ж.н] дайлаас, ~ хийх

дагшаа I.12.1 ●○○ [ж.н] аян замд түр дайв- II.4.1 ●●○ [үй.ү] займрах, ганхах,

буудаллан цайлахын хүндэтгэл нэр

гуйвах, хайвж ~

дагшин ●●○ [тэ.н] ариун онгон газар, ариун ~

дайвал- II.11.1 ●●○ [үй.ү] байн байн дайвах,

дагшир- II.12.1 ●○○ [үй.ү] улам хатуурах

долгилох, дайвалзан хөдлөх, хэлбэлзэх

дагширмал I.1.1 ●○○ (урга.) [ж.н] иш нь дайвалз- II.7.1 ●●○ [үй.ү] юмны дайван

сийрэг, үрлэн ширхэгтэй өвслөг ургамал

дайван хөдлөх

дагь- II.13.1 ●○○ [үй.ү] унаа малыг хэтэрхий дайвалзаан I.2.1 ●○○ [ж.н] үргэлжлэн

Д халтай эдлэх

дайвалзах хөдөлгөөн

дагь ●○○ [тэ.н] эцэж турсан байдал

дайвалзуур ●○○ [тэ.н] дайвалзсан алхаатай

дад- II.6.1 ●●● [үй.ү] сурч ~, хэвшиж ~

дайвалт I.3.1 ●○○ [ж.н] дайвах үйлийн үр

дадай- II.1.1 ●○○ [үй.ү] дадгар болох, дүнг заасан нэр

богинодох

дайвалхийл- II.4.4 ●○○ [үй.ү] байн байн

дадал I.17.1 ●●● [ж.н] ~ зуршил, ~ хэвшил

дайвах маягтай болох

дадалз- II.7.1 ●○○ [үй.ү] дадгар юмны байн дайвамтгай ●○○ [тэ.н] дайвж гуйвах нь их

байн хөдлөх

дайвамхай ●○○ [тэ.н] дайвж гуйвахдаа

дадалтан I.20.1 ●○○ [ж.н] дадалтай хүн

хялбархан

дадамгай ●●○ [тэ.н] ажил үйлд боловсорч дайван ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хөдлөх: хайвж гуйван

хэвшсэн, сурамгай

хөдлөх

дадамгайл- II.4.1 ●○○ [үй.ү] дадамгай болох

дайван I.16.1 ●○○ [ж.н] дөрөв, тавдугаар

дадар I.21.1 ●○○ [ж.н] хөзрийн гурвын тоот зэргийн түшмэл

мод

дайвар I.21.1 ●●● [ж.н] дайж өгөх юм, ~ үг, ~

дадар I.21.1 ●○○ [ж.н] туг, далбаа

бүтээгдэхүүн

дадга ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

дайварла- II.10.1 ●○○ [үй.ү] юмыг

дадгал I.1.1 ●○○ [ж.н] дадал, хэвшин дагалдуулан авч явах

заншсан зүйл

дайвас I.21.1 ●○○ [ж.н] нэгэн зүйл чулуулаг

дадгалж- II.9.1 ●○○ [үй.ү] дадгалтай болох

дайвга ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

дадгана- II.10.1 ●○○ [үй.ү] дадга дадга хийх

дайвгана- II.10.1 ●○○ [үй.ү] дайвгар юмны

дадгануур ●○○ [тэ.н] тогтворгүй, тавтиргүй үргэлжлэн хөдлөх

зантай, дэдгэнүүр

дайвгар ●○○ [тэ.н] амсар нь хэлтийж

дадгар ●○○ [тэ.н] бариу, давч, ~ дээл, жижиг далжийсан

бага

дайвс ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

дадгард- II.7.1 ●○○ [үй.ү] дадгар болох

дайвуур I.5.1 ●○○ [ж.н] морины явдлын нэг

дадгардуу ●○○ [тэ.н] дадгар байрын

дайгүүшир I.21.4 ●○○ [ж.н] ноёд дээдэст

дадгас ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

өгдөг байсан нэгэн зүйлийн цол

дадлага I.18.1 ●●● [ж.н] сурч дадах үйлийн дайд I.3.1 ●○○ [ж.н] газар дэлхий, газар ~

нэр, ~ туршлага, үйлдвэрийн ~

дайду I.30.1 ●○○ [ж.н] Монголын их Юан

дадлагаж- II.8.1 ●●● [үй.ү] дадлагатай болох, улсын нийслэл

дадлагаших

дайж- II.8.1 ●●● [үй.ү] гамшгаас нүүж холдох,

дадлагажигч I.4.1 ●●● [ж.н] дадлага үргэж зугтах

эзэмшигч

дайз I.9.1 ●○○ [ж.н] сум агуулах сав, уут

дадлагатан I.20.1 ●○○ [ж.н] дадлага дайзал- II.11.1 ●●○ [үй.ү] дайзанд агуулах

туршлагатай хүн

дайл- II.4.1 ●●● [үй.ү] цайлах, идээ зоогоор

дадлагаш- II.8.1 ●○○ [үй.ү] дадлагатай болох

хүндлэн зочлох

дадмаг ●●○ [тэ.н] дадсан байдалтай, дайл- II.4.1 ●○○ [үй.ү] дайтах, байлдах, ~ аар

сурамгай

одох

дадмал ●○○ [тэ.н] хийж дадсан, гарт орсон

дайл- II.4.1 ●○○ [үй.ү] холбон бэхлэх

даж I.4.1 ●○○ [ж.н] элдэв муу тохиол, азгүй дайлаас I.9.1 ●●○ [ж.н] хавтасны хүйдсийг

явдал

тогтоох хөндлөн мод

дажид I.19.1 ●○○ (амь.) [ж.н] морин толгойт дайлаасал- II.11.1 ●○○ [үй.ү] дайлаас хийх

загас: нэгэн зүйл загас

дайлагч I.4.1 ●●○ [ж.н] идээ зоогоор зочлогч

100

101

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

дайлагч I.4.1 ●○○ [ж.н] дайлан дайтагч

дайчлалт I.3.1 ●●○ [ж.н] дайчлах үйлийн үр

дайлга I.18.1 ●○○ [ж.н] дайвар, ~ дайх

дүнг заасан нэр, дайчилгаа

дайллага I.18.1 ●●○ [ж.н] идээ зоогоор дал ●●● [то.н] долоон арав

хүндлэн дайлахуй

дал I.9.1 ●●● [ж.н] ~ны яс, ~ мөр

даймал ●○○ [тэ.н] далимд дайсан нь, унаанд дал I.1.1 ●○○ (урга.) [ж.н] халуун оронд

дайсан нь

ургадаг мод

дайн I.2.1 ●●○ [ж.н] ~ байлдаан, ~ дажин, дал I.9.1 ●○○ [ж.н] бод малын саравчтай

иргэний ~

хороо

дайнч ●●○ [тэ.н] дайн байлдаанд гарамгай

далавч I.32.1 ●●○ [ж.н] жигүүртэн амьтны

дайр- II.5.1 ●●● [үй.ү] явах замд тохиолдсон нисэх даль, жигүүр, ~ ургах

юманд хүч түрэн халдаж өнгөрөх

далавчид- II.15.1 ●○○ [үй.ү] бөхийн зодог

дайр- II.5.1 ●●○ [үй.ү] дамжин өнгөрөх

буюу далавчаас нь татах

дайр- II.5.1 ●●○ [үй.ү] зовлон, гамшиг далавчил- II.11.1 ●●○ [үй.ү] жигүүр ургах

тохиолдох, нэрвэх, саа ~, мөндөр ~

далавчит ●○○ [тэ.н] далавч бүхий

дайр ●○○ [тэ.н] бараан бор өнгө

далавчтан I.2.1 ●○○ [ж.н] далавч бүхий

дайр I.5.1 ●○○ (амь.) [ж.н] эр буга

амьтад

дайрагч I.4.1 ●○○ [ж.н] дайрах үйлийг далагна- II.10.1 ●○○ [үй.ү] далан болох,

үйлдэгч; дайсан руу довтлогч

далан гарах, далан хийх; адуу малд далан

дайрал I.17.1 ●●○ [ж.н] дайрах үйлийн нэр

сууж таргалах

Д

дайралт I.3.1 ●●○ [ж.н] дайрах үйлийн үр далай- II.1.1 ●●○ [үй.ү] гар ~, ташуур ~

дүнг заасан нэр

далай I.15.1 ●●● [ж.н] дэлхийн бөмбөрцгийн

дайралцаа I.12.1 ●●○ [ж.н] ~ үг

гадаргыг хучиж оршдог усан давхарга, ~

дайралцаан I.2.1 ●○○ [ж.н] дайралцах тэнгис

үйлийн нэр

далай ●●○ [тэ.н] их, агуу, ~ баян

дайранга ●○○ [тэ.н] егөөдөн өдөх маягтай, далайлгалт I.3.1 ●●○ [ж.н] далайлган

~ үг

сүрдүүлэх үйлийн үр дүнг заасан нэр

дайрга I.18.1 ●●● [ж.н] гол мөрний чулуу

далайлт I.3.1 ●●○ [ж.н] далайх байдал, цар

дайрга I.18.1 ●○○ (амь.) [ж.н] дөрвөн настай хүрээ

хязаалан буга

далайц I.3.1 ●●○ [ж.н] далайх үйлийн явц;

дайрлага I.18.1 ●●○ [ж.н] дайрах явдал, хэрэг явдлын хамрах хүрээ, хэмжээ

нэрвэлт, ~ дайрах, гай дайрлага

далайч ●○○ [тэ.н] далайгаар аялагч

дайрлага I.18.1 ●○○ [ж.н] хонь, малын өвчин

далайчин I.20.1 ●●○ [ж.н] далайгаар аялагч

дайрш- II.9.1 ●○○ [үй.ү] дайртай болох

хүн, усан цэрэг

дайс I.9.1 ●○○ [ж.н] бүс, оосор мэт нарийн далан I.16.1 ●●● [ж.н] усыг хааж хийсэн

ороох юм

хашлага, бооц

дайсагна- II.10.1 ●●○ [үй.ү] дайсан болгон далан I.16.1 ●●○ [ж.н] урт гүвгэр нуруу буюу

үзэх, үзэн ядах, хор хөнөөл учруулах

аараг ихтэй газар

дайсагнагч I.4.1 ●●○ [ж.н] дайсагнах этгээд

далан I.16.1 ●●○ [ж.н] тариа тарьсан газрын

дайсагнал I.1.1 ●●● [ж.н] дайсагнах үйлийн хоорондох зай, эгнээ, мөр

нэр

далан I.16.1 ●○○ [ж.н] адууны сээрний зурвас

дайсал- II.11.1 ●○○ [үй.ү] дайсаар ороох, булчин

боох

далан I.16.1 ●○○ (урга.) [ж.н] нэг наст өвслөг

дайсан I.20.1 ●●○ [ж.н] дайсагнаж байгаа ургамал

этгээд; хор хөнөөл учруулагч

далан I.16.1 ●○○ [ж.н] модны ур

дайт- II.6.1 ●●○ [үй.ү] дайн хийх, байлдах

далан I.16.1 ●○○ [ж.н] барилгын дээврийн

дайтагч I.4.1 ●○○ [ж.н] дайтах этгээд

ваар

дайтал I.17.1 ●○○ [ж.н] дүрслэх урлагийн даланд- II.7.1 ●○○ [үй.ү] адууны далангаас

төрөл

барьж татах

дайч I.4.1 ●○○ [ж.н] хүнс, ойр зуурын юм даланла- II.10.1 ●○○ [үй.ү] аяндаа далан мэт

хийсэн аяны уут

болох, салхинд элс ~

дайчил- II.11.1 ●●○ [үй.ү] албадан татах, даланлаг ●○○ [тэ.н] далан маягтай, далан

цэрэгт ~; зориулах, шавхан гаргах, хүчээ ~

мэт

дайчилгаа I.12.1 ●●○ [ж.н] дайчлах үйлийн далба I.18.1 ●○○ (амь.) [ж.н] цурхайн зулзага

нэр

далба ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

дайчин ●●○ [тэ.н] дайн байлдаанд гаргуун; далба- II.10.1 ●○○ [үй.ү] салхинд дэрвэн

эрэлхэг зоригтой; шургуу зүтгэлтэй

хийсэх

дайчин I.20.1 ●●○ [ж.н] дайнд тулалдагч, далбаа I.12.1 ●●● [ж.н] тугийн хүндэтгэл нэр,

цэрэг, байлдагч

төрийн ~

дайчин I.20.1 ●○○ [ж.н] цэргийн үйлд далбаа I.12.1 ●●○ [ж.н] цээжин бие хамгаалах

гарамгай ноёдын цол

хувцас, дуулга ~

100

101

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

далбаа I.12.1 ●●○ [ж.н] онгоцны дарвуул

далдлах; юмыг далд болгох, хааж халхлах

далбаа I.12.1 ●○○ [ж.н] хаалга цонхны хавтас

далдад- II.15.1 ●○○ [үй.ү] далд болох

далбаа I.12.1 ●○○ [ж.н] загас ба зарим усны далдай- II.1.1 ●●○ [үй.ү] хавтгай том юмны

амьтны сэлүүр

далбайн харагдах; далдгар болох

далбаад- II.6.1 ●●○ [үй.ү] бөхийн далбаанаас далдал- II.11.1 ●●○ [үй.ү] далд болгох, далд

нь барих

хийх, нуух ~

далбага ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

далдалз- II.7.1 ●○○ [үй.ү] далдгар юмны

далбагай ●○○ [тэ.н] далбагар, далбайсан нь

байн байн хөдлөх

далбагайвтар ●○○ [тэ.н] бага зэрэг далбагар

далдалхийл- II.4.4 ●○○ [үй.ү] нууж халхлахыг

далбагайд- II.6.1 ●○○ [үй.ү] далбагай болох

оролдох

далбагайдуу ●○○ [тэ.н] бага зэрэг далбагай

далдгай ●○○ [тэ.н] далгай, далбагар, хавтгай

далбагана- II.10.1 ●○○ [үй.ү] далбагар юмны далдгана- II.10.1 ●●○ [үй.ү] далдгар юм

үргэлжлэн хөдлөх

хөдлөх; савсганах

далбагануур ●○○ [тэ.н] далбалзуур

далдгануур ●●○ [тэ.н] далдганаж байдаг;

далбагар ●○○ [тэ.н] дугуй болоод хавтгай тогтворгүй зантай; бялдууч

том, эв хавгүй

далдгар ●○○ [тэ.н] далдгануур

далбагард- II.7.1 ●○○ [үй.ү] хэт далбагар далдгард- II.7.1 ●○○ [үй.ү] далдгар болох

Д болох

далдгардуу ●○○ [тэ.н] далдгар байрын

далбагардуу ●○○ [тэ.н] далбагар байрын

далдир- II.5.1 ●●○ [үй.ү] халирч зайлсхийх,

далбай- II.1.1 ●○○ [үй.ү] далбагар болох

харц ~

далбалз- II.7.1 ●○○ [үй.ү] далбагар юмны

Монгол бичигт далдираху гэж

байн байн хөдлөх

давхар зөөлрүүлэн бичсэн

далбалзуур

●○○

[тэ.н]

далбалздаг,

 далдирах

байдаг тул далди гэсэн

тогтворгүй зантай

үндсэнд -р залгавар залгахад

далбан ●○○ [тэ.н] далбагар

шууд залган, энэхүү үндсэнд

далбар- II.5.1 ●○○ [үй.ү] урагдах, навсрах

тодотгон холбох - х залгаврыг

× дальдрах

залгахад ялгах үүрэгтэй эгшиг

далбарай I.15.1 ●○○ (амь.) [ж.н] ангаахай,

авна.

цурав

далбархай ●○○ [тэ.н] уранхай, навсархай

далдич- II.8.1 ●●○ [үй.ү] байн байн далдирах

далбас ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

далдлалт I.3.1 ●○○ [ж.н] далдлах үйлийн нэр

далби ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

далдуу I.30.1 ●○○ [ж.н] чөмөг ясны булууны

өөр нэр

далбига ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

далбигай ●○○ [тэ.н] далбигар

далдуу I.30.1 ●○○ (урга.) [ж.н] халуун оронд

ургадаг нэгэн зүйл мод

далбигана- II.10.1 ●○○ [үй.ү] далбигар юмны

үргэлжлэн хөдлөх

далдуур ●●○ [тэ.н] эчнээ, далд, нууцаар

далбигануур ●○○ [тэ.н] хүн хүнд долигоносон далдуурла- II.10.1 ●○○ [үй.ү] далдуур болгох,

нууц байлгах

тогтворгүй зантай

далбигар ●●○ [тэ.н] зууван болоод хавтгай, далжга ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

том

далжгай ●○○ [тэ.н] далжгар, муруй, гэлжгий

далбигард- II.7.1 ●○○ [үй.ү] далбигар болох

далжгана- II.10.1 ●○○ [үй.ү] далжгар юмны

үргэлжлэн хөдлөх

далбигардуу ●○○ [тэ.н] бага зэрэг далбигар

далбий- II.1.1 ●●○ [үй.ү] далбигар болох

далжгар ●○○ [тэ.н] нэг тийш хазгай, гилжгий,

~ хүзүүтэй;

далбилз- II.7.1 ●○○ [үй.ү] далбигар юмны

байн байн хөдлөх

далжгард- II.7.1 ●○○ [үй.ү] далжгар болох

далбин ●●○ [тэ.н] эв хавгүй, далбигар; далжгардуу ●○○ [тэ.н] далжгар байрын

хазгай, жишүү

далжий- II.1.1 ●●○ [үй.ү] нэг тийш хэлбийж

хазайх

далбир- II.5.1 ●●○ [үй.ү] мод ширхгээ даган

жишүү цуурах

далжилз- II.7.1 ●○○ [үй.ү] далжгар юмны

байн байн хөдлөх

далбирхай ●○○ [тэ.н] далбирсан нь

далбис ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

далжин ●○○ [тэ.н] хазгай, хэлтгий

далгай ●○○ [тэ.н] далбин том, ~ эвэр, ~ далжис ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

шаазан

далиар I.5.1 ●○○ [ж.н] хөөргийн даалин мэт

жижиг сав

далгар ●○○ [тэ.н] далгай хэлбэртэй

далд ●●● [тэ.н] ил бус, нууц ~

далига ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

далд- II.7.1 ●○○ [үй.ү] дал орчмоос барих

далигана- II.10.1 ●○○ [үй.ү] далигар юмны

үргэлжлэн хөдлөх

далдаа I.12.1 ●○○ [ж.н] далдлах газар

далдавч I.4.1 ●○○ [ж.н] юмыг халхлах, далигар ●○○ [тэ.н] далиу, далжир

далдлахад зориулан хийсэн зүйл; хаалганы далий- II.1.1 ●●○ [үй.ү] далиу болох, аль нэг

тийш хазайх

тушаа цогцолсон сав, хэрэм

далдавчил- II.11.1 ●○○ [үй.ү] далдавчинд далилз- II.7.1 ●○○ [үй.ү] далиу юмны байн

102

103

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

байн хөдлөх

наадагчийн эерүүлэл нэр

далим ●●○ (баймж.) [ж.н] шалтаг, завшаан, дамба I.18.1 ●○○ [ж.н] данх, тагны бариул;

дашрам, ялдар, ~ гаргах

дог

далимд- II.7.1 ●●○ [үй.ү] боломж сиймхийг дамбага ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

ашиглах

дамбагана- II.10.1 ●○○ [үй.ү] дамбагар

далимдуу ●○○ [тэ.н] далимч байрын

зүйлийн байн байн хөдлөх

далимч ●●○ [тэ.н] далимыг анддаггүй зантай

дамбагар ●○○ [тэ.н] данхар, овгор товгор

далин I.16.1 ●○○ (урга.) [ж.н] хад, хавцал дамбагард- II.7.1 ●○○ [үй.ү] дамбагар болох

газар буталж ургадаг мод

дамбалз- II.7.1 ●○○ [үй.ү] дамбагар юмны

далир ●○○ [тэ.н] хоёр нүдний харц зөрүү

байн байн хөдлөх

дальс ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

дамбалзуур ●○○ [ж.н] дамбалзан хөдөлдөг

далиу ●●○ [тэ.н] хазгай, далжгай

зүйл

далиувтар ●○○ [тэ.н] бага зэрэг далиу

дамбан ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

далиуд- II.6.1 ●○○ [үй.ү] далиу болох

дамж- II.9.1 ●●● [үй.ү] нэгээс нөгөөд шилжих,

далиудуу ●○○ [тэ.н] далиу байрын

гар ~, хил ~, үе ~

далиур I.5.1 ●○○ [ж.н] далиу болгож матах дамжаа I.12.1 ●●● [ж.н] богино хугацаанд

хэрэгсэл

зохих мэдлэг боловсрол олгох түр сургалт

далла- II.10.1 ●●○ [үй.ү] гараар буюу барьсан дамжаа I.12.1 ●●○ (шаш.) [ж.н] бурхны

юмаар дохиолох

шашны гүн ухаанд суралцаж анги дэвших, Д

далла- II.10.1 ●●○ [үй.ү] буян хишиг хурайлан төгсөх, зэрэг авахад өгөх шалгалт, ~ барих,

дуудах

гавжийн ~

даллаг I.6.1 ●○○ [ж.н] хувин

дамжаал- II.4.1 ●○○ [үй.ү] дамжаа хийх,

даллага I.18.1 ●●○ (шаш.) [ж.н] буян хишиг дамжаа барих

дуудах бэлгэдлийн зан үйл

дамжиг I.22.1 ●●○ [ж.н] эргэлзээ, сэжиг

даллуур I.5.1 ●○○ [ж.н] даллах хэрэгсэл

дамжигч I.4.1 ●●○ [ж.н] дамжин өнгөрөгч

далх I.3.1 ●○○ (шаш.) [ж.н] буддын шашны дамжил- II.11.1 ●●● [үй.ү] юмыг хамжин

дайсныг дарагч бурхан, ~ тахих

өргөх

далч I.4.1 ●○○ [ж.н] далны ясаар мэргэлдэг дамжилт I.3.1 ●○○ [ж.н] дамжих үйлийн үр

хүн

дүнг заасан нэр

даль I.28.1 ●●● [ж.н] шувууны далавч, ~ дамжимхай ●○○ [тэ.н] дамжин явдаг, дамжих

жигүүр

дуртай

даль- II.13.1 ●●○ [үй.ү] гажих; далиу болох

дамжин I.20.1 ●●○ [ж.н] өртөө, боомт,

даль I.23.1 ●○○ (урга.) [ж.н] анхилам үнэртэй, зангилаа газар

мөнх ногоон мод, далийн ягаан, сурнаг

дамжлага I.18.1 ●●● [ж.н] дамжуулах

дальпуу I.12.1 ●○○ [ж.н] хөр цасыг хагалж үүрэгтэй байгууллага; шилжүүлэх хэрэгсэл,

зам гаргах зориулалттай хэрэгсэл

дамжуурга

дальс ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

дамжлуур I.5.1 ●○○ [ж.н] дамжлах үйлд

дальтан I.20.1 ●●○ [ж.н] даль жигүүртэн

ашиглах хэрэгсэл

дальтуу I.12.1 ●○○ [ж.н] зэвсэг хэрэглүүр

дамжуулагч I.4.1 ●●○ [ж.н] дайж явуулагч,

дам I.1.1 ●●○ [ж.н] дамнан холбосон юм; хүргэгч; дамжуулдаг юм, мэдээ ~, бараа ~

дамжин ирсэн юм

дамжуулалт I.3.1 ●●○ [ж.н] дамжуулах

дам I.1.1 ●○○ (амь.) [ж.н] шаахайн ул мэт үйлийн үр дүнг заасан нэр

хэлбэртэй далайн загас

дамжууламтгай ●○○ [тэ.н] дамжуулах

дам ●○○ [то.н] арван гурван оронтой тооны дуртай

нэр

дамжуур I.5.1 ●○○ [ж.н] дамнуур; дамжих

дам I.1.1 ●○○ [ж.н] саад, хөндөл, бартаа; ~ хэрэглүүр

тавих

дамжуурга I.18.1 ●●○ [ж.н] дамнуурга;

дам I.1.1 ●○○ [ж.н] арга, дадал, туршлага

дамжин явах гишгүүр

дамаа ●●○ (баймж.) [ж.н] дамаар, дамжсаар, дамжуурд- II.7.1 ●○○ [үй.ү] дамнуурдах

дам ~; улам, нэн, ~ муу болох

дамзай I.15.1 ●○○ (шаш.) [ж.н] бурхны шашны

дамар I.21.1 ●●● [ж.н] нэг зүйл хөгжмийн лам болон сүм хийдийн эдлэл хэрэглэл

зэмсэг, хонх ~; утасны гол

дамла- II.10.1 ●●● [үй.ү] юмыг үнэ өсгөн

дамар I.21.1 ●○○ [ж.н] монгол адууны тамга

дамжуулан худалдах

дамар ●○○ [тэ.н] ~ үг: элэг доог, ёж егөө үг

дамлагч I.4.1 ●●○ [ж.н] дамын худалдаа

дамаргана I.18.1 ●○○ (урга.) [ж.н] дамар шиг хийгч, дамчин, панзчин

хэлбэртэй замаг

дамна- II.10.1 ●●○ [үй.ү] дээгүүр хөндөлдөн

дамард- II.7.1 ●○○ [үй.ү] дамраар хөгжимдөх

орших; үе дамжин үргэлжлэх, он ~

дамарла- II.10.1 ●○○ [үй.ү] бусдыг доог тохуу дамнагч I.4.1 ●○○ [ж.н] дамнан явагч

болгох

дамнал I.1.1 ●○○ [ж.н] дамнах үйлийн нэр

дамарлагч I.4.1 ●○○ [ж.н] үгээр тоглож дамнал I.1.1 ●○○ [ж.н] шат дамнуур

102

103

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

дамнуур I.5.1 ●●○ [ж.н] дамнуурга

дангина- II.10.1 ●●○ [үй.ү] дан дан гэж

дамнуурга I.18.1 ●●○ [ж.н] хүн ба юмыг дуугарах; чангарах, ширүүсэх

дамжлан зөөх хэрэгсэл, өвчтөний ~, усны ~

дангинуур ●●○ [тэ.н] цариун дуутай

дамнуургад- II.6.1 ●○○ [үй.ү] дамнуурга дангүн I.2.4 ●○○ (урга.) [ж.н] шүхэртэн овгийн

хэрэглэн зөөх, дамнуураар цохих

олон наст өвс

дамнуурд- II.7.1 ●●○ [үй.ү] дамнуур хэрэглэн, данд- II.7.1 ●○○ [үй.ү] мөхөстөх, хүч ~

дамнуураар зөөх

данд- II.7.1 ●○○ [үй.ү] шорооны бөөмийг

дамнуурч I.4.1 ●○○ [ж.н] бараа таваарыг хэмхчин няцлах

дамнуурт зоож худалддаг наймаачин; данд I.3.1 ●○○ [ж.н] билгийн улирлын

дамнуураар хүн ба юмыг зөөгч

наймдугаар сар

дамнуурчин I.20.1 ●●○ [ж.н] дамнуур дандаа ●●● [ц.н] байнга, үргэлж

хэрэглэх хүн

дандай- II.1.1 ●●○ [үй.ү] дандгар болох

дампуу ●●○ [тэ.н] доройтсон, завхарсан; дандай I.15.1 ●○○ [ж.н] шатрын хайн шалаа

чанар муутай

дандайл- II.4.1 ●○○ [үй.ү] байнга шалах

дампуу I.12.1 ●○○ [ж.н] барьцаалан дандар I.21.1 ●○○ (шаш.) [ж.н] бурхны

зээлдүүлэх газар, данжийн пүүс

шашны их хөлгөний аймгийн тарнийн ёс

дампуур- II.5.1 ●●● [үй.ү] дампуу болох, дандга ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

Д ажлаа алдах, хүүршиж чанар муудах

дандгана- II.10.1 ●○○ [үй.ү] дэндгэнэх

дампуурал I.17.1 ●●○ [ж.н] дампуурах дандгар ●●○ [тэ.н] суурь муу, тогтворгүй

үйлийн нэр

дандгард- II.7.1 ●○○ [үй.ү] дандгар болох

дампууралт I.3.1 ●○○ [ж.н] дампуурах дандуур I.5.1 ●○○ [ж.н] шорооны бөөмийг

үйлийн үр дүнг заасан нэр

няцлах хэрэгсэл, багаж

дамсаг I.22.1 ●○○ [ж.н] хуурамч сүр, ~ гаргах

данж I.4.1 ●○○ [ж.н] хөндлөн тавьж суух мод

дамсагла- II.10.1 ●○○ [үй.ү] хуурамч сүр данж I.4.1 ●○○ [ж.н] зээлийн барьцаа

үзүүлэх

данжаад I.3.1 ●○○ [ж.н] пүүсийн эзэн хятад

дамт I.3.1 ●○○ [ж.н] аяга мэт хэлбэртэй уур

данжаадал- II.11.1 ●○○ [үй.ү] данжаад зан

дамцаг I.22.1 ●○○ [ж.н] тангараг, андгай

ааш гаргах, данжаад дуурайж авирлах

дамцагла- II.10.1 ●○○ [үй.ү] тангаргаа няцаж данжигч I.4.1 ●○○ [ж.н] мөнгө хүүлэгч, мөнгө

хоорондоо муудалцах

гүйлгэгч

дамчин I.20.1 ●●○ [ж.н] дамлагч, панзчин

данжил- II.11.1 ●○○ [үй.ү] данж авч юм

дамшиг I.22.1 ●●○ [ж.н] хор хөнөөл, уршиг; зээлүүлэх

олиггүй амьтан, бүтэлгүй этгээд

данжич I.31.1 ●○○ [ж.н] мөнгө хүүлэгч этгээд

дамшигла- II.10.1 ●●○ [үй.ү] тоглоом тохуу данжлаа I.12.1 ●○○ [ж.н] данжлах үйлийн нэр

хийх

данжлагч I.4.1 ●○○ [ж.н] данж барьцаалан

дамшиглал I.1.1 ●●○ [ж.н] дамшиглах зээлдүүлэгч

үйлийн нэр

данжуур I.5.1 ●●○ [ж.н] хөлгөн судар

дамшиглангуй ●○○ [тэ.н] дамшигласан данз I.3.1 ●●○ [ж.н] үхэр, морин тэрэг зэргийн

байдалтай

тавцан; монгол модон орны хөл

дан ●●● [тэ.н] ганц, өрөөсөн, давхар бус

даниг I.5.1 ●○○ (шаш.) [ж.н] хурал номын

дан I.16.1 ●○○ [ж.н] багтаамжийн хэмжээ, уншлагын ая дангийн хөг тэмдэглэл

хэмжих нэгж

данисда I.30.1 ●○○ (шаш.) [ж.н] сарны

дан ●○○ [а.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх, дүн ~ хийх, зурхайн хорин найман одны нэг

~ гэх

данс I.9.1 ●●● [ж.н] аливаа жагсаан

дан I.16.1 ●○○ [ж.н] гол урсаж байсан ором, тэмдэглэсэн бичиг, дэвтэр; банкны бүртгэл,

голын голдирол

сан, хөмрөг

дан ●○○ [ц.н] ямагт, дандаа, үргэлж

данс I.9.1 ●●○ [ж.н] харилцан хоршоолж

дан I.16.1 ●○○ (амь.) [ж.н] нэг зүйл царцаа

худалдаалахуй

данагар ●○○ [тэ.н] ханхар, сүрлэг

дансал- II.11.1 ●●● [үй.ү] дансанд тэмдэглэх

данагард- II.7.1 ●○○ [үй.ү] данагар болох

дансчин I.20.1 ●●○ [ж.н] данс тооцооны үйл

данагардуу ●○○ [тэ.н] данагар байрын

эрхлэгч

данай- II.1.1 ●○○ [үй.ү] данагар болох, данх I.9.1 ●●● [ж.н] цай агуулах сав; цавуу

бардамнах

хайлах сав

даналз- II.7.1 ●●○ [үй.ү] данагар юмны данхай- II.1.1 ●●○ [үй.ү] данхгар болох

чадамхайран хөдлөх, аашлах

данхай I.15.1 ●○○ [ж.н] тоглож хожигдон

данга ●●○ [тэ.н] давгүй, гайгүй, хэвийн

дахин даага нэхэх нь

дангаарчил- II.11.1 ●●○ [үй.ү] нийт даяараас данхал- II.11.1 ●○○ [үй.ү] шингэн зүйлийг

ангид байх

данханд хийх

дангар ●○○ [а.д.ү] дүнгэр ~ хийх, ~ гэх

данхалз- II.7.1 ●○○ [үй.ү] данхгар юмны байн

данги ●●○ [тэ.н] уяа зангилааны чанга; дуу байн хөдлөх

чимээний цариун; бие тэнхлүүн

данхам I.17.1 ●○○ [ж.н] өлзий хээ, ~ тамга

104

105

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

данхар ●●○ [тэ.н] данхгар

дарагдмал ●●○ [тэ.н] дарагдсан байдалтай,

данхард- II.7.1 ●○○ [үй.ү] данхар болох

нууж далдалсан байдал

данхардуу ●○○ [тэ.н] данхар байрын

дарагч I.4.1 ●○○ [ж.н] дарах үйлийг гүйцэтгэгч

данхас ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

дарай- II.1.1 ●○○ [үй.ү] даргар болох

данхга ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

даралз- II.7.1 ●○○ [үй.ү] даргар юмны байн

данхгана- II.10.1 ●○○ [үй.ү] данхгар юмны байн хөдлөх

үргэлжлэн хөдлөх

даралт I.3.1 ●●● [ж.н] цусны ~, агаарын ~

данхгар ●●○ [тэ.н] хүн амьтан ба юмны дээд даралтат ●●○ [тэ.н] даралт бүхий, ~ хөгжим

биеэрээ өргөн том, ~ толгой

даралхийл- II.4.4 ●○○ [үй.ү] байн дахин

данхгард- II.7.1 ●○○ [үй.ү] данхгар болох

дарах маягтай болох

данхгардуу ●○○ [тэ.н] данхгар байрын

дарам ●●○ [тэ.н] талбайн хэмжээс, алга ~

данхигана- II.10.1 ●○○ [үй.ү] данхигар юмны дарам I.17.1 ●○○ [ж.н] цувж дараалсан шинж

байн байн хөдлөх

дарам I.17.1 ●○○ [ж.н] амьтны нуруу дагуу

данхигар ●○○ [тэ.н] янхигар, хэвийн газар

хэмжээнээс том

дарамж I.4.1 ●○○ (шаш.) [ж.н] бөө мөргөлийн

данхигард- II.7.1 ●○○ [үй.ү] хэт данхигар зан үйл, тайлга тахилгын хөтөлбөр

болох

дарамт I.3.1 ●●○ [ж.н] дарж байгаа нь, тээр

данхигардуу ●○○ [тэ.н] данхигар байрын

дараа болох юм

данхий- II.1.4 ●○○ [үй.ү] данхигар болох

дарамтал- II.11.1 ●●● [үй.ү] дарамт үзүүлэх, Д

данхилз- II.7.1 ●○○ [үй.ү] данхигар юмны дарлах

байн байн хөдлөх

дарангуй ●●○ [тэ.н] дарамтлан захирах

данхис ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

байдал

данхраад- II.6.1 ●●○ [үй.ү] машиныг дарангуйл- II.4.1 ●●○ [үй.ү] дарамтлан

данхраадаар өргөж тулах

захирах, хүчирхэглэн дарж үйл хэрэг явуулах

данхраад I.3.1 ●●○ [ж.н] машиныг хөндийлөн дарангуйлагч I.4.1 ●○○ [ж.н] дарангуйлах

өргөж тулах төхөөрөмж

үйлийн эзэн

данч I.4.1 ●○○ [ж.н] данчуур, илүүр

дарангуйлал I.17.1 ●●○ [ж.н] дарангуйлах

данчил- II.11.1 ●○○ [үй.ү] илүүрдэх

үйлийн нэр, улс төрийн ~

данчуур I.5.1 ●○○ [ж.н] илүүр

даранзан I.16.1 ●○○ [ж.н] том, хурц сүх

даншиг I.22.1 ●●○ [ж.н] ихэс дээдэст дарва- II.10.1 ●○○ [үй.ү] далбагар юмны

зориулан хийх их найр, наадам

салхинд дэрвэх, далбах

даньс I.5.1 ●○○ [ж.н] бууны бянт засах дарвага ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

хэрэгсэл, сүмбэ

дарвагай ●○○ [тэ.н] дарвагар байдал, шинж

дар- II.3.1 ●●● [үй.ү] дээрээс доош болгохоор бүхий

хүчлэх; далдлах, хасах

дарвагайд- II.6.1 ●○○ [үй.ү] дарвагай болох

дар- II.3.1 ●●● [үй.ү] нөөцлөх, устгах, исгэх, дарвагана- II.10.1 ●○○ [үй.ү] дарвагар юмны

бойжуулах, бэхэлж уях

үргэлжлэн хөдлөх

дар ●○○ [а.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

дарвагануур ●●○ [тэ.н] зохисгүй зантай

дараа ●●● [ц.н] дэс ~; хожим, сүүлд, удаа ~

дарвагар ●●○ [тэ.н] хүний уруул зузаан, ам

дараа I.12.1 ●●○ [ж.н] тээр, садаа; дараас

том; сав суулганы ам амсар тэлүүн

дараавтар ●○○ [тэ.н] болсон хэрэг явдлын дарвагард- II.7.1 ●○○ [үй.ү] дарвагар болох

үе хавь

дарвагардуу ●○○ [тэ.н] дарвагар байрын

дараал- II.4.1 ●●● [үй.ү] дэс дараатай болгох; дарвай- II.1.1 ●●○ [үй.ү] дарвагар болох

дарааг алдуулахгүй, хуудас ~

дарвалз- II.7.1 ●○○ [үй.ү] дарвагар юмны

дараалал I.17.1 ●●● [ж.н] дараалах үйлийн байн байн хөдлөх

нэр, дэс дараа, цагаан толгойн ~

дарвалзуур ●●○ [тэ.н] дарвалзах нь их

дараас I.9.1 ●●○ [ж.н] дарсан юм, тээр дараа

дарван ●●○ [тэ.н] ам амсар нь хэвийнээс том

дараах ●●○ [тэ.н] дараагийн юм, дараагийнх нь

дарвас ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

дараач ●●○ [тэ.н] дараагийн, удаах

дарви- II.2.1 ●●● [үй.ү] бие биедээ татагдан

дарав I.21.1 ●○○ [ж.н] том хайч

хөөрөх

даравгай I.15.1 ●○○ [ж.н] нэг зүйл тогоо

дарвиа ●○○ [тэ.н] дарвимтгай

даравч I.32.1 ●○○ [ж.н] давирахад зориулан дарвиа I.12.1 ●○○ [ж.н] дарвих үйлийн нэр

гутлын өсгийд хадсан гөх

дарвиан I.2.1 ●○○ [ж.н] дарвиан, чимээ

даравч I.32.1 ●○○ [ж.н] юмыг дарах бооход шуугиан, хөл хөгжөөн

зориулан хийсэн юм

дарвигна- II.10.1 ●●○ [үй.ү] хэл чимчигнэх,

даравч I.32.1 ●○○ [ж.н] зарим эрэгчин ирвэгэнэх, бадайрах

шувууны хөлд ургасан эвэрлэг зүйл

дарвилт I.3.1 ●○○ [ж.н] дарвих үйлийн үр

дарагдал I.17.1 ●○○ [ж.н] дарагдах үйлийн дүнг заасан нэр

нэр

дарвимтгай ●●○ [тэ.н] дарвиж хөөрөх зантай

дарвимхай ●○○ [тэ.н] дарвих дуртай

104

105

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

дарвуул I.1.1 ●●○ [ж.н] онгоцны далбаа

даржилз- II.7.1 ●○○ [үй.ү] даржгар юмны

дарвуулга I.18.1 ●○○ [ж.н] дарвуул

байн байн хөдлөх

дарвуулт ●○○ [тэ.н] дарвуул бүхий

даржин ●●○ [тэ.н] тарчиг, хоосон, ядмаг

дарга I.18.1 ●●● [ж.н] удирдах тушаалтан

даржин I.20.1 ●○○ (шаш.) [ж.н] сүнс дуудах

даргай ●●○ [тэ.н] хатуу, хөшүүн, ширүүн

үед хэрэглэх таван өнгийн тууз, хив

даргайдуу ●○○ [тэ.н] даргай байрын

даржис ●○○ [а.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

даргал- II.4.1 ●●● [үй.ү] даргын үүрэг дариун ●○○ [тэ.н] хэцүү сүрхий, цариун ~

гүйцэтгэх, толгойлох

дарла- II.10.1 ●●○ [үй.ү] дарангуйлах

даргалагч I.4.1 ●○○ [ж.н] даргалах үйлийг дарла- II.10.1 ●●○ [үй.ү] байн байн дарах

гүйцэтгэгч

дарлага I.18.1 ●○○ [ж.н] эмээлийн ~, даруулга

даргамсаг ●○○ [тэ.н] даргалах дуртай, дарга дарлагдагч I.4.1 ●○○ [ж.н] дарлагдаж буй хүн

мэт авирлагч

дарлагдал I.17.1 ●○○ [ж.н] дарлагдах үйлийн

даргамсуу ●○○ [тэ.н] даргамсаг

нэр

даргана- II.10.1 ●○○ [үй.ү] даргар юмны дарлагч I.4.1 ●●○ [ж.н] дарлаж буй хүн

үргэлжлэн хөдлөх

дарлал I.1.1 ●●○ [ж.н] дарлах үйлийн нэр

даргар ●●○ [тэ.н] дардгар, дэрдгэр, хатуувтар

дарламтгай ●○○ [тэ.н] бусдыг дарладаг

даргард- II.7.1 ●○○ [үй.ү] хэт даргар болох

зантай

Д даргардуу ●○○ [тэ.н] даргар байрын

дарламхай ●○○ [тэ.н] дарлах дуртай

даргарх- II.7.1 ●●○ [үй.ү] даргын зан байдал дарлангуй ●●○ [тэ.н] дарлах зантай,

гаргах

дарласан байдалтай

даргархаг ●○○ [тэ.н] даргархах зантай

дарлуу ●○○ [тэ.н] дээрэнгүй, дарламтгай

дарги- II.2.1 ●●● [үй.ү] шингэн зүйлийн дармагла- II.10.1 ●○○ [үй.ү] илгэнд хээ

оргилон буцлах

дармал гаргах

дарги- II.2.1 ●●○ [үй.ү] адууны жигд хатирах, дармал ●●○ [тэ.н] хадгалж, нөөцөлсөн

шогших

дармал ●●○ [тэ.н] дүрс хээ зэргийг сийлсэн

дарги- II.2.1 ●○○ [үй.ү] хатаж агирах

нь, түүгээр дарж хэвлэсэн нь

даргиа ●●○ [тэ.н] үргэлжлэн оргилж байгаа дармалд- II.7.1 ●●○ [үй.ү] хэв дарах

байдал

дармалла- II.10.1 ●●○ [үй.ү] хэвд оруулах

даргиан I.2.1 ●○○ [ж.н] даргих байдал, дарс I.9.1 ●●● [ж.н] жимсний архи

даргих үйлийн нэр, дарвиан

дарс ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

даргиат- II.6.1 ●○○ [үй.ү] даргиан гаргах

дарсай- II.1.1 ●●○ [үй.ү] дарсгар болох

даргил- II.4.1 ●●○ [үй.ү] оргилох, буцлах

дарсалз- II.7.1 ●○○ [үй.ү] дарсгар юмны байн

даргил I.1.1 ●○○ [ж.н] цас, өвсөн дундуурх байн хөдлөх

зөрөг зам

дарсга ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

даргил I.1.1 ●○○ [ж.н] чулуурхаг газраар дарсгай ●○○ [тэ.н] арсгай

урсах усны урсгал

дарсгайдуу ●○○ [тэ.н] дарсгай байрын

даргир- II.5.1 ●○○ [үй.ү] ~ хийн дуугарч байх

дарсгана- II.10.1 ●○○ [үй.ү] дарсгар юмны

дард I.3.1 ●○○ [ж.н] алтан утсаар нэхсэн үргэлжлэн хөдлөх

торго, бага таж

дарсгар ●○○ [тэ.н] дардгар, арзгар

дардай- II.1.1 ●●○ [үй.ү] дардгар болох

дарсгард- II.7.1 ●○○ [үй.ү] хэт дарсгар болох

дардал I.17.1 ●○○ [ж.н] хөгжмийг дарах арга

дарсгардуу ●○○ [тэ.н] дарсгар байрын

дардалз- II.7.1 ●○○ [үй.ү] дардгар юмны байн дарсчин I.20.1 ●○○ [ж.н] дарс хийх

байн хөдлөх

мэргэжилтэй хүн

дардан ●●○ [тэ.н] өө бартаагүй, шулуун ~

даруй ●●○ [ц.н] удалгүй, сааталгүй, тэр

дардас I.26.1 ●●○ [ж.н] дарсан юм, ~ чулуу, дороо

тамганы ~

даруйвчил- II.11.1 ●○○ [үй.ү] хурдавчлах

дардас ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

даруйхан ●●● [ц.н] нэн даруй

дардга ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

даруу ●●○ [тэ.н] эгэл жирийн, төлөв томоотой

дардгай ●○○ [тэ.н] дардгар

даруу ●○○ [тэ.н] юмны сэжүүр доош болсон,

дардгана- II.10.1 ●○○ [үй.ү] дардгар юмны гудайсан

үргэлжлэн хөдлөх

даруувтар ●○○ [тэ.н] даруу шинж байдалтай

дардгар ●○○ [тэ.н] даргар, дарсгар

дарууд- II.6.1 ●●○ [үй.ү] даруу зан гаргах

дардгард- II.7.1 ●○○ [үй.ү] дардгар болох

даруудуу ●○○ [тэ.н] даруу байрын

дардгардуу ●○○ [тэ.н] дардгар байрын

даруул I.1.1 ●●○ [ж.н] дарлага, дарах

даржгар ●○○ [тэ.н] маш нимгэн

хэрэглүүр; төгөлдөр хуурын ~

даржгард- II.7.1 ●○○ [үй.ү] даржгар болох

даруул I.1.1 ●○○ [ж.н] тахианы оромж

даржиг ●○○ [а.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

даруул I.1.1 ●○○ [ж.н] тахиа, загасыг хөмрөн

даржигна- II.10.1 ●○○ [үй.ү] нимгэн хатуу барих тор

юмны үргэлжлэн доргиж дуугарах

даруулга I.18.1 ●●○ [ж.н] юмыг дарахад

даржигнуур ●●○ [тэ.н] даржигнаж байдаг

хэрэглэх зүйл

106

107

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

даруулга I.18.1 ●●○ [ж.н] хүмүүжил, хэв тэжээл, дарсан юм

журам

дарш- II.9.1 ●●○ [үй.ү] нягтарч хатуурах

даруулд- II.7.1 ●●○ [үй.ү] даруулга, татлага дарш- II.9.1 ●○○ [үй.ү] тахиа өндгөө дарах

хийж уях

даршаан ●○○ [тэ.н] нумын хөвч дүнгэнэн

даруулд- II.7.1 ●○○ [үй.ү] загас, шувууг дуугарах байдал

даруулаар барих

даршил- II.11.1 ●●● [үй.ү] ногоо ~, малын

даруулт ●○○ [тэ.н] даруул бүхий

тэжээл ~

дарх I.3.1 ●●○ [ж.н] эдлэл юмыг гараар хийж даршлага I.18.1 ●○○ [ж.н] даршлах үйлийн

мэргэжсэн ажил, гар урлал

нэр

дарх I.3.1 ●●○ [ж.н] халдашгүй эрх, эрх ~

дарь I.23.1 ●●○ [ж.н] тэсрэх бодис

дархаг I.22.1 ●○○ [ж.н] малын дагтаршсан дарь- II.13.1 ●○○ [үй.ү] халамцсан хүмүүс

баас

дарвин уух

дархад I.3.1 ●●○ [ж.н] Монгол угсаатны дас- II.6.1 ●●● [үй.ү] ижилдэн дотносох;

бүлгийн нэр

идээшин зохицох

дархал- II.11.1 ●●○ [үй.ү] дархан болгох; дасал I.17.1 ●●○ [ж.н] дасах үйлийн нэр,

мөнхлөх

ижил ~

дархал- II.11.1 ●●○ [үй.ү] дархны ажил хийх, дасамгай ●○○ [тэ.н] хялбархан дасдаг

гараар урлаж бүтээх

дасамтгай ●●○ [тэ.н] дасахдаа хурдан

дархан I.20.1 ●●● [ж.н] дарх хийдэг хүн

дасамхай ●○○ [тэ.н] ижилдэж дасахдаа Д

дархан ●●● [тэ.н] халдашгүй, дархлагдсан амархан

нь, ~ хил, ~ цаазтай газар

дасван I.16.1 ●○○ (амь.) [ж.н] хоёр настай

дархан ●●○ [тэ.н] бөхийн цолны чимэг, ~ цаа буга

аварга

дасгал I.1.1 ●●● [ж.н] сурч дадах тогтмол

дархач I.31.1 ●●○ [ж.н] уран дархан хүн

ажиллагаа, ~ ажил, ~ бодлого

дархгана- II.10.1 ●○○ [үй.ү] дархгар юмны дасгалж- II.9.1 ●●○ [үй.ү] дадаж боловсрох,

үргэлжлэн хөдлөх

дасгал хийх

дархгар ●○○ [тэ.н] дархайсан дүрстэй

дасгалжуулагч I.4.1 ●●● [ж.н] дасгалжуулах

дархгард- II.7.1 ●○○ [үй.ү] дархгар болох

үйлийг удирдан чиглүүлэх хүн, биеийн

дархи ●○○ [тэ.н] өнгө зүсмийн хольцолгүй, тамирын ~

цулгуй, ~ зээрд

дах I.9.1 ●●● [ж.н] хөрсийг нь дотогш

дархи I.13.1 ●○○ [ж.н] үндсээрээ булгарч харуулан өмсөх арьсан хувцас

унасан том мод

дахаа- II.1.1 ●○○ [үй.ү] хөвөн ноос зэргийг

дархига ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

шатааж галтай үнсээр нь цус тогтоох

дархигана- II.10.1 ●○○ [үй.ү] дархигар юмны дахал- II.11.1 ●○○ [үй.ү] дах өмсөх

үргэлжлэн хөдлөх

дахивар I.21.1 ●●○ [ж.н] дахин давтагдсан

дархигар ●○○ [тэ.н] янхигар том

нь, дахилт

дархигард- II.7.1 ●○○ [үй.ү] дархигар болох

дахилт I.3.1 ●●● [ж.н] аливаа үйлийг дахихуй;

дархилз- II.7.1 ●○○ [үй.ү] дархигар юмны дуу шүлгийн ~

байн байн хөдлөх

дахин ●●● [тө.ү] даяар, бүгдээр, нийтээр

дархир- II.5.1 ●○○ [үй.ү] олон хүний дахлай I.15.1 ●●○ (амь.) [ж.н] оройтож

тэмцэлдэн гүйх

төрсөн дорой хурга, ишиг

дархис ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

дахь- II.14.1 ●●● [үй.ү] ахин давтах, давтан

дархлаа I.12.1 ●●● [ж.н] дархлах үйлийн нэр, үйлдэх

өвчний ~ тогтоох

дацан I.16.1 ●●○ (шаш.) [ж.н] шашны ном

дархлаажуулалт

I.3.1

●●○

[ж.н] заах сургууль

дархлаажуулах үйлийн үр дүнг заасан нэр

дацан I.16.1 ●○○ [ж.н] хүйтэнд өмсөх гадуур

дархлал I.1.1 ●●○ [ж.н] дархлах үйлийн нэр

хувцас

дархтан I.2.1 ●○○ [ж.н] эрхтэн ~

дацгана I.18.1 ●○○ (урга.) [ж.н] замаг

дарц I.3.1 ●○○ [ж.н] дарах хүч, залгаа, дараа

даш- II.8.1 ●○○ [үй.ү] хэр хэмжээнээс хэтрэн

дарцаа I.12.1 ●○○ [ж.н] овоорон давхцах, явах

залгалдаа

даш I.4.1 ●○○ [ж.н] жижиг хадаг

дарцаг I.22.1 ●●● [ж.н] туг ~

даш I.4.1 ●○○ [ж.н] дээлийн зах тойронд

дарцагла- II.10.1 ●○○ [үй.ү] дарцаг мэт хадсан үс

харагдах, хөдлөх

дашимгай ●○○ [тэ.н] бялдууч, зусарч

дарчаа I.12.1 ●○○ [ж.н] шуугиан, хүнгэнээн, дашин I.16.1 ●○○ [ж.н] татлагын бүдүүн олс,

нижигнээн

даруулга

дарчигна- II.10.1 ●●○ [үй.ү] даржигнах

дашинга I.18.1 ●○○ [ж.н] юм өрж тавихад

дарчил- II.11.1 ●○○ [үй.ү] дарчих үйлийг зориулсан банз, мод

түргэн түргэн хийх

дашингат I.3.1 ●○○ [ж.н] хаалгагүй шүүгээ,

дарш I.11.1 ●●○ [ж.н] дарж хадгалсан малын хувцас хунар агуулах сав

106

107

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

дашмаг I.6.1 ●●○ [ж.н] шингэн зүйл агуулах толгод, ~ сондуул

сав

довго ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

дашням I.1.1 ●●● (шаш.) [ж.н] зурхайн ёсоор довгоно- II.10.2 ●○○ [үй.ү] довгор юмны

өлзий хутаг, бэлгэ төгөлдөр өдөр

үргэлжлэн хөдлөх

дашрал I.1.1 ●○○ [ж.н] сийлүүр хутга

довгор ●○○ [тэ.н] дорвогор, товхгор; биеэ

дашуун ●○○ [тэ.н] чихэрлэг, нялуун амт дээгүүр бодох зантай

бүхий

довгорд- II.7.2 ●○○ [үй.ү] довгор болох

дая- II.2.1 ●●○ [үй.ү] зам ташиж гарах

довжгонуур ●○○ [тэ.н] хөнгөн зан авиртай

дая- II.2.1 ●●○ [үй.ү] урт оосор, татлагын нэг довжоо I.12.2 ●●● [ж.н] шат гишгүүр, саравч

үзүүрээс жишүү даллан татах

бүхий бяцхан талбай

даяан I.2.1 ●●○ (шаш.) [ж.н] аглагт сууж хийх довжоол- II.4.2 ●●○ [үй.ү] довжоо тавих

бясалгал

довжоор- II.5.2 ●○○ [үй.ү] довжоо мэт болох

даяанч I.4.1 ●●○ (шаш.) [ж.н] даяан хийх хүн; довжуурга I.18.1 ●●○ [ж.н] довжоо

махыг цээрлэсэн хүн

довог I.22.2 ●○○ [ж.н] ов тов газар

даяанчил- II.11.1 ●●○ [үй.ү] даяан хийх

доволз- II.7.2 ●○○ [үй.ү] довор довор хийх

даяар ●●● [тө.ү] нийт хотлоор, бүх нийтээр

довон ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

даяарчил- II.11.1 ●●● [үй.ү] нийт даяарт довор ●○○ [а.д.ү] ~ ~ унших: бувтнах, гүвтнэх

Д хамаатай болгох

байдал

даяарчлал I.1.1 ●●● [ж.н] даяарчлах үйлийн доворхог ●●○ [тэ.н] дов толгод ихтэй

нэр

доворхуу ●○○ [тэ.н] доворхог; довтой төстэй

даяарш- II.9.1 ●●● [үй.ү] нийт даяарын довтлого I.18.2 ●○○ [ж.н] өрхний оосор

шинжтэй болох

довтломтгой ●○○ [тэ.н] байнга довтолж

даяаршил I.17.1 ●●● [ж.н] даяарших үйлийн байдаг, довтлох дайрах зантай

нэр, явц

довтломхой ●○○ [тэ.н] довтлох зантай

даяг I.6.1 ●○○ [ж.н] төвөд, монгол толь бичиг

довтол- II.11.2 ●●● [үй.ү] мориор ~; халдан

даяга ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

~; урагш ~

даягана- II.10.1 ●○○ [үй.ү] даягар юмны байн довтолгоо I.12.2 ●●● [ж.н] зэвсэгт ~

байн хөдлөх

довуу I.12.1 ●○○ [ж.н] бяцхан тогоо

даягар ●○○ [тэ.н] хөл тулгуур саригар муруй

довхор- II.12.2 ●○○ [үй.ү] зулгуйдах,

даял- II.4.1 ●●○ [үй.ү] алсуур тойрч явах

долдойдох

даялал I.17.1 ●●○ [ж.н] даялах үйлийн нэр

довцог I.22.2 ●●● [ж.н] бяцхан дов

даялга I.18.1 ●●○ [ж.н] монгол гэрийн дээвэр дог I.6.2 ●●○ [ж.н] юмны оройд чимэг болгон

дээгүүр ташуулдан татсан оосор

хийсэн юм

даялз- II.7.1 ●○○ [үй.ү] даяс даяс хөдлөх

догдгоно- II.10.2 ●○○ [үй.ү] төвлүүн, тогтуун

даялзуур ●○○ [тэ.н] даялзах чанартай

бус аашлах

даян ●●○ [тө.ү] хамаг бүх, нийт даяар

догдгонуур ●○○ [тэ.н] сэтгэл дэг дог хийсэн

даяр- II.5.1 ●●○ [үй.ү] уруудсан мал чиглэлээ байдал

өөрчилж явах

догдлол I.1.2 ●●○ [ж.н] догдлох үйлийн нэр

даяс ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

догдлонгуй ●○○ [тэ.н] догдолсон байртай

диваажин I.16.1 ●●● (шаш.) [ж.н] жаргалант догдлуун ●○○ [тэ.н] догдлох нь их

орон, сайн үйлийн үрээр төрөх амгалангийн догдол- II.11.2 ●●● [үй.ү] баярлах, уярах,

орон

яарах зэрэгт сэтгэл хөдлөх

дивангар I.5.1 ●●○ [ж.н] маш эрт болж догдолз- II.7.2 ●○○ [үй.ү] ихэд догдолж тэсэж

өнгөрсөн цаг хугацаа

ядан байх

дидан I.16.1 ●○○ (урга.) [ж.н] бут бутаар догдор I.21.2 ●○○ (амь.) [ж.н] цэнгэг усанд

ургадаг нэг зүйл цэцэг, алаг бамбуу

сүрэглэн амьдрах нэг зүйл загас

дийз I.9.4 ●○○ [ж.н] жижиг таваг

догжир I.21.2 ●○○ (шаш.) [ж.н] муу үйлийг

дийл- II.4.4 ●●● [үй.ү] ялах, давах; нэг тийш хариулах гүрэм, балин

хэлбийх

догивтор ●○○ [тэ.н] догь байрын

дийлэгч I.4.4 ●○○ [ж.н] ялагч, дийлсэн этгээд

догир- II.5.2 ●●○ [үй.ү] догь болох, догь суух

дийлэнх ●●○ [тэ.н] зонхи, олонх, ихэнх

догир ●○○ [тэ.н] хаширлаж башир суусан

дил I.1.4 ●○○ (урга.) [ж.н] маалинга, гүнжид байдал

ургамлын үр

догирх- II.7.2 ●○○ [үй.ү] догь зан гаргах;

динваа I.12.1 ●○○ (шаш.) [ж.н] бурхны шашны хашир догир байдал гаргах

гэлэн, хувраг хүний суудаг номт дэвсгэр

догирхог ●○○ [тэ.н] догь зан байдалтай

диц I.3.1 ●○○ [ж.н] мөнгөлөг өнгөтэй, халуунд догирш- II.9.2 ●○○ [үй.ү] элэгдэж хуучран

тэсвэртэй төмөрлөг

хэрэгцээгүй болох, өгөрших

дицэд- II.15.4 ●○○ [үй.ү] юмыг дицээр догирш- II.9.2 ●○○ [үй.ү] догир болох

өнгөлөх, диц түрхэх

догниун ●○○ [тэ.н] ухаан муутай, дүйнгэ

дов I.1.2 ●●● [ж.н] овгор товгор газар, ~ догноголз- II.7.2 ●○○ [үй.ү] морь малын

108

109

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

толгой дээш өлөлзөх

доёлз- II.7.2 ●●○ [үй.ү] доёгонох

догногоно- II.10.2 ●○○ [үй.ү] догногор юмны доёлзуур ●●○ [тэ.н] доёлзох зантай

үргэлжлэн хөдлөх

доён ●○○ [тэ.н] гон бие, гав ганц

догногор ●○○ [тэ.н] эв хавгүй өндөр

доёор- II.5.2 ●○○ [үй.ү] ганцаардах

догногорд- II.7.2 ●○○ [үй.ү] догногор болох

доёс ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

догнолз- II.7.2 ●○○ [үй.ү] догногор юмны дойгол ●○○ [тэ.н] муу золиг, зүдэг амьтан

байн байн хөдлөх

дойдгоно- II.10.2 ●○○ [үй.ү] дойдгор юмны

догол- II.4.2 ●●○ [үй.ү] хазганаж явах

байн байн хөдлөх

догол ●●○ [тэ.н] тэгш чацуу бус, булан дойдгор ●○○ [тэ.н] дээр доор гишгэх байдал,

мухартай, булан ~, ~ мөр

хазгар

догол I.1.2 ●●○ [ж.н] хонь малын хөл доголох дол I.1.2 ●○○ [ж.н] модны дурсны дотуурх

өвчин

хальс

доголд- II.7.2 ●●● [үй.ү] тэнцвэр алдагдах, дол I.1.2 ●○○ [ж.н] хал үзэж хашир суухад

жигд бус ажиллах

нэмэгдсэн ухаан самбаа

доголдол I.17.2 ●●● [ж.н] доголдох үйлийн долбин ●○○ [тэ.н] үзүүрээрээ гадагш, дотогш

нэр, алдаа ~

ээтийсэн эвэр

доголжин ●○○ [тэ.н] догол хэлбэрт

долги- II.2.2 ●●○ [үй.ү] ус цалгин түрэх

доголз- II.7.2 ●●○ [үй.ү] сэтгэл санаа долгил- II.4.2 ●●● [үй.ү] долгион гарч хөдлөх;

тогтворгүй болох

догдлох, булгилах

Д

доголон ●●○ [тэ.н] жигд бус гишгэн хазганаж долгилол I.17.2 ●●○ [ж.н] долгион гарч

явдаг

хөдлөх байдал

догон ●○○ [д.д.ү] дэгэн ~ хийх, ~ гэх

долгин ●●○ [тэ.н] омголон, догшин; ~ цолгин

догонц- II.7.2 ●●○ [үй.ү] доголох, нэг хөл долгинд- II.7.2 ●○○ [үй.ү] долгин болох

дээрээ явах

долгио I.12.2 ●●○ [ж.н] юмны ар араасаа

догонцог ●●○ [тэ.н] дэгэн догон

гарч ирэх хөдөлгөөн

догонцогло- II.10.2 ●●○ [үй.ү] догонцог долгиол- II.4.2 ●●○ [үй.ү] долгион гарах

байдал гаргах

долгиолог ●○○ [тэ.н] долгион мэт хэлбэртэй

догор I.5.2 ●○○ (урга.) [ж.н] нэг зүйл эмийн долгион I.2.2 ●●● [ж.н] далайн~; хэлбэлзлийн

ургамал, хөх түрүү

тархах явц, дууны ~, агаарын ~

догоц- II.6.2 ●○○ [үй.ү] нэг хөлөөр харайлах

долгионт- II.7.2 ●●○ [үй.ү] долгионтой болох

догоч- II.8.2 ●○○ [үй.ү] байн байн доголох

долгиот- II.6.2 ●●○ [үй.ү] долгиотой болох

догшид- II.15.2 ●○○ [үй.ү] уур омог, эрч хүч долгис- II.6.2 ●●○ [үй.ү] долгион, давлагаа

нь хэтрэх

ширүүсэх; догдлох

догшин ●●● [тэ.н] уур омог ихтэй, харгис долгит- II.6.2 ●○○ [үй.ү] омголон загнах,

хэрцгий; эрч хүчтэй

догшрох

догшир- II.12.2 ●●○ [үй.ү] догшин болох

долгонцог ●○○ [тэ.н] ховдог, шунахай, сувдаг

догширх- II.7.2 ●○○ [үй.ү] догшин авир гаргах

долгонцогд- II.7.2 ●○○ [үй.ү] долгонцог ааш

догшрол I.1.2 ●●○ [ж.н] догшрох үйлийн нэр

авир гаргах

догшуулга I.18.1 ●○○ (шаш.) [ж.н] сүлд долгонцогло- II.10.2 ●○○ [үй.ү] ховдоглон

догшуулах тайлга

шунахайрах

догь ●●○ [тэ.н] хашир туршлагатай

долгонцогт- II.7.2 ●○○ [үй.ү] долгонцог

догьд- II.7.2 ●○○ [үй.ү] догь болох

зантай болох

догьт- II.7.2 ●○○ [үй.ү] догь царай гаргах

долдгоно- II.10.2 ●●○ [үй.ү] зусардах,

догьшир- II.12.2 ●●○ [үй.ү] догь шинжтэй бялдууч зан гаргах

болох

долдгонуур ●●○ [тэ.н] зусарч, бялдууч,

додигор ●●○ [тэ.н] биеэ тоосон, ихэрхэг

зулгуйч

додий- II.1.2 ●●○ [үй.ү] додигор болох

долдой ●○○ [тэ.н] зусар зулгуйч, хэнэггүй

додом I.17.2 ●●○ [ж.н] нялхсыг арчлах, долдойвтор ●○○ [тэ.н] бага зэрэг долдой

багачуудыг засаж сургахуй

байрын

додомд- II.7.2 ●●○ [үй.ү] арчлах, тордох

долдойд- II.6.2 ●●○ [үй.ү] зусардах,

додомдлого I.18.2 ●○○ [ж.н] додомдох явдал

бялдуучлах; долилзох

доёглон ●○○ [тэ.н] мунхаг, тэнэг

долдойдуу ●○○ [тэ.н] долдой байрын

доёго ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

долдойл- II.4.2 ●○○ [үй.ү] хэрэгтэй, хэрэггүй

доёгоно- II.10.2 ●○○ [үй.ү] доёгор юмны үг дэлгэх; үгээр саймширч бялдуучлах

үргэлжлэх хөдлөх

долдойрх- II.7.2 ●○○ [үй.ү] долдой зан

доёгор ●○○ [тэ.н] урт нарийн бөгөөд үзүүр байдал гаргах

хэсэг муруй, ~ мод

долдойч ●○○ [тэ.н] долдой зантай

доёгорд- II.7.2 ●○○ [үй.ү] доёгор болох

долдойш- II.8.2 ●○○ [үй.ү] долдой шинжтэй

доёгордуу ●○○ [тэ.н] доёгор байрын

болох

доёий- II.1.2 ●○○ [үй.ү] доёгор болох

должго ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

108

109

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

должгой ●○○ [тэ.н] должгор, гилжгий, муруй

долооворт- II.7.2 ●○○ [үй.ү] хомхой долоох;

должгоно- II.10.2 ●○○ [үй.ү] должгор юмны малд долоовор өвчин тусах

үргэлжлэн хөдлөх

долоогоно I.18.2 ●●○ (урга.) [ж.н] бут мод,

должгор ●●○ [тэ.н] долиу, солиу, солжир

түүний жимсгэнэ

должилз- II.7.2 ●●○ [үй.ү] долир солжир долоогуур I.5.1 ●○○ [ж.н] уруулын дотор

юмны байн байн хөдлөх; долигонох, гарах үлхий яр, ~ үлд

зулгуйдах

долоодой I.15.2 ●○○ [ж.н] санчрын дагуул

должир ●●○ [тэ.н] солжир, долир

долоодос I.26.2 ●●○ [ж.н] долоосон юм,

долив ●○○ [д.д.ү] олив ~ хийх, ~ гэх, хэрэг нохойн ~

явдалд дурлах явдал

долоол- II.4.2 ●●○ [үй.ү] ам хэлээ байн байн

долигоно- II.10.2 ●●○ [үй.ү] зусардах, долоох

бялдуучлах; долилзох

долоол- II.4.2 ●○○ [үй.ү] долоо болох; долоо

долигонол I.1.2 ●○○ [ж.н] долигонох үйлийн долоогоор ангилах

нэр

долоолго I.18.2 ●●○ [ж.н] долоож иддэг юм

долигонуур ●●○ [тэ.н] зусар зулгуйч зантай

долоомтгой ●○○ [тэ.н] долоох дуртай;

долий- II.1.2 ●●○ [үй.ү] долир болох

долоох зуршилтай

долилз- II.7.2 ●●○ [үй.ү] долир хүн, амьтны долооно I.18.2 ●○○ (урга.) [ж.н] нэг зүйл

Д байн байн харах

ургамал

долилзуур ●○○ [тэ.н] доль зан байдалд долооц I.3.2 ●●○ [ж.н] долоодос, долоох юм

дадсан

долор ●○○ [тэ.н] хал үзсэн, хашир

долингор ●○○ [тэ.н] догь, хашир, хал дол долор- II.12.2 ●○○ [үй.ү] модны дол

үзсэн

ховхромтгой болох

долингор- II.5.2 ●○○ [үй.ү] долингор болох

долор- II.12.2 ●○○ [үй.ү] хал үзэж дол цохих

долингорд- II.7.2 ●○○ [үй.ү] долингор болох

долорш- II.9.2 ●○○ [үй.ү] догь долор шинжтэй

долингорло- II.10.2 ●○○ [үй.ү] хашир догь болох

байдал гаргах

долхигоно- II.10.2 ●○○ [үй.ү] сул холхих, дэгс

долингорт- II.7.2 ●○○ [үй.ү] долингор хөдлөх

байдалтай болох

долш I.4.2 ●○○ [ж.н] хэсэг хэсэг халцгайрсан

долингорш- II.9.2 ●○○ [үй.ү] долингор хужирлаг газар

шинжтэй болох

долшил- II.11.2 ●○○ [үй.ү] мал долш газраар

долио I.12.2 ●○○ [ж.н] солио, сольсон юм

хужирлах

долир ●●● [тэ.н] нүдний хүүхэн хараа хэвийн долшир- II.12.2 ●○○ [үй.ү] хужиртай болох,

биш; эвэр нь солиу буюу өрөөсөн

долш болох

долирд- II.7.2 ●○○ [үй.ү] долир болох

долшир- II.12.2 ●○○ [үй.ү] хал үзэж долор

долирдуу ●○○ [тэ.н] бага зэрэг долир

болох

долиу ●●○ [тэ.н] долир, далиу

доль- II.13.2 ●●○ [үй.ү] солих андалдах,

долиуд- II.6.1 ●○○ [үй.ү] долиу болох

өрөөсөн эврээр олих

долло- II.10.2 ●○○ [үй.ү] модны дурсыг доль ●●○ [д.д.ү] ~ цохих

хуулан авах

дом I.1.2 ●●○ [ж.н] уламжлалт анагаах засал;

доллого I.18.2 ●○○ [ж.н] өнгөц түрхэх элдэв аюулыг зайлуулах зан үйл

маажин тос

дом I.1.2 ●○○ (шаш.) [ж.н] чойрын дамжаа

доллогод- II.6.2 ●○○ [үй.ү] доллого түрхэх

төгсөхөд хийх баяр

доллогоч I.4.2 ●○○ [ж.н] доллого хийгч

домбо I.25.2 ●●● [ж.н] шингэн зүйл агуулах

доллуур I.5.2 ●○○ [ж.н] доллох хэрэгсэл

цоргогүй сав суулга

долно I.18.2 ●○○ (урга.) [ж.н] долоогонын өөр домбо I.25.2 ●○○ (урга.) [ж.н] нэг зүйл

нэр

ургамал

долов ●○○ [д.д.ү] өлөв ~ хийх, ~ гэх

домбогоно- II.10.2 ●○○ [үй.ү] домбого

доломгой ●●○ [тэ.н] ихэд хэлэмгий

домбого хийх, гэх

долонзой I.15.2 ●○○ (амь.) [ж.н] нэг зүйл домбогор ●○○ [тэ.н] домбойсон хэлбэртэй

шувуу

домбогорд- II.7.2 ●○○ [үй.ү] домбогор болох

долоо- II.1.2 ●●● [үй.ү] юмыг хэлээрээ арчих

домбогордуу ●○○ [тэ.н] домбогор байрын

долоо ●●● [то.н] тооны нэр

домбой- II.1.2 ●○○ [үй.ү] хөдөлгөөнгүй

долоовор I.21.2 ●●● [ж.н] хомхой хуруу, уран дүмбийж суух

хуруу, заах хуруу

домбол- II.4.2 ●○○ [үй.ү] домбонд юүлэх

долоовор I.21.2 ●●○ [ж.н] малын долоох домболз- II.7.2 ●○○ [үй.ү] домбогор юмны

мараа; долоож болохуйц үлдвэр, наалдвар

байн байн хөдлөх

долоовор I.21.2 ●●○ [ж.н] хомхой яр; малын домбонцор I.21.2 ●○○ [ж.н] домбоны оронцог

арьсны загатнуур гэм

домбоо ●○○ [тэ.н] балай, дүйнгэ

долооворд- II.7.2 ●●○ [үй.ү] долоовор домбос ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

хуруугаар өлгөн авах

домжил- II.11.2 ●○○ [үй.ү] хэрэг үйлийн

110

111

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

бүтэмжийг дотроо төлөвлөх

дондгор ●○○ [тэ.н] дондойсон хэлбэртэй

домий I.15.2 ●○○ (шаш.) [ж.н] өргөл тахилгын дондогмаа I.12.1 ●●○ [ж.н] хазайлгавч

зүйл

унадаггүй хүүхэлдэй

домно- II.10.2 ●●○ [үй.ү] домоор өвчин засах

дондой- II.1.2 ●○○ [үй.ү] дондгор юмны нэг

домно- II.10.2 ●●○ [үй.ү] ажил үйлийг хааш тал газарт хүрэхгүй байх

яаш гүйцэтгэх, хийсэн болж оромдох

дондолз- II.7.2 ●○○ [үй.ү] дондгор юмны

домногч I.4.2 ●○○ (шаш.) [ж.н] дом хийгч; үргэлжлэн хөдлөх

ажлыг ор нэр хийгч

донж I.4.2 ●●○ [ж.н] эв дүй, янз маяг

домнолго I.18.2 ●○○ [ж.н] домнох үйлийн нэр

донжго ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх

домнооч ●○○ (шаш.) [тэ.н] өвчнийг домоор донжгоно- II.10.2 ●●○ [үй.ү] донж маяг гарган

засдаг хүн; ажил үйлийг оромдогч

хөдлөх, аашлах

домнуур I.5.1 ●○○ [ж.н] домнон засах багаж донжгор ●○○ [тэ.н] донжгоносон байдалтай

хэрэглүүр

донжгордуу ●○○ [тэ.н] донжгор байрын

домог I.22.2 ●●● [ж.н] түүхт үйл явдал, ер донжиг ●○○ [тэ.н] адил, мөн чанар нэг

бусын үзэгдэл юмны тухай хууч яриа

донжий- II.1.2 ●●○ [үй.ү] донжгор болох

домогж- II.9.2 ●●○ [үй.ү] домог болох

донир I.5.2 ●○○ (шаш.) [ж.н] гэгээнтэнд

домогло- II.10.2 ●●○ [үй.ү] юмыг хааш яаш үйлчилдэг лам

хийх, оромдох, хийсэн дүр эсгэх

доно I.18.2 ●○○ [ж.н] эв дүй, онч, донж

домогло- II.10.2 ●●○ [үй.ү] домог болгон ярих

доноголз- II.7.2 ●○○ [үй.ү] сэтгэл Д

домогч ●●○ [ж.н] үлгэр домог хүүрнэгч

тогтворгүйтэх, уймрах

домс ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх: байн байн доноголзол I.17.2 ●○○ [ж.н] сэтгэл санааны

сорох

тайван бус байдал

домт- II.7.2 ●●○ [үй.ү] ам гэмтэх, хэлэн дээр донолз- II.7.2 ●○○ [үй.ү] доноголзох

цэврүү үсрэх

донрой I.15.2 ●○○ [ж.н] яр шархыг анагаах

домч I.4.2 ●●○ [ж.н] домоор засагч, эмч ~

нэг зүйл чулуулаг

домчил- II.11.2 ●●○ [үй.ү] арга дом хийх

донсол- II.11.2 ●●● [үй.ү] доргих, дэнслэх;

дон I.16.2 ●●○ [ж.н] ад ~; ад тотгор; хэт дур тогтворгүй болох

хүсэлтэй болсон нь

донсолгогч I.4.2 ●○○ [ж.н] донсолгох хүчин

дон ●○○ [а.д.ү] ~ ~ дуугаргах

зүйл

донгио ●●○ [тэ.н] тэнэг дүйнгэ

донсолгоо I.12.2 ●●○ [ж.н] донслох үйлийн

донгиовтор ●○○ [тэ.н] бага зэрэг донгио

нэр

донгиод- II.6.2 ●●○ [үй.ү] донгио болох

донсолгоон I.2.2 ●●○ [ж.н] дороос доргих

донгиодуу ●○○ [тэ.н] цовоо бус

чичиргээ, саад бартаанд овс товсхийн

донгиор- II.5.2 ●●○ [үй.ү] донгио болох

хөдлөх байдал

донгиот- II.6.2 ●●○ [үй.ү] донгио зан гаргах

донт- II.7.2 ●●○ [үй.ү] донтой болох, юманд

донго I.18.2 ●●○ [ж.н] зэмлэл, жавтий, хэт автаж хүсэн дурлах

буруушаал

донти I.8.2 ●●○ [ж.н] баавгайн цөс

донго I.18.2 ●○○ (урга.) [ж.н] халуун оронд донтон I.20.2 ●●○ [ж.н] донтой хүн

ургадаг, ороонго маягийн модны үр

донтор I.21.2 ●○○ [ж.н] судар номын нэрийг

донго I.18.2 ●○○ [ж.н] монгол үндэсний онож таних хавчуурга

цохих нэг зүйл наадгай, ~ хүртэх

донхго ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

донгог I.6.2 ●○○ (шаш.) [ж.н] лам хүний ууж донхгоно- II.10.2 ●○○ [үй.ү] донхгор юмны

хэлбэртэй хувцас

үргэлжлэн хөдлөх

донгод- II.6.2 ●●○ [үй.ү] зарим шувууны донхгор ●○○ [тэ.н] донхор, дэнхэр

дуугарах

донхгорд- II.7.2 ●○○ [үй.ү] донхгор болох

донгод- II.6.2 ●●○ [үй.ү] зэмлэх, буруушаах, донхгордуу ●○○ [тэ.н] донхгор байрын

сануулга өгөх

донхой- II.1.2 ●●○ [үй.ү] донхгор болох;

донгодогч I.4.2 ●●○ [ж.н] донгодон дуугарагч; халамцах

донгосогч, дэмий чалчигч

донхол I.17.2 ●●○ [ж.н] газрын гадаргуу дахь

донгодол I.17.2 ●○○ [ж.н] донгодолт

хотгор гүдгэр, энхэл ~, ~ газар

донгор I.5.2 ●○○ (амь.) [ж.н] гурван настай эр донхолз- II.7.2 ●○○ [үй.ү] донхгор юмны байн

цаа буга

байн хөдлөх

донгос- II.6.2 ●●○ [үй.ү] ярихын доромж үг, донхор ●○○ [тэ.н] донхгор, янхигар

донгодох, чалчих

донш- II.9.2 ●●○ [үй.ү] хэсүүчлэн тэнэх; энд

донгосол I.17.2 ●○○ [ж.н] донгосох үйлийн тэндээс тоншин юм авах

нэр

доншмол ●●○ [тэ.н] доншооч, тэнэмхий,

донгоч I.4.2 ●○○ (шаш.) [ж.н] манз, цав доншин явагч

зөөдөг хүн

доншоо I.12.2 ●●○ [ж.н] муухан шогшоо

дондгоно- II.10.2 ●○○ [үй.ү] дондгор байдал морины явдал

гаргах

доншооч ●○○ [тэ.н] дэмий хэсэмтгий зантай,

110

111

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

эрээ цээргүй дэмий ярьдаг

доохно ●●○ [о.н] доогуур, доор

доншуул ●●○ [тэ.н] тэнүүлч, хэсүүлч

доохнуур ●●○ [о.н] доогуур

доншуулчин ●●○ [тэ.н] доншооч, доншмол доош ●●● [о.н] дээш ~

хүн, хэрмэл тэнэмэл

доошид- II.15.2 ●●○ [үй.ү] доош болох

доншуур ●○○ [ж.н] хэсүүл, тэнүүл

доошил- II.11.2 ●●○ [үй.ү] доош болох,

доншуурла- II.10.1 ●○○ [үй.ү] хэсэх, тэнэх

уруудах доройтох, намжих дарагдах

доншуурчил- II.11.1 ●○○ [үй.ү] доншуучлах

дооших ●●○ [тэ.н] тогтсон цэгээс доошид

доншууч ●●○ [тэ.н] доншуучилж явагч

хамаарах зүйлс

доншуучил- II.11.1 ●●○ [үй.ү] айл хэсүүчлэх

доошлолт I.3.2 ●○○ [ж.н] доошлох үйлийн үр

доншуучлагч I.4.1 ●●○ [ж.н] доншуучлан дүнг заасан нэр

явагч

доошлуулга I.18.1 ●○○ [ж.н] доошлуулах

доншуучлал I.1.1 ●●○ [ж.н] доншуучлах үйлийн нэр

үйлийн нэр

дор ●●○ [тэ.н] чанаргүй тааруу, муу, дорой

доо I.12.2 ●○○ [ж.н] жад, хутга мэтийн үзүүрт дор ●○○ [а.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

углах төмөрлөг

дорви I.8.2 ●●○ [ж.н] чинээ, чадал

доог I.6.2 ●●● [ж.н] даажин, тоглоом наадам, дорвиж- II.8.2 ●●○ [үй.ү] дорвитой болох

элэг ~

дорвижуу ●○○ [тэ.н] дориун, дорвитой

Д доогло- II.10.2 ●●○ [үй.ү] бусдаар тоглоом маягийн

наадам хийх, элэглэж даажигнах

дорвил- II.4.2 ●○○ [үй.ү] хүч дорвиор

дооглогч I.4.2 ●○○ [ж.н] доог тохуу хийгч, шийдвэрлэх

элэглэн шоглогч, шооч

дорвилог ●●○ [тэ.н] дорвитой

доогломтгой ●○○ [тэ.н] доог тохуу хийдэг

дорво- II.10.2 ●○○ [үй.ү] дорвогор юмны

доогломхой ●○○ [тэ.н] доог тохуу хийх нэгэнтээ огцом хөдлөх

зантай

дорвого I.18.2 ●○○ [ж.н] жижиг тогоо, сав

дооглонгуй ●●○ [тэ.н] дооглосон янзтай

дорвого ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх, уруул

доогун I.2.1 ●○○ [ж.н] дээшээ ээтийж эргэсэн дорвойх байдал

дээврийн дан нуруу

дорвогоно- II.10.2 ●○○ [үй.ү] дорвого

доогуур ●●● [о.н] доод талаар, ~ явах; эцэст, дорвого хийх

сүүлд, адаг хавьд

дорвогор ●○○ [тэ.н] цорвогор

доогуурд- II.7.1 ●○○ [үй.ү] доогуур болох

дорвогорд- II.7.2 ●○○ [үй.ү] дорвогор болох

доогуурдуу ●○○ [о.н] доогуур байрын

дорвогордуу ●○○ [тэ.н] дорвогор байрын

доогуурла- II.10.1 ●○○ [үй.ү] юмыг доогуур дорвой- II.1.2 ●○○ [үй.ү] дорвогор болох;

болгон үзэх

санаа сэтгэл гутарч бодлогошрох

доогуурх ●●○ [тэ.н] доод талаарх

дорволз- II.7.2 ●○○ [үй.ү] дорвогор юмны

доогч I.4.2 ●○○ [ж.н] доог тохуу хийгч, байн байн хөдлөх

дооглогч

дорвон ●○○ [тэ.н] дорвогор

доод ●●● [тэ.н] дээд гэдгийн эсрэг утга; адаг дорвос ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

сүүл; бага, ~ шат, ~ тал

дорги- II.2.2 ●●● [үй.ү] гадаад хүчний

доодох ●●○ [тэ.н] доод тал

нөлөөгөөр чичрэн хөдлөх

доож I.4.2 ●○○ [ж.н] шаар шавхруу; дээж ~

доргил- II.4.2 ●●○ [үй.ү] олонтоо доргих

доожил- II.11.2 ●○○ [үй.ү] аль мууг нь сонгох

доргилго I.18.2 ●○○ [ж.н] доргих үйлийн нэр,

доожин ●○○ [тэ.н] адаг муу, адаг сүүл

доргилт

доожинч ●○○ [тэ.н] дорд үзэгч; тохуурхагч

доргилт I.3.2 ●●○ [ж.н] доргих явдал

доожинч I.4.2 ●○○ (амь.) [ж.н] модонд доргилуур I.5.1 ●○○ [ж.н] чичиргэх багаж

дүүжлэгдэх дуртай нэгэн зүйл бялзуухай

доргим I.1.2 ●○○ (шаш.) [ж.н] бурхан тахилын

доожоо I.12.2 ●●○ [ж.н] янз, үзэмж, ёоз

авдар, тавиур дээрх шогол

доолин I.16.2 ●○○ [ж.н] модоор хийдэг нэг доргио I.12.2 ●●○ [ж.н] доргих хөдөлгөөн,

зүйл чанартай цаас

нүргээн

доомбор I.5.2 ●●○ [ж.н] хөгжмийн зэмсэг

доргион I.2.2 ●●○ [ж.н] нүргээн, донсолгоо

доомборд- II.7.2 ●●○ [үй.ү] доомбороор доргиулалт I.3.1 ●○○ [ж.н] доргиулах үйлийн

хөгжимдөх

үр дүнг заасан нэр

доомборчин I.20.2 ●●○ [ж.н] доомбор доргиур ●○○ [тэ.н] доргих хөдөлгөөнтэй

тоглодог хүн

дорго I.25.2 ●○○ (амь.) [ж.н] суусрын овогт

доор ●●● [о.н] дээр гэдгийн эсрэг утга, дор

багтах сүүгээр бойжигч амьтан

доорд- II.7.2 ●●○ [үй.ү] хэт доор болох

доргомд- II.7.2 ●○○ [үй.ү] өсөлт нь дутуу

доорд ●●○ [тэ.н] доод, ~ ард

болох

доорогш ●●○ [ц.н] доод тийш

доргомж ●○○ [тэ.н] даруу зан байдал, ~ хүн

дооромбо I.18.2 ●○○ (шаш.) [ж.н] ном доргон ●○○ [тэ.н] бядуу, ядуу тарчиг

хаялцаж шалгарсан ламд олгох цол

дорд- II.7.2 ●●● [үй.ү] дор болох; муудах

доорх ●●○ [тэ.н] доод талд байгаа

дордгоно- II.10.2 ●○○ [үй.ү] дордгор юмны

112

113

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

байн байн хөдлөх

дотночломтгой ●○○ [тэ.н] дотночлон үзэх

дордгор ●○○ [тэ.н] дорсгор, дорвогор

зантай, найрсаг элгэмсэг харьцаатай

дордгорд- II.7.2 ●○○ [үй.ү] дордгор болох

дотогш ●●● [о.н] дотор тал руу, гадагш ~

дордгордуу ●○○ [тэ.н] дордгор байрын

дотогшдуу ●○○ [тэ.н] дотогшоо байрын

дордгос ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

дотогшид- II.15.2 ●●○ [үй.ү] дотогш болох

дордог I.22.2 ●○○ (шаш.) [ж.н] бурхны дотогшил- II.11.2 ●●○ [үй.ү] дотогш шилжих

шашны нэг зан үйл

дотогшлуур I.5.1 ●○○ [ж.н] дотогш болох юм

дордой- II.1.2 ●●○ [үй.ү] дордгор болох

дотон I.16.2 ●○○ [ж.н] дээлийн гадуур

дордой- II.1.2 ●○○ [үй.ү] эв эвдрэх

давхарлаж өмсдөг, ханцуйгүй цээжмэг

дордолз- II.7.2 ●○○ [үй.ү] дордгонох

дотонт I.3.2 ●○○ (амь.) [ж.н] нэг зүйл хотон

дориувтар ●○○ [тэ.н] дориун байрын

шувуу

дориун ●●○ [тэ.н] овоо сайн, нэлээн сайн

дотоод ●●● [тэ.н] ~ гадаад, ~ бодлого

дорно ●●● [о.н] зүүн зүг

дотоож I.11.2 ●●● [ж.н] дотуур хувцас

дорнод ●●● [о.н] дорно зүг, дорно зүгт байгаа

дотор ●●● [тэ.н] дотоод тал; дээл хувцас,

доровтор ●●○ [тэ.н] доохно, дооддуу

бөс барааны дотогш харах тал

дорогш ●●○ [о.н] бага доош, хэвтээ дотор ●●● [о.н] гэрийн ~, жилийн ~

байрлалын өмнө, урд тал

доторло- II.10.2 ●●● [үй.ү] дотор хийх;

дорогшил- II.11.2 ●●○ [үй.ү] доошлох

таргалж өөхлөх

дорой ●●● [тэ.н] сул ~, ~ буурай, ядуу ~

доторлогоо I.12.2 ●●○ [ж.н] доторлох үйлийн Д

доройвтор ●○○ [тэ.н] дорой байрын

нэр

доройд- II.6.2 ●●○ [үй.ү] дорой болох

доторх ●●○ [тэ.н] дотор буй

доройдуу ●○○ [тэ.н] дорой байрын

дотуур ●●● [тэ.н] дотоод, доторх, ~ бүрээс,

доройт- II.6.2 ●●● [үй.ү] бие дорой болох, ~ тамир

муудах; ядуурах, хоосрох; сүр хүчээ алдах

дотуурд- II.7.1 ●○○ [үй.ү] дотуур болох

доройтол I.17.2 ●●● [ж.н] доройтох үйлийн нэр

дотуурдуу ●○○ [тэ.н] дотуур байрын, арай

дором I.17.2 ●○○ [ж.н] шороон шуурга

дотуур

дором I.17.2 ●○○ (шаш.) [ж.н] шашны зан дотуурх ●●○ [тэ.н] дотуур байгаа

үйлд хэрэглэх гурвалжин балин

дотуурх- II.7.1 ●○○ [үй.ү] дотуурлан үзэх

доромж I.4.2 ●●○ [ж.н] номхон, хүлцэнгүй

дох I.3.2 ●○○ [ж.н] болсон шохой

доромжил- II.11.2 ●●○ [үй.ү] доромж үзэх

дохиго ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

доромжлогч I.4.2 ●○○ [ж.н] басамжлагч, дохигоно- II.10.2 ●○○ [үй.ү] дохигор юмны

дээрэлхэгч, дарлагч

үргэлжлэн хөдлөх

доромжлол I.1.2 ●●○ [ж.н] доромжлох дохигор ●●○ [тэ.н] урт, өндөр бөгөөд тахир

үйлийн нэр, дарлал ~

байдал

дорсго ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

дохигорд- II.7.2 ●○○ [үй.ү] дохигор болох

дорсгой ●●○ [тэ.н] шүдний давхарлаж дохигордуу ●○○ [тэ.н] дохигор байрын

ургасан байдал

дохигч I.4.2 ●○○ [ж.н] хамаарагч түшмэл

дорсгойвтор ●○○ [тэ.н] бага зэрэг дорсгой

дохий- II.1.2 ●●○ [үй.ү] дохигор болох, тахийх

дорсгойд- II.6.2 ●○○ [үй.ү] дорсгой болох

дохилго I.18.2 ●○○ [ж.н] дохих үйлийн нэр,

дорсгойдуу ●○○ [тэ.н] дорсгой байрын

дохих явдал

дорсгоно- II.10.2 ●○○ [үй.ү] дорсго дорсго дохилз- II.7.2 ●○○ [үй.ү] дохигор юмны дохис

хийх

дохис хөдлөх

дорсгор ●○○ [тэ.н] орсгор ~

дохилт I.3.2 ●●○ [ж.н] дохих үйлийн үр дүнг

дорсгорд- II.7.2 ●○○ [үй.ү] дорсгор болох

заасан нэр

дорсгордуу ●○○ [тэ.н] дорсгор байрын

дохин ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх, дохиго

дорсой- II.1.2 ●●○ [үй.ү] дорсгой болох

дохиго гэх

дорсолз- II.7.2 ●○○ [үй.ү] дорсос дорсос дохио I.12.2 ●●● [ж.н] бусдад мэдээ өгөх

хөдлөх

тэмдэг, ~ зангаа, гэрэл ~

досол I.17.2 ●○○ [ж.н] нэг зүйл чулуулаг

дохиол- II.4.2 ●●● [үй.ү] дохио өгөх

дотго I.18.2 ●●○ [ж.н] тогоо тавих тулгуур

дохиолбор I.5.2 ●●○ [ж.н] дохио, тэмдэг өгөх

дотно ●●● [тэ.н] ойр ~, найз нөхөр

хэрэгсэл

дотно ●●● [о.н] ~ гадна, дотор, дотоод

дохиолго I.18.2 ●○○ [ж.н] урай дуудлагын

дотнол- II.4.2 ●○○ [үй.ү] дотночлох, шадарлах

бүрээдэх аялгуу

дотнос- II.6.2 ●●● [үй.ү] дотно болох, дотнош

дохиолол I.17.2 ●●● [ж.н] дохиолох үйлийн

дотносог ●●○ [тэ.н] дотно байдалтай

нэр

дотносуу ●●○ [тэ.н] дотносог, элгэмсүү

дохиолуур I.5.1 ●●○ [ж.н] дохиолох хэрэглүүр

дотночил- II.11.2 ●●● [үй.ү] дотно элэгсэг дохиоч I.4.2 ●○○ [ж.н] дохио өгөгч хүн

найртайгаар үзэх

дохир ●●○ [тэ.н] дохигор

дотночирх- II.7.2 ●○○ [үй.ү] дотно элгэмсүү дохис ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

байх

дохиур I.5.1 ●●● [ж.н] хэнгэрэг, бөмбөр

112

113

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

мэтийг цохиж товшин дуугаргах хэрэгсэл

дөлөн I.16.3 ●○○ [ж.н] дэнгийн гал

дохиур I.5.1 ●●○ [ж.н] цэцгийн тоос агуулах дөлөнгүй ●●○ [тэ.н] дөлсөн байдалтай

эрхтэн

дөлөнцөг I.21.3 ●○○ [ж.н] монгол дээлийн

дохиурд- II.7.1 ●●○ [үй.ү] дохиураар цохих

ташаа дагах зах тал

доход- II.15.2 ●○○ [үй.ү] дох нялах, дох дөлөөд- II.6.3 ●○○ [үй.ү] дөлгөөдөх

түрхэх

дөлөөр- II.5.3 ●○○ [үй.ү] дөлгөөрөх

дохь- II.14.2 ●●● [үй.ү] дохио өгөх

дөлөр- II.12.3 ●○○ [үй.ү] модон савны

дош I.4.2 ●●● [ж.н] овойж мөстөн хөлдсөн уулзвар ангайх, салах; гагнаас салах

газар; овгор газар; харьяа, хамааны газар, дөлс- II.7.3 ●○○ [үй.ү] задрах, сарних

эзэмшил нутаг

дөлт ●○○ [тэ.н] дөл бүхий

дош I.11.2 ●●● [ж.н] овойж тогтсон газар

дөлтөс I.21.3 ●○○ (урга.) [ж.н] хүрээ мөгтөн

дошиж- II.16.2 ●○○ [үй.ү] дош олонтой болох

овгийн төрөл мөөг

дошил- II.11.2 ●●○ [үй.ү] дош гаргах, дош дөлүү ●●○ [тэ.н] хоорондоо зайтай, зайдуу

болох

дөлүүдүү ●○○ [тэ.н] дөлүү байрын, нэлээд

дошинцог I.21.2 ●○○ (урга.) [ж.н] нэг зүйлийн зайтай

ургамал

дөм- II.4.3 ●●○ [үй.ү] дөнгөж бололцох, арай

дошир- II.12.2 ●○○ [үй.ү] догшрох

гэж хүрэлцэх

Д дошит- II.15.2 ●●○ [үй.ү] дош мэт овойж дөмбүүл I.1.4 ●○○ [ж.н] голын ширэг, нуга

мөстөх

намагтай газрын жижиг дов сондуул

дөв ●○○ [баймж.] ~ дөрвөлжин

дөмгөр ●○○ [тэ.н] төвшин эелдэг зантай

дөвий- II.1.3 ●●○ [үй.ү] сүү буцлахын өмнө дөмгөрд- II.7.3 ●○○ [үй.ү] дөмгөр болох

бага зэрэг овойх

дөмнө- II.10.3 ●●○ [үй.ү] ор нэрийн төдий

дөг- II.4.3 ●○○ [үй.ү] арай ядах, дөнгөн данган хийх

болгох, чүү чамай хүргэх

дөмөг ●●○ [тэ.н] овоо, зэгсэн сайн

дөгдөнө I.18.3 ●○○ (амь.) [ж.н] бөднийн дөмөгдүү ●○○ [тэ.н] дөмөг байрын

дэгдээхэй

дөмөгчил- II.11.3 ●●○ [үй.ү] дөмгийг нь

дөгөө- II.1.3 ●○○ [үй.ү] бусдыг явуулж шилэх, сонгон авах

цаашлуулах, егөж ёжлох

дөмөлз- II.7.3 ●○○ [үй.ү] дөмс дөмс хийн

дөгөөд- II.6.3 ●○○ [үй.ү] шалтаглах, хатирах

нэрмээслэх, цаашлуулах, ёжлох

дөмөн ●○○ [д.д.ү] ~ ~ алхах

дөж ●●○ [а.ө] бог малыг туухад гарах аялга

дөмс ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

дөж ●○○ [тэ.н] дүлий дөжин, үг үл ойшоох дөмүүр ●○○ [тэ.н] оронцоглодог, аргацаадаг

зантай

байдал

дөжин ●●○ [тэ.н] дүлий ~ зан

дөнгө- II.10.3 ●●○ [үй.ү] хийж чадах; аргалах;

дөжир- II.12.3 ●●● [үй.ү] ажиггүй байх, үл хуурах

тоомсорлох, чих ~

дөнгө I.25.3 ●●○ [ж.н] ялтны хүзүү, гарт зүүх

дөжир ●○○ [тэ.н] бат бэх; алжааж цуцахгүй

гав

дөжирд- II.7.3 ●○○ [үй.ү] дөжир болох

дөнгөж ●●○ (баймж.) [үй.ү] тун саяхан, сая л;

дөжирлө- II.10.3 ●●○ [үй.ү] дөжир зан гаргах, ердөө, зөвхөн

тэвчээр гаргах, тэсвэрлэх

дөнгөл- II.4.3 ●○○ [үй.ү] дөнгө зүүх

дөжирш- II.9.3 ●●○ [үй.ү] дөжир болох, дөнгөн ●●○ (баймж.) [үй.ү] ~ данган, арай

залхан хойргоших

чамай

дөл I.9.3 ●●● [ж.н] галын сор, нөл

дөнгөө I.12.3 ●○○ (шаш.) [ж.н] лам хүний

дөл- II.4.3 ●●○ [үй.ү] халдаж ядах, цэрвэх, дотуур цамц

холдох

дөнгүүр ●●○ [тэ.н] арай дээр, арай олигтой

дөл I.1.3 ●○○ [ж.н] уулын хэвцгий, усны дөнгүүрдүү ●○○ [тэ.н] дөнгүүр байрын

хөвөөн дэх тэгш налуу газар

дөнгүүрлэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] шилж сонгох,

дөл ●○○ [тэ.н] энгийн, зүгээр, ерийн илүү байх

байдлаар, амиараа

дөндгө ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

дөлгөөвтөр ●○○ [тэ.н] бага зэрэг дөлгөөн, дөндгөнө- II.10.3 ●○○ [үй.ү] дөндгөр юмны

эелдэг, аяс намуун

үргэлжлэн хөдлөх

дөлгөөд- II.6.3 ●●○ [үй.ү] дөлгөөн байдалтай дөндгөр ●○○ [тэ.н] онцгор; суурь муутай

болох

дөндгөрдүү ●○○ [тэ.н] дөндгөр байрын

дөлгөөн ●●● [тэ.н] намуун тогтуун, төвшин дөндий ●○○ [тэ.н] ойр дотно биш, зайтай

намбатай, зөөлөн тааламжтай

дөндий- II.1.3 ●○○ [үй.ү] дөндгөр болох

дөлгөөр- II.5.3 ●●○ [үй.ү] дөлгөөн намдуу дөндийл- II.4.3 ●●○ [үй.ү] хөндийрүүлэх

болох

дөндийл I.1.3 ●○○ [ж.н] өрхийг тулж

дөллө- II.10.3 ●○○ [үй.ү] галын дөл бадрах

дөндийлөх мод, дөндийлөг

дөлөв ●○○ [д.д.ү] өлөв ~ хийх, ~ гэх

дөндөлз- II.7.3 ●○○ [үй.ү] дөндөс дөндөс

дөлөлз- II.7.3 ●○○ [үй.ү] дөллөх

хийх, гэх

114

115

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

дөндөлзүүр ●○○ [тэ.н] дөндөлзөн хөдөлдөг, дөрөвгөн I.20.3 ●○○ [ж.н] аяны жижиг тогоо

байр суурьгүй

дөрөвд- II.7.3 ●○○ [үй.ү] дөрвөн удаа болох,

дөндөс ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

дөрөв давхцах

дөндүүн ●○○ [тэ.н] дэндүү, хэтрэмтгий

дөрөвдэй I.15.4 ●○○ [ж.н] үхэр голдуу

дөнж I.4.3 ●●● (амь.) [ж.н] дөрвөн настай эм хөллөдөг дөрвөн мөөртэй тэрэг

үхэр, ~н үнээ

дөрөвлө- II.10.3 ●●○ [үй.ү] дөрөв хуваах,

дөнжгөнө- II.10.3 ●○○ [үй.ү] дөнжгөр зүйл дөрөв нугалах; дөрөв дөрвөөр болгох

үргэлжлэн хөдлөх

дөрөвлөөс I.9.3 ●○○ [ж.н] дөрөв хуваасны

дөнжгөр ●●○ [тэ.н] суурь муутай, ~ дэнжгэр

нэг

дөнжий- II.1.3 ●○○ [үй.ү] дөнжгөр болох

дөрөвцөө I.12.3 ●○○ [ж.н] дөрвөн хүний

дөнө I.18.3 ●●● (амь.) [ж.н] дөрвөн настай эр бүжих нэгэн зүйл бүжиг

үхэр, ~н үхэр

дөрөвч I.32.3 ●●○ [ж.н] ногт, цулбуур

дөөв I.1.3 ●○○ [ж.н] нэг зүйл хөлөгт тоглоом

дөрөвчил- II.11.3 ●●○ [үй.ү] ногтлох, дөрөвч

дөр I.1.3 ●●○ [ж.н] малын хамрыг цоолон өмсгөх

шургуулсан мод

дөрөлж I.4.3 ●●○ [ж.н] уул, ухаа газрын хөтөл

дөр I.1.3 ●●● [ж.н] юмны эв, эв дүй, ажлын ~

дөрөм I.17.3 ●○○ [ж.н] улайдмал төмөр,

дөрвөгөнө- II.10.3 ●○○ [үй.ү] дүрэлзэх, уялган төмөр

улалзах

дөрөмсөл- II.11.3 ●●○ [үй.ү] дээс дөрвөөр

дөрвөд I.3.3 ●●○ [ж.н] Монгол угсаатны томох, морийг дөрвөөр хөллөх

Д

бүлгийн нэр

дөрөмсөн ●●○ [тэ.н] дөрвөөр багцалсан

дөрвөл I.1.3 ●●○ [ж.н] хөгжимдөх, дуулах байдал; дөрвөөр томсон, сүлжсэн

дөрвөн хүнтэй хэсэг, хөгжмийн ~

дөрөнхэй ●○○ [тэ.н] зүрх зоригтой, халуун

дөрвөлж I.4.3 ●●● [ж.н] галын өр хавьцаа цустай, омголон

тавих түлээний хайрцаг

дөрөө I.12.3 ●●● [ж.н] эмээлийн гишгүүр,

дөрвөлж I.4.3 ●●○ [ж.н] дөрвөлжин юмыг унадаг дугуйн ~, шонд авирах ~

дөрөв хуваасны нэг

дөрөө I.12.3 ●○○ [ж.н] монгол адууны тамга

дөрвөлж I.4.3 ●○○ (урга.) [ж.н] олон наст дөрөөвч I.32.3 ●○○ [ж.н] нэг зүйл нарийн

өвслөг ургамал, шимтэглээ

гөлөм; тэмээний ~

дөрвөлжид- II.15.3 ●○○ [үй.ү] дөрвөлжин дөрөөвчил- II.11.3 ●●○ [үй.ү] дөрөөвч

болох

дөрөөлөх

дөрвөлжил- II.11.3 ●●○ [үй.ү] дөрвөлжин дөрөөл- II.4.3 ●●○ [үй.ү] дөрөө гишгэх

болгох

дөрөөлүүр I.5.4 ●●○ [ж.н] морь, малын

дөрвөлжин ●●● [тэ.н] дөрвөн өнцөгт

хэвлий тус газар, дөрөө хүрч дэлдэгдэх хэсэг

дөрвөлжиндүү ●○○ [тэ.н] дөрвөлжин дөрс ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

байрын

дөрсгө ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

дөрвөлжит ●○○ [тэ.н] дөрвөн талт, ~ хив дөрсгөнө- II.10.3 ●○○ [үй.ү] дөрсгөр юм

малгай

үргэлжлэн хөдлөх

дөрвөлжтөн I.2.3 ●○○ (урга.) [ж.н] эс нь дөрсгөр ●○○ [тэ.н] дорсгор, дордгор

дөрөв дөрвөөр хүй үүсгэж ургадаг ургамлын дөрсгөрд- II.7.3 ●○○ [үй.ү] дөрсгөр болох

овог

дөрсгөрдүү ●○○ [тэ.н] дөрсгөр байрын

дөргөн I.2.3 ●○○ [ж.н] ердийн хөсгийн зам, дөрсий- II.1.3 ●○○ [үй.ү] дөрсгөр, дөрдгөр

морин зам

болох

дөргөнө- II.10.3 ●○○ [үй.ү] дөргөр юмны дөрсөлз- II.7.3 ●○○ [үй.ү] дөрсгөр юм байн

үргэлжлэн хөдлөх

байн хөдлөх

дөргөр ●○○ [тэ.н] даргар, дөрдгөр

дөрүү I.12.4 ●○○ [ж.н] дөрвөн хуруу хэрийн зай

дөргөрд- II.7.3 ●○○ [үй.ү] дөргөр болох

дөт ●●● [тэ.н] ойр ~ , хялбар ~

дөргөрдүү ●○○ [тэ.н] дөргөр байрын

дөтвөлж I.4.3 ●○○ (урга.) [ж.н] тоонолжтон

дөрдгөнө- II.10.3 ●○○ [үй.ү] дөрдгөр юмны овгийн ганц наст өвс

үргэлжлэн хөдлөх

дөтлөл I.1.3 ●●○ [ж.н] дөтлөх үйлийн нэр

дөрдгөр ●●○ [тэ.н] дорсгор, дөрсгөр

дөтөд- II.15.3 ●●○ [үй.ү] ойртох, дотносох

дөрдгөрд- II.7.3 ●○○ [үй.ү] дөрдгөр болгох

дөтөл- II.11.3 ●●● [үй.ү] дөт замаар явах;

дөрдгөрдүү ●○○ [тэ.н] дөрдгөр байрын

ойртон дотносох

дөрдий- II.1.3 ●●○ [үй.ү] дөрдгөр болох, дөтөрхий ●○○ [тэ.н] ойр дөт, зэргэлдээ

дөрсийх

орших

дөрдөлз- II.7.3 ●○○ [үй.ү] дөрдгөр юмны дөтчил- II.4.3 ●●○ [үй.ү] дөт замаар явах

байн байн хөдлөх

дөх- II.6.3 ●●● [үй.ү] ойртох, газар ~, хугацаа

дөрдөс ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

~, ажил ~

дөрлө- II.10.3 ●○○ [үй.ү] дөр зүүх, юмыг эрх дөхөм ●●● [тэ.н] хялбар амар; ойр дөт

мэдэлдээ оруулах

дөхөмж I.4.3 ●●○ [ж.н] ахих, дөхөх боломж,

дөрөв ●●● [то.н] тооны нэр, ~н зүг, ~н бэрх

явц

114

115

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

дөхөмчил- II.11.3 ●●○ [үй.ү] дөхөм болгох, дугтам I.17.1 ●○○ [ж.н] ихэс дээдсийн ор

хялбарчлах

дугтар- II.12.1 ●●○ [үй.ү] угзран татах

дөхүү ●●○ [тэ.н] дөт ойрхон, дөхөж очихоор, дугтархийл- II.4.4 ●○○ [үй.ү] байн байн

ойр ~

дугтарсхийх

дөхүүвтэр ●○○ [тэ.н] бага зэрэг дөхүү

дугтач- II.16.1 ●●○ [үй.ү] байн байн дугтрах

дөхүүдүү ●○○ [тэ.н] дөхүү байрын

дугтраа I.12.1 ●○○ [ж.н] бөхийн мэх

дөч ●●● [то.н] тооны нэр

дугтрал I.1.1 ●○○ [ж.н] дугтрах үйлийн нэр

дөш I.11.3 ●○○ [ж.н] төмрийн зүйлийг тавьж дугтуй I.15.1 ●●● [ж.н] бийрийн ~, захидлын

давтах хэрэгсэл

~, ханцуйн ~

дөш I.11.3 ●○○ [ж.н] монгол адууны тамга

дугтуйл- II.4.1 ●●○ [үй.ү] дугтуйд хийх

дөшин I.16.1 ●○○ [ж.н] эгц шугам

дугуй I.15.1 ●●● [ж.н] унадаг ~

дөширхүү ●○○ [тэ.н] дөш мэт, дөштэй төстэй

дугуй ●●● [тэ.н] дугариг, дүгрэг, ~ еэвэн

дөшлүүр I.5.4 ●●○ [ж.н] төмөрлөгийн дээр дугуй I.15.1 ●○○ [ж.н] ганц модоор тавьсан

хээ гарган засахад хэрэглэдэг багаж

гүүр

дув ●○○ [баймж.] ~ дуугуй, огт дуугүй

дугуйвтар ●○○ [тэ.н] бага зэрэг дугуй

дув ●○○ [а.д.ү] дав ~: хурдан, түргэн гэсэн дугуйвч I.32.1 ●○○ [ж.н] дугуйны хамгаалагч

утгатай, давын өмнө

дугуйд- II.6.1 ●○○ [үй.ү] дугуй болох

Д дуг ●●○ [а.ө] шатар наадахад тэмээгээр дугуйдуу ●○○ [тэ.н] дугариг маягтай

дулахад өгүүлэх аялга

дугуйл- II.4.1 ●●○ [үй.ү] дугуй болгох,

дуг ●●○ [д.д.ү] ~ хийх, зүүрмэглэх

дүгрэглэх

дугаар I.5.1 ●●● [ж.н] дэс дарааг илтгэх дугуйлан I.16.1 ●●● [ж.н] утга зохиолын ~,

тэмдэгт, тоо

зургийн ~

дугаарла- II.10.1 ●●● [үй.ү] дугаар тавих

дугуйлбар I.5.1 ●○○ [ж.н] дугуйн гадуур

дугаарлал I.1.1 ●●○ [ж.н] дугаарлах үйлийн даруулдаг цагариг хэлбэрт бүрээс

нэр

дугуйлд- II.7.1 ●●○ [үй.ү] дугуй юм өнхрөх

дугаарлалт I.3.1 ●●○ [ж.н] дугаарлах үйлийн дугуйр- II.5.1 ●●● [үй.ү] дугуй болох

үр дүнг заасан нэр

дугуйчин I.20.1 ●●● [ж.н] дугуй унадаг хүн,

дугалуур I.5.1 ●○○ [ж.н] ширмэл ширдэг

~н тамирчин

дуган I.2.1 ●●● (шаш.) [ж.н] шашны мөргөл дудрай ●○○ [тэ.н] нялх балчир, жаахан; ядуу,

хийх, хурал ном хурах газар, сүм ~

дорой

дуганцаг I.22.1 ●○○ [ж.н] гэр маягийн сууц

дудрай I.15.1 ●○○ (амь.) [ж.н] эм илжиг

дуганцаг I.22.1 ●○○ [ж.н] эмэгтэй хүний охор дудран I.16.1 ●○○ (амь.) [ж.н] илжигний унага

түрийтэй гутал

дул- II.4.1 ●●○ [үй.ү] тэмээ таврах

дуганч I.4.1 ●○○ [ж.н] дуган харгалзагч

дул- II.4.1 ●●○ [үй.ү] шатар наадахад

дугар- II.5.1 ●●○ [үй.ү] найрын дугараа тэмээгээр шалах

тойруулан барих

дул- II.4.1 ●○○ [үй.ү] бусдын толгой руу

дугараа I.12.1 ●●○ [ж.н] ээлж дараа; найрт нударгалах

оролцсон хүн бүрд гардуулан барих айраг, дул- II.4.1 ●○○ [үй.ү] хөлөөр тэшиж гулгах

архи

дул I.1.1 ●○○ [ж.н] оч, гэрэл, цацраг, ~ татах

дугаранхай I.15.1 ●○○ [ж.н] гахайн нарийн дул ●○○ [тэ.н] тогтуун цэлмэг, урин дулаан,

гэдэс, тойронхой

~ өдөр

дугариг ●●● [тэ.н] дугуй хэлбэртэй

дулаа I.12.1 ●●○ [ж.н] тэмээний шалаа

дулаа I.12.1 ●○○ [ж.н] мөсөн дээр гулгасан

 дугариг

Монгол бичигт дугуриг гэж

бичдэг бөгөөд орчин цагийн

мөр

× дугараг

монгол хэлний дуудлагат

дулаавтар ●○○ [тэ.н] бага зэрэг дулаан

ойртуулан -риг дагавар гэж

дулаад- II.6.1 ●○○ [үй.ү] дулаан болох

× дугираг

үзэн дугариг гэж бичнэ.

дулаал- II.4.1 ●●● [үй.ү] дулаан болгох, гэр

дугаригдуу ●●○ [тэ.н] дугариг байрын

~, хувцсаа ~

дугаригла- II.10.1 ●●○ [үй.ү] дугариг болгох, дулаалалт I.3.1 ●○○ [ж.н] дулаалах үйлийн

дугуй болгох

үр дүнг заасан нэр

дугармаг I.6.1 ●○○ [ж.н] ингэний сүүгээр дулаалга I.18.1 ●●○ [ж.н] дулаалж

хийсэн идээний нэр, дуурмаг

зузаалахад хэрэглэх юм

дугаруул I.1.1 ●○○ [ж.н] тарианы үр цацсаны дулаан ●●● [тэ.н] биеийн ~, ~ өвөлжөө,

дараа дээгүүр нь даран чирэх хоёр чулуун нүдэнд ~

хүрд

дулаар- II.5.1 ●●● [үй.ү] цаг уур урин дулаан

дугжир- II.12.1 ●●○ [үй.ү] нам унтах, бөх болох

унтах, бөх нойрсох

дулаарал I.17.1 ●●○ [ж.н] дулаарах үйлийн

дугжуур- II.5.1 ●○○ [үй.ү] дуг хийж сэрэх

нэр

дугла- II.10.1 ●●○ [үй.ү] дуг тавих

дулааралт I.3.1 ●●○ [ж.н] дулаарах үйлийн

үр дүнг заасан нэр, цаг агаарын ~

116

117

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

дулаац- II.6.1 ●●● [үй.ү] биеийн жихүүцлийг дундад ●●● [о.н] дундуур, дунд үе, дунд хэр

арилгах, хүйтэн гэр орон дулаан болох

дундад- II.15.1 ●●○ [үй.ү] дундуурдах

дулаацуулагч I.4.1 ●●○ [ж.н] дулаан болгох дундаж ●●● [тэ.н] ойролцоо, барагцаа

хэрэгсэл

дундаж I.31.1 ●●○ [ж.н] юмны тоо хэмжээний

дулалз- II.7.1 ●●○ [үй.ү] дөл, гэрэл улалзах

нийлбэрийг тухайн нэгж тоонд хувааж

дулан ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

гаргасан хэмжээ

дулан I.16.1 ●○○ (амь.) [ж.н] нэг зүйл далайн дундал- II.11.1 ●●○ [үй.ү] сав дүүрснийг

загас

багасгах

дулар- II.12.1 ●○○ [үй.ү] тэнгэр хүйтрэн дундар- II.12.1 ●●○ [үй.ү] дунд хагас болох

хуйсганаж байснаа цэлмэг тунгалаг болох

дундах ●●● [тэ.н] гол дунд буюу хооронд

дулбан I.16.1 ●○○ [ж.н] гэрлийн туяа

байгаа

дулдуй I.15.1 ●○○ (шаш.) [ж.н] бурхан номын дундгуй I.15.1 ●●○ [ж.н] бөхийн мэх,

ёсны нэгэн зүйл шүтээн

дунгараа, ~ мэх

дулдуйд- II.6.1 ●●○ [үй.ү] эш баримт, түшиг дундгуйл- II.4.1 ●○○ [үй.ү] дундгуй мэх хийх

найдлага болгох; баримтад ~

дунджил- II.11.1 ●●○ [үй.ү] олон юмны

дулдуйч I.4.1 ●●○ [ж.н] дулдуй барин бадар дунджийг олох

эрэгч

дундуур ●●● [о.н] хоорондуур, дотуур,

дулиа I.12.1 ●○○ [ж.н] сарнин буй үүл

голоор, дунд хавиар

дулиар- II.5.1 ●○○ [үй.ү] дулиа арилан тэнгэр дундуурд- II.7.1 ●●○ [үй.ү] дундуур болох

Д

цэлмэгших

●○○ [тэ.н] дундуур байрын

дулим ●●○ [тэ.н] дутуу, дулимаг

дундуурла- II.10.1 ●●○ [үй.ү] дундуур нь

дулимаг ●●● [тэ.н] дульдах шинжтэй, дутмаг хуваах

хангалтгүй

дундуурх ●●○ [о.н] дундуур байгаа

дулимагд- II.7.1 ●●○ [үй.ү] дулимаг болох

дундчил- II.4.1 ●●○ [үй.ү] дундаж хэмжээг

дулимагдуу ●○○ [тэ.н] дулимаг байрын

гаргах, дунджид дүйлгэх

дулс ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, хурц гэрэл гэнэт дунж I.4.1 ●○○ [ж.н] морин хуур зэргийг

гэнэт гарах; улс улс хий, гэх

хөгжимдөх нумт хил

дуль ●○○ [тэ.н] дутуу, дулимаг

дуниар- II.5.1 ●●○ [үй.ү] дулаан тогтуун байх,

дульд- II.7.1 ●○○ [үй.ү] дульхан болох, хүч нүд талимаатан байх

мөхөстөх

дуниарт- II.7.1 ●●● [үй.ү] нүд ~

дульдуу ●○○ [тэ.н] дуль байрын

дунигар ●○○ [тэ.н] хээнцэр, чамин

дум ●○○ [а.д.ү] дам ~ сонсох, дамаа сонсох, дунигард- II.7.1 ●○○ [үй.ү] дунигар болох

там тум

дунигардуу ●○○ [тэ.н] дунигар байрын

думбагана- II.10.1 ●○○ [үй.ү] думбагар дунлий I.15.1 ●○○ (шаш.) [ж.н] шуумал

зүйлийн үргэлжлэн хөдлөх

бурхан

думбагар ●○○ [тэ.н] бумбагар

дунхай- II.1.1 ●○○ [үй.ү] төвлүүн тогтуун байх

думбай- II.1.1 ●○○ [үй.ү] думбагар болох, дунхалз- II.7.1 ●○○ [үй.ү] дунхгар хүний

бумбайх

хөдлөх, аашлах

думбалз- II.7.1 ●○○ [үй.ү] думбагар юмны үе дунхалзуур ●○○ [тэ.н] дунхалзан авирлагч

үе хөдлөх

дунхгана- II.10.1 ●○○ [үй.ү] дунхалзах

дун I.16.1 ●○○ [ж.н] монгол адууны тамга

дунхгар ●○○ [тэ.н] тохь томоотой, төв

дун I.16.1 ●○○ (амь.) [ж.н] нэг зүйл нялцгай байрын

биетэн, түүний ясан бүрхүүл

дунхгардуу ●○○ [тэ.н] дунхгар байрын

дунгал I.1.1 ●○○ [ж.н] дугариг хавчлага

дунш- II.9.1 ●●● [үй.ү] жирэмсэн эмэгтэй

дунгар I.5.1 ●○○ [ж.н] цагаан лавай, далайн өвдөх; архаг өвчин хөдөлж бага зэрэг өвдөх

хавчны бүрхүүл

дуншаа ●●○ [тэ.н] байнга дуншиж байдаг

дунгараа I.12.1 ●●○ [ж.н] бөхийн мэх, дунгуй

дуншаан I.2.1 ●○○ [ж.н] монгол төрөл хэлтэн

дунгина- II.10.1 ●○○ [үй.ү] эргэж тойрох, дуншилт I.3.1 ●●○ [ж.н] дунших үйлийн үр

үймрэх

дүнг заасан нэр

дунгуй I.15.1 ●●○ [ж.н] эргүүлэн хөмөрч дуншмал ●○○ [тэ.н] эргэлзэж тээнэгэлздэг,

унагах бөхийн мэх

~ зан

дунгуй I.15.1 ●○○ (амь.) [ж.н] гурван настай дуншуур ●○○ [тэ.н] дуншдаг, дуншсан

эм цаа буга

байдалтай

дунгуйл- II.4.1 ●●○ [үй.ү] дунгуй хийх

дунь- II.13.1 ●●○ [үй.ү] дунигар болох, дунийх

дунгуйр- II.5.1 ●●○ [үй.ү] дундгуй хэлбэртэй дур I.9.1 ●●● [ж.н] хүсэл, сонирхол, ~ хүрэх

болох, толгойгоороо тонгорцоглон унах

дураал ●○○ [тэ.н] усгал, ~ нүд

дунд ●●● [тэ.н] сургалтад хэрэглэж буй дүн, дурай- II.1.1 ●●● [үй.ү] тов тодорхой

үнэлэлт, ~ дүн

харагдах, нүдний өмнө ~

дунд ●●● [о.н] дүүрэн бус, юмны голд, төв, дурай ●○○ [а.ө] ~ ~: илжгийг дуудах аялга

дотор, хооронд

дурал I.17.1 ●○○ [ж.н] дур зориг; бага

116

117

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

хүүхдийн бусдаар түрээ барих зан

дурсгал I.1.1 ●●● [ж.н] дурсгах юм; үлдэж

дурамгай ●○○ [тэ.н] зоргоороо аашлах хоцорсон өв соёлын зүйл

зантай

дурсгалт ●●○ [тэ.н] дурсгал бүхий, ~

дурамж I.4.1 ●●○ [ж.н] дур хүсэл, сонирхол

цогцолбор

дуран I.16.1 ●●● [ж.н] холыг ойртуулж, ойрыг дуртгал I.1.1 ●●● [ж.н] дуртгах зүйл

холтуулж харуулах хэрэгсэл

дуртмал ●●○ [тэ.н] тунгалаг, хиргүй, хурц,

дуранбай I.15.1 ●●○ [ж.н] бичил зүйлийг гэгээн

харах дуран

дурхи I.13.1 ●○○ (амь.) [ж.н] морин зөгийтэй

дуранд- II.7.1 ●●● [үй.ү] дурангаар харах

төстэй, нэг зүйл зөгий

дурва- II.10.1 ●●○ [үй.ү] их дөл гарч түргэн дурш- II.9.1 ●●○ [үй.ү] дур хүсэл төрөх,

шатах

дуртай болох

дурвагана- II.10.1 ●○○ [үй.ү] гал хөгжин асах

дуршил I.17.1 ●●○ [ж.н] дурших байдал,

дурвагар ●○○ [тэ.н] унжгар, урвагар, доошоо хоолны ~

цорвогор

дус- II.6.1 ●●● [үй.ү] дусал дуслаар гоожих

дурвалаг I.22.1 ●○○ (урга.) [ж.н] малын дусаагуур I.5.1 ●●○ [ж.н] дусаах хэрэгсэл

тэжээлд хэрэглэдэг ургамал, муурын сүүл

дусаадас I.26.1 ●○○ [ж.н] дусаасан дусал

дурвалз- II.7.1 ●○○ [үй.ү] дурваганах

дусаал I.1.1 ●●○ [ж.н] дусаах үйлийн нэр

Д дургамд- II.7.1 ●○○ [үй.ү] тариа ургавч дусаалга I.18.1 ●●○ [ж.н] шингэнийг дусаах

цэцэглэхгүй байх

хэрэгсэл

дурган ●○○ [тэ.н] дутуу, цөөн

дусагна- II.10.1 ●●○ [үй.ү] дусах янзтай

дурги- II.2.1 ●●● [үй.ү] зоргоороо аашлах, болох, багахан дусах

дураараа ~

дусал I.17.1 ●●● [ж.н] шингэн тариа

дургүйдүү ●●○ [тэ.н] дургүй байдалтай

дусал I.17.1 ●●● [ж.н] юмны шингэн жижиг

дургүйлх- II.7.4 ●●○ [үй.ү] дургүйцэн мөхлөгөөр унасан хэсэг, усны ~

цааргалах

дусал- II.11.1 ●●○ [үй.ү] байн байн ширхэг

дургүйц- II.6.4 ●●● [үй.ү] дургүй байдлаа ширхгээр гоожих

илэрхийлэх

дусал I.17.1 ●○○ [ж.н] эр үрийн шингэн, сун

дургүйцэл I.17.4 ●●○ [ж.н] дургүйцэх үйлийн дусал I.17.1 ●○○ [ж.н] монгол бичгийн ялгах

нэр

цэг, тэмдэг

дурд- II.7.1 ●●● [үй.ү] дурсан хэлэлцэх; юмыг дусалт ●○○ [тэ.н] дусал бүхий

илэрхийлэн тэмдэглэх

дусвар I.5.1 ●○○ [ж.н] дусаж үлдсэн зүйл

дурд ●○○ [д.д.ү] ~ хийх, ~ гэх: үүрэглээд дуслуур I.5.1 ●○○ [ж.н] шингэн зүйлийг

сэрэх

багаар шүүрүүлэн гаргах хэрэгсэл

дурдал I.17.1 ●●○ [ж.н] дурдах үйлийн нэр; дут- II.6.1 ●●● [үй.ү] тоо хэмжээнд үл хүрэх,

дурдаж хэлсэн зүйл

хэрэгцээ шаардлага үл хангах

дурдан I.16.1 ●●○ [ж.н] нэг зүйл торго

дутаа- II.1.1 ●●○ [үй.ү] зугтаах, буруулах

дурдлага I.18.1 ●○○ [ж.н] дурдаж хэлсэн зүйл

дутагдал I.17.1 ●●● [ж.н] дутагдсан юм;

дуржигна- II.10.1 ●●● [үй.ү] үгийг түргэн ярих

дутагдах үйлийн нэр, алдаа ~

дурла- II.10.1 ●●● [үй.ү] дуртай болох, хүсэх дутал I.17.1 ●●○ [ж.н] биед хэрэгцээтэй

сонирхох, илүүд үзэх

бодис дутагдсанаас үүсэх эмгэг

дурлал I.1.1 ●●● [ж.н] дурлах үйлийн нэр, дуталт I.3.1 ●○○ [ж.н] дутах үйлийн нэр

хайр ~

дутмаг ●●○ [тэ.н] бүрэн биш

дурлалт ●●○ [тэ.н] дурласан, ~ хос

дутмагд- II.7.1 ●●○ [үй.ү] дутмаг болох

дурламтгай ●●○ [тэ.н] байнга дурладаг

дутмагдуу ●○○ [тэ.н] дутмаг байрын

дурламхай ●○○ [тэ.н] дурлах нь амархан

дутмагш- II.9.1 ●●○ [үй.ү] дутмаг шинжтэй

дурмаг ●●○ [тэ.н] дур муутайхан

болох

дурмас I.9.1 ●○○ (шаш.) [ж.н] бөө удган дутмагшил I.17.1 ●●○ [ж.н] дутмагших

нарын хэрэгсэл

үйлийн нэр

дурс- II.7.1 ●●● [үй.ү] өнгөрснийг нэхэн дутуу ●●● [тэ.н] хэрээс бага, бүрэн гүйцэд

санах, эргэн санах

бус, ~ дулим

дурс I.9.1 ●○○ [ж.н] өвс модны гадаад хальс

дутууд- II.6.1 ●●○ [үй.ү] дутуу болох

дурсаж- II.16.1 ●○○ [үй.ү] дурстай болох, дутуудуу ●○○ [тэ.н] дутуу байрын

модны хальс холтос нь зузаарах

дуу I.12.1 ●●● [ж.н] аялан дуулахад

дурсал I.17.1 ●●○ [ж.н] ой дурсамжийн сан

зориулсан богино хэмжээний шүлэглэсэн

дурсал- II.11.1 ●○○ [үй.ү] модны хальсыг зохиол, аялгууны найрал

хуулж авах

дуу I.12.1 ●●● [ж.н] сонсох эрхтэнд өртөх

дурсалт I.3.1 ●○○ [ж.н] дурсах үйлийн үр авиа чимээ; үг яриа

дүнг заасан нэр

дуугар- II.5.1 ●●● [үй.ү] дуу гаргах

дурсамж I.4.1 ●●● [ж.н] дурсан бодох, дуугаралт I.3.1 ●●○ [ж.н] дуугарах байдал,

өгүүлэх зүйл

хөгжмийн ~

118

119

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

дуугарамтгай ●○○ [тэ.н] дуугарах дуртай

сүүний айраг

дуугарамхай ●○○ [тэ.н] дуугарах нь олонтоо

дуурмагла- II.10.1 ●○○ [үй.ү] дуурмаг хийх;

дуугарц

I.3.1

●●○

[ж.н]

сонороор нойрмоглох

барагцаалсан дууны чанга сулын хэмжээ

дуурмал ●○○ [тэ.н] хурдан эргэлттэй,

дууд- II.6.1 ●●● [үй.ү] нааш нь ~; бичиг захиа идээшмэл

~; үнэ ~; уриалан ~

дуурс- II.7.1 ●●● [үй.ү] алдарших, алдар нэр

дуудаач I.4.1 ●○○ [ж.н] орилоо, донгодооч

түгэх

дуудагч I.4.1 ●○○ [ж.н] дуудах үйлийн эзэн

дуурсал I.17.1 ●●○ [ж.н] цуу, алдар

дуудлага I.18.1 ●●○ [ж.н] дуудах үйлийн нэр, дууруул I.1.1 ●○○ [ж.н] эргэлдүүлэн наадах

утасны ~

тоглоом

дуудууш I.4.1 ●○○ (амь.) [ж.н] нэг зүйл дууруул I.1.1 ●○○ [ж.н] чулуун бул

бялзуухай

дуурх- II.7.1 ●○○ [үй.ү] дуурхаг авиа болж

дууж- II.8.1 ●●○ [үй.ү] дуутай болох

хувирах

дуул- II.4.1 ●●● [үй.ү] дууг эгшиглүүлэх, дуурхаг ●○○ [тэ.н] дууны шинж голлосон, дуу

аялах

нь давамгай; авианы зохих орчинд дуутай

дуул- II.4.1 ●●● [үй.ү] сонсох, сураг ~

болж хувирдаг шинжтэй

дуулаач I.4.1 ●●○ [ж.н] дуу дуулах хүн, дуурхал I.17.1 ●○○ [ж.н] дуурхах үйлийн нэр

гоцлон ~

дуурь I.23.1 ●●● [ж.н] дуулалт жүжиг

дуулагч I.4.1 ●○○ [ж.н] дуулах үйлийн эзэн

дуурьс- I.23.1 ●○○ [үй.ү] эгшиглэх

Д

дуулал I.17.1 ●●○ [ж.н] шүлэг ~; төрийн ~

дуулалт ●●○ [тэ.н] дуулал голлон оролцсон,



дуурьсах

дуурь, дуулим зэрэг үгтэй

гарал нэг учир дуурьсах гэж

дуулал бүхий, ~ жүжиг

×

дуурсах

бичнэ.

дуулга I.25.1 ●●● [ж.н] төмөр малгай, хуяг ~

дуус- II.6.1 ●●● [үй.ү] барагдах; төгсөх;

дуулгавар I.21.1 ●○○ [ж.н] үг авах чанар

дүүрэх

дуулгавч I.32.1 ●○○ [ж.н] дуулганы гэр уут

дуусвар I.5.1 ●●○ [ж.н] хэрэг явдлын төгсгөл

дуулгал- II.4.1 ●○○ [үй.ү] дуулга өмсөх; дуусгавар I.21.1 ●●○ [ж.н] дуусгах үйлийн

хуяглах

нэр, төгсгөл

дуулгатан I.20.1 ●○○ [ж.н] дуулга бүхий дуусгал I.1.1 ●○○ [ж.н] дуусгавар, төгсгөл

хүмүүс

дуут ●●○ [тэ.н] дуу бүхий

дуулд- II.7.1 ●●● [үй.ү] сонстох

дуутуур I.5.1 ●○○ [ж.н] ~ ембүү, дөрвөөс

дуулиан I.2.1 ●●● [ж.н] цуурай; цуурхал үг

таван лангийн мөнгө

дуулил- II.4.1 ●○○ [үй.ү] дууль байдлаар дуучин I.20.1 ●●● [ж.н] дуулах мэргэжил

зохиох

эзэмшсэн хүн

дуулим ●●● [тэ.н] дуулиан болгом, магтан дууш- II.8.1 ●○○ [үй.ү] дуурхаг шинжтэй

дуулам, тэнүүн уудам

болох

дууль I.23.1 ●●○ [ж.н] найраглалын нэг төрөл

дух I.9.1 ●●● [ж.н] магнайн тус газар

дууль- II.13.1 ●○○ [үй.ү] арга, хүчээр бусдыг дух I.9.1 ●○○ [ж.н] хутга мэсийн ирийн эсрэг

дийлж дагуулах

тал, мөр

дуумаг I.22.1 ●○○ [ж.н] өвөг дээдсээс дух- II.6.1 ●○○ [үй.ү] хувцас арай гэж багтах,

уламжилсан сургаал

дөнгөж хүрэлцэх

дуур- II.5.1 ●○○ [үй.ү] хурдан эргэлдсэнээс духад- II.15.1 ●●○ [үй.ү] духан дээр цохих,

хэлбэр нь мэдэгдэхгүй болох; ёсчлон дуурайх

няслах

дуурай- II.1.1 ●●● [үй.ү] адил төстэй болох

духай- II.1.1 ●○○ [үй.ү] духгар болох

дуурайл I.1.1 ●●○ [ж.н] дуурайх үйлийн нэр, духалз- II.7.1 ●○○ [үй.ү] байн байн духайх

үлгэр ~

духас ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

дуурайлт I.3.1 ●○○ [ж.н] дуурайх үйлийн үр духга ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

дүнг заасан нэр

духгана- II.10.1 ●○○ [үй.ү] духгар юмны байн

дуураймал ●●○ [тэ.н] дуурайсан нь, жинхэнэ байн хөдлөх

бус

духгар ●●○ [тэ.н] урагшаа товгор

дуураймтгай ●○○ [тэ.н] дуурайхдаа духгард- II.7.1 ●○○ [үй.ү] духгар болох

чадамгай, дуурайх зантай

духгардуу ●○○ [тэ.н] духгар байрын

дуураймхай ●○○ [тэ.н] дуурайхдаа дуртай

дүв ●○○ [баймж.] ~ дүгрэг

дуурам I.17.1 ●○○ [ж.н] морины зөөлөн явдал

дүвлэ- II.10.4 ●○○ (шаш.) [үй.ү] бясалгах,

дуурам I.17.1 ●○○ [ж.н] зуурсан юмны нийц хурал ном хурах

сайтай байдал

дүвчигнэ- II.10.4 ●●○ [үй.ү] өвчигнөх,

дуурил- II.4.1 ●○○ [үй.ү] дуурь тоглох

сагсуурах

дуурилаг I.22.1 ●○○ [ж.н] дуу, бүжиг, жүжгээс дүвчигнэл I.1.4 ●○○ [ж.н] дүвчигнэх үйлийн

бусад үлгэр хэлэх, холбоо, шог яриа зэргийн нэр

олон зүйл хам урлаг

дүвчин I.20.4 ●○○ (шаш.) [ж.н] их хутагт,

дуурмаг I.6.1 ●○○ [ж.н] хоормог, ингэний

118

119

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

бясалгагч, сүр бадруулагч

дүйргэнэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] толгой эргэж,

дүвчирх- II.7.4 ●●○ [үй.ү] дүвчин зан гаргах

дотор муухайрах, мартамхай болох

дүг I.5.4 ●○○ (шаш.) [ж.н] найман тахилын нэг

дүйрэл I.17.4 ●●○ [ж.н] дүйрэх үйлийн нэр

дүгнэ- II.10.4 ●●● [үй.ү] үнэлж ~, дүн гаргах

дүйрэлт I.3.4 ●●○ [ж.н] дүйрэх үйлийн үр

дүгнэгэр ●○○ [тэ.н] дүнхгэр

дүнг заасан нэр

дүгнэгэрдүү ●○○ [тэ.н] дүгнэгэр байрын

дүйрэмбэ I.25.4 ●○○ (шаш.) [ж.н] зурхайн

дүгнэлт I.3.4 ●●● [ж.н] дүгнэх үйлийн үр дүнг ёсонд мэргэшсэн лам хүнд олгох эрдмийн

заасан нэр

зэрэг

дүгрэг ●●● [тэ.н] хэлбэр дугуй, төгрөг

дүйрэн ●○○ [тэ.н] тэнэг, мангуу, дүйнгэ

дүгрэгдүү ●○○ [тэ.н] дүгрэг байдалтай

дүйрэнгэ ●○○ [тэ.н] дүйнгэ, мулгуу

дүгрэглэ- II.10.4 ●●○ [үй.ү] дүгрэг болгох

дүйрэнгэд- II.6.4 ●○○ [үй.ү] дүйрэнгэ болох

дүгэр- II.12.4 ●○○ [үй.ү] тойрон эргэх

дүйрэнд- II.7.4 ●○○ [үй.ү] дүйрэн болох

дүд I.3.4 ●○○ [ж.н] ад зэтгэр, лай

дүйрэнт- II.7.4 ●○○ [үй.ү] дүйрэн болох

дүдгэнүүр ●○○ [тэ.н] тэвдүү, адгуу зантай

дүйц- II.6.4 ●●● [үй.ү] харилцан дүйж

дүдгэнэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] амандаа юм тохирох, дүйлцэх

гүвтнэх; яаруу тэвдүү хөдлөх

дүйц I.6.4 ●●○ [ж.н] таарч тохирох хэмжээ

дүднүүр ●○○ [тэ.н] дүднээ, дүднэх зантай

дүйцээ I.12.4 ●●○ [ж.н] тохироо, онолдоо

Д дүднээ ●○○ [тэ.н] бөвтнөх зуршилтай

дүйчин I.16.4 ●●● [ж.н] бурхны бодь хутгийг

дүдүү ●○○ [тэ.н] битүү бачимдуу

олсон, нирваан дүрийг үзүүлсэн өдөр

дүдэглэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] хөдөг шувууны дүл- II.4.4 ●●● [үй.ү] ямар нэг зүйлийг

дуугарах

биеэсээ гадагшлуулахаар хүчлэх

дүдэл- II.11.4 ●○○ [үй.ү] дүд болох, саад дүл ●●○ [ц.н] турш, шөнө ~

болох

Монгол бичигт дүли гэж бичих

дүжигнүүр ●○○ [тэ.н] бүгт, битүү чимээ

 дүл

бөгөөд эм үгийн гийгүүлэгч

гаргаж байдаг

бүгд зөөлөн тул кирилл бичигт

дүжигнэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] битүү, далд чимээ

эм үгэнд зөөлрүүлэх үүрэгтэй

сонсогдох; үймэлдэн гүйх

зөөлний тэмдэг хэрэглэхгүй.

× дөл

дүжигнээн I.2.4 ●○○ [ж.н] бүгт чимээ,

Тиймээс шөнө дүлээр гэж

бичнэ.

шуугиан; пижигнээн

дүзэм I.17.4 ●○○ (урга.) [ж.н] нэг зүйл исгэсэн дүл- II.4.4 ●○○ [үй.ү] мунгинаж түдэх

амтат жимс

дүл- II.4.4 ●○○ [үй.ү] шөнөжин унталгүй

дүй I.15.4 ●●● [ж.н] эв, эе, ур, гарын ~

өнгөрөх

дүй- II.1.4 ●●● [үй.ү] дүйцэх, тэнцэх таарах, дүл- II.4.4 ●○○ [үй.ү] бүтээх, хучих, дарах,

дөхөж очих

өрх ~

дүйв- II.4.4 ●●● [үй.ү] олны дүйвээнд дэмий дүлгэнүүр ●●○ [тэ.н] шийдвэртэй биш

автах, дагах; үймэх, бужигнах

байдал

дүйвүүлэг I.21.4 ●○○ [ж.н] дүйвүүлэх үйлийн дүлгэнэ- II.10.4 ●●○ [үй.ү] дүлж ядах; хариу

нэр

хэлж ядах, шийдэж ядах

дүйвүүлэгч I.4.4 ●○○ [ж.н] үймээн, дүйвээн дүлд ●○○ (баймж.) [тэ.н] хагаст, дунд зэрэгт,

дэгдээгч

шөнө дүл болтол

дүйвээл- II.4.4 ●○○ [үй.ү] дүйвээн гарах

дүлд ●○○ (баймж.) [ц.н] эгнэгт, эрхбиш,

дүйвээн I.2.4 ●●○ [ж.н] учир нь тодорхойгүй харин ч

үймээн хөгжөөн

дүлдгэнэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] дүлгэнэх, байж

дүйз I.3.4 ●○○ [ж.н] хоорондоо дүйж ижилссэн ядах

юм, хос зүйл

дүлзэн ●●○ [тэ.н] үсгүй халзан, мулзан

дүйзэл- II.11.4 ●○○ [үй.ү] юмыг ижлээр нь дүлий ●●● [тэ.н] чих сонсголгүй буюу сонсгол

авах

муутай

дүйл- II.4.4 ●○○ [үй.ү] харьцуулж хэмжих

дүлий I.15.4 ●○○ (урга.) [ж.н] нэг зүйл мөөг,

дүймэн I.16.4 ●●○ [ж.н] бэрх үгийг тэнгэрийн ~

түүвэрлэсэн тайлбар толь

дүлий ●○○ [тэ.н] гэрэл муутай, бүдэг

дүйнгэ ●●○ [тэ.н] ухаан муу, тэнэгдүү

дүлийр- II.5.4 ●●● [үй.ү] дүлий болох

дүйнгэд- II.6.4 ●●○ [үй.ү] дүйнгэ болох

дүлийрх- II.7.4 ●○○ [үй.ү] дүлий мэт аашлах

дүйнгэдүү ●○○ [тэ.н] дүйнгэ, тэнэг байрын

дүлийрэл I.17.4 ●●○ [ж.н] чих дүлий болохуй

дүйнгэр- II.5.4 ●●○ [үй.ү] дүйнгэ болох

дүлийт- II.6.4 ●○○ [үй.ү] сонсголгүй болох,

дүйнгэт- II.6.4 ●●○ [үй.ү] дүйнгэ гэм тусах

андуу сонсох

дүйнхор I.21.2 ●○○ (шаш.) [ж.н] цагийн дүм I.1.4 ●○○ (урга.) [ж.н] нэг зүйл мөнх

хүрдний номлол

ногоон мод

дүйнэг ●○○ [тэ.н] дүйнгэ

дүмбий- II.1.4 ●●● [үй.ү] дүлий мэт дуугүй

дүйр- II.5.4 ●●● [үй.ү] толгой манарах, ухаан байх

самуурах

дүмбэ ●●○ [тэ.н] дүлий, чимээгүй, дүлий ~

120

121

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

дүмбэгэр ●○○ [тэ.н] дүнсгэр, дүмбэгэр

эргэлдэх

дүмбэн ●○○ [тэ.н] хольцоогүй цэвэр; битүү

дүргэл- II.4.4 ●○○ [үй.ү] доргилох, нүргэлэх

дүн I.16.4 ●●● [ж.н] олон юмны нийлүүлсэн дүргээн I.2.4 ●●○ [ж.н] нүргээн, доргион

товчоо; сургалтын үнэлэлт

дүрд ●○○ [а.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

дүн ●●○ (баймж.) [ж.н] ид үе, ~ өвөл, ~ шөнө

дүрж- II.9.4 ●○○ [үй.ү] дүр зургийн шинжтэй

дүн ●○○ [а.д.ү] ~ дан хийх, гэх

болох

дүнбэ I.18.4 ●○○ [ж.н] үе мөч хавдах

дүржигнэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] дүржиг дүржиг

дүнбэт- II.6.4 ●○○ [үй.ү] дүнбэ өвчин тусах

дуугарах

дүнгүүр I.5.4 ●○○ [ж.н] бөөгийн дэлдэх дүржид I.19.4 ●○○ (урга.) [ж.н] нэг зүйл

зэмсэг

ургамал

дүнгүүрд- II.7.4 ●○○ [үй.ү] дүнгүүрээр дэлдэх

дүрлий- II.1.4 ●●○ [үй.ү] дүрлэгэр болох

дүнгэнүүр ●●○ [тэ.н] хөндий, бүдүүн дуутай

дүрлэг I.5.4 ●●○ [ж.н] идэх юмыг дүрж амт

дүнгэнэ- II.10.4 ●●○ [үй.ү] нүргэлэх дуу оруулагч шөл

үргэлжлэн гаргах, чих ~

дүрлэгэнэ- II.10.4 ●●○ [үй.ү] дүрлэгэр нүдээр

дүнгэнээн I.2.4 ●●○ [ж.н] дүнгэнэх чимээ

харах

дүнгэр ●○○ [а.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

дүрлэгэр ●●● [тэ.н] сормуус, хөмсөг ихтэй

дүнгэр I.5.4 ●○○ (шаш.) [ж.н] бөөгийн хэлтгий том алаг нүд

хэнгэрэг

дүрлэгэрд- II.7.4 ●○○ [үй.ү] дүрлэгэр болох

дүнгэрд- II.7.4 ●○○ [үй.ү] дүнгэр дэлдэх

дүрлэгэрдүү ●○○ [тэ.н] дүрлэгэр байрын

Д

дүнгэрэг I.21.4 ●○○ [ж.н] бөөгийн хэц, тал дүрлэлз- II.7.4 ●○○ [үй.ү] дүрлэгэр юмны

хэнгэрэг

байн байн хөдлөх

дүнжингарав I.5.1 ●○○ (урга.) [ж.н] сэрдэгтэн дүрс I.3.4 ●●● [ж.н] хэлбэр ~

овгийн олон наст өвс, цагаан лавай

дүрс ●○○ [а.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх: огцом

дүнз I.9.4 ●●● [ж.н] тайрсан бүдүүхэн урт уурлах

мод, ~н байшин

дүрс I.9.4 ●○○ [ж.н] модны хальс, дурс

дүнзэл- II.11.4 ●●○ [үй.ү] модыг дүнз болгох

дүрсгүйд- II.6.4 ●○○ [үй.ү] дүрсгүй болох

дүнс I.9.4 ●○○ (урга.) [ж.н] нэг зүйл тамхины дүрсгүйт- II.6.4 ●●○ [үй.ү] дүрсгүй зан гаргах

ургамал

дүрсгүйтэл I.17.4 ●○○ [ж.н] дүрсгүйтэх

дүнсгэр ●●○ [тэ.н] бүрхэг бүүдгэр, үг цөөтэй, үйлийн нэр

чимээ аниргүй

дүрслэг ●○○ [тэ.н] дүрсжүү, дүр дүрс

дүнсгэрд- II.7.4 ●○○ [үй.ү] дүнсгэр баргар тодорхой, ~ яриа, ~ хөдөлгөөн

болох

дүрслэгдэхүүн I.2.4 ●●○ [ж.н] дүрслэгдэж

дүнсгэрдүү ●○○ [тэ.н] дүнсгэр байрын

буй биет ба хүн амьтан

дүнсий- II.1.4 ●●○ [үй.ү] дүнсгэр болох, дүрслэл I.1.4 ●●○ [ж.н] дүрслэх үйлийн нэр

баргар царайлах

дүрслэлт I.3.4 ●●○ [ж.н] дүрслэх үйлийн үр

дүнхгэр ●●○ [тэ.н] өндөр, том юмны алсаас дүнг заасан нэр

бараалан харагдах, ~ уул

дүрст ●●○ [тэ.н] дүрс бүхий

дүнхгэрдүү ●○○ [тэ.н] дүнхгэр байрын

дүрсэж- II.15.4 ●●○ [үй.ү] дүрсээ олох,

дүнхий- II.1.4 ●●○ [үй.ү] дүнхгэр болох, дүрстэй болох

дүнхгэр үзэгдэх

дүрсэл- II.11.4 ●●● [үй.ү] дүрс гаргах, дүрсийг

дүнхүү ●●○ [тэ.н] мулгуу, дүйнгэ; уут, сав

дуурайн үйлдэх

дүнхүүдүү ●○○ [тэ.н] дүнхүү байрын

дүрсэлгээ I.12.4 ●○○ [ж.н] дүрслэх үйлийн

дүнхүүр- II.5.4 ●●○ [үй.ү] дүнхүү болох

нэр

дүнчүүр ●●○ [то.н] есөн оронтой тоо, зуун дүрхэр- II.12.4 ●●○ [үй.ү] үймэн шуугилдах

сая, арван голди

дүрш- II.9.4 ●○○ [үй.ү] дүр орох шинжтэй

дүр- II.3.4 ●●● [үй.ү] оруулах, далд хийх; болох

хөндлөнгөөс оролцох; чичих бүлэх

дүрэвч I.32.4 ●○○ [ж.н] үүргэвч сав

дүр I.5.4 ●●● [ж.н] утга зохиол, урлагт хувь дүрэвч I.32.4 ●○○ [ж.н] бороонд өмсөх гутал

хүний тодорхой онцлог, хэлбэрийг гаргасан дүрэлз- II.7.4 ●●● [үй.ү] дүрсхийх, гэнэт

тусгал, гол ~

бадрах, гал ~, уур ~

дүр I.1.4 ●●○ [ж.н] овор, дүрс, ~ байдал

дүрэлзүүр ●●○ [тэ.н] дүрэлзэхдээ хялбархан

дүр ●○○ [а.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

дүрэм I.17.4 ●●● [ж.н] хууль ~, үлгэр ~, ~

дүрвэ- II.10.4 ●●○ [үй.ү] хор хөнөөлөөс журам

олноороо зайлж буруулах, зугтаж холдох

дүрэмгүйт- II.6.4 ●●○ [үй.ү] зүггүйтэх, муу

дүрвэгч I.4.4 ●●○ [ж.н] дүрвэх этгээд

зан гаргах, хүчлэх, муйхарлах

дүрвэлт I.3.4 ●●○ [ж.н] дүрвэх үйлийн үр дүрэмд- II.7.4 ●●○ [үй.ү] маяг сүр үзүүлэн

дүнг заасан нэр

мэдэмхийрч захирах

дүрвээн I.2.4 ●●○ [ж.н] дүрвэх үйлийн нэр

дүрэмдүү ●○○ [тэ.н] ёс журмыг ягштал

дүргэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] доргих, нүргэлэх

биелүүлдэг зантай, хэт сүржин

дүргэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] усны тойрон эргэх, дүрэмдэгч I.4.4 ●●○ [ж.н] дүрэмдэн буй хүн,

120

121

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

дүрэмдэх зантай хүн

явах

дүрэмж- II.9.4 ●●○ [үй.ү] дүрэм журамтай дүүр- II.5.4 ●●● [үй.ү] дүүрэн болох, сав ~

болох

дүүр- II.5.4 ●●○ [үй.ү] дуусах, гүйцэх

дүрэмжилт I.3.4 ●●○ [ж.н] дүрэмжих явц дүүргэгч I.4.4 ●○○ [ж.н] дүүргэх үйлийн эзэн

байдлын нэр

дүүргэлт I.3.4 ●●○ [ж.н] дүүргэх үйлийн үр

дүрэмлэ- II.10.4 ●●○ [үй.ү] дүрэм болгох; дүнг заасан нэр

дүрмийг ёсчлон биелүүлэх

дүүрэг I.21.4 ●●● [ж.н] нийслэл, томоохон

дүрэмт ●●○ [тэ.н] дүрэм бүхий, ~ хувцас

хотын засаг захиргааны үндсэн нэгж

дүрэмчил- II.11.4 ●●○ [үй.ү] дүрэм болгон дүүрэлт I.3.4 ●○○ [ж.н] дүүрэх үйлийн үр дүнг

заах, дүрмийг даган мөрдөх

заасан нэр

дүү I.30.4 ●●● [ж.н] насаар бага, ах ~, эгч ~

дүүрэн ●●● [тэ.н] бялхмал, гүйцэд

дүү I.30.4 ●○○ [ж.н] амуу будааг хэмжих сав, дүүрэнгэ I.25.4 ●●○ [ж.н] дүүрэх хэмжээ

багтаамжийн нэгж

дүүрэндүү ●○○ [тэ.н] бага зэрэг дүүрэн

дүүг- II.3.4 ●●● [үй.ү] бүгчим халуун болох, дүүрээ I.12.4 ●●○ [ж.н] цорой, элгэнд

халуу ~

наалдаж ургасан нимгэн мах

дүүг- II.3.4 ●●○ [үй.ү] нүргэлэх, дүнгэнэн дүүрээ I.12.4 ●○○ [ж.н] дүүрч явах зүйл

сонстох

дүүсэг ●●○ [тэ.н] дүүгээ гэх сэтгэлтэй, дүүдээ

Д дүүгүүр I.5.4 ●●○ [ж.н] чулуу шидэх зэвсэг нэн хайртай

дүүгүүр I.5.4 ●●○ [ж.н] монгол бөхийн мэх

дүүхгэнэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] дүүхгэр юмны

дүүгүүрд- II.7.4 ●●○ [үй.ү] дүүгүүр мэх хийх

үргэлжлэн хөдлөх

дүүгүүрд- II.7.4 ●●○ [үй.ү] дүүгүүрээр шидэх, дүүхгэр ●●○ [тэ.н] дүүхийсэн өндөр

чулуу ~

дүүхгэрдүү ●○○ [тэ.н] дүүхгэр байрын

дүүгүүрчин I.20.4 ●○○ [ж.н] дүүгүүр шидэгч

дүүхий- II.1.4 ●●○ [үй.ү] хэвийн байдлаас

дүүгээн I.2.4 ●○○ [ж.н] доргин шуугих цуурай, өндөр харагдах

шуугиан; нэр алдрын дуурьсал

дүүхэлз- II.7.4 ●●○ [үй.ү] дүүхгэр юмны байн

дүүдий I.15.4 ●○○ [ж.н] дүүгийн өхөөрдөл байн хөдлөх

нэр

дүүхэлзүүр

●●○

[тэ.н]

дүүхэлзсэн

дүүдүү I.12.4 ●●○ [ж.н] модоор хийсэн хөдөлгөөнтэй

хүүхдийн тоглоомон машин

дүүч I.4.4 ●○○ [ж.н] дүүгийн ёсоор ахыг

дүүдүү I.12.4 ●○○ [ж.н] элгэн тал болоод хүндэтгэгч

салтаа нь онгорхой, хүүхдийн битүү хувцас

дүүчил- II.11.4 ●●○ [үй.ү] дүүгийн ёсоор ахыг

дүүдүү I.12.4 ●○○ [ж.н] дээл хувцас зэргийн хүндлэх; дүүгээ болгон өргөж авах

сул зах

дүүчлэл I.1.4 ●○○ [ж.н] дүүчлэх үйлийн нэр

дүүжгэнэ- II.10.4 ●●○ [үй.ү] юмнаас дүүш I.4.4 ●○○ [ж.н] нар баруунаа гудайж,

дүүжлэгдэн унжих

сүүдэр хүүшлэх үе

дүүжил- II.11.4 ●●● [үй.ү] өлгөн зүүх, дүхгэр ●○○ [тэ.н] хэвийн байдлаас онцгой

унжуулан тогтоох

өндөр, бахим бүдүүн

дүүжин I.16.4 ●●○ [ж.н] ~ даажин: хоёр тийш дүхий- II.1.4 ●●○ [үй.ү] бусдаас онцгой

савлах тоглоом

өндөр, бүдүүн харагдах; бөхийх

дүүжин I.16.4 ●○○ [ж.н] есөн эрүүгийн нэг, дүшин I.20.4 ●○○ (урга.) [ж.н] нэг зүйл төмс

дүүжлүүр

дэв- II.4.4 ●●● [үй.ү] жигүүрээ ~, дэвүүрээ ~,

дүүжинд- II.7.4 ●●● [үй.ү] дүүжингээр наадах

сэвэх, дэрвэх; бөхчүүдийн ~

дүүжлүүр I.5.4 ●●○ [ж.н] юм дүүжлэх дэв I.1.4 ●●○ [ж.н] бузар, цөв шүглэсэн муу

хэрэгсэл

юм, гай барцад

дүүжүү ●○○ [тэ.н] нэн алс, хол

дэв I.1.4 ●●○ [ж.н] тушаал, хэргэм зэргийн

дүүл- II.4.4 ●●● [үй.ү] нэгээс нөгөөд авирах, дэс дараа, зэрэг ~

үсрэх

дэв I.1.4 ●●○ [ж.н] дэвсэг, дэнж газар

дүүлгэр ●○○ [тэ.н] хөнгөн, хөөрүү, дэвгэнүүр ●●○ [тэ.н] дэвэлзүүр, хөнгөмсөг

болгоомжгүй

хөдөлгөөнтэй, аальгүй

дүүлгэрд- II.7.4 ●○○ [үй.ү] дүүлгэр болох

дэвгэнэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] байн байн дэвэх

дүүлгэрдүү ●○○ [тэ.н] дүүлгэр байрын

дэвдгэнэ- II.10.4 ●●○ [үй.ү] дэв дав хийн

дүүлгэрлэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] дүүлгэр байдал хөдлөх

гаргах

дэвдэр- II.12.4 ●○○ [үй.ү] морь малын туурай

дүүмгэр ●○○ [тэ.н] дүүмийсэн

элэгдэж, явахдаа сүүтэлзэх

дүүмж I.4.4 ●○○ [ж.н] ахмад настныг хүндлэх дэвдэч- II.16.4 ●○○ [үй.ү] байн байн дэвдрэх

элбэрэл

дэвж- II.9.4 ●●○ [үй.ү] дэгжих, дээшлэх

дүүмэд ●●● [тэ.н] насаар дүү

дэвжгэнэ- II.10.4 ●●○ [үй.ү] даарч чичрэх

дүүмэлз- II.7.4 ●○○ [үй.ү] дүүмийн дүүмийн дэвжил I.17.4 ●●○ [ж.н] дэвжих үйлийн нэр

үзэгдэх

дэвжилт I.3.4 ●●○ [ж.н] дэвжих үйлийн үр

дүүр- II.5.4 ●○○ [үй.ү] морь унахад өмнөө авч дүнг заасан нэр

122

123

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

дэвжүүн ●○○ [тэ.н] өөдөлж хөгжүүн болсон

дэвтээр ●○○ [тэ.н] ужид садар, архи, өнгөнд

дэвжээ I.12.4 ●●● [ж.н] барилдааны талбар, дурламтгай

наадмын ~

дэвүүр I.5.4 ●●○ [ж.н] сэрүүцүүлэхээр сэвэх

дэвжээ I.12.4 ●●○ [ж.н] ноос авахад дэвсэх хэрэгсэл

юм; зөөлөвч дэвсгэр

дэвүүр I.5.4 ●○○ (амь.) [ж.н] нэгэн зүйл загас

дэвжээр- II.5.4 ●○○ [үй.ү] дэвжүүн болох

дэвүүр I.5.4 ●○○ [ж.н] амуу тариа шигших,

дэвлэ- II.10.4 ●●○ [үй.ү] юмны байн байн цэвэрлэх хэрэгсэл, шигшүүр

дэвэх

дэвүүрд- II.7.4 ●●○ [үй.ү] дэвүүрээр сэвэн

дэвлэг I.5.4 ●○○ [ж.н] дэвэх үйлийн нэр

сэрүүцэх

дэвлээ I.12.4 ●○○ (амь.) [ж.н] хөх дэглийтэй дэвүүрд- II.7.4 ●○○ [үй.ү] дэвүүрээр будаа

адил болоод маш жижигхэн шувуу

шигших

дэврүү ●●○ [тэ.н] хөөрүү ~

дэвхлэг I.5.4 ●○○ [ж.н] онгоцонд суух буухад

дэврүүн ●●○ [тэ.н] хөөрүү цайлган, ~ сэтгэл

зориулсан дам гишгүүр шат

дэврэнгүй ●○○ [тэ.н] оргилуун, дэврүүн; дэвхлэгчин I.20.4 ●○○ [ж.н] онгоцны гишгүүр

дээш тэмүүлсэн, өндөр ургасан

тавих хүн

дэврээ ●○○ [тэ.н] хөөргөн, онгироо

дэвхрэг I.5.4 ●○○ (амь.) [ж.н] нэг зүйл шавж,

дэврээч ●○○ [тэ.н] хөөргөн, онгироо зантай

царцаахай

дэвс- II.7.4 ●●○ [үй.ү] хөлөө өргөж хүчтэй дэвхрэлт I.3.4 ●○○ [ж.н] дэвхрэх үйлийн үр

гишгэх

дүнг заасан нэр

Д

дэвс- II.7.4 ●●● [үй.ү] дэвсгэр болгож тавих

дэвхрээ ●○○ [тэ.н] дэвхэрч байдаг зан

дэвс I.3.4 ●○○ [ж.н] эмээлийн олонцог

байдал бүхий

дэвсвэр I.5.4 ●○○ [ж.н] өгүүлбэрийн суурь дэвхүүз I.3.4 ●○○ [ж.н] нэг зүйл саравчтай

мэдээлэл

малгай

дэвсгэр I.5.4 ●●● [ж.н] ор ~, ~ зураг, нутаг ~, дэвхцүүр ●●○ [тэ.н] дэвхэрч харайдаг зантай

~ мэдлэг

дэвхцэл I.17.4 ●○○ [ж.н] дэвхцэх үйлийн нэр

дэвсгэрлэ- II.10.4 ●●○ [үй.ү] гийгүүлэгч ~, дэвхэл- II.11.4 ●○○ [үй.ү] олонтоо дэвхрэх

өнгө будаг ~

дэвхэр- II.12.4 ●●● [үй.ү] үсэрч ~, ~ цовхрох

дэвсмэл ●●○ [тэ.н] дэвсэж тавьсан, ~ зам

дэвхэргэнэ I.18.4 ●○○ (урга.) [ж.н] баширтан

дэвсүүр I.5.4 ●●○ [ж.н] гэрийн шал

овгийн, ганц ба олон наст өвс

дэвсэг I.21.4 ●●○ [ж.н] тэгш дэв газар, дэвцэг

дэвхэрлэ- II.10.4 ●●○ [үй.ү] моринд харайн

дэвсэгнэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] дэвсэлхийлэх

мордох

дэвсэл- II.11.4 ●●○ [үй.ү] хөлөөр байн байн дэвхэц- II.15.4 ●●○ [үй.ү] дэвхэрхийлэх,

дэвсэх

дэвхлэх

дэвсэлхийл- II.4.4 ●○○ [үй.ү] дэвслэхчээ дэвхээ I.12.4 ●○○ [ж.н] өвс, зүлэг бүхий

болох

чийгтэй газар

дэвсэн I.16.4 ●○○ [ж.н] бяцхан дэв газар, дэвцэг I.21.4 ●●○ [ж.н] өндөрхөн, тэгш дэв

дэвсэг

газар, дэвсэг газар

дэвсэц I.19.4 ●○○ [ж.н] үндсэн хөг

дэвш- II.9.4 ●●● [үй.ү] дээш ахих, дээшлэн

дэвсээ ●○○ [тэ.н] дэвсмэл, үг яриа нялуун, дэгжих

налиг байдалтай

дэвшигч I.4.4 ●●○ [ж.н] дэвшиж буй хүн, нэр ~

дэвт- II.7.4 ●●○ [үй.ү] хатуу юм норж зөөлрөх

дэвшил I.17.4 ●●● [ж.н] дэвших үйлийн нэр,

дэвт- II.7.4 ●●○ [үй.ү] дэвтэй болох

хөгжил ~

дэвтмэл ●●○ [тэ.н] дэвтэж зөөлөрсөн

дэвшил- II.11.4 ●○○ [үй.ү] давшлах

дэвтэнгэ ●○○ [тэ.н] дэвтсэн байдал

дэвшилт I.3.4 ●●○ [ж.н] дэвших үйлийн үр

дэвтэнгэш- II.8.4 ●○○ [үй.ү] дэвтэх шинж дүнг заасан нэр

орох

дэвшилтэт ●●○ [тэ.н] дэвшилт бүхий

дэвтэр I.21.4 ●●● [ж.н] давхарлан үдсэн дэвшүүлэгч I.4.4 ●○○ [ж.н] дэвшүүлэх этгээд

цаас; ном бичгийн нэг боть, ном ~

дэвэг I.17.4 ●●○ [ж.н] зуухны ёроол; зуухны

дэвтэр- II.12.4 ●○○ [үй.ү] морь, малын ул үнс тосох шургуулга

таваг халж элж сүйдэлзэх; шувуу далавчаа дэвэг I.17.4 ●○○ [ж.н] зүлэг газар, нуга,

газар шүргүүлэн нисэх

хадлан

дэвтэрлэ- II.10.4 ●●○ [үй.ү] дэвтэрт бичих; дэвэл- II.11.4 ●●○ [үй.ү] шингэн юм дэврэн

дэвтэр болгон товхих

оргилох, өөдлөн дэгжрэх

дэвтэрлэгч I.4.4 ●●○ [ж.н] үдэж товхих хүн

дэвэл I.17.4 ●○○ [ж.н] чадвар, тэсвэр

дэвтээл I.1.4 ●●○ [ж.н] дэвтээх ус

дэвэлз- II.7.4 ●●○ [үй.ү] хөвхөлзөн хөдлөх

дэвтээлт I.3.4 ●●○ [ж.н] дэвтээх үйлийн үр дэвэлзүүр ●●○ [тэ.н] дэвэлзэн хөдлөмтгий,

дүнг заасан нэр

салхинд ~

дэвтээлэг I.21.4 ●○○ [ж.н] дэвтээх үйлийн дэвэлт I.3.4 ●●○ [ж.н] дэвэх үйлийн үр дүнг

нэр

заасан нэр

дэвтээмэл ●●○ [тэ.н] дэвтээж зөөлрүүлсэн

дэвэлхийл- II.4.4 ●○○ [үй.ү] дэвэх мэт болох

122

123

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

дэвэн ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

бөмбөлөг

дэвэн ●○○ [тө.ү] ~ галав, ~ дэлхий

дэгдээхэй I.15.4 ●●○ (амь.) [ж.н] хараахан

дэвэн I.16.4 ●○○ (урга.) [ж.н] нуур намгийн нисэж чадахгүй шувууны зулзага, галууны ~

хөвөөн дэх сондуул

дэгж- II.9.4 ●●● [үй.ү] дээшлэн дэвжих;

дэвэр- II.12.4 ●●○ [үй.ү] асгарах, оргилох

өөдлөн сайжрах

дэвэр I.21.4 ●●○ [ж.н] шингэн зүйл хийх сав

дэгжид- II.15.4 ●●○ [үй.ү] дэгжин болох

дэвэр I.21.4 ●○○ (амь.) [ж.н] зарим амьтан, дэгжил I.17.4 ●●○ [ж.н] дэгжих үйлийн нэр

шувууны үр зулзага, дэгдээхэй

дэгжилт I.3.4 ●●○ [ж.н] хөгжил дэвжил

дэвэргэл I.1.4 ●○○ [ж.н] уран зохиолын дэгжин ●●● [тэ.н] хээнцэр гоёмсог

найруулгын арга

дэгжинд- II.7.4 ●●○ [үй.ү] дэгжин болох

дэвэргэн ●●○ [тэ.н] хөөргөн ~, дэврүүн

дэгжиндүү ●○○ [тэ.н] дэгжин байрын

дэвэргээ I.12.4 ●○○ [ж.н] дэвэргэх үйлийн дэгжир- II.12.4 ●●○ [үй.ү] дэгжин дээшилж

нэр

өөдлөх

дэвэрлэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] дэвэрт цай хийх

дэгжирх- II.7.4 ●○○ [үй.ү] дэгжин байдал

дэвээ I.12.4 ●○○ [ж.н] дэвхээ, чийг нойт гаргах

ихтэй зүлгэрхэг газар

дэгжирхэг ●○○ [тэ.н] дэгжирхэх дуртай,

дэвээр- II.5.4 ●○○ [үй.ү] олноороо нийлж дэгжин байдлаараа бахархах зантай

Д дарвих, хөгжилдөх

дэгжирхэл I.17.4 ●○○ [ж.н] дэгжирхэх үйлийн

дэвээт- II.6.4 ●○○ [үй.ү] юманд үл хүрэлцэх

нэр

дэвээхэй I.15.4 ●○○ (амь.) [ж.н] урсгал усны дэгий- II.1.4 ●○○ [үй.ү] шувуу ганц хөл дээрээ

нэгэн зүйл загас

зогсох

дэг- II.3.4 ●●● [үй.ү] ганц хөл дээр үсрэх, дэглий I.15.4 ●○○ (амь.) [ж.н] нэг зүйл шувуу

чөдөртэй морь дэвхрэн үсэрхийлэх

дэглий I.15.4 ●○○ [ж.н] үстэй охор хүрэм

дэг I.5.4 ●●● [ж.н] дүрэм, горим, ~ журам

дэглүүд- II.6.4 ●○○ [үй.ү] дэглүүн болох

дэггүйт- II.6.4 ●●○ [үй.ү] дэггүй зан байдал дэглүүн ●●○ [тэ.н] хэвлүүн, давлиун

гаргах

дэглэ- II.10.4 ●●● [үй.ү] эмх журамтай болгох

дэггүйтэл I.17.4 ●●○ [ж.н] дэггүйтэх үйлийн дэглэ- II.10.4 ●●● [үй.ү] бүжгийг зохиох,

нэр

найруулах

дэгд- II.7.4 ●●● [үй.ү] хөөрөх, дээшлэх

дэглэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] намба төлөв орох

дэгд I.3.4 ●○○ (урга.) [ж.н] нэг зүйл эмийн дэглэгч I.4.4 ●●○ [ж.н] дэглэх үйлийг үйлдэгч,

ургамал

бүжиг дэглээч

дэгдгэнүүр ●●○ [тэ.н] дэгдэх хөөрөхдөө дэглэгэнэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] дэглэгэр юмны

хялбар; хөнгөн хийсвэр

үргэлжлэн хөдлөх

дэгдгэнэ I.18.4 ●○○ (урга.) [ж.н] нэг наст дэглэгэр ●○○ [тэ.н] үс, гэзэг зэрэг юмны

өвслөг ургамал, мөнгөн дэгд

овойж сэгсийсэн

дэгдгэнэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] дэгдгэр юмны дэглэй I.15.4 ●●○ [ж.н] нүүдлийн үед барьж

үргэлжлэн хөдлөх

суудаг оромж

дэгдгэр ●●○ [тэ.н] охор, богино, ~ хормойтой

дэглэл I.1.4 ●●○ [ж.н] дэглэх үйлийн нэр

дэгдгэрд- II.7.4 ●○○ [үй.ү] дэгдгэр болох

дэглэлз- II.7.4 ●○○ [үй.ү] түргэн түргэн

дэгдгэрдүү ●○○ [тэ.н] дэгдгэр байрын

дэглэгэнэх

дэгдгэс ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

дэглэлт I.3.4 ●●○ [ж.н] бүжиг ~

дэгдлий I.15.4 ●○○ (амь.) [ж.н] далайн дэглэм I.1.4 ●●● [ж.н] нийтийн эмх журам;

цахлайн өөр нэр

тогтсон хэвшил

дэгдмэл ●●○ [тэ.н] нэгэнт дэгдээд буй, ~ тоос

дэглэмч I.4.4 ●○○ [ж.н] дэглэм баригч

дэгдүүл I.1.4 ●○○ [ж.н] цаасан шувуу зэрэг дэгний- II.1.4 ●○○ [үй.ү] дэгнэгэр болох,

агаарт нисгэх зүйл

дэгнэгэр харагдах

дэгдэлз- II.7.4 ●●○ [үй.ү] сэтгэл хөдлөх; дэгнүүл I.1.4 ●●○ [ж.н] дов сондуул, товцог

дэгдгэнэх

газар

дэгдэлзүүр ●○○ [тэ.н] сэтгэл хөдлөмтгий

дэгнүүр I.5.4 ●○○ (амь.) [ж.н] нэгэн зүйл

дэгдэлт I.3.4 ●●○ [ж.н] дэгдэх үйлийн үр дүнг загас

заасан нэр

дэгнэгэнэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] дэгнэгэр юмны

дэгдэмхий ●●○ [тэ.н] хялбархан дэгддэг, ~ үргэлжлэн хөдлөх

бодис

дэгнэгэр ●○○ [тэ.н] данхгар, дэнхгэр

дэгдэнгэ ●○○ [тэ.н] дэгдэн хөөрсөн дэгнэгэрд- II.7.4 ●○○ [үй.ү] дэгнэгэр болох,

байдалтай

дэгнэгэр нь хэтрэх

дэгдэнэ I.18.4 ●○○ (амь.) [ж.н] бөднө дэгнэлз- II.7.4 ●○○ [үй.ү] дэгнэгэр юмны байн

шувууны дэгдээхэй

байн хөдлөх

дэгдээ ●●○ [тэ.н] дэгэмхий

дэгнэлзүүр I.5.4 ●○○ [ж.н] хөрс нь хуурай

дэгдээгч I.4.4 ●○○ [ж.н] дэгдээн өдөөгч

боловч доороо устай бамбалзуур газар

дэгдээмэл ●○○ [тэ.н] дэгдээгээд буй, ~ дэгрээ I.12.4 ●○○ [ж.н] том сүлбээр зүү

124

125

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

дэгрээ I.12.4 ●○○ [ж.н] монгол адууны тамга

дэл I.1.4 ●●● [ж.н] адуу, луус, илжигний хүзүү

дэгс ●●○ [тэ.н] гажуу, зөрүү, мөчид, хуумгай, сэрвээний дагуу ургасан урт хялгас

хэрээс хэтэрсэн, ~ яриа

дэл- II.4.4 ●●○ [үй.ү] түгэх, газар авах; нумын

дэгсдүү ●○○ [тэ.н] жаахан хэтрүүлсэн хөвчийг дүүрэн татах

янзтай; хуумгай худал

дэл ●○○ [тэ.н] ~ сул, ил задгай, бага сага

дэгсдүүлэг I.21.4 ●○○ [ж.н] дэгсдүүлэх дэлбий- II.1.4 ●●○ [үй.ү] дэлбэгэр болох

үйлийн нэр

дэлбэ ●○○ [д.д.ү] ~ цохих, ~ үсрэх

дэгсдүүлэл I.17.4 ●○○ [ж.н] дэгсдүүлэх дэлбэ I.18.4 ●○○ [ж.н] дэлбээ, цэцгийн ~;

үйлийн нэр, ~ яриа

чихний ~

дэгст- II.7.4 ●○○ [үй.ү] дэгс болох

дэлбэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] морин тэрэг

дэгсэд- II.15.4 ●●○ [үй.ү] онох тусгал чигээс жолоодох

давах; хэтрүүлж худал ярих

дэлбэг ●●○ [тэ.н] элбэг ~

дэгсэл- II.11.4 ●○○ [үй.ү] дэгс болгох, дэлбэг I.5.4 ●○○ [ж.н] тэрэгний морины

дэгсдүүлэх

жолоо

дэгт I.3.4 ●○○ [ж.н] тоосго, чулуу зэргээр дэлбэг ●○○ [тэ.н] дэлбэгэр

барьсан шат

дэлбэглэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] тэргэнд хөллөсөн

дэгтий I.15.4 ●●○ [ж.н] гутлын гадуур өмсөх малыг хөтлөхгүй явуулах

нэхий дулаалавч

дэлбэгч I.4.4 ●○○ [ж.н] морин тэрэг

дэгэгнэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] юмны дэгэлзэн жолоодогч

Д

хөдлөх

дэлбэгэнэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] дэлбэгэр юмны

дэгэл ●○○ [тэ.н] жигд байвал зохих юмны ахин дахин хөдлөх

дотроос нэг нь илүү гарсан байдал, ~ догол

дэлбэгэр ●●○ [тэ.н] далбагар, том

дэгэлбэр I.5.4 ●○○ [ж.н] дээвэр, адар; хавхаг дэлбэгэрд- II.7.4 ●○○ [үй.ү] дэлбэгэр болох

таг

дэлбэл- II.4.4 ●●○ [үй.ү] тэслэх, хагалах,

дэгэлз- II.7.4 ●●○ [үй.ү] дэгэгнэх, тогтож эвдэх

ядах, сэтгэл ~

дэлбэлз- II.7.4 ●○○ [үй.ү] дэлбэгнэх

дэгэлзүүр ●●○ [тэ.н] дэгэлзэх зан, байдалтай

дэлбэлэг I.21.4 ●○○ [ж.н] тэрэгний жолоо

дэгэн ●○○ [д.д.ү] ~ догон хийх, гэх

дэлбэлэгч I.4.4 ●●○ [ж.н] дэлбэлэх үйлийн

дэгэнц- II.7.4 ●●○ [үй.ү] дэгэн догон хөдлөх; эзэн

дэгцэх

дэлбэн ●●○ [тэ.н] дэлбэгэр том, ~ цэцэг

дэгэр ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ цогих, ~ ~ дэлбэнх I.3.4 ●○○ (урга.) [ж.н] нэг зүйл мөөг

алхах

дэлбэнхтэн I.2.4 ●○○ (урга.) [ж.н] салбант

дэгэргэн ●○○ [тэ.н] дэгэн догон, тэгш бус, мөөгний багийн овог

тогтворгүй хөдөлгөөнтэй

дэлбэр- II.5.4 ●●○ [үй.ү] тэсрэх, хагарах,

дэгээ I.12.4 ●●● [ж.н] юмыг гохдох махир урагдах, язрах

зүйл, гөх ~

дэлбэрхий ●○○ [тэ.н] нэгэнт дэлбэрсэн

дэгээ I.12.4 ●●○ [ж.н] бөхийн мэх

дэлбэрэл I.17.4 ●○○ [ж.н] дэлбэрэх үйлийн

дэгээ I.12.4 ●○○ [ж.н] монгол адууны тамга

нэр

дэгээд- II.6.4 ●●○ [үй.ү] дэгээ мэх хийх

дэлбэрэлт I.3.4 ●●○ [ж.н] дэлбэрэх үйлийн

дэгээд- II.6.4 ●●○ [үй.ү] юмыг дэгээгээр үр дүнг заасан нэр, тэсрэлт ~

гохдох; өөртөө татах

дэлбэс ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

дэгээл- II.4.4 ●○○ [үй.ү] дэгээдэх, дэгээ дэлбээ I.12.4 ●●● [ж.н] дэлбэ, чихний навч,

гаргах

тогооны чих; морин чирүүл

дэд ●●● [тэ.н] хоёрдугаар, ~ сайд, ~ дэвтэр

дэлбээл- II.4.4 ●●● [үй.ү] цэцэг дэлгэрэн

дэдгэ ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

гарах; дэлбэ ургах

дэдгэнүүр ●●○ [тэ.н] тогтворгүй ааш дэлбээлэг ●○○ [тэ.н] олон дэлбэ бүхий; том

авиртай; салганах, чичрэх байдалтай

дэлбэтэй

дэдгэнүүрд- II.7.4 ●○○ [үй.ү] дэдгэнүүр нь дэлгүү ●●○ [тэ.н] уужим, тавиу

хэтрэх

дэлгүүд- II.6.4 ●○○ [үй.ү] дэлгүү болох

дэдгэнэ- II.10.4 ●●○ [үй.ү] ааш авир дэлгүүр I.5.4 ●●● [ж.н] худалдааны газар,

тогтворгүй болох; гар, хөл салгалан чичгэнэх

үйлчилгээний цэг

дэдгэр ●●○ [тэ.н] хувцасны бага жижиг

дэлгэ- II.10.4 ●●● [үй.ү] ном ~, үүд ~, яриа ~,

дэдгэрд- II.7.4 ●○○ [үй.ү] дэдгэр болох; бараа ~, далавчаа ~

дадгардах

дэлгэлт I.3.4 ●○○ [ж.н] дэлгэх үйлийн үр дүнг

дэдгэрдүү ●○○ [тэ.н] дэдгэр байрын

заасан нэр

дэдий- II.1.4 ●●○ [үй.ү] дэдгэр болох

дэлгэмэл ●●○ [тэ.н] дэлгэсэн байдалтай

дэдэлз- II.7.4 ●○○ [үй.ү] дэдгэр юмны байн дэлгэмэл ●○○ [то.н] их ~, маш ~, их маш ~

байн хөдлөх

дэлгэнгүй ●○○ [тэ.н] дэлгэх янзтай

дэл- II.4.4 ●●● [үй.ү] шувуу далавчаа хоёр дэлгэр- II.5.4 ●●● [үй.ү] өргөжих, өрнөх

тийш дэлгэх

дэлгэр- II.5.4 ●●● [үй.ү] өвс, ногоо ургах,

124

125

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

цэцэг ~

эрэн хүсэх

дэлгэр ●●● [тэ.н] хангалттай, элбэг дэлбэг, дэлүүт- II.6.4 ●○○ [үй.ү] дэлүү үрэвсэх өвчин

бүтэн

тусах

дэлгэрмэл ●●○ [тэ.н] дэлгэрсэн байдалтай

дэлх- II.7.4 ●○○ [үй.ү] дэлгэрэх, тархах

дэлгэрүүлэгч I.4.4 ●●○ [ж.н] дэлгэрүүлэх дэлхий I.15.4 ●●● [ж.н] ~ ертөнц, газар ~

үйлийн эзэн

дэлхэн ●○○ [тэ.н] том, уужим

дэлгэрэл I.17.4 ●●○ [ж.н] дэлгэрэх үйлийн дэлхэц I.3.4 ●●○ [ж.н] мал, амьтан тарж

нэр, шашны ~

бэлчих, нутагших газар нутаг

дэлгэрэлт I.3.4 ●●○ [ж.н] дэлгэрэх үйлийн үр дэлчгэнэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] тэлчгэнэх, байж

дүнг заасан нэр-

ядах

дэлгэрэнгүй ●●● [тэ.н] өрнүүн түгээмэл; дэлчгэр ●○○ [тэ.н] хэвийн хэмжээнээс

хураангуй бус, нарийн тодорхой

дэлбийсэн том

дэлгэц I.3.4 ●●● [ж.н] юм дэлгэж тавих дэлчгэрдүү ●○○ [тэ.н] дэлчгэр байрын

хэрэгсэл; кино гаргах хэрэгсэл

дэлчий- II.1.4 ●●○ [үй.ү] дэлчгэр болох

дэлгээ I.12.4 ●○○ [ж.н] дэлгэх үйлийн нэр, дэлчис ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

дэлгэмэл

дэлэвч I.32.4 ●●○ [ж.н] дэлэнгийн халхавч

дэлгээс I.9.4 ●○○ [ж.н] дэлгэж тавьсан юм

дэлэвчил- II.11.4 ●●○ [үй.ү] дэлэвч зүүлгэх

Д дэлд- II.7.4 ●●● [үй.ү] цохих, дэлсэх, занчих дэлэгнэ- II.10.4 ●●● [үй.ү] төрөх ойртож

дэлд- II.7.4 ●●○ [үй.ү] адуу малын дэлээс дэлэн томрох, сүү орох

барих

дэлэгч I.4.4 ●○○ (амь.) [ж.н] хатуу бүрхүүл

дэлдгэнэ- II.10.4 ●●○ [үй.ү] дэлдгэр юмны далавчтай нэг зүйл нисдэг шавж

байн байн хөдлөх

дэлэлт I.3.4 ●●○ [ж.н] дэлэх үйлийн үр дүнг

дэлдгэр ●●○ [тэ.н] хэвийнээс дэлбэгэр

заасан нэр

дэлдгэрд- II.7.4 ●○○ [үй.ү] дэлдгэр болох

дэлэм I.17.4 ●●● [ж.н] уртын хэмжээ

дэлдгэрдүү ●○○ [тэ.н] дэлдгэр байрын

дэлэм ●○○ [тэ.н] самуун, цалгай

дэлдий- II.1.4 ●●● [үй.ү] дэлдгэр болох

дэлэмлэ- II.10.4 ●●○ [үй.ү] дэлмээр хэмжих

дэлдүү I.30.4 ●○○ [ж.н] сэнжтэй зууван сав

дэлэн I.16.4 ●●○ [ж.н] сүү боловсруулах

дэлдүү I.30.4 ●○○ (урга.) [ж.н] нэг зүйл мөөг

булчирхай бүхий эрхтэн, хөх ~

дэлдүүгэнэ I.18.4 ●○○ (урга.) [ж.н] ойн дэлэн I.16.4 ●○○ [ж.н] модны ур, бундуу

унанги, ургаа модон дээр ургадаг нэг зүйл дэлэнд- II.7.4 ●●○ [үй.ү] дэлэнгээс барих

мөөг

дэлэнт- II.7.4 ●○○ [үй.ү] дэлэн цочих өвчин

дэлдүүр I.5.4 ●●○ [ж.н] дэлдэн цохих тусах

хэрэгсэл

дэлэнтэн I.20.4 ●○○ (амь.) [ж.н] саалийн

дэлдэлз- II.7.4 ●●○ [үй.ү] дэлдгэр юмны мал; сүүгээр бойжигч амьтдын анги

дэлдэс дэлдэс хөдлөх

дэлэнч I.4.4 ●○○ (амь.) [ж.н] нэгэн зүйл

дэлдэлт I.3.4 ●○○ [ж.н] дэлдэх үйлийн үр шавж, жижиг ялаа

дүнг заасан нэр, харанга ~

дэлэц I.19.4 ●○○ [ж.н] дэлэх цар хэмжээ

дэлдэн ●●● [тэ.н] ~ чих

дэм I.1.4 ●●● [ж.н] ямар нэгэн тусламж

дэлдэс ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

дэмжлэгийн зүйл, тус ~

дэлдээ I.12.4 ●○○ [ж.н] дугуй оройтой малгай

дэмбэлз- II.7.4 ●○○ [үй.ү] морины хөнгөн

дэллэ- II.10.4 ●●● [үй.ү] дэлийг хяргаж авах, алхах, сайварлах

засах

дэмбэрэл I.17.4 ●●○ [ж.н] бэлгэ ~, сайн ёр,

дэлс- II.7.4 ●●● [үй.ү] дэлдэх, цохих

өлзий бэлгэ

дэлс- II.7.4 ●○○ [үй.ү] морь малд дэлсээ дэмбээ I.12.4 ●●○ [ж.н] аялгуулан хуруу

өвчин хүрэх

таалцах тоглоом

дэлсгээ I.12.4 ●○○ [ж.н] унаж эдэлж зүдэрсэн дэмбээд- II.6.4 ●●○ [үй.ү] дэмбээ наадах

морь малын цавины тус газар ойлхийлэн дэмж- II.9.4 ●●● [үй.ү] дэм үзүүлэх, туслах

цохилох өвчин

тэтгэх

дэлсэл- II.11.4 ●○○ [үй.ү] байн байн дэлсэх

дэмжигч I.4.4 ●●○ [ж.н] дэмжиж буй этгээд

дэлсээ I.12.4 ●○○ [тэ.н] дэлсгээ, цохилт

дэмжлэг I.5.4 ●●○ [ж.н] дэмжих үйлийн нэр,

дэлт ●●○ [тэ.н] дэл бүхий, ~ чоно, ~ бөхөн, ~ туслалцаа

~ мод

дэмжээ I.12.4 ●○○ [ж.н] дэмжих үйлийн нэр,

дэлтэр I.21.4 ●○○ [ж.н] тохмын доор зөөллөн хамжаа ~

тавьдаг хөлсний жийрэг

дэмий ●●○ [тэ.н] дур зоргоороо; хэрэггүй

дэлүү I.12.4 ●●● [ж.н] таван цул эрхтний нэг

ашиггүй

дэлүүр- II.5.4 ●●○ [үй.ү] эх мал өөр төлийг дэмийр- II.5.4 ●●● [үй.ү] солиорох; цаг дэмий

ялгахгүй хөхүүлэх

нөгцөөх

дэлүүр- II.5.4 ●○○ [үй.ү] мал сүргээс салж дэмийрэл I.17.4 ●●○ [ж.н] дэмийрэх үйлийн

зогсох

нэр

дэлүүрх- II.7.4 ●○○ [үй.ү] мэгж, ховс гахай дэмнүүр I.5.4 ●●○ [ж.н] дүүжин олс; дэмжлэг,

126

127

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

дэм

дэнхгэрдүү ●○○ [тэ.н] дэнхгэр байрын

дэмнэ- II.10.4 ●●● [үй.ү] дэмжих, туслах

дэнхий- II.1.4 ●●○ [үй.ү] дэнхгэр болох

дэмнэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] дүүжгэнэх, дэнхүүр I.5.4 ●○○ [ж.н] дэнхэх хүчин чадлын

дэмнүүрээр наадах

хэр хэмжээ

дэмнэгч I.4.4 ●●○ [ж.н] дэмжин туслагч

дэнхэг ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

дэмнэл I.1.4 ●○○ [ж.н] дэмнэх хэрэгсэл, дэнхэлз- II.7.4 ●○○ [үй.ү] дэнхгэр юмны

дэмнэх үйлийн нэр

үргэлжлэн хөдлөх

дэмнэлт I.3.4 ●○○ [ж.н] дэмнэх үйлийн үр дэнхэлзүүр

●○○

[тэ.н]

дэнхэлзсэн

дүнг заасан нэр

байдалтай, дэнхэлзэх зантай

дэмнээ I.12.4 ●●○ [ж.н] туслалцаа, дэмжлэг, дэнхэн I.20.4 ●○○ (урга.) [ж.н] нэг зүйл

хамжаа ~

анхилам тос гардаг өвслөг ургамал

дэмч I.4.4 ●○○ (шаш.) [ж.н] сүмийн харгалзагч

дэнхэр ●●○ [тэ.н] дэнхгэр, данхар

дэмэг I.21.4 ●○○ (урга.) [ж.н] байцаатан дэнхэрд- II.7.4 ●○○ [үй.ү] дэнхэр болох

овгийн нэг зүйл ургамал, шар ~

дэнхэрдүү ●○○ [тэ.н] дэнхэр байрын

дэмэглэй I.15.4 ●○○ (урга.) [ж.н] тоонолжтон дэнч I.4.4 ●○○ [ж.н] дэн асаагч

овгийн нэг зүйл өвс

дэнчил- II.11.3 ●○○ [үй.ү] дэнчиндэх, тариа

дэмэгсэрэв I.5.4 ●○○ (урга.) [ж.н] эмд ордог дэнчлэх

ургамал, шар дэмэг

дэнчин I.16.4 ●●○ [ж.н] барьцаанд тавьсан

дэн I.16.4 ●●● [ж.н] гэрэл гаргах зүйл

мөнгө, эд юм

Д

дэн I.16.4 ●●○ [ж.н] буурчийн гэр, ~ буудал

дэнчинд- II.7.4 ●●○ [үй.ү] дэнчин тавих

дэн ●○○ [д.д.ү] ~ дун, чадан ядан, арайхийн

дэнш- II.9.4 ●○○ [үй.ү] сэтгэл санаа

дэн ●○○ [тэ.н] тэнхлүүн, ануухан, цовоо

зовуурьтай болох

дэнд- II.7.4 ●●● [үй.ү] зохистой хэмжээнээс дэнш- II.9.4 ●○○ [үй.ү] доргих, донслох

хэтрэх

дэншиг I.21.4 ●○○ [ж.н] бяцхан хүрэл хонх

дэндгэнүүр ●●○ [тэ.н] сэтгэл санаа дэншээ I.12.4 ●●○ [ж.н] доргио, донсолгоо

тогтворгүй, дэндгэнэх зан байдалтай

дэнэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] сэргэгээр завшаан

дэндгэнэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] дэндгэр юмны эрэх

үргэлжлэн хөдлөх

дэнэлз- II.7.4 ●○○ [үй.ү] бамбалзах, намалзах

дэндгэр ●●○ [тэ.н] урт хөлтэй тогтвор муутай

дэнэлзүүр ●○○ [тэ.н] дэнэлзэж байдаг

дэндгэрд- II.7.4 ●○○ [үй.ү] дэндгэр болох

дэнэмгий ●●○ [тэ.н] олзонд ховдог зантай

дэндгэрдүү ●○○ [тэ.н] дэндгэр байрын

дэнэмэл ●○○ [тэ.н] улиг болсон

дэндий- II.1.4 ●●○ [үй.ү] дэндгэр болох

дэнэмэл I.17.4 ●○○ (амь.) [ж.н] нэг зүйл

дэндийл- II.4.4 ●●○ [үй.ү] дэндгэр болгох

бялзуухай

дэндүү ●●● [тэ.н] дэндсэн байдалтай

дэр I.9.4 ●●● [ж.н] жинтүү, ор ~; ивүүр,

дэндэг ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

тулгуур, ~ мод

дэндэлз- II.7.4 ●●○ [үй.ү] дэндгэр юмны байн дэр ●○○ [а.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

байн хөдлөх

дэрвий- II.1.4 ●●○ [үй.ү] дэрвэгэр болох

дэнж I.4.4 ●●● [ж.н] өндөрлөг мөргөцөгтэй, дэрвэ- II.10.4 ●●○ [үй.ү] дэрвэгэр юмны

тэгшдүү дэв газар, голын ~

үргэлжлэн хөдлөх

дэнжгэнэ- II.10.4 ●●○ [үй.ү] дэнжгэр юмны дэрвэгэлз- II.7.4 ●○○ [үй.ү] дэрвэгэр юмны

үргэлжлэн хөдлөх

байн байн хөдлөх

дэнжгэр ●●○ [тэ.н] өндөр нарийн цүнзгэр

дэрвэгэнүүр ●○○ [тэ.н] дэрвэн хийсэмтгий

дэнжгэрд- II.7.4 ●○○ [үй.ү] дэнжгэр болох

дэрвэгэнэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] дэрвэгэр юмны

дэнжгэрдүү ●○○ [тэ.н] дэнжгэр байрын

үргэлжлэн хөдлөх

дэнждүү ●○○ [тэ.н] дэнж маягийн, дэнж мэт

дэрвэгэр ●●○ [тэ.н] цалгай, дэлгүү, эрвэгэр

дэнжиг ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх, ~ ~ алхах

дэрвэгэрд- II.7.4 ●○○ [үй.ү] дэрвэгэр болох

дэнжий- II.1.4 ●○○ [үй.ү] дэнжгэр болох

дэрвэгэрдүү ●○○ [тэ.н] дэрвэгэр байрын

дэнжилз- II.7.4 ●●○ [үй.ү] байн байн дэрвэлж I.4.4 ●○○ (урга.) [ж.н] буурцагтан

дэнжгэнэх

овгийн олон наст өвслөг ургамал

дэнжирхэг ●●○ [тэ.н] дэнж ихтэй

дэрвэлз- II.7.4 ●●○ [үй.ү] дэрвэгэр юмны

дэнлүү I.12.4 ●●● [ж.н] бүрхүүлт зул, гэрэл ~

байн байн хөдлөх

дэнс I.9.4 ●●○ [ж.н] бяцхан жинлүүр

дэрвэлзүүр ●●○ [тэ.н] сэтгэл нь хөдөлж хөл

дэнсэл- II.11.4 ●●● [үй.ү] донслох; догдлох

хөнгөрсөн нь

дэнсэл- II.11.4 ●●○ [үй.ү] дэнсээр хэмжих; дэрвэлхийл- II.4.4 ●○○ [үй.ү] байн байн

хэр чинээг барагцаалах

дэрвэх маягтай болох

дэнсэлгээ I.12.4 ●●○ [ж.н] доргио, донсолгоо

дэрвэн I.16.4 ●○○ [ж.н] нохойн нүдний дээрх

дэнүүл I.1.4 ●○○ [ж.н] дов сондуул

хэсэг цагаан

дэнхгэнэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] дэнхгэр юмны дэрвэн ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

үргэлжлэн хөдлөх

дэрвэс ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

дэнхгэр ●●○ [тэ.н] дээгүүрээ дэнхгэр том

дэрвээ I.12.4 ●●○ [ж.н] намираа, тугийн ~

126

127

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

дэргэ- II.10.4 ●●○ [үй.ү] морь хатирах, цогих дэрчгэрдүү ●○○ [тэ.н] дэрчгэр байрын

хоёрын хооронд ширүүхэн явах

дэрчиг ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

дэргэд ●●● [о.н] хажууд ~

дэрчий- II.1.4 ●●○ [үй.ү] дэрчгэр болох

дэргэдүүр ●●○ [о.н] хажуугаар, ойр өнгөрөх

дэрчилз- II.7.4 ●○○ [үй.ү] дэрчгэр юмны байн

дэргэдэх ●●● [тэ.н] дэргэд буй, хажуудах

байн хөдлөх

дэргэл I.1.4 ●●○ (амь.) [ж.н] нэгэн зүйл янгир дэрчис ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

ямаа

дэрэлз- II.7.4 ●○○ [үй.ү] дэргэр юмны байн

дэргэл- II.4.4 ●○○ [үй.ү] зэрэглэх, шадар байх

байн хөдлөх

дэргэр ●●○ [тэ.н] даргар, дэрвэгэр

дэрэнхий ●○○ [тэ.н] танхай, зоргоороо

дэргэрд- II.7.4 ●○○ [үй.ү] дэргэр нь хэтрэх

дэрэнхийл- II.4.4 ●○○ [үй.ү] дэрэнхий зан

дэргэрдүү ●○○ [тэ.н] дэргэр байрын

байдал гаргах

дэрдгэнэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] дэрдгэр юмны дэрэнхийт- II.6.4 ●○○ [үй.ү] дээрэнгүй зан

үргэлжлэн хөдлөх

гаргах

дэрдгэр ●●○ [тэ.н] дардгар, дэржгэр

дэс I.3.4 ●●● [ж.н] зэрэг, эрэмбэ, дараа

дэрдгэрд- II.7.4 ●○○ [үй.ү] дэрдгэр нь хэтрэх

дэслэгч I.4.4 ●●○ [ж.н] зэрэг, дараа; цагдаа,

дэрдгэрдүү ●○○ [тэ.н] дэрдгэр байрын

цэргийн даргын зэрэг тушаал

дэрдий- II.1.4 ●●○ [үй.ү] дэрдгэр болох

дэслэл I.1.4 ●○○ [ж.н] дэслэх үйлийн нэр

Д дэрдэг ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

дэсэл- II.11.4 ●●○ [үй.ү] дэс дараанд нь

дэрдэлз- II.7.4 ●●○ [үй.ү] дэрдгэр юмны байн оруулах

байн хөдлөх

дэхүүр I.5.4 ●○○ [ж.н] тоос шороо гөвөх

дэрж I.4.4 ●○○ (амь.) [ж.н] ангирын өөр нэр, хэрэгсэл

дөрт нугас

дэхүүрд- II.7.4 ●○○ [үй.ү] дэхүүрээр

дэржгэнүүр ●●○ [тэ.н] доргио донсолгоотой дэвүүрдэх

болсон нь

дэц I.3.4 ●●○ [ж.н] хөнгөн цагаан

дэржгэнэ- II.10.4 ●●○ [үй.ү] дэржгэр юмны дэцэдмэл ●●○ [тэ.н] хөнгөн цагаанаар

байн байн хөдлөх

өнгөлсөн

дэржгэр ●○○ [тэ.н] дэрдгэр

дээвэр I.21.4 ●●● [ж.н] байшингийн дээд

дэржгэрд- II.7.4 ●○○ [үй.ү] дэржгэр болох

этгээд, түүнийг өнгөлж бүрхсэн юм

дэржиг ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

дээвэрлэ- II.10.4 ●●● [үй.ү] дээвэр тавих

дэржий- II.1.4 ●●○ [үй.ү] нимгэдэх, хүйтэнд дээвэрлэгч I.4.4 ●○○ [ж.н] дээвэр хийгч

даарч эвхийх

дээвэрчин I.20.4 ●○○ [ж.н] дээвэр тавьдаг

дэрий- II.1.4 ●●○ [үй.ү] даарч ~, дарайж ~

мэргэжилтэн

дэрлэ- II.10.4 ●●● [үй.ү] дэр тавих; юм ивэх

дээгүүр ●●● [о.н] дээд талаар

дэрлэгэр ●○○ [тэ.н] дэрдгэр байрын

дээгүүрд- II.7.4 ●●○ [үй.ү] хэт дээгүүр болох

дэрмэгэнэ- II.10.4 ●●○ [үй.ү] дэрвэгэнэх

дээгүүрдүү ●○○ [тэ.н] дээгүүр байрын

дэрмэгэр ●●○ [тэ.н] дэрдгэр, зэрмэгэр, дээгүүрлэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] дээгүүр ихэрхэг

дэрвэгэр

зан гаргах

дэрмэгэрд- II.7.4 ●○○ [үй.ү] дэрмэгэр нь дээгүүрт- II.7.4 ●○○ [үй.ү] чиг нь дээгүүр

хэтрэх

болох

дэрмэлз- II.7.4 ●○○ [үй.ү] дэрмэгэр юмны дээгүүрх ●●○ [тэ.н] дээгүүр байгаа

байн байн хөдлөх

дээд ●●● [тэ.н] чанараар эрхэм сайн;

дэрс I.9.4 ●●○ (урга.) [ж.н] олон наст өвслөг тэргүүн, нэгдүгээр; юмны дээр байгаа, нүүр,

ургамал

өнгөнд байгаа нь

дэрслэг ●●○ [тэ.н] дэрс ихтэй

дээдчил- II.4.4 ●○○ [үй.ү] дээдэд үзэж нэн

дэрсэг ●○○ [тэ.н] дэр дэрлэх дуртай

хүндэтгэх

дэрсэд- II.15.4 ●○○ [үй.ү] бэлчээр гэх юмгүй, дээдэл- II.11.4 ●●○ [үй.ү] хүндлэх, эрхэмд

дэрс голлох

үзэх

дэрсэл- II.11.4 ●○○ [үй.ү] дэрсээр дээвэрлэх

дээдэс I.9.3 ●●○ [ж.н] дээд үе, дээд зэрэгтэн;

дэрсэрхэг ●●○ [тэ.н] дэрс элбэгтэй, дэрс бурхан тэнгэрийн орныхон

ихтэй

дээдэх ●●○ [тэ.н] доодох ~

дэрхэр- II.12.4 ●○○ [үй.ү] олон юмны дэрхийн дээж I.4.4 ●●● [ж.н] идээ ундааны түрүү хувь;

гүйлдэх, олон шувуу үргэн нисэх

охь сор; юмны сайн нь

дэрчгэнүүр ●●○ [тэ.н] доргиж чичирхийлэх дээжил- II.11.4 ●●● [үй.ү] дээж болгох,

байдалтай

дээжийг нь хүртэх, охь сайныг нь авах

дэрчгэнэ- II.10.4 ●●○ [үй.ү] дэрчгэр юмны дээл I.1.4 ●●● [ж.н] монгол үндэсний хувцас

байн байн хөдлөх

дээлт ●●○ [тэ.н] дээл бүхий

дэрчгэр ●●○ [тэ.н] дэлдэн, дэрмэгэр, дээр ●●● [о.н] доор гэдгийн эсрэг утга, дээд

дэрлийсэн

талд; түрүүнд, илүү давуу; дээш

дэрчгэрд- II.7.4 ●○○ [үй.ү] дэрчгэр болох, дээрд- II.7.4 ●●● [үй.ү] сайжрах, чанаржих

дэрмэгэрдэх

128

129

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

дээрд- II.7.4 ●●○ [үй.ү] хэт дээр болох

хийсэн нь

дээрх ●●○ [тэ.н] дээр бүхий

дээс I.9.4 ●○○ [ж.н] тариалангийн арван

дээрэлх- II.7.4 ●●○ [үй.ү] өөрөөс доройг найман хос алд газар

дарлах

дээсэд- II.15.4 ●●○ [үй.ү] дээс эргүүлэн

дээрэлхүү ●●○ [тэ.н] дээрэлхэг зан, авир

дээгүүр нь харайн наадах

дээрэлхэмтгий ●○○ [тэ.н] дээрэлхүү зантай

дээсэл- II.11.4 ●●○ [үй.ү] дээсээр газар

дээрэм I.17.4 ●●○ [ж.н] хүчирхэн булаах хэмжих; дээсээр уях, хүлэх

үйлийн нэр

дээсэр- II.12.4 ●●○ [үй.ү] дээс болон эрчлэх,

дээрэмд- II.7.4 ●●○ [үй.ү] дээрэм хийх

мушгирах

дээрэмдлэг I.5.4 ●○○ [ж.н] дээрэмдэх дээхнүүр ●●○ [о.н] арай дээгүүр

үйлийн нэр

дээхэн ●●○ [о.н] жишсэнээс арай дээр

дээрэмдэгч I.4.4 ●○○ [ж.н] дээрэмдэх дээхэнтээ ●●● [о.н] арай дээд талаар

үйлийн эзэн

дээш ●●● [о.н] доош гэдгийн эсрэг утга, өөд

дээрэмчин I.20.4 ●●○ [ж.н] дээрэм тонуул дээшид ●●○ [о.н] дээд тал руу, дээшээ

хийгч

дээшид- II.15.4 ●○○ [үй.ү] дээш болох

дээрэнгүй ●●○ [тэ.н] ихэрхэг, оморхог зан дээшил- II.11.4 ●●● [үй.ү] өөдлөх, сайжрах,

бүхий

дэгжих

дээрэнгүйд- II.6.4 ●○○ [үй.ү] дээрэнгүй нь дээших ●●○ [тэ.н] тогтсон цэгээс дээш

хэтрэх

болсон, ~ дооших

Д

дээрэнгүйдүү ●○○ [тэ.н] дээрэнгүй байрын

дээрэнгүйл- II.4.4 ●○○ [үй.ү] дээрэнгүй зан

гаргах

дээс I.9.4 ●●● [ж.н] олс ноос зэргийг томж

128

129

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

енгүүн ●●○ [тэ.н] доромж муу, харааж зүхсэн

енгэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] хараах, зүхэх

енгэнэ- II.10.4 ●●○ [үй.ү] уйлах, енгэнэсэн

дуу гарах

Е

енгэнээ ●●○ [тэ.н] енгэнэмтгий; уйламтгай

енгэнээн I.2.4 ●●○ [ж.н] ен ен гэж уйлах дуу

ендгэр ●●○ [тэ.н] овгор товгор

ендгэрд- II.7.4 ●●○ [үй.ү] ендгэр болох

ег- II.3.3 ●●○ [үй.ү] ёжлох, егөөдөх

ендэр ●○○ [тэ.н] маш том, их

ег- II.3.3 ●●○ [үй.ү] хяхах, хэдэр зан байдал енхгө ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

гарган ёс бус харьцах

енхгөнө- II.10.3 ●○○ [үй.ү] енхгөр юмны

егзөр ●●○ [тэ.н] хашир, хал үзсэн; догь, үргэлжлэн хөдлөх

хэцүү, ~ өвгөн

енхгөр ●●○ [тэ.н] хүн, амьтны бие том боловч

егзөр I.5.4 ●○○ (шаш.) [ж.н] бурхны номыг гүн эцэнхий, туранхай байдал

бясалгаж, шидийг олсон их хүн

енхгөрд- II.7.3 ●○○ [үй.ү] енхгөр болох

егзөрд- II.7.3 ●●○ [үй.ү] дэндүү хашир догь енхгөрдүү ●●○ [тэ.н] енхгөр байрын

зан гаргах

енхий- II.1.3 ●○○ [үй.ү] енхгөр болох

егзөрдүү ●○○ [тэ.н] егзөр байрын, хашир енхөлз- II.7.3 ●○○ [үй.ү] енхгөр юмны енхөс

байрын

енхөс хөдлөх

егөө I.12.3 ●●● [ж.н] ёж, битүү үг

енхөр ●●○ [тэ.н] нүүр царайны мах мариагүй,

егөө I.12.3 ●○○ [ж.н] бүх бие шархиран өвдөх хатангир байдал

Е өвчин

енхөрд- II.7.3 ●○○ [үй.ү] енхөр болох

егөөд- II.6.3 ●●○ [үй.ү] ёжлох, битүү үгээр енхөрдүү ●○○ [тэ.н] енхөр байрын

дайруулан хэлэх

енш- II.9.4 ●●○ [үй.ү] гоншигнох, гонших

егөөдөл I.17.3 ●●● [ж.н] егөөдөх үйлийн нэр, ер ●●● [то.н] есөн арав

далд утгаар хор, шарыг нь малтах

ер ●●○ [тэ.н] энгийн, жирийн; огт, зүгээр

егөөдөнгүй ●●○ [тэ.н] егөөдсөн байртай, ергө- II.10.3 ●○○ [үй.ү] морины жигдхэн

егөөдсөн аястай

ширүүн хатирах

егөөл- II.4.3 ●●○ [үй.ү] егөөдөх; егөө өвчин ергөө I.12.3 ●●○ [ж.н] морины ергөх явдал

хүрэх

ергэлдэй I.15.4 ●○○ (шаш.) [ж.н] бөөгийн нэг

егөөр- II.5.3 ●○○ [үй.ү] бүхэл бие шархиран зүйл онгон сахиулсны нэр

өвдөх

ерд ●○○ (баймж.) [тэ.н] зүгээр, эгэл жирийн,

егөөт- II.6.3 ●●○ [үй.ү] егөө өвчтэй болох

ердийн; угаасаа, ердөө; ойрдоо;

егөөч ●●○ [тэ.н] егөө үг хэлэх дуртай

ердөө ●●○ (баймж.) [тэ.н] угтаа, ер нь,

егүүд- II.6.4 ●○○ [үй.ү] төрөл арилжих, үхэх, энгийндээ, зөвхөн

нас нөгчих

ермаа I.12.1 ●○○ (урга.) [ж.н] цагаан гааны

егүүр- II.5.4 ●○○ [үй.ү] дотор муухайрах, өөр нэр

бөөлжис цутгах, огиудас хүрэх, ой гутах; ерөмдөг ●○○ [тэ.н] сайн ч үгүй, муу ч үгүй;

өвдөх, зовуурилах

жирийн

егүүтгэл I.1.4 ●○○ [ж.н] егүүтгэх үйлийн нэр, ерөмдөглө- II.10.3 ●○○ [үй.ү] ерөмдөг янзтай

сүйтгэл үхэл

болгон үзэх

егүүшин I.16.4 ●○○ (урга.) [ж.н] шарх анагаах ерөмдөгчил- II.11.3 ●○○ [үй.ү] ерөмдөг

эмийн ургамал

байдалтай болгох

елхгэр ●●○ [тэ.н] хэлхийж томдсон байдал

ерөндгөнө I.18.3 ●○○ (урга.) [ж.н] сүүлэг

елхгэрд- II.7.4 ●○○ [үй.ү] елхгэр болох

шүүстэй ургамал

елхгэрдүү ●○○ [тэ.н] елхгэр байрын

ерөндөг I.21.3 ●●● [ж.н] муу юмыг номхотгон

елхий- II.1.4 ●●○ [үй.ү] элбэгдэх, томдох

дийлэгч; өвчин дарагч; жирэмслэхээс

елхэг ●○○ [д.д.ү] ~ хийх, ~ гэх

сэргийлэх хэрэгсэл

елхэгнүүр ●○○ [тэ.н] елхэгнэн хөдлөх ерөндөглө- II.10.3 ●●○ [үй.ү] ерөндөг

байдалтай

хэрэглэх, ерөндгөөр эмнэх, засах

елхэгнэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] елхгэр юмны ерөнхий ●●● [тэ.н] бүгдийг хамарсан байдал;

үргэлжлэн хөдлөх

бүдүүн тойм, баримжаа; тодорхой биш

ембүү I.12.4 ●●● [ж.н] нэг зүйл цул зоос, ерөнхий I.15.3 ●●○ [ж.н] төвлөн удирдах

алтан ~, мөнгөн ~

байгууллага, газар; тухайн байгууллагын

ембүү I.12.4 ●○○ [ж.н] монгол адууны тамга

тэргүүлэх албан тушаалтан

ембэг I.5.4 ●○○ [ж.н] наадаж тоглоход ерөнхийвтөр ●○○ [тэ.н] оновчтой бус,

зориулан зүлгүүрдсэн барим мод

баримжаалсан

енгүү I.12.4 ●○○ [ж.н] егөөдөл, доромжлол, ерөнхийвчил- II.11.3 ●●○ [үй.ү] бүдүүвч

олхион үг

төлөвөөр ярих, тоймлон шийдвэрлэх

енгүүд- II.6.4 ●○○ [үй.ү] енгүү үг хэлэх

ерөнхийд- II.6.3 ●○○ [үй.ү] ерөнхий болох

130

131

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

ерөнхийл- II.4.3 ●●● [үй.ү] ерөнхий болгох; есөнх I.3.3 ●○○ [ж.н] санчир гаргийн дагуул

удирдах, толгойлох

есөц I.19.3 ●○○ [ж.н] есөн өргийг хагас

ерөнхийлөгч I.4.3 ●●● [ж.н] ерөнхийлөн шатаар дээшлүүлэх тэмдэг

удирдагч, улсын ~

ехгэр ●○○ [тэ.н] янхигар, ихэрхэг

ерөнхийлөл I.17.3 ●○○ [ж.н] ерөнхийлөх ехгэрд- II.7.4 ●○○ [үй.ү] ехгэр болох

үйлийн нэр

ехгэрдүү ●○○ [тэ.н] ехгэр байрын

ерөө- II.1.3 ●●● [үй.ү] сайн сайхныг бэлгэдэн ехэг ●○○ [д.д.ү] ~ хийх, ~ гэх

өгүүлэх

еэ ●●○ [а.ө] шоолох аялга, ~ ~, харамсах

ерөөл I.1.3 ●●● [ж.н] ерөөх үйлийн нэр, ~ аялга

магтаал

еэвэн I.16.4 ●●● [ж.н] гурилаар хийсэн нэг

ерөөлт ●●○ [тэ.н] ерөөл бүхий

зүйл амтат боов

ерөөлч I.4.3 ●●● [ж.н] ерөөл хэлдэг хүн, еэжгэрдүү ●○○ [тэ.н] еэжгэр байрын

ардын бэлгэ ~

еэнүү I.12.4 ●○○ [ж.н] хошин шог, инээдэм

ертөнц I.3.3 ●●● [ж.н] газар дэлхий оршин еэнүүрх- II.7.4 ●○○ [үй.ү] сониучирхах

буй юмсын хамт, дэлхий ~, шим ~, сав ~

еэтгэ ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

ерхий I.15.3 ●○○ (амь.) [ж.н] нэг зүйл шавж

еэтгэнэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] еэтгэр юмны

ерхөг I.21.3 ●○○ (урга.) [ж.н] нэг зүйл олон хөдлөх

наст өвслөг ургамал

еэтгэр ●●○ [тэ.н] хоншоор нь дээшээ

ерхөгс- II.7.3 ●○○ [үй.ү] мал ерхөг өвс идэх матийсан хэлбэртэй, ээтгэр

гэж дурлах

еэтгэрд- II.7.4 ●○○ [үй.ү] еэтгэр болох

ерчил- II.11.3 ●○○ [үй.ү] энгийн, ерийн болгох

еэтгэрдүү ●○○ [тэ.н] еэтгэр байрын

ерэм I.17.4 ●○○ (амь.) [ж.н] нэг зүйл шувуу

еэтий- II.1.4 ●●○ [үй.ү] еэтгэр болох, еэтэн

ерэм I.17.4 ●○○ (урга.) [ж.н] нэг зүйл эмийн харагдах

Е

ургамал, хуажуу

еэтэлз- II.7.4 ●○○ [үй.ү] еэтгэр юмны түргэн

ес ●●● [то.н] гурван гурвын нийлбэр

түргэн хөдлөх

есдэй I.15.4 ●○○ (урга.) [ж.н] нэгэн зүйл олон еэтэн ●●○ [тэ.н] махийсан хоншоортой, ээтэн

наст ургамал

еэтэндүү ●○○ [тэ.н] еэтэн байрын

еслөг I.5.3 ●○○ [ж.н] есөн морь хөллөх тоног

еэтэс ●○○ [д.д.ү] ~ хийх, ~ гэх

еслөл I.1.3 ●○○ [ж.н] есөн хөгжимд зориулсан еэхгэнэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] еэхгэр юмны еэхгэ

бүтээл

еэхгэ хөдлөх

есөгчин ●○○ [тэ.н] юм бүхэн нь ес есөөр еэхгэр ●●○ [тэ.н] туранхай өндөр биетэй,

бүрэлдсэн

эрүү хамар нь урт

есөл- II.11.3 ●○○ [үй.ү] ес есөөр болгох

еэхгэрдүү ●○○ [тэ.н] еэхгэр байрын

есөлгөнө I.18.3 ●○○ (урга.) [ж.н] нэг зүйл еэхий- II.1.4 ●○○ [үй.ү] еэхгэр болох

жүрж жимс, алтан жүрж

еэхэлз- II.7.4 ●○○ [үй.ү] еэхгэр юмны

есөлз I.3.4 ●○○ (урга.) [ж.н] хээрийн сүүт өвс

үргэлжлэн хөдлөх

есөлзгөнө I.18.3 ●○○ (урга.) [ж.н] ест жүрж

еэхэс ●○○ [д.д.ү] ~ хийх, ~ гэх

130

131

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

Ё

ёжид- II.15.2 ●●○ [үй.ү] ёж зан байдал гаргах

ёжил- II.11.2 ●●● [үй.ү] элдэв далд утгатай

үгээр егөөдөн хэлэх; башир бач гаргах

ёжирх- II.7.2 ●●○ [үй.ү] ёжтой үг хэлэх

ёжирхог ●○○ [тэ.н] ёжирхох дуртай

ёжирхуу ●○○ [тэ.н] ёжломтгой зан байдал

ёжит- II.15.2 ●○○ [үй.ү] ёжтой зан гаргах

ёжич ●●○ [тэ.н] егөөдөгч, ёж үгийг байнга

ёвроо ●○○ [тэ.н] хүний үгийг сөргөх байдал

хэлж ярьдаг

ёвроо I.30.2 ●○○ [ж.н] ёврох үйлийн нэр

ёжлол I.1.2 ●●● [ж.н] ёжлох үйлийн нэр

ёврооч ●●○ [тэ.н] ёвордог зантай; маргаанч

ёжломтгой ●○○ [тэ.н] ёжлох зантай, ёжлох

ёвруул I.1.1 ●○○ [ж.н] ёврох, дэлсэх хэрэгсэл

нь их

ёвруулд- II.7.1 ●○○ [үй.ү] ёвруулаар цохих, ёжломхой ●●○ [тэ.н] ёжлох дуртай

чичих

ёжлонгуй ●●○ [тэ.н] ёжилсон байдалтай

ёвуур I.5.1 ●○○ [ж.н] ёврох зэвсэг, ёвруул

ёжлооч ●○○ [тэ.н] ёжлохдоо гаргуун

ёвх ●○○ [тэ.н] хурц, ирмэг, иртэй байдал

ёжуун ●○○ [тэ.н] ёжирхог

ёвхгоно- II.10.2 ●○○ [үй.ү] ёвхгор юм хөдлөх

ёжуур ●○○ [тэ.н] ёж байдалтай

ёвхгор ●○○ [тэ.н] шовгор, шонхор, овгор

ёзоор I.5.2 ●●● [ж.н] уг, үндэс

ёвч- II.9.2 ●○○ [үй.ү] байн байн ёврох

ёзоорло- II.10.2 ●●○ [үй.ү] ёзоор, уг гаргах

ёвчоо ●●○ [тэ.н] муухай ааштай; ёвчдог ёл I.1.2 ●○○ (амь.) [ж.н] нэг зүйл махчин

зантай

шувуу

ёвчуур ●○○ [тэ.н] байн байн ёвчдог зантай

ёл I.1.2 ●○○ (амь.) [ж.н] урт чихтэй нэг зүйл

ёг ●○○ [тэ.н] нийлэмжгүй, тохиромжгүй, эвгүй

нохой

ёг ●○○ [д.д.ү] ~ хийх, ~ гэх: ёргих, донслох

ёлбо I.18.2 ●○○ (шаш.) [ж.н] бурхны тахилын

Ё ёгзгор ●○○ [тэ.н] ёрдгор

өмнүүр татах хөшиг

ёгор I.5.2 ●○○ [ж.н] түрэг ба монгол төрөл ёлбого ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

хэлтэн

ёлбогоно- II.10.2 ●○○ [үй.ү] ёлбогор юмны

ёгос I.5.2 ●○○ (амь.) [ж.н] нэг зүйл тогос хөдлөх

шувуу

ёлбогор ●●○ [тэ.н] сулбагар

ёгт ●●● [тэ.н] илэрхий бус далд утгатай, ~ ёлбогорд- II.7.2 ●○○ [үй.ү] ёлбогор болох

үлгэр, ~ нэр, ~ үг

ёлбогордуу ●○○ [тэ.н] ёлбогор байрын

ёгтлол I.1.2 ●●● [ж.н] ёгтлон илэрхийлэх ёлбой- II.1.2 ●●○ [үй.ү] ёлбогор болох

арга, дүрслэл

ёлболз- II.7.2 ●○○ [үй.ү] ёлбогор юмны

ёгтломтгой ●○○ [тэ.н] ёгтолдог зантай, үргэлжлэн хөдлөх

байнга ёгтолдог

ёлбос ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

ёгтломхой ●○○ [тэ.н] ёгтлох дуртай; далд ёлгоно- II.10.2 ●●○ [үй.ү] ёлтгор юмны

утгаар хэлэх авьяастай

үргэлжлэн хөдлөх

ёгтлонгуй ●●○ [тэ.н] ёгтолсон байдалтай; ёлгор ●○○ [тэ.н] ёлхгор, ёлцгор

ёжлонгуй

ёлов ●○○ [д.д.ү] ~ хийх, ~ гэх

ёгтол- II.11.2 ●●○ [үй.ү] утгыг далдлан ёлой- II.1.2 ●○○ [үй.ү] ёлхгор болох

хэлэлцэх, ёжлох

ёлом I.17.2 ●○○ [ж.н] арьсны халдварт өвчин

ёгточ ●○○ [тэ.н] ёгтлохдоо гаргуун

ёломт- II.7.2 ●○○ [үй.ү] ёлом өвчнөөр өвчлөх,

ёгуурга I.18.1 ●○○ [ж.н] шавар хана, хэрэм

ёлом тусах

ёгцгор ●○○ [тэ.н] бага зэрэг бөгтөр байдал

ёлор I.21.2 ●○○ (амь.) [ж.н] нэг зүйл гөрөөс,

ёгцгорд- II.7.2 ●○○ [үй.ү] ёгцгор болох

хар хул

ёгш- II.9.2 ●●○ [үй.ү] морь малын хатуу ёлтго ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

шогших

ёлтгоно- II.10.2 ●●○ [үй.ү] ёлтгор юмны

ёгшоо I.12.2 ●○○ [ж.н] морь малын ёгших үргэлжлэн хөдлөх

явдал

ёлтгор ●●○ [тэ.н] гэрэл гэгээ бүдэгхэн,

ёд I.3.2 ●○○ [ж.н] ухсан нүх, гуу, нуувч

сүүмгэр

ёдго ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

ёлтгордуу ●○○ [тэ.н] ёлтгор байрын

ёдгоно- II.10.2 ●○○ [үй.ү] ёгдгор юмны хөдлөх

ёлтгос ●○○ [д.д.ү] ~ хийх, ~ гэх

ёдгор ●●○ [тэ.н] ёрдгор, ~ мод

ёлтой- II.1.2 ●●● [үй.ү] ёлтгор болох

ёдгорд- II.7.2 ●●○ [үй.ү] ёдгор болох

ёлтолз- II.7.2 ●●○ [үй.ү] ёлтгор юмны байн

ёдолз- II.7.2 ●○○ [үй.ү] ёдгор юмны байн байн хөдлөх

байн хөдлөх

ёлтон ●●○ [тэ.н] ёлтгор байдалтай

ёдор I.21.2 ●●○ [ж.н] хээрийн ганц мод; ёлтос ●○○ [д.д.ү] ~ хийх, ~ гэх

оршуулгын газарт хатгасан мод

ёлхго ●○○ [д.д.ү] ~ хийх, ~ гэх

ёдорд- II.7.2 ●○○ [үй.ү] модоо барих

ёлхгоно- II.10.2 ●○○ [үй.ү] ёлхгор юмны

ёж I.4.2 ●●● [ж.н] егөө үг, битүү хошин үг

үргэлжлэн хөдлөх

132

133

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

ёлхгор ●●○ [тэ.н] гэдэс нь ёлхойж унжсан, байн хөдлөх

цүдгэрдүү

ёндос ●○○ [д.д.ү] ~ хийх, ~ гэх

ёлхгорд- II.7.2 ●○○ [үй.ү] ёлхгор болох

ёнзон I.16.2 ●○○ (шаш.) [ж.н] дээд хувилгаан

ёлхгордуу ●○○ [тэ.н] ёлхгор байрын

лам багшийн цол

ёлхгос ●○○ [д.д.ү] ~ хийх, ~ гэх

ёнтго ●○○ [д.д.ү] ~ хийх, ~ гэх

ёлхдос I.26.2 ●○○ [ж.н] суулгах үед гарах ёнтгоно- II.10.2 ●○○ [үй.ү] ёнтгор юмны

салиат чацга; гэдэсний халдварт өвчин

үргэлжлэн хөдлөх

ёлхой- II.1.2 ●○○ [үй.ү] таргалснаас гэдэс ёнтгор ●●○ [тэ.н] ёндгор, янтгар, шантгар

хэвлий томорч бүдүүрэх

ёнтгорд- II.7.2 ●○○ [үй.ү] ёнтгор болох

ёлхолз- II.7.2 ●○○ [үй.ү] ёлхгор юмны байн ёнтгордуу ●○○ [тэ.н] ёнтгор байрын

байн хөдлөх

ёнтой- II.1.2 ●●○ [үй.ү] ёнтгор болох, шонтойх

ёлхон ●○○ [тэ.н] ёлхгор

ёнтолз- II.7.2 ●●○ [үй.ү] ёнтгор юмны байн

ёлхос ●○○ [д.д.ү] ~ хийх, ~ гэх

байн хөдлөх

ёлц I.3.2 ●○○ [ж.н] даалууны хоёр нүдтэй ёнх ●○○ [д.д.ү] онх ~ цохигдох, дарагдах

мод, ёоз

ёнхго ●○○ [д.д.ү] ~ хийх, ~ гэх

ёлцго ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

ёлцгой ●○○ [тэ.н] ёлцгор байдал

 ёнхгор

ёнх- гэсэн дүрс дуурайх

язгуурт -ой, -лз, -гор гэсэн

ёлцгоно- II.10.2 ●○○ [үй.ү] ёлцойсон юмны

дагавруудыг шууд залган

× ёнхогор

үргэлжлэн хөдлөх

үүсмэл үг бүтээдэг. Бичихдээ

ёлцгор ●○○ [тэ.н] юмны улцгар, нялцгай

ёнхой, ёнхолз, ёнхгор гэж

× ёнхойгор

шингэвтэр байдал

бичнэ.

ёлцгорд- II.7.2 ●○○ [үй.ү] ёлцгор болох

ёнхгоно- II.10.2 ●●○ [үй.ү] ёнхгор юмны

ёлцгордуу ●○○ [тэ.н] ёлцгор байрын

үргэлжлэн хөдлөх

ёлцолз- II.7.2 ●○○ [үй.ү] ёлцгор юмны байн ёнхигор ●●○ [тэ.н] хүн, амьтны эцэнхий,

байн хөдлөх

ясархаг байдал

ёлцон ●●○ [тэ.н] ёлцгор шинжтэй

ёнхигорд- II.7.2 ●○○ [үй.ү] ёнхигор болох

ёнхигордуу ●○○ [тэ.н] ёнхигор байрын

Ё

ёлцос ●○○ [д.д.ү] ~ хийх, ~ гэх

ёмбого ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

ёнхий- II.1.2 ●●○ [үй.ү] туранхай өндөр болох

ёмбогоно- II.10.2 ●●○ [үй.ү] ёмбогор юмны ёнхилз- II.7.2 ●●○ [үй.ү] ёнхигор юмны байн

хөдлөх

байн хөдлөх

ёмбогор ●●○ [тэ.н] өндөр, шомбогор, ёнтгор

ёнхис ●○○ [д.д.ү] ~ хийх, ~ гэх

ёмбогорд- II.7.2 ●○○ [үй.ү] ёмбогор болох

ёнхой- II.1.2 ●●○ [үй.ү] эцэж туран нүд ам нь

ёмбогордуу ●○○ [тэ.н] ёмбогор байрын

хонхор, ёнхор болох

ёмбогос ●○○ [д.д.ү] ~ хийх, ~ гэх

ёнхолз- II.7.2 ●●○ [үй.ү] ёнхгор юмны байн

ёмбой- II.1.2 ●○○ [үй.ү] ёмбогор байдалтай байн хөдлөх

болох

ёнхор ●●○ [тэ.н] хотгор, хонхор; өндөр

ёмболз- II.7.2 ●○○ [үй.ү] ёмбогор юмны байн монхор

байн хөдлөх

ёнхор I.21.2 ●○○ [ж.н] боловсруулсан мяндас,

ёмбон ●●○ [тэ.н] өндөр, цомцгор, шомбогор хонь ямааны өлөн гэдсээр хийсэн утас

байдалтай

ёнхор I.21.2 ●○○ [ж.н] шөрмөсөн чулуу

ёмбос ●○○ [д.д.ү] ~ хийх, ~ гэх

ёнш- II.9.2 ●●○ [үй.ү] үглэх, гонгинох, гонших

ён ●○○ [а.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

ёо ●●○ [а.ө] өвдөх, айх, гайхах үед гарах

ёнгино- II.10.2 ●●○ [үй.ү] гонгинох

аялга

ёнгиноо I.12.2 ●●○ [ж.н] гонгиноо, орилоо

ёо I.12.2 ●○○ [ж.н] шаазан ваар зэргийг

ёнгиноон I.2.2 ●●○ [ж.н] ёнгинох дуу чимээ

шатаах зуух

ёнгинуур ●●○ [тэ.н] ёнгинох зантай, ёож I.4.2 ●○○ [ж.н] нэг зүйл сууц, оромж

гонгинуур

ёоз I.3.2 ●●○ [ж.н] дүр төрх, мөн чанар, байр

ёнгор ●○○ [тэ.н] ёнхгор

байдал

ёнгорон I.16.1 ●○○ [ж.н] нэгэн зүйл тамга

ёоз I.3.2 ●●○ [ж.н] даалууны хоёр нүдтэй мод

ёндго ●○○ [д.д.ү] ~ хийх, ~ гэх

ёозгүйвтэр ●○○ [тэ.н] ааш тааруухан

ёндгоно- II.10.2 ●●○ [үй.ү] ёндгор юмны ёозгүйд- II.6.4 ●●○ [үй.ү] ёозгүй байдал

үргэлжлэн хөдлөх

гаргах

ёндгонуур ●○○ [тэ.н] ёндгонох зантай

ёозгүйдүү ●○○ [тэ.н] ёозгүй байрын

ёндгор ●●○ [тэ.н] овгор шонтгор

ёозгүйт- II.6.4 ●●○ [үй.ү] ёозгүй болох

ёндгорд- II.7.2 ●○○ [үй.ү] ёндгор болох

ёозол- II.11.2 ●○○ [үй.ү] даалуугаар тоглоход

ёндгордуу ●○○ [тэ.н] ёндгор байрын

ёоз гаргах

ёндгос ●○○ [д.д.ү] ~ хийх, ~ гэх

ёол- II.4.2 ●●○ [үй.ү] өвдөж шаналсандаа ёо

ёндой- II.1.2 ●●○ [үй.ү] ёндгор байдалтай ёо хэмээн дуугарах

болох

ёол- II.4.2 ●○○ [үй.ү] ёо дотор ваар шаазан,

ёндолз- II.7.2 ●○○ [үй.ү] ёндгор юмны байн тоосго шатаах

132

133

МОНГО

МОНГ Л Х

О

Э

Л Х ЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУР

Э

АМЛА

ЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУР

С

АМЛА АН Т

С

О

АН Т ЛЬ

О

МОНГО

МОНГ Л Х

О

Э

Л Х ЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУР

Э

АМЛА

ЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУР

С

АМЛА АН Т

С

О

АН Т ЛЬ

О

ёололдоон I.2.2 ●●○ [ж.н] олноороо ёргиовтор ●○○ [тэ.н] бага зэрэг ёргио

ёололдох дуу чимээ

ёргиод- II.6.2 ●●○ [үй.ү] ёргио болох

ёоломтгой ●○○ [тэ.н] ёолох зантай, янгууч

ёргиодуу ●○○ [тэ.н] ёргио байрын

ёоломхой ●○○ [тэ.н] байнга ёолж байдаг; ёргиот- II.6.2 ●●○ [үй.ү] ёргио зан гаргах

ёоломтгой

ёрд- II.7.2 ●●○ [үй.ү] ёрлох, зөгнөх; бэлгэгүй

ёолоон I.2.2 ●●○ [ж.н] ёолох үйлийн нэр

үг хэлэх

ёотгоно- II.10.2 ●○○ [үй.ү] ёотгор юмны байн ёрдго ●○○ [д.д.ү] ~ хийх, ~ гэх

байн хөдлөх

ёрдгоно- II.10.2 ●○○ [үй.ү] ёрдгор юмны

ёотгор ●●○ [тэ.н] жижигхэн шовгор, жартгар

үргэлжлэн хөдлөх

ёотгорд- II.7.2 ●○○ [үй.ү] дэндүү ёотгор болох

ёрдгор ●●○ [тэ.н] бусдаас өндөр, урт гонзгор;

ёотгордуу ●○○ [тэ.н] ёотгор байрын

хэт туранхай; ганц бие

ёотолз- II.7.2 ●○○ [үй.ү] ёотгор юмны байн ёрдгорд- II.7.2 ●●○ [үй.ү] ёрдгор болох

байн хөдлөх

ёрдгордуу ●○○ [тэ.н] ёрдгор байрын

ёотолзуур

●○○

[тэ.н]

хөдөлгөөнтэй, ёрдой- II.1.2 ●●○ [үй.ү] ёрдгор болох

хөнгөмсөг байдалтай

ёрдолз- II.7.2 ●●○ [үй.ү] ёрдгор юмны байн

ёотон I.16.2 ●●● [ж.н] янз бүрийн хэлбэртэй байн хөдлөх

шахмал чихэр

ёрдос ●○○ [д.д.ү] ~ хийх, ~ гэх

ёотуу I.12.1 ●●○ [ж.н] газар ухах нэг зүйл ёрзгор ●●○ [тэ.н] ярзгар, ёрдгор

төмөр багаж

ёрло- II.10.2 ●●○ [үй.ү] ямар нэг үйлийг

ёотууд- II.6.1 ●●○ [үй.ү] ёотуугаар цохих, урьдаас зөгнөх

ёотуу хэрэглэх

ёрлог I.6.2 ●○○ (амь.) [ж.н] нэг зүйл шувуу

ёох ●●○ [а.ө] өвдөх, ядрах үед хэлэх аялга

ёрломтгой ●○○ [тэ.н] ёрлох, зөгнөх чадвар,

ёохго ●○○ [д.д.ү] ~ хийх, ~ гэх

увдистай

ёохгоно- II.10.2 ●○○ [үй.ү] ёохгор юмны ёрог I.22.2 ●○○ [ж.н] бүдүүн ширхэгтэй бөс

Ё үргэлжлэн хөдлөх

даавуу

ёохгор ●○○ [тэ.н] шовгодуу, ёнхгор

ёроол I.1.2 ●●● [ж.н] амсрын нөгөө тал;

ёохгорд- II.7.2 ●○○ [үй.ү] ёохгор болох

уулын хажуу бэл; эх үүсвэр, язгуур үндэс

ёохгордуу ●○○ [тэ.н] ёохгор байрын

ёроолд- II.7.2 ●●○ [үй.ү] ёроолоос нь барих;

ёохол- II.11.2 ●●○ [үй.ү] байн байн ёох ёох шингэн зүйлийг шавхах

гэж дуугарах

ёроолд- II.7.2 ●●○ [үй.ү] ёроолд ойр явах

ёохолз- II.7.2 ●●○ [үй.ү] ёохгор юмны байн ёроолло- II.10.2 ●●○ [үй.ү] юманд ёроол хийх

байн хөдлөх

ёроолло- II.10.2 ●○○ [үй.ү] уулын ёроолоор

ёохор I.21.2 ●●○ [ж.н] буриадын нэг зүйл явах

бүжиг

ёрт- II.7.2 ●●○ [үй.ү] ёронд автах

ёохорд- II.7.2 ●●○ [үй.ү] ёохор хатирах

ёруул I.1.1 ●○○ [ж.н] том модны хожуул,

ёохорло- II.10.2 ●○○ [үй.ү] ёохор наадах

модны үндэс

ёочин I.16.2 ●●● [ж.н] нэг зүйл чавхдаст ёрхой I.15.2 ●○○ (амь.) [ж.н] төөлүүр хорхой

хөгжмийн зэмсэг

ёрхолз- II.7.2 ●○○ [үй.ү] ёрхгор юмны байн

ёочинд- II.7.2 ●●○ [үй.ү] ёочин хөгжмөөр байн хөдлөх

тоглох

ёрч I.4.2 ●●○ [ж.н] зөнч, бэлгэч, төлгөч

ёочинчин I.20.2 ●○○ [ж.н] ёочин хөгжим ёс I.9.2 ●●● [ж.н] зүй тогтол, жам ~; хэв

тоглодог хүн

суртал, хууль ~, ~ заншил

ёр I.1.2 ●●○ [ж.н] урьдчилан мэдрэх сэрэл, ёслогч I.4.2 ●○○ [ж.н] ёс гүйцэтгэгч

зөн

ёслол I.1.2 ●●● [ж.н] ёслох үйлийн нэр, баяр ~

ёрвогоно- II.10.2 ●○○ [үй.ү] ёрвогор юмны ёслолт I.3.2 ●●○ [ж.н] ёслох үйлийн үр дүнг

үргэлжлэн хөдлөх

заасан нэр

ёрвогор ●●○ [тэ.н] уул, хад сэрвийж сөрвийн ёсож- II.16.2 ●○○ [үй.ү] ёс дүрэмтэй болох

бусдаас өндөр харагдах байдал; хүний хэдэр ёсол- II.11.2 ●●● [үй.ү] тогтсон заншлын

хэгжүүн зан байдал

дагуу үйлдэх, мэхийн ~

ёрвогорд- II.7.2 ●○○ [үй.ү] ёрвогор болох

ёсолгоо I.12.2 ●●○ [ж.н] ёслох горим журам,

ёрвогордуу ●●○ [тэ.н] ёрвогор байрын; дуу ёс төр гүйцэтгэх нь

муутай, их зантай

ёсорх- II.7.2 ●●○ [үй.ү] ёсыг баримтлан дагах

ёрволз- II.7.2 ●●○ [үй.ү] ёрвогор юмны байн ёсорхог ●○○ [тэ.н] ёс журмыг хатуу

байн хөдлөх

баримтлагч

ёрвон ●●○ [тэ.н] уул, хадны ёрвойж тогтсон ёсорхол I.17.2 ●●○ [ж.н] ёсорхох үйлийн нэр

онцгой байдал

ёсорхуу ●○○ [тэ.н] ёсорхог зантай

ёрги- II.2.2 ●●○ [үй.ү] доргих, дарвих; хөөргөн ёсч ●●○ [тэ.н] ёс журмыг ихэд баримтлагч,

байдал гаргах

ёсорхог

ёргио ●●○ [тэ.н] морь унааны хатуу явдал; ёсчил- II.11.2 ●●● [үй.ү] ёсыг дагах, мөрдөх;

чанга дуутай

ёслох

134

135

МОНГО

МОНГ Л Х

О

Э

Л Х ЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУР

Э

АМЛА

ЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУР

С

АМЛА АН Т

С

О

АН Т ЛЬ

О

МОНГО

МОНГ Л Х

О

Э

Л Х ЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУР

Э

АМЛА

ЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУР

С

АМЛА АН Т

С

О

АН Т ЛЬ

О

ёсчлол I.1.2 ●●○ [ж.н] ёсчлох үйлийн нэр

ёхигордуу ●○○ [тэ.н] ёхигор байрын

ёсчлонгуй ●●○ [тэ.н] дэг журмын дагуу, ёсыг ёхий- II.1.2 ●●○ [үй.ү] хажиг муухай аашлах

баримталсан шинжтэй

ёхилз- II.7.2 ●●○ [үй.ү] эвгүй муу зан гаргах

ёх ●●○ [а.ө] ядрахад хэлэх аялга, ёох

ёхилзуур ●●○ [тэ.н] хохилзсон муухай зан

ёхиволз- II.7.2 ●○○ [үй.ү] муухай ааш гаргах, ааштай

сэлбэлзэх

ёхир ●●○ [тэ.н] яхир, хэдэр зантай

ёхиго ●○○ [д.д.ү] ~ хийх, ~ гэх

ёхирд- II.7.2 ●○○ [үй.ү] ёхир болох

ёхигоно- II.10.2 ●○○ [үй.ү] ёхиволзох, ёхирло- II.10.2 ●○○ [үй.ү] хэдэр зан байдал

хохиволзох, эвгүй зан гаргах

гаргах, яхирлах

ёхигор ●○○ [тэ.н] яхир, зан муутай; тохигор ёхол- II.11.2 ●○○ [үй.ү] ёх ёх гэж байн байн

биетэй

хэлэх

ёхигорд- II.7.2 ●○○ [үй.ү] ёхигор болох

Ё

134

135

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

жаварлаг ●●○ [тэ.н] жавар ихтэй

жаварлаг ●○○ [тэ.н] жавхаалаг, золбоолог

жавга I.18.1 ●○○ [ж.н] гурилаар хийсэн нэг

зүйл идээ, хуймаг

Ж

жавдаг I.6.1 ●○○ [ж.н] нэг зүйл зэвсэг

жавдан I.16.1 ●○○ (шаш.) [ж.н] лам нарын

суудлын түшлэг, загдам

жавжаа I.12.1 ●○○ (амь.) [ж.н] гурван настай

жаа I.12.1 ●●○ [ж.н] даалуудахад гурав, зүр

зургаан модыг хос болгох тоглоом

жаврай I.15.1 ●●○ [ж.н] шингэн гурилаар

жаа I.12.1 ●●○ [ж.н] хугацаат цэргийн албаны хайрсан идээ

жагсаалын дарга

жавтий I.15.1 ●○○ [ж.н] шийтгэл, зэмлэл,

жаа ●●○ [тэ.н] ~тай эр: овсгоотой, сэргэлэн

буруушаал

жаа ●●○ [а.ө] үг сургаал сонсох, хүлээн жавтий I.15.1 ●○○ (шаш.) [ж.н] бузрыг

авахад хэлэх аялга

арилгах шашны зан үйл

жаавай ●○○ [тэ.н] сайхан, гоо үзэсгэлэнтэй

жавуун ●○○ [тэ.н] зэгсэн сайн, овоо

жааванз I.3.1 ●○○ [ж.н] тэрэг чарганд хөллөх жавхаа I.12.1 ●●● [ж.н] цог сүлд, өнгө үзэмж

морины хүзүүнд углах мод, хом

жавхааж- II.8.1 ●●● [үй.ү] улам жавхаатай

жаавгана- II.10.1 ●○○ [үй.ү] жомбогонож болох

явах, жооргонох, дөнжгөнөх, жороолох

жавхаалаг ●●○ [тэ.н] цог жавхаатай,

жаад ●○○ [а.д.ү] ~ хийх, ~ гэх: дорой, ядмаг золбоолог

амьтны дуу

жавхай- II.1.1 ●●○ [үй.ү] жавхгар болох

жаад ●○○ [тэ.н] яс чанар муу, хуурамч; ~ алт

жавхалз- II.7.1 ●○○ [үй.ү] жавхгар юмны

жаажаа I.30.1 ●○○ [ж.н] өөрөөсөө ахмад үргэлжлэн хөдлөх

хүнийг авгайлан дуудах үг

жавхалзуур ●○○ [тэ.н] хурдан шаламгай

жаажга ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

жавхгана- II.10.1 ●○○ [үй.ү] жавхгар юмны

жааз I.9.1 ●●● [ж.н] зургийн гуу, сараалжлан үргэлжлэн хөдлөх

хийсэн тавиур

жавхгар ●●○ [тэ.н] гоолиг нарийн биетэй,

Ж жаазал- II.11.1 ●●● [үй.ү] зургийг гуу, хүрээнд цовоо сэргэлэн хөдөлгөөнтэй

хийх

жавхгард- II.7.1 ●○○ [үй.ү] жавхгар болох

жаазчин I.2.1 ●○○ [ж.н] жааз, гуу, хүрээ жавхгардуу ●○○ [тэ.н] жавхгар байрын

хийдэг хүн

жавхлан I.16.1 ●●○ [ж.н] сүр сүлд, цог

жаал I.1.1 ●●● [ж.н] бага насны хүү, охин, ~ жавхаа; баяр баясгалан

хүү

жавчаа I.12.1 ●○○ (шаш.) [ж.н] аар саар

жаал ●●○ [тэ.н] ~ жуул: бага, жаахан,

гүрэм, базаалга: ~ хийх

жаал- II.4.1 ●●○ [үй.ү] даалуугаар наадах

жаг I.6.1 ●●○ [ж.н] садан төрлийн холбоогоор

жаатай- II.1.1 ●●○ [үй.ү] жоотойх, жийхайх

ангилах тогтолцоо

жаатгана- II.10.1 ●●○ [үй.ү] аальгүйтэх

жаг ●○○ [а.д.ү] жиг жуг, ~ жуг хийх, гэх

жаатгар ●●○ [тэ.н] жийтгар

жаган I.16.1 ●○○ (урга.) [ж.н] гэзэг цэцэг, бэр

жаатгардуу ●○○ [тэ.н] нүдний аньсага нь цэцэг

жаатгар байрын, анигардуу

жаган I.16.1 ●○○ (шаш.) [ж.н] сүм хийдийн

жаахан ●●● [тэ.н] хэмжээгээр бага, жижиг; гал тогоо

яльгүй, түр зуур

жагар I.5.1 ●○○ [ж.н] Энэтхэг ~ орон

жаахандай I.15.1 ●○○ [ж.н] монгол ардын жагжгар ●○○ [тэ.н] хүн, амьтны бие бага,

уламжлалт оньсон наадгай

намхан жижиг байдал

жав ●○○ [а.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

жагжий- I.15.1 ●○○ [үй.ү] аливаа юм бахим,

жав I.1.1 ●○○ [ж.н] ханын толгой мөргүүлж жижиг болох

барьсан оромж, хавчаахай

жагмаа I.30.1 ●○○ (урга.) [ж.н] нэг зүйл усанд

жав I.1.1 ●○○ (урга.) [ж.н] шүхэртэн овгийн ургадаг өндөр өвс

олон наст өвслөг ургамал

жагмаатан I.20.1 ●○○ [ж.н] нэг хэлтэрт

жаваа I.12.1 ●○○ (урга.) [ж.н] нэгэн зүйл ургамлын овог

сарнай цэцэг

жагс- II.7.1 ●●● [үй.ү] жагсаал хийх, олон хүн

жавай I.15.1 ●○○ [ж.н] чалх, жавхаа

жигдрэн зогсох

жавай I.15.1 ●○○ (урга.) [ж.н] өмхий үнэртэй жагсаал I.1.1 ●●● [ж.н] хүмүүсийн цуглан

олон наст өвслөг ургамал

жагсаж жигдэрсэн эгнээ, цэргийн цуваа

жавар I.21.1 ●●● [ж.н] жихүүн хүйтэн уур жагсаалт I.3.1 ●●● [ж.н] жагсаасан юм,

амьсгал, салхи

жагсаах ажиллагаа, нэрсийн ~, бүтээлийн ~

жавар I.21.1 ●○○ [ж.н] жавхаа, золбоо

жагсаалч I.4.1 ●○○ [ж.н] жагсаалыг засаж

жаварла- II.10.1 ●●○ [үй.ү] жавар үлээх, харгалзах хүн

жихүүн хүйтэн болох

жагсагч I.4.1 ●○○ [ж.н] жагсах үйлийг

136

137

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

гүйцэтгэгч хүн

жалбаа I.30.1 ●○○ [ж.н] жалбалзан хөдлөх

жад I.9.1 ●●● [ж.н] хурц үзүүр, урт иштэй байдал, золбоо

чичих, бүлэх, хатгах зэвсэг

жалбалз- II.7.1 ●○○ [үй.ү] нүдээ эргэлдүүлэх;

жадаагун I.2.1 ●○○ [ж.н] таван эгшгийн гал хөнгөн хуумгай байдал гаргах

махбод эгшиг

жалбалзуур ●○○ [тэ.н] шалмаг мэт атлаа

жадай- II.1.1 ●●● [үй.ү] багадах, дадайх, хуумгай

богинодох

жалбигана- II.10.1 ●○○ [үй.ү] жалбигар юм

жадал- II.11.1 ●●○ [үй.ү] жадаар чичих, хатгах

хөдлөх

жаданга I.18.1 ●○○ (урга.) [ж.н] нэг зүйл жалбигануур ●○○ [тэ.н] тогтворгүй зан төрх

ургамлын үр

байдал

жадат ●○○ [тэ.н] жад бүхий

жалбигар ●○○ [тэ.н] ялтгар, ялбигар

жадгар ●●○ [тэ.н] бариу, дадгар

жалбигард- II.7.1 ●○○ [үй.ү] жалбигар болох

жадгард- II.7.1 ●●○ [үй.ү] дээл хувцас жалбигардуу ●○○ [тэ.н] жалбигар байрын

нарийдаж жадайх, багадах

жалбий- II.1.1 ●○○ [үй.ү] жалбигар болох

жадгардуу ●○○ [тэ.н] жадгар байрын; хувцас жалбилз- II.7.1 ●○○ [үй.ү] жалбигар юмны

бага зэрэг жадайж багадсан байдал

байн байн хөдлөх

жадиг I.6.1 ●○○ (урга.) [ж.н] жагар дэгд

жалбилзуур ●○○ [тэ.н] юманд итгэл, найдвар

жадчин I.2.1 ●○○ [ж.н] жад хэрэглэхдээ муутай хандах байдал

мэргэшсэн хүн

жалга I.25.1 ●●● [ж.н] хонхор газар, гуу, суваг

жажгина- II.10.1 ●○○ [үй.ү] шувуу зэрэг жалга I.25.1 ●○○ [ж.н] орон нутаг, нутаг ус

амьтны хавшин дуугарах

жалгай I.15.1 ●○○ [ж.н] нуур цөөрөм, гол

жажиг I.22.1 ●○○ (урга.) [ж.н] нэг зүйл мөрний ташуу сав газар

шүүслэг ургамал

жалгар ●○○ [тэ.н] хавтгай, далиудуу гүн биш

жажиг I.22.1 ●○○ [ж.н] модны давирхайг байдал, ~ таваг

боловсруулж авсан будаг

жалгарх- II.7.1 ●○○ [үй.ү] жалга довын үзэл

жай ●○○ [а.ө] гахайг дуудах аялга

гаргах, нутгархах

жайвалз- II.7.1 ●●○ [үй.ү] жайвгар юмны жалгархаг ●●○ [тэ.н] гуу, жалга ихтэй

байн байн хөдлөх

жалгархаг ●●○ [тэ.н] нутгархах зантай,

жайвар ●○○ [д.д.ү] ~ хийх, ~ гэх

нутгархах үзэлтэй

жайвга ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

жалдам ●○○ [тэ.н] сархиаг бартаагүй, Ж

жайвгана- II.10.1 ●●○ [үй.ү] жайвгар юмны цэлийсэн газар, ~ тал

байн байн хөдлөх

жалмагана- II.10.1 ●○○ [үй.ү] аальгүйтэх,

жайвгануур ●○○ [тэ.н] эвдэрхий, муруй, сээтгэнэх

саруй, жайжгар

жалмагар ●○○ [тэ.н] юмны хавтгай, нимгэн

жайвгар ●○○ [тэ.н] яйжгар, юмны эвдэрч байдал; ичдэггүй, ширэн нүүртэй

яйжийсан байдал

жалмагардуу ●○○ [тэ.н] жалмагар байрын

жайвгардуу ●○○ [тэ.н] жайвгар байрын, жалмалз- II.7.1 ●●○ [үй.ү] жалмагар байдал

яйжгардуу

гаргах

жайвий- II.1.1 ●○○ [үй.ү] жайвгар болох, жалмалзуур ●●○ [тэ.н] ичих, эмээхийг

жайжийх

мэдэхгүй байдал

жайвс ●○○ [д.д.ү] ~ хийх, ~ гэх

жалсрай I.15.1 ●○○ [ж.н] жонон, хунтайж, агь

жайжгана- II.10.1 ●●○ [үй.ү] жайжгар юмны жам I.1.1 ●●● [ж.н] зүй тогтол, ~ ёс, ~ хууль

хөдлөх

жам I.1.1 ●○○ (амь.) [ж.н] нэг зүйл нисдэг

жайжгануур ●●○ [тэ.н] жайжганан хөдөлдөг

шавж

жайжгар ●●○ [тэ.н] яйжгар, майжгар, ~ ширээ

жаман I.16.1 ●○○ (урга.) [ж.н] олон наст

жайжгард- II.7.1 ●○○ [үй.ү] жайжгар юмны өвслөг ургамал, шувуун хөл

яйжганах нь ихдэх

жамар I.21.1 ●○○ (урга.) [ж.н] нохойн

жайжгардуу ●○○ [тэ.н] жайжгар байрын

хошууны жимс

жайжгий ●●○ [тэ.н] жайжгар, яйжгий

жамба I.18.1 ●○○ (урга.) [ж.н] хоёр наст

жайжий- II.1.1 ●○○ [үй.ү] жайжгар болох, өвслөг ургамал, зоосон цэцэг

яйжийх

жамба I.18.1 ●○○ (амь.) [ж.н] чийгтэй газарт

жайжилз- II.7.1 ●○○ [үй.ү] жайжгар юмны орших нэг зүйл цох

хөдлөх

жамбарай I.15.1 ●○○ (урга.) [ж.н] халуун

жалавч I.32.1 ●●● [ж.н] архи нэрэхэд оронд ургах модны үр, эмд орно

хэрэглэдэг тогоо, аяны жижиг тогоо

жамбатан I.20.1 ●○○ [ж.н] хос хэлтэрт

жалайд I.3.1 ●○○ [ж.н] монголын овог ургамлын овог

аймгийн нэг, жалайр

жамбигана- II.10.1 ●○○ [үй.ү] жамбигар

жалан I.16.1 ●○○ [ж.н] загасчлахад хэрэглэх юмны үргэлжлэн хөдлөх

жад

жамбигануур ●○○ [тэ.н] уруул амаа

жаланд- II.7.1 ●○○ [үй.ү] гинжит жад шидэх

шамшийлгаж явдаг

136

137

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

жамбигар ●○○ [тэ.н] шамбигар, ~ шамшгар

шувуу, хөх цэгцгий

жамбигардуу ●○○ [тэ.н] жамбигар байрын

жанц I.3.1 ●○○ (амь.) [ж.н] нэг зүйл хорхой

жамбий- II.1.1 ●○○ [үй.ү] жамбигар болох

жанцан I.20.1 ●●○ [ж.н] шалтгаан, учир

жамбилз- II.7.1 ●●○ [үй.ү] жамбигар юмны начир, учир ~

байн байн хөдлөх

жанцар I.21.1 ●○○ (урга.) [ж.н] бадган өвчнийг

жамжиг I.22.1 ●○○ [ж.н] нэр хүнд, алдар, хүн анагаах эмийн ургамал

чанар

жанч I.4.1 ●○○ (шаш.) [ж.н] лам нарын олон

жамц I.3.1 ●●● [ж.н] чулуун давс, молор давс

хуниастай хувцас

жамьянгарав I.5.1 ●○○ (урга.) [ж.н] холтостон жанчиг I.22.1 ●○○ [ж.н] тусгай талбайд

овгийн, олон дэлбээт цэцэг

тоглодог спортын төрөл

жамьянмядаг I.6.1 ●●○ (урга.) [ж.н] жанчин I.20.1 ●○○ [ж.н] хорин дөрвөн хуруу

холтостон овгийн олон наст ургамал, зөөлөн нийлсэн дайны хэмжээ

эгшигт цэцэг

жанчлага I.18.1 ●○○ [ж.н] газар тэгшлэх нүдүүр

жан I.16.1 ●●○ [ж.н] хоол амтлах хачир, хольц

жанчуу I.12.1 ●○○ [ж.н] нэг зүйл зузаан

жан I.16.1 ●○○ [ж.н] арван тохойтой тэнцүү торгомсог бараа

уртын хэмжээ

жаншиг I.22.1 ●○○ (урга.) [ж.н] нэг зүйл

жан I.16.1 ●○○ [ж.н] ялтныг занчих зэвсэг

цэцэгт ургамал

жан I.16.1 ●○○ [ж.н] данс хараа, өр шир

жар ●●● [то.н] зургаан арав

жан I.16.1 ●○○ [ж.н] нэг зүйл өвчин, ~ яр

жар ●○○ [а.д.ү] ~ жур хийх, гэх

жангуу I.12.1 ●○○ (урга.) [ж.н] туулайн бөөр жараахай I.15.1 ●●○ (амь.) [ж.н] маш

модны өргөслөг жимс

жижигхэн загас

жандаг I.22.1 ●○○ [ж.н] өглөгийн эзэн

жарав ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

жандам I.17.1 ●○○ [ж.н] цай хөөрөгдөхөд жаралз- II.7.1 ●●○ [үй.ү] жирвэлзэх,

хэрэглэх бүлүүрт сав

заарцаглах

жандамд- II.7.1 ●○○ [үй.ү] жандамд цай хийх

жарамгай I.15.1 ●○○ (амь.) [ж.н] загасны сая

жандан I.16.1 ●○○ [ж.н] үүрдэг модон хувин

дүрсээ олсон нялх зулзага

жандан I.16.1 ●○○ [ж.н] нэг зүйлийн торго

жаран I.20.1 ●○○ (шаш.) [ж.н] билгийн

жандиг I.6.1 ●○○ (урга.) [ж.н] нэгэн зүйл нэг тооллын их мөчлөг

Ж наст ургамал

жарвага ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

жанжил- II.11.1 ●●○ [үй.ү] цэргийг захирах, жарвагана- II.10.1 ●●○ [үй.ү] аальгүйтэх

бусдыг ноёрхох

жарвагануур ●●○ [тэ.н] жарваганасан зантай

жанжин I.20.1 ●●● [ж.н] бүх цэргийн жарвагар ●●○ [тэ.н] нүдний аньсага нарийн

ерөнхийлөн захирах дээд албан тушаал

хөдөлгөөнтэй; аальгүй сээтэн зантай

жанжирх- II.7.1 ●○○ [үй.ү] жанжны эрх мэдэл, жарвагард- II.7.1 ●○○ [үй.ү] жарвагар болох

ааш араншин гаргах

жарвагардуу ●○○ [тэ.н] жарвагар маягтай

жанжирхаг ●○○ [тэ.н] жанжирхах зантай

жарвай- II.1.1 ●○○ [үй.ү] жарвагар болох

жанжлал I.1.1 ●○○ [ж.н] жанжлах үйлийн нэр

жарвалз- II.7.1 ●●○ [үй.ү] жарвагар юмны

жанжуу I.12.1 ●○○ (урга.) [ж.н] шүүслэг, хөдлөх, аальгүйтэх

анхилуун үнэрт мөнх ногоон мод, гаврын мод

жарвалз- II.7.1 ●○○ [үй.ү] жирвэлзэх, юмны

жанжуусаа I.12.1 ●○○ (урга.) [ж.н] ногоовтор тод, бүдэг хольцон үзэгдэх

шар нэг зүйл жимс

жарвалзуур ●○○ [тэ.н] нүднийхээ аньсагыг

жанз I.3.1 ●○○ [ж.н] тосон мөхлөгт харандаа

хөдөлгөн муухай ааш гаргадаг

жанзий I.15.1 ●○○ [ж.н] төрийн жүн вангийн жарга- II.10.1 ●●● [үй.ү] аятай таатай

угсаа залгамжлах хөвгүүн

амьдрах, цэнгэх

жанла- II.10.1 ●●○ [үй.ү] жан банзаар цохих

жарга- II.10.1 ●●● [үй.ү] унтрах, шингэх,

жанлав I.5.1 ●○○ (шаш.) [ж.н] адис ерөөл, бүдгэрэх, нар ~, зул ~, үлгэр ~

хишиг соёрхол

жарга I.18.1 ●○○ (амь.) [ж.н] нэг зүйл загас,

жанлан I.16.1 ●○○ [ж.н] нэг зүйл шавж, жоом

цагаалж

жанлуу I.12.1 ●○○ (урга.) [ж.н] нэг зүйл жаргаагч I.4.1 ●○○ [ж.н] жаргал эдлүүлэгч

анхилам үнэрт үр

жаргал I.1.1 ●●● [ж.н] бие сэтгэлийн

жанма I.30.1 ●○○ (урга.) [ж.н] уд бургас

зовлонгүй, амар амгалан, баясгалантай

жанрайсэг I.5.4 ●○○ (шаш.) [ж.н] ~ бурхан, байдал

арьяабал

жаргалан I.16.1 ●●○ [ж.н] үүрдийн жаргал,

жант I.3.1 ●○○ (амь.) [ж.н] шар эрээн өнгө урт удаан жаргал

бүхий нэг зүйл хорхой

жардам I.17.1 ●○○ [ж.н] агшны арван хувийн

жантаг I.22.1 ●○○ (урга.) [ж.н] буурцагтан нэг

овгийн нэг зүйл өвс

жарзан I.16.1 ●○○ (шаш.) [ж.н] бясалгал,

жанхар I.21.1 ●○○ (шаш.) [ж.н] хот мандлын даяан

сийлбэр дүрс

жармаахай I.15.1 ●○○ (амь.) [ж.н] жарамгай,

жанхлай I.15.1 ●○○ (амь.) [ж.н] нэг зүйл жараахай

138

139

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

жармаг ●○○ [тэ.н] жармагар

жац I.3.1 ●○○ (урга.) [ж.н] нэг зүйл тураг мод

жармага ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

жацран I.16.1 ●○○ [ж.н] тэмээнд тусах нэг

жармагана- II.10.1 ●●○ [үй.ү] жармагар юмны зүйл өвчин

байн байн хөдлөх

жашин I.20.1 ●●○ [ж.н] ганц хавтастай,

жармагар ●●○ [тэ.н] үс сахалгүй, жалмагар

гэрийн үргэлж хаалга

жармагар ●○○ [тэ.н] тааламжтай харах жашир I.21.1 ●○○ [ж.н] нэг зүйл хоргой

байдал

жаяг I.6.1 ●●○ [ж.н] дүрэм, журам; үндэсний

жармай- II.1.1 ●○○ [үй.ү] жармагар болох, бөхийн уламжлалт ёс, сахилга

жалмайх

жаяг I.6.1 ●○○ (шаш.) [ж.н] лам нарын дотоод

жармалз-

II.7.1

●○○

[үй.ү]

нүдээ цааз, ёс ~

талимаатуулан харах

жив- II.4.4 ●●○ [үй.ү] усны ёроолд унах, их

жармалз- II.7.1 ●○○ [үй.ү] жармагар юмны усанд хөлд алдан далд орох

жармага жармага хөдлөх

жив I.1.4 ●●○ [ж.н] хов ~, арга заль, ов мэх

жартай- II.1.1 ●●○ [үй.ү] жартгар болох

жив ●○○ [а.д.ү] ~ жув хийх, гэх

жарталз- II.7.1 ●●○ [үй.ү] жартгар юмны байн живаа ●●○ [то.н] арвын долоон зэрэгт тоо

байн хөдлөх

живдрээ I.12.4 ●○○ [ж.н] загас сэлэхэд гарах

жартан ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

усны яраа, долгион

жартвалз- II.7.1 ●○○ [үй.ү] жартгар юмны живий I.15.4 ●○○ [ж.н] нэг зүйл хүдрийн чулуу

байн байн хөдлөх

живүүл I.1.4 ●○○ [ж.н] өөшинд уяж усанд

жартгай ●●○ [тэ.н] нүдний аньсага онигор, ~ тавих төмөр, живхүүл

нүд

живүүр I.5.4 ●○○ [ж.н] усанд амьдардаг

жартгайвтар ●○○ [тэ.н] бага зэрэг жартгай

амьтныг гохдох зүйл

жартгайдуу ●○○ [тэ.н] жартгай байрын

живүүхэй I.15.4 ●○○ (амь.) [ж.н] нэгэн зүйл

жартгана- II.10.1 ●●○ [үй.ү] жартгар нүдээ бэгбаатар

байн байн хөдөлгөх

живх I.9.4 ●●● [ж.н] нярай хүүхэд хуурайлах

жартгар ●●○ [тэ.н] нүдний аньсага нарийн, даавуу хэрэглэл

гадагш татагдсан мэт байдал

живх I.3.4 ●○○ [ж.н] амуу будааг арилгахад

жартгард- II.7.1 ●○○ [үй.ү] жартгар болох

хэрэглэх том дэвүүр

жартгардуу ●○○ [тэ.н] жартгар байрын

живхнэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] татрах, хатаж

жархай ●○○ [тэ.н] ажигч, гярхай

эгших, хөлс ~

Ж

жарчууд I.3.1 ●○○ [ж.н] эртний монголын живхнэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] төвхнөх, эмхрэх,

овгийн нэг

цэгцрэх

жас I.3.1 ●●○ (шаш.) [ж.н] хийдийн сан хөмрөг

живхүүн I.2.4 ●○○ [ж.н] эсгийгээр хийсэн

жас- II.6.1 ●●○ [үй.ү] ээлжлэх, жасаалах

богино дээл

жас ●○○ [а.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх: оготно, голио живхэд- II.15.4 ●○○ [үй.ү] живхээр амуу

зэргийн дуугарах дуу

арилгах

жасаа I.12.1 ●●○ [ж.н] ээлж халалцан живхэл- II.11.4 ●●○ [үй.ү] живх хэрэглэх,

гүйцэтгэх албан үүрэг; ээлж, халаа, заншил живх тавих

болсон юм

живхэр- II.12.4 ●●○ [үй.ү] эмхрэх, цэгцрэх,

жасаа I.12.1 ●○○ (шаш.) [ж.н] бурхан барагдах, багасах

шүтээнээ тахиулж буян хишиг дуудуулах живш- II.9.4 ●○○ [үй.ү] засаж цэгцлэх

тахилга

жившигч I.4.4 ●○○ [ж.н] живших үйлийн эзэн

жасаал- II.4.1 ●●○ [үй.ү] ээлж дараагаар живэл I.1.4 ●○○ [ж.н] усан галав; усанд живэх

тогтмол хаах албыг гүйцэтгэх

үйлийн нэр

жасаарх- II.7.1 ●○○ [үй.ү] ажилд харилцан живэр I.21.4 ●●○ [ж.н] уруулын дээд хэсэгт

барьцах

ургасан сахал

жасхүү I.30.4 ●○○ (шаш.) [ж.н] хийдийн живэр I.21.4 ●○○ [ж.н] өрхний оосор

санхүү, жас

живэр- II.12.4 ●○○ [үй.ү] хүйтэн, нойтонд

жатаг I.22.1 ●○○ [ж.н] дөрвөлжин оройтой даарсан мэт бие аягүй болох

торгууд малгай

живэр I.21.4 ●○○ [ж.н] загасны жигүүр мэт

жатга I.18.1 ●○○ (шаш.) [ж.н] муу үйл, сэлүүр

хараалын ерөнхий нэр, хараал ~

живэрлэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] бяцхан сэлбүүр

жатгад- II.6.1 ●○○ [үй.ү] хараал, зүхэл хийх

ургах

жатгач I.4.1 ●○○ (шаш.) [ж.н] хараалч, зүхэлч

жиг I.5.4 ●●○ [ж.н] учир битүүлэг, хачин

жатгачин I.20.1 ●○○ (шаш.) [ж.н] хараал явдал, ~ ургах

жатга хийдэг хүн

жиг ●○○ [а.д.ү] ~ жиг хийх, гэх, ~ жуг хийх

жахор I.5.2 ●○○ [ж.н] Төвөдийн Монгол жигд ●●● [тэ.н] адил, тэнцүү, тэгш

угсаатан

жигд I.3.4 ●○○ (урга.) [ж.н] нэг зүйл сөөг мод

жац I.3.1 ●○○ [ж.н] далайн хаданд ургадаг жигдлүүр I.5.4 ●○○ [ж.н] юмыг тэгшилж

үнэргүй, зөөлөн давс

жигдрүүлэх хэрэгсэл, тохируулагч

138

139

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

жигдрэл I.1.4 ●●○ [ж.н] жигдрэх үйлийн нэр

жигшүү ●○○ [тэ.н] жигшсэн байдалтай

жигдрэлт I.3.4 ●●○ [ж.н] жигдрэх үйлийн үр жигшүүн ●○○ [тэ.н] ой гутах, жигших байдал,

дүнг заасан нэр, дүрэмт хувцасны ~

~ үнэр

жигдэд- II.15.4 ●○○ [үй.ү] жигд, нэгэн хэвийн жигшүүр I.5.4 ●●○ [ж.н] жигшил, зэвүүрхэл,

болох

эгдүүцэл, дургүйцэл

жигдэл- II.11.4 ●●○ [үй.ү] жигд болгох, жигшүүр ●○○ [тэ.н] маш харамч

цэгцлэх, ижилсүүлэх, өнгөөр ~

жигшүүр- II.5.4 ●○○ [үй.ү] зэвүүрхэх,

жигдэлгээ I.12.4 ●○○ [ж.н] жигдлэх үйлийн эгдүүцэх, дургүйцэх байдалтай болох

нэр

жигшүүртэн I.20.4 ●●○ [ж.н] зэвүү хүргэсэн

жигдэр- II.12.4 ●●○ [үй.ү] жигд болох, хүн, амьтан

цэгцрэх, ижилсэх, тэмдгээр ~, жагсаал ~

жигшүүрэл I.17.4 ●○○ [ж.н] жигшүүрэх

жигдэрмэл ●○○ [тэ.н] жигдэрсэн байдалтай

үйлийн нэр

жигжгэнэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] жигжгэр юмны жигэндий I.15.4 ●○○ [ж.н] инээдээ барьж

байн байн хөдлөх

чаддаггүй, инээд муутай хүн

жигжгэр ●○○ [тэ.н] биеэр жижиг, бяргүй, жигэр ●○○ [тэ.н] жигшүүрэн зэвүүцэм, ~ дуу

туранхай

жигэргэнэ I.18.4 ●○○ (урга.) [ж.н] нэг зүйл

жигжгэрдүү ●○○ [тэ.н] жигжгэр байрын; бөөрөлзгөнө

малын хунхгүй, жижиг байдал

жид ●○○ [а.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

жигжилз- II.7.4 ●○○ [үй.ү] жигжгэр юмны жид ●○○ [а.ө] шатар наадахад эсрэг талаа

үргэлжлэн хөдлөх

нүүдэлгүй болгох хориг

жигжүү I.12.4 ●○○ [ж.н] эгдүү, жигшил

жиданга I.18.4 ●○○ (урга.) [ж.н] ташуур

жигжүүр- II.5.4 ●○○ [үй.ү] сэжиглэн эгдүүцэх, өвсний төрлийн мод, уг модны үр жимс

дур гутах

жидарваан I.2.1 ●○○ (урга.) [ж.н] хүрэн

жиглэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] мэдэвч мэдэхгүй шаргал өнгөтэй бутлаг ургамал

царайлах; жигтэй болох, сэжиг төрөх

жидүү I.12.4 ●○○ [ж.н] уналга, ачилгын

жигмэд I.3.4 ●○○ (урга.) [ж.н] нэг зүйл мод, моринд тусах нэг зүйлийн эмгэг; битүү

түүний жимс, молой жимс

хавдар

жигнүүр I.5.4 ●●● [ж.н] уур нэвтрэх нүхтэй жидүү I.12.4 ●○○ [ж.н] эгдүү, зэвүү, ~ хөдлөх

Ж хоол жигнэх хэрэгсэл

жидүү I.12.4 ●○○ (урга.) [ж.н] тац модны өөр

жигнүүр I.5.4 ●●● [ж.н] жинлүүр, жин хэмжүүр

нэр

жигнэ- II.10.4 ●●● [үй.ү] уураар болгох, жин жидүүн I.2.4 ●○○ [ж.н] уул даваа

тавих

жидүүр- II.5.4 ●○○ [үй.ү] жидүү өвчин тусах,

жигнэ- II.10.4 ●●● [үй.ү] жингээр хэмжих, жидүү гарах

жинлэх

жидүүрх- II.7.4 ●○○ [үй.ү] эгдүү хүрэх

жигнэлт I.3.4 ●●○ [ж.н] жигнэх үйлийн үр дүнг жидүүт- II.6.4 ●○○ [үй.ү] морины хөлстэй

заасан нэр, жигнэх байдал

тохмыг хуулж, салхи авхуулах зэргээс үүдэн

жигнэмэг I.21.4 ●●● [ж.н] хэвээр шахан хавагнах

жигнэж болгосон идээний зүйл, чихэр ~

жидүүц- II.6.4 ●○○ [үй.ү] эгдүүцэх, зэвүүцэх

жигнэмэл ●●○ [тэ.н] жигнэж болгосон, жидэг I.21.4 ●○○ (урга.) [ж.н] эмд ордог олон

агшааж болгосон

наст өвслөг ургамал

жигт ●○○ [тэ.н] жиг бүхий

жидэл- II.11.4 ●○○ [үй.ү] шатар нүүхэд

жигтэйвтэр ●○○ [тэ.н] айхавтар, гайхмаар, жидээр хайнцах

хачирхалтай

жижгэвтэр ●○○ [тэ.н] бага зэрэг жижиг

жигүү I.12.4 ●○○ [ж.н] гучаас төрсөн хүүхэд, жижгэр- II.5.4 ●○○ [үй.ү] жижиг болох

өөрөөс доош тавдугаар үеийн үр

жижиг ●●● [тэ.н] хэвийнээс бага

жигүүр I.5.4 ●●● [ж.н] далавч; юмны хоёр жижигд- II.7.4 ●●○ [үй.ү] жижиг болох

хажуу; хүсэл мөрөөдөл

жижигдүү ●○○ [тэ.н] жижиг байрын,

жигүүрлэ- II.10.4 ●●○ [үй.ү] жигүүр ургах, жаахандуу

мөрөөдлөөр ~

жижиглэ- II.10.4 ●●○ [үй.ү] юмыг жижиг

жигүүртэн I.20.4 ●●○ (амь.) [ж.н] жигүүр болгох, хэсэг хэсэг болгох

бүхий амьтны ерөнхий нэр, араатан ~

жижиглэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] гадуурхах,

жигүүхэй I.15.4 ●○○ (амь.) [ж.н] биеэр бага шоовдорлох

нэгэн зүйл амьтан

жижигс- II.7.4 ●○○ [үй.ү] улам бага болох

жигчин ●○○ [тэ.н] ховч, хов зөөдөг, хов живд жижий I.15.4 ●○○ [ж.н] ихэс дээдсийн өмнө

дуртай

барьж явах цацагт шүхэр

жигш- II.9.4 ●●○ [үй.ү] зэвүүцэх, зэвүү хүрэх

жижрэг ●○○ [тэ.н] шоовдор, бүрэг

жигшдэс I.9.4 ●○○ [ж.н] жигшихээс төрсөн жижүү I.12.4 ●○○ (амь.) [ж.н] нэг зүйл

сэтгэгдэл, ~ төрөх

бялзуухай

жигшил I.17.4 ●●○ [ж.н] жигших үйлийн нэр, жижүүр I.5.4 ●●● [ж.н] ээлжээр үүрэг

~ зэвүүцэл

гүйцэтгэгч, ~ эмч, ангийн ~

140

141

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

жижүүрлэ- II.10.4 ●●● [үй.ү] жижүүр хийх

жийтгардуу ●○○ [тэ.н] жийтгар байрын,

жий- II.1.4 ●●● [үй.ү] хөлөө тэнийлгэх, сунгах; нүдний аньсага анигардуу

давхих

жийхгана- II.10.1 ●○○ [үй.ү] жийхгар юмны

жий- II.1.4 ●○○ [үй.ү] жийнгэ зан гаргах

үргэлжлэн хөдлөх

жийвалз- II.7.1 ●○○ [үй.ү] инээж сээтэлзэх

жил I.1.4 ●●● [ж.н] арван хоёр сарын хугацаа

жийвгана- II.10.1 ●○○ [үй.ү] алиатан жил ●●○ [тэ.н] хугацаа удаан, удааширсан

сээтгэнэх, аальгүйтэх

байдал

жийг- II.3.4 ●○○ [үй.ү] хурдлах, давхих, жил- II.4.4 ●●○ [үй.ү] амьтны арьс, үс гуужих

хатирах

жилбэ I.25.4 ●●● [ж.н] дөнгөж төллөсөн

жийг- II.3.4 ●○○ [үй.ү] жижиг амьтны дуугарах

малын уураг сүү

жийгэндий I.15.4 ●○○ (амь.) [ж.н] нэгэн зүйл жилбэ ●●○ [тэ.н] сувдаг шунахай

цох

жилбэ I.25.4 ●○○ [ж.н] морь унахад дотоод

жийгээн I.2.4 ●○○ [ж.н] зовуурьтай жийгсэн хормой боох зүйл, шуулт

дуу

жилбэ I.25.4 ●○○ [ж.н] илбэ ~, арга мэх

жийжүү I.12.4 ●●○ [ж.н] төмрийн зүйлийг жилбэд- II.6.4 ●○○ [үй.ү] илбэдэх; дур хүрэх;

ухаж мөнгө, гуулин утас зэргийг суулгасан аальгүйтэх

чимэглэл

жилбэл- II.4.4 ●●● [үй.ү] жилбэ орох, сүү шим

жийжүү I.12.4 ●○○ (амь.) [ж.н] цагаан нэмэгдэх

далавчтай болжмор

жилбэлз- II.7.4 ●●○ [үй.ү] шалмаг, хурдан

жийжүүд- II.6.4 ●○○ [үй.ү] төмрийг мөнгө, мурилзан явах; гүрвэл ~

гуулиар чимэглэх, мөнгө, гууль суулгах

жилбэн I.16.4 ●●● [ж.н] малын дэлэн

жийлт I.3.4 ●○○ [ж.н] жийх үйлийн үр дүнг жилбэн I.16.4 ●○○ [ж.н] мэнгэр, ханиад

заасан нэр, хөлийн ~

жилбэн I.16.4 ●○○ [ж.н] эдэлгээнд зүдэрсэн

жийнгэ ●○○ [тэ.н] өвдөг нугарахгүй болсон малд тусах нэг зүйл өвчин

байдал

жилбэн I.16.4 ●○○ [ж.н] өвдөгнөөс дээгүүрхэн

жийнгэд- II.6.4 ●○○ [үй.ү] жийнгэ болох

хэсэг

жийнгэр- II.5.4 ●○○ [үй.ү] хөл өвдгөөрөө жилбэнд- II.7.4 ●○○ [үй.ү] жилбэнгээс нь

нугарахгүй болох

барих

жийнэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] юмыг сунгаж дэлгэх; жилбэнт- II.7.4 ●●○ [үй.ү] мал жилбэн өвчин

тэрийн хэвтэх; тэнийх, уужрах, сэтгэл ~

тусах

Ж

жийнэр- II.5.4 ●○○ [үй.ү] биеийн чилээ гарах; жилбэрх- II.7.4 ●○○ [үй.ү] юмыг ихэд шунан

бариу хувцас яваандаа биед эвших

хүсэх

жийр- II.5.4 ●○○ [үй.ү] тэмээ байдаг жилбэрхэг ●●○ [тэ.н] төллөсөн малын сүү

чадлаараа хурдлан явах

шим элбэг сайтай байдал

жийр- II.5.4 ●○○ [үй.ү] айдас хүрэх, жигших жилбэрхэл I.17.4 ●○○ [ж.н] жилбэрхэх

зэвүүрхэх; даардас хүрэх

үйлийн нэр

жийргэвч I.32.4 ●●● [ж.н] жийрэг болгон жилбэт- II.6.4 ●○○ [үй.ү] аальгүйтэх, өдөөн

хэрэглэсэн юм, тохмын ~, хөлийн ~

сэртэндэх

жийргэвчил- II.11.4 ●○○ [үй.ү] жийргэвч жилбэт- II.6.4 ●○○ [үй.ү] жилбэрхэх, шүлхтэх,

хийх, жийрэглэх

олбидох ~

жийргэнэ I.18.4 ●○○ (урга.) [ж.н] үхэр жилбэчил- II.11.4 ●○○ [үй.ү] илбэ жилбийн

бөөрөлзгөнө мэт жимстэй нэг зүйл ургамал

аргаар үзэх

жийрдэс I.26.4 ●○○ [ж.н] жихүүн амьсгалын жилбэш- II.8.4 ●●○ [үй.ү] жилбэ орох

биед сэрэгдэхүй нь, ~ хүрэх

шинжтэй болох, жилбэ сууж эхлэх

жийрнэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] хөл хөшүүрхэн явж жилдэм I.17.4 ●○○ [ж.н] өвс ургамалгүй

ядах

нүцгэн газар

жийрх- II.7.4 ●●○ [үй.ү] цочин эмээх, жилж I.4.4 ●○○ (урга.) [ж.н] хавдрыг дарж,

жихүүцэх

шар усыг хатаадаг эмийн ургамал

жийрхүү ●○○ [тэ.н] жийрхэж цэрвэхдээ жилий I.15.4 ●●○ [ж.н] зөгий биеэсээ

амархан

ялгаруулж, үүр сархиагаа засаж сэлбэх

жийрэг I.21.4 ●●○ [ж.н] давхарлан хавчуулж цавуулаг зүйл

ороох зүйл; дэмжлэг, түшиг, тулгуур

жилий- II.1.4 ●○○ [үй.ү] үгүй болох, талийх,

жийрэг I.21.4 ●○○ [ж.н] цамцны хүндэтгэл үхэх

нэр

жилий I.15.4 ●○○ [ж.н] харгай модноос гарах

жийрэглэ- II.10.4 ●●○ [үй.ү] жийрэг болгох, нэг зүйл бохь, давирхай

жийрэг хийх

жилий I.15.4 ●○○ (амь.) [ж.н] харавтар

жийрэглээс I.9.4 ●○○ [ж.н] жийргэвч, жийрэг

өнгөтэй, биедээ гүвдрүүтэй нэг зүйл загас

жийтгар ●○○ [тэ.н] нүдний аньсага нарийн, жилийгч I.4.4 ●○○ [ж.н] талийгаач, холдон

онигор

одогч

жийтгард- II.7.1 ●○○ [үй.ү] жийтгар болох

жилийгэнэ I.18.4 ●○○ [ж.н] давирхайнаас

140

141

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

гаргаж авдаг шүүс

жимслэг ●●○ [тэ.н] жимс ихтэй, ~ мод

жилийгээч I.4.4 ●○○ [ж.н] талийгаач, бурхан жимссэг ●○○ [тэ.н] жимс идэх дуртай

болооч

жимсчин I.20.4 ●○○ [ж.н] жимс таригч, жимс

жилийд- II.6.4 ●○○ [үй.ү] юманд жилий түрхэх

түүгч

жилмүүр I.5.4 ●○○ [ж.н] сур зөөллөн жимсэж- II.15.4 ●●○ [үй.ү] жимс элбэгтэй

хэвшүүлдэг дундаа нүхтэй эвэр багаж

болох

жилмүүрд- II.7.4 ●○○ [үй.ү] сурыг жилмүүрээр жимсэл- II.11.4 ●●○ [үй.ү] жимс ургах, жимс

засах

сууж эхлэх

жилтнүүр I.5.4 ●○○ [ж.н] өнгө шар нэг зүйл жимсэрхүү ●●○ [тэ.н] жимс шиг, алим ~

нунтаг

амттай

жилүүхэй I.15.4 ●●○ [ж.н] жичинцэр, жимсэрхэг ●●○ [тэ.н] жимс ихтэй

дөрөвдүгээр үеийн зээ хүү, зээ охин

жимүүс ●○○ [тэ.н] ичих нүүргүй

жилэвх- II.7.4 ●○○ [үй.ү] гилбэлзэх, жимүүсэл- II.11.4 ●○○ [үй.ү] ичгүүрийг үл

гилбэгэнэх

ойшоох

жилэвчил- II.11.4 ●●○ [үй.ү] саравчлан харах

жимх- II.7.4 ●○○ [үй.ү] нохой хазах, зуух,

жилэмд- II.7.4 ●●○ [үй.ү] шилэмдэх, чийглэх, хэмхэх

дэвтээх, уруулаа ~

жимэлз- II.7.4 ●○○ [үй.ү] инээмсэглэн шоолох

жилэн I.16.4 ●●○ [ж.н] тэмээний хомын доорх байдал гаргах

жийрэг

жимэн ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

жим I.1.4 ●●● [ж.н] маш нарийн зам

жимэр ●●○ [тэ.н] амар тайван, нам гүм

жим- II.4.4 ●○○ [үй.ү] хүний уруул ам жимийх, байдал, амар ~

дуугүй суух

жин I.16.4 ●●● [ж.н] аян тээвэр, ~ тээх

жим ●●○ [тэ.н] нам ~

жин I.16.4 ●●● [ж.н] өвчин эмгэгийг анагаан

жим ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх, ~ ~ өвдөх

засах арга, хүйтэн ~, халуун ~

жим I.1.4 ●○○ [ж.н] газраас эсгэж авсан жин I.16.4 ●●● [ж.н] хүнд хөнгөний хэмжээ,

зүлэгт хөрс

~ хэмжүүр

жимбий- II.1.4 ●●● [үй.ү] уруулаа тас хамхих, жин I.16.4 ●●○ [ж.н] шөнийн цагийг хэмжих

жимийх

нэгж, ~ үд

Ж жимбий- II.1.4 ●●○ [үй.ү] чангалах; эмх жин I.16.4 ●●○ [ж.н] хувийн ~, юмны

цэгцтэй болох

харьцуулсан үзүүлэлт

жимбүүр I.5.4 ●○○ [ж.н] нэг зүйл бишгүүр, жин ●○○ [а.д.ү] жингэнэх, ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

үлээвэр цуур

жин ●○○ [а.д.ү] эмхэрч цэгцрэн бэлэн болох,

жимбүүрд- II.7.4 ●○○ [үй.ү] жимбүүрээр ~ тан болох

хөгжимдөх

жинан I.16.1 ●○○ (шаш.) [ж.н] тарнийн ёсны

жимбүүрч I.4.4 ●○○ [ж.н] жимбүүр хөгжимдөгч

зан үйлийн нэр

жимбэгэнүүр ●●○ [тэ.н] уруул амаа жингүйд- II.6.4 ●●○ [үй.ү] жингүйн учир

жимийлгэн элдэв маяг гарган ярьдаг хүн

хоосонд хөвөх

жимбэгэнэ- II.10.4 ●●○ [үй.ү] уруул амаа жингүйд- II.6.4 ●○○ [үй.ү] жин бага болох

жимийлгэх

жингүйдэл I.17.4 ●○○ [ж.н] жингүйдэх үйлийн

жимбэгэр ●●○ [тэ.н] жимийсэн мэт нэр

байдалтай, ~ уруул

жингүйдэлт I.3.4 ●○○ [ж.н] жингүйдэх үйлийн

жимбэлз- II.7.4 ●●○ [үй.ү] уруулаа түргэн үр дүнг заасан нэр

түргэн хамхин хөдөлгөх

жингүү ●○○ [тэ.н] маш эрч хүчтэй, цуцалгүй

жимбэр I.5.4 ●○○ [ж.н] бишгүүрийн нэг зүйл давхидаг

үлээвэр хөгжим

жингэнүүр ●○○ [тэ.н] жингэнэсэн дуутай

жимбэрд- II.7.4 ●○○ [үй.ү] жимбэр үлээн жингэнэ- II.10.4 ●●● [үй.ү] нарийн шингэн

хөгжимдөх

дуутай юмны дуугарах, хонх ~

жимгэр ●●○ [тэ.н] хүн, амьтны ам, сав жингэнэ- II.10.4 ●●○ [үй.ү] жихүүн хүйтэнд

суулганы амсар зай багатай; үг дуу цөөнтэй

хөрч даарах

жимгэрд- II.7.4 ●○○ [үй.ү] жимгэр болох

жингэнэлдээн I.2.4 ●○○ [ж.н] нарийн дуут

жимий- II.1.4 ●●● [үй.ү] уруулаа тас хамхих, юмс янз янзаар дуугарах дуун

дуугүй суух

жингэнээ I.30.4 ●○○ [ж.н] жингэнэсэн чимээ

жимлэ- II.10.4 ●●○ [үй.ү] жим, мөрөөр замнан жингэнээн I.2.4 ●○○ [ж.н] үргэлжилсэн

явах

жингэнэх чимээ

жимнэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] жим эсгэх; жим жингэр I.5.4 ●○○ (амь.) [ж.н] гичий нохой

мөрөөр явах

жингэр ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх, хангир

жимс I.9.4 ●●● (урга.) [ж.н] ургамлын амтлаг ~ хийх, ~ гэх

үр жимсний ерөнхий нэр

жингэр I.5.4 ●○○ [ж.н] онгоц, зангуу хоёрыг

жимсгэнэ I.18.4 ●●● (урга.) [ж.н] жижиг холбох төмөр гинж

шүүслэг жимсний ерөнхий нэр

жингэрт- II.7.4 ●○○ [үй.ү] аальгүйтэх,

142

143

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

маяглах; бүсгүй хүүхэд золбин, тэнэмэл жирвэгэнэ- II.10.4 ●●○ [үй.ү] алсад юм

болох

жирэлзэн харагдах

жингэс I.5.4 ●○○ (шаш.) [ж.н] сүм дуганы

дээд тал, орой

 жирвэгэнэх жирвэ- гэсэн идэвхгүй эгшгээр

төгссөн дүрслэх язгуурт

жинд- II.7.4 ●●● [үй.ү] жихүүцэх, даарах

-гэнэ гэсэн ардаа эгшигтэй

× жирвэгнэх

жинд ●○○ [тэ.н] эд бодисын жинхэнэ сайн,

гийгүүлэгчээр эхэлсэн дагавар

чанартай нь; цэгц шударга

залгаж байгаа тул шууд залгаж

× жирэвгэнэх

жиндүү ●●● [тэ.н] жихүүцэм, даарам хүйтэн

бичнэ. жирвэгэнэ-х

жиндүү I.12.4 ●○○ [ж.н] тэрэг годилдохоос жирвэгэр ●○○ [тэ.н] сахал үс мэтийн юмны

хамгаалах нэг зүйл тоног хэрэгсэл

нарийн, жиргэр

жиндүүр I.5.4 ●○○ [ж.н] юмыг эргэлдүүлэн жирвэгэрд- II.7.4 ●○○ [үй.ү] жирвэгэр болох

нухах, чирэх жижиг бул

жирвэгэрдүү ●○○ [тэ.н] жирвэгэр байрын

жиндэр I.21.4 ●○○ [ж.н] юмыг татаж чангаах жирвэд- II.6.4 ●○○ [үй.ү] жирвээр тэнийлгэх

оосор

жирвэлз- II.7.4 ●●○ [үй.ү] жирвэгэр юмны

жинжиг I.22.4 ●○○ [ж.н] хавар ирэх шувуудын байн байн хөдлөх

дуу

жирвэс ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

жинжийл- II.4.4 ●○○ [үй.ү] шинэ танилын жирвээдэй I.15.4 ●○○ [ж.н] шүдний өөр нэр

талархах ёслох нь хэтрэх

жиргэ- II.10.4 ●●○ [үй.ү] махыг жижиглэн

жинжүү I.12.4 ●○○ [ж.н] хүзүүнд зүүх эрих эвдэх

мэт нэг зүйл чимэг зүүлт

жиргэ- II.10.4 ●●○ [үй.ү] жижиг шувуудын

жинлүүр I.5.4 ●●● [ж.н] хүнд хөнгөнийг дуугарах, шувуу ~

хэмжих багаж хэрэгслийн ерөнхий нэр

жиргэ- II.10.4 ●●○ [үй.ү] нийтийн сүлжээг

жинлэ- II.10.4 ●●○ [үй.ү] жинлүүрээр хэмжих, ашиглан товч мэдээ бичих, харилцах

гурил ~

жиргэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] дээд хүнтэй дэмий үг

жинлэлт I.3.4 ●○○ [ж.н] жинлэх үйлийн үр булаалдан цэцэрхэх

дүнг заасан нэр

жиргэгч I.4.4 ●○○ (амь.) [ж.н] шувуу зэргийн

жинс I.9.4 ●○○ [ж.н] зэрэг хэргэмийн дэсийг далавчит амьтан

илтгэх малгайн дог, отго ~

жиргэл- II.4.4 ●●○ [үй.ү] юмыг жижиг жижиг

жинс I.9.4 ●○○ (урга.) [ж.н] нэг зүйл нэг наст болгон хөшиглөх; хурц гэрэлд нүд гялбах

өвслөг ургамал

жиргэнэ- II.10.4 ●●○ [үй.ү] жирвэлзэн урсах, Ж

жинсрэг I.5.4 ●○○ (шаш.) [ж.н] ад тотгорыг гүйх

галаар дарах шашны зан үйл

жиргэнэ I.18.4 ●○○ (урга.) [ж.н] нэг зүйл

жинсрэгд- II.7.4 ●○○ (шаш.) [үй.ү] жинсрэг ургамал, гишүүнэ

цутгах

жиргэр ●●○ [тэ.н] жижиг юмны жигд, нарийн

жинстэн I.20.4 ●○○ [ж.н] хэргэм зэрэгтэн

эгнэсэн дүрс байдал

жинсэл- II.11.4 ●○○ [үй.ү] малгайд жинс жиргэрд- II.7.4 ●○○ [үй.ү] жиргэр болох

хадах

жиргэрдүү ●○○ [тэ.н] жиргэр байрын

жинт I.3.4 ●○○ [ж.н] зэс утас

жиргэрүү I.12.4 ●○○ (урга.) [ж.н] олон наст

жинт I.3.4 ●○○ [ж.н] үсний тонгорог

өвслөг ургамал, батгана шүүр

жинтүү I.12.4 ●●○ [ж.н] ~ дэр

жиргээ I.12.4 ●●○ [ж.н] жижиг шувуудын дуу

жинтүү I.12.4 ●○○ [ж.н] нэг зүйл тоглоом

жиргээ ●○○ [тэ.н] жиргэх дуртай, жиргэмтгий

жинтүүд- II.6.4 ●○○ [үй.ү] гоёх, чимэглэх

жиргээн I.2.4 ●●○ [ж.н] шувуудын жиргэх

жинтүүд- II.6.4 ●○○ [үй.ү] жинтүү тоглох

дуун

жинхэв I.5.4 ●○○ [ж.н] нэг зүйл дээлийн жирд ●○○ [а.д.ү] бяцхан шувуу огцом

хоргой, эмжээр

дуугарах, ~ хийх, ~ гэх

жинхэл- II.11.4 ●●● [үй.ү] жинхэнэ болох, жирдэм ●○○ [тэ.н] дуулдах чимээний халти

ажилд ~, гишүүнд ~

мөлт, мөчид байдал

жинхэнэ ●●● [тэ.н] чухам мөн, ~ нэр, ~ үнэн

жирий- II.1.4 ●●○ [үй.ү] гүйх, хурдлах

жинч ●●○ [тэ.н] жин тээхдээ дадамгай

жирий- II.1.4 ●○○ [үй.ү] юмны жиргэр болох

жинчин I.20.4 ●●○ [ж.н] жин тээгч хүн

жирин ●○○ [то.н] хоёр, хоёрдмол сэтгэлт, ~

жир ●●○ [тэ.н] энгийн, ерийн, эгэл

эм

жир ●○○ [а.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

жирмий- II.1.4 ●●○ [үй.ү] жигдхэн, нарийн урт

жирвий- II.1.4 ●●○ [үй.ү] жирвэгэр болох, байх

жирвийн үзэгдэх

жирмэгэнэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] жирмэгэр юмны

жирвий ●○○ [тэ.н] сахал, хөмсөг мэтийн тэгш үргэлжлэн хөдлөх

нарийн байдал

жирмэгэр ●○○ [тэ.н] хүн, амьтны нүдний

жирвэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] ширвэн харах; анигар, жийтгар байдал

анивчих

жирмэгэрдүү ●○○ [тэ.н] жирмэгэр байрын

жирвэгэнүүр I.5.4 ●●○ [ж.н] зэрэглээ мэт жирмэлз- II.7.4 ●●○ [үй.ү] жирмэгэр юмны

хоосон үзэгдэл, агаарын үелзүүр манан

байн байн хөдлөх

142

143

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

жирнэ I.18.4 ●○○ (амь.) [ж.н] хоёр настай жихүү I.12.4 ●○○ [ж.н] гучинцрын хүү, дөрөв

буга

дэх үеийн ач, дөч

жирс ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

жихүүдэс I.26.4 ●●○ [ж.н] хүйтэн жихүүний

жирүгва I.18.1 ●○○ (урга.) [ж.н] нэг зүйл улмаас бие эвгүйцэхүй

анхилам үнэрт олон наст өвс

жихүүн ●●● [тэ.н] уур амьсгалын хүйтэн,

жирх I.3.4 ●○○ (амь.) [ж.н] нэг зүйл мэрэгч сэрүүн байдал

амьтан

жихүүндүү ●●○ [тэ.н] жихүүн байрын,

жирхир- II.12.4 ●○○ [үй.ү] чаргаг дуу гарах

зэврүүндүү

жирхрэлдэй I.15.4 ●○○ (амь.) [ж.н] хөхөвтөр жихүүр- II.5.4 ●○○ [үй.ү] хүйтрэх; халуун юм

өнгөтэй нэг зүйл хорхой

хөрөх; жихүүнээс бие эвгүйцэх

жирхрээ I.12.4 ●○○ (амь.) [ж.н] нэг зүйл жихүүрх- II.7.4 ●●○ [үй.ү] жихүүнд бие

хорхой

аяргүйрхэх, даарах

жирэв ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

жихүүрэл I.17.4 ●○○ [ж.н] жихүүцэх үйлийн

жирэв I.21.4 ●○○ [ж.н] сурыг нарийсгаж нэр

сунгах хэрэгсэл

жихүүц- II.6.4 ●●● [үй.ү] хүйтэнд жиндэж

жирэвд- II.7.4 ●○○ [үй.ү] жирвээр сур даарах; эгдүүцэх, дургүйцэх

эдлэлийн шувтарч тэнийлгэх

жихүүцэл I.17.4 ●●○ [ж.н] жихүүцэх үйлийн

жирэг I.21.4 ●○○ [ж.н] нэг зүйл хөлөгт нэр, эгдүүцэл, цэрвэл

тоглоом, хонин шатар

жихэр- II.12.4 ●○○ [үй.ү] бие жихүүцэх,

жирэг I.21.4 ●○○ (урга.) [ж.н] нэг наст өвслөг даарах

ургамал

жиц I.9.4 ●○○ (урга.) [ж.н] нэг зүйл жимсний

жирэгд- II.7.4 ●○○ [үй.ү] жирэг тоглох

мод

жирэглэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] жиргээр тоглох, жич ●●○ [тэ.н] бас, ангид, тусгай, өөр, тусдаа,

жирэг тавих

~ хэлэлцэх

жирэлз- II.7.4 ●●○ [үй.ү] жиргэр юмны байн жич I.4.4 ●●○ [ж.н] ачийн хүүхэд

байн хөдлөх

жичинцэр I.21.4 ●●○ [ж.н] гучийн хүүхэд

жирэм I.17.4 ●●● [ж.н] эмээлийн гөрмөл сур; жиш- II.8.4 ●●● [үй.ү] адилтгах, харьцуулах

гөрмөл, сүлжмэл зүйл

жиш- II.8.4 ●●○ [үй.ү] гажих, хөндөлдөх

Ж жирэмдэс I.26.4 ●●○ [ж.н] солгой эрчилсэн жиш- II.8.4 ●○○ [үй.ү] хүйтэн бороонд даарч

хоймсон эрч

осгох

жирэмлэ- II.10.4 ●●○ [үй.ү] жирэм татах

жиш- II.8.4 ●○○ [үй.ү] юмыг урьдаас бэлтгэх,

жирэмслэл I.1.4 ●●○ [ж.н] жирэмслэх үйлийн зэхэх

нэр

жишиг I.21.4 ●●● [ж.н] ямар нэгэн юмны

жирэмслэлт I.3.4 ●●○ [ж.н] жирэмслэх тогтсон хэмжээ, ~ үнэ, олны ~

үйлийн үр дүнг заасан нэр

жишиглэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] юмны тоо хэмжээг

жирэмсэл- II.11.4 ●●● [үй.ү] бие давхар нөгөөтэй нь харьцуулах

болох, хүүхэд олох

жишил I.17.4 ●●○ [ж.н] жиших үйлийн нэр,

жирэмсэн ●●● [тэ.н] бие давхар, хөл хүнд

жишсэн юм

жирэн ●○○ [тэ.н] харанхуйд юм бөртөлзөн жишил- II.11.4 ●○○ [үй.ү] хатаж ангасан юмыг

харагдах байдал

дэвтээх, чийглэх

жирээ I.12.4 ●●○ [ж.н] зэрлэг гахайн өөхтэй жишилт I.3.4 ●●○ [ж.н] жиших үйлийн үр дүн

цорой

заасан нэр

жирээ I.12.4 ●●○ [ж.н] юмны судал, зурвас жишим I.17.4 ●○○ [ж.н] жишиг, жиших

бидэр

хэмжээ; мэдрэмж, анхаарал

жирээ I.12.4 ●○○ [ж.н] гөлгөр мөчир, нарийн жишлүүр I.5.4 ●○○ [ж.н] жишиг хэмжих

банз

хэрэгсэл, шалгах хэмжүүр

жис- II.6.4 ●●○ [үй.ү] бог мал бээрэх, осгох

жишмэг I.5.4 ●○○ [ж.н] хэмжигдэхүүнийг

жис- II.6.4 ●○○ [үй.ү] цэрэг цагдаа байцаан хооронд нь жишсэн зурмаг дүрслэл

цагдах, харуулдан цагдах

жишмэл ●●○ [тэ.н] жишиг болгосон,

жисүүл I.1.4 ●○○ [ж.н] цэргийн харуул, манаа харьцуулсан

хийдэг хүн

жишүү ●●○ [тэ.н] ташуу, ~ харах

жисүүл I.1.4 ●○○ (амь.) [ж.н] хүйтэн бороонд жишүүвтэр ●○○ [тэ.н] бага зэрэг жишүү,

осгож жиссэн мал

ташуувтар, ялимгүй ташуу

жисүүлч I.4.4 ●○○ [ж.н] жисүүл маягийн ажил жишүүд- II.6.4 ●●○ [үй.ү] жишүү болох

хийж яваа хүн

жишүүдүү ●○○ [тэ.н] жишүү байрын, ташуу

жихий- II.1.4 ●○○ [үй.ү] анийх, жийхайх, байдалтай

жийтайх

жишүүл I.1.4 ●○○ [ж.н] бэлтгэл хангагч,

жихрүү ●○○ [тэ.н] жиндүү хүйтэн

ээлжийн манаа

жихрээ I.12.4 ●○○ [ж.н] даарч бээрэх байдал, жишүүлд- II.7.4 ●●○ [үй.ү] жишүү болгох

хүйдэс

жишүүлжин ●○○ [тэ.н] эсрэг талууд нь

144

145

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

зэрэгцээ дөрвөлжин

жомболз- II.7.2 ●○○ [үй.ү] жомбогор юмны

жишүүлч I.4.4 ●○○ [ж.н] жишүүлд гарсан байн байн хөдлөх

харуул, эргүүлийн цэрэг, цагдаа

жомшин I.16.2 ●○○ (урга.) [ж.н] дэлт харгана,

жишүүр I.5.4 ●○○ [ж.н] хэмжиж буй утгыг тэмээн сүүл

үлгэртэй харьцуулдаг хэмжилтийн багаж

жон ●○○ [а.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх: нуршин

жишээ I.12.4 ●●● [ж.н] үлгэр, загвар, жишиг, хэлэлцэх байдал

~ татах, үлгэр ~

жонгино- II.10.2 ●●○ [үй.ү] жон жон гэсэн дуу

жишээл- II.4.4 ●●● [үй.ү] жишээ болгох; гарах

адилтгах, зүйрлэх

жонгинуур ●●○ [тэ.н] жонгиносон дуутай

жишээлэл I.17.4 ●○○ [ж.н] жишээлэх үйлийн жондгоно- II.10.2 ●○○ [үй.ү] жондгор юмны

нэр

хөдлөх

жишээч ●●○ [тэ.н] үлгэр дуурайл болохоор жондгор ●●○ [тэ.н] жондойсон, ондгор

байдал

жондгорд- II.7.2 ●○○ [үй.ү] жондгор болох

жов ●○○ [а.ө] нохойг хөөх аялга

жондолз- II.7.2 ●○○ [үй.ү] жондгор юмны

жовгоно- II.10.2 ●○○ [үй.ү] уруулаа байн байн хөдлөх

шомболзуулах

жонж- II.9.2 ●●○ [үй.ү] тэмээ шогших

жовоодой I.15.2 ●○○ [ж.н] хатгуурын өөр нэр; жонжоо I.12.2 ●●○ [ж.н] тэмээний жигд тэшээ

урц, жолом

жонжоолой I.15.2 ●○○ (урга.) [ж.н] алтанзул

жого I.18.2 ●●○ [ж.н] ов мэх, башир бааш, цэцгийн өөр нэр

арга заль, учир байдал

жонилог I.22.2 ●○○ (амь.) [ж.н] нэг зүйл

жогорхой I.15.2 ●●○ [ж.н] нохойн баас, гариг

шаазгай

жогрой I.15.2 ●○○ (амь.) [ж.н] эр илжиг

жонон ●●○ [тэ.н] адууны гялалзсан сортой

жодвон I.2.2 ●○○ (шаш.) [ж.н] таван өнгийн халиун хонгор зүс

эдээр оёж, ширсэн дамрын уяа, манжлага

жонон I.16.2 ●○○ [ж.н] засаг төрийг мэдэгч

жодгор I.5.2 ●●○ [ж.н] дөрвөлжин майхан

ноёны цол

жодой- II.1.2 ●○○ [үй.ү] ямар нэг юмны жонтгоно- II.10.2 ●○○ [үй.ү] жонтгор юмны

годойж нарийдах, бага болох

хөдлөх

жодоо I.12.2 ●○○ (урга.) [ж.н] нарсны жонтгор ●○○ [тэ.н] шонтгор, жомбогор

язгуурын мөнх ногоон шилмүүст мод

жонтгорд- II.7.2 ●○○ [үй.ү] хэт жонтгор болох

жожгоно- II.10.2 ●○○ [үй.ү] жожгор байдал жонтой- II.1.2 ●○○ [үй.ү] жонтгор болох, Ж

гаргах

шонтойх

жожгор ●○○ [тэ.н] хүнийг үргэлж төвөгшөөх жонтолз- II.7.2 ●○○ [үй.ү] жонтгор юмны байн

зантай

байн хөдлөх

жойвгор ●○○ [тэ.н] ургаа, босоо юмны жонхгоно- II.10.2 ●○○ [үй.ү] жонхгор юмны

жайвийх байдал

хөдлөх

жойволз- II.7.2 ●○○ [үй.ү] жойвгор юмны жонхгор ●○○ [тэ.н] шонхгор, жонтгор

үргэлжлэн хөдлөх

жонхолз- II.7.2 ●○○ [үй.ү] жонхгор юмны байн

жол ●○○ [а.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

байн хөдлөх

жолбогор ●○○ [тэ.н] унхиагүй, унжгар, жонхуу I.12.1 ●●● [ж.н] юм наахад зориулан

золбоогүй байдал

буцалгасан шингэн гурил

жолбогордуу ●○○ [тэ.н] жолбогор байрын, жонхууд- II.6.1 ●●○ [үй.ү] жонхуу түрхэх

сул дорой байдалтай

жонхуур- II.5.1 ●●○ [үй.ү] жонхуу болох

жолом I.17.2 ●●○ [ж.н] модны мөчрөөр жонш I.11.2 ●●● [ж.н] олон янзын өнгөтэй

барьсан гэр, урц

чулуулаг эрдэс

жолоо I.12.2 ●●● [ж.н] морь малыг залах жоом I.9.2 ●●○ (амь.) [ж.н] жанлан, бясаа ~

битүү оосор; чиглүүлэх, залах хэрэгсэл

жоор I.5.2 ●●○ [ж.н] хадгалсан юм, нөөц

жолоод- II.6.2 ●●● [үй.ү] жолоо барих; залах, жоорго ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

удирдан ~

жооргоно- II.10.2 ●●○ [үй.ү] ойрхон ойрхон

жолоодлого I.18.2 ●●○ [ж.н] жолоодох гишгэлэн явах, цөмцгөнөх

үйлийн нэр

жоорло- II.10.2 ●●○ [үй.ү] нөөцлөх, хадгалах

жолоодогч I.4.2 ●●○ [ж.н] жолоодох хүн, жоотгоно- II.10.2 ●○○ [үй.ү] жоотгор юмны

жолооч

хөдлөх

жолооч I.4.2 ●●● [ж.н] жолоо, залуурыг жоотгонуур ●○○ [тэ.н] нүдээ онийлгон

барьж удирдах хүн

сээтгэнэх байдалтай

жомбогоно- II.10.2 ●○○ [үй.ү] жомбогор жоотгор ●●○ [тэ.н] онигор, жийтгар; гэрэл

юмны хөдлөх

багатай сүүмгэр

жомбогор ●●○ [тэ.н] жондгор, шовгор жоотой- II.1.2 ●●○ [үй.ү] жоотгор болох

маягтай

жоотолз- II.7.2 ●●○ [үй.ү] жоотгор юмны байн

жомбогордуу ●○○ [тэ.н] жомбогор байрын

байн хөдлөх

жомбой- II.1.2 ●●○ [үй.ү] жомбогор болох

144

145

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

жоотон ●○○ [тэ.н] жоотгор, нүд онигордуу жулдрай ●●○ [тэ.н] өчүүхэн жаахан, бага

жижиг байдал

балчир

жоотуу I.12.1 ●●● [ж.н] газар ухаж, сэндийлэх жунгаа I.12.1 ●○○ (амь.) [ж.н] нэг зүйл шувуу,

зэвсэг

улаан хошуут

жоотууд- II.6.1 ●●○ [үй.ү] жоотуугаар цохиж жунгар I.5.1 ●○○ (амь.) [ж.н] нэг зүйл хэрээ

нүдэх

жундан I.20.1 ●○○ [ж.н] жижиг алтан луу хээт

жоохон ●●○ [тэ.н] хэмжээгээр бага, жаахан

саатай торго

жор I.1.2 ●●● [ж.н] юмны найрлага болон жунз I.9.1 ●○○ [ж.н] улаан чавгатай хольж

хэрэглэх арга, эмийн ~, хоолны ~

агшаасан будаа

жор ●○○ [а.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

жур ●●○ [тэ.н] арчаагүй, дорой

жорвогоно- II.10.2 ●○○ [үй.ү] жорвогор юмны жур I.1.1 ●○○ [ж.н] хөзрийн бага мод

ийш тийш хөдлөх

журам I.17.1 ●●● [ж.н] хууль зүй, хэв суртлыг

жорвогонуур ●○○ [тэ.н] хүний үг сөргөөж, дагаж тогтсон ёс, зарчим

дургүйцэх зантай

журам I.17.1 ●○○ [ж.н] ширдэг, гудас

жорвогор ●○○ [тэ.н] цорвогор, шорвогор

журамж- II.9.1 ●●○ [үй.ү] журамтай болох

жорвогорд- II.7.2 ●○○ [үй.ү] жорвогор болох

журамла- II.10.1 ●●● [үй.ү] журам болгох,

жорвогордуу ●○○ [тэ.н] жорвогор байрын

жигдлэн ~

жорвой- II.1.2 ●○○ [үй.ү] жорвогор болох

журамлал I.1.1 ●○○ [ж.н] журамлах үйлийн

жорволз- II.7.2 ●○○ [үй.ү] жорвогор юмны нэр

байн байн хөдлөх

журамтан I.20.1 ●○○ [ж.н] журмыг чандлан

жорволзуур ●○○ [тэ.н] аливаа юманд сахигч

дургүйцэж цорволзох байдал

журамш- II.9.1 ●○○ [үй.ү] журам болон тогтох,

жорго ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

хэвших занших

жоргоно- II.10.2 ●●○ [үй.ү] жоргор юмны жуужаа I.30.1 ●○○ [ж.н] төрлийн ахмад

байн байн хөдлөх

хүнийг авгайлах нэр

жоргор ●●○ [тэ.н] ойр ойр гишгэлэн хурдан жууз I.9.1 ●○○ (хууч.) [ж.н] хүн сууж явах

явах байдал

дамнуурган сүйх

жорло- II.10.2 ●●○ [үй.ү] жорын ёсоор жуузал- II.11.1 ●○○ [үй.ү] жуузанд суух

Ж найруулах, хийх

жуул ●○○ [тэ.н] бага, жаал

жорлой- II.1.2 ●○○ [үй.ү] юу ч үгүй болж жуулга I.18.1 ●○○ (амь.) [ж.н] ойн хортон

гонсойх

шавж

жорлон I.16.2 ●●● [ж.н] ариун цэврийн өрөө, жуулчил- II.11.1 ●●● [үй.ү] аялан явах

бие засах газар

жуулчин I.20.1 ●●● [ж.н] жуулчлан явагч хүн

жороо I.12.2 ●●● [ж.н] морины явдал

жуулчлагч I.4.1 ●●○ [ж.н] гадаад орноор

жороол- II.4.2 ●●○ [үй.ү] жороо явдлаар явах

жуулчлан яваа хүн

жортгор ●○○ [тэ.н] нүдний жижиг байдал

жуулчлал I.1.1 ●●○ [ж.н] жуулчлах үйлийн

жорч I.4.2 ●●○ [ж.н] жор бичих хүн, найруулах нэр

мэргэжилтэн

жуумай- II.1.1 ●○○ [үй.ү] жуумгар болох, үл

жөтгө- II.10.3 ●○○ [үй.ү] юмыг санаатай өдөөх

мэдэг инээмсэглэх

жөтөө I.12.3 ●●● [ж.н] атаа, өш хонзон

жуумалз- II.7.1 ●●○ [үй.ү] жоготой

жөтөөрх- II.7.3 ●●○ [үй.ү] барьцаж тэмцэх, инээвхийлэх

атаархах

жуумалзуур ●○○ [тэ.н] инээмсэглэж,

жөтөөрхөг ●○○ [тэ.н] жөтөөрхөх зантай

жуумалзах зантай

жөтөөрхөл I.17.3 ●●○ [ж.н] жөтөөрхөх жуумгана- II.10.1 ●●○ [үй.ү] инээмсэглэх

үйлийн нэр, атаархал ~

байдал илрэх

жөтөөрхүү ●●○ [тэ.н] атаархаж, жөтөөрхөж жуумгар ●○○ [тэ.н] уруул ам үл мэдэг

байдаг

жөмбөгөр

жөтөөч ●●○ [тэ.н] жөтөөрхөх зантай

жуумгард- II.7.1 ●○○ [үй.ү] жуумгар болох

жөчгөнө- II.10.3 ●●○ [үй.ү] чичгэнэн хөдлөх

жуумгардуу ●○○ [тэ.н] жуумгар байрын

жуган I.2.1 ●○○ [ж.н] нэг зүйл нунтаг эрдэс жуух I.3.1 ●●● [ж.н] дээд газраас олгох

чулуулаг

сайшаалын бичиг; итгэмжлэл, үнэмлэх бичиг

жугар I.5.1 ●○○ (урга.) [ж.н] хүнсэнд хэрэглэх жууцай I.15.1 ●●○ (урга.) [ж.н] таримал гогод

нэг зүйл ургамал

жуучил- II.11.1 ●○○ [үй.ү] аялал зугаалгаар

жудаг I.22.1 ●●● [ж.н] төлөв байдал, зан явах

чанар, ёс ~

жүдэг I.21.4 ●○○ (урга.) [ж.н] уруултан овгийн

жудар I.21.1 ●○○ [ж.н] торгууд бие, биелгээ төрөл өвс

бүжиг

жүжиг I.21.4 ●●● [ж.н] хошин ~, эмгэнэлт ~,

жужан I.2.1 ●○○ [ж.н] эртний Монголын нэгэн бүжгийн ~

улсын нэр

жүжиглэ- II.10.4 ●●● [үй.ү] жүжиг тоглох;

жул ●●○ [тэ.н] дорой, муухан

хуурамч дүр эсгэх

146

147

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

жүжиглэгч I.4.4 ●●○ [ж.н] тайз, дэлгэцийн дүр жүнз I.9.4 ●●○ [ж.н] архины жижиг хундага

бүтээж буй хүн; элдэв хуурмаг маяг үзүүлэгч

жүнс I.3.4 ●○○ (амь.) [ж.н] тогоруу шувууны

жүжиглэл I.1.4 ●●○ [ж.н] жүжиглэх үйлийн өөр нэр

нэр

жүнхрэг I.5.4 ●○○ [ж.н] жүн хөгжим

жүжиглэлт I.3.4 ●●● [ж.н] жүжиглэх байдал, жүрж I.4.4 ●●○ (урга.) [ж.н] нэг төрлийн

~ сайтай

шүүслэг жимс

жүжигчил- II.11.1 ●●○ [үй.ү] жүжгийн хэлбэр жүржлэг I.5.4 ●○○ (урга.) [ж.н] нэг зүйл мөнх

маягтай болгох, жүжгийн хэлбэрт оруулах

ногоон тураг мод, түүний амтлаг жимс

жүжигчин I.20.4 ●●● [ж.н] тайз, дэлгэцийн жүрүр I.5.4 ●○○ (урга.) [ж.н] нэг зүйл өрөл,

дүр бүтээдэг хүн

долоогоно

жүлчгэнэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] жүлчгэр хүний жүрхин I.2.4 ●●○ [ж.н] эртний Монголын

элдвээр авирлах, аяглах

нэгэн аймгийн нэр

жүлчгэр ●○○ [тэ.н] хөшүүн хойрго, хүйтэн жүрэмдэс I.26.4 ●○○ [ж.н] хавиргатай махан

царайтай

хуурга

жүлчгэрдүү ●○○ [тэ.н] жүлчгэр байрын, жүсэр I.21.4 ●○○ [ж.н] цусан гүйлгээ өвчин,

хөшүүн хойрго

улаан суулга

жүмээ I.12.4 ●○○ [ж.н] нэг зүйл олс

жүү ●○○ [а.ө] амьтныг урайдах аялга

жүн I.16.4 ●○○ [ж.н] хананд өлгөдөг том цаг

жүүд I.3.4 ●○○ [ж.н] еврей нарын нэр

жүн I.16.4 ●○○ [ж.н] хонх мэт хөгжмийн жүчээ I.12.4 ●●○ [ж.н] морины саравч, байр,

зэмсэг, алтан хөөрөг

адууны ~

жүнгэнэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] хөндий юм, салхи

хийн хүчээр дуугарах

Ж

146

147

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

зааз ●○○ [тэ.н] юмны адаг, шаар, муу, ~ мал

заазал- II.11.1 ●●○ [үй.ү] юмны муу

тохиромжгүйг нь ялгах, мал ~

заазуур I.5.1 ●●● [ж.н] нэг талдаа иртэй

З

өргөн, том хутга

заазуурд- II.7.1 ●●○ [үй.ү] заазуураар үйлдэх

заал I.9.1 ●●● [ж.н] уужим тасалгаа, урлагийн

~, биеийн тамирын ~

за ●●● [а.ө] бусдын хэлсэн, хийсэн зүйлийг заалгагч I.4.1 ●●○ [ж.н] хичээл, ном зэргийг

хүлээж авах, зөвшөөрөхөд хэлэх аялга

заалгуулж буй хүн

заа- II.1.1 ●●● [үй.ү] ямар нэгэн зүйлийн учир заалд- II.7.1 ●●● [үй.ү] зарга мэдүүлэх, давж ~

утга, арга ухааныг мэдүүлэх, тайлбарлах, заалдаа I.12.1 ●●○ [ж.н] зарга тэмцэл

сургах

заалдаан I.2.1 ●○○ [ж.н] заалдахуй, зарга ~

заа- II.1.1 ●●○ [үй.ү] мал, амьтны эрүүг заалдаанч ●○○ [тэ.н] зарга заалдаа хиймтгий

заадлаар нь салгах

заалдагч I.4.1 ●○○ [ж.н] заалдаж буй этгээд

заавал ●●● [баймж.] (за гэвэл), эрх биш, заалт I.3.1 ●●● [ж.н] заах үйлийн үр дүнг

зайлшгүй

заасан нэр, заах байдал, хуулийн ~,

заавар I.21.1 ●●● [ж.н] ямар нэг юмыг тоолуурын ~

хэрэглэх, ашиглах аргыг тайлбарласан бичиг, заалхай I.15.1 ●●○ [ж.н] зарга тэмцэл, зарга

ажлын ~, дүрэм ~, тушаал ~

~; өчүүхэн зай

заавард- II.7.1 ●○○ [үй.ү] заавар дүрмээр заалхийл- II.4.4 ●○○ [үй.ү] байн байн заах,

түрээ барих

зааж зааварлах

зааварла- II.10.1 ●●● [үй.ү] заавар зөвлөгөө заам I.9.1 ●●● [ж.н] дээл, хувцасны энгэр

өгөх

харааны уулзвар

зааварлагч I.4.1 ●●○ [ж.н] зааварлах заамал ●●○ [тэ.н] зааж хийсэн байдалтай

тушаалтан

заамгай ●○○ [тэ.н] заахдаа сурамгай

зааварч ●○○ [тэ.н] зааварлах дуртай

заамд- II.7.1 ●●● [үй.ү] энгэр заамаас атгах

зааварчил- II.11.1 ●○○ [үй.ү] зааварлах, заамтгай ●●○ [тэ.н] зааж зааварлах дуртай

заавар баримтлах

заамхай ●○○ [тэ.н] заах зантай, заахдаа сайн

зааварчилгаа I.12.1 ●●○ [ж.н] тухайлан заан I.2.1 ●●○ (амь.) [ж.н] урт хошуутай, хоёр

нарийвчилсан заавар

том соёотой, сүүгээр бойжигч амьтан

зааг I.6.1 ●●● [ж.н] орон, нутгийн хил нийлсэн заан I.2.1 ●●○ [ж.н] монгол бөхийн цол

З газар; уулзвар хэсэг, завсар, хооронд

заар I.5.1 ●●● [ж.н] эр амьтны шинхэг; эр

зааг I.6.1 ●○○ [ж.н] модон хашаа

хүдрийн хүйсний дэргэд байх өвөрмөц

зааггүйд- II.6.4 ●●○ [үй.ү] зааггүй болох

үнэртэй бөм

заагла- II.10.1 ●●○ [үй.ү] зааг тогтоох, зааг заар- II.5.1 ●○○ [үй.ү] заадлаараа салах,

гаргах, нутаг ~

мултрах

зааглал I.1.1 ●●○ [ж.н] зааглах үйлийн нэр

заараг I.22.1 ●●○ [ж.н] дагтаршиж хатуурсан

зааглуур I.5.1 ●○○ [ж.н] цахилгаан цэнэгийн газрын үе

нөөцлүүргүй, дамжуулах хоолой

заард- II.7.1 ●○○ [үй.ү] морины ихээр ангайж

заагт- II.7.1 ●●○ [үй.ү] зааг бий болох

эвшээх

заагуй ●○○ [тэ.н] хүн, үйл хэргийн давуу заармаг I.6.1 ●●○ [ж.н] багсарсан гурил

байдал

заармаг I.6.1 ●○○ [ж.н] санчиг шанаанд

заагуур I.5.1 ●●○ [ж.н] зааж үзүүлэх хэрэгсэл

ургасан үс

заагч I.4.1 ●●○ [ж.н] заах юм, заах хүн

заармагла- II.10.1 ●●○ [ү й.ү] гурил багсрах;

заадал I.17.1 ●●● [ж.н] уулзвар, ам, тээг, үс бууралтах

углуурга

заармагт- II.7.1 ●●○ [үй.ү] заармаг байдалтай

заадал I.17.1 ●○○ [ж.н] тэнгэрийн оёор

болох

заадалла- II.10.1 ●●○ [үй.ү] заадал гаргах

заармагш- II.9.1 ●●○ [үй.ү] заармаг шинжтэй

заадас I.26.1 ●●● [ж.н] хүн, амьтны гавлын болох

ясны уулзвар

заарт- II.7.1 ●●○ [үй.ү] заартай болох; заарын

заадас I.26.1 ●●○ [ж.н] зааг, уулзвар нийлсэн үнэр шингэх

газар, тэнгэрийн ~, нумны ~

заарцаг I.22.1 ●●○ [ж.н] шингэн зүйлийн

заадас I.26.1 ●●○ [ж.н] модон эдлэл, сав өтгөрч зууралдсан байдал

суулганы хэсгүүд нийлсэн хэсэг; углуурга, заарцаг I.22.1 ●●○ [ж.н] амьтны үлэмж

ам, зааг

олноор бөөгнөсөн нь

заадасла- II.10.1 ●●○ [үй.ү] юманд заадас заарцагла- II.10.1 ●●○ [үй.ү] загас сүрэглэх

гаргах

зав I.1.1 ●●● [ж.н] чөлөө, зай завсар, сул цаг

заажил I.17.1 ●○○ (амь.) [ж.н] нэг зүйл шувуу, зав I.1.1 ●○○ [ж.н] уулын завсар хоорондын

цагаан цөрөн

гүн явцуу газар

148

149

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

заваа I.12.1 ●●○ [ж.н] аманд амтагдах эхүүн завх- II.7.1 ●●○ [үй.ү] алга болох, алдагдах

амт

завхай ●●● [тэ.н] самуун явдалтай, савсаг ~

заваа I.12.1 ●○○ (шаш.) [ж.н] эш үндэс завхай I.15.1 ●●○ [ж.н] даалууны хослох мод

болсон ном, онол

завхайвтар ●○○ [тэ.н] бага зэрэг завхай

заваан ●●● [тэ.н] хоол хүнсний амт шимтгүй; завхайд- II.6.1 ●●○ [үй.ү] завхай болох

болхи бүдүүлэг, балиар

завхайдуу ●○○ [тэ.н] завхай байрын

заваанд- II.7.1 ●○○ [үй.ү] заваан болох

завхайр- II.5.1 ●●○ [үй.ү] даалууны мод хос

заваандуу ●○○ [тэ.н] заваан байрын

хосоор нийлэх

заваар- II.5.1 ●●● [үй.ү] заваан болох, ам ~, завхайр- II.5.1 ●●○ [үй.ү] самуурч садарлах,

ажил ~

хөнгөн явдал гаргах

заваг I.22.1 ●●○ [ж.н] туурганы хоолой, завхайрал I.17.1 ●●○ [ж.н] садарлал,

дээвэр хоёрын завсар

самуурал

завгүйд- II.6.4 ●●○ [үй.ү] завгүй болох

завхар- II.12.1 ●●○ [үй.ү] ажил буруудах,

завд- II.7.1 ●●● [үй.ү] зав чөлөөнд амжуулах, гажуу болох, балрах, төгсгөл болох

хийж ~

завхрал I.1.1 ●●○ [ж.н] завхрах үйлийн нэр,

завд- II.7.1 ●●○ [үй.ү] хийх шахах, үйлдэн гажуудал, алдаа ~

алдах

завхруулагч I.4.1 ●○○ [ж.н] ажил үйлийг

завд I.3.1 ●○○ [ж.н] завдахуйц хором, завдал

хийдүүлэгч этгээд

завдаа I.12.1 ●○○ [ж.н] зай завсар, авхаалж завхруулга I.18.1 ●○○ [ж.н] завхруулах

самбаа

үйлийн нэр

завдал I.17.1 ●●○ [ж.н] завдах үйлийн нэр, завхуул I.1.1 ●●○ [ж.н] орон гэргүй, тэнэмэл;

зав, зай

алдуул

завдамгай ●○○ [тэ.н] гавшгай, хурдан завчил- II.11.1 ●●○ [үй.ү] зав гаргах, заваараа

шаламгай

амжуулах

завдлага I.18.1 ●●○ [ж.н] завдах үйлийн нэр, завш- II.9.1 ●●● [үй.ү] хялбараар олох; зүй

завдаа

бусаар авах, ашиглах

завдуу ●○○ [тэ.н] бачим, давчуу

завшаал I.1.1 ●○○ [ж.н] завшаах үйлийн нэр

завж I.4.1 ●●○ [ж.н] хүн, амьтны амны хоёр завшаан I.2.1 ●●○ [ж.н] боломж, бололцоо,

сэжүүр, хоёр уруулын уулзвар; хайч, бахь нөхцөл; аз, зол

зэргийн уг

завшаанч ●○○ [тэ.н] завшааныг эрэгч, ~ зан

завж I.4.1 ●○○ [ж.н] уулын ам, хөндийн хоёр завшаанчил- II.11.1 ●○○ [үй.ү] завшааныг

хажуугийн газар

ашиглах

завжуур I.5.1 ●●○ [ж.н] хүн, амьтны эрүүний завшаач ●●● [тэ.н] завшиж унагах зантай

хоёр хажуу тал

завшаачил- II.11.1 ●○○ [үй.ү] завшааныг З

завил- II.4.1 ●●● [үй.ү] хоёр өвдөг нугалж, ашиглах

өлмий зөрүүлдэн суух

завшигч I.4.1 ●●○ [ж.н] бусдыг мэхлэн олз

завилал I.17.1 ●○○ [ж.н] завилах үйлийн нэр омог олох этгээд

завилгаа I.12.1 ●●○ [ж.н] завилах үйлийн завшимтгай ●○○ [тэ.н] завших зантай

нэр, завилан суух суудал

завшимхай ●○○ [тэ.н] завшихыг эрэлхийлдэг,

заврууц I.3.1 ●○○ [ж.н] ус, хаднаас гардаг завшуур ●○○ [тэ.н] завшин далимдуулахдаа

нэгэн зүйл давс

чадамгай

завсар I.21.1 ●●● [ж.н] хоорондох зай, ан завь I.28.1 ●●● [ж.н] усанд явахад хэрэглэх

цав, чөлөө зав

жижиг гар онгоц

завсард- II.7.1 ●●○ [үй.ү] хоцрох, хийдэх, завьжгана I.18.1 ●○○ (урга.) [ж.н] иршимбэтэн

сургууль ~; завсартай болох

овгийн олон наст өвслөг ургамал

завсардал I.17.1 ●●○ [ж.н] завсардах үйлийн завьтан I.20.1 ●○○ [ж.н] завьтай хүн

нэр

завьчин I.20.1 ●●○ [ж.н] завь жолоодогч хүн

завсардалт I.3.1 ●●○ [ж.н] завсардах үйлийн заг I.6.1 ●●○ [ж.н] ~ хүйтэн, бэлгийн замаар

үр дүнг заасан нэр

дамжих халдварт өвчин

завсардмал ●○○ [тэ.н] завсардсан байдал

заг I.6.1 ●●○ (урга.) [ж.н] говьд ургах нэг зүйл

завсарла- II.10.1 ●●● [үй.ү] хөдөлгөөн буюу мод

ажиллагаа түр зогсох

загаа I.12.1 ●○○ [ж.н] хувцасны зах хөвөөний

завсарлага I.18.1 ●●● [ж.н] засварлах эмжээр

үйлийн нэр, завсар чөлөө, завсарлагаа

загаад- II.6.1 ●○○ [үй.ү] хувцсанд загаа хийх

завсарлал I.1.1 ●○○ [ж.н] завсарлах үйлийн загаал- II.4.1 ●○○ [үй.ү] хувцсанд загаа оёх,

нэр

загаа хийх

завсарт- II.7.1 ●●○ [үй.ү] завсар гарах, загаг I.6.1 ●○○ [ж.н] шөрөг, шивээ хашаа

завсартай болох

загагчин I.20.1 ●○○ [ж.н] загаг хийдэг хүн

завсарчил- II.11.1 ●○○ [үй.ү] завсар чөлөө загал ●●○ [тэ.н] цагаанд шарга холилдсон

эрэх; завсартайгаар үзэх

адууны зүсэм

148

149

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

загалаа I.12.1 ●○○ [ж.н] арьс махнаа загна- II.10.1 ●●● [үй.ү] аашилж зандрах

жирвэгэнэх нь мэдрэгдэхүй, загатнаа

загна- II.10.1 ●○○ [үй.ү] гуталд зан тавих

загалай I.15.1 ●○○ (амь.) [ж.н] бүргэдтэй загс- II.7.1 ●●● [үй.ү] өтгөн аглиун болох,

төстэй махчин шувуу

царцанги болох, өрөм ~

загалмай I.15.1 ●○○ (шаш.) [ж.н] хэрээс загсаал I.1.1 ●○○ (урга.) [ж.н] элсэнд ургадаг

тэмдэг, улаан ~

нэг зүйл бут мод

загалмай I.15.1 ●○○ [ж.н] үлээгүүр хөгжмийн загсалт I.3.1 ●●○ [ж.н] загсах үйлийн үр дүнг

нимгэн ялтсан хэл

заасан нэр

загалмайд- II.6.1 ●○○ [үй.ү] загалмай загт- II.7.1 ●●○ [үй.ү] заг хүйтэн өвчин тусах

хэлбэртэй болгох

загшуун ●○○ [тэ.н] өтөлсөн боловч бие

загалмайл- II.4.1 ●○○ [үй.ү] залбирах; чийрэг, тэнхлүүн

хүүхдийг загалмайгаар адислан ёслох

загьс- II.7.1 ●●○ [үй.ү] төл мал өөр эхийг

загалмайлжин

●○○

[тэ.н]

загалмай хөхөх

хэлбэртэй; тоонолжин

зад ●●○ [д.д.ү] ~ татах, ~ гишгэх

загалмайтан I.20.1 ●○○ (шаш.) [ж.н] зад I.3.1 ●○○ [ж.н] тэнгэрийн байдал гэнэт

загалмайн шашинтан

хувирах үзэгдэл

загалт- II.7.1 ●●● [үй.ү] загал өнгөтэй болох; зад I.3.1 ●○○ (урга.) [ж.н] цэцэг, иш, навч нь

хир буртаг болох, халтайх

эмд ордог мод, буган булдуй

загар I.5.1 ●○○ (амь.) [ж.н] ятууны төрлийн задаан I.2.1 ●○○ [ж.н] өвчин хууч; гэнэт

шувуу

хөдлөх муу ааш, хилэн

загас I.9.1 ●●○ (амь.) [ж.н] заламгайгаар задал- II.11.1 ●●● [үй.ү] битүүмжилснийг

амьсгалдаг, усанд оршдог амьтны ерөнхий нээх, онгойлгох, дугтуй ~

нэр; ~ жараахай, алтан ~

задал- II.11.1 ●●● [үй.ү] ил болгох, нууц ~

загасаж- II.16.1 ●○○ [үй.ү] загас ихтэй болох

задал- II.11.1 ●●● [үй.ү] салгах, сарниулах,

загасчил- II.11.1 ●●○ [үй.ү] загас барих

эвдэх, ноос ~

загасчин I.20.1 ●●○ [ж.н] загас барьж аж задал- II.11.1 ●●● [үй.ү] ялган салгаж

төрөгч

шинжлэх, бүтцийг ~

загасчлал I.1.1 ●●○ [ж.н] загасчлах үйлийн нэр

задал- II.11.1 ●●● [үй.ү] бутлах, мөнгө ~

загатна- II.10.1 ●●● [үй.ү] хүн, амьтны задалгаа I.12.1 ●○○ [ж.н] задлах үйлийн нэр

биеийн арьс сэрвэгэнэн жирвэгэнэж, тэсгэл задар- II.12.1 ●●● [үй.ү] задгай болох,

алдуулах

тайлагдах

загатнаа I.12.1 ●●○ [ж.н] загатнах үйлийн нэр

задар- II.12.1 ●●○ [үй.ү] тэнгэр муухайрах,

З загатнуур I.5.1 ●●○ [ж.н] загатнах өвчин

тэнгэр ~

загвар I.5.1 ●●● [ж.н] үлгэр, хэв маяг

задаргаа I.12.1 ●●○ [ж.н] задарсан юм,

загвард- II.7.1 ●●○ [үй.ү] загвар маягийг задаргах үйлийн нэр

дуурайх

задархай ●●○ [тэ.н] нэгэнт задарсан,

загварла- II.10.1 ●●○ [үй.ү] загвар болгох, хагархай, задгай

үлгэрлэх

задархайдуу ●○○ [тэ.н] задархай байрын

загварчил- II.11.1 ●●○ [үй.ү] загвар гаргах, задархайт- II.6.1 ●○○ [үй.ү] задархай яриа

загвар болгох, загварт оруулах

ярих

загварчин I.20.1 ●○○ [ж.н] юмны үлгэр задач- II.16.1 ●●○ [үй.ү] байн байн задлах

загварыг зохиогч хүн

задач I.31.1 ●○○ [ж.н] зад барьдаг хүн

загварчлал I.1.1 ●●○ [ж.н] загварчлах задгай ●●● [тэ.н] хаалт бэхлээгүй, ил, сул

үйлийн нэр

чөлөөтэй

загд- II.7.1 ●○○ [үй.ү] салахгүй зуурах, дэлээс ~

задгайвтар ●○○ [тэ.н] бага зэрэг задгай

загж- II.9.1 ●●○ [үй.ү] заг их ургах

задгайд- II.6.1 ●○○ [үй.ү] задгай болох

загзай- II.1.1 ●●○ [үй.ү] хүйтний улмаас бүх задгайдуу ●●○ [тэ.н] арай задгай, задгай

бие агжийж жихүүцэх

байрын, ~ яриа

загзалз- II.7.1 ●○○ [үй.ү] байн дахин загзганах

задгайл- II.4.1 ●●● [үй.ү] задгай болгох, энгэр ~

загзгай ●○○ [тэ.н] өвс, мод, гэзэг үсний задгайр- II.5.1 ●●○ [үй.ү] задгай болох; эмх

сахлаг, сагсайн ургасан арзгар байдал

замбараагаа алдах

загзгана- II.10.1 ●○○ [үй.ү] загзгар юмны задгайрал I.17.1 ●●○ [ж.н] задгайрах үйлийн

хөдлөх; даарч чичрэхийн наагуур болох

нэр

загзгар ●●○ [тэ.н] бие тагдгар, богино, үс задгайт- II.6.1 ●○○ [үй.ү] задгай байдалд

арзгар; өвс, мод, сагсайн ургасан байдал

автах

загзгард- II.7.1 ●○○ [үй.ү] загзгар болох

задгал- II.4.1 ●○○ [үй.ү] задганан хөдлөх

заглагар ●○○ [тэ.н] сагсгар, загзгар

задгана- II.10.1 ●○○ [үй.ү] сул задгай юмны

загли- II.2.1 ●○○ [үй.ү] чанасан, буцалгасан олонтоо хөдлөх

халуун юмны уур намжиж хөрөх, царцанги задлаг ●○○ [тэ.н] ерөнхийгөөс тусгайд чиглэн

болох

шинжлэх арга

150

151

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

задлагла- II.10.1 ●○○ [үй.ү] задлаг аргаар зайдал- II.11.1 ●●○ [үй.ү] зайдан унах; юман

судлах

дээр мордох; мод ~

задлал I.1.1 ●●○ [ж.н] задлах үйлийн нэр

зайдалла- II.10.1 ●●○ [үй.ү] зайдагнах, морь

задлуур I.5.1 ●○○ [ж.н] задлах хэрэглүүр

малыг эмээлгүй унах

задрал I.1.1 ●●○ [ж.н] задрах үйлийн нэр, ~ зайдан ●●● [тэ.н] моринд эмээл тохомгүй

бутрал

мордох байдал

задрангуй ●○○ [тэ.н] задархай байдал

зайданд- II.7.1 ●●○ [үй.ү] зайдан болох

задранхай ●●○ [тэ.н] задархай болсон нь

зайдас I.26.1 ●●● [ж.н] малын гэдэс, олгой

задруу ●○○ [тэ.н] задрах зантай

зэрэгт цус цутган хийсэн хоол

задруул I.1.1 ●○○ [ж.н] биед хуримталсан эд зайдас I.26.1 ●○○ [ж.н] тариа ногооны чих,

эсэд хортой нэгдлийг задалдаг хүчин зүйл

найлзуур

задруулагч I.4.1 ●●○ [ж.н] задгай болгогч, зайдасла- II.10.1 ●●○ [үй.ү] зайдас хийх

нууцыг ~

зайдмал I.1.1 ●○○ [ж.н] самнасан үсний

задуу I.12.1 ●○○ [ж.н] өвс бордоо хэрчих хагалбар

багаж

зайдуу ●●○ [тэ.н] зайтай байрын

задууд- II.6.1 ●○○ [үй.ү] задуугаар хэрчих

зайл- II.4.1 ●●● [үй.ү] дутааж холдох, хойш

задууль I.23.1 ●○○ (амь.) [ж.н] ногоон сууж хойргоших

өнгөтэй нэгэн зүйл бялзуухай

зайл- II.4.1 ●●● [үй.ү] усаар ~, усаар булхах

задь I.24.1 ●○○ (урга.) [ж.н] нэг зүйл модны зайл- II.4.1 ●●○ [үй.ү] шингэн зүйлийг сэгсэрч,

үр

найруулах

заж I.4.1 ●○○ [ж.н] хүний санчиг тушаа газар

зайл- II.4.1 ●○○ [үй.ү] ургамлын найлзуур

зажил- II.11.1 ●●● [үй.ү] шүдээр няцчих; ир зэргийг өөр газар шилжүүлэн ургуулах

нь даахгүй хэгэх, хайч ~

зайлаа I.12.1 ●●○ [ж.н] монгол бөхийн мэх

зажилбар I.5.1 ●●○ [ж.н] шим шүлт, амт зайламгай ●○○ [тэ.н] зайлж дутаах зантай

шимт; хазахад тэсэх даац

зайламтгай

●●○

[тэ.н]

бултамтгай,

зажлуур I.5.1 ●●○ [ж.н] зажилбар, ~ багатай

дутаамтгай, ажлаас ~

зажуу ●○○ [тэ.н] хашир догь зан сурах, ~ суух

зайламхай ●○○ [тэ.н] зайлж хойш суудаг

зажуур I.5.1 ●●○ [ж.н] хүн, амьтны завжны зантай

дотор тал

зайлдас I.26.1 ●○○ [ж.н] сав суулга угаасан

зазалз- II.7.1 ●○○ [үй.ү] зазгар юмны байн бохир ус

байн хөдлөх

зайлсхий- II.1.4 ●●○ [үй.ү] ажил үүргээс ~,

зазга ●○○ [тэ.н] тэвдүү, сандруу; санд мэнд

хариуцлагаас ~

зазгадуу ●○○ [тэ.н] яаруу, тэвдүү байрын

зайлуул ●●○ [а.ө] өрөвдөхөд гарах аялга

зазгана- II.10.1 ●○○ [үй.ү] зазгар юмны зайлуулагч I.4.1 ●○○ [ж.н] зайлуулж хөөгч

З

үргэлжлэн хөдлөх

зайлуур I.5.1 ●○○ [ж.н] угаах зайлах,

зазгар ●●○ [тэ.н] бие бага,үс ноос нь сахлаг ариутгахад хэрэглэх эм

байдал

зайлуурд- II.7.1 ●○○ [үй.ү] зайлуураар сав

зазгат- II.6.1 ●○○ [үй.ү] тэвдэх, бачимдах, суулга өнгөлөх

бажгадах

займ- II.4.1 ●○○ [үй.ү] усан дээр хөвж байгаа

зай I.15.1 ●●● [ж.н] юмны хоорондох хол, юмны хэлбэлзэх

ойрын хэмжээ

займар- II.12.1 ●●○ [үй.ү] зайлсхийх, бултрах,

зай I.15.1 ●●● [ж.н] цахилгааны бичил эх ажлаас ~

үүсвэр, тэжээл

займраа I.12.1 ●●○ [ж.н] займрах үйлийн нэр

зай I.15.1 ●●○ [ж.н] завсар чөлөө, зав

займраач ●○○ [тэ.н] займрахдаа гаргуун

зай I.15.1 ●●○ [ж.н] юмны багтаамж, сул займрагч ●○○ [тэ.н] зайлж, займрахдаа

хоосон газар

дадамгай

зай I.15.1 ●○○ [ж.н] заль мэх, самбаа

займц- II.7.1 ●○○ [үй.ү] доороо хөдлөх,

зайв- II.4.1 ●●○ [үй.ү] хэлбийх, харайх

суурин дээрээ хөдлөх

зайв ●○○ [тэ.н] уудам их, уужим том

займцаа I.12.1 ●○○ [ж.н] займцах хөдөлгөөн

зайвар I.21.1 ●○○ [ж.н] бэрх жим, уулын ~

займч- II.9.1 ●●○ [үй.ү] олонтоо займах

зайварла- II.10.1 ●○○ [үй.ү] зайвраар явах

зайр I.5.1 ●●○ [ж.н] усан дээгүүр өрөмтөн

зайвгана- II.10.1 ●●○ [үй.ү] хазайж хайвах

хөлдсөн мөс

зайвгар ●○○ [тэ.н] хэлбэрүү, хазгар маягтай

зайр I.5.1 ●○○ [ж.н] өчүүхэн жижиг юм, ~

зайвч I.32.1 ●●○ [ж.н] завсар, зай

зоос, ~ чулуу

зайгуул ●●○ [тэ.н] тэнүүл, ~ амьтан

зайр I.5.1 ●○○ [ж.н] нүдэнд гүйлгэнэх нулимс

зайгүйд- II.6.4 ●●○ [үй.ү] зай багатай болох

зайран I.16.1 ●●○ (шаш.) [ж.н] бөө мөргөлийн

зайд ●●○ [тэ.н] хол, алс, буйд

арван гурван чанарыг дүүргэсэн эрэгтэй хүн

зайд- II.6.1 ●○○ [үй.ү] эхнэр хүний үс, гэзгээ зайранч I.4.1 ●○○ [ж.н] далаар мэргэлэгч

шанхлах

зайрд- II.7.1 ●●○ [үй.ү] нүдэнд зайр гүйх; гол

зайдагна- II.10.1 ●●○ [үй.ү] зайдан унах

мөрний ус зайртай болох

150

151

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

зайрмаг I.6.1 ●●● [ж.н] дутуу хөлдсөн юм; залбирал I.17.1 ●●○ (шаш.) [ж.н] залбирах

мөхөөлдөс

үйлийн нэр, ~ үйлдэх

зайрмагла- II.10.1 ●●○ [үй.ү] үйрмэг зайрмаг залга- II.1.1 ●●● [үй.ү] нийлэх, хил ~;

болгох; мөстөж эхлэх

үргэлжлэх, ажил ~; гүйцэлдүүлэх, өл ~;

зайрмагт- II.7.1 ●●○ [үй.ү] зайрмаг тогтох; утсаар ~

нулимс гүйлгэнэх

залгаа I.12.1 ●●○ [ж.н] залгасан хэсэг,

зайрмагш- II.9.1 ●●○ [үй.ү] зайрмаг шинжтэй зэрэгцээ

болох

залгаа I.12.1 ●●○ [ж.н] зэргэлдээ, зэрэгцээ

зайрт- II.7.1 ●●○ [үй.ү] зайр тогтох, залгаадас I.26.1 ●●○ [ж.н] залгаас, холбож

зайрмагтах

залгасан юм

зайсаг ●○○ [тэ.н] зай, багтаамж хүсэмтгий

залгаас I.9.1 ●●○ [ж.н] залгасан юм, залгаж

зайсан I.16.1 ●○○ [ж.н] Юан, Мин улсын үе, холбосон хэсэг, уурганы ~, гэзэгний ~

ноёны зэрэг тушаал, хэргэм цол

залгавар I.21.1 ●●○ [ж.н] залгах хэсэг, ~

зайт- II.6.1 ●●○ [үй.ү] зай, завсар гарах

бүтээвэр, нөхцөл ~

зайтмал I.17.1 ●○○ [ж.н] авгай хүний залгаварла- II.10.1 ●●○ [үй.ү] холбон залгах

самнасан үсний хагалаа

залгавч I.32.1 ●○○ [ж.н] нэг ургамлын

зайц- II.6.1 ●○○ [үй.ү] зайчлах, зайтай болох

мөчрийг нөгөө ургамлын иш салаатай залгаж

зайц I.3.1 ●○○ [ж.н] монгол гэрийн туурга ургасан мөчир

хийгээд хаалганы хацрын уулзвар; дээлийн залгагч I.4.1 ●○○ [ж.н] залгах хүн, шугам ~

оноо, өмдний захын сэртгэр

залгалдаа I.12.1 ●●○ [ж.н] юмны дараа

зайч- II.8.1 ●○○ [үй.ү] биеийн цээжин хэсгийг дараагаар үргэлжилсэн нь

займчих

залгамал ●●○ [тэ.н] залгах аргаар бүтсэн

зайчил- II.11.1 ●●● [үй.ү] зайтай болгох

байдал, ~ хэл

зайчуур I.5.1 ●○○ [ж.н] зөрүүлэг уулзвар

залгамж I.4.1 ●●○ [ж.н] хэрэг явдал, үйл

зал- II.4.1 ●●● [үй.ү] засах, залруулах, ажиллагааны үргэлжлэл, ~ халаа, үе ~

жолоодох, чиглүүлэх, тэгшитгэх

залгамжил- II.11.1 ●●○ [үй.ү] уламжлан

зал- II.4.1 ●●○ [үй.ү] мал бэлчээхийн залгах, өв ~, удам ~

хүндэтгэл, сүрэг ~

залгамжлагч I.4.1 ●●○ [ж.н] залгамжлах хүн,

зал- II.4.1 ●●○ [үй.ү] урьж ирүүлэх, бурхан ~

хойчийг ~

залаа I.12.1 ●○○ [ж.н] малгайн цацаг; өвс залгамжлал I.1.1 ●●○ [ж.н] залгамжлах

ургамлын түрүүнд ургах сахал; тахианы ~

үйлийн нэр

залаа I.12.1 ●○○ (урга.) [ж.н] олон наст өвслөг залгамцар I.21.1 ●○○ [ж.н] өөрөөс доош

З ургамал, зэрлэг арвай

долоодугаар үеийн үр хүүхэд

залаад- II.6.1 ●○○ [үй.ү] залаанаас атгах, залги- II.2.1 ●●● [үй.ү] ундааны зүйлийг

залаанаас барьж авах; уурлаж омгорхох

хоолойгоороо давуулах, шүлс ~

залаал- II.4.1 ●●○ [үй.ү] залаа бий болох, залгиач ●○○ [тэ.н] залгихдаа гаргууд

залаа гаргах

залгигч I.4.1 ●○○ [ж.н] залгих үйлийн эзэн,

залаатас I.26.1 ●○○ (урга.) [ж.н] нэг зүйл залгигч этгээд

өвслөг ургамал

залгил- II.4.1 ●●● [үй.ү] шингэн юмыг түргэн

залагч I.4.1 ●●○ [ж.н] залах үйлийн эзэн

түргэн залгих

залалт I.3.1 ●○○ [ж.н] залах үйлийн үр дүнг залгиур I.5.1 ●●○ [ж.н] амны хөндийн

заасан нэр, бөмбөг ~

амьсгалах, хоол унд залгих үүрэгтэй хөндий

залам I.17.1 ●○○ [ж.н] уях хадаг бөс; бөөгийн гуурс

хэнгэрэг дохиурт уях бүч, залаа

залгуур I.5.1 ●●● [ж.н] холбож залгах

заламгай I.15.1 ●●○ [ж.н] загасны амьсгалах хэрэглүүр, утасны ~

эрхтэн

залгуурла- II.10.1 ●○○ [үй.ү] хоёр юмыг

заламгайтан I.20.1 ●○○ [ж.н] заламгайгаар залгуураар холбох

амьсгалагч амьтад

залиг I.6.1 ●○○ [ж.н] халуун, илч, газрын ~

залан I.16.1 ●○○ [ж.н] хошуу захирах залил- II.4.1 ●●○ [үй.ү] заль хэрэглэх, мэхлэх

гуравдугаар тушаалтан

залилан I.16.1 ●●○ [ж.н] залилах, мэхлэх

залар- II.12.1 ●●○ [үй.ү] засрах, сайжрах

гэмт хэрэг

залар- II.12.1 ●●○ [үй.ү] ирэх, очих, үхэхийн залир- II.5.1 ●●○ [үй.ү] тэнгэрийн муухай

хүндэтгэл утга

арилах; хүний сэтгэл тайтгарах

залба- II.10.1 ●○○ [үй.ү] балбах, занчих

залирхаг ●○○ [тэ.н] заль мэх ихтэй

залбай I.15.1 ●●○ [ж.н] хүн амьтны цээжний заллага I.18.1 ●●● [ж.н] урилга, ~ айлтгах,

хөндий,

хэвлийн

хөндийг

заагласан номын ~

булчинлаг хальс, өрц

залрал I.1.1 ●●○ [ж.н] залрах үйлийн нэр

залбир- II.5.1 ●●○ (шаш.) [үй.ү] шүтээн залруулагч I.4.1 ●●○ [ж.н] залруулан үйлдэгч

сахиусандаа сүслэн даатгах, аврал соёрхол залруулга I.18.1 ●●○ [ж.н] буруу ташаа

эрэх

бичсэн ярьсныг зөвтгөсөн явдал, номын ~

152

153

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

залтас I.26.1 ●○○ [ж.н] хагачиж хугачсан мод, зальд- II.7.1 ●●○ [үй.ү] залиар эрхшээх,

модны хагадас

мэхлэх, хуурах

залтасла- II.10.1 ●○○ [үй.ү] залтас болгох

зальжин ●●○ [тэ.н] хулжин, залирхаг

залуу ●●● [тэ.н] амьд юмны нас бага идэр зальсаг ●○○ [тэ.н] залилан мэхлэхдээ

байгаа нь, ~ нас, ~ мод, ~ үе

дадамгай

залуувтар ●○○ [тэ.н] арай залуу

зальт ●●○ [тэ.н] заль бүхий, ~ шар үнэг

залууд- II.6.1 ●●○ [үй.ү] залуу учир нас үл зальтан I.20.1 ●●○ [ж.н] зальт этгээд

тэнцэх, амьдралын туршлага дутах

зальхай ●●○ [тэ.н] зусар хулжин; харгис

залуудуу ●○○ [тэ.н] залуу байрын

тэрслүү

залууж- II.8.1 ●●● [үй.ү] залуу байдалтай зальхайвтар ●○○ [тэ.н] бага зэрэг зальхай

болох, өнгө зүс орох

зальхайд- II.6.1 ●●○ [үй.ү] зальхай зан гаргах

залуумсаг ●○○ [тэ.н] залуу зантай, залуу зальхайдуу ●○○ [тэ.н] зальхай байрын

байдалтай

зальхайл- II.4.1 ●●○ [үй.ү] зальхай загнах,

залуур I.5.1 ●●● [ж.н] зүглүүлэх хэрэглүүр, булхайлах

жолоо, онгоцны ~

зальхайр- II.5.1 ●●○ [үй.ү] зальхай зантай

залуурд- II.7.1 ●●○ [үй.ү] залуураар залах, болох; тэрслүү зальхай этгээд болох

онгоц ~

зальхайч ●○○ [тэ.н] зальхай булхай хийдэг

залуурх- II.7.1 ●○○ [үй.ү] залуудаа эрдэх; зантай

настай боловч залуу байдал гаргах

зам I.1.1 ●●● [ж.н] ором, мөр, харгуй, арга ~,

залуурч I.4.1 ●●○ [ж.н] онгоц, тэрэг зэргийн ~ мөр, шороон ~

залуур баригч, жолоодогч

зам I.1.1 ●○○ (шаш.) [ж.н] сүм хийдийн тогооч

залуурчин I.20.1 ●○○ [ж.н] онгоцны залуур лам, цай базаагч

баригч

замаа I.12.1 ●○○ [ж.н] орны дээд талд татах

залх- II.7.1 ●●● [үй.ү] уйдаж цөхөх, бэрхшин хөшиг

цөхрөх, хашрах

замаг I.22.1 ●●○ (урга.) [ж.н] нэг зүйл усны

залхаа I.12.1 ●○○ [ж.н] нэг янзын байдлаас ургамал

уйдах сэтгэл

замаг I.22.1 ●●○ [ж.н] буу сумладаг эд анги,

залхаал I.1.1 ●○○ [ж.н] хүнийг нэгэн хэвийн бууны ~

байдалд уйдаах, хашрал ~

замагд- II.7.1 ●○○ [үй.ү] бууны замгаас барих

залхаалт I.3.1 ●●○ [ж.н] залхаах үйлийн үр замагд- II.7.1 ●○○ [үй.ү] замаг ихтэй болох,

дүн заасан нэр, залхаах байдал

замагших

залхаг I.22.1 ●●○ [ж.н] суулга өвчний үед замагж- II.9.1 ●●○ [үй.ү] замаг ихтэй болох

гарах ёлхдос

замагла- II.10.1 ●●○ [үй.ү] буудахад бэлтгэн

залхаг ●●○ [тэ.н] залхуу, заваан

замгийг хийх

З

залхаг I.22.1 ●○○ (амь.) [ж.н] усны амьтан, замагла- II.10.1 ●○○ [үй.ү] усны замаг

далайн ~

нэмэгдэх

залхагдуу ●○○ [тэ.н] залхаг байрын

замагла- II.10.1 ●○○ [үй.ү] морь мал тогтож

залхагт I.3.1 ●○○ (урга.) [ж.н] нэг наст өвслөг ядан аашлах

ургамал

замаглаг ●●○ [тэ.н] замаг ихтэй

залхай ●○○ [тэ.н] салан задгай, назгай

замагт- II.7.1 ●●○ [үй.ү] замагтай болох, гол ~

залхайвтар ●○○ [тэ.н] бага зэрэг залхай

замагш- II.9.1 ●●○ [үй.ү] замаг ихтэй болох,

залхайд- II.6.1 ●○○ [үй.ү] залхай болох

замаг мэт шинжтэй болох

залхайдуу ●○○ [тэ.н] залхай байрын; назгай, замар- II.12.1 ●●○ [үй.ү] өнгөрөх, төгсөх,

цалгар

ор мөргүй болох; буруу замаар орох,

залхайр- II.5.1 ●○○ [үй.ү] залхай байдал бүтэлгүйтэх

гаргах

замба I.18.1 ●○○ (амь.) [ж.н] нэг зүйл гүрвэл

залхуу ●●● [тэ.н] залхаг, хойрго

замбаа I.12.1 ●●○ [ж.н] болсон арвайн гурил

залхуувтар ●○○ [тэ.н] бага зэрэг залхуу

замбага I.18.1 ●○○ (урга.) [ж.н] мөнх ногоон

залхууд- II.6.1 ●○○ [үй.ү] хэт залхуу болох

бут мод, түүний хуйт цэцэг

залхуудуу ●●○ [тэ.н] залхуу байрын, залхуу замбагана I.18.1 ●○○ (урга.) [ж.н] намаг

шинжтэй

усанд ургадаг нэг зүйл цэцэг

залхуур- II.5.1 ●●● [үй.ү] залхуу хүрэх, ажил замбал I.1.1 ●○○ (шаш.) [ж.н] эдийн эзэн

үйлээс хойш суух

сахиус

залхуурагч I.4.1 ●○○ [ж.н] ажлаас хойш замбалзгуй I.15.1 ●○○ [ж.н] үүд, орон савд

суугч, залхууран алхайгч

өлгөх чимэг

залхуурал I.17.1 ●●○ [ж.н] залхуурах үйлийн замбараа I.12.1 ●●● [ж.н] эмх цэгц, учир ~

нэр, назгайрал, хойргошил

замбараагүйд- II.6.4 ●●○ [үй.ү] замбараагүй

заль I.23.1 ●●○ [ж.н] галын дөл, сор

нь хэтрэх

заль I.23.1 ●●○ [ж.н] хүний сэргэлэн хурц замбараагүйдэл

I.17.4

●●○

[ж.н]

ухаан, арга мэх

замбараагүйдэх үйлийн нэр

152

153

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

замбараагүйт- II.6.4 ●●○ [үй.ү] замбараагүй хавх, урхи, тор, ~ тавих

болох

занга I.25.1 ●○○ [ж.н] бөхийн хүзүүнд хийх

замбараагүйтэл

I.17.4

●●○

[ж.н] чимэг

замбараагүйтэх үйлийн нэр

занга I.25.1 ●○○ [ж.н] нялх хүүхдийн нэхий

замбатив I.1.4 ●●○ [ж.н] замбуулин, орчлон өлгий, манцуй

хорвоо

зангаа I.12.1 ●●○ [ж.н] дохиогоор илэрхийлэх

замбир I.5.1 ●○○ (урга.) [ж.н] нимбэгийн мод

гарын хөдөлгөөн

замбуу I.12.1 ●○○ [ж.н] гурван ертөнцийн зангад- II.6.1 ●●○ [үй.ү] занга тавьж ан агнах

дундах хүний ертөнц

зангаж I.4.1 ●○○ (урга.) [ж.н] тэмээн хөх гэх

замбуу I.12.1 ●○○ (урга.) [ж.н] мөнх ногоон ургамал

бут мод

зангал- II.4.1 ●●○ [үй.ү] байн байн зангах

замбуулин I.16.1 ●●○ [ж.н] манай дэлхийн зангал- II.4.1 ●○○ [үй.ү] занга зүүх, хоргоож

өөр нэр, ~ хорвоо

хорих

замгархаг ●○○ [тэ.н] замаг ихтэй, ~ нуур

зангал ●○○ [тэ.н] их уудам; сул задгай

замгархуу ●○○ [тэ.н] замгийн шинжтэй, зангал I.1.1 ●○○ [ж.н] зангах явдал

замаг мэт

зангалай I.15.1 ●○○ (амь.) [ж.н] нэг зүйл

замгүйд- II.6.4 ●●○ [үй.ү] явах замгүй болох, шувуу

аргагүйдэх

зангалай I.15.1 ●○○ [ж.н] хүрдний хигээсний

замла- II.10.1 ●○○ [үй.ү] нэгэн замаар явах, завсрын зай

зорчих, аялах; аливаа үйл, үзэл онолыг зангалай ●○○ [тэ.н] амандаа юм үмхчихсэн

уламжлан үргэлжлүүлэх

юм шиг байдалтай

замлин I.16.1 ●○○ [ж.н] ~ хорвоо

зангалайт- II.6.1 ●○○ [үй.ү] үг хэлэлцэхэд

замна- II.10.1 ●●● [үй.ү] зам хөөх, замаар түгдрэх

зорчих; баримтлан дагах

зангарга I.18.1 ●●● [ж.н] хүний жудаг, төлөв

замнал I.1.1 ●●○ [ж.н] замнах үйлийн нэр, байдал

явц, амьдралын ~

занги I.8.1 ●●○ [ж.н] сураг, чимээ, мэдээ ~

замх I.3.1 ●○○ [ж.н] эмх замбараа, эмх ~

занги I.8.1 ●●○ [ж.н] зангидсан уяа, зангилаа

замхар- II.12.1 ●●● [үй.ү] оргүй болох, занги I.8.1 ●○○ [ж.н] хошууны доторх сумыг

зэрэглээнд ~, бодол ~; завхрах

захирагч

замхар I.21.1 ●○○ (урга.) [ж.н] цайвар хүрэн, занги I.8.1 ●○○ [ж.н] нум сумны гичир

сайхан үнэртэй цэцэг

зангиа I.12.1 ●●● [ж.н] уяа дээсний зангилаа;

замхраа I.12.1 ●○○ [ж.н] замхран арилсан хүний хүзүүнд зүүх нэгэн зүйл чимэглэл

З явдал

зангиал- II.4.1 ●●○ [үй.ү] зангиа зүүх

замхрал I.1.1 ●●○ [ж.н] замхрах үйлийн нэр

зангид- II.6.1 ●●● [үй.ү] залгаж уях, бэхлэх,

замч I.4.1 ●○○ [ж.н] зам заагч; зам засагч

боох, ногт ~; хөмсөг ~

замчил- II.11.1 ●●● [үй.ү] замч болон явах, зангидмал ●○○ [тэ.н] дээс, утас зэргийг

заах, газарчлах

сүлжиж зангидсан байдал, ~ товч, ~ тор

замчин I.20.1 ●●○ [ж.н] зам тавих, засах зангил- II.4.1 ●●○ [үй.ү] зангилаа гаргах, дээс ~

ажилчин

зангилаа I.12.1 ●●● [ж.н] зангиас, ~ тайлах,

зан I.16.1 ●●● [ж.н] ааль, авир; гутлын уланд ~ гаргах

бэхлэх төмөр, шир

зангилаа I.12.1 ●●○ [ж.н] уулзвар газар,

зана- II.10.1 ●●● [үй.ү] хонзон санах, өших

төмөр замын ~

зана I.18.1 ●○○ (амь.) [ж.н] эр, эм нь өнгөний зангилаа I.12.1 ●●○ [ж.н] хэрэг явдлын гол

ялгаатай нэг зүйл шувуу

ээдрээ, ~ асуудал, учир ~

занаа I.12.1 ●●○ [ж.н] ам захиа

зангилаас I.9.1 ●●● [ж.н] зангидсан уяа

занаа I.12.1 ●○○ [ж.н] хорсол занал

зангир- II.5.1 ●●● [үй.ү] зангилаа улам

занал I.1.1 ●●○ [ж.н] хадгалсан хорсол

чангарах

заналт ●●○ [тэ.н] заналтай, занасан нь, ~ зангир- II.5.1 ●●● [үй.ү] зангирсан мэт

этгээд, ~ дайсан

санагдах, тээглэх, хоолой ~

заналхийл- II.4.4 ●●○ [үй.ү] хорсол заналаар зангираа I.12.1 ●●○ [ж.н] зангирсан юм

сүрдүүлэх

зангираас I.9.1 ●○○ [ж.н] зангираа, зангирч

заналхийлэл I.17.4 ●●○ [ж.н] заналхийлэх багцарсан юм

үйлийн нэр

зангирал I.17.1 ●●○ [ж.н] булчингийн ~

занангуй ●○○ [тэ.н] өшиж занасан байдалтай

зангисга I.18.1 ●○○ [ж.н] малгайн оройд

занар I.5.1 ●●○ [ж.н] нэг зүйл чулуулаг

хаддаг, товч мэт зангидсан улаан сампин

занарлаг ●○○ [тэ.н] занарын шинж, чанар зангит I.3.1 ●○○ (амь.) [ж.н] гургуулын нэг

бүхий

зүйл, хяргуул

занга- II.10.1 ●●○ [үй.ү] цохлон заах, гараар зангуу I.12.1 ●●○ [ж.н] хувцасны бие биедээ

дохих, гараар хүрч хөндөхөөр завдах

наалддаг нэгэн зүйл товч

занга I.25.1 ●●○ [ж.н] ан агнахад хэрэглэх зангуу I.12.1 ●●○ [ж.н] усан онгоцны ~, ~ хаях

154

155

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

зангуу I.12.1 ●●○ (урга.) [ж.н] нэг зүйл үргэлжлэх хөдлөх

ургамал

занхгар ●○○ [тэ.н] зантгар, загзгар

зангуу I.12.1 ●○○ [ж.н] баавгай, мангис зэрэг занхгард- II.7.1 ●○○ [үй.ү] занхгар болох

амьтныг агнах зэвсэг

занхгардуу ●○○ [тэ.н] занхгар байрын,

зангууд- II.6.1 ●○○ [үй.ү] баавгай зэргийг занхгар байдалтай

зангуу тавьж агнах

занхлай I.15.1 ●○○ (урга.) [ж.н] луувангийн

зангуудай I.15.1 ●○○ (амь.) [ж.н] араат цэцэг

гөрөөсний зулзага

занч- II.9.1 ●●○ [үй.ү] зодох, цохих

зангуур- II.5.1 ●●○ [үй.ү] зангуу мэт салахгүй занчуур I.5.1 ●○○ [ж.н] занчих хэрэглүүр,

наалдах

нүдүүр, түншүүр

зангуурга I.18.1 ●○○ [ж.н] мангис, илбэнх занчил- II.11.1 ●●○ [үй.ү] байн байн занчих

зэргийг агнах зэвсэг

занчлага I.18.1 ●○○ [ж.н] занчих үйлийн нэр

зангуургад- II.6.1 ●○○ [үй.ү] зангуургаар занш- II.9.1 ●●● [үй.ү] хэвшиж тогтох

агнах

заншил I.17.1 ●●● [ж.н] ёс журам болсон юм,

зангуургал- II.4.1 ●○○ [үй.ү] амьтныг зан ~, ёс ~

зангуургаар агнах

заншил- II.11.1 ●○○ [үй.ү] заншил суртал

зангуут- II.6.1 ●●○ [үй.ү] зангуу наалдах

сонирхож сурвалжлах; тагнах

зангүйт- II.6.4 ●●○ [үй.ү] ааш зан муудах, заншлага I.18.1 ●○○ [ж.н] зан заншил,

авир төрх тааруу болох

хэвшил

зангүйтэн I.20.4 ●○○ [ж.н] ааш зан, авир төрх заншлага I.18.1 ●○○ [ж.н] заншлан тагнах

тааруу хүмүүс

үйлийн нэр

занд- II.7.1 ●○○ [үй.ү] өндөр дуугаар зандрах

заншлагч I.4.1 ●○○ [ж.н] тагнуул, нууцаар

зандаллага I.18.1 ●○○ [ж.н] аллага, хядлага

мэдээлэгч

зандалч ●●○ [тэ.н] дээрэм, тонуул зэрэг заншлай I.15.1 ●○○ (урга.) [ж.н] нэг зүйл

харгис муу үйл үйлдэгч

удвал цэцэг

зандалчин I.20.1 ●○○ [ж.н] цаазаар хороох запаас I.9.1 ●●● [ж.н] бэлтгэл нөөц, сэлбэг

үйлийг гүйцэтгэгч

хэрэглэл

зандан I.16.1 ●○○ (урга.) [ж.н] дулаан оронд зар I.1.1 ●●● [ж.н] зарлан мэдээлэх үг, мэдээ

ургадаг анхилам үнэрт мод

зар I.1.1 ●○○ [ж.н] эрхийн бичиг

занданлаг ●○○ [тэ.н] зандансаг маягийн

зар I.1.1 ●○○ [ж.н] нэг зүйл гэдэсний халдварт

зандантан I.20.1 ●○○ (урга.) [ж.н] хос хэлтэст өвчин

ургамлын овог

зар- II.3.1 ●●● [үй.ү] худалдах борлуулах;

занданш- II.9.1 ●○○ [үй.ү] үнэрт ургамал, хэрэглэх зарцуулах

эмийн бодис, шарил зэргийн хатах

зар- II.3.1 ●●○ [үй.ү] зарцлах, ажилд дайчлах З

зандар- II.12.1 ●●○ [үй.ү] өндөр дуугаар зараа I.12.1 ●●○ (амь.) [ж.н] нэг зүйл амьтан

загнах

зараал I.1.1 ●●○ [ж.н] албан ажилд зарагдаж

зандач- II.16.1 ●○○ [үй.ү] байн байн зандрах

яваа хүн

зандрангуй ●○○ [тэ.н] зандарсан байдалтай, зарав I.17.1 ●○○ (урга.) [ж.н] нэг зүйл бут

~ аястай

мод, тавилгана

занлун I.16.1 ●○○ (урга.) [ж.н] нарийн зараг I.22.1 ●●○ [ж.н] айраг агуулах модон

хотонхор

торх

зантай- II.1.1 ●●○ [үй.ү] зантгар болох, зараг I.22.1 ●○○ (амь.) [ж.н] нэг зүйл цууцаль

урьдынхаас томрох

шувуу

занталз- II.7.1 ●○○ [үй.ү] зантгар юмны байн зарай- II.1.1 ●●● [үй.ү] бие жихүүцэх, арзайх

байн хөдлөх

зарам I.17.1 ●○○ [ж.н] үсгүй буюу тачир үстэй

зантга ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

арьс

зантгана- II.10.1 ●○○ [үй.ү] зантгар юмны зарам I.17.1 ●○○ (амь.) [ж.н] загас хэлбэртэй

үргэлжлэн хөдлөх

хорхой

зантгануур ●○○ [тэ.н] зантганан хөдөлдөг

зарам I.17.1 ●○○ [ж.н] гурил, тариа зэргийг

зантгар ●○○ [тэ.н] толгой данхгар, данхар шигшихэд үлдсэн бүдүүхэн үйрмэг ширхэг

том

зарам I.17.1 ●○○ (амь.) [ж.н] жижиг загас

зантгард- II.7.1 ●○○ [үй.ү] зантгар болох

жараахай; ~ загас

зантгардуу ●○○ [тэ.н] зантгар байрын

зарам I.17.1 ●○○ (урга.) [ж.н] нэг зүйл

зантуу I.12.1 ●○○ [ж.н] яндаа, утгуур

маалинга

занх I.3.1 ●○○ [ж.н] усны үхрийн эврээр зарга I.18.1 ●●○ [ж.н] ~ заалхай, ~ тэмцэл, ~

хийсэн нум

хагалах, ~ мэдүүлэх

занхай- II.1.1 ●●○ [үй.ү] занхгар болох

заргал- II.4.1 ●○○ [үй.ү] зарга хийх

занхалз- II.7.1 ●○○ [үй.ү] байн байн занхганах

заргалд- II.7.1 ●●○ [үй.ү] зарга хийх, заалдах

занхалзуур ●○○ [тэ.н] занхалзан хөдөлдөг

заргалдаан I.2.1 ●○○ [ж.н] заргалдах үйлийн

занхгана- II.10.1 ●○○ [үй.ү] занхгар юмны нэр

154

155

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

заргалдаач ●●○ [тэ.н] заргач, заргалдахдаа зарцуулал I.17.1 ●○○ [ж.н] зарцуулах үйлийн

сурамгай

нэр

заргалдагч I.4.1 ●●○ [ж.н] зарга хийгч, зарцуулалт I.3.1 ●●● [ж.н] зарцуулах үйлийн

заалдагч

үр дүнг заасан нэр

заргач ●●● [тэ.н] зарга хийхдээ дадамгай

зарч I.4.1 ●○○ [ж.н] зар түгээх хүн

заргач I.4.1 ●○○ [ж.н] эртний монголын хууль зарчим I.17.1 ●●● [ж.н] ёс ~, дэглэм ~

цаазын хэргийг эрхэлсэн их сайд

зарчимгүйд- II.6.4 ●○○ [үй.ү] журамгүйдэх,

заргуй I.15.1 ●○○ (амь.) [ж.н] эртний бичигт дэглэмгүйдэх, хэв ёсгүйдэх

гардаг элээтэй төстэй шувуу

зарчимла- II.10.1 ●●○ [үй.ү] зарчимтай

зардал I.17.1 ●●● [ж.н] зарж хэрэглэх эд болгох, зарчим баримтлах

мөнгө, замын ~, гадаад ~

зарчимт ●○○ [тэ.н] ёс зарчмыг чанд сахидаг

зардам I.17.1 ●○○ [ж.н] хужирлаг газар

зарчимч ●●○ [тэ.н] зарчмыг чандлан

зардас I.26.1 ●○○ [ж.н] зарц; элч зараалын баримтлагч

хүн, үүлэн ~

зарь I.23.1 ●○○ (амь.) [ж.н] агталсан цаа буга

зардсан I.2.1 ●○○ [ж.н] зардас бологч, зарц зас- II.6.1 ●●● [үй.ү] янзлах, бэлтгэх, ширээ ~

эмэгтэй

зас- II.6.1 ●●● [үй.ү] залруулах, зөв болгох

зарим I.1.1 ●●● [тө.ү] ялгах үг, ~ хүн, ~ нутаг; зас- II.6.1 ●●● [үй.ү] өтгөн, шингэн мөр үзэх,

хагас, өрөөл, ~ сар

бие ~

заримдаа ●●● [ц.н] үе үе, хааяа

зас- II.6.1 ●●○ [үй.ү] эдгээх анагаах, өвчнөө

заримдаг ●●○ [тэ.н] хагас дутуу, алдаг оног, ~, домоор ~

~ хэлбэр, ~ гийгүүлэгч

зас- II.6.1 ●○○ [үй.ү] амьтныг агтлах

заримдагла- II.10.1 ●●○ [үй.ү] зэмдэглэх, засаа I.12.1 ●○○ [ж.н] хүн амьтны им, гадар

хагас дутуу орхих

бөөр

зарла- II.10.1 ●●● [үй.ү] олонд тунхаглан засаг I.22.1 ●●● [ж.н] ~ төр, ~ захиргаа, цааз ~

мэдүүлэх, нийтэд ~, хурал ~, дайн ~

засаг I.22.1 ●○○ [ж.н] албат нарыг захирах

зарлаач ●○○ [тэ.н] зарлан явагч

захирагч, ~ ноён

зарлага I.18.1 ●●● [ж.н] зарцуулсан юм, засагла- II.10.1 ●●○ [үй.ү] төр барих, засан

зардал, орлого ~

тохинуулах

зарлага I.18.1 ●○○ [ж.н] ажилд зарагдах хүн, засагла- II.10.1 ●○○ [үй.ү] яллан шийтгэх

зараал

засаглал I.1.1 ●●● [ж.н] засаглах үйлийн нэр,

зарлагад- II.6.1 ●●● [үй.ү] зарлага гаргах; төрийн ~, ерөнхийлөгчийн ~

зардалд оруулах

засагч I.4.1 ●●● [ж.н] засч залруулах хүн,

З зарлагч I.4.1 ●○○ [ж.н] зарлан хэлэгч

эдийн ~

зарлал I.1.1 ●●● [ж.н] сонины ~, ~ тараах, ~ засагч I.4.1 ●○○ [ж.н] засгийн эрх баригч

наах

засал I.17.1 ●●● [ж.н] гоёл чимэг, барилгын

зарлиг I.6.1 ●○○ [ж.н] эш ~, хааны ~, ~ буулгах

дотоод ~, ~ чимэглэл

зарлигд- II.7.1 ●○○ [үй.ү] зарлиг буулгах

засал I.17.1 ●●○ (шаш.) [ж.н] засах үйлийн

зарлигла- II.10.1 ●○○ [үй.ү] зарлиг болгох, нэр, сувилгаа, арчилгаа, ном ~, дом ~

зарлиг буулгах

засалт I.3.1 ●●● [ж.н] засах үйлийн үр дүнг

зарлигч I.4.1 ●○○ [ж.н] захирч албадах заасан нэр

сурталтан

засалч I.4.1 ●●○ [ж.н] засал хийгч, мэс ~

зарлигчил- II.11.1 ●○○ [үй.ү] зарлиг болгох, засамж I.4.1 ●○○ [ж.н] бага зэргийн засвар

~ ан тунхаглах

засамжил- II.11.1 ●○○ [үй.ү] алдааг засах,

зарс ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

арилгах

зарсхий- II.1.4 ●●○ [үй.ү] цочирдон бие засамжлагч I.4.1 ●○○ [ж.н] засамжлан

эвгүйцэх

гүйцэтгэгч

зартиг I.6.1 ●○○ [ж.н] монгол бичгийн үсгийн засар- II.12.1 ●●○ [үй.ү] өөрөө засагдах,

махбод

сайжирч дээрдэх, өвчин ~

зарууд I.3.1 ●○○ [ж.н] Өвөр Монголын нэг засвар I.5.1 ●●● [ж.н] засах үйлийн нэр,

аймгийн нэр

сэлбэж шинэтгэхүй, ~ хийх, ~ оруулах

заруул I.1.1 ●○○ [ж.н] албаны ажлыг засварла- II.10.1 ●●● [үй.ү] засвар хийх

залгуулахаар яваа хүн, ~ын хүн

засварчин I.20.1 ●●● [ж.н] засварлах

зархаг I.22.1 ●○○ [ж.н] илэг, сарьс мэтийн ажилчин

халцархай арьс

засдаг ●○○ [тэ.н] зулгуйдан тал засах зантай

зарц I.3.1 ●●○ [ж.н] ажилд зарагдах хүн, ~ боол

засмаг ●○○ [тэ.н] засах төлөвтэй, агталсан

зарц- II.7.1 ●○○ [үй.ү] зарж хэрэглэх

засмагла- II.10.1 ●○○ [үй.ү] оронцоглон засах

зарцаал- II.4.1 ●○○ [үй.ү] ойр зуурын үл засмал ●●○ [тэ.н] зассан байдалтай, ~ зам

хэрэглэх юмаа худалдах

засмалж- II.9.1 ●○○ [үй.ү] засмалжтай болох

зарцал- II.11.1 ●○○ [үй.ү] бусдыг зарц болгон засрал I.1.1 ●●○ [ж.н] засрах үйлийн нэр,

хэрэглэх

засрал авах нь

156

157

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

засуул I.1.1 ●●○ [ж.н] бөхийн ~

захь- II.14.1 ●●● [үй.ү] захиас хэлэх

засуулч I.4.1 ●●○ [ж.н] засуул, ~ хүн

зашаан I.2.1 ●○○ [ж.н] байшинд тасалгаа

затгас I.5.1 ●○○ (урга.) [ж.н] нэгэн зүйл зэрлэг гаргасан модон таславч

төмс

зашин I.16.1 ●○○ [ж.н] голомт тойруулан

зах I.3.1 ●●● [ж.н] худалдаа хийх газар, ~ хаших дөрвөлжин модон хүрээ

зээл; хөвөө, ирмэг, нутгийн ~

зашин I.16.1 ●○○ (амь.) [ж.н] нэг зүйл дэглий

зах I.9.1 ●●● [ж.н] дээлийн ~; бүхэл толгой шувуу

бараа: ~ торго, ~ даавуу

зая I.7.1 ●○○ (шаш.) [ж.н] төгс ялсан; ~ гэгээн,

зах I.3.1 ●●○ [ж.н] ах ~

~ бандида

захад- II.15.1 ●●○ [үй.ү] захнаас нь барьж заяа- II.1.1 ●●● [үй.ү] хувь тохиолоор учрах,

авах

бий болох, эцгээс ~

захад- II.15.1 ●●○ [үй.ү] захад орших

заяа I.12.1 ●●● [ж.н] оногдсон тавилан, хувь

захал- II.11.1 ●●○ [үй.ү] зах гаргах; зах ~, ханийн ~

хөвөөгөөр явах; дээлэнд зах хийх

заяад- II.6.1 ●○○ [үй.ү] хүлээж чадахгүй

захалгаа I.12.1 ●○○ [ж.н] захлах үйлийн нэр

самгардан тэвдэх

захдуу ●○○ [тэ.н] зах хавьцаа

заяахай I.15.1 ●○○ (урга.) [ж.н] нэг зүйл

захиа I.12.1 ●●● [ж.н] захих юм, ~ занаа, модлог ургамал, гандгаарь

захидал, ~ үг, ~ зарлиг

заяач I.4.1 ●○○ (шаш.) [ж.н] бөөгийн ёсны

захиал- II.4.1 ●●● [үй.ү] захиж бэлтгүүлэх, хувь заяа ивээгч тэнгэр

сонин ~

заяд- II.6.1 ●○○ [үй.ү] үнээг хайдагшуулан

захиалагч I.4.1 ●●● [ж.н] захиалах хүн, саах

уншигч ~

зинбэ I.18.4 ●○○ (урга.) [ж.н] эмд ордог нэг

захиалга I.18.1 ●●● [ж.н] захиалах үйлийн зүйл ургамал

нэр, ~ өгөх, ~ авах

зиндаа I.12.1 ●○○ (шаш.) [ж.н] дацанд нэгэн

захиас I.9.1 ●●● [ж.н] захисан юм, ~ үг

ангид шавилагч; зэрэг дэв, түвшин, дээд ~

захиачил- II.11.1 ●○○ [үй.ү] захидлын зиндаарх- II.7.1 ●●○ [үй.ү] зиндаагаар

хэлбэрээр бичих

бардах, зиндаагаар ялган үзэх

захидал I.17.1 ●●● [ж.н] ~ бичих, ~ илгээх, ~ зиндаачил- II.11.1 ●○○ [үй.ү] зиндаа

харилцаа

зиндаагаар болгох

захимж I.4.1 ●○○ [ж.н] захиж хэлсэн үг, зираа I.12.1 ●○○ (урга.) [ж.н] нийлмэлтэн

сургаал

овгийн өвслөг ургамал, гоньд

захимжил- II.11.1 ●○○ [үй.ү] захиа үг, сургаал зов- II.4.2 ●●● [үй.ү] зүдрэх, ядрах, амаргүй

хэлэх

байх

захин I.16.1 ●○○ [ж.н] монгол гэрийн хавтсан зовлог I.6.2 ●○○ (урга.) [ж.н] өлөн цагаан өвс З

үүд

зовлого I.18.2 ●●○ [ж.н] туранхай эцэнхий

захир- II.5.1 ●●○ [үй.ү] тушаан ~

мах; биеийн доромж нэр

захирагдагч I.4.1 ●○○ [ж.н] захирагдах хүн

зовлогор- II.5.2 ●○○ [үй.ү] зовлого болох

захирагдал I.17.1 ●○○ [ж.н] хамаарагдал, зовлогош- II.8.2 ●○○ [үй.ү] зовлого шинжтэй

харьяалагдал

болох

захирагч I.4.1 ●●● [ж.н] хошуу ~, хотын ~

зовлон I.16.2 ●●● [ж.н] жаргал ~, ~ зүдгүүр,

захирал I.17.1 ●●● [ж.н] сургуулийн ~, ~ бэрхшээл

харуулын ~

зовни- II.2.2 ●●● [үй.ү] зовох, шаналах,

захирамгай ●○○ [тэ.н] захирах онцгой сэтгэл ~

чадвартай

зовнил I.1.2 ●●○ [ж.н] зовних үйлийн нэр,

захирамж I.4.1 ●●● [ж.н] тушаах албан энэлэл

бичгийн нэг зүйл, хотын даргын ~

зовнингуй ●○○ [тэ.н] зовнисон байдалтай

захирамжил- II.11.1 ●○○ [үй.ү] захирамж зовомтгой ●○○ [тэ.н] ичиж ~, санаа ~

гаргах

зовомхой ●○○ [тэ.н] ичимтгий, нэрэлхүү

захирамтгай ●●○ [тэ.н] захирах зантай

зовонги ●○○ [тэ.н] яданги, зүдэнгэ

захирамхай ●○○ [тэ.н] үргэлж хүн зовонгидуу ●○○ [тэ.н] зовонги байрын

захиргаадах шинжтэй

зовонгуй ●○○ [тэ.н] зовсон байдалтай

захирангуй ●●○ [тэ.н] захирсан байдалтай, зовонгуйр- II.5.1 ●○○ [үй.ү] зовонгуй болох

~ хэлэх, ~ дуу

зовуурил- II.4.1 ●●● [үй.ү] шаналж зүдрэх,

захиргаа I.12.1 ●●● [ж.н] засаг ~, албан ~

өвчиндөө эвэршээх

захиргаад- II.6.1 ●●○ [үй.ү] захиргаагаар зовуурь- II.4.1 ●●○ [ж.н] ~ шаналгаа,

түрэн албадах

сэтгэлийн ~

захиргаадалт I.3.1 ●●○ [ж.н] захиргаадах

үйлийн үр дүнг заасан нэр

захчин I.2.1 ●●○ [ж.н] Монгол угсаатны

бүлгийн нэр

156

157

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

зов- үйл язгуурт -уурь гэсэн

зодог I.22.2 ●●● [ж.н] монгол бөхийн өмсгөл,

 зовуурь

нэр үг бүтээх дагаврыг шууд

~ шуудаг

залгаж зовуурь гэж бичнэ.

зодог I.22.2 ●○○ [ж.н] модны холтос

зовь гэсэн язгуур үг байдаггүйг

× зовиур

зодогд- II.7.2 ●○○ [үй.ү] зодгоос нь барих

анхаарна уу.

зодогло- II.10.2 ●●○ [үй.ү] барилдах бөхчүүд

зовхи I.13.2 ●●● [ж.н] нүдний дээд, доод зодгоо өмсөх

аньсаганы нэр

зодолдомтгой ●○○ [тэ.н] зодоон цохионд

зовхис I.5.2 ●●● [ж.н] дөрвөн зүг, найман ~

оролцомтгой

зог ●○○ [д.д.ү] ~ тусах, явж байгаад гэнэт зодолдомхой ●○○ [тэ.н] зодолдох дур

зогсох байдал

хүсэлтэй, зодоонд амархан татагддаг

зогдор I.21.2 ●●● [ж.н] тэмээний хүзүү зодолдоон I.2.2 ●●○ [ж.н] зодолдох үйлийн

хоолойд ургасан урт хялгасан үс

нэр

зогдор I.21.2 ●○○ (урга.) [ж.н] өвслөг ургамал, зодолдооч ●○○ [тэ.н] зодолдоход сурамгай,

~ өвс

зодолдох дуртай

зогдоргоно I.18.2 ●○○ (урга.) [ж.н] шулуун зодон I.16.2 ●○○ [ж.н] нэхмэл нэгэн зүйл бөс

иштэй, ороон асаж ургадаг олон наст модлог зодоон I.2.2 ●●● [ж.н] ~ нүдээн, ~ цохион

ургамал

зодоонч ●●○ [тэ.н] зодоонд гарамгай, ~

зогдорд- II.7.2 ●●○ [үй.ү] зогдроос нь татах

нохой

зогдорло- II.10.2 ●●○ [үй.ү] зогдрыг авах

зодоч I.31.2 ●○○ [ж.н] зод тавьдаг хүн

зоглом I.1.2 ●○○ [ж.н] улаавтар өнгийн нэг зодуур I.5.1 ●●○ [ж.н] зодох хэрэглүүр; ~

зүйл чулуу

даах

зоглом I.1.2 ●○○ [ж.н] чулуулгаас гарах улаан зожгир- II.5.2 ●○○ [үй.ү] зожиг болох

өнгөтэй будаг, шунх

зожиг ●●○ [тэ.н] олноос саланги, нийтэч бус,

зогой I.15.2 ●○○ (амь.) [ж.н] могойн зулзага

~ хажиг

зогоо- II.1.2 ●●○ [үй.ү] аргацаах, гол ~, амь ~

зожигдуу ●●○ [тэ.н] зожиг байрын

зогс- II.7.2 ●●● [үй.ү] босож ~, номхон ~,

зожигло- II.10.1 ●●○ [үй.ү] зожиг зан байдал

зогс- II.7.2 ●●● [үй.ү] үйл хөдөлгөөн болих, гаргах

саарах; бороо ~, ажил ~

зожигш- II.9.2 ●○○ [үй.ү] зожиг шинжтэй

зогсол I.17.2 ●○○ [ж.н] зогсох үйлийн нэр

болох

зогсолт I.3.2 ●●○ [ж.н] зогсох үйлийн үр дүнг зожиргоно I.18.2 ●○○ (урга.) [ж.н] газар

заасан нэр

зулсан иштэй сөөглөг ургамал

зогсолт I.3.1 ●○○ [ж.н] найман хөллийн нэг, зол I.1.2 ●●○ [ж.н] ~ заяа, ~ эрэх

З уулыг төлөөлнө

золбин ●●○ [тэ.н] эзэнгүй завхуул, ~ нохой,

зогсонги ●●○ [тэ.н] хөгжил хөдөлгөөнгүй, ~ ~ үг

байдал

золбиндуу ●○○ [тэ.н] золбин байрын

зогсонгидуу ●●○ [тэ.н] зогсонги байрын

золбинт- II.7.2 ●●○ [үй.ү] хүн амьтан золбин

зогсонгиж- II.8.2 ●○○ [үй.ү] зогсонги болох, тэнүүчлэх

хөгжил хөдөлгөөн саарах

золбинш- II.9.2 ●○○ [үй.ү] золбинтох

зогсонгир- II.5.2 ●○○ [үй.ү] хөгжил хөдөлгөөн золбир- II.5.2 ●○○ [үй.ү] золбин болох

зогсонги болох

золбишир- II.12.2 ●○○ [үй.ү] золбин шинжтэй

зогсонгуй ●●○ [тэ.н] зогсох төлөвтэй, зогсон болох

буй

золбоо I.12.2 ●●● [ж.н] цог ~, жавхаа ~, ~

зогсонгуйр- II.5.1 ●○○ [үй.ү] зогсонгуй болох

хүүхдүүд

зогсоо ●●○ [тэ.н] зогсож байгаа байдал

золбоолог ●○○ [тэ.н] золбоотой, жавхаатай

зогсоол I.1.2 ●●● [ж.н] зогсох газар, галт золго- II.10.2 ●●● [үй.ү] уулзах, учрах

тэрэгний ~

золголт I.3.2 ●●○ [ж.н] золгох үйлийн үр дүнг

зогсоц I.19.2 ●○○ [ж.н] түр зогсох агшин

заасан нэр, золгох ёс, ~ хийх

зогьс- II.7.2 ●●● [үй.ү] хүний дээш гүйх хий золгүйт- II.6.4 ●●○ [үй.ү] золгүй явдал

тасалдан дуугарах

тохиолдох, азгүйдэх, гэнэтийн ослоор эндэх

зогьсолт I.3.2 ●●○ [ж.н] зогьсох үйлийн үр золд- II.7.2 ●○○ [үй.ү] золтой үйл тохиолдох

дүнг заасан нэр

золиг I.6.2 ●○○ (шаш.) [ж.н] золиос гаргах

зогьсоо I.12.2 ●●○ [ж.н] зогьсох үйлийн нэр, шашны зан үйл; хараалын үг

~ гаргах

золигло- II.10.2 ●○○ [үй.ү] золигт гаргах

зод I.3.2 ●○○ (шаш.) [ж.н] зоч болохын тулд золигт- II.7.2 ●●○ [үй.ү] дамшиглах, золигийн

үздэг ном, жаяг

зан гаргах

зод- II.6.2 ●●● [үй.ү] цохиж нүдэх, занчих

золио I.12.2 ●○○ [ж.н] золих үйлийн нэр, ~

зод I.3.2 ●○○ (урга.) [ж.н] эмийн ургамал, солио

өрөмтүүл

золиод- II.6.2 ●○○ [үй.ү] золионд гаргах

зодвон I.16.2 ●○○ [ж.н] нэг зүйл цацаг, золиос I.9.2 ●●● [ж.н] золио хийх юм, ~

унжлага

болгох

158

159

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

золиосол- II.11.2 ●●○ [үй.ү] золиос болгох, нүхээр хөөж гарсан махыг хэрчин эрүүдэх

амиа ~

зоосол- II.11.2 ●○○ [үй.ү] зоос мэт цагариглах;

золиоч ●○○ [тэ.н] золимтгой, золихдоо могой ~

чадамгай

зоост- II.7.2 ●○○ [үй.ү] тэмээ амны хөндийн

золтос I.19.2 ●○○ [ж.н] модны гадар хальс

өвчин тусах

золь- II.13.2 ●●○ [үй.ү] гарзад гаргах

зоосч I.4.2 ●○○ [ж.н] зоос хийдэг хүн; зоосоор

золь I.23.2 ●○○ [ж.н] сүр сүлд; дүр төрх

мэргэлдэг хүн

зом I.1.2 ●○○ (шаш.) [ж.н] гүрмийн нэгэн зор I.1.2 ●○○ [ж.н] ан гөрөөсний олз омог

зүйл, ~ гүрэм

зор- II.3.2 ●●○ [үй.ү] мод ~, харандаа ~

зомгодос I.26.2 ●●○ [ж.н] модноос үлтэрч зорго I.18.2 ●●○ [ж.н] дураар, тааваар,

гарсан жижиг хагадас, зомгол

чөлөөтэй

зомгол I.1.2 ●●● [ж.н] модны ~, цавчдас

зорго I.18.2 ●○○ [ж.н] ясаар хийсэн сумны

зомголд- II.7.2 ●●○ [үй.ү] зомгол мэтээр зэв

хучих, овоолох

зорго- II.10.2 ●○○ [үй.ү] зорох, зорж жижиглэх

зомголло- II.10.2 ●●○ [үй.ү] зомгол болгох

зоргодос I.26.2 ●●○ [ж.н] юм зороход гарах

зомголт- II.7.2 ●●○ [үй.ү] зомголтой болох

үрдэс

зомс I.3.2 ●○○ (урга.) [ж.н] нэг зүйл ургамлын зоргол I.1.2 ●●○ (амь.) [ж.н] нэг настай буга

үндэс

зорголло- II.10.2 ●○○ [үй.ү] зоргол төрүүлэх

зон I.2.2 ●●● [ж.н] ~ олон, хүн ~

зоргоос I.9.2 ●○○ [ж.н] зоргосон хэсэг

зондон I.20.2 ●○○ [ж.н] жижиг алтан луун зоргуул I.1.1 ●○○ [ж.н] нэг төрлийн хутга

хээтэй торго

зордос I.26.2 ●●○ [ж.н] зоргодос, төмрийн ~

зондор I.21.2 ●○○ [ж.н] хааны сангийн зордосло- II.10.2 ●○○ [үй.ү] юмыг зорж,

тариалангийн түрүү ахлагч

зордос гаргах

зонхи ●●○ [тэ.н] ихэнх, дийлэнх, олонх

зориг I.6.2 ●●● [ж.н] хүн зоны үйл ажилд

зонхил- II.4.2 ●●● [үй.ү] зонхи болох, хичээх чармайлт, зүрх ~; дур хүсэл, санаа,

ихэнхийг эзлэх, залуучууд ~

зорьсон хэрэг

зонхилогч I.4.2 ●●○ [ж.н] тэргүүлэгч, голлогч

зориг I.6.2 ●○○ [ж.н] арван таван оронтой

зонхилон ●●○ [тэ.н] зонхи дийлэнх, ихэнх

тооны нэр; цайны дээж

зоо- II.1.2 ●●○ [үй.ү] бэхлэх, хатгах, оноох, зориггүйд- II.6.4 ●●○ [үй.ү] зориг дутах

гадас ~, нэр ~

зоригж- II.9.2 ●●○ [үй.ү] зориг нэмэгдэх

зоо I.12.2 ●●○ [ж.н] ~ нуруу, ~ мах

зоригжуулагч I.4.1 ●○○ [ж.н] урам зориг

зоо I.12.2 ●○○ [ж.н] ~ газар: ус модгүй урт оруулагч

өндөрлөг ухаа газар

зоригло- II.10.2 ●●○ [үй.ү] зориг гаргах

зоог I.6.2 ●●● [ж.н] идээ хоолны хүндэтгэл, зориглол I.1.2 ●○○ [ж.н] зориглох үйлийн нэр З

~ барих

зориглонгуй ●○○ [тэ.н] зориглон бүхий,

зоог I.6.2 ●○○ [ж.н] зугаа гаргах яриа; зориглосон байдалтай, ~ хөдлөх

зугаацал, сэлгүүцэл

зоригтон I.20.2 ●○○ [ж.н] зоригтой хүн,

зоогло- II.10.2 ●●● [үй.ү] идэхийн хүндэтгэл эрэлхэг ~, баатар ~

утга

зоригш- II.9.2 ●○○ [үй.ү] зориг орох

зоогуур I.5.1 ●○○ [ж.н] зоох хэрэгсэл

зорилго I.18.2 ●●● [ж.н] зорьж буй юм,

зоодой I.15.2 ●○○ (амь.) [ж.н] нэг зүйл загас

хэтийн ~, үндсэн ~, эрхэм ~

зоодойл- II.4.2 ●○○ [үй.ү] таана зэргийг зорилт I.3.2 ●●● [ж.н] зорьсон зүйл, гол ~

аарцтай хольж багсран, хурууд болгон хатаах

зоримгой ●○○ [тэ.н] зоримог, шийдэмгий,

зоол- II.4.2 ●●○ [үй.ү] зооны дагуух арьсыг зоригтой

авах, зүйх

зоримгойдуу ●○○ [тэ.н] зоримог байрын

зоол- II.4.2 ●●○ [үй.ү] зоо нуруугаар таргалах

зоримог ●●○ [тэ.н] ~ аашлах, ~ алхам, нэн ~

зоол- II.4.2 ●○○ [үй.ү] зоо газраар явах

зоримогд- II.7.2 ●○○ [үй.ү] зоримог зан нь

зоолд- II.7.2 ●○○ [үй.ү] зоо дагуу арьсыг авах

хэтрэх

зоомол ●○○ [тэ.н] зоосон байдалтай

зоримогдуу ●○○ [тэ.н] зоримог байрын

зоонги ●○○ [тэ.н] зоолттой, зоож орхисон мэт зоримогло- II.10.2 ●○○ [үй.ү] зоримог зан

бат бэх

гаргах

зоорил- II.4.2 ●●○ [үй.ү] зоорьт агуулах

зоримогш- II.9.2 ●○○ [үй.ү] зоримог болох

зоорь I.28.2 ●●● [ж.н] газар ухаж үйлдсэн зориуд

●●●

[тэ.н]

санаатайгаар,

агуулах байр, ногооны ~

зорилготойгоор, ~ чадах, ~ мэдэгдэх

зоос I.9.2 ●●● [ж.н] мөнгөн тэмдэгт, мөнгө ~, зориул- II.4.1 ●●● [үй.ү] сэтгэл ~, амиа ~

алтан ~

зориулал I.17.1 ●○○ [ж.н] зориулах үйлийн

зоос I.9.2 ●●○ [ж.н] монгол адууны тамга

нэр

зоосгоно I.18.2 ●○○ (урга.) [ж.н] намгархаг зориулалт I.3.1 ●●● [ж.н] зориулах үйлийн

газар ургадаг нэг зүйл хөвд

үр дүнг заасан нэр

зоосод- II.15.2 ●○○ [үй.ү] улайтгасан зоосны зормол ●●○ [тэ.н] зорж хийсэн

158

159

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

зорогч I.4.2 ●○○ [ж.н] юм зорох багаж

зохицолдоо I.12.2 ●●○ [ж.н] зохицолдох

зоруул I.1.1 ●●○ [ж.н] зорох багаж, хэрэгсэл

үйлийн нэр, зохицолдсон байдал, ~ муутай

зорх I.3.2 ●○○ [ж.н] ясаар үйлдсэн сумны зэв

зохицонгуй ●○○ [тэ.н] зохицсон байдалтай

зорх I.3.2 ●○○ (амь.) [ж.н] эр дорго

зохицуулагч I.4.1 ●●● [ж.н] зохицуулах

зорч- II.9.2 ●○○ [үй.ү] явах, аялах; хөлд орж ажилтан

буй хүүхдийн алхан төсөөлөх

зохицуулал I.17.1 ●○○ [ж.н] зохицуулах

зорчигч I.4.2 ●●● [ж.н] зорчиж буй хүн, үйлийн нэр

онгоцны ~

зохицуулалт I.3.1 ●●● [ж.н] зохицуулах

зорь- II.13.2 ●●● [үй.ү] нутгаа ~, жаргалыг ~, үйлийн үр дүнг заасан нэр, ~ хийх

алсыг ~

зохицуулга I.18.1 ●○○ [ж.н] хэл зүйн хүйс,

зос I.9.2 ●●○ [ж.н] өгөршсөн төмрийн хүдрээс тоо, бие зэргээр зохицдог ёс

бий болсон шороон будаг, улаан ~

зохь- II.14.2 ●●● [үй.ү] таарах, тохирох,

зосод- II.15.2 ●●○ [үй.ү] зосоор будах, зос нийцэх

түрхэх

зоч I.4.2 ●○○ (шаш.) [ж.н] зодоч, зод тавьдаг

зосол I.17.2 ●○○ (амь.) [ж.н] нэг зүйл ураацай

лам

зотон I.16.2 ●●○ [ж.н] олсны ширхгээр нэхсэн зочил- II.11.2 ●●● [үй.ү] зочин болж айлчлах;

бөс, ~ зураг

зочныг дайлах

зохил I.1.2 ●○○ [ж.н] зохицол, зохилдлогоо

зочилгоо I.12.2 ●●○ [ж.н] зочлох үйлийн нэр

зохилдлого I.18.2 ●●○ [ж.н] зохилдоо, шүтэн зочин I.20.2 ●●● [ж.н] айлчин, гийчин

барилдлага

зочинсог ●●○ [тэ.н] зочлох дуртай,

зохилдлогоо I.12.2 ●●○ [ж.н] зохилдох, зочломтгой

ижилдэх чанар

зочирх- II.7.2 ●○○ [үй.ү] зочин мэт аашлах

зохилдол I.17.2 ●●○ [ж.н] нийцэл, зохилдлого

зочирхог ●○○ [тэ.н] хүнийг хүндэтгэн дайлах,

зохилдонгуй ●○○ [тэ.н] зохилдсон, зохицсон зочлох дуртай, зочломтгой, зочирхох зантай

байдалтай

зочирхуу ●○○ [тэ.н] зочирхог

зохилдоо I.12.2 ●●○ [ж.н] зохимж, зохилдсон зочлогч I.4.2 ●●○ [ж.н] зочлох хүн

байдал

зочлол I.1.2 ●○○ [ж.н] зочлох үйлийн нэр

зохилт I.3.2 ●○○ [ж.н] зохих үйлийн үр дүнг зочломгой ●○○ [тэ.н] дайлж цайлах нь их

заасан нэр

зочломтгой ●●○ [тэ.н] ирсэн гийчнийг

зохимж I.4.2 ●●● [ж.н] зохисон байдал, хүндэтгэн зочлох заншилтай

тохиромж

зөв ●●● [тэ.н] аливаа юмны үнэн зохистой

зохио- II.1.2 ●●○ [үй.ү] үүдэн бүтээх, загвар нь; ~ буруу, ~ гар, нар ~

З ~, шүлэг ~

зөвд- II.7.3 ●●○ [үй.ү] зүйтэй, нийлэмжтэй

зохиогч I.4.2 ●●● [ж.н] зохион үйлдэгч, ая ~

болох; хийсэн үйл зөв болох

зохиол I.1.2 ●●● [ж.н] бүтээл, туурвил, уран ~

зөвдөгч I.4.3 ●○○ [ж.н] зөвшин хэлэлцэгч

зохиол I.1.2 ●●● [ж.н] хувь ~

зөвлө- II.10.3 ●●● [үй.ү] зүй зохисыг тунгаан

зохиолч I.4.2 ●●● [ж.н] уран зохиол ба хэлэлцэх, зааж сургах

хөгжмийн зохиол бичигч

зөвлө- II.10.3 ●○○ [үй.ү] дээлийн дотрыг

зохиомж I.4.2 ●●● [ж.н] алив зүйлийн хийц, гадар өнгөнд тааруулах

хэлбэр, янз маяг, овор төрхийг тухайн зөвлө- II.10.3 ●○○ [үй.ү] хүч хүрэлцэх

нөхцөлтэй уялдуулан бүтээх, зохиох нь

зөвлөгөө I.12.3 ●●● [ж.н] заавар ~, эмчийн

зохиомжил- II.11.2 ●●● [үй.ү] зохиомж хийх

~, ~ дагах

зохиомол ●●○ [тэ.н] хиймэл, зохиосон

зөвлөгөөн I.2.3 ●●● [ж.н] зөвлөн хэлэлцэх

зохионгуй I.15.1 ●○○ [ж.н] бурхдын намтар, хурал

түүх

зөвлөгч I.4.3 ●●○ [ж.н] зөвлөгөө өгөх хүн,

зохир- II.5.2 ●●○ [үй.ү] таарах, зохицох, хуулийн ~

тохирох, эедэх

зөвлөл I.1.3 ●●● [ж.н] хурал зөвлөгөөний

зохирол I.17.2 ●○○ [ж.н] зохицсон байдал, газар, хамтаар удирдах байгууллага

зохирох үйлийн нэр

зөвлөлдөөн I.2.3 ●●○ [ж.н] зөвлөлдөх

зохиромж I.4.2 ●○○ [ж.н] тохиромж, таарамж

үйлийн нэр

зохироо I.12.2 ●○○ [ж.н] зохиромж, тохироо, зөвлөлт ●●○ [тэ.н] зөвлөл бүхий, ~ Холбоот

зохис нийцэл

Улс

зохис I.5.2 ●●● [ж.н] зүй ~

зөвлөмж I.4.3 ●●● [ж.н] заавар ~

зохиц- II.6.2 ●●● [үй.ү] харилцан найралдах, зөвлөмтгий ●○○ [тэ.н] зөвлөх дуртай; юм л

тохирох нийцэх, сэтгэл ~, эгшиг ~

бол зөвлөж байдаг

зохицмол ●●○ [тэ.н] нэгэнтээ зохицсон

зөвт- II.7.3 ●●○ [үй.ү] зөвд тооцогдох, зөвөөр

зохицол I.17.2 ●●● [ж.н] зохирол, нийцэл, үнэлэгдэх

тохирол

зөвтгөл I.1.3 ●○○ [ж.н] зөвтгөх үйлийн нэр

зохицолдлого I.18.2 ●○○ [ж.н] зохицолдох зөвхөн ●●● [хо.үг] бусад зүйлээс нэгийг

үйлийн нэр, ~ алдагдах

онцлон заасан үг, ~ ганц, ~ өнөөдөр

160

161

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

зөвч- II.9.3 ●○○ [үй.ү] нэрээ үл бодон зөөвөрлөгч I.4.3 ●○○ [ж.н] зөөвөрлөх хүн

хэдэрлэн явах

зөөг ●●● [тэ.н] хоол, ундны бүлээвтэрхэн нь,

зөвш- II.9.3 ●●● [үй.ү] зөв шинжтэй болох, бүлээн, зөөлөн, ~ цай

зөвшилцөх, олноор хэлэлцэх

зөөгд- II.7.3 ●○○ [үй.ү] зөөг болох

зөвш- II.4.3 ●○○ [үй.ү] зөв тал руугаа, зөв зөөгдүү ●○○ [тэ.н] бүлээвтэр байрын

тийш, ~ эргэх

зөөгөөр ●○○ (баймж.) [ж.н] зөнгөөр, тааваар,

зөвшил I.17.3 ●○○ [ж.н] зөвших үйлийн нэр, аяар нь

улс төрийн ~, ~ д хүрэх

зөөгөр- II.12.3 ●○○ [үй.ү] зөөг болох, цай

зөвшилцөл I.17.3 ●●● [ж.н] тохирсон хоол ~

шийдэлд хүрэх арга зам

зөөгч I.4.3 ●●● [ж.н] зөөж хүргэгч, ачаа ~,

зөвшөөл I.1.3 ●○○ [ж.н] зөвшөөх үйлийн нэр

хоол ~

зөвшөөр- II.5.3 ●●● [үй.ү] зөвшөөн үзэх, зөөгш- II.9.3 ●○○ [үй.ү] зөөг болох

санал нийлэх, хүлээн ~

зөөгшир- II.12.3 ●○○ [үй.ү] зөөгших, зөөгрөх

зөвшөөрөл I.17.3 ●●● [ж.н] зөвшөөрөх зөөлд- II.7.3 ●●● [үй.ү] зөөлөн болох

үйлийн нэр, ~ хүсэх, ~ олгох

зөөллө- II.10.3 ●●● [үй.ү] зөөлөн болгох,

зөвшөөрөнгүй ●○○ [тэ.н] зөвшөөрсөн янзтай

дэвтээж ~

зөгий I.15.3 ●●● (амь.) [ж.н] цэцгийн тоосоор зөөллүүр I.5.4 ●○○ [ж.н] зөөлөн болгох

хооллодог, бал цуглуулдаг амьтан, ажилчин хэрэгсэл

~, хатан ~

зөөлөвтөр ●●○ [тэ.н] бага зэрэг зөөлөн

зөгийж- II.8.3 ●○○ [үй.ү] зөгий элбэгжих

зөөлөвч I.32.3 ●●○ [ж.н] зөөллөн хийсэн юм

зөгийчин I.20.3 ●●○ [ж.н] зөгий үржүүлэгч

зөөлөвчил- II.11.3 ●○○ [үй.ү] зөөлөвч дэвсэх

зөгнө- II.10.3 ●●● [үй.ү] зөнгөөр ёрлох, зөөлөн ●●● [тэ.н] хатуу ширүүн бус, ~ салхи,

бэлгэлэх, ирээдүйг ~

сэтгэл ~, гар ~, ~ тоглоом

зөгнөгч I.4.3 ●○○ [ж.н] зөгнөн бэлгэдэгч

зөөлөнд- II.7.3 ●●○ [үй.ү] зөөлөн болох,

зөгнөл I.1.3 ●●● [ж.н] зөгнөх үйлийн нэр

зөөлдөх

зөгнөлт ●●● [тэ.н] зөгнөх үйлийн үр дүнг зөөлөндүү ●●○ [тэ.н] арай зөөлөн

заасан нэр, зөгнөл бүхий; ~ зохиол

зөөлөр- II.12.3 ●●● [үй.ү] зөөлөн болох, ааш

зөгнөлч I.4.3 ●○○ [ж.н] зөгнөл яригч; уран аяг ~, дэвтэж ~, гийгүүлэгч ~

зөгнөлт зохиолч

зөөлрөл I.1.3 ●○○ [ж.н] зөөлрөх үйлийн нэр

зөгөн ●○○ [тэ.н] халууны эрч их биш

зөөлрүүлэл I.17.4 ●○○ [ж.н] зөөлөн болгох

зөн I.16.3 ●●● [ж.н] хүний мэдрэхүйн дээд үйлийн нэр

шат

зөөлт I.3.3 ●○○ [ж.н] зөөх үйлийн үр дүнг

зөн I.16.3 ●●● [ж.н] урьдаас бэлгэдэж мэдрэх заасан нэр, зөөж буй явц

чадвар, ~ совин

зөөлхөн ●●● [тэ.н] аядуу зөөлөн, ~ даавуу

З

зөнгө- II.10.3 ●○○ [үй.ү] нууцаар бусдад өгөх

зөөлчил- II.11.3 ●○○ [үй.ү] зөөлөн номхныг

зөнгөр I.5.3 ●○○ [ж.н] тэмээний сархинаг

нь далимдуулах

зөндөө ●●● (баймж.) [ж.н] аяндаа, зөнгөөрөө

зөөлш- II.9.3 ●○○ [үй.ү] зөөлөн болох

зөндөө ●●● [тэ.н] хаа сайгүй, элбэг олдох

зөөмтгий ●○○ [тэ.н] зөөдөг зантай

зөнжиг I.21.3 ●○○ (амь.) [ж.н] шилүүсний зөөнгө ●○○ [тэ.н] бүлээн, ~ хярам, ~ цай

зулзага

зөөнгөд- II.6.3 ●○○ [үй.ү] зөөнгө болох

зөнө- II.10.3 ●●● [үй.ү] нас өндөр болсноос зөөнгөдүү ●○○ [тэ.н] зөөнгө байрын

ухаан санаа мохох

зөөр I.5.3 ●○○ [ж.н] хуримтлуулсан эд юм,

зөнөг ●●● [тэ.н] зөнөсөн байдал, ~ өвгөн

зөөж хураасан юм

зөнөглө- II.10.3 ●○○ [үй.ү] зөнөг болох

зөөтгө- II.10.3 ●●○ [үй.ү] зөөг зөөлөн болгох

зөнөгөр- II.12.3 ●○○ [үй.ү] зөнөг зан, байдал зөөхий I.15.3 ●●● [ж.н] цагаан идээний зүйл,

гаргах

өрөм ~

зөнөгрөл I.1.3 ●○○ [ж.н] зөнөгрөх үйлийн нэр

зөр- II.3.3 ●●● [үй.ү] солбих, эсрэгцэх; ам

зөнөгт- II.7.3 ●○○ [үй.ү] зөнөг байдал гаргах

уулзвар нь эс нийлэх

зөнөгш- II.9.3 ●○○ [үй.ү] зөнөг шинжтэй болох

зөрдөл I.17.3 ●○○ [ж.н] хоёр юмны ам

зөнт- II.7.3 ●○○ [үй.ү] доройтох; зөнөх

уулзварын зөрүү

зөнтөг ●○○ [тэ.н] хөгшин зөнөг хэмээх зөрлөг I.5.3 ●●○ [ж.н] зөрсөн газар; төмөр

басамжлах үг

замын ~

зөнтөглө- II.10.3 ●○○ [үй.ү] зөнтөг үг хэлэх, зөрөг I.21.3 ●●○ [ж.н] нарийн жим зам

зөнөг зан гаргах

зөрөл I.17.3 ●○○ [ж.н] зөрөх үйлийн нэр, ~

зөнч ●●● [тэ.н] аливаа үйл, хэргийг урьдаас тэмцэл

мэдэгч, ёрч, бэлгэч

зөрөлдөөн I.2.3 ●●○ [ж.н] тулгарч уулзахгүй

зөө- II.1.3 ●○○ [үй.ү] хураах цуглуулах; нэгээс зөрөх явдал

нөгөө рүү аваачих

зөрөө I.12.3 ●●○ [ж.н] зөрөх үйлийн нэр; ~

зөөвөр I.21.3 ●○○ [ж.н] ~ хүргэх, ~ зөөх

ялгаа, ~ гарах

зөөвөрлө- II.10.3 ●○○ [үй.ү] зөөвөр хийх

зөрүү ●●○ [тэ.н] жишүү, ташуу; зөрүүд,

160

161

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

мугуйд, гажуу; буруу, андуу ташаа

амьтан

зөрүүвтэр ●○○ [тэ.н] бага зэрэг зөрүү

зудал- II.11.1 ●○○ [үй.ү] задлах, ханзлах

зөрүүд ●●○ [тэ.н] өөрийнхөөрөө гөжих зудал- II.11.1 ●○○ [үй.ү] зуд турхан болох

зантай, этгээд ~

зудар- II.12.1 ●○○ [үй.ү] баглаа, боодол,

зөрүүд- II.6.4 ●●○ [үй.ү] зөрүү болох

оёдол, наалт зэрэг нь задрах

зөрүүдэл- II.11.4 ●●● [үй.ү] зөрүүд загнах

зудархаг ●●○ [тэ.н] зудтай буюу зудын шинж

зөрүүлд- II.7.4 ●●○ [үй.ү] зөрүү болгох

байдалтай

зөрүүлэг I.21.4 ●●○ [ж.н] дээлийн ~

зудархуу ●●○ [тэ.н] зудархаг байрын

зөрч- II.9.3 ●●● [үй.ү] ёс журмыг тэрслэх

зудач- II.16.1 ●○○ [үй.ү] зэрэг зэргээр задлах

зөрчигч I.4.3 ●●○ [ж.н] хууль ~, хил ~

зудаш- II.16.1 ●○○ [үй.ү] зудын шинж орох

зөрчил I.17.3 ●●● [ж.н] зөрчих үйлийн нэр, ~ зузаавтар ●●○ [тэ.н] бага зэрэг зузаан

тэмцэл

зузаад- II.6.1 ●●○ [үй.ү] зузаан болох

зөрчилдөөн I.2.3 ●●○ [ж.н] зөрөлдөөн, зузаал- II.4.1 ●●● [үй.ү] зузаан болгох,

тэмцэлдээн

хувцсаа ~

зөрчилт I.3.3 ●○○ [ж.н] зөрчих үйлийн үр дүнг зузаалга I.18.1 ●●○ [ж.н] зузаалах юм,

заасан нэр, зөрчил бүхий, зөрчилтэй

хучлага, нөмрөг

зөрчимтгий ●○○ [тэ.н] ямагт зөрчдөг

зузаан ●●● [тэ.н] өргөн ~, ~ нимгэн

зөхгөр ●○○ [тэ.н] хүйтэвтэр, илч цоггүй

зузаанд- II.7.1 ●●○ [үй.ү] зузаан болох

зөхгөрд- II.7.3 ●○○ [үй.ү] зөхгөр болох

зузаандуу ●○○ [тэ.н] зузаан байрын

зөч- II.8.3 ●○○ [үй.ү] зөрүүдлөх, зөрөх

зузаар- II.5.1 ●●○ [үй.ү] зузаан болох,

зөчүү ●○○ [тэ.н] зөрүүхэн, зөрүү зантай

таргалах, нэмэгдэх, хөрөнгө ~, цас ~

зөчүүд ●○○ [тэ.н] зөрүүд зантай, ~ хүн, мал

зузааралт I.3.1 ●○○ [ж.н] зузаарах үйлийн үр

зөчүүдэл- II.11.4 ●○○ [үй.ү] зөчүүд болох

дүнг заасан нэр

зув- II.4.1 ●○○ [үй.ү] амьтан мөлхөж шургалан зузаас- II.6.1 ●○○ [үй.ү] улам зузаан болох,

алга болох

зузаатах

зувар I.21.1 ●○○ [ж.н] битүү далд газар

зузаатгал I.1.1 ●●○ [ж.н] зузаатгах үйлийн

зувга I.18.1 ●○○ [ж.н] бэрх жим, зув

нэр

зувцаа I.12.1 ●●○ [ж.н] өнгөлсөн халзтай зузгар ●○○ [тэ.н] хацар шанааны хэсгээр

үстэй дээл

товгор, цулцгар

зувцаал- II.4.1 ●●○ [үй.ү] дээлд гадар татах; зузгард- II.7.1 ●○○ [үй.ү] зузгар болох

дээлийн гадуур дан дээл давхарлан өмсөх

зуйгар ●●○ [тэ.н] зусарч, бялдууч

зувч- II.9.1 ●○○ [үй.ү] гүжирмэг аашлах

зуйгард- II.7.1 ●○○ [үй.ү] зуйгар болох

З зуга I.18.1 ●○○ [ж.н] загас агнах сэрээний зуйгарла- II.10.1 ●○○ [үй.ү] зусарлах,

үзүүр дэх гөх

бялдуучлах

зугаа I.12.1 ●●● [ж.н] ~ цэнгэл; жаал ~

зуйр- II.5.1 ●○○ [үй.ү] зусардан бялдуучлах

зугаа I.12.1 ●○○ (урга.) [ж.н] хайлс модны зуйр- II.5.1 ●○○ [үй.ү] хов зөөж, хутган

дугариг хэлбэртэй нимгэн үр

үймүүлэх

зугаал- II.4.1 ●●● [үй.ү] зугаа хийж явах, зуйраач ●○○ [тэ.н] зуйрах зантай

зугаацах

зуйрган ●○○ [тэ.н] зусарч, бялдууч зантай

зугаалга I.18.1 ●●● [ж.н] зугаалах үйлийн нэр

зул I.1.1 ●●● [ж.н] өргөл тахилын зүйл, ~

зугаац- II.6.1 ●●● [үй.ү] зугаа гаргах, зугаалах

өргөх

зугаацал I.17.1 ●○○ [ж.н] зугаацах үйлийн зул- II.4.1 ●●● [үй.ү] өвс, хөвөн зэргийг жигд

нэр

дэлгэн тарааж тавих

зугаач I.4.1 ●○○ [ж.н] үргэлж зугаа хийдэг хүн

зул- II.4.1 ●○○ [үй.ү] зайлан дутаах; тэмээ

зугий I.15.1 ●○○ (урга.) [ж.н] хоёр наст өвслөг өрөөсөн тийш налсхийн зөөлөн тэших

ургамал, хөхөөний айраг

зулаа I.12.1 ●○○ [ж.н] тэмээний тэших байдал

зугт- II.7.1 ●●● [үй.ү] зайлах, холдох, бултах

зулавч I.32.1 ●●○ [ж.н] тэрэгний аралд

зугтал I.17.1 ●○○ [ж.н] зугтах үйлийн нэр, хадсан төмөр

зугтах оролдлого

зулаг I.22.1 ●●○ [ж.н] гутлын ул, түрий

зугталз- II.7.1 ●○○ [үй.ү] зугтасхийх, хоёрын хоорондох хэсэг, гутлын ~

зугталхийлэх

зулагла- II.10.1 ●●○ [үй.ү] гуталд зулаг татах

зугтангуй ●○○ [тэ.н] зугтах байдалтай

зулай I.15.1 ●●● [ж.н] хүний толгойн орой

зугтлага I.18.1 ●○○ [ж.н] зугтах үйлийн нэр

дух хоёрын хоорондох хэсэг газар; өндөрлөг

зугтуул I.1.1 ●○○ [ж.н] цагаачлагч, оргодол, газрын орой

босуул

зулайвч I.32.1 ●○○ [ж.н] нялх ботгоны зулайд

зугуу ●●○ [тэ.н] алгуур аажим, аяар зөөлөн

өмсгөх юм

зуд I.3.1 ●●● [ж.н] ган ~ , харын ~, ~ турхан

зулайвчил- II.11.1 ●○○ [үй.ү] зулайвч өмсгөх

зуд I.3.1 ●○○ (урга.) [ж.н] олон наст өвслөг зулам I.17.1 ●○○ [ж.н] ямар нэг юмны нимгэн

ургамал, цагаан өрөмтөл

хальс, модны ~, өндөгний ~

зудаа I.12.1 ●○○ (амь.) [ж.н] үлгэр домгийн зуламла- II.10.1 ●●○ [үй.ү] зулмыг нь арилгах,

162

163

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

хуулах

зулма- II.10.1 ●○○ [үй.ү] хальс зумран унах

зулар- II.12.1 ●○○ [үй.ү] зугатах, зайлах

зулмал- II.4.1 ●○○ [үй.ү] зулбалах

зулба- II.10.1 ●●○ [үй.ү] дутуу төрөх; зарим зулмар- II.5.1 ●○○ [үй.ү] зулбарах

амьтны арьс гуужих; могой ~

зулхай I.15.1 ●●○ [ж.н] зулсан хөвөн ноос

зулба- II.10.1 ●○○ [үй.ү] зугтах, зулах

зулч I.4.1 ●○○ (шаш.) [ж.н] хийдэд зул барих

зулбагана- II.10.1 ●○○ [үй.ү] зулбагар юмны үүрэгтэй хүн

үргэлжлэн хөдлөх

зулч I.4.1 ●○○ [ж.н] харвисны дотоод дахь

зулбагар ●●● [тэ.н] зулбан, нимгэн

цус, ус зэрэг

зулбагард- II.7.1 ●○○ [үй.ү] зулбагар болох

зулчин I.20.1 ●○○ [ж.н] зул баригч

зулбагардуу ●○○ [тэ.н] зулбагар байрын

зум I.1.1 ●●○ [ж.н] гэдэс дотрыг авч, үсийг нь

зулбадай I.15.1 ●○○ [ж.н] тачир нимгэн үс

зумласан хонины бүхэл мах

зулбадас I.26.1 ●○○ [ж.н] дутуу төрсөн үр зум ●○○ [д.д.ү] ~ татах

төл, түүний арьс

зум- II.4.1 ●○○ [үй.ү] гараар үгтээх, зулбалах

зулбадас I.26.1 ●○○ [ж.н] зуларч унасан зумай ●○○ [тэ.н] сахал, сүүрэл нь ургаагүй,

арьс; могойн ~

хөгжил гүйцэл дорой

зулбадасла- II.10.1 ●○○ [үй.ү] зулбадас зумар- II.12.1 ●●○ [үй.ү] амьтны арьс үс ~

гаргах

зумар I.21.1 ●○○ [ж.н] зумбар, зурам

зулбал- II.4.1 ●●○ [үй.ү] зумлах, арьс ~

зумбар I.5.1 ●○○ (амь.) [ж.н] зурам, мэрэгч

зулбалз- II.7.1 ●○○ [үй.ү] зулбагар юмны амьтан

хөдлөх

зумдас I.26.1 ●○○ (урга.) [ж.н] зумлан авсан

зулбалт I.3.1 ●●○ [ж.н] зулбах үйлийн үр дүнг үс, өвс

заасан нэр

зумла- II.10.1 ●●○ [үй.ү] зулбалах, зум хийх

зулбан ●○○ [тэ.н] үсний тачир богино

зумлуур I.5.1 ●○○ [ж.н] үс зумлах хэрэгсэл

зулбар- II.5.1 ●●○ [үй.ү] арьс үс аяндаа зун I.2.1 ●●● [ж.н] дөрвөн улирлын нэг

зулбаж гуужих

зунгаар- II.5.1 ●●○ [үй.ү] зунгаг мэт унжрах

зулбарай ●○○ [тэ.н] зулбадаг, жулдрай, зунгаг I.6.1 ●●○ [ж.н] дөнгөж төрсөн нялх

нялзрай

амьтны баас; үсний хөлс, тослог

зулбаран I.16.1 ●○○ [ж.н] зулбадаг арьсан зунгагар- II.12.1 ●○○ [үй.ү] зунгагийн маягтай

дээл

болох

зулбасга I.18.1 ●○○ [ж.н] үс нь унаж гүйцээгүй зунгагла- II.10.1 ●○○ [үй.ү] нялх амьтны

хурга, ишиг; түүний арьс

зунгаг гаргах

зулга ●●○ [д.д.ү] ~ татах

зунгагт- II.7.1 ●○○ [үй.ү] үс ноос зунгагтай

зулгаа- II.1.1 ●●○ [үй.ү] үгтээх, чангаах

болох

зулгаамал ●○○ [тэ.н] үс өвс зэрэг юмыг зунгагш- II.9.1 ●○○ [үй.ү] зунгаг шинжтэй З

гараар үгтээн авах; идэшний зүйлийг ам болох

шүдээр зууж үгтээх; нялх амьтны хөхөө зундуул I.1.1 ●●○ [ж.н] адууны хомоол

навшин хөхөх

зунжин ●●● [ц.н] зуны турш

зулгадас I.26.1 ●○○ [ж.н] ургамлын гадарга зунш- II.9.1 ●●● [үй.ү] зуны шинж орох

дахь нарийн үс

зуншил I.17.1 ●○○ (урга.) [ж.н] ~ цэцэг

зулгал- II.4.1 ●●○ [үй.ү] юмны арьс, үс зэргийг зуншил I.17.1 ●○○ [ж.н] зунших үйлийн нэр

олонтоо зулгааж хуулах

зуншлага I.18.1 ●●● [ж.н] ~ сайтай, ~ муутай

зулгар- II.5.1 ●●○ [үй.ү] халцрах, үс нь ~

зур- II.3.1 ●●● [үй.ү] зураг ~ ; гарын үсэг ~,

зулгархай ●○○ [тэ.н] зулгарсан байдалтай

хутгаар ~

зулгуй ●●○ [тэ.н] зусар, бялдууч

зур- II.3.1 ●●● [үй.ү] чүдэнз хавирах

зулгуйд- II.6.1 ●○○ [үй.ү] зусардах, зураа I.12.1 ●○○ [ж.н] уулын ~, гуяны ~

бялдуучлах

зураадай I.15.1 ●○○ (урга.) [ж.н] шулуун

зулгуйл- II.4.1 ●○○ [үй.ү] зусарлах, зулгуй зан ургах бут мод

гаргах

зураадас I.26.1 ●○○ [ж.н] зурсан мөр ором

зулгуйч ●○○ [тэ.н] зусарч, бялдууч

зураадасла- II.10.1 ●○○ [үй.ү] зураадас

зулгуйчил- II.11.1 ●●○ [үй.ү] зусар хуурмаг гаргах

ааш зан гаргах

зураал- II.4.1 ●●○ [үй.ү] ором, мөр гаргах

зулдаргана I.18.1 ●○○ (урга.) [ж.н] шавагтай зураал- II.4.1 ●○○ [үй.ү] булчингийн ховил

төстэй нэг зүйл ургамал

товойх

зулзага I.18.1 ●●○ (урга.) [ж.н] сая ургасан зураас I.9.1 ●●● [ж.н] зурах ба шүргэхэд

жижигхэн мод, бут

гарсан ор мөр

зулзага I.18.1 ●●● (амь.) [ж.н] сая төрсөн зураач I.4.1 ●●● [ж.н] зурах мэргэшилтэй хүн

нялх амьтан

зурав ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

зулзагад- II.6.1 ●○○ [үй.ү] нас бага амьтны зуравхий- II.1.4 ●●○ [үй.ү] ямар нэг юм гэнэт

балчирдах

үзэгдээд өнгөрөх

зулзагал- II.4.1 ●○○ [үй.ү] зулзага гаргах

зураг I.22.1 ●●● [ж.н] ~ зурах, сүг ~; ~ төөрөг

162

163

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

зурагла- II.10.1 ●●○ [үй.ү] бүдүүвч зураг зурш- II.9.1 ●○○ [үй.ү] дадал болох, хэвшиж

гаргах

тогтох

зурагла- II.10.1 ●●○ [үй.ү] дүрс бичлэг үйлдэх

зуршил I.17.1 ●●● [ж.н] хэвшиж тогтсон зан,

зураглаач I.4.1 ●●● [ж.н] дүрс бичлэг үйл

үйлдэгч, кино ~

зуршмал ●○○ [тэ.н] нэгэнт зуршил заншил

зураглагч I.4.1 ●○○ [ж.н] зураглаач, бүдүүвч болсон, хэвшсэн байдал

зураг гаргагч

зус- II.6.1 ●●● [үй.ү] зуныг өнгөрөөх

зураглал I.1.1 ●●● [ж.н] зураглах үйлийн нэр, зус- II.6.1 ●○○ [үй.ү] өөрийнхөөрөө зүтгэж

байгалийн ~

гөжүүдлэх

зурагт I.3.1 ●●● [ж.н] сансрын долгионоор зусаал I.1.1 ●○○ (амь.) [ж.н] дутуу таргалсан

дүрс, дууг хүлээн авч дамжуулах хэрэгсэл

мал

зурагчил- II.11.1 ●●● [үй.ү] зургийн хэлбэрээр зусаг I.22.1 ●○○ (амь.) [ж.н] гурван настай

илэрхийлэх

ямаа

зурагчин I.20.1 ●●● [ж.н] гэрэл зураг авах зусар ●○○ [тэ.н] тал засан зулгуйдах зан, ~

мэргэжилтэй хүн

бялдууч

зурай- II.1.1 ●●● [үй.ү] зам ~

зусард- II.7.1 ●●○ [үй.ү] зусар зан гаргах,

зурам I.17.1 ●●● (амь.) [ж.н] нэг зүйл мэрэгч зулгуйдах

амьтан

зусардуу ●○○ [тэ.н] бялдууч байрын

зурам I.17.1 ●○○ [ж.н] үсгийн зурлага; урт зусарла- II.10.1 ●○○ [үй.ү] бялдуучлах

нарийн зураас

зусарч ●●○ [тэ.н] зусар зантай, бялдууч

зурвас I.5.1 ●●○ [ж.н] ~ газар, ~ цаас

зусарчил- II.11.1 ●○○ [үй.ү] зусарч зан гаргах

зурвасла- II.10.1 ●○○ [үй.ү] модны холтсыг зуслаг I.6.1 ●○○ (амь.) [ж.н] нэг зүйл

авах

бялзуухай

зурвасла- II.10.1 ●○○ [үй.ү] зурвас болгох

зуслан I.16.1 ●●● [ж.н] зуны цагт буудаллах,

зурвасчил- II.11.1 ●○○ [үй.ү] зурвас болгон намар хүртэл нутаглах газар

үйлдэх

зусмал ●○○ [тэ.н] зусаал мал; зусаж өнгөрсөн

зургаа I.30.1 ●●● [то.н] тооны нэр

зут- II.6.1 ●●○ [үй.ү] зуд гачигт зүдэрч гачигдах

зургаадай I.15.1 ●○○ [ж.н] хулсны зургаан үе зутагна- II.10.1 ●○○ [үй.ү] зутан хийх

бүхий, ~ таяг

зутал I.17.1 ●○○ [ж.н] зутрах үйлийн нэр

зургаадай I.15.1 ●○○ (урга.) [ж.н] нэг зүйл бут зутан I.16.1 ●●● [ж.н] нэг зүйл хоол, будааны

мод

~, мөөгтэй ~

зургаадай I.15.1 ●○○ [ж.н] илүү ургасан хуруу

зутанж- II.9.1 ●○○ [үй.ү] зутан болох

З зургаал- II.4.1 ●●○ [үй.ү] зургаа, зургаагаар зутанш- II.9.1 ●○○ [үй.ү] зутан шинжтэй болох

болгох; зургаадугаар байр эзлэх

зутар- II.12.1 ●●○ [үй.ү] зутаж зүдрэх, зовох,

зургаалж I.4.1 ●○○ [ж.н] зургаан талт дүрс

хөдөө гадаа ~

зургаалжин I.20.1 ●○○ (амь.) [ж.н] ~ шүр, зутар ●○○ [тэ.н] гачиг цагийн тарчиг байдал

олон талст хэлбэртэй араг яст, хөндий зутраал I.1.1 ●○○ [ж.н] зутраах үйлийн нэр

хэвлийт амьтан

зутрал I.1.1 ●○○ [ж.н] зутрах үйлийн нэр

зургар ●○○ [тэ.н] тов тод зурайн харагдах зутруу ●○○ [тэ.н] зутруун

байдал

зуу I.30.1 ●●● [то.н] тооны нэр

зурдас I.26.1 ●○○ [ж.н] зураас, зурам

зуу- II.1.1 ●●● [үй.ү] ямар нэг юмыг амандаа

зурдасла- II.10.1 ●○○ [үй.ү] зурдас гаргах

хавчуулах, үмхэх, хазах

зурла- II.10.1 ●○○ [үй.ү] ахин дахин зурах

зуу- II.1.1 ●●● [үй.ү] амиа тэжээх; амь ~

зурлага I.18.1 ●●○ [ж.н] зурах үйлийн нэр, зуу ●●○ [а.ө] ямааг дуудах аялга, ~ ~

зурах арга, үсгийн ~

зуу I.30.1 ●○○ (шаш.) [ж.н] бурхны шашны

зурмал ●●○ [тэ.н] ~ зураг, ~ хөрөг

ёсны бурхны нэр, Эрдэнэ ~

зурс ●●○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

зуувай- II.1.1 ●○○ [үй.ү] зуувгар болох

зурсхий- II.1.4 ●○○ [үй.ү] гэрэл гэнэт үзэгдээд зуувалз- II.7.1 ●○○ [үй.ү] зуувгар юмны

өнгөрөх

хөдлөх

зуруул I.1.1 ●○○ [ж.н] чүдэнз асаах хэрэгсэл

зууван ●●● [тэ.н] ~ хэлбэртэй

зурхаа I.12.1 ●○○ [ж.н] тарианы газрыг зууванд- II.7.1 ●○○ [үй.ү] зууван болох

хагалбарласан ором; нарийн зам

зуувандуу ●●○ [тэ.н] зууван байрын

зурхаал- II.4.1 ●○○ [үй.ү] зурхаа гаргах

зуувгана- II.10.1 ●○○ [үй.ү] зуувгар юмны

зурхай I.15.1 ●●● (шаш.) [ж.н] одон ~, дорнын ~

үргэлжлэн хөдлөх

зурхай I.15.1 ●●○ [ж.н] сурын ~

зуувгар ●○○ [тэ.н] зууван хэлбэртэй

зурхайч I.4.1 ●●● (шаш.) [ж.н] зурхайн зуувгард- II.7.1 ●○○ [үй.ү] зуувгар болгох

ухаанд мэргэжсэн хүн

зуувгардуу ●○○ [тэ.н] зуувгар байрын

зурхайчил- II.11.1 ●○○ [үй.ү] зурхай зурах, зуувгарт- II.7.1 ●○○ [үй.ү] зуувгар болох

зурхайч болох

зууга I.18.1 ●○○ [ж.н] тариа, ногооны талбайг

зурхан I.20.1 ●○○ (шаш.) [ж.н] зурхайн дацан

услах суваг, шуудуу

164

165

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

зууган I.2.1 ●○○ [ж.н] ачааны татлагыг зуурмагла- II.10.1 ●○○ [үй.ү] гурил зуурсан

чангаруулах мод

болох, зуурах, багсрах

зууганд- II.7.1 ●○○ [үй.ү] зууганаар татлага зуурмагт- II.7.1 ●○○ [үй.ү] холимог зуурмаг

чангалах

бүхий болох

зуузай I.15.1 ●●● [ж.н] амгайвч холбох зуурмал ●○○ [тэ.н] ~ гурил, ~ эм, ~ бэх

цагариг; амгай ~

зууруул I.1.1 ●○○ [ж.н] юм зуурах сав

зуузай I.15.1 ●●● [ж.н] гутлын ~

зуух I.9.1 ●●● [ж.н] дотор нь гал түлэхэд

зуузай I.15.1 ●●○ [ж.н] монгол адууны тамга

тохируулан хийсэн тусгай хэрэгсэл

зуузайд- II.6.1 ●○○ [үй.ү] зуузайнаас барих

зуухал- II.11.1 ●○○ [үй.ү] газрыг зуух мэт

зуузайл- II.4.1 ●○○ [үй.ү] зуузай тааруулах; малтах

гуталд зуузай хийх; алга ташлах

зууханцар I.21.1 ●○○ [ж.н] муу зуух, ор нэр

зуул- II.4.1 ●○○ [үй.ү] олонтоо зуух

төдий зуух; жижиг зуух

зуул- II.4.1 ●○○ [үй.ү] зуу зуугаар болгох

зуухч I.4.1 ●○○ [ж.н] зуух хийдэг хүн

зуулга I.18.1 ●●● [ж.н] амь ~

зууч I.4.1 ●○○ [ж.н] хоёрыг холбон хэлэлцэх

зуулт I.3.1 ●○○ [ж.н] зуух үйлийн үр дүнг хүн

заасан үг, бугын ~

зуучил- II.11.1 ●●● [үй.ү] зууч хийх

зууль I.23.1 ●○○ [ж.н] шүүр шанага

зуучлагч I.4.1 ●●● [ж.н] зууч хэлэлцээ хийгч

зуульд- II.7.1 ●○○ [үй.ү] зуулиар шүүх

зуучлал I.1.1 ●●○ [ж.н] зуучлах үйлийн нэр

зуумгай ●●○ [тэ.н] зуухдаа сайн, зуугаас; зууш I.11.1 ●●● [ж.н] хөнгөн хоол, ногооны ~

занал өвөрлөх, хорсол бодох зан; зууранги, зууш I.11.1 ●●● [ж.н] амны зугаа, амьтны ~

хөшүүн

болох

зуумтгай ●●○ [тэ.н] зуухдаа гойд

зуушил- II.11.1 ●●○ [үй.ү] зууш болгон

зуумхай ●●○ [тэ.н] өс санамхай, ~ нохой

хэрэглэх

зуун I.2.1 ●○○ (урга.) [ж.н] ~ наст, аруу цэцэг

зүв ●●○ (баймж.) ~ зүгээр

зуун I.2.1 ●●● [ж.н] эрин ~

зүвлэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] дээлийн өнгө дотрыг

зуунги ●○○ [тэ.н] зуусан байдалтай

тохируулан оёход бэлтгэх

зуур ●●○ [о.н] түр ~, хооронд, дотроо, гэр ~

зүвч- II.9.4 ●○○ [үй.ү] зүг чиггүй явах

зуур- II.5.1 ●●● [үй.ү] зүүгдэх, тавихгүй байх, зүг I.5.4 ●●● [ж.н] ~ чиг, дөрвөн ~

гараас ~, ам ~, эрүү ~, цоож ~

зүг ●○○ [тэ.н] зүгээр, дэмий

зуур- II.5.1 ●●○ [үй.ү] гурил ~, шавар ~

зүггүйрх- II.7.4 ●●○ [үй.ү] саваагүйрхэх,

зуурагч I.4.1 ●○○ [ж.н] зуурах багаж, зуурах томоогүйтэх

хүн, гурил ~

зүггүйт- II.6.4 ●●○ [үй.ү] сахилгагүйтэх,

зууралдаан I.2.1 ●○○ [ж.н] зууралдах үйлийн томоогүйтэх

нэр

зүглүүр I.5.4 ●○○ [ж.н] зүг чиг заах багаж

З

зууралдамтгай ●●○ [тэ.н] зууралдахдаа зүглэ- II.10.4 ●●● [үй.ү] чиглэх

хурдан

зүглэл I.1.4 ●○○ [ж.н] зүглэх үйлийн нэр

зууралдамхай ●●○ [тэ.н] зууралдамхай зүгшир- II.12.4 ●●● [үй.ү] чиг баримжаатай

шинжийн

болох, дадах, шуудрах

зууралт I.3.1 ●○○ [ж.н] зуурах үйлийн үр дүнг зүгшрүүлэлт I.3.1 ●○○ [ж.н] зүгшрүүлэх

заасан нэр

үйлийн үр дүнг заасан нэр

зуурам ●○○ [тэ.н] дутуу ~

зүгшрэл I.1.4 ●●○ [ж.н] зүгширсэн байдал,

зуурамла- II.10.1 ●○○ [үй.ү] дутуу зуурам зүгшрэх үйлийн нэр

болох

зүгээр ●●● [тэ.н] үнэ өртөггүй, ~ авах, ~ өгөх

зуурамтгай ●○○ [тэ.н] барьцалдаж зуурахдаа зүгээр ●●● [тэ.н] энгийн; дажгүй боломжийн

хялбар

зүд- II.6.4 ●●○ [үй.ү] ядаж ~, зовж ~, цөхөж ~

зуурамхай ●○○ [тэ.н] зуурамхай байрын

зүдрүү ●●○ [тэ.н] зүдэрсэн байдалтай, ядруу

зуурамч I.4.1 ●○○ [ж.н] зувцаа дээлийн дотор зүдрэл I.1.4 ●○○ [ж.н] зүдэл, зүдэрсэн нь,

хормой

ядрал ~

зуурамч ●○○ [тэ.н] дутуу насалсан

зүдрээ I.12.4 ●○○ [ж.н] зүдрэх үйлийн нэр,

зууранги ●●○ [тэ.н] зуурсан байдалтай

ядаргаа

зуурд I.3.1 ●●● [ц.н] завсар, хооронд, цаг зүдүү ●●● [тэ.н] ядуу ~

зуур

зүдүүн ●○○ [тэ.н] арай чамай

зуурмаг I.6.1 ●●● [ж.н] зуурч бэлтгэсэн юм, зүдүүр- II.5.4 ●○○ [үй.ү] зүдүү болох, ядуурах

холимог, нарийн боовны ~

зүдүүр I.5.4 ●○○ [ж.н] зовлон ~, зүдгүүр

зуурмаг ●○○ [тэ.н] хагас дутуу, хоёрын зүдүүрэл I.17.4 ●○○ [ж.н] ядуурал ~

хооронд

зүдэг ●●○ [тэ.н] бохир муухай, хэцүү бэрх;

зуурмагж- II.9.1 ●○○ [үй.ү] зуурам байдалтай ядмаг, золбоогүй, хийморьгүй

болох

зүдэгдүү ●○○ [тэ.н] зүдэг байрын

зуурмагла- II.10.1 ●○○ [үй.ү] дутуу зуурам зүдэл I.17.4 ●●○ [ж.н] зүдгүүр

болох

зүдэнгэ ●○○ [тэ.н] яданги, алжаангуй

164

165

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

зүдэнгэр- II.5.4 ●○○ [үй.ү] алжаан доройтох

зүлх I.3.4 ●○○ [ж.н] том гол; голын голдирлын

зүдэнгэш- II.8.4 ●○○ [үй.ү] ядангиших

хамгийн гүн хэсэг

зүдэр- II.12.4 ●●● [үй.ү] ядрах, алжаах

зүлэг I.21.4 ●●● (урга.) [ж.н] ~ ногоо, ~ ширэг

зүдэр ●○○ [тэ.н] зүдэг, бузар муухай

зүлэгдүү ●○○ [тэ.н] зүлэгтэй байрын

зүдэргээ I.12.4 ●○○ [ж.н] ядаргаа ~

зүлэгж- II.9.4 ●●● [үй.ү] зүлэг ширэгтэй болох

зүй I.15.4 ●●● [ж.н] аливаа юмны тогтоол, зүлэгжүүлэлт I.3.4 ●●● [ж.н] зүлэгжүүлэх

жам ёс, хууль; судлал, газар ~, угсаатан ~, үйлийн үр дүнг заасан нэр, явц, хотын ~

учир ~, ~ зохис

зүлэглэг I.5.4 ●○○ (урга.) [ж.н] ~ цэцэг

зүй- II.1.4 ●●○ [үй.ү] олон юмыг нийлүүлэн зүлэгш- II.9.4 ●●○ [үй.ү] зүлэгжих шинжтэй

нэг болгох

болох

зүйвэр ●○○ [тэ.н] зүйдэлтэй

зүлээ I.12.4 ●○○ [ж.н] дүүжингийн оосор

зүйдэл I.17.4 ●●● [ж.н] зүйсэн юм, оёдол ~

тогтоох сэнж

зүйдэллэ- II.10.4 ●●○ [үй.ү] зүйдэл хийх, зүлээ I.12.4 ●○○ [ж.н] үст арьс

зүйдэл нийлүүлэх

зүм I.1.4 ●○○ (урга.) [ж.н] халгайтан овгийн

зүйдэс I.26.4 ●○○ [ж.н] зүүсэн уулзвар, зүйж олон наст сөөглөг ургамал

оруулсан хэсэг

зүмаа I.12.1 ●○○ (урга.) [ж.н] олон наст

зүйл I.1.4 ●●● [ж.н] юмны төрөл, ялгал, анги, ургамал, ~ олс

аймаглал; ~ анги, төрөл ~, эд ~

зүмбэр I.5.4 ●○○ [ж.н] хээ угалз товойлгон

зүйл- II.4.4 ●○○ [үй.ү] юмны үсийг хусаж чимэглэх нэг зүйлийн урлал

арилгах

зүмбэрд- II.7.4 ●○○ [үй.ү] зүмбэр гарган

зүйллэ- II.10.4 ●●○ [үй.ү] зүйлчлэх, зүйл урлах

болгон ангилах, ялгах

зүмбэрдмэл ●●○ [тэ.н] зүмбэрдэж урласан

зүйлт I.3.4 ●○○ [ж.н] зүйх үйлийн үр дүнг нь

заасан нэр

зүмбэрлэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] зүмбэрдэх

зүйлт ●○○ [тэ.н] зүйл бүхий

зүмбэрэл I.17.4 ●○○ (шаш.) [ж.н] ид

зүйлчил- II.11.4 ●●○ [үй.ү] зүйл зүйлээр нь хувилгаан

ангилах

зүр I.1.4 ●●○ (амь.) [ж.н] бор гөрөөсний

зүйлчлэл I.1.4 ●●○ [ж.н] зүйлчлэх үйлийн эмэгчин

нэр

зүргий I.15.4 ●○○ (урга.) [ж.н] чөдөр өвс

зүймэл ●●○ [тэ.н] зүйж хийсэн нь, ~ булга

зүрмэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] жижиглэн зүсэх

зүйр I.5.4 ●●○ [ж.н] адилтгал, жишил, зүрс I.9.4 ●○○ [ж.н] бөмбөлөг хэлбэртэй

харьцуулал, ~ үг

тоглоом

З зүйрлэ- II.10.4 ●●● [үй.ү] нийтлэг шинжээр нь зүрх I.9.4 ●●● [ж.н] хүн амьтны цусны

нэг юмыг нөгөөтэй нь адилтган хэлэх

эргэлтийн гол эрхтэн; элэг ~, сэтгэл ~, ~

зүйрлэгдэхүүн I.2.4 ●○○ [ж.н] зүйрлэгдэх юм

зориг, ~ цохилох

зүйрлэл I.1.4 ●●○ [ж.н] зүйрлэх үйлийн нэр, зүрхгүйд- II.6.4 ●●○ [үй.ү] зүрх хүрэхгүй байх

зүйрлэсэн юм, адилтгал ~

зүрхтэн I.20.4 ●●○ [ж.н] ~ зоригтон

зүйрлэхүүн I.2.4 ●○○ [ж.н] зүйрлэх юм

зүрхшингэ ●○○ [тэ.н] зүрхшээсэн байдалтай

зүйрэй ●○○ [тэ.н] ихэр, хос

зүрхшээ- II.1.4 ●●● [үй.ү] зүрхшин халгах,

зүйч I.4.4 ●●● [ж.н] ямар нэгэн онол ухааны бэргэх, бэрхшээх

талаар мэргэшсэн судлаач, мэргэжилтэн; эм зүрхэвч I.32.4 ●○○ [ж.н] цахилгаан ороомгийн

~, хууль ~

доторх гол

зүйчил- II.11.4 ●●○ [үй.ү] зүй зохисыг эрэх

зүрхэвч ●○○ [тэ.н] догшин, долгин зан

зүйчлэл I.1.4 ●●○ [ж.н] зүйчлэх үйлийн нэр

зүрхэвч I.32.4 ●○○ (амь.) [ж.н] хэрэм мэт нэг

зүлгүүр I.5.4 ●●● [ж.н] зүлгэх хэрэглүүр, зүйл амьтан, жирх

төмрийн ~

зүрхэл- II.11.4 ●●● [үй.ү] зориг зүрх гаргах,

зүлгүүрд- II.7.4 ●●○ [үй.ү] зүлгүүрээр үрж хэлж ~

зүлгэх

зүрхэш- II.16.4 ●●○ [үй.ү] халшрах, зориг

зүлгэ- II.10.4 ●●● [үй.ү] арчиж ~

мохох

зүлгэгч I.4.4 ●●○ [ж.н] зүлгэх үйлийн эзэн

зүрчид I.3.4 ●●○ [ж.н] Зүүн хойд Азийн

зүлгэлж I.4.4 ●○○ (урга.) [ж.н] дэгдтэн овгийн эртний аймаг

өвс

зүрчин I.2.4 ●●○ [ж.н] Зүүн хойд Азийн

зүлгэмэл ●○○ [тэ.н] зүлгэж өнгөлсөн байдал

эртний аймаг

зүлгэнэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] морь малыг дасгах

зүрэм I.21.4 ●○○ [ж.н] нарийхан жижиглэн

зүлгэрхэг ●●○ [тэ.н] зүлэг ногоо ихтэй

зүссэн зүйл; борцолсон мах

зүлд I.9.4 ●○○ [ж.н] малын толгой, багалзуур, зүрэмд- II.7.4 ●○○ [үй.ү] удтал хүлээж цөхрөх

уушги, зүрхийг үргэлж авсан нь

зүрэмд- II.7.4 ●○○ [үй.ү] зээлж авах

зүлдэл- II.11.4 ●○○ [үй.ү] зүлд авах

зүрэмдэглэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] зүрэмдэг болгох

зүлмэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] өл дарах төдий идэж зүрэмдэс I.26.4 ●○○ [ж.н] жижиглэсэн хэсэг,

уух, гол зогоох

зүрэмдэг

166

167

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

зүрэмдэслэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] зүрэмдэс зүүлгэр ●○○ [тэ.н] зүүлэг, дүйнгэ

болгох

зүүлд- II.7.4 ●○○ [үй.ү] зүүгдэх, чаргуулдах

зүрэмлэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] зүрэм болгох, зүүлмэг I.5.4 ●○○ [ж.н] ёст хувцасны бүснээс

юмыг нарийн зурвас болгон огтлох, зүсэх

зүүх чимэг

зүс I.9.4 ●●● [ж.н] хүний нүүрний дүр төрх, зүүлт I.3.4 ●●● [ж.н] зүүх засал, чимэглэл

мал амьтны өнгө зүсэм; ~ царай, өнгө ~

гоёлын нэр; чимэг ~, тайлбар ~

зүс ●●○ [тэ.н] ~ бороо, зүсэр бороо

зүүлэг I.21.4 ●○○ [ж.н] зүүлт чимэг

зүс- II.6.4 ●●● [үй.ү] банз ~, талх ~

зүүлэг ●○○ [тэ.н] тэнэг, дүйнгэ, мангуу

зүслэг ●○○ [тэ.н] өнгө зүс сайтай

зүүлэгд- II.7.4 ●○○ [үй.ү] зүүлэг зан гаргах

зүслэг I.5.4 ●○○ [ж.н] зүсэх үйлийн нэр, зүүлэгдүү ●○○ [тэ.н] зүүлэг байрын

зүсэрхэг

зүүн ●●● [тэ.н] наран ургах зүг

зүсмэл ●○○ [тэ.н] зүсэж хийсэн нь, ~ банз

зүүнтэн I.20.4 ●●○ [ж.н] баруунтан ~

зүсүүр I.5.4 ●○○ [ж.н] зүсэх багаж хэрэгсэл

зүүнтээ ●●○ [о.н] зүүн талд

зүсүүрд- II.7.4 ●○○ [үй.ү] зүсүүрээр үйлдэх

зүүнш ●●○ [о.н] зүүн тийш

зүсэгч I.4.4 ●●● [ж.н] шил ~

зүүншил- II.11.4 ●○○ [үй.ү] зүүнш шилжих

зүсэл- II.11.4 ●○○ [үй.ү] юмны өнгө зүсийг зүүрмэг ●●○ [тэ.н] бүрэн унтаагүй, дутуу

тогтоох, зүс сонгох, адуу ~

сэрсэн үе

зүсэлт I.3.4 ●●○ [ж.н] зүсэх үйлийн үр дүнг зүүрмэг ●○○ [тэ.н] жил дараалан хүүхэд

заасан нэр

төрүүлдэг эхнэр

зүсэм I.17.4 ●●● [ж.н] зүсэж жижиглэсэн зүүрмэглэ- II.10.4 ●●● [үй.ү] түр зуур

хэсэг, ~ талх

унтасхийх

зүсэм I.17.4 ●●○ [ж.н] малын ~

зүүхнээ ●●○ [о.н] зүүхэн талд

зүсэмлэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] зүсэм хэсэг болгох

зүүхэн ●●○ [о.н] зүүн талд ойрхон

зүсэр ●●○ [тэ.н] ~ бороо, зүс бороо

зүүхэнтээ ●●○ [о.н] зүүхэн талд

зүсэр- II.12.4 ●●○ [үй.ү] зүс бороо орох

зүүц- II.6.4 ●○○ [үй.ү] нэг нэгэндээ харилцан

зүсэрхүү ●○○ [тэ.н] өнгө зүсний ижил, зүүх

ойролцоо байдал, зүслэг

зүх- II.6.4 ●●● [үй.ү] ёрлон хараах, занах,

зүсэрхэг ●○○ [тэ.н] бороо хурын зүсэр харааж ~

шинжтэй, зүсрэн орох маягтай

зүхлэг I.5.4 ●○○ [ж.н] зүхэх үйлийн нэр,

зүтгүү ●○○ [тэ.н] ихэд хичээн зүтгэдэг, хараал ~

махруу, ажилд ~, ~ зам

зүхэл I.17.4 ●●○ [ж.н] занал, хараал ~

зүтгүүр I.5.4 ●●○ [ж.н] галт тэрэгний толгойн зүхэл I.17.4 ●○○ (шаш.) [ж.н] дээдсийн

хэсэг

онгодын тахилга

зүтгэ- II.10.4 ●●● [үй.ү] чармайх, хичээх; зүхэлт I.3.4 ●○○ [ж.н] хараах зүхэх үйлийн үр З

хүчлэн тэмүүлэх, өөрийнхөөрөө ~

дүнг заасан нэр

зүтгэгч I.4.4 ●●○ [ж.н] хамтран ~

зүхэр- II.12.4 ●○○ [үй.ү] зүхэл үйлдэх

зүтгэл I.1.4 ●●○ [ж.н] чармайлт, мэрийлт, зүхэргэн I.2.4 ●○○ [ж.н] зүхлэг, хараал, зүхэл

хичээл ~

зүч- II.8.4 ●○○ [үй.ү] зөрүүдлэх, зөрчих

зүтгэл- II.4.4 ●○○ [үй.ү] байн байн зүтгэх

зүчүү ●○○ [тэ.н] зөрүүд, нийцгүй

зүтгэлтэн I.20.4 ●●● [ж.н] нийгмийн ~, зэв I.1.4 ●●● [ж.н] төмөрлөгийн зүйлд гарсан

соёлын ~, гавьяат ~

улбар хүрэн хаг; төмрийн ~

зүтгэмтгий ●○○ [тэ.н] зүтгэдэг зантай

зэв I.1.4 ●●○ [ж.н] монгол адууны тамга

зүтгэмхий ●○○ [тэ.н] зүтгээ байрын

зэв I.1.4 ●●○ [ж.н] харвуулын сумны үзүүрийн

зүтгээ ●○○ [тэ.н] зүтгэж буй байдал; гөжиж хурц ирт мэс; сумны ~, ~ мэс

зүтгэх зантай

зэвгэр ●●● [тэ.н] зэвийсэн өнгөтэй

зүтгээч ●○○ [тэ.н] мугуйдаар махран зүтгэх зэвий- II.1.4 ●○○ [үй.ү] зэвгэр болох

зан

зэвлэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] дайн тулааны морь ~

зүү I.12.4 ●●● [ж.н] юм оёх хэрэгсэл

зэвлэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] зэв арилгах

зүү- II.1.4 ●●● [үй.ү] бөгж ~, хананд ~

зэвлэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] суманд зэв

зүүвч I.32.4 ●○○ [ж.н] зүүний сав

тохируулах

зүүвчил- II.11.4 ●○○ [үй.ү] зүүг зүүвчинд хийх

зэврүү ●●● [тэ.н] жихүүцэм хүйтэн, ~ даах

зүүвэр I.21.4 ●○○ [ж.н] зүүж залгасан юм

зэврүүвтэр ●●○ [тэ.н] зэврүүн байрын

зүүгээ I.12.4 ●○○ [ж.н] эмэгтэй хүний толгойн зэврүүд- II.6.4 ●○○ [үй.ү] зэврүүн болох

чимэг

зэврүүн ●●● [тэ.н] жихүүн, хүйтэвтэр,

зүүд I.9.4 ●●● [ж.н] нойрон дундуур тархинд жиндүү, ~ салхи, ~ харц

зөгнөгдөж сэрэгдэх зүйл; ~ нойр

зэврүүндүү ●●○ [тэ.н] зэврүүн байрын

зүүд- II.6.4 ●○○ [үй.ү] зүүнш илүүтэй болох

зэврэл I.1.4 ●○○ [ж.н] зэврэх үйлийн нэр

зүүдэл- II.11.4 ●●● [үй.ү] зүүд ~

зэврэлт I.3.4 ●○○ [ж.н] зэврэх үйлийн үр дүнг

зүүдэл I.17.4 ●○○ [ж.н] зүүх засал, чимэглэл, заасан нэр

гоёлын нэр

зэврэнгэ ●○○ [тэ.н] зэврэх байдалтай,

166

167

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

зэвэрсэн шинжтэй

зэгэл ●●○ [тэ.н] үнсэн саарал өнгө

зэврээ I.12.4 ●○○ (урга.) [ж.н] нэг төрлийн зэгэлдүү ●○○ [тэ.н] зэгэл байрын

мөөг

зэгэлж I.4.4 ●○○ (урга.) [ж.н] олон үртэй бут

зэвсэг I.21.4 ●●● [ж.н] үйл хийхэд чухал зэгэлт- II.7.4 ●○○ [үй.ү] зэгэл зүстэй болох

хэрэглээтэй хэрэгсэл; зэр ~, багаж ~

зэд I.3.4 ●○○ (шаш.) [ж.н] лам нарт барих

зэвсэгж- II.9.4 ●○○ [үй.ү] зэвсэг ихтэй болох

түгээл

зэвсэгжилт I.3.4 ●○○ [ж.н] зэвсэгжих үйлийн зэдгэлж I.4.4 ●○○ (урга.) [ж.н] нэг зүйл

үр дүнг заасан нэр

ургамал

зэвсэглэ- II.10.4 ●●○ [үй.ү] иж бүрэн ~

зэдгэнэ I.18.4 ●○○ (урга.) [ж.н] сарнай

зэвсэглэгч I.4.4 ●○○ [ж.н] зэвсгээр хангагч, цэцэгтэн овгийн, олон наст мөлхөө өвс

зэвсэг агсагч

зэдэл- II.11.4 ●●○ [үй.ү] өргөл барьц тараах

зэвсэглэл I.1.4 ●○○ [ж.н] зэвсэглэх үйлийн зэдэр I.5.4 ●○○ (шаш.) [ж.н] сарны зурхайн

нэр

хорин найман одны нэг, цэдэр

зэвсэглэлт I.3.4 ●○○ [ж.н] зэвсэглэх үйлийн зэл I.1.4 ●●● [ж.н] дээс, сур зэргийг сунган

үр дүнг заасан нэр

татаж хоёр үзүүрийг нь гадсанд бэхэлсэн,

зэвсэгтэн I.20.4 ●○○ [ж.н] зэвсэг бүхий мал уях хэрэглэл

этгээд, зэр ~

зэлгээвтэр ●○○ [тэ.н] зэлгээн шахуу,

зэвт- II.7.4 ●●○ [үй.ү] зэвд идэгдэх, зэврэх, бүлээвтэр

зэв тогтох

зэлгээд- II.6.4 ●○○ [үй.ү] зэлгээн, зөөг болох

зэвүү I.12.4 ●●○ [ж.н] эгдүүцэл, ~ хүрэх

зэлгээн ●●○ [тэ.н] цэв хүйтэн биш, бүлээн

зэвүүн ●●● [тэ.н] жигшим, дур булгим, эгдүү зэлгээн ●○○ [тэ.н] барихад эвтэй, хэрэглэхэд

хүрэм

тохиромжтой, ~ уурга, ~ унь

зэвүүндүү ●○○ [тэ.н] зэвүүн байрын

зэллэ- II.10.4 ●●● [үй.ү] зэлд мал уях, зэл

зэвүүр- II.5.4 ●○○ [үй.ү] зэвүүн болох

татах

зэвүүрх- II.7.4 ●●○ [үй.ү] зэвүүцэх, зэвүү зэллэг I.5.4 ●○○ [ж.н] ургамлын зэл мэт иш

хүрэх

зэлмүүвтэр ●○○ [тэ.н] бага зэрэг зэлмүүн

зэвүүц- II.6.4 ●●○ [үй.ү] эгдүүцэх, жигших, зэлмүүр ●○○ [тэ.н] идэж уухад горилсон

дур гутах

өлөн, гол зогоох төдий байдал

зэвүүцэл I.17.4 ●●○ [ж.н] зэвүүцэх үйлийн зэлмэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] нүүр гараа халти

нэр, жигшил ~

мөлт угаах; хоол ундаа өллөхийн төдий

зэвүүцэнгүй ●○○ [тэ.н] зэвүүцсэн байдал, ~ идэх, уух

ширвэх

зэлт ●○○ [тэ.н] ~ ургамлууд, ~ согоон чих, ~

З зэвхий ●●● [тэ.н] өнгөний үзэмж муу, загал тэмээн хөх, ~ түмэн зангилаа

саарал, ~ царай, ~ өнгө, ~ даах

зэлүүд ●●○ [тэ.н] хүн амьтангүй, эзгүй газар

зэвхий- II.1.4 ●●○ [үй.ү] зэвхий царайлах

зэлэм I.17.4 ●○○ [ж.н] уул ус тайх үед

зэвхийдүү ●○○ [тэ.н] зэвхий байрын

бургасанд уях цаасны зурвас

зэвхийр- II.5.4 ●●○ [үй.ү] зэвхий даах, царай зэм I.1.4 ●●● [ж.н] гэм ~, ~ буруу, ~ хүлээх

~

зэм I.1.4 ●●○ [ж.н] малын сэг

зэвч I.4.4 ●○○ [ж.н] сум зэв хийх дархан

зэмдгэр- II.5.4 ●○○ [үй.ү] зэмдэг болох

зэвэг I.21.4 ●○○ (амь.) [ж.н] нэг зүйл загас

зэмдэг ●●○ [тэ.н] хүн, амьтны гэмтэж

зэвэр- II.12.4 ●●○ [үй.ү] зэвтэй болох

чадвараа алдсан байдал

зэвэр- II.12.4 ●○○ [үй.ү] жихүүцэм хүйтэн зэмлэ- II.10.4 ●●● [үй.ү] алдаа, зэмийг хэлж

болох

буруушаах

зэвэргэн ●●○ [тэ.н] зэгсэн хүйтэн, зэврүүн ~ зэмлэл I.1.4 ●●○ [ж.н] зэмлэх үйлийн нэр, ял

өдөр, ~ салхи

~, ~ хүлээлгэх

зэвэргэндүү ●○○ [тэ.н] зэвэргэн байрын

зэмлэнгүй ●●○ [тэ.н] зэмлэсэн байдалтай, ~

зэвэрхүү ●○○ [тэ.н] бага зэрэг зэвтэй, зэв дуугарах, ~ харах

шиг

зэмс I.9.4 ●○○ [ж.н] хүн амьтны нарийн гэдэс;

зэвэрхэг ●○○ [тэ.н] зэв ихтэй

мал муулсан ба гэдэс цэвэрлэсэн хүний

зэгзгэнэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] зэгзгэр юмны өөртөө авах хувь

үргэлжлэн хөдлөх

зэмсэг I.21.4 ●●● [ж.н] тоног хэрэгсэл, эдлэл;

зэгзгэр ●●○ [тэ.н] хүн, амьтны бие нарийвтар хөгжмийн ~

өндөр, хөл турьхан урт

зэмсэглэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] зэмсгийг

зэгзгэрдүү ●○○ [тэ.н] зэгзгэр байрын

бүрдүүлэх

зэгзий- II.1.4 ●●○ [үй.ү] зэгзгэр болох

зэмт- II.7.4 ●○○ [үй.ү] гэм зэмтэй болох

зэгзэлз- II.7.4 ●○○ [үй.ү] зэгзгэнэх

зэмт ●○○ [тэ.н] гэм буруутай

зэгс I.9.4 ●○○ (урга.) [ж.н] гол нуурын хөвөө, зэмтэн I.20.4 ●○○ [ж.н] гэм зэм үйлдсэн хүн

гүехэн усанд ургадаг олон наст өндөр өвс

зэнгэрлэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] буурын ороо орох

зэгсэн ●●○ [тэ.н] овоо сайн, олигтой, ~ сайн, зэндмэнэ I.18.4 ●●○ [ж.н] үлгэр домогт

~ эд

гардаг хүссэнийг бүтээгч эрдэнэ

168

169

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

зэндмэнэ I.18.4 ●●○ [ж.н] монгол адууны зэрмий- II.1.4 ●○○ [үй.ү] юмны нарийн болох;

тамга; чандмань хэмээх үгийн өөр дуудлага

зэрмэгэр болох; нүд хөмсөгний зэртийх

зэнзгэнэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] зэнзгэр байдал зэрмэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] холтослох, салгах

гаргах

зэрмэгэнэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] зэрмэгэр юмны

зэнзгэр ●●○ [тэ.н] бие өндөр гоолиг, хээнцэр хөдлөх; нүд хөмсөгний зэртэлзэн хөдлөх

төрх байдал

зэрмэгэр ●○○ [тэ.н] нүдний аньсага нарийн

зэнзгэрд- II.7.4 ●○○ [үй.ү] зэнзгэр болох

байдал

зэнзгэрдүү ●○○ [тэ.н] зэнзгэр байрын

зэрмэгэрдүү ●○○ [тэ.н] зэрмэгэр байдалтай

зэнзий ●○○ [тэ.н] нэрэлхүү зан; хөндий, зэрмэлз- II.7.4 ●○○ [үй.ү] зэрмэгэр юмны

холхон

байн байн хөдлөх

зэнзий- II.1.4 ●○○ [үй.ү] зэнзгэр болох

зэртгэнэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] байн дахин

зэнзийл- II.4.4 ●○○ [үй.ү] эрээлэх, нэрэлхэх

зэртэлзэх

зэнзийрх- II.7.4 ●○○ [үй.ү] зэнзий зан гаргах

зэртгэр ●●○ [тэ.н] аальгүй хөнгөн байдалтай;

зэнзэлз- II.7.4 ●○○ [үй.ү] зэнзгэр юмны байн амьтны хөнгөн хөдөлгөөнтэй

байн хөдлөх

зэртий- II.1.4 ●○○ [үй.ү] зэртгэр болох

зэнлэн I.16.4 ●○○ (урга.) [ж.н] ерөндөгтөн зэртэгчин ●○○ [тэ.н] саваагүй, аальгүй;

овгийн олон наст өвс

хулчгар зантай

зэнтгэнэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] зэнтгэр юмны зэртэлз- II.7.4 ●○○ [үй.ү] зэртгэр зэрмэгэр

үргэлжлэн хөдлөх

нүд, юмны байн байн хөдлөх

зэнтгэр ●○○ [тэ.н] зантгараас арай багахан, зэртэлзүүр ●○○ [тэ.н] аальгүй, саваагүй,

том толгойтой буюу үс нь их

годгонуур

зэнтэлз- II.7.4 ●○○ [үй.ү] зэнтгэр юмны дахин зэрэв ●○○ [д.д.ү] ~ жарав хийх, гэх

давтан хөдлөх

зэрэг I.21.4 ●●● [ж.н] юмны дэс дараа,

зэнхгэнэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] зэнхгэр юмны дугаар; эрдмийн цол, хэргэм

үргэлжлэн хөдлөх

зэрэг I.21.4 ●●○ [ж.н] хамт, цуг, зэрэгцээ

зэнхгэр ●●● [тэ.н] занхгараас багахан

зэрэглэ- II.10.4 ●●○ [үй.ү] зэрэгцүүлэн тавих,

зэнхэлз- II.7.4 ●○○ [үй.ү] зэнхэс зэнхэс хийх

зэргээр нь ялгах

зэр I.1.4 ●●○ [ж.н] ~ зэвсэг: элдэв зэвсгийн зэрэглэ- II.10.4 ●●○ [үй.ү] зэрэглээтэж

ерөнхий нэр

харагдах

зэрвэс ●●○ [д.д.ү] ~ хийх, ~ гэх, нүдний зэрэглэ- II.10.4 ●●○ [үй.ү] зэрэгцэж очих

үзүүрт халти үзэгдэх байдал

зэрэглэл I.1.4 ●●○ [ж.н] ангилал, дэс

зэргэд ●○○ [тэ.н] хоорондоо тэнцүү хэмжээ, дугаарлал

~ уулс

зэрэглээ I.12.4 ●●● [ж.н] газрын уур дээш

зэргэл- II.4.4 ●○○ [үй.ү] гэрлийн эсрэг нүд хөөрч хөх униар дэгдсэнээс алсад усны уур З

гялбах, нүд ~

адил харагдах үзэгдэл

зэргэлд- II.7.4 ●●○ [үй.ү] зэрэглэх, зэрэгцэх

зэрэглээ I.12.4 ●○○ [ж.н] зэрэглэж хураасан

зэргэлдээ I.30.4 ●●○ [ж.н] зэрэгцээ, байдал

ойролцоо, харалдаа

зэрэглээт- II.6.4 ●●● [үй.ү] зэрэглээ татах

зэргэлдээх ●●○ [тэ.н] зэргэлдээ оршихуй

зэрэгтэн I.20.4 ●○○ [ж.н] хэргэм зэрэг бүхий

зэргэмжээ I.12.4 ●○○ [ж.н] зэрэг тэгшийн хүмүүс

шинж, зэрэгцэн бүхий байдал

зэрэгц- II.7.4 ●●● [үй.ү] зэрэгцээ болох

зэрдэм ●○○ [тэ.н] үнэн худал нь үл мэдэгдэх зэрэгцмэл ●○○ [тэ.н] зэрэгцсэн байдал

хуудам үг

зэрэгцүү ●○○ [тэ.н] зэрэгцэхэд дөхүү

зэржгин I.2.4 ●○○ (амь.) [ж.н] алтан зэрэгцүүлэл I.17.4 ●●○ [ж.н] зэрэгцүүлэх

гургалдайн өөр нэр

үйлийн нэр

зэрлэг ●●● [тэ.н] хүнд дасаагүй, тэжээмэл зэрэгцэл I.17.4 ●○○ [ж.н] зэрэгцэх үйлийн

биш, хээрийн догшин амьтан; ёс журамгүй, нэр

танхай балмад

зэрэгцээ I.30.4 ●●○ [ж.н] зэргэлдээ, ~ орших,

зэрлэгд- II.7.4 ●○○ [үй.ү] зэрлэг болох

үүний ~

зэрлэгдүү ●●○ [тэ.н] зэрлэг байрын

зэрэмдэг ●●○ [тэ.н] дутуу зэмдэг, эрэмдэг ~,

зэрлэглэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] шарилыг хээр ил хагас ~

оршуулах, хөдөөлүүлэх

зэрэмдэглэ- II.10.4 ●●○ [үй.ү] дутуу дулим

зэрлэгт- II.7.4 ●●○ [үй.ү] зэрлэг балмад зан үйлдэх

авир гаргах, зэрлэг хог ургамал их ургах

зэс I.3.4 ●●● [ж.н] есөн эрдэнийн нэг, нэгэн

зэрлэгш- II.9.4 ●●○ [үй.ү] зэрлэг шинжтэй зүйл улаан өнгөтэй төмөрлөг

болох

зэс I.3.4 ●○○ (урга.) [ж.н] нэг наст өвслөг

зэрлэгшил I.17.4 ●○○ [ж.н] зэрлэгших үйлийн ургамал, борц өвс

нэр

зэслэг ●○○ [тэ.н] зэсийн өнгө, шинж чанартай

зэрлэгшир I.21.4 ●○○ (амь.) [ж.н] нэг зүйл ойролцоо

нугас

зэсч I.4.4 ●○○ [ж.н] зэсээр юм хийх хүн

168

169

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

зэсэл- II.11.4 ●○○ [үй.ү] зэсээр бүрэх, үйлдэх

зээглэ- II.10.4 ●●○ [үй.ү] зээг барьж оёх

зэт I.3.4 ●○○ [ж.н] хумсны угийг дарж байх зээглэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] жигдрэн зэргэцэх

арьс мах, зэтэр

зээгт ●●○ [тэ.н] зээг бүхий, ~ наамал

зэтгий I.15.4 ●○○ [ж.н] нэг зүйл жад

зээгч ●●○ (амь.) [тэ.н] зээрд зүсмийн гүү

зэтгэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] мэрийх; хагалж сэтлэх зээл I.1.4 ●●● [ж.н] гудамж ~, зах ~

зэтгэгэр I.5.4 ●○○ [ж.н] хувцас хунарын оноо, зээл I.1.4 ●●● [ж.н] дараа төлөхөөр тохирч

түүнийг бэхэлсэн оёо

авсан юм

зэтгэнэ I.18.4 ●○○ (урга.) [ж.н] гүзээлзгэний зээл- II.4.4 ●●● [үй.ү] зээл авах

нэг нэр

зээлбэр I.5.4 ●○○ [ж.н] зээлэх явдал, зээлэн

зэтгэр I.5.4 ●●○ [ж.н] гай тотгор

авах юм

зэтгэрд- II.7.4 ●○○ [үй.ү] гай болох

зээлд- II.7.4 ●●● [үй.ү] зээлэх, зээлээр авах

зэтгэрлэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] харш саад зээлдлэг I.5.4 ●○○ [ж.н] зээлдэх үйлийн нэр;

учруулах

зээл

зэтгээ I.12.4 ●○○ [ж.н] хөр цасаар барьсан зээлдмэл ●○○ [тэ.н] зээлсэн нь, ~ үг

саад

зээлдүүлэгч I.4.4 ●●● [ж.н] мөнгө, эд зүйлээ

зэтэв ●○○ [д.д.ү] сураг чимээ халти сонстох зээлээр өгөгч

байдал

зээлдэгч I.4.4 ●●● [ж.н] зээл авагч

зэтэр I.21.4 ●○○ [ж.н] гар хөлийн хумсны уг

зээллэг I.5.4 ●○○ [ж.н] ~ авах, ~ өгөх

зэтэрт- II.7.4 ●○○ [үй.ү] зэтэр ургах

зээлмэл ●○○ [тэ.н] зээлсэн, ~ үг

зэх- II.6.4 ●●○ [үй.ү] урьдаас бэлтгэж бэлэн зээлүүлэгч I.4.4 ●●○ [ж.н] зээлүүлэх хүн

болгох; базаах, төхөөрөх; бэлдэх ~

зээлэгч I.4.4 ●●○ [ж.н] зээлэх хүн

зэхий ●○○ [тэ.н] хүйтэвтэр, муухан, зээлээ I.12.4 ●○○ [ж.н] зээлэх үйлийн нэр

барагтайхан, ~ эд

зээнцэр I.21.4 ●●○ [ж.н] зээгийн хүүхэд

зэхийвтэр ●○○ [тэ.н] бага зэрэг зэхий

зээнэ I.18.4 ●○○ (урга.) [ж.н] нэг зүйл

зэхийд- II.6.4 ●○○ [үй.ү] зэхий болох

ургамал, шүүргэнэ

зэхийдүү ●○○ [тэ.н] зэхий байрын

зээр I.5.4 ●●○ (амь.) [ж.н] салаа туурт,

зэхийл- II.4.4 ●○○ [үй.ү] бага зэрэг хөргөх

сүүгээр бойжигч амьтан, цагаан ~

зэхийр- II.5.4 ●○○ [үй.ү] зэхий болох, бага зээргэнэ I.18.4 ●●○ (урга.) [ж.н] эмд ордог

зэрэг хөрөх

мөнх ногоон бяцхан бутлаг ургамал

зэхийт- II.6.4 ●○○ [үй.ү] зэхий байдал гаргах

зээрд ●●○ [тэ.н] адууны зүс

зэхмэл ●○○ [тэ.н] бэлдмэл, зэхсэн байдалтай

зээрдэгч ●●○ [тэ.н] зээр зүсэм

зэхрүүн ●○○ [тэ.н] жихүүн хүйтэн

зээрэнхий ●○○ [тэ.н] хавтгай дугуй хэлбэртэй

З зэхүүн ●○○ [тэ.н] зэхрүүн; жихүүн

зээрэнхийл- II.4.4 ●○○ [үй.ү] зээрэнхий

зэхэл I.17.4 ●○○ [ж.н] сур харвах бэлтгэл

хэлбэртэй болгох

зэхэр ●○○ [д.д.ү] ~ хэхэр хийх, гэх

зээрэнхийл- II.4.4 ●○○ [үй.ү] ардын язгуур

зэхээ I.12.4 ●○○ [ж.н] зэхэх үйлийн нэр

урлагийн нэгэн зүйл, зээрэнцэг наадах гэнэ

зэхээс I.9.4 ●●○ [ж.н] зэхсэн юм, бэлэн, зээрэнц I.3.4 ●○○ [ж.н] зээрэн малгай өмсөж

бэлхэн

тоглох тоглоомоос үүссэн бүжгийн нэр

зээ I.30.4 ●●● [ж.н] төрсөн охин болон эгч, зээрэнц- II.7.4 ●○○ [үй.ү] хөөцөлдөн тоглох

охин дүүгийн хүүхэд

наадах

зээ ●○○ [а.ө] бусдын хэлснийг хүлээн зээрэнцэг I.21.4 ●●○ [ж.н] бөөрөнцөг ~, ~

зөвшөөрөхөд хэрэглэгдэх аялга, за ~

шидэх

зээ I.30.4 ●○○ [ж.н] хамгийн дээд зэргийн хас зээтүү I.12.4 ●○○ [ж.н] газар ухах малтах

чулуу

зэрэгт хэрэглэх багаж зэвсэг

зээ I.12.4 ●○○ [ж.н] харвуулын сумны зэвийн зээтүүд- II.6.4 ●○○ [үй.ү] зээтүүгээр үйлдэх

таван нүхт булцуу

зээх I.3.4 ●●○ [ж.н] суусрын төрлийн нэг зүйл

зээг I.5.4 ●●○ [ж.н] юмны захаар нь тойруулан араатан

хадсан оёсон дээс, утас

зээг I.5.4 ●●○ [ж.н] дээс утас, нарийн дээс

170

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

ид- II.6.4 ●●○ [үй.ү] гүйцэж түрүүлэх; шатар

даам наадахад айлынхаас авах

ид I.3.4 ●●○ [ж.н] гарамгай давуу хүч, чадал

чадвар, ~ хав; ер бусын арга ухаан, ~ шид

И

идлэг I.5.4 ●○○ (амь.) [ж.н] нэг зүйл шонхор

шувуу

идмэл ●●○ [тэ.н] идэгдсэн нь; ~ хөрөнгө,

завшсан нь

ив- II.4.4 ●●● [үй.ү] өндөрлөх, хөндийлөх, идмэл I.1.4 ●○○ (амь.) [ж.н] нэг зүйл хөдөг

чулуу ~

шувуу

ив ●○○ [д.д.ү] цөм, цоо, нэвт, ~ цохих

идмэр I.5.4 ●○○ [ж.н] юмны элэгдэл хорогдол;

ив ●○○ [а.д.ү] таг чиг, ~ чив болох

хараал хүрмээр этгээд

ив ●○○ [баймж.] ~ ил

идмэрт- II.7.4 ●○○ [үй.ү] олс дээс зэргийн

ивлэ- II.10.4 ●●● [үй.ү] хөхөнд сүү орох, үнээ элэгдэх, тамтрах

~

идрүүн ●○○ [тэ.н] идэрхэг, дорвилог, чийрэг,

ивлэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] цөмлөж цоолох, торниун

сэтлэх, мөс ~, хана ~

идрээ I.12.4 ●○○ [ж.н] сэв гортон

ивлэг I.5.4 ●○○ [ж.н] ивлэх үйлийн нэр

идрээ I.12.4 ●○○ (урга.) [ж.н] гашуун амттай

иврэл I.1.4 ●●○ [ж.н] цөмрөл, иврэлт

өвслөг ургамал

иврэлт I.3.4 ●○○ [ж.н] газар ивэрч нурахуй

идрээт- II.6.4 ●○○ [үй.ү] гортон суух, идрээтэй

иврэнгэ ●○○ [тэ.н] ивэрсэн байдалтай, болох

цөмөрч унах дөхсөн байдалтай

идтэн I.2.4 ●●○ [ж.н] рид шидтэн

ивт ●○○ [д.д.ү] нэвт, цөм, ~ хатгах

идүүр I.5.4 ●●● [ж.н] нохойн хоол идэх сав

ивтнэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] жижиг амьтны идүүр I.5.4 ●○○ [ж.н] амт шимт, шим тэжээл

хөдлөх, хорхой ~

идшил- II.10.4 ●●○ [үй.ү] мал, амьтан бэлчиж

ивүүр I.5.4 ●●○ [ж.н] ивэх юм

өвс ногоо идэх, бэлчээрлэх

ивэг I.21.4 ●●○ [ж.н] хазгай, хэлтгий юмны идэвх I.3.4 ●●● [ж.н] мэрийлт чармайлт, ~

доор түшиг болгон хийх зүйл

зүтгэл, ~ санаачилга

ивэр ●○○ [а.д.ү] ~ шивэр хийх, шивгэнэх

идэвхгүйд- II.6.4 ●●○ [үй.ү] идэвхгүй болох,

ивэргэнэ I.18.4 ●○○ (урга.) [ж.н] эмийн идэвх муудах

найрлагад ордог олон наст өвс

идэвхгүйдүү ●○○ [тэ.н] идэвхгүй байрын

ивэрхий I.15.4 ●●○ [ж.н] хэвлийн хөндийн идэвхжил I.17.4 ●●○ [ж.н] идэвхжих үйлийн

цоройн булчин язрах, урагдах өвчин

нэр

ивэрхий ●○○ [тэ.н] юмны ивэрсэн байдал, идэвхжилт I.3.4 ●●○ [ж.н] идэвхжих үйлийн

цөмөрхий

үр дүнг заасан нэр, нарны ~

ивэрхийд- II.6.4 ●●○ [үй.ү] ивэрхий өвчин идэвхжүүлэгч I.4.4 ●●○ [ж.н] идэвхжүүлэх

үүсэх

юм

И

ивээ- II.1.4 ●●● [үй.ү] тэнгэр ~, өршөөж ~, идэвхийл- II.4.4 ●●● [үй.ү] идэвх гаргах

тэтгэн ~

идэвхийлэл I.17.4 ●○○ [ж.н] идэвхийлэх

ивээгч I.4.4 ●●○ [ж.н] гэрэлтүүлж гийгүүлэгч үйлийн нэр

зүйл; энэрэл, хайр халамж, тусламж дэмжлэг идэвхт ●●○ [тэ.н] идэвх бүхий

хүртээгч

идэвхтэн I.20.4 ●●○ [ж.н] идэвх зүтгэл бүхий

ивээл I.1.4 ●●● [ж.н] ивээх үйлийн нэр, хайр хүн

хамгаалал, ач тус

идэвхшил I.17.4 ●○○ [ж.н] идэвхжих шинж

ивээлт ●●○ [тэ.н] ивээл бүхий, ээлтэй; ~ орсон байдал

нөхөр

идэвхэж- II.16.4 ●●○ [үй.ү] идэвхтэй болох,

ивээс I.9.4 ●●● [ж.н] ивж тавьсан юм

идэвх нэмэгдэх

ивээсэл- II.11.4 ●●○ [үй.ү] юманд ивээс хийх

идэгдмэл ●●○ [тэ.н] юманд идэгдэж элэгдсэн

иг I.5.4 ●●○ [ж.н] нэхмэлийн ээрүүл

байдал

игд- II.7.4 ●●○ [үй.ү] игээр утас ээрэх

идэгдэл I.17.4 ●○○ [ж.н] юмны идэгдсэн нь,

иглэр- II.5.4 ●●○ [үй.ү] аглуун идээнд хүн сүйтгэл, элэгдэл, хорогдол

хахах, цацах; юм бөглөрөх

идэл- II.11.4 ●○○ [үй.ү] бяр хүчээ гаргах

игтэл- II.11.4 ●○○ [үй.ү] эмгэнэх, шаналах, идэмтгий ●○○ [тэ.н] идэх нь их

сэтгэл ~

идэмхий ●○○ [тэ.н] идэхдээ ховдог, шунахай,

игэргэ- II.10.4 ●●○ [үй.ү] морь мал муухан идэх дуртай; ~ үхэр, ~ хий

ергөх, цогих

идэнгэ ●●○ [тэ.н] хоол болох, цатгах шинж

игэргэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] эв хавгүй ярих

чанар; зогсоо чөлөөгүй идэх байдал

игэргэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] эхэр татан уйлах

идэнгэр ●○○ [тэ.н] идэнгэ, ~ сайтай, ~ муутай

ид- II.6.4 ●●● [үй.ү] хүн, амьтан юмыг зажлан, идэнгэрд- II.7.4 ●○○ [үй.ү] идэнгэр болох

хоол тэжээл болгон хэрэглэх

идэнгэрт- II.7.4 ●○○ [үй.ү] идэнгэртэй болох

171

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

идэнгэш- II.8.4 ●●○ [үй.ү] идэнгэ шинж орох

ижилс- II.7.4 ●●● [үй.ү] адил, ижил болох,

идэр ●●● [тэ.н] ~ залуу, ~ чийрэг, ~ хүдэр

дээл хувцсаар ~

идэрлэ- II.10.4 ●●○ [үй.ү] идэр байдал гаргах

ижилсүү ●○○ [тэ.н] ханьсаг, ижилсэг

идэрсэг ●○○ [тэ.н] идэр насны байдалтай, ижилсэг ●○○ [тэ.н] хань ижлээ санадаг

шинжтэй

ижилсэл I.17.4 ●●○ [ж.н] харилцан ижил

идэрх- II.7.4 ●●○ [үй.ү] ид хаваар омгорхон болсон юм

аашлах

ижилт I.3.4 ●○○ (амь.) [ж.н] нэг зүйл шувуу

идэрхүү ●○○ [тэ.н] идэрхэх зан байдал бүхий

ижилхэн ●●● [тэ.н] адилхан, ~ төрх, ~ зан

идэрхэг ●○○ [тэ.н] ~ хүчирхэг, ~ түрэмгий

ижилш- II.9.4 ●●○ [үй.ү] ижил дасал шинжтэй

идэт ●○○ [тэ.н] ид хав, хүч бүхий; ид шидэт

болох

идэш I.27.4 ●●● [ж.н] хүн амьтны хоол болгон ижилш- II.9.4 ●●○ [үй.ү] адил шинжтэй болох

идэх юм, ~ ууш, өвлийн ~

ижилшил I.17.4 ●●○ [ж.н] ижил дасал болох

идээ I.12.4 ●●● [ж.н] хүнсний зүйлийн үйлийн нэр

эерүүлэн хүндэтгэсэн нэр

ижилшил I.17.4 ●○○ [ж.н] адилсал

идээ I.12.4 ●●● [ж.н] нунтаг хуурай цай

ий ●●○ [а.ө] ~ ~ гэх: уйлах аялга; хүүхдийг

идээ I.12.4 ●●● [ж.н] арьс шир боловсруулах айлгах аялга

уусмал, арьсны ~, ~ орох

ийвч ●○○ [тө.ү] хэрхэвч, яавч

идээ I.12.4 ●●○ [ж.н] ~ бээр, идээр

ийг ●○○ [а.ө] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх: үхэр цууцалийн

идээл- II.4.4 ●●● [үй.ү] идээ татах, буглах, дуугарах дуун

шарх ~

ийглэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] үхэр цууцаль

идээл- II.4.4 ●●● [үй.ү] идээ орох, арьс ~, дуугарах

нэхий ~

ийж ●●○ [тө.ү] яаж ~ байгаад

идээлэг I.21.4 ●○○ [ж.н] арьс идээлэх үйлийн ийл- II.4.4 ●○○ [үй.ү] ойлж, цойлох, газарлах

нэр

ийлдэс I.26.4 ●●○ [ж.н] ихэс ба цуснаас

идээмэр I.21.4 ●○○ [ж.н] яр шархны идээр

гаргаж авах эмийн бодис

идээмэрт- II.7.4 ●○○ [үй.ү] идээмэртэй ийлдэст ●○○ [тэ.н] ийлдэс агуулсан

болох, яр шарх буглах

ийм ●●● [тө.ү] энэ мэт, ~ тийм

идээр I.5.4 ●●○ [ж.н] яр шархны бээр идээ

иймэрхүү ●●○ [тө.ү] энэ мэт төслүү хэмээн

идээрлэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] яр шарх баалж барагласан үг

идээ татах

ийн ●●○ [тө.ү] ~ тийн, ~ өгүүлэх

идээт ●●○ [тэ.н] идээ бээртэй

ийнхүү ●●● [тө.ү] ~ тийнхүү

идээш- II.8.4 ●●● [үй.ү] цай аагшиж идээших

ийнэн ●○○ [а.ө] нааш ир гэж дуудсан аялга

идээш- II.8.4 ●●○ [үй.ү] харь нутагт суурьшин ийр ●○○ [а.д.ү] ~ чийр хийх, гэх: чахран

дасах

дуугарах чимээ

идээш- II.8.4 ●●○ [үй.ү] жимсний идээ цөм нь ийх ●○○ [тө.ү] яах хэмээх үйлийн давтан

боловсорч гүйцэх

хоршсон хэлбэр, яах ~

И идээшил I.17.4 ●○○ [ж.н] идээших үйлийн ийхэр ●○○ [тэ.н] ~ шийхэр

нэр

ийш ●●○ [тө.ү] ~ тийш

идээшил- II.11.4 ●●○ [үй.ү] идээшилтэй ийшил- II.11.4 ●●○ [үй.ү] ийш болох

болох

ил I.1.4 ●○○ [ж.н] бугын тугал, илий

идээшилт ●○○ [тэ.н] хүн, амьтны юманд ил ●●● [тэ.н] тодорхой, далд бус, ~ тод

идээшил бүхий

ил- II.4.4 ●●● [үй.ү] ~ таалах, толгойг нь ~

идээшилт I.3.4 ●○○ [ж.н] идээших үйлийн үр илаарь I.23.1 ●●○ [ж.н] өвчний эдгэрэл,

дүнг заасан нэр

сайжрал

идээшлэг ●●○ [тэ.н] мал идээших, бэлчих илаарьш- II.9.1 ●●● [үй.ү] илаарь болох

байдал; хүн, амьтны газар нутагт дасан илбүүр ●○○ [тэ.н] бусдыг мэхлэх хуурмаг

суурьшсан нь

зантай, бялдууч зантай

идээшмэл ●●○ [тэ.н] идээшсэн байдал, ~ илбүүрд- II.7.4 ●●○ [үй.ү] уран үгээр

нутаг

бусдыг хууран мэхлэх, илбүүр зан гаргах;

иж ●●○ [тэ.н] бүрэн төгс, гүйцэд, ~ бүрдэл

бялдуучлах

ижил ●●● [тэ.н] хоёр юмны хоорондоо адил илбүүрч ●○○ [тэ.н] мэхлэн хуурдаг зантай

шинж

илбэ I.18.4 ●●● [ж.н] ~ шид, ~ үзүүлэх

ижил ●●○ [тэ.н] хүн, амьтны юманд дасан илбэ- II.10.4 ●●● [үй.ү] аргадан засах

ээнэгших байдал; ~ дасал

илбэ- II.10.4 ●●● [үй.ү] илбэн таалах

ижилгүйд- II.6.4 ●○○ [үй.ү] хүн, амьтны илбэгэнэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] хээрийн онгон

ганцаардах, ижилгүй болох

зэрлэг амьтны цойлон цахилах; юмны

ижилд- II.7.4 ●●● [үй.ү] ижилдэн дасах

нялцгай улцгай байх, илбэлзэх

ижилд- II.7.4 ●●○ [үй.ү] юмны хэлбэр, өнгө, илбэгэр ●○○ [тэ.н] юмны нялцгай улцгай

утга адил болох, дүрс ~

байдал

ижилдүү ●○○ [тэ.н] ижил байрын

илбэд- II.6.4 ●●○ [үй.ү] илбэ үзүүлэх; хууран

172

173

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

мэхлэх

илжрэлт I.3.4 ●○○ [ж.н] илжрэх үйлийн үр

илбэдэгч I.4.4 ●○○ [ж.н] илбэдэн үйлдэгч

дүнг заасан нэр

илбэлз- II.7.4 ●○○ [үй.ү] морь, малын илий I.15.4 ●○○ (амь.) [ж.н] бугын үр төл, ил

хавьтахаас халширч дөлөх, цочисхийн илий ●○○ [а.ө] цочин харамсах аялга, ~

дагжих; нялцгай улцгар болох

халаг, ~ минь

илбэлт I.3.4 ●○○ [ж.н] илбэх үйлийн үр дүнг илим ●○○ [а.д.ү] ~ жилэм хийх, гэх: чимээ

заасан нэр

аниргүй

илбэнх I.3.4 ●●● (амь.) [ж.н] үнэгтэй адил илим ●○○ [тэ.н] бялхаж дүүрсэн байдал

нэгэн зүйл үслэг амьтан

иллэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] байн байн илэх

илбэр- II.5.4 ●○○ [үй.ү] юмны тааламжтай иллэг I.5.4 ●●● [ж.н] илэх засал, ~ хийлгэх,

зохистой, эе дагуу болох

гарын ~

илбэрүү ●○○ [тэ.н] таатай, аятай

иллэгч I.4.4 ●○○ [ж.н] илэх засал үйлдэгч

илбэрхий ●○○ [тэ.н] ая дагамтгай

илмүүр ●○○ [тэ.н] дүүрэн боловч овоолом

илбэс ●○○ [д.д.ү] ~ дэлбэс хийх, гэх

биш, аяга ~ будаа

илбэч ●○○ [тэ.н] илбийн үзүүлбэр гүйцэтгэгч, илрүүлэгч I.4.4 ●●○ [ж.н] илрүүлэн үйлдэгч

илбэ үзүүлэгч

илрүүлэлт I.3.4 ●●○ [ж.н] илрүүлэх үйлийн

илбэчин I.20.4 ●●○ [ж.н] илбэ үзүүлдэг хүн

үр дүнг заасан нэр, явц, гэмт хэргийн ~

илбээр ●○○ [тэ.н] үс ширхгийн дагуу байдал, илрэл I.1.4 ●●● [ж.н] илрэх үйлийн нэр,

~ үстэй дээл

сэтгэлийн ~

илбээс I.9.4 ●○○ [ж.н] хавхны нурууг хөшиж илрэлт I.3.4 ●○○ [ж.н] илрэх үйлийн үр дүнг

торгоох тэвх

заасан нэр, илэрсэн зүйл, юм

илбээс I.9.4 ●○○ [ж.н] загас барих өгөөш

илт I.3.4 ●○○ [ж.н] бэрх зүдгүүрийг үзэж

илбээсэд- II.15.4 ●○○ [үй.ү] илбээсээр загас туулаагүй хүн

гөхдөх

илт ●●● [тэ.н] илэрхий, тодорхой, ~ давуу

илбээсэл I.17.4 ●○○ [ж.н] гөхийд илбээс илтгэ- II.10.4 ●●● [үй.ү] үзэл санаа, учир

өлгөх; хавхны нурууг илбээсээр хөшиж явдлаа үг яриа, үсэг бичиг, үйл хөдөлгөөнөөр

торгоох

илэрхийлэх, мэдэгдэх

илгий I.15.4 ●○○ [ж.н] хүний доод уруул

илтгэгч I.4.4 ●●● [ж.н] илтгэх үүрэг бүхий

илгээ- II.1.4 ●●● [үй.ү] бусдад явуулах, хүн этгээд, уран ~

~, захидал ~

илтгэл I.1.4 ●●● [ж.н] тодорхой сэдвээр

илгээгч I.4.4 ●●○ [ж.н] илгээх үйлийн эзэн

нийтийн өмнө илтгэх зүйл, мэдээлэл; ~

илгээлт I.3.4 ●●● [ж.н] илгээх үйлийн үр тавих, ~ хэлэлцэх

дүнг заасан нэр, илгээн явуулсан томилолт, илтгэлцүүр I.5.4 ●○○ [ж.н] илтгэлцэн

баярын ~, ~ бичиг

хамжилцах нэгж

илгээмж I.4.4 ●●● [ж.н] илгээж буй юм, ~ илтгэлч I.4.4 ●○○ [ж.н] илтгэл, яриа хийхдээ

хүргэх

авьяастай хүн

илд I.3.4 ●○○ [ж.н] сэлмээс өргөн бөгөөд илтгэмж I.4.4 ●○○ [ж.н] илтгэж буй мэдээлэл

охор нэг зүйл зэвсэг; ~ өвс

И

илтгэц I.3.4 ●○○ [ж.н] илтгэх зүйл, илтгэх

илдтэн I.2.4 ●○○ [ж.н] илд агсагч, илдээр чадвар

тулалдахдаа гарамгай цэрэг

илтэс I.19.4 ●○○ [ж.н] аливаа юмны үелсэн

илдэн I.20.4 ●○○ [ж.н] хэргэм, цол

нимгэн хэсгүүд

илдэт ●○○ [тэ.н] илд бүхий, ~ баатар

илүү ●●● [тэ.н] давуу, үлүү, ахиу

илдэч I.31.4 ●○○ [ж.н] илдээр тулалдагч

илүүвтэр ●○○ [тэ.н] арай илүүхэн

илжиг I.26.4 ●●● (амь.) [ж.н] адуунаас илүүд- II.6.4 ●●● [үй.ү] илүү гарах

багавтар, толгой данхгар, урт чихтэй, үнсэн илүүдүү ●●○ [тэ.н] илүү байрын

саарал өнгөтэй нэг зүйл битүү туурайтан

илүүдэл I.17.4 ●●● [ж.н] илүү гарсан юм,

илжигт I.3.4 ●○○ [ж.н] нэгэн зүйлийн хөсөг

тослогийн ~, ~ бүтээгдэхүүн

илжил- II.11.4 ●●○ [үй.ү] норгох, нойтон илүүр I.5.4 ●●○ [ж.н] шаврыг илж түрхэх

болгох

хэрэглүүр, нийвий

илжимж I.4.4 ●○○ (амь.) [ж.н] нэг зүйл илүүр I.5.4 ●●○ [ж.н] монгол адууны тамга

сармагчин

илүүрх- II.7.4 ●●● [үй.ү] бүх талаараа

илжир- II.12.4 ●●○ [үй.ү] илжирхий болох, давамгай байх

ялзарч тамтрах

илүүрч I.4.4 ●○○ [ж.н] илүүрээр илүүрдэх

илжирхий ●●○ [тэ.н] илжрэл бүхий, ялзархай

үйлийг гүйцэтгэгч этгээд; индүүчин

илжмэг ●○○ [тэ.н] ялзмаг, ~ хөрс

илүүтэн I.20.4 ●○○ [ж.н] илүү зүйл бүхий

илжмэглэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] илжмэг болгох

этгээд

илжмэгт- II.7.4 ●○○ [үй.ү] илжмэг бүхий илүүц ●●● [тэ.н] хэрэгцээнээс илүү гарсан,

болох

хэрэглээнээс үлдсэн; хэрэггүй, дэмий; илүү,

илжрэл I.1.4 ●○○ [ж.н] илжрэх үйлийн нэр, ~ ~ үг, ~ хэрэг

ялзрал

илүүч ●○○ [тэ.н] илүү харах зантай

172

173

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

илүүчил- II.11.4 ●●● [үй.ү] илүүд үзэж имнэ- II.10.4 ●●○ [үй.ү] засах, агтлах,

гадуурхах

хөнгөлөх

илхий I.12.4 ●○○ [ж.н] хөмхий, ~ зуух

имнэ- II.10.4 ●●○ [үй.ү] им тэмдэг тавих

илч I.11.4 ●●● [ж.н] юмны халуун бүлээн имрэс I.5.4 ●○○ (амь.) [ж.н] үхэртэй адил нэг

хувь, хүч, галын ~, биеийн ~

зүйл амьтан

илч- II.9.4 ●○○ [үй.ү] байн байн илэх

имсгэл I.1.4 ●○○ [ж.н] сумны өд

илчгүйд- II.6.4 ●●○ [үй.ү] халуун бүлээний имч- II.9.4 ●○○ [үй.ү] байн байн имрэх, имчих

хувь буурах илчгүй болох, хоол ундны шим имэнгэ I.18.4 ●○○ (урга.) [ж.н] нэг зүйл мод,

чанар багадах

багтар цай

илчил- II.11.4 ●●● [үй.ү] ил болгон дэлгэх, имэр- II.12.4 ●●○ [үй.ү] хуруугаар ~, утас

булхайг ~, нууцыг ~

зэргийг эрчлэх

илчирхэг ●○○ [тэ.н] илч сайтай

ин I.16.4 ●○○ [ж.н] ямар нэг зүйлийг хийх,

илчит ●○○ [тэ.н] илч бүхий, ~ тэрэг, ~ наран

үйлдэх дон

илчлэг I.5.4 ●●● [ж.н] халуун бүлээн илч их, ин I.2.4 ●○○ [ж.н] дорно дахины хүндийн

илчтэй; дулаан хэмжих нэгж, ~ ихтэй хүнс

хэмжээ

илчлэгч I.4.4 ●●○ [ж.н] илчлэн дэлгэх үйлийн ин I.16.4 ●○○ [ж.н] амуу цайруулах тээрмийн

эзэн

чулуу

илчлэл I.1.4 ●○○ [ж.н] илчлэх үйлийн нэр

инанги I.8.1 ●○○ (амь.) [ж.н] далайд оршдог

илчүү I.12.4 ●○○ [ж.н] ~ мод: халуун оронд улаан загас

ургах мөнх ногоон мод

ингүүмэл I.17.4 ●○○ [ж.н] цайруулан

илчүүт I.3.4 ●○○ (урга.) [ж.н] ~ царс: нэг зүйл талхалсан үнэрт өвс ургамлын зүйл

царс мод

ингүүмэл ●○○ [то.н] арван найман оронтой

илэг I.21.4 ●●● [ж.н] зүйлж элдсэн арьс, ~ тоо

бээлий, ~ дээл

ингэ I.25.4 ●●● (амь.) [ж.н] таван наснаас

илэгд- II.6.4 ●○○ [үй.ү] илгээр бүрэх, наах

дээших эм тэмээ, төллөх насны тэмээ, ~н

илэглэ- II.10.4 ●●○ [үй.ү] арьсны үсийг зүйлж тэмээ

илэг болгох

ингэ- II.10.4 ●●○ [үй.ү] ~ чингэх, тэгж ~

илэн ●○○ [тэ.н] ~ далангүй, нээлттэй

ингэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] зөөлрүүлэх, талхлах

илэр- II.12.4 ●●○ [үй.ү] илэрхий болох, нууц ингэд- II.6.4 ●○○ [үй.ү] ёжлон хошигнох

~, булхай ~

ингэл I.1.4 ●○○ (амь.) [ж.н] үг хэлж чаддаг нэг

илэрхий ●●○ [тэ.н] ил тодорхой, далд нууц зүйл тоть

биш, ~ мэдрэгдэх

ингэмэл I.17.4 ●○○ [ж.н] нэг зүйл торго

илэрхийд- II.6.4 ●○○ [үй.ү] илэрхий байх, ингэс ●○○ [тө.ү] ~ хийх; ийн үйлдэн аядах

улайм цайм болох

байдал

илэрхийл- II.4.4 ●●○ [үй.ү] илэрхий болгон ингээхэн ●○○ [тэ.н] бүрэн итгэж боломгүй;

өгүүлэх, талархал ~, эмгэнэл ~

хуудуу, хуумгайхан

И илэрхийлэгч I.4.4 ●●○ [ж.н] илэрхийлэн инд- II.7.4 ●○○ [үй.ү] ингээр тариа цайруулах

гаргагч, илэрхийлэн хэлэгч

индар I.21.1 ●○○ (урга.) [ж.н] нэг зүйл эмийн

илэрхийлэл I.17.4 ●●● [ж.н] илэрхийлэх ургамал, тэмээн хөх

үйлийн нэр, тоон ~

индүү I.12.4 ●●● [ж.н] илчээр төөнөн атираа

илэрц I.3.4 ●●○ [ж.н] хэрэг юмны илэрсэн үрчлээг толийлгох багаж

хэмжээ; уулын малталт, эвдрэл, элэгдлээр индүүд- II.6.4 ●●● [үй.ү] индүүгээр үйлдэх,

газрын гадаргууд ил гарсан чулуулгийн гарц

зам ~, даавуу ~

илээ I.12.4 ●○○ [ж.н] хураах цагаас өмнө индүүдлэг I.5.4 ●●○ [ж.н] индүүдэх үйлийн

боловсорсон олс

үр дүн, ~ хийх, ~ сайтай

илээс I.9.4 ●○○ [ж.н] хана хэрмийг өнгөлсөн индүүр I.5.4 ●○○ [ж.н] индэх хэрэглүүр

нимгэн шаваас

индүүчин I.20.4 ●○○ [ж.н] юм индүүдэх

илээсэл- II.11.4 ●○○ [үй.ү] байшин, хана ажилтай хүн

туурга зэргийг өнгөлөн илж шавах

индэр I.21.4 ●●● [ж.н] илтгэх тавцан; шат

илээч I.4.4 ●○○ [ж.н] илж засдаг хүн

хэлбэрт зам

им I.1.4 ●●○ [ж.н] малын чихэнд хайчилж индэрлэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] тавцан зэргийг

гаргасан тэмдэг

индрийн маягтай өндөрлөх; индэрт гарах

им I.1.4 ●○○ [ж.н] засаа, гадар бөөр

инж I.11.4 ●●○ [ж.н] охиноо хадамд гаргахад

имгий I.15.4 ●○○ [ж.н] эрхий хурууны уг дахь дагуулах бэл хөрөнгө

хотгор

инждэй I.12.1 ●○○ [ж.н] инжийн хүндэтгэл

имж I.4.4 ●●○ (амь.) [ж.н] сүүгээр бойжигч нэр

уутат амьтан

инжил- II.11.4 ●○○ [үй.ү] инж болгож өгөх

имлэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] малыг агтлах, имлэх

инжир I.21.4 ●○○ (урга.) [ж.н] нэг зүйл жимст мод

имнүүр I.5.4 ●○○ [ж.н] имнэх хэрэглүүр

инт- II.7.4 ●○○ [үй.ү] онцгой дур сонирхолтой

болох, интэй болох

174

175

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

инхлэг I.5.4 ●●○ [ж.н] монгол бичигт иргүйд- II.6.4 ●○○ [үй.ү] ховдог хомхой болох

хэлний хойгуурх, урдуурх “н” авиануудыг хүсэл, дур ихдэх

тэмдэглэсэн үсгийн нэр

иргүүл I.1.4 ●○○ [ж.н] савны амсар зэргийн

инч I.4.4 ●○○ [ж.н] хуруугаар инчдэх цагийн гадагш нугалсан ирмэг

хэм, ирмэлийн аравны нэг хувь

иргүүлт ●○○ [тэ.н] иргүүл бүхий, ~ ваар, ~

инч I.4.4 ●○○ [ж.н] ин тээрэм хөдөлгөгч хүн

тогоо

инчдэл I.1.4 ●○○ [ж.н] инчдэх үйлийн нэр

иргэн I.2.4 ●●● [ж.н] улсын хууль ёсны

инчид- II.15.4 ●○○ [үй.ү] хурууны өндөг харьяалалтай хүн, Монгол улсын ~

хавсран дуугаргах, няслах, шавдах

иргэнш- II.9.4 ●●● [үй.ү] иргэний шинжтэй

инчрэлт I.3.4 ●○○ [ж.н] шагай харвах болох

наадмын зүйл

иргэншил I.17.4 ●●● [ж.н] эдийн болон

инэвхийл- II.4.4 ●○○ [үй.ү] дуугүй инээх, оюуны соёлын цэцэглэл, нийгмийн хөгжлийн

инээвхийлэх

түвшин, соёл ~, ~ мөхөх

инэвэлз- II.7.4 ●○○ [үй.ү] инээх царай илрэх, иргэнэ I.18.4 ●○○ (урга.) [ж.н] нэг зүйл

мөшилзэх

ургамал

инээ- II.1.4 ●●● [үй.ү] баясах сэтгэл нүүр иржгэнүүр I.5.4 ●○○ [ж.н] иржгэнэн хөдөлгөх

царай, дуу хоолойгоор илрэх

хүчин зүйл

инээвхийл- II.4.4 ●●○ [үй.ү] царайд иржгэнэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] иржгэр юмны

инээмсэглэл илрэх байдал, аяар инээмсэглэх

үргэлжлэн хөдлөх

инээвхийлэл I.17.4 ●○○ [ж.н] инээвхийлэх

ирж- гэсэн идэвхгүй дүрслэх

үйлийн нэр

 иржгэнэх

язгуурт -гэнэ гэсэн дагавар

инээд I.3.4 ●●● [ж.н] ~ хүрэх, ~ ханиад

залгаж бичихдээ шууд залгаж

инээдэм I.17.4 ●●● [ж.н] элэг доог, тоглоом

бичнэ. р эгшигт гийгүүлэгчийн

тохуу; хошин наадам

× иржигнэх

ард ж заримдаг эгшиггүй

инээдэмт ●●● [тэ.н] инээдэм бүхий, ~ жүжиг

бичигдэнэ.

инээмсэглэ- II.10.4 ●●● [үй.ү] нүүр царай иржгэр ●●○ [тэ.н] жигд арзгар судал

инээх маягийн болох, баясан жуумалзах

иржий- II.1.4 ●○○ [үй.ү] иржгэр болох

инээмсэглэл I.1.4 ●●● [ж.н] инээмсэглэх иржилз- II.7.4 ●○○ [үй.ү] байн байн иржилзэх

үйлийн нэр

иржис ●●○ [д.д.ү] ~ хийх, ~ гэх

инээмсэглэнгүй ●●○ [тэ.н] инээмсэглэл иржуухай I.15.1 ●○○ (амь.) [ж.н] бөднө

тодорсон байдал

шувууны өөр нэр

инээмтгий ●●○ [тэ.н] дандаа инээж байдаг

ирий- II.1.4 ●○○ [үй.ү] ярайх, жагсаж ~

инээмхий ●○○ [тэ.н] инээх дуртай

ирлэ- II.10.4 ●●● [үй.ү] ирийг нь хурцлах

ир I.9.4 ●●● [ж.н] хутганы ~; цавууны ирмүүд- II.6.4 ●○○ [үй.ү] ирмүүн болох

наалдаа; ид чадал, зориг

ирмүүн ●●○ [тэ.н] зорилготой, чадалтай, эрч

ир- II.3.4 ●●● [үй.ү] хүрч ~, ойртон ~, холоос ~

хүчтэй

ирвэг ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

ирмүүс- II.6.4 ●○○ [үй.ү] ирмүүн болох

ирмүүт- II.6.4 ●○○ [үй.ү] ирмүүсэх

И

ирвэгэнүүр ●●○ [тэ.н] ирвэгэнэж байдаг

ирвэгэнэ- II.10.4 ●●○ [үй.ү] сэрвэгэнэх, жирс ирмэ- II.10.4 ●●○ [үй.ү] аньсага цавчих,

жирс хийх, хөл чилж ~

нүдээр дохиолох

ирмэг I.5.4 ●○○ [ж.н] юмны амсар хөвөө, хяр

 ирвэгэнэх

ирвэ- гэсэн идэвхгүй эгшгээр

өнцөг

төгссөн үндсэнд -гэнэ гэсэн

дагавар залгахад шууд залган

ирмэгд- II.7.4 ●○○ [үй.ү] ирмэг тийш болох,

× ирэвгэнэх

ирвэгэнэ гэж бичнэ. Эгшгээр

өнцөгдөх, ирмэгт тулах, сандал ~, ширээ ~

төгссөн үгэнд тодотгон холбох

ирмэглэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] ирмэг барин явах,

-х нөхцөлийг шууд залган

× ирвэгнэх

уул ~, ирмэгтэй болгох

бичнэ.

ирмэгт- II.7.4 ●○○ [үй.ү] ирмэгтэй болох

ирвэгэр ●○○ [тэ.н] ирвийсэн, ирвийн тогтсон

ирмэгт ●○○ [тэ.н] ирмэг бүхий, хурц ~, ~ хад

ирвэлз- II.7.4 ●○○ [үй.ү] байн байн ирвэгэнэх

ирмэл I.1.4 ●○○ [ж.н] хугацааны нэгж, хормын

ирвэлэг I.21.4 ●○○ (амь.) [ж.н] нэг зүйл аравны нэг

бялзуухай

ирмэлт I.3.4 ●○○ [ж.н] ирмэх үйлийн үр дүнг

ирвэн ●○○ [д.д.ү] ~ дэрвэн хийх, гэх

заасан нэр

ирвэс I.5.4 ●●○ (амь.) [ж.н] нэг зүйл амьтан, ирт ●○○ [тэ.н] ир бүхий , ~ мэс

барс ~

иртэлз- II.7.4 ●○○ [үй.ү] хүн, малын хамар

ирвэс ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх, ~ ~ сарталзах

харагдах

иртэн I.20.4 ●○○ [ж.н] эрч зоригтон, ид

ирвэсхий- II.1.4 ●○○ [үй.ү] хоромхон зуур чадалтан

ирвэлзэх

иртэс ●○○ [д.д.ү] ~ хийх, ~ гэх

иргүйд- II.6.4 ●●○ [үй.ү] хөрөө сүх зэрэг ирүү I.12.4 ●○○ [ж.н] ирэх үйлийн үр дүн

юмны иргүй болох, мохох

ирүүл I.1.4 ●○○ [ж.н] ~ тулаан, ~ бүрээ

174

175

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

ирүүл I.1.4 ●○○ [ж.н] ирсэн юм, ирмэл юм

исгэч- II.8.4 ●○○ [үй.ү] байн байн исгэрэх

ирүүл I.1.4 ●○○ (амь.) [ж.н] нэг зүйл зүр

исгэчээ ●○○ [тэ.н] байн байн исгэчих байдал

ирүүлч I.4.4 ●○○ [ж.н] урьдаас мэдэх, ухах исмэл ●○○ [тэ.н] иссэн, исгэж хийсэн

хүн; зөнч

исрэг I.5.4 ●○○ (урга.) [ж.н] нэг зүйл хүчиллэг

ирхрээ I.12.4 ●○○ [ж.н] ирхрэх үйлийн нэр

өвс

ирхэр- II.12.4 ●○○ [үй.ү] яр шарханд давс ист- II.7.4 ●○○ [үй.ү] истэй болох, хөө тортог

зэргийн юм хүрэхэд хорсож өвдөх

суух

ирхэр- II.12.4 ●○○ [үй.ү] архирах

исэг I.21.4 ●●○ [ж.н] айраг цэгээ

ирц I.3.4 ●●● [ж.н] ирсэн байдал, хичээлийн исэг I.21.4 ●○○ [ж.н] исгэх хөрөнгө, аливаа

~, ~ бүртгэх

исгэлэн ундаа

ирчгэнэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] ирчгэр юмны исэглэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] айраг таргийг

үргэлжлэн хөдлөх

хөрөнгөшүүлэх

ирчгэр ●○○ [тэ.н] хатуу нягт юмны хотгор исэл I.17.4 ●○○ [ж.н] бодисын нэгдэх урвал

гүдгэр ар, атираа хунираа

исэл- II.11.4 ●○○ [үй.ү] нүүр царай хүйтэнд

ирчилз- II.7.4 ●○○ [үй.ү] ирчгэр юмны байн хайрагдах

байн хөдлөх

исэл- II.11.4 ●○○ [үй.ү] буруу исэж гашлах

ирчис ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

исэл- II.11.4 ●○○ [үй.ү] хөвөн ноос зэргийн

ирш- II.9.4 ●○○ [үй.ү] ир суух, ир нэмэгдэх

сэвсгэр болох

иршимбэ I.18.4 ●○○ (урга.) [ж.н] нэг зүйл исэл ●○○ [тэ.н] зүгээр, эгэл, сул, ~ өдөр

эмийн ургамал

исэлдүүлэгч I.4.4 ●○○ [ж.н] исэлдүүлэх

ирэг I.21.4 ●○○ (амь.) [ж.н] агталсан эр хонь

хүчин зүйл, юм

ирэг I.21.4 ●○○ [ж.н] гэрийн дотор хаяа

исэлдүүр I.5.4 ●○○ [ж.н] исэлдэх бодисууд

ирэглэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] хурга, төлөг, хуцыг исэлдэл I.17.4 ●●○ [ж.н] исэлдэх үйлийн нэр

хөнгөлөх

исэлдэлт I.3.4 ●○○ [ж.н] исэлдэх үйлийн үр

ирэм I.17.4 ●○○ (урга.) [ж.н] нэг зүйл мод

дүнг заасан нэр

ирээдүй ●●● [тэ.н] одоо цагаас хойш үед исэлт I.3.4 ●○○ [ж.н] исэх үйлийн үр дүнг

тохиох цаг хугацаа, өнгөрсөн ~, хойч ~

заасан нэр

ис I.3.4 ●○○ [ж.н] хөө тортог

исэр I.21.4 ●○○ [ж.н] мухар сандал

ис I.3.4 ●○○ [ж.н] аргүй нэхсэн хар бараан ит I.3.4 ●○○ (амь.) [ж.н] нэг зүйл шувуу,

торго

өвөөлж, ~ хэрээ

ис- II.6.4 ●○○ [үй.ү] удаандаа гашуурах, хөөх, итгэ- II.10.4 ●●● [үй.ү] баттай гэж бодох,

айраг ~, тараг ~, гурил ~

өөртөө ~, ирээдүйд ~

исвэлз- II.7.4 ●○○ [үй.ү] ичингүйрэн итгэл I.1.4 ●●● [ж.н] үнэмшил, найдлага, ~

инээмсэглэх

найдвар, ~ үзүүлэх, ~ хүлээх

исгүүн ●○○ [тэ.н] исгэлэн болсон нь

итгэлгүйд- II.6.4 ●○○ [үй.ү] итгэлгүй болох,

исгүүр I.5.4 ●○○ [ж.н] идээ ундааныг исгэлэн итгэлийг алдах

И болгох буюу хөөлгөх хөрөнгө

итгэлт ●●● [тэ.н] итгэл бүхий, үнэнч, шударга;

исгэ- II.10.4 ●●○ [үй.ү] исгэлэн болгох, исэг ~ шавь, ~ нөхөр

хийх

итгэлцүүр I.5.4 ●○○ [ж.н] тоон илэрхийлэлд

исгэл I.1.4 ●○○ [ж.н] юмыг исгэх хөрөнгө, үржүүлэгч тоо

таргийн ~

итгэлцэл I.17.4 ●●○ [ж.н] харилцан бие

исгэлт I.3.4 ●○○ [ж.н] исгэх үйлийн үр дүнг биедээ итгэх сэтгэл

заасан нэр

итгэмж I.4.4 ●○○ [ж.н] итгэх найдлага, ~

исгэлэн ●●● [тэ.н] идээ ундааны хүчиллэг муутай

амт, ~ тараг

итгэмжил- II.11.4 ●●● [үй.ү] итгэл найдлага

исгэлэндүү ●●○ [тэ.н] исгэлэн байрын

хүлээлгэх

исгэмэл ●○○ [тэ.н] нэгэнт исгэсэн байдал

итгэмжит ●●○ [тэ.н] итгэмж бүхий, итгэлт; ~

исгэр- II.5.4 ●●○ [үй.ү] шүдний завсраар сайд

үлээн дуугарах

итгэмжлэгч I.4.4 ●○○ [ж.н] итгэмж хүлээсэн

исгэр- II.5.4 ●●○ [үй.ү] салхи шуугин дуугарах

этгээд

исгэрэл I.17.4 ●○○ [ж.н] исгэрэх үйлийн нэр

итгэмжлэл I.1.4 ●○○ [ж.н] итгэмжлэх үйлийн

исгэрэлт I.3.4 ●○○ [ж.н] исгэрэх үйлийн үр нэр, ~ олгох

дүнг заасан нэр, исгэрээ

итгэмтгий ●●○ [тэ.н] амархан итгэдэг, гэнэн

исгэрээ I.12.4 ●○○ [ж.н] уруул, шүдний цайлган

завсраар хийг хүчтэй үлээж гаргах, аялах итгэмхий ●○○ [тэ.н] итгэхдээ хурдан

авиа

итэм I.17.4 ●○○ (амь.) [ж.н] тэжээвэр бяруу

исгэрээн I.2.4 ●○○ [ж.н] исгэрэх чимээ

их ●●● [тэ.н] хэмжээ том, илүү, давуу; баян

исгэрээч ●○○ [тэ.н] аялгуулан исгэрэгч

элбэг

исгэрээчин I.20.4 ●○○ [ж.н] исгэрээч, исгэрэх ихдүүн ●○○ [тэ.н] бага зэрэг ихэдсэн

урлаг эзэмшсэн хүн

байдалтай

176

177

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

ихдэлт I.3.4 ●●○ [ж.н] ихдэх үйлийн үр дүнг ичгүүр I.5.4 ●●● [ж.н] ичих үйлийн нэр, ~

заасан нэр

сонжуургүй

ихмэд ●○○ [тэ.н] ууган, ахмад

ичгүүргүйд- II.6.4 ●○○ [үй.ү] ичгүүргүй болох,

ихжээр ●○○ [тэ.н] наснаасаа ахимаг, залуу

ичгүүрээ алдах

ихсэл I.1.4 ●●○ [ж.н] ихсэх үйлийн нэр

ичгүүрт ●○○ [тэ.н] ичгүүртэй, сэтгэл зовмоор

ихсэлт I.3.4 ●●○ [ж.н] ихсэх үйлийн үр дүнг ичгүүртэн I.20.4 ●○○ [ж.н] ичгүүрт этгээд

заасан нэр, ихсэх үйлийн хувь байдал

ичгэвтэр ●●○ [тэ.н] ичгүүр бүхий, ичмээр

ихт ●○○ [тэ.н] их бүхий

ичдэс I.9.4 ●○○ [ж.н] ичгүүр, ичих сэтгэл

ихэвтэр ●○○ [тэ.н] их, ихээхэн

ичиг ●●○ [а.ө] ичвээс зохилтой хэмээн

ихэвчил- II.11.4 ●○○ [үй.ү] ихэнхийг бүтээж шоолох аялга, ~ ~ гэх

дуусгах, ихэнхийг хамрах

ичиглэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] ичиг ичиг хэмээн

ихэвчлэн ●●○ (баймж.) [үй.ү] юмны гол дооглох

төлөв, дийлэнх хувь, голдуу, ихэнхдээ

ичил- II.11.4 ●○○ [үй.ү] өт шавж арзалзах

ихэд- II.15.4 ●●● [үй.ү] их болох

ичилж ●○○ [тэ.н] өт шавж арзганах байдал

ихэд ●●○ [тэ.н] ихээхэн, үлэмжхэн, ~ хичээх, ичимдэг I.21.4 ●●○ [ж.н] бэлгэ эрхтний

~ баясах

эерүүлсэн дуудлага

ихэл I.17.4 ●●○ [ж.н] хэлбэр дүр морин хуур ичимдэг ●○○ [тэ.н] нэн ичингүй зантай

адил, баруун монголчуудын хуур хөгжим

ичимтгий ●○○ [тэ.н] ичих, ичингүйрэхдээ

ихэлд- II.7.4 ●●○ [үй.ү] ихэл хөгжмөөр тоглох

амархан

ихэмсүү ●●○ [тэ.н] ихэмсэг, биеэ тоосон ичимхий ●●● [тэ.н] ичихдээ хялбар, амархан

маягтай

гирвэшдэг

ихэмсэг ●●○ [тэ.н] бардам, хөөрүү ичимхийд- II.6.4 ●○○ [үй.ү] ичимхий болох

байдалтай; ~ төрх, ~ зан

ичимхийдүү ●○○ [тэ.н] ичимхий байрын

ихэмсэгдүү ●○○ [тэ.н] ихэмсэг байрын

ичимхийр- II.5.4 ●○○ [үй.ү] ичимхий байдал

ихэмсэглэ- II.10.4 ●●○ [үй.ү] ихэмсэг зан гаргах

байдал гаргах

ичингүй ●○○ [тэ.н] бага зэрэг ичих байдалтай

ихэнх ●●○ [тэ.н] дийлэнх, олонх

ичингүйр- II.5.4 ●●○ [үй.ү] ичингүй байдал

ихэнхдээ ●●○ (баймж.) [тэ.н] ихэнх бүхий, гаргах

ихэнх төлөв

ичингүйрэл I.17.4 ●○○ [ж.н] ичингүйрэх

ихэр ●●● [тэ.н] юмны адил, ижил, хос; ~ үйлийн нэр

хүүхэд, ~ юм шиг

ичир I.21.4 ●○○ [ж.н] ичгүүр, сонжуур

ихэр I.21.4 ●○○ (урга.) [ж.н] ~ өвс, шувуун ичмэл ●●○ [тэ.н] далд, нууц, нуугдмал; ~

зангуу

амьтад

ихэрлэ- II.10.4 ●●● [үй.ү] ихэр төрөх, хурга ~

ичрэг I.5.4 ●○○ [ж.н] хүний нууц орны

ихэрх- II.7.4 ●●○ [үй.ү] их зан гаргах, биеэ хүндэтгэл нэр

ихэд бодох

ичээ I.12.4 ●●○ [ж.н] зарим амьтны өвлийн

ихэрхүү ●●○ [тэ.н] ихэрхэх бардам зан оромж, баавгайн ~

байдалтай

И

ичээл- II.4.4 ●●○ [үй.ү] ичээндээ орох

ихэрхэг ●○○ [тэ.н] ихэрхэх зантай, ичээмэл ●○○ [тэ.н] ичээндээ байгаа

тоомсоргүй, дээрэнгүй зантай

иш I.4.4 ●●● [ж.н] юмны бариул, хутганы ~

ихэрхэл I.17.4 ●○○ [ж.н] ихэрхэх үйлийн нэр

иш ●●○ [а.ө] хөөрхийлөх аялга

ихэс I.21.4 ●●● [ж.н] эхийн умай дахь ургийн иш I.4.4 ●○○ (шаш.) [ж.н] зурхайн ёсны

тэжээлээр бий болсон түр зуурын бүрхэвч жилийн өнгө

эрхтэн

ишгүйд- II.6.4 ●○○ [үй.ү] юманд иш бариул

ихэс I.21.4 ●●○ [ж.н] дээд тушаалтан; өвгөд үгүй байх, иш бариул хэрэгтэй болох

настан, ~ дээдэс

ишиг I.26.4 ●●● (амь.) [ж.н] ямаа, янгир зэрэг

ихэс- II.15.4 ●○○ [үй.ү] их болох

амьтны үр төл

ихэсгүүр I.5.4 ●○○ [ж.н] ихэсгэх хэрэгсэл

ишиглэ- II.10.4 ●●● [үй.ү] ишиг гаргах

ихэсгэл I.1.4 ●●○ [ж.н] ихэсгэх үйлийн нэр, ишид- II.15.4 ●●○ [үй.ү] ишнээс нь барих;

ихэсгэх арга маяг, ~ багасгал

ишээр үйлдэх

ихэтгэл I.1.4 ●●○ [ж.н] ихэтгэх үйлийн нэр

ишил- II.11.4 ●●● [үй.ү] иш бариул хийх, сүх ~

ихээр ●○○ [тэ.н] дээгүүр зантай, ихэмсэг

ишинцэр I.21.4 ●○○ (урга.) [ж.н] үрт ургамлын

ихээрх- II.7.4 ●○○ [үй.ү] ихэрхэх

хөврөл дэх ишийн үүсвэр

ихээрхэл I.17.4 ●○○ [ж.н] ихээрхэх үйлийн ишит- II.15.4 ●○○ [үй.ү] өвс, ургамлын иш

нэр

урган гарах

ич ●○○ [тэ.н] солгой гэдэгтэй эсрэгцсэн утга; ишит ●○○ [тэ.н] иш бариул бүхий; иш нуруу

зөв этгээд, баруун тал; санаа явдал нэг

бүхий

ич- II.8.4 ●●● [үй.ү] нэрэлхэж гирвэших, ишлэг ●○○ [тэ.н] иш маягтай, иш сайтай

сэтгэл зовох

ишрэг I.5.4 ●○○ (урга.) [ж.н] нэгэн зүйл мод

ич- II.8.4 ●●○ [үй.ү] амьтад ичээндээ орох

176

177

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

К

казах I.3.1 ●●● [ж.н] Монгол улсын түрэг хэлт

угсаатны бүлэг

К

178

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

лавдал- II.11.1 ●○○ [үй.ү] юмны уг туйлыг

олж мэдэх

лавдар- II.12.1 ●○○ [үй.ү] ихэд урагдах,

навтрах

Л

лавдар ●○○ [тэ.н] ~ савдар

лавдуу ●○○ [тэ.н] лав байрын

лавдуу ●○○ [тэ.н] хашир, томоотой, даруу

зантай

л ●●○ [баймж.] салган онцлох утгатай баймж, лавдуун ●○○ [тэ.н] үнэн магад, бат чанга

ах ~ ирлээ

лавир I.5.1 ●○○ (шаш.) [ж.н] бурхны өмнүүр

лаа I.12.1 ●●● [ж.н] тосоор хийсэн гэрэл унжуулан өлгөх чимэг

гаргагч

лавла- II.10.1 ●●● [үй.ү] асууж магадлах,

лаа ●○○ [а.ө] бохир заваанаас сэжиглэх лавтай баттай болгох

утгатай аялга

лавла- II.10.1 ●○○ [үй.ү] бугласан идээг

лаав I.1.1 ●○○ [ж.н] галт уулын хайлмал хагалах, нимгэн юмыг цоолох

чулуулаг

лавлаа ●○○ [тэ.н] лавлах зантай, лавлан

лаагалт- II.7.1 ●○○ [үй.ү] өтгөн, заваан асуумтгай

байдалтай болох

лавлагаа I.12.1 ●●● [ж.н] лавлах үйлийн нэр,

лаагуу ●○○ [тэ.н] зуурмаг өтгөн, лагшим

~ өгөх

лаагуу I.12.1 ●○○ (амь.) [ж.н] хусуур лавлал I.1.1 ●○○ [ж.н] лавлагаа

хэлбэртэй нэг зүйл шавж

лавламж I.4.1 ●○○ [ж.н] ~ болгох

лаагууд- II.6.1 ●○○ [үй.ү] лаагуу болох

лавлах I.3.1 ●●● [ж.н] мэдээлэл өгөх ном

лаагуун ●○○ [тэ.н] лаагуу, өтгөн

сэтгүүл, мэдээлэх товчоо, утасны ~, ~ баримт

лаагуут- II.6.1 ●○○ [үй.ү] лаагуу болох

лавмаг I.6.1 ●○○ [ж.н] хэрэгцээний зүйл хийх

лаад- II.6.1 ●●○ [үй.ү] лаа түрхэх, лаагаар сав, эд

өнгөлөх, шал ~

лаврин I.16.1 ●○○ (шаш.) [ж.н] хутагт

лаажуу I.12.1 ●○○ (урга.) [ж.н] нэг зүйл хувилгаад лам нарын суух орд байшин

чинжүү

лавс I.3.1 ●○○ [ж.н] малгайлан орох цасны

лааз I.9.1 ●●● [ж.н] нимгэн төмөр сав, усны ~

сэвсгэр том ширхэг

лаазал- II.11.1 ●●● [үй.ү] лаазанд хийх

лавс- II.7.1 ●●○ [үй.ү] цас орох, цас

лаасаг I.22.1 ●○○ [ж.н] нэгэн зүйлийн гялгар малгайлан орох

бөс

лавсаа I.12.1 ●○○ [ж.н] лавсан орсон цас

лаахай I.15.1 ●○○ [ж.н] тулгасан найдлага

лавсал- II.11.1 ●○○ [үй.ү] цас малгайлан орох

лаахайд- II.6.1 ●○○ [үй.ү] юмыг хэт найдан лавсга ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

тулгах

лавсгана I.18.1 ●○○ (урга.) [ж.н] усны

лаахайл- II.4.1 ●○○ [үй.ү] юмыг найдаж шувууны тэжээл болдог олон наст өвс

тулгах

лавсгар ●○○ [тэ.н] навсгар

лаахгар ●○○ [тэ.н] балхгар бүдүүн

лавтайяа ●○○ (баймж.) [тэ.н] лавтайгаар,

лаахгардуу ●○○ [тэ.н] лаахгар байрын

үнэхээр

лав I.1.1 ●●○ [ж.н] цавуу шиг наалданги зүйл, лавтал- II.11.1 ●○○ [үй.ү] лавлан магадлах

лац ~

лавталз- II.7.1 ●○○ [үй.ү] лавтгар юмны байн

лав I.1.1 ●●○ [ж.н] лаа хийх тослог эд; ~ тос: байн хөдлөх

ургамлын тос

лавтан ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

лав ●●○ [тэ.н] гарцаагүй, найдвартай, лавтар- II.12.1 ●○○ [үй.ү] навтрах, салбарах

баталгаатай; бат бөх, гүн гүнзгий

лавтар ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

Л

лав ●○○ [а.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх: ховдоглон лавтгана- II.10.1 ●○○ [үй.ү] лавтгар юмны

үмхлэх

үргэлжлэн хөдлөх

лаваа I.12.1 ●○○ (амь.) [ж.н] нэг зүйл цагаан лавтгар ●○○ [тэ.н] навтгар, салбагар

хорхой

лавтгардуу ●○○ [тэ.н] лавтгар байрын

лавай I.15.1 ●●● (амь.) [ж.н] далайн дунгийн лавх I.9.1 ●○○ [ж.н] нумын зэв сум агуулах

хүндэтгэл нэр

дүгрэг хэлбэртэй арьсан сав

лавай I.15.1 ●○○ (урга.) [ж.н] үндэс ба иш нь лавх I.9.1 ●○○ (амь.) [ж.н] намрын цагаар

эмд орох нэг зүйл ургамал

голд унах нэг зүйл цагаан хорхой

лавайч I.4.1 ●○○ [ж.н] лавай үлээх хүн

лавш- II.9.1 ●○○ [үй.ү] давхарлан ширж оёх,

лавар- II.12.1 ●○○ [үй.ү] буглаа хагарах, логших

зөөлөн эд цоорох

лавш- II.9.1 ●○○ [үй.ү] амьтны ховдоглон

лавд- II.7.1 ●●○ [үй.ү] гүн, лав болох

идэх, нохой ~

лавд- II.7.1 ●○○ [үй.ү] лав түрхэх

лавшаа I.12.1 ●●● [ж.н] гурилтай шөл

лавдал I.17.1 ●○○ (урга.) [ж.н] хув мэт шар лавшаа ●○○ [тэ.н] лавшин идэмтгий, ~ хурга;

өнгөтэй цэцэг

дэмий ярих дуртай, ~ хүн

179

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

лавшиг I.22.1 ●○○ [ж.н] лам хүний дээл, лагшин I.16.1 ●●● [ж.н] биеийн хүндэтгэл

дээлийн хүндэтгэл нэр

нэр, ~ тунгалаг

лавшига I.18.1 ●○○ (урга.) [ж.н] нэг зүйл олон лад I.3.1 ●○○ [ж.н] бүдүүн нэхээстэй нэг зүйл

наст өвс

чисчүү

лавшир- II.12.1 ●○○ [үй.ү] аажмаар лав гүн лад ●○○ [д.д.ү] яз, ~ дарах, ~ тавих

болох, гүнзгийрэх; өвчин хүндрэх

ладар- II.12.1 ●○○ [үй.ү] их ан цав гарах

лавшруулал I.17.1 ●○○ [ж.н] лавшруулах ладуу I.12.1 ●○○ [ж.н] эрс буурцаг, тогтуус,

үйлийн нэр

бор суйх зэргээр хийсэн холимог идээ

лаг ●●● [тэ.н] өтгөн лаагалдсан, зууралдсан, лазагна- II.10.1 ●●○ [үй.ү] лазан байдал

~ хоол, ~ шавар

гаргах, залхуурах

лаг I.6.1 ●○○ [ж.н] зуун мянга, бум

лазан ●●● [тэ.н] залхуу, хойрго

лаг I.6.1 ●○○ (амь.) [ж.н] нэг зүйл яст мэлхий

лазант- II.7.1 ●●○ [үй.ү] залхуу хойрго байдал

лаг I.6.1 ●○○ (амь.) [ж.н] нэг зүйл далайн гаргах

загас

лай I.15.1 ●●● [ж.н] уршиг, ланчиг, үйл ~

лаг ●○○ [а.д.ү] ~ ~ инээх

лай I.15.1 ●○○ [ж.н] хог буртаг, лаг

лаг ●○○ [д.д.ү] ~ хийх, ~ гэх

лайвар- II.12.1 ●○○ [үй.ү] амь тэмцэх,

лага I.18.1 ●○○ (амь.) [ж.н] цох мэт нэг зүйл цухалдах

шавж

лайд- II.6.1 ●○○ [үй.ү] худгийн шавар буртгийг

лага I.18.1 ●○○ [ж.н] хүний толгойд гарах нэг цэвэрлэх

зүйл яр

лайд- II.6.1 ●○○ [үй.ү] буруугаа бусдад

лага- II.10.1 ●○○ [үй.ү] шавартай газраар нялзайх

шигдэн явах

лайдаа I.12.1 ●○○ [ж.н] худаг лайдах багаж

лага- II.10.1 ●○○ [үй.ү] ховдог хүний идэх

лайдаа ●○○ [тэ.н] эв дүйгүй, болхи

лагаа I.12.1 ●○○ [ж.н] лагах үйлийн нэр

лайдгар ●○○ [тэ.н] бие нүсэр, хөдөлгөөн

лагар I.5.1 ●○○ (урга.) [ж.н] ~ шош, дэлүүн болхи

шош

лайдгард- II.7.1 ●○○ [үй.ү] лайдгар болох

лагдгар ●○○ [тэ.н] лаглагар, ~ бүдүүн, ~ лайдуу ●○○ [тэ.н] лайдгар байрын

гахай

лайж I.4.1 ●○○ (урга.) [ж.н] бөмбөгөн нум мэт

лагдгардуу ●○○ [тэ.н] лагдгар байрын

хэлбэртэй нэг зүйл жимс

лаглагана- II.10.1 ●○○ [үй.ү] лаглагар юмны лайл- II.4.1 ●○○ [үй.ү] худаг лайдах

үргэлжлэн хөдлөх; хөдөлж ядах, лазагнах

лайр I.5.1 ●○○ [ж.н] хөрсний ногоон, цэнхэр

лаглагар ●○○ [тэ.н] бүдүүн лахгар

өнгийн тодорхой бүтэцгүй давхарга

лаглагард- II.7.1 ●○○ [үй.ү] лаглагар болох

лайт- II.6.1 ●○○ [үй.ү] лай ланчигтай болох

лаглагардуу ●○○ [тэ.н] лаглагар маягийн

лайчин I.16.1 ●○○ (шаш.) [ж.н] бөө онгод

лаглай- II.1.1 ●●● [үй.ү] лаглагар болох

оршигч

лагс ●●○ [тэ.н] хүнд нүсэр, ~ хүүхэд, ~ бие

лалапүд I.3.4 ●○○ (урга.) [ж.н] бадган өвчнийг

лагсал- II.11.1 ●○○ [үй.ү] хүндийн төвөө дарах эмийн ургамал, хөшигт үр

алдаж ойчих

лалигар ●○○ [тэ.н] лалийсан байдалтай

лагсалз- II.7.1 ●○○ [үй.ү] байн байн лагсганах

лалхгар ●○○ [тэ.н] бие хүндэрч, залхуу

лагсан ●○○ [тэ.н] лагсгар

хүрсэн байдалтай

лагсар- II.12.1 ●○○ [үй.ү] лагс болох

лам I.1.1 ●●● (шаш.) [ж.н] шашны эрдэм

лагсгана- II.10.1 ●○○ [үй.ү] лагсгар юмны ном, номлол, бясалгалаар гүн гүнзгий хувраг,

үргэлжлэн хөдлөх

ламын шашны санваар сахисан хүн

Л лагсгар ●○○ [тэ.н] лагс, биеийн жин ихтэй, ламарх- II.7.1 ●○○ [үй.ү] ламын шинж байдал

хүнд

гаргах

лагсгард- II.7.1 ●○○ [үй.ү] лагсгар болох

ламархуу ●○○ [тэ.н] лам шинжтэй

лагт- II.7.1 ●○○ [үй.ү] лаг болох

ламбугай I.15.1 ●○○ (шаш.) [ж.н] лам авгай

лагуй I.15.1 ●○○ [ж.н] гэлэн хүний номт дээл

хэмээх үгийн нийлэмж буюу ламыг хүндэтгэх

лагуу I.12.1 ●○○ (амь.) [ж.н] нэгэн зүйл дуудлага

хорхой

ламд- II.7.1 ●●● [үй.ү] ламын үйл хийх; ламд

лагчаа I.30.1 ●○○ [то.н] бум, арван түм

үзүүлэх, даатгах

лагш- II.9.1 ●○○ [үй.ү] идээ унд өтгөрч багших

ламт- II.7.1 ●○○ [үй.ү] хийдийн хурлын үйлийг

лагш- II.9.1 ●○○ [үй.ү] лаг мэт шинжтэй тэргүүлэн гүйцэтгэх

болох, наалданги болох; шавар ~

ламтан I.20.1 ●●● (шаш.) [ж.н] ламын

лагш- II.9.1 ●○○ [үй.ү] нялуун нуршуу ярих

хүндэтгэл дуудлага, гэгээн ~

лагшаа I.12.1 ●○○ (амь.) [ж.н] далайд орших ламхай I.15.1 ●●● (шаш.) [ж.н] бяцхан ламын

хайрсгүй загас

хүндэтгэл нэр

лагшил- II.11.1 ●○○ [үй.ү] лав, гүнзгий болох

лан I.16.1 ●●● [ж.н] хүндийн хэмжээ, жингийн

лагшим ●○○ [тэ.н] маш наалдамтгай, аравны нэг хувь

унжралдсан, зунгааралдсан байдал

лан I.16.1 ●○○ (урга.) [ж.н] цахирмаа цэцэг

180

181

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

лан I.16.1 ●○○ (амь.) [ж.н] тахианы төрлийн лимбар I.5.1 ●○○ (амь.) [ж.н] нэг зүйлийн бар

нэг зүйл шувуу

лимбэ I.25.4 ●●● [ж.н] хулсаар хийх нэг зүйл

лангис I.5.1 ●○○ (амь.) [ж.н] нэг зүйл малар, үлээвэр хөгжим

цогондой

лимбэд- II.6.4 ●●● [үй.ү] лимбэ үлээх

ланжгар ●○○ [тэ.н] том бүдүүн

лимбэрхүү ●○○ [тэ.н] лимбэтэй төстэй

ланз I.3.1 ●○○ [ж.н] монгол адууны тамга

лимбэч ●○○ [тэ.н] лимбэдэхдээ чадамгай

лантай- II.1.1 ●○○ [үй.ү] алив юмс толгой, лимбэчин I.20.4 ●○○ [ж.н] лимбэ үлээх

үзүүр хэсгээрээ бандайх, лантгар болох

хөгжимчин

ланталз- II.7.1 ●○○ [үй.ү] байн байн лин I.16.4 ●○○ [ж.н] нэг зүйл нимгэн торго,

лантганан хөдлөх

линс

лантан I.16.1 ●○○ [ж.н] хувилахуйн ухааны лис I.3.4 ●●○ (урга.) [ж.н] нэгэн зүйл жимсний

махбод

мод, лисээ, чавга

лантар ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

лислэг I.5.4 ●○○ (урга.) [ж.н] иш, навч болон

лантга ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

цэцгийн түрүү нь эмд орох олон наст өвс

лантгана- II.10.1 ●○○ [үй.ү] лантгар юмны лисээ I.12.4 ●○○ (урга.) [ж.н] гүйлс мэт иштэй

үргэлжлэн хөдлөх

нэг зүйл жимсний мод, түүний жимс

лантгар ●○○ [тэ.н] юмны толгой, үзүүр орой лит I.3.4 ●○○ [ж.н] цаг тооны бичиг

хэсэг нь бүдүүн, том байдал

личин I.16.4 ●○○ [ж.н] хар тос

лантгард- II.7.1 ●○○ [үй.ү] лантгар болох

лиш I.4.4 ●●○ (урга.) [ж.н] хадаасан хэлбэрт

лантгардуу ●○○ [тэ.н] лантгар байрын

нэгэн зүйл ургамлын үр, голт бор

лантуу I.12.1 ●●● [ж.н] юм цохиж давтах лишлэг I.5.4 ●○○ (урга.) [ж.н] уруул

багаж

хэлбэртийн язгуурын олон наст ургамал, бор

лантууд- II.6.1 ●○○ [үй.ү] лантуугаар цохих

жирүг

ланчиг I.22.1 ●○○ [ж.н] гай барцад, уршиг ловил I.1.2 ●○○ (урга.) [ж.н] халуун оронд

чирэгдэл

ургадаг хонхтон овгийн өвслөг, сөөглөг

ларжаа ●○○ [тэ.н] үнэрхэх байдал; маяг ургамал

намба гарган их дүр эсгэх байдал

ловолс I.5.2 ●○○ (урга.) [ж.н] чоно хортон

ларжаал- II.4.1 ●○○ [үй.ү] ларжаа гаргах, овгийн олон наст сөөглөг ургамал

ямбалах, үнэрхэх

ловон I.16.2 ●●○ (шаш.) [ж.н] хурал номын

ларжаар- II.5.1 ●○○ [үй.ү] ларжаа болох

үйлийг эрхлэх хүн, ~ лам

ларжаарх- II.7.1 ●○○ [үй.ү] ямбархан ловуу I.12.1 ●○○ (амь.) [ж.н] бие жижиг нэг

сортоолох

зүйл бялзуухай

ларжаат- II.6.1 ●○○ [үй.ү] ларжаатай болох

ловх I.3.2 ●○○ [ж.н] усархаг хөрстэй,

лас I.3.1 ●○○ [ж.н] нунтаг зүйлийн шигшүүр

тариаланд тохиромжгүй газар

ласад- II.15.1 ●○○ [үй.ү] ласаар шигших

ловхот- II.15.2 ●○○ [үй.ү] газарт ловх бий

ласал- II.11.1 ●○○ [үй.ү] ласдах

болох

лат I.3.1 ●○○ [ж.н] нэг зүйл идээ, ладуу

ловч I.32.2 ●○○ [ж.н] хуяг, халхлах өмсгөл

лах I.3.1 ●○○ (амь.) [ж.н] толгой хамшгар, ловчил- II.11.2 ●○○ [үй.ү] ловч өмсөх

сүүл шувтан, хайрсгүй загас

ловшир- II.12.2 ●○○ [үй.ү] новшрох, хог новш

лах I.3.1 ●○○ [ж.н] гувчуур өөшний хоёр талд их болох

уях мод

лог I.6.2 ●○○ [ж.н] алт, мөнгө хайлах тогоо;

лах I.3.1 ●○○ [ж.н] лаг шавар

хог новш

лахан ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

логлогор ●○○ [тэ.н] лохгор, бандгар бүдүүн,

лахга ●○○ [д.д.ү] ~ хийх, ~ гэх

луглагар

лахгар ●○○ [тэ.н] бүдүүн, нүсэр том

логлогорд- II.7.2 ●○○ [үй.ү] логлогор болох

Л

лахгард- II.7.1 ●○○ [үй.ү] лахгар болох

логлой- II.1.2 ●○○ [үй.ү] лохойх, логлогор

лахгардуу ●○○ [тэ.н] лахгар байрын

болох

лац I.9.1 ●○○ [ж.н] битүүмжлэхэд наалдуулах логоо I.12.2 ●○○ [ж.н] алт мөнгө хийж,

эд, ~ тавих

хайлуулах сав

лац I.9.1 ●○○ [ж.н] модны давирхайгаар логсуу I.12.1 ●○○ [ж.н] хэрэг явдлын

найруулсан эд

будилаан, яршиг төвөг

лацад- II.15.1 ●○○ [үй.ү] лац тавьж юмыг логсуул- II.4.1 ●○○ [үй.ү] логсуу гаргах

битүүмжлэх, хаах

логсуур- II.5.1 ●○○ [үй.ү] будилаантах,

лашгар ●○○ [тэ.н] лантгар, бүдүүн, тарган

ээдрээтэх

лашгардуу ●○○ [тэ.н] лашгар байрын

логтор ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

лиг I.5.4 ●○○ (урга.) [ж.н] навчит мод, шар логш I.4.2 ●○○ [ж.н] гахайн хэвтэш

царс

логш- II.9.2 ●○○ [үй.ү] давхар ширж оёх

лийр I.5.4 ●●○ (урга.) [ж.н] саргай цэцгийн логшоо I.12.2 ●○○ [ж.н] ширж оёсон оёос

язгуурын жимсний мод, түүний амтат жимс

логшоос I.9.2 ●○○ [ж.н] логшиж оёсон оёдол

лийрэрхүү ●○○ [тэ.н] лийр мэт хэлбэртэй

лой- II.1.2 ●●○ [үй.ү] бүтэлгүйтэх, арчаа

180

181

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

унхиагүй байх

лугшилт I.3.1 ●●● [ж.н] лугших үйлийн үр

лоймол ●○○ [тэ.н] унхиагүй бүтэлгүй, арчаа дүнг заасан нэр, судасны ~

муутай, унжийж урвайсан

лугшмал ●○○ [тэ.н] лугшаа, лугшуун

лол I.1.2 ●○○ (урга.) [ж.н] шар өнгөтэй, хавар лугшуун ●○○ [тэ.н] лугшиж байдаг, хүчтэй

цэцэглэдэг ургамал

лугшдаг

лолой I.15.2 ●○○ [ж.н] гахайн шагай

лужгар ●○○ [тэ.н] бат бэх, суурьтай

лондгор ●○○ [тэ.н] лийр хэлбэртэй түнтгэр

лужгард- II.7.1 ●○○ [үй.ү] лужгар болох

лонх I.9.2 ●●● [ж.н] шингэн зүйл агуулах лужигна- II.10.1 ●○○ [үй.ү] бүдүүн их дуу

жижиг амсартай, нарийн хүзүүтэй шавар гарах; нужигнах

болон шилэн сав

лужир ●○○ [тэ.н] бүдүүн хадуун

лонхгор ●○○ [тэ.н] цүдгэр, цүрдгэр

луйвар I.21.1 ●●● [ж.н] булхай, заль мэх;

лонхгорд- II.7.2 ●○○ [үй.ү] лонхгор болох

гүжир, гүтгэлэг, гөр

лонхол- II.11.2 ●○○ [үй.ү] лонхонд хийх, луйвард- II.7.1 ●●● [үй.ү] мэхэлж гүжирлэн

агуулах

авах

лонхонцор I.21.2 ●○○ [ж.н] лонх аятай юм, луйвардал I.17.1 ●○○ [ж.н] луйвардах

лонхыг орлох чанаргүй эд

үйлийн нэр

лоовууз I.9.1 ●●● [ж.н] нэг зүйл үстэй малгай

луйварч ●○○ [тэ.н] луйвардах зантай

лоозогно- II.10.2 ●○○ [үй.ү] лоозон тавих, луйварчин I.20.1 ●●● [ж.н] бусдын юмыг

лоозонгоор сүржигнэх

гүжирлэн булаагч этгээд

лоозон I.16.2 ●●● [ж.н] уриа ~

лундаа I.12.1 ●●● [ж.н] хийморь, цог золбоо,

лоолой ●●● [а.ө] гахайг дуудах аялга

сүр сүлд

лооль I.23.2 ●●● (урга.) [ж.н] хүнсний ногоо, лундгар ●○○ [тэ.н] том, тарган

улаан ~

лунжгар ●○○ [тэ.н] хэт том, лужир

лоом I.26.2 ●●● [ж.н] газар ухахад зориулсан луниг ●○○ [тэ.н] балтгар, зузаан том

төмөр зэвсэг, царил

лунсуй I.15.1 ●○○ [ж.н] тариа тэжээл

лоомь I.23.2 ●○○ (урга.) [ж.н] бүгнэж идүүлэхгүйн тулд малын хошуунд нь зүүх тор

хөгширсөн тутарга амуу

лунсуйл- II.4.1 ●○○ [үй.ү] лунсуй зүүх,

лоосуу I.12.1 ●○○ [ж.н] булхай, үл бүтэх торомтоглох, үхэр ~, илжиг ~

явдал, болохгүй зүйл; логсуу

лус I.3.1 ●●● [ж.н] газар дэлхий, уул усны

лоотуу I.12.1 ●○○ [ж.н] тэмээний тохмын урд эзэд, ~ савдаг, ~ын дагина

дахь сур

лут ●●● [тэ.н] бат бэх; агуу их

лоржуу I.30.1 ●○○ [ж.н] үлгэрт үг

луу I.12.1 ●●● (амь.) [ж.н] арван хоёр жилийн

лохгор ●○○ [тэ.н] тарган, бүдүүн

тав дахь нь

лохгорд- II.7.2 ●○○ [үй.ү] лохгор болох

лууван I.16.1 ●●● (урга.) [ж.н] хүнсний ногоо,

лохгордуу ●○○ [тэ.н] лохгор байрын

улаан ~, шар ~, цагаан ~

лошго I.18.2 ●○○ (урга.) [ж.н] сарнай цэцэгтэн лууванлаг ●○○ [тэ.н] лууван шиг хэлбэртэй

овгийн олон наст өвс, тогоруу өвс

луугар I.5.1 ●○○ [ж.н] гол зам, аян жингийн

лөднө I.18.3 ●○○ (амь.) [ж.н] бөднийн зам

ангаахай

луугар ●○○ [тэ.н] хүнд нүсэр, ~ наймаа, ~

лөө ●○○ [а.ө] ~ ~ , лөөлий

тэрэг

лөөлгөр ●○○ [тэ.н] өөвгөр, үзэмжгүй

луугарла- II.10.1 ●○○ [үй.ү] луугар аян хийх

лөөлий ●○○ [а.ө] бүтэхгүй юм болох, завхрах луугарчин I.20.1 ●○○ [ж.н] луугар наймаа

зэрэгт халаглах аялга, лөөлөө

хийдэг хүн, луугар жин тээгч

Л лувил I.1.1 ●○○ (урга.) [ж.н] эмийн найрлагад луудан I.16.1 ●○○ [ж.н] бүдүүлэг нэхсэн

орох нэг зүйл олон наст өвс, загасан сүүлт зузаавтар бөс бараа

цэцэг

луужин I.16.1 ●●○ [ж.н] зүг чиг заагуур

лувхий- II.1.4 ●○○ [үй.ү] айхтар бүгчим, лууль I.23.1 ●○○ (урга.) [ж.н] олон наст

амьсгалах аргагүй болох

өвслөг ургамал, нэг зүйлийн шарилж

луг ●○○ [а.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

луус I.9.1 ●●○ (амь.) [ж.н] илжиг гүү хоёрын

лугжгар ●○○ [тэ.н] том, тарган

үр төл, хачир

луглагар ●○○ [тэ.н] тарган, бүдүүн, ~ эр

луут ●○○ [тэ.н] лууны дүрс бүхий, ~ магнаг

луглагард- II.7.1 ●○○ [үй.ү] луглагар болох

луух I.3.1 ●○○ (амь.) [ж.н] нэг зүйл загас, лах

луглагардуу ●○○ [тэ.н] лухгар байрын

луучин I.16.1 ●○○ [ж.н] нэг зүйл зуны гутал

луглай- II.1.1 ●○○ [үй.ү] луглагар болох

лухай- II.1.1 ●○○ [үй.ү] лухгар болох

лугчин I.20.1 ●○○ (урга.) [ж.н] согсоолж лухгар ●○○ [тэ.н] том тарган

ургамал

лухгард- II.7.1 ●○○ [үй.ү] лухгар болох

лугш- II.9.1 ●●● [үй.ү] судас дэлсэх, идээ лухгардуу ●○○ [тэ.н] лухгар байрын

буглаа чинэрч өвдөх

лүв ●○○ [а.д.ү] амьсгал битүүрмээр бүгчим

лугшаа I.12.1 ●●● [ж.н] лугших үйлийн нэр

халуун байдал

лугшил I.17.1 ●○○ [ж.н] лугшаа, зүрхний ~

лүвч I.4.4 ●○○ [ж.н] өвч хуяг

182

183

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

лүвчил- II.11.4 ●○○ [үй.ү] өвч бүрэн болох

лэврэл I.1.4 ●○○ [ж.н] илэрч лэвэрсэн явдал,

лүвчтэн ●○○ [тэ.н] лүвч бүхий; өвч хуяг, үзэгдэл

дуулга бүхий

лэвш- II.9.4 ●○○ [үй.ү] лэврэх янз орох

лүг ●○○ [а.д.ү] байн байн лугших, ~ ~ хийх, лэвэл- II.11.4 ●○○ [үй.ү] цоолох, задлах

~ ~ гэх

лэвэр- II.12.4 ●○○ [үй.ү] идээт яр хагарах;

лүгва I.30.1 ●○○ (урга.) [ж.н] ~ цэцэг, хулганын зөөлөн юм цоорох

сүүл

лэвэр- II.12.4 ●○○ [үй.ү] далд муу хэрэг илрэх

лүглий- II.1.4 ●○○ [үй.ү] хүнд юмны унахад лэг ●○○ [тэ.н] ~ бөхтэй тэмээ, унанги бөхтэй

гарах чимээ

тэмээ

лүглэгэр ●○○ [тэ.н] элбэг том, лухгар, ~ дээл

лэглий- II.1.4 ●○○ [үй.ү] лэглэгэр болох

лүглэгэрд- II.7.4 ●○○ [үй.ү] лүглэгэр болох

лэглэгэр ●○○ [тэ.н] зузаан бүдүүн

лүглэгэрдүү ●○○ [тэ.н] лүглэгэр байрын

лэглэгэрд- II.7.4 ●○○ [үй.ү] лэглэгэр болох

лүгхий- II.1.4 ●○○ [үй.ү] ~тэл буух

лэглэгэрдүү ●○○ [тэ.н] лэглэгэр байрын

лүгчин I.16.4 ●○○ (урга.) [ж.н] нэг зүйл лэгсгэр ●○○ [тэ.н] лэглэгэр

ургамал, тагийн гол гэсэр

лэгш- II.9.4 ●○○ [үй.ү] тэмээ зогдроо хөдөлгөн

лүд I.3.4 ●○○ (шаш.) [ж.н] гурилаар хийсэн явах

золиг

лэгээ I.12.4 ●○○ [ж.н] цагаа, хөлх, нүдний үүл

лүжисгэлэн I.16.4 ●○○ (урга.) [ж.н] иш навч лэгээт- II.6.4 ●○○ [үй.ү] нүдэнд лэгээ бий

нь уулын цайтай төстэй, үнэр ихт цэцэг, болох

лүзэсгэлэн

лэмбэгэр ●○○ [тэ.н] махлаг, сул мах ихтэй

лүйжин I.16.4 ●○○ (шаш.) [ж.н] муу юм лэнсий ●○○ [тэ.н] хэл дарвигнуулсан, аагтай,

шүглэсэн газарт түүнийг тонилгохоор ном хурц; нялуун

унших зан үйлийн нэр

лэнсий I.15.4 ●○○ [ж.н] жижиг наймаа

лүн ●○○ [а.д.ү] хүчтэй тэсрэх, газар хүчтэй лэнсрэй I.15.4 ●○○ (шаш.) [ж.н] гүн ухаанд

доргих дуу чимээ, ~ ~ хийх

мэргэжсэн гавж нарт олгох цол

лүн I.16.4 ●○○ [ж.н] бошго, удирдуулсан лэнтгэнэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] лэнтгэр юмны

зарлиг, эш үндэс, ~ тавих

үргэлжлэн хөдлөх, лэнтэг лэнтэг хийх

лүндэгнэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] лүндэн буулгах

лэнтгэр ●○○ [тэ.н] бахим зузаан, махлаг

лүндэн I.16.4 ●○○ (урга.) [ж.н] олон наст тарган, бүдүүн байдал

өвслөг ургамал, зүлгэн чимэг

лэнтгэрд- II.7.4 ●○○ [үй.ү] лэнтгэр болох

лүндэн I.16.4 ●○○ [ж.н] зарлиг заавар, эш лэнтэг ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

бошго, ~ буулгах

лэнтэлз- II.7.4 ●○○ [үй.ү] байн байн лэнтгэнэх

лүнтэн ●○○ [тэ.н] гилтгэнэсэн хар өнгө

лэнш- II.9.4 ●○○ [үй.ү] маханд үнэр орж, амт

лүнтэн I.16.4 ●○○ (урга.) [ж.н] лууны нүд муудах

хэмээх нэг зүйл ургамлын үр

лээ ●●○ [баймж.] билээ, дурсан дурдах

лүс ●○○ [а.д.ү] хүнд жинтэй юмны унах, ~ утгатай баймж, чиний цүнх тэнд л байна ~

хийх

лянхуа I.12.1 ●●○ (урга.) [ж.н] анхилуун

лхаарамба I.18.1 ●○○ (шаш.) [ж.н] дамжаа үнэртэй, усанд ургадаг олон наст өвс, бадам

барьсан гавж

лхагва I.18.1 ●●● [ж.н] буд гараг, долоо

хоногийн гурав дахь өдөр

Л

182

183

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

нэхсэн том шуудай

маалинга ●○○ [тэ.н] эрээгүй, бүдүүлэг

яриатай

маалингадуу ●○○ [тэ.н] бүдүүлэг байрын

М

маалингар I.5.1 ●○○ (урга.) [ж.н] олон наст

өвслөг ургамал, тоорцог өвс

маалингар- II.5.1 ●○○ [үй.ү] маалинга зан

гаргах

маавраг I.6.1 ●○○ (амь.) [ж.н] үнэгний гавар

маалингат ●○○ [тэ.н] маалинга бүхий

маага I.18.1 ●○○ [ж.н] урианхай нарын маамгана- II.10.1 ●○○ [үй.ү] шоолох,

өмсдөг гутал, ~ гутал

шоовдорлох

маагуу ●○○ [тэ.н] мангуу, маанаг

маамуу I.30.1 ●●● [ж.н] хүүхдийн өхөөрдөл

маагуур- II.5.1 ●○○ [үй.ү] маагуу болох

нэр

маагуут- II.6.1 ●○○ [үй.ү] маагуу байдал маанаг ●●○ [тэ.н] эргүү, тэнэг, дүйнгэ

гаргах

маанагар ●○○ [тэ.н] маанаг, дүйнгэ

маадай I.15.1 ●○○ [ж.н] бүдүүн ширхэгтэй маанагар- II.12.1 ●○○ [үй.ү] маанаг байдал

олсоор нэхсэн уут

гаргах

маадай- II.1.1 ●●○ [үй.ү] сэтгэл хангалуун маанагард- II.7.1 ●○○ [үй.ү] маанагар байдал

байдал гаргах

гаргах

маадалз- II.7.1 ●○○ [үй.ү] онгироо сагсуу маанагд- II.7.1 ●○○ [үй.ү] маанаг болох

зангаа дахин дахин илэрхийлэх

маанагдуу ●○○ [тэ.н] маанаг байрын

маадар ●○○ [тэ.н] ихэмсэг, маадгар байдал

маанагла- II.10.1 ●○○ [үй.ү] маанаг байдал

маадгана- II.10.1 ●○○ [үй.ү] маадгар юмны гаргах, тэнэглэх, дүйнгэдэх

үргэлжлэн хөдлөх

маанагт- II.7.1 ●○○ [үй.ү] маанаг зан гаргах,

маадгар ●○○ [тэ.н] сэтгэл ханамжтай, бардам дүйнгэтэх

ихэмсэг зантай

маанай- II.1.1 ●○○ [үй.ү] маанагар болох,

маадгард- II.7.1 ●○○ [үй.ү] маадгар болох

мансуурах

маадгардуу ●○○ [тэ.н] маадгар байрын

маани I.8.1 ●●○ (шаш.) [ж.н] буддын шашны

мааж ●○○ [тэ.н] нүүр дүүрэн нөрөөтэй, нэг зүйл гол уншлагын ном, ~ унших

цоохор

Утга зүйд суурилсан дүрмийн

мааж- II.8.1 ●●● [үй.ү] үрэх, шүргэх, самардах

 маани

бичлэгтэй үг. маани мэгзэм

маажил- II.11.1 ●○○ [үй.ү] байн байн маажих,

гэж бичээд нэгдүгээр биед

толгойгоо ~

хамаатуулах маань нөхцөлөөс

× маань

маажин I.16.1 ●●○ [ж.н] будаг зуурах,

ялгана.

ширдсэн юмыг өнгөлөх тос

маапаан I.2.1 ●○○ [ж.н] ээдрээ, будилаан,

маажинд- II.7.1 ●○○ [үй.ү] юманд маажин самуурал

түрхэж өнгөлөх

маапаант- II.7.1 ●○○ [үй.ү] маапаан гарах

маажуур I.5.1 ●●● [ж.н] нэг зүйл арьсны маар I.5.1 ●●○ [ж.н] утаст хөгжмийн тэвх,

өвчин

ятгын ~

маажуур I.5.1 ●●● [ж.н] маажих, хамах маар- II.5.1 ●○○ [үй.ү] дэмий суух, гиюүрэх

хэрэглүүр

маарал I.17.1 ●●● [ж.н] сиймхий бөс, самбай

маажуур I.5.1 ●○○ [ж.н] жигнэж хийсэн нэг даавуу

зүйл гурилан боов

маарамба I.18.1 ●○○ (шаш.) [ж.н] уламжлалт

маажуурд- II.7.1 ●○○ [үй.ү] маажуураар анагаах ухаанаар мэргэшсэн хүнд олгох цол

маажих, үрэх; хамж малтах

маарганц I.3.1 ●○○ [ж.н] хувилахуйн ухааны

маажуурт- II.7.1 ●○○ [үй.ү] маажуур өвчин махбод

тусах

мааргар ●○○ [тэ.н] залхуу хойрго байдал

М мааз ●○○ [тэ.н] марзан, алиа, ёргио

мааргардуу ●○○ [тэ.н] мааргар байрын

маазалз- II.7.1 ●○○ [үй.ү] маазгар юмны байн маарш- II.9.1 ●○○ [үй.ү] халуунд үнэр орж,

байн хөдлөх

муудах

маазар- II.12.1 ●○○ [үй.ү] мааз зан гаргах

маарш- II.9.1 ●○○ [үй.ү] үхэх, гол нь тасрах

маазгана- II.10.1 ●○○ [үй.ү] маазрах, маасай- II.1.1 ●○○ [үй.ү] бусдад таатай

марзганах

эсэхийг хайхралгүй инээмсэглэх

маазгар ●○○ [тэ.н] марзан зантай

маасалз- II.7.1 ●○○ [үй.ү] байн байн маасайх

маазгардуу ●○○ [тэ.н] маазгар байрын, маасгана- II.10.1 ●○○ [үй.ү] саваагүй зан

маазгар зан байдалтай

байдал гаргах

маалигар ●○○ [тэ.н] маанагар, хэнэггүй

маасгануур ●○○ [тэ.н] саваагүй, шалиг

маалинга I.18.1 ●○○ (урга.) [ж.н] нэг зүйл зантай

өвслөг ургамал

маасгар ●○○ [тэ.н] маадгар, маасайн инээсэн

маалинга I.18.1 ●●○ [ж.н] олс, хялгасаар

184

185

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

байдалтай

маж I.4.1 ●○○ (урга.) [ж.н] элсэрхэг буюу

маатан I.16.1 ●○○ [ж.н] үр тариагаар хольж шимтэй хөрсөнд ургадаг нэг наст өвс

хийсэн чихэрлэг идээ

мажий- II.1.1 ●●○ [үй.ү] үхэх, нас барах

маахай I.15.1 ●●○ (амь.) [ж.н] нас гүйцсэн эр мажуул- II.4.1 ●○○ [үй.ү] биеэ дэмий магтах

баавгай

маз I.3.1 ●○○ (урга.) [ж.н] бор ~: нэг зүйл мод

маахай I.15.1 ●○○ [ж.н] шаахай маягийн мазаалай I.15.1 ●●● (амь.) [ж.н] говийн

гутал

баавгай

маахайц- II.6.1 ●○○ [үй.ү] шагай наадахад мазаргана I.18.1 ●○○ (урга.) [ж.н] нэг наст

газрыг сунгаж дахин харвуулах

өвс

маахуур I.5.1 ●●○ [ж.н] нэг зүйл мушгиа боов

май I.15.1 ●●○ [ж.н] баагьсан их утаа, ~ тавих

мааюур I.5.1 ●●○ [ж.н] нэг зүйл нарийн боов

май I.15.1 ●●○ (амь.) [ж.н] далайд орших нэг

маг ●○○ [а.д.ү] ~ ~ инээх, эг ~ хийх

зүйл жижиг загас

магаг I.6.1 ●○○ [ж.н] малын үс зулгарах өвчин

май ●●○ [а.ө] хонь, ямааны дуугарах дуу

магагт- II.7.1 ●○○ [үй.ү] магаг өвчин тусах

май ●●○ [а.ө] юм өгөхөд хэлэх аялга

магад ●●○ [тэ.н] үнэн, лавтай, гарцаагүй, майга ●●○ [тэ.н] хөлийн шилбэ хэвийн бус,

болзошгүй

муруйсан байдал

магадал- II.11.1 ●●○ [үй.ү] үнэн магадыг майгавтар ●○○ [тэ.н] бага зэрэг майга

хянан тогтоох, илрүүлэн мэдэх

майгадуу ●○○ [тэ.н] майга байрын

магадалгаа I.12.1 ●●● [ж.н] үнэн болохыг майгалз- II.7.1 ●○○ [үй.ү] майга хөлтэй хүн,

баталсан албан ёсны баримт бичиг, нотолгоо

амьтны явах

магадлагч I.4.1 ●●○ [ж.н] хянан шалгаж, майгууд I.3.1 ●○○ [ж.н] мялаалга

нягтлан үзэх хүн, магадлан шалгагч

майд- II.6.1 ●●● [үй.ү] май утаа тавих

магадлал I.1.1 ●●○ [ж.н] магадлах үйлийн майжга ●●● [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

нэр

майжгана- II.10.1 ●●● [үй.ү] майжга юмны

магадлалт I.3.1 ●○○ [ж.н] магадлах үйлийн үргэлжлэн хөдлөх; майга хөлтний алхлах

үр дүнг заасан нэр, магадалсан үр дүн

майжгар ●○○ [тэ.н] майжгий, ~ яйжгар

магадлуур I.5.1 ●○○ [ж.н] юмны гол шинжийг майжгард- II.7.1 ●○○ [үй.ү] майжгар болох

заасан хэмжээ

майжгардуу ●○○ [тэ.н] майжгар байрын

магайц- II.6.1 ●○○ [үй.ү] ясны үе эвдрэх

майжгий ●●● [тэ.н] майжга, майжгар

магжгар ●○○ [тэ.н] хүзүүгээрээ хүчлэх мэт майжгийвтар ●○○ [тэ.н] бага зэрэг майжгий

гүлдгэр байдал

майжгийдуу ●○○ [тэ.н] майжгий байрын

магнаг I.6.1 ●●● [ж.н] алт мөнгөн утас оруулж майжий- II.1.1 ●●○ [үй.ү] майжга болох,

нэхсэн нэг зүйл торго

гадна тийш хазайх, мурийх

магнай I.15.1 ●●● [ж.н] духны хүндэтгэл нэр, майжилз- II.7.1 ●○○ [үй.ү] майжгар юмны

~ тэнийх; тэргүүн, манлай, бөхийн ~, түрүү ~

байн байн хөдлөх

магнайвч I.32.1 ●○○ [ж.н] дуулганы магнайд майжис ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

хадах төмөр, магнайн чимэг

майл- II.4.1 ●●○ [үй.ү] хонь ямаа май май

магнайд- II.6.1 ●○○ [үй.ү] тэргүүн эхэнд нь хэмээн дуугарах; уйлан хайлах

гарах

майлаа ●○○ [тэ.н] юмны түрүүнд майлах

магнайл- II.4.1 ●●○ [үй.ү] тэргүүлэх, зантай

хошуучлах

майлаан I.2.1 ●○○ [ж.н] уйлаан ~

магнайт ●○○ [тэ.н] магнай бүхий

майлалдаан I.2.1 ●●○ [ж.н] майлалдах үйл,

магт- II.7.1 ●●● [үй.ү] сайшаан өгүүлэх, бичих

~ сонстох

магтаал I.1.1 ●●● [ж.н] ~ сайшаал, ерөөл ~

майламтгай ●○○ [тэ.н] майлах дуртай

магтаалч I.4.1 ●●● [ж.н] магтаал хэлдэг хүн, майланхай ●○○ [тэ.н] үе үе майлах зантай

ерөөлч ~

майлгана I.18.1 ●○○ (урга.) [ж.н] нэг зүйл

магтангуй ●○○ [тэ.н] магтах аястай

ургамал

магтуу I.12.1 ●●○ [ж.н] магтаал үг, дуу

майлиг I.22.1 ●○○ (амь.) [ж.н] нэг зүйл загас,

магтууч I.4.1 ●○○ [ж.н] магтуу бичих буюу ~ загас

М

магтууг аялгуулан унших хүн

майлс I.9.1 ●○○ (урга.) [ж.н] арцны язгуурын

мад ●●○ [а.ө] шатрын ноёныг зайлах мөнх ногоон тураг мод

нүүдэлгүй болгох хожил

майлц I.3.1 ●○○ (урга.) [ж.н] зэгс шиг навчтай

мад- II.6.1 ●○○ [үй.ү] гурил хөөж исэх

нэгэн зүйл ургамал

мадаг I.22.1 ●●● [ж.н] эргэлзээтэй зүйл, маймар- II.12.1 ●○○ [үй.ү] шүдгүй хүн юм

алдаа ~

зажлах; хазганах, майжилзан алхах

мадагла-

II.10.1

●●○

[үй.ү]

хянан маймар ●○○ [д.д.ү] ~ ~ зажлах; ~ ~ хийх, ~

тохиолдуулах, алдаа мадгийг нь шүүх

~ гэх

мадал- II.11.1 ●○○ [үй.ү] мад тавих

маймгалз- II.7.1 ●○○ [үй.ү] шүдгүй буюу шүд

мадиг I.6.1 ●○○ (шаш.) [ж.н] лам нар биеийн муутай хүн юм зажлан умганах

доод хэсгээрээ өмсөх хувцас

маймгар ●○○ [тэ.н] шүд унаж, уруул

184

185

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

шамбийсан байдал

малис ●○○ [д.д.ү] ~ хийх, ~ гэх

маймий- II.1.1 ●○○ [үй.ү] шүд унаж, уруул ам малла- II.10.1 ●●● [үй.ү] мал адуулах; хүүхэд

нимгэрэх

асрах; мэхлэх залилах

майр- II.5.1 ●○○ [үй.ү] ир мохож эмтрэх; шүд маллагаа I.12.1 ●●○ [ж.н] маллах арга,

унах буюу хөдөлж сийх

ажиллагаа

майраг ●○○ [тэ.н] ир мятархай; шүд нь маллагч I.4.1 ●●○ [ж.н] мал хариулагч

майрсан

малс- II.7.1 ●○○ [үй.ү] олон малтай болохыг

майрга ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

хүсэх

майргар ●○○ [тэ.н] том хөлтэй

малсаг ●●○ [тэ.н] малд элэгтэй, ~ хүүхэд

майргардуу ●○○ [тэ.н] майргар байрын

малт- II.7.1 ●●● [үй.ү] ухах, эрэх, газар ~, хор

майталз- II.7.1 ●○○ [үй.ү] майтгар юмны байн шар ~

байн хөдлөх

малтаас I.9.1 ●○○ [ж.н] ухлаадас, дээлийн ~

майтга ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

малтаахай I.15.1 ●○○ (урга.) [ж.н] нэг зүйл

майтгана- II.10.1 ●○○ [үй.ү] майтгар юмны ургамал

үргэлжлэн хөдлөх

малтагч I.4.1 ●●○ [ж.н] малтах үүрэг бүхий

майтгар ●○○ [тэ.н] хөлийн гадагш муруй хүн, нүүрс ~

байдал

малталт I.3.1 ●●● [ж.н] малтах үйлийн үр

майтгард- II.7.1 ●○○ [үй.ү] майтгар болох

дүнг заасан нэр

майтгардуу ●○○ [тэ.н] майтгар байрын

малтац I.19.1 ●○○ [ж.н] цанаар явахад барих

майхавч I.32.1 ●○○ (шаш.) [ж.н] бөө нарын тулгуур таяг

толгойн өмсгөлийн арын бүч

малтац I.19.1 ●○○ [ж.н] малтаж гаргасан юм;

майхай I.15.1 ●○○ [ж.н] малын магнайн арьс

малтсан хэмжээ ба ором

майхан I.20.1 ●●● [ж.н] бөс даавуугаар малтлага I.18.1 ●●● [ж.н] малталт, ~ хийх

хийсэн, модон багана нуруутай оромж

малтмал I.1.1 ●●● [ж.н] малтаж авсан юм,

мал I.1.1 ●●● (амь.) [ж.н] таван хошуу ~, ~ ашигт ~

аж ахуй

малтуур I.5.1 ●●● [ж.н] юм малтахад

малар I.21.1 ●○○ (амь.) [ж.н] махан идшит хэрэглэх багаж зэвсэг

хөхтөн; ~ мануул

малтууш I.4.1 ●○○ [ж.н] малтагдах юм

маларх- II.7.1 ●○○ [үй.ү] мал олонтойдоо малуу I.12.1 ●○○ [ж.н] архины жижгэвтэр сав

омгорхох

малч ●●● [тэ.н] мал адуулахдаа чадамгай,

малархаг ●○○ [тэ.н] мал ихтэй

дадлагатай

малархуу ●○○ [тэ.н] малтай төстэй

малчин I.20.1 ●●● [ж.н] мал хариулагч

малгай I.15.1 ●●● [ж.н] толгойд өмсөх малчирх- II.7.1 ●○○ [үй.ү] малч зан байдал

өмсгөл, үнэгэн ~, цаасан ~

гаргах

малгайд- II.6.1 ●○○ [үй.ү] малгайнаас нь мам I.1.1 ●○○ [ж.н] эм шуламс

барих, муу нэр зүүлгэх; худал магтан хөөргөх

мамууна I.18.1 ●○○ (амь.) [ж.н] бараан

малгайл- II.4.1 ●●● [үй.ү] цас ~

өнгөтэй, молтогчин туулайтай төстэй амьтан

малгайт ●○○ [тэ.н] малгай бүхий

ман I.16.1 ●○○ (амь.) [ж.н] нэг зүйлийн хоргүй

малж- II.9.1 ●●● [үй.ү] мал олонтой болох

аварга могой

малжил I.17.1 ●○○ [ж.н] мал олшрох хандлага

мана I.18.1 ●●● [ж.н] цахирын төрлийн хагас

малжилт I.3.1 ●○○ [ж.н] малжих үйлийн үр үнэт чулуу; ~н хөөрөг

дүнг заасан нэр

мана I.18.1 ●○○ (урга.) [ж.н] анхилам үнэртэй,

малзан ●○○ [тэ.н] ихээхэн халзан

эмд ордог ургамал

малиа I.12.1 ●●○ [ж.н] морь мал гуядах мана- II.10.1 ●●● [үй.ү] манаанд гарах, адуу ~

хэрэгсэл, ташуур

мана- II.10.1 ●●○ [үй.ү] хучиж битүүлэх, хаяа ~

малиад- II.6.1 ●○○ [үй.ү] ташуураар дэлсэх, манаа I.12.1 ●●● [ж.н] манаач, харуул ~

цохих

манаа I.12.1 ●●○ [ж.н] манасан юм, дараас ~

М малига I.18.1 ●○○ (урга.) [ж.н] нэг зүйл цэцэг, манаадас I.26.1 ●○○ [ж.н] манасан юм,

мэлрэг цэцэг

манаас

малигана- II.10.1 ●○○ [үй.ү] малигар юмны манаас I.9.1 ●●● [ж.н] дарж хучсан юм,

үргэлжлэн хөдлөх

хаяаны ~

малигар ●○○ [тэ.н] нүүрний өргөн, махлаг манаач I.4.1 ●●● [ж.н] юмыг харгалзан сахих

байдал

хүн, дэлгүүрийн ~

малигардуу ●○○ [тэ.н] малигар байрын

манал I.1.1 ●●○ (шаш.) [ж.н] оточ ~ бурхан

малий- II.1.1 ●●○ [үй.ү] малигар болох, маналз- II.7.1 ●○○ [үй.ү] дүрэлзэн асах;

малигар царайлах

хурдлах

малилз- II.7.1 ●●○ [үй.ү] малигар юмны байн маналт I.3.1 ●○○ [ж.н] манах үйлийн үр дүнг

байн хөдлөх; байн дахин малийн инээх

заасан нэр

малилзуур ●○○ [тэ.н] малилзан ая тал засан манамгай ●○○ [тэ.н] хэрсүү, хянамгай

бялдуучилсан зантай

манан I.16.1 ●●● [ж.н] газрын гадаргуу, усны

186

187

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

мандал дээр тогтсон цагаан өнгөтэй усны мандир I.5.1 ●○○ (урга.) [ж.н] нэг зүйл мод

уур

манж ●●○ [тэ.н] хуурмаг зантай

манан I.16.1 ●○○ [ж.н] тоос утаа; улаан ~ манж I.4.1 ●○○ (амь.) [ж.н] бие гүйцсэн эр

татуулах

хандгай, бойр

манант- II.7.1 ●●● [үй.ү] манан татах

манж I.4.1 ●○○ [ж.н] зүрчид угсааны аймаг

мананцар I.21.1 ●○○ [ж.н] үүл, манан мэт манжиг I.22.1 ●●○ (шаш.) [ж.н] дархад

зүйл

бөөгийн манжлага, зүүсгэл

манар- II.5.1 ●○○ [үй.ү] будангуйрах, манжигла- II.10.1 ●○○ [үй.ү] цацаг чимэг

балардах, тоос ~, толгой ~

зүүх; доош цацаглан ургах

манараа I.12.1 ●●○ [ж.н] манарч унадаг манжил- II.11.1 ●○○ [үй.ү] манж зан гаргах

өвчин

манжин I.16.1 ●●● (урга.) [ж.н] хүнсний ногоо,

манараа ●○○ [тэ.н] манарсан байдалтай

улаан ~, чихрийн ~, шар ~

манаранги ●○○ [тэ.н] манарч мэгдсэн нь

манжир I.21.1 ●○○ [ж.н] эмд ордог олон

манарт- II.7.1 ●○○ [үй.ү] манарах байдал өнгийн талст чулуу

илрэх, мэдэгдэх

манжлага I.18.1 ●○○ [ж.н] хувцсанд унжуулан

манас ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

зүүх чимэг

манач I.4.1 ●○○ (амь.) [ж.н] тахианы өөр нэр

манжлагад- II.6.1 ●○○ [үй.ү] манжлагатай

мангар ●●● [тэ.н] сэтгэн бодох чадвар болох

муутай, эргүү балай

манжуухай I.15.1 ●○○ (урга.) [ж.н] нэг зүйл

мангард- II.7.1 ●○○ [үй.ү] мангар болох

цэцэг

мангардуу ●○○ [тэ.н] мангар байрын

манз I.3.1 ●●○ (шаш.) [ж.н] лам нарын унд

мангарла- II.10.1 ●○○ [үй.ү] мангар болох, цай

дүйнгэрэх, мангуурах

манзал- II.11.1 ●●○ [үй.ү] манз барих

мангарт- II.7.1 ●○○ [үй.ү] тэнэг байдал гаргах, манзач I.31.1 ●●○ (шаш.) [ж.н] манз хүргэгч,

мангарлах

манз баригч

мангас I.5.1 ●●○ (амь.) [ж.н] үлгэр, туульст манзушир I.5.1 ●●○ (шаш.) [ж.н] язгуурын

гардаг хүн дүрст, үлэмж биет махчин

гурван бурхны нэг, оюун билгийг тэтгэн

мангина I.18.1 ●●○ (урга.) [ж.н] ургамал, соёрхогч

мангирын нэг зүйл

манзшига I.6.1 ●○○ (урга.) [ж.н] цав цагаан

мангир I.5.1 ●●● (урга.) [ж.н] сонгинын өнгөтэй нэгэн зүйл цэцэг

төрлийн ааглаг ургамал

манигар ●○○ [тэ.н] нүүр махлаг, нүд анигар

мангис I.9.1 ●○○ (урга.) [ж.н] нэг зүйл мангир

манигард- II.7.1 ●○○ [үй.ү] манигар болох

мангис I.9.1 ●○○ (амь.) [ж.н] дорго

манигардуу ●○○ [тэ.н] манигар байрын

мангуу ●●○ [тэ.н] тэнэг мунхаг, дүйнгэ маанаг

манигарт- II.7.1 ●○○ [үй.ү] манигардуу болох

мангууд- II.6.1 ●○○ [үй.ү] мангуу нь дэндэх

манин ●●○ [тэ.н] бэлгийн эрхтэн саармаг

мангуудуу ●○○ [тэ.н] мангуу байрын

манлай ●●● [тэ.н] дээд зэргийн, тэргүүн,

мангуур- II.5.1 ●○○ [үй.ү] мангуу болох

магнай

мангуут- II.6.1 ●○○ [үй.ү] мангуу байдал манлайвч I.32.1 ●○○ [ж.н] малгайн хоёр

гаргах

хажуугаар унжуулах чихний халхавч

манд- II.7.1 ●●● [үй.ү] дэгжих, дээшлэх, манлайл- II.4.1 ●●● [үй.ү] тэргүүлэх, дээд

хөгжих, алдарших

сайн, тэргүүн зэрэгт тооцогдох, хошуучлах

мандаа I.12.1 ●○○ (шаш.) [ж.н] тахил манлайлагч I.4.1 ●●○ [ж.н] манлайлах

тавиглалын дугуй суурь хэрэгсэл

этгээд, хамт олноо ~

мандал I.17.1 ●●● (шаш.) [ж.н] нэг зүйл тахил манлайлал I.17.1 ●●○ [ж.н] манлайлах

тавиг, ~ өргөх; цэцгийн ~

үйлийн нэр

мандал I.17.1 ●●● [ж.н] бадрал, хөгжил; усны манлайрх- II.7.1 ●○○ [үй.ү] манлай

түвшин, нуурын ~

болсондоо бахархах

мандал- II.11.1 ●○○ [үй.ү] ус дээшлэх, мансуу ●○○ [тэ.н] мансууралд автсан байдал

оргилох

мансуур- II.5.1 ●●● [үй.ү] ухаан жолоогоо М

мандал- II.11.1 ●○○ [үй.ү] өрнөх, бадрах

алдан автах, мансуу болох

мандалд- II.7.1 ●○○ [үй.ү] мандаллах

мансуурагч I.4.1 ●●● [ж.н] мансуурч буй

мандалла- II.10.1 ●○○ [үй.ү] хүүр хайлуулан этгээд

оршуулах

мансуурал I.17.1 ●●○ [ж.н] мансуурах

мандалт I.3.1 ●●○ [ж.н] мандах үйлийн үр үйлийн нэр

дүнг заасан нэр, бадран ~

мансууралт I.3.1 ●○○ [ж.н] мансуурах байдал

мандалт ●○○ [тэ.н] мандал бүхий

мансуурангуй ●○○ [тэ.н] бага зэрэг

мандарваа I.12.1 ●○○ (урга.) [ж.н] сайхан мансуурсан байдал

үнэртэй үзэмжийн цэцэг

мансууруулагч I.4.1 ●●● [ж.н] хүний оюун

мандгар ●○○ [тэ.н] бандгар

ухааныг хордуулагч бодис

мандгардуу ●○○ [тэ.н] мандгар байрын

мантай- II.1.1 ●○○ [үй.ү] мантгар болох,

186

187

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

нялхсын мяраалах

марал I.17.1 ●●○ [ж.н] гурван ~ од

мантгар ●○○ [тэ.н] толгой том, нүүр махлаг; марал I.17.1 ●○○ (амь.) [ж.н] азарган илжиг

үзүүр этгээд бүдүүн монцгор

марал I.17.1 ●○○ (урга.) [ж.н] нийлмэл

мантгард- II.7.1 ●○○ [үй.ү] мантгар болох

цэцгийн язгуурын эмд ордог ургамал

мантгардуу ●○○ [тэ.н] мантгар байрын

марал I.17.1 ●○○ (амь.) [ж.н] бугын эмэгчин,

мантуу I.12.1 ●●● [ж.н] гурил хөөлгөн согоо

жигнэсэн нэг зүйл хоол

маралхай I.15.1 ●○○ (урга.) [ж.н] нэг зүйл өвс

мануул I.1.1 ●●● (амь.) [ж.н] хээрийн муур, марга- II.10.1 ●●● [үй.ү] үг булаалдан тэмцэх

малар

маргаан I.2.1 ●●● [ж.н] ~ мэтгээн, хэрүүл ~

мануул I.1.1 ●○○ [ж.н] мануухай; манаа маргаанч ●○○ [тэ.н] дандаа маргаж байдаг

гүйцэтгэх хүн

зантай

мануухай I.15.1 ●●○ [ж.н] өлзийхүү, ~ босгох; маргаач ●○○ [тэ.н] маргаж зөрж ярихдаа

чадал муутай, өөрийн толгойгүй хүн

дуртай

манхаг I.22.1 ●○○ [ж.н] эмийн уут

маргааш ●●● [ц.н] ирэх өдөр

манхагла- II.10.1 ●○○ [үй.ү] манхагт агуулах

маргад I.3.1 ●●○ [ж.н] ~ эрдэнэ

манхагчин I.20.1 ●●○ (амь.) [ж.н] манхан маргалдаан I.2.1 ●●● [ж.н] маргалдах үйл, ~

халзан үнээ

мэтгэлцээн

манхай- II.1.1 ●●○ [үй.ү] гэгээ орох, үүр ~

маргамтгай ●○○ [тэ.н] маргах зантай, ихэд

манхан I.20.1 ●●● [ж.н] хайрхаг элстэй дов маргадаг

газар, элсэн ~

маргамхай ●○○ [тэ.н] маргахдаа хурдан

манхан ●●○ [тэ.н] магнай халзан, манхар; маргасар I.5.1 ●○○ (шаш.) [ж.н] сарны

морины магнай, нүд орчим цагаан зүсэм

зурхайн хорин найман одны нэг, мэргэшир

манханж- II.9.1 ●○○ [үй.ү] манхан ихтэй марз I.3.1 ●○○ [ж.н] хужир мараа

болох

марзай I.15.1 ●○○ [ж.н] хурдан морийг

манхар ●○○ [тэ.н] толгой, нүд, ам орчим хөгжөөх гийнгооны нэгэн төрөл

цагаан үс ургасан халзан зүс

марзай- II.1.1 ●○○ [үй.ү] марзгар болох

манхгар ●○○ [тэ.н] магнай өргөн, түхийсэн; марзайл- II.4.1 ●○○ [үй.ү] марзай аялгуулах

халзандуу; манхар

марзал- II.11.1 ●○○ [үй.ү] мал адгуус хужир

манхим I.1.1 ●○○ (амь.) [ж.н] хар сүүлтийн эр

марзтай газар орох

манхин I.2.1 ●○○ (амь.) [ж.н] нэг зүйл цагаан марзалз- II.7.1 ●○○ [үй.ү] байн дахин

галуу, ~ галуу

марзганах

манхлас I.5.1 ●○○ (амь.) [ж.н] ууль болон марзан ●●○ [тэ.н] ~ зан, алиа ~

хараацайтай төстэй, цагаан өнгөтэй шувуу

марзандуу ●○○ [тэ.н] марзан байрын

манцар I.21.1 ●○○ [ж.н] чулуулгийн нунтаг

марзгана- II.10.1 ●○○ [үй.ү] марзгар юмны

манцуй I.15.1 ●●● [ж.н] хүүхдийн өлгий

марзга марзга хөдлөх, аашлах

манцуйд- II.6.1 ●○○ [үй.ү] өлгийдөх, манцуйд марзгар ●○○ [тэ.н] шүд арзгар; марзан

боох

марзлаг ●○○ [тэ.н] хужир марз ихтэй

манцуйл- II.4.1 ●●● [үй.ү] хүүхдээ өлгийдөн мариа I.12.1 ●●● [ж.н] мах ~, ~ татрах

боох

мариаж- II.8.1 ●○○ [үй.ү] мариатай болох

манцуу I.12.1 ●○○ [ж.н] цай зэргийг бяцлах мариал- II.4.1 ●○○ [үй.ү] мах мариатай

уур нүдүүр, манцуурга

болох; таргалах

манцууд- II.6.1 ●○○ [үй.ү] манцуугаар үйлдэх

мариалаг ●●● [тэ.н] мариа ихтэй, ~ хүүхэд

манцуурга I.18.1 ●○○ [ж.н] нүдүүр, шийдэм

марил I.1.1 ●○○ (урга.) [ж.н] улаан өнгөтэй

манцуургад- II.6.1 ●○○ [үй.ү] манцуургаар нэг зүйл жимс

занчих

марлигана- II.10.1 ●○○ [үй.ү] марлигар юмны

манцуургал- II.4.1 ●○○ [үй.ү] манцуургадах

үргэлжлэн хөдлөх

манчин I.20.1 ●○○ (урга.) [ж.н] эмд ордог марлигар ●○○ [тэ.н] эв хавгүй том нүүртэй

М хортой ургамал

марлигардуу ●○○ [тэ.н] марлигар байрын

манчуу I.12.1 ●○○ (шаш.) [ж.н] лам нарын марлий- II.1.1 ●○○ [үй.ү] марлигар болох

орхимж

мармаа I.12.1 ●○○ (амь.) [ж.н] ~ сугас:

маншил I.17.1 ●○○ [ж.н] гал болор

улаавтар бидэртэй далайн загас

маншуун ●○○ [тэ.н] дүйрэнгэ, мангуу

мармагана- II.10.1 ●○○ [үй.ү] мармагар юмны

мар- II.3.1 ●○○ [үй.ү] маажиж урах, муур ~

үргэлжлэн хөдлөх

мар ●○○ [а.д.ү] ~ ~ инээх, гэх

мармагар ●○○ [тэ.н] эв хавгүй, хавтгай хамар

мараа I.12.1 ●○○ [ж.н] марз, хужир

нүүртэй

марааж- II.8.1 ●●○ [үй.ү] хужир мараа мармагардуу ●○○ [тэ.н] мармагар байрын

элбэгтэй болох

мармалз- II.7.1 ●○○ [үй.ү] мармагар юмны

мараалаг ●○○ [тэ.н] мараа ихтэй

байн байн хөдлөх

марагна- II.10.1 ●○○ [үй.ү] бүдүүлэг, мараг марсай- II.1.1 ●○○ [үй.ү] арзайн инээх

зан гаргах

марсалз- II.7.1 ●○○ [үй.ү] марсгар юмны

188

189

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

байн байн хөдлөх

махал- II.11.1 ●○○ [үй.ү] зовоох, ядраах

марсгана- II.10.1 ●○○ [үй.ү] марсгар юмны махар- II.12.1 ●○○ [үй.ү] ихэд мэрийн чармайх

үргэлжлэн хөдлөх

махархаг ●○○ [тэ.н] мах ихтэй, махлаг

марсгар ●○○ [тэ.н] арзайн инээдэг

байрын

март- II.7.1 ●●● [үй.ү] умартах, санаж ~, таг ~

махархуу ●○○ [тэ.н] махтай төстэй

мартал I.17.1 ●○○ [ж.н] мартах үйлийн нэр

махас- II.15.1 ●●○ [үй.ү] мах идэхийг хүсэх

мартамтгай ●●○ [тэ.н] байнга мартдаг

махбод I.3.2 ●●● [ж.н] аливаа бодисын

мартамхай ●●○ [тэ.н] мартахдаа амархан

бүтсэн эд эс; амьд зүйлийн бие цогц

марчгана- II.10.1 ●○○ [үй.ү] марчгар юмны махгал I.1.1 ●○○ (шаш.) [ж.н] сахиулсан

үргэлжлэн хөдлөх

бурхны алдар

марчгар ●○○ [тэ.н] нүүр царай нөрөө ихтэй, махигана- II.10.1 ●○○ [үй.ү] махигар юмны

барзгар

байн байн хөдлөх

марчгардуу ●○○ [тэ.н] марчгар байрын

махигар ●○○ [тэ.н] махир, тахигар

марчилз- II.7.1 ●○○ [үй.ү] марчгар юмны махигардуу ●○○ [тэ.н] махигар байрын,

байн байн хөдлөх

махирдуу

мат- II.6.1 ●●○ [үй.ү] далдуур бусдын гэмийг махий- II.1.1 ●●○ [үй.ү] махир болох

мэдэгдэх

махилз- II.7.1 ●○○ [үй.ү] нахилзах үйл

мат- II.6.1 ●●○ [үй.ү] муруй махир болох, хөдлөл, бургас ~

ухаж ~

махир ●●○ [тэ.н] ~ тахир, ~ муруй

матаа I.12.1 ●○○ [ж.н] тохой хэрийн урт махир- II.5.1 ●○○ [үй.ү] махир болох

махир хутга

махирдуу ●○○ [тэ.н] махир байрын

матаас I.9.1 ●●○ [ж.н] бусдын гэмийг эчнээ махирла- II.10.1 ●○○ [үй.ү] махир болгох

мэдүүлсэн хов

махирс I.9.1 ●○○ (урга.) [ж.н] өргөст сөөглөг

матаас I.9.1 ●○○ [ж.н] матгар болгосон хэсэг

бут, чонын хармаг

матаач ●●○ [тэ.н] далдуур матаж байдаг махлаг ●●○ [тэ.н] мах мариа ихтэй

зантай

махлаг I.6.1 ●○○ (амь.) [ж.н] нэгэн зүйл

матал I.17.1 ●○○ [ж.н] модны үндсээр хийсэн гөрөөс

сав

махлагдуу ●○○ [тэ.н] махлаг байрын

маталз- II.7.1 ●○○ [үй.ү] матгар юмны байн махрангуй ●○○ [тэ.н] ажилд зүтгэл

байн хөдлөх

чармайлттай

матамтгай ●○○ [тэ.н] хүнийг далдуур байнга махранз I.3.1 ●○○ (шаш.) [ж.н] шашны ёсны

муулдаг ховч зан

үйл сахигч их хаан

матамхай ●○○ [тэ.н] хүнийг далдуур муулах махруу ●●○ [тэ.н] шамдан мэриймтгий, нөр

дуртай

хичээлтэй

матар I.21.1 ●●● (амь.) [ж.н] хэвлээр явагч махрууд- II.6.1 ●○○ [үй.ү] махруу нь дэндэх

махчин амьтан

махруун ●○○ [тэ.н] махруу шинжтэй

матарла- II.10.1 ●○○ [үй.ү] шоглон зурах

махсаг ●○○ [тэ.н] мах идэх дуртай

матархай I.15.1 ●○○ [ж.н] нарийн нуруу

махсуу ●○○ [тэ.н] маханд дуртай

матас ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

махчил- II.11.1 ●●○ [үй.ү] ном бичгийг үг

матвалз- II.7.1 ●○○ [үй.ү] матгар юмны үсгийн алдаагүй буулгах

хөдлөх

махчин I.20.1 ●●○ (амь.) [ж.н] махаар

матга ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

хооллогч, ~ амьтан

матгана- II.10.1 ●○○ [үй.ү] матгар юмны махь I.24.1 ●○○ (амь.) [ж.н] усны үхэр

үргэлжлэн хөдлөх

мац- II.6.1 ●●○ [үй.ү] авирах, дээш ~, оргил

матгар ●○○ [тэ.н] махир, муруй

өөд ~

матигана- II.10.1 ●○○ [үй.ү] матийж муруйн мац- II.6.1 ●○○ [үй.ү] мэрийх, хичээх

хөдлөх

мацаг I.22.1 ●●● (шаш.) [ж.н] буддын шашны

матигар ●○○ [тэ.н] матгар, матийсан нь

ёсонд мах идэхийг цээрлэх санваар

матигардуу ●○○ [тэ.н] матигар байрын

мацагла- II.10.1 ●●○ [үй.ү] мацаг барих

М

матий- II.1.1 ●○○ [үй.ү] матигар болох

мацалт I.3.1 ●○○ [ж.н] мацах үйлийн үр дүнг

матир- II.5.1 ●○○ [үй.ү] аяндаа матийх

заасан нэр

матлага I.18.1 ●○○ [ж.н] матах үйл явц

мацамтгай ●○○ [тэ.н] мацах дуртай

матмал ●○○ [тэ.н] матаж хийсэн, ~ сандал

мацамхай ●○○ [тэ.н] үе үе мацах зантай

матуур I.5.1 ●○○ [ж.н] матах багаж

мацаргана I.18.1 ●○○ (урга.) [ж.н] нэг зүйл

мах I.9.1 ●●● [ж.н] яс ~, тураг ~, өрөөл ~, ~ ургамал

шөл, ~ хоол, ~ тарга

мацуу ●○○ [тэ.н] зүдүү, мөчиг тачиг

махаж- II.16.1 ●○○ [үй.ү] мах мариа суух, мачий- II.1.1 ●○○ [үй.ү] чармайх, чадлаараа

дэлгүүр хоршоонд мах элбэг болох

хичээх

махал- II.11.1 ●○○ [үй.ү] мах мариа нэмэгдэх, маш I.4.1 ●○○ [ж.н] цахиур бууны гал үүсгэх

таргалах

хавчуур төмөр

188

189

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

маш ●●● [баймж.] нэн, тун, ~ их, ~ сайн

могжгорд- II.7.2 ●○○ [үй.ү] могжгор болох

машид ●●○ [ц.н] үүрд, нэгмөсөн, бүрмөсөн, могжгордуу ●○○ [тэ.н] могжгор байрын

~ баясах

могжой- II.1.2 ●○○ [үй.ү] могжгор болох

машуу I.12.1 ●○○ [ж.н] хоол хэтэрснээс үүдэх могой I.15.2 ●●● (амь.) [ж.н] урт хорхой,

өвчин, хоолны хордлого

аварга ~, хорт ~; арван хоёр жилийн нэг

машуур- II.5.1 ●○○ [үй.ү] машуу өвчтэй болох

могойдаш I.4.1 ●○○ (урга.) [ж.н] эмд ордог,

машуут- II.6.1 ●○○ [үй.ү] машуу өвчин тусах

шүхэр хэлбэртийн язгуурын ургамал,

маяа I.12.1 ●○○ [ж.н] далны ясны нарийн халгацай

үзүүр

могойлзой I.15.2 ●○○ (амь.) [ж.н] могой загас

маяа I.12.1 ●○○ [ж.н] ховилтой тосуур, цорго

могойт ●○○ [тэ.н] могой бүхий

маяг I.6.1 ●●● [ж.н] хэлбэр загвар, янз ~; ааш могойчил- II.11.2 ●○○ [үй.ү] могой мэт

аяг

мурилзан хөдлөх, явах

маяг I.6.1 ●○○ (шаш.) [ж.н] лам нарын доод могол I.1.2 ●○○ [ж.н] монгол төрөл хэлтэн

биеэр өмсөх хувцас

моголзой I.15.2 ●○○ (амь.) [ж.н] цөөрмийн

маягла- II.10.1 ●○○ [үй.ү] элдэв ааш маяг шавар, элсэн ёроолын жижиг загас

гаргах, аальгүйдэх

моголзуур ●○○ [тэ.н] малын эвэр нүд рүүгээ

маяглал I.1.1 ●○○ [ж.н] маяглах үйлийн нэр

мушгиран ургасан нь

маяглангуй ●○○ [тэ.н] маягласан байдалтай

моголцог I.22.2 ●●○ [ж.н] хүн, амьтны биеэс

маягт I.6.1 ●●● [ж.н] тогтсон хэв загвар бүхий унжсан, үзүүp мухар, гонзгой, бөөрөнхий

албан баримт

зүйл; үзүүр мухар, хэвийн хэмжээнээс

мигуй I.15.1 ●○○ (амь.) [ж.н] эм муур

богино, гонзгой бөөрөнхий

мижилз- II.7.4 ●○○ [үй.ү] үл мэдэг доголох, моголцогд- II.7.2 ●○○ [үй.ү] моголцог болох

хазганах

моголцогло- II.10.2 ●○○ [үй.ү] моголцог

мий I.15.4 ●○○ (амь.) [ж.н] муурын ерөнхий болгох

нэр

моготор ●○○ [тэ.н] мухар, эвэргүй

минаа I.12.1 ●●○ [ж.н] нэг зүйл богино ташуур

моготорд- II.7.2 ●○○ [үй.ү] моготор болох

минж I.11.4 ●●○ (амь.) [ж.н] мэрэгчийн багийн моготорло- II.10.2 ●○○ [үй.ү] моготор болгох

хулганатай төстэй үнэт үст хөхтөн амьтан

могц ●○○ [д.д.ү] ~ хийх, ~ гэх

минжинсэрэв I.21.4 ●○○ (урга.) [ж.н] нянг могцгор ●○○ [тэ.н] богино, могжгор

нядлах эмийн ургамал, шар түрүү

могцгорд- II.7.2 ●○○ [үй.ү] могцгор болох

минчгэр ●○○ [тэ.н] хөөнгөрч чинэсэн нь, могцой- II.1.2 ●○○ [үй.ү] могцгор болох

чинэж улаан хүрэн болсон нь

могьс- II.7.2 ●○○ [үй.ү] хий бөглөрөн өвдөх

минчгэрдүү ●○○ [тэ.н] минчгэр байрын

мод I.3.2 ●●● [ж.н] уртын хэмжээ

минчий- II.1.4 ●○○ [үй.ү] минчгэр болох

мод I.9.2 ●●● (урга.) [ж.н] ой ~, ~ ургамал

минчир- II.12.4 ●○○ [үй.ү] чинэж чилж өвдөх, мод I.9.2 ●●○ [ж.н] даалууны ~, хөзрийн ~

мэдээгүйтэх, мэдээ алдах

модгоно- II.10.2 ●○○ [үй.ү] сүүлээ өргөн ийш

минчүүр- II.5.4 ●○○ [үй.ү] бие бадайрах, тийш хөдөлгөх

мэдээ алдах

модгор ●○○ [тэ.н] богинохон, жижиг

минчүүрүүлэг I.21.4 ●○○ [ж.н] эд эрхтэнд модлог ●●○ [тэ.н] ~ ургамал, ~ иш

эм, тариа хэрэглэн, мэдээ алдуулах арга

модож- II.16.2 ●○○ [үй.ү] мод элбэгтэй болох

минь ●●○ [баймж.] ялган дуудах утгатай модой- II.1.2 ●○○ [үй.ү] модгор болох,

баймж, аав ~, өл буурал хангай ~

хатууран хатах

мис I.3.4 ●○○ (урга.) [ж.н] гашуун амттай нэг модол- II.11.2 ●○○ [үй.ү] эд бараа, газрыг

зүйл жимс

хэмжээст модоор хэмжих

мишвэлз- II.7.4 ●○○ [үй.ү] инээмсэглэх, модолз- II.7.2 ●○○ [үй.ү] модгор юмны байн

жуумалзах

байн хөдлөх

мишгэлз- II.7.4 ●○○ [үй.ү] үл ялиг инээвхийлэх

модос I.26.2 ●○○ [ж.н] модны нягт нарийн

М мишил I.17.4 ●○○ [ж.н] нэг зүйл сэлэм

хэсэг

мишилз- II.7.4 ●○○ [үй.ү] инээмсэглэх, модот ●○○ [тэ.н] мод бүхий

мөшилзөх

модоч ●○○ [тэ.н] модоор юм хийхдээ сайн,

мишээ- II.1.4 ●●● [үй.ү] инээхийн хүндэтгэл

чадамгай

мовор I.21.2 ●○○ (амь.) [ж.н] үс нь ноорхой модош- II.16.2 ●○○ [үй.ү] модны шинжтэй

барс

болох

мовь I.23.2 ●○○ (урга.) [ж.н] сайхан үнэртэй модруу I.12.1 ●○○ (урга.) [ж.н] малын идээд

гоёлын цэцэг

үлдсэн өвсний уг, язгуур; харгана мэт жижиг

могдгор ●○○ [тэ.н] богино болоод чийрэг

мод

могдой- II.1.2 ●○○ [үй.ү] могдгор болох

модхой I.15.2 ●○○ (амь.) [ж.н] модны нохой

могжгор ●○○ [тэ.н] богино тагдгар, ~ хөл

модчин I.2.2 ●○○ [ж.н] мод огтлох, тээвэрлэх

могжгор ●○○ [тэ.н] юмны үзүүр огцом ажилтай хүн

муруйсан охор байдал

можгоно- II.10.2 ●○○ [үй.ү] богино бүдүүн

190

191

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

зүйлийн дахин дахин хөдлөх

мондгорд- II.7.2 ●○○ [үй.ү] мондгор болох

можгордуу ●○○ [тэ.н] можгор байрын

мондгордуу ●○○ [тэ.н] мондгор байрын

мойл I.9.2 ●○○ (урга.) [ж.н] моносны жимсгэнэ

монди I.8.2 ●○○ [ж.н] золиг; чөтгөрийн нэгэн

мойний- II.1.2 ●○○ [үй.ү] шулуун биш болох, зүйл; мөн мониогийн олны утга

тахийх

монж- II.9.2 ●●○ [үй.ү] хонжин завших

мойно- II.10.2 ●○○ [үй.ү] мойногрох, мойног монжоо I.12.2 ●○○ [ж.н] ашиг, хонжоо

болох

монжуу ●○○ [тэ.н] мангуу, дүйнгэ

мойног ●○○ [тэ.н] моголцог ургасан бүдүүн монио I.12.2 ●○○ (амь.) [ж.н] сармагчны

мухар байдал

зулзага

мойногдуу ●○○ [тэ.н] мойног байрын

монос I.9.2 ●○○ (урга.) [ж.н] навчит мод,

мойногор ●○○ [тэ.н] үзүүр мухар, богинохон

жимсийг нь мойл гэнэ

мойногор- II.12.2 ●○○ [үй.ү] мойног болох

монтгоно- II.10.2 ●○○ [үй.ү] монтгор юмны

мойногш- II.9.2 ●○○ [үй.ү] мойног шинжтэй үргэлжлэн хөдлөх

болох

монтгор ●○○ [тэ.н] үзүүр этгээд нь болцгор,

мойрог ●○○ [тэ.н] юмны зөөлөн, жижиг бондгор хэлбэртэй

байдал

монтгорд- II.7.2 ●○○ [үй.ү] монтгор болох

мойтго ●○○ [тэ.н] мойтгор, ~ ~ алхах

монтолз- II.7.2 ●○○ [үй.ү] монтгор юмны байн

мойтгор ●○○ [тэ.н] хөлийн борви бүтэн байн хөдлөх

тэнийхгүй байдал

монтоохой I.15.2 ●○○ (амь.) [ж.н] цагаан

мол I.1.2 ●○○ (шаш.) [ж.н] сарны зурхайн могой загас

хорин найман одны нэг, мүл

монхго ●○○ [д.д.ү] ~ хийх, ~ гэх

молиго I.18.2 ●○○ [ж.н] хууран мэхлэх нь, монхгоно- II.10.2 ●○○ [үй.ү] монхгор

заль, ~ үмхүүлэх

хамартай хүний элдвээр авирлах, аашлах

молигод- II.6.2 ●●○ [үй.ү] хуурах, залилах, монхгор ●○○ [тэ.н] хамар нь дундуураа

мадлах

овойж товойсон байдал

молмолз- II.7.2 ●○○ [үй.ү] мэлмэлзэх

монхгорд- II.7.2 ●○○ [үй.ү] монхгор болох

молой I.15.2 ●○○ (урга.) [ж.н] ~ жимс, жигмэд монхгордуу ●○○ [тэ.н] монхгор байрын

жимс

монхой- II.1.2 ●○○ [үй.ү] монхгор болох,

молор I.21.2 ●○○ [ж.н] ~ эрдэнэ

хамар нь ~

молтгор ●○○ [тэ.н] үсгүй мөлгөр

монхолз- II.7.2 ●○○ [үй.ү] монхгор хамартай

молтог ●○○ [тэ.н] гэзэг үс тавиагүй; эвэргүй

хүн авирлах

молтогчин I.20.2 ●●○ (амь.) [ж.н] нэг төрлийн монхор ●●○ [тэ.н] хамар өндөр бөгөөд

туулай

бөгтрөгтэй

молхи ●○○ [тэ.н] эрдэм номгүй, дорой монхорд- II.7.2 ●○○ [үй.ү] монхор болох

буурай; болхи, бүдүүлэг

монхордуу ●○○ [тэ.н] монхор байрын

молцог I.22.2 ●●○ [ж.н] хазаарын сагалдарга, монцго ●○○ [д.д.ү] ~ хийх, ~ гэх

хөмөлдрөгт унжуулсан чимэг; зарим адгуус монцгоно- II.10.2 ●○○ [үй.ү] монцгор юмны

амьтны хүзүүнд унжиж ургасан ур

үргэлжлэн хөдлөх

молцогло- II.10.2 ●○○ [үй.ү] юмнаас молцог монцгор ●○○ [тэ.н] бөмбийж бөндийсөн

мэт зүүгдэн тогтох

бөөрөнхий хэлбэр дүрс, бонцгор

молцогт ●○○ [тэ.н] молцог бүхий

монцгорд- II.7.2 ●○○ [үй.ү] монцгор болох

монгол I.1.2 ●●● [ж.н] ~ туургатан, ~ улс, ~ монцгордуу ●○○ [тэ.н] монцгор байрын

хэл

монцог I.22.2 ●○○ [ж.н] мал адгуусны эрүүн

монголж- II.9.2 ●○○ [үй.ү] монгол нутаг, хэл, доор ургасан бонцгор ур; молцог шувууны

зан заншилд идээших

толгой дахь чандар цацаг

монголжуу ●●○ [тэ.н] монголжсон, монголтой монцог I.22.2 ●○○ [ж.н] моринд зүүлгэх

төстэй, ~ төрх

цацагтай чимэг

монголорх- II.7.2 ●○○ [үй.ү] монголоороо монцогло- II.10.2 ●○○ [үй.ү] монцог зүүх,

бардамнах

монцог гарах

М

монголч I.4.2 ●●○ [ж.н] монголыг судалдаг монцогт- II.7.2 ●○○ [үй.ү] монцог ур бий

эрдэмтэн

болох

монголчил- II.11.2 ●●○ [үй.ү] монголоор монцой- II.1.2 ●○○ [үй.ү] монцгор болох

орчуулах, монгол аргаар үйлдэх

монцолз- II.7.2 ●○○ [үй.ү] монцгор юмны

монголш- II.9.2 ●○○ [үй.ү] монгол шинжтэй байн байн хөдлөх

болох

монцос ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

монгор I.5.2 ●○○ [ж.н] монгол төрөл хэлтний мончоог I.18.2 ●○○ [ж.н] түрэг гаралтай

нэг

угсаатан

мондгоно- II.10.2 ●○○ [үй.ү] бөөрөнхий монш I.4.2 ●○○ (амь.) [ж.н] сармагчны зулзага

зүйлийн бондгонон хөдлөх

моншгоно- II.10.2 ●○○ [үй.ү] моншин байдал

мондгор ●○○ [тэ.н] бяцхан бондгор, товгор

гаргах

190

191

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

моншин ●○○ [тэ.н] мангуу, дүйнгэ, ухаан хөвөөлсөн мод

муутай

мөгц I.3.3 ●○○ [ж.н] балин будахад хэрэглэх

моншир- II.12.2 ●○○ [үй.ү] моншин болох

тос

моод I.9.2 ●○○ [ж.н] хувцасны хийц загвар

мөгц I.3.3 ●○○ (амь.) [ж.н] мөрөг загасны

моодгор ●○○ [тэ.н] богиновтор, бага зэрэг зулзага

богинохон

мөд ●●● [ц.н] даруй, удахгүй, ~ ирэх

моодой- II.1.2 ●○○ [үй.ү] моодгор болох

мөдүү I.12.4 ●○○ [ж.н] харвуулын сумны ир

морд- II.7.2 ●●○ [үй.ү] моринд ~, цэрэгт ~

мөл- II.4.3 ●○○ [үй.ү] бусдыг далдуур хорлон

морд- II.7.2 ●●○ [үй.ү] мордох мэх хийх

хөнөөх

мордол I.17.2 ●○○ [ж.н] мордох үйлийн нэр

мөл- II.4.3 ●○○ [үй.ү] салаа мөчрийг мөчих;

мордомтгой ●○○ [тэ.н] ямар нэгэн зүйл дээр шиш зэргийн үрийг ишнээс нь салгах

үргэлж мордож явдаг зантай

мөлгөнө- II.10.3 ●○○ [үй.ү] мөлгөр юмны

мордомхой ●○○ [тэ.н] байн байн мордох гялалзах, гулгарах

дуртай

мөлгөр ●●○ [тэ.н] хурц ирмэггүй, гөлгөр

морил- II.4.2 ●●○ [үй.ү] ихэс дээдсийн мөлгөрд- II.7.3 ●○○ [үй.ү] мөлгөр болох

явах, ирэхийн хүндэтгэл; суухын хүндэтгэл; мөлгөрдүү ●○○ [тэ.н] мөлгөр байрын

үхэхийн цээрлэл

мөлж- II.9.3 ●○○ [үй.ү] яснаас махыг салгаж

мориу ●○○ [тэ.н] зожиг, эелдэг бус

авах; бусдыг дарлан хөлс хүчийг ашиглах

морчгор ●○○ [тэ.н] нүүр царайд үл мөлжигдөгч I.4.3 ●○○ [ж.н] бусдад

таашаасан байдал илэрсэн нь

хөдөлмөрөө хэтэрхий бага үнэлүүлэн,

морчий- II.1.2 ●○○ [үй.ү] морчгор болох

дарлагдагч этгээд

морь I.28.2 ●●● (амь.) [ж.н] засаж агталсан мөлжигч I.4.3 ●●○ [ж.н] мөлжих этгээд,

адуу, хүлэг ~

дарлан ~

морьсог ●○○ [тэ.н] морь унах дур сонирхол мөлжилт I.3.3 ●○○ [ж.н] мөлжих үйлийн үр

ихтэй, моринд дуртай

дүнг заасан нэр

морьт ●○○ [тэ.н] морь бүхий, ~ цэрэг

мөлжимтгий ●○○ [тэ.н] мөлжих дуртай,

морьтон I.20.2 ●○○ [ж.н] морь унасан хүн, ~ мөлжиж байдаг зантай

баатар

мөлжлөг I.5.3 ●○○ [ж.н] мөлжих үйлийн нэр,

морьч I.4.2 ●○○ [ж.н] морь тэжээх хүн

дарлал ~

мох- II.6.2 ●●○ [үй.ү] зориг ~, ир ~, ухаан ~

мөлжүүр I.5.4 ●●● [ж.н] мөлжиж идэж

мохдой I.15.2 ●○○ (урга.) [ж.н] ноцоргонын болохоор мах бүхий яс; бусдыг хохироож

овгийн нэг наст ургамал

олсон олз ашиг, мөлжвөр

мохлог I.6.2 ●○○ [ж.н] тоо бодох хэрэгсэл, ~ мөлий- II.1.3 ●○○ [үй.ү] мөлгөр, гилгэр болох

сампин

мөлийлгөгч I.4.3 ●○○ [ж.н] гадаргууг нь

мохол I.21.2 ●○○ [ж.н] төгсгөл, шувтарга

тэгшлэн, өө сэвгүй болгох зориулалтын

мохоо ●●○ [тэ.н] иргүй, даац муутай, ~ өнцөг, багаж

~ хутга

мөлмөлз- II.7.3 ●○○ [үй.ү] мэлмэлзэх

мохоод- II.6.2 ●○○ [үй.ү] мохоо болох

мөлөгд- II.7.3 ●○○ [үй.ү] хоосортол цөлмөх;

мохоол I.1.2 ●○○ [ж.н] хутга, сэлэм зэргийн ус, салхинд ирмэг ир нь элж мөлийх

мохоо ир

мөлөлз- II.7.3 ●○○ [үй.ү] мөлгөр юмны байн

мохоор I.5.2 ●●○ (урга.) [ж.н] нэг зүйл байн хөдлөх

тамхины ургамал

мөлт ●○○ [д.д.ү] халти, мөчид, лав биш, ~

мохоор- II.5.2 ●○○ [үй.ү] мохоо болох

гишгэх

мохор- II.12.2 ●○○ [үй.ү] зориг шантрах, мөлтөл- II.11.3 ●○○ [үй.ү] ямар нэгэн юмнаас

халшрах

салгах

мөв ●○○ [баймж.] ~ мөлчгөр

мөлтөр- II.12.3 ●○○ [үй.ү] мултрах, үе ~,

мөг I.5.3 ●○○ [ж.н] ханын дээд төгсгөлийн аюулаас ~

М хэсэг; байшин барилгын дээврийг хөвөөлж мөлтөс ●○○ [д.д.ү] ам ~, санд мэнд

хадсан хөвөө, янз

мөлүү ●○○ [тэ.н] бага зэрэг хүйтэн байдал

мөглөг I.5.3 ●○○ [ж.н] магнайвч

мөлүүн ●○○ [тэ.н] хүйтэн, зэлгээн, мөлгөр

мөгөөрс I.9.3 ●●● [ж.н] зарим эрхтний хатуу, мөлүүр I.5.4 ●○○ [ж.н] мөлөх багаж; нэг зүйл

уян бүрхүүл, холбох эд

буу

мөгөөрс I.9.3 ●○○ [ж.н] нялх хүүхдийн мөлх- II.7.3 ●●● [үй.ү] хүүхэд ~, өвдгөөрөө ~

буйланд гарсан яр

мөлхмөл ●○○ [тэ.н] мөлхөө

мөгөөрст- II.7.3 ●○○ [үй.ү] хүүхдийн буйланд мөлхөгч I.4.3 ●●○ (амь.) [ж.н] мөлхөж явдаг

юм гарах

амьтад

мөгөөрст ●○○ [тэ.н] мөгөөрс бүхий, ~ амьтан

мөлхөл- II.11.3 ●○○ [үй.ү] байн байн мөлхөх

мөгт I.3.3 ●○○ (урга.) [ж.н] холтос, хальс нь мөлхөлхийл- II.4.3 ●○○ [үй.ү] байн дахин

эмд ордог багавтар тураг мод

мөлхөх дүр байдал гаргах

мөгүү I.12.4 ●○○ [ж.н] цонх, ширээний ирмэгт мөлхөө I.12.3 ●○○ (урга.) [ж.н] мөлхөж

192

193

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

ургадаг нэг зүйл цэцэг

мөөгөнцөрт- II.7.3 ●○○ [үй.ү] мөөгөнцөр бий

мөлхөө ●●○ [тэ.н] мөлхөж буй, ~ хүүхэд

болох, мөөгөнцрөөр өвчлөх

мөлхөр- II.12.3 ●○○ [үй.ү] хөл гэмтсэнээс мөөгт I.3.3 ●○○ (амь.) [ж.н] хулсны ятуу

гишгэж чадахгүй болох

мөөгт- II.7.3 ●○○ [үй.ү] мөөгөнцөр бий болох

мөлчгөр ●○○ [тэ.н] өө сэвгүй, гөлгөр

мөөгт ●○○ [тэ.н] мөөг бүхий

мөлчий- II.1.3 ●○○ [үй.ү] мөлчгөр болох, мөөл- II.4.3 ●○○ [үй.ү] хатуу юмыг бага зэрэг

гөлийж ~

үрэх

мөн ●●● [тө.ү] батлах утгатай үг

мөөр I.5.3 ●●○ [ж.н] дугуй юмны хүрээ

мөн ●●○ [хо.үг] ~ бас

мөөр- II.5.3 ●●● [үй.ү] үхэр ~

мөн ●○○ [тө.ү] ~ чанар, уг чанар

мөөрлө- II.10.3 ●●○ [үй.ү] тэргэнд мөөр хийх,

мөнгө I.25.3 ●●● [ж.н] алт ~; ~ төгрөг

мөөртэй болгох

мөнгөгүйд- II.6.4 ●○○ [үй.ү] мөнгөгүй болох

мөөрөлжин ●●○ [тэ.н] мөөрөн хэлбэртэй

мөнгөж- II.8.3 ●●○ [үй.ү] мөнгөтэй болох

мөөрт ●○○ [тэ.н] мөөр бүхий

мөнгөл- II.4.3 ●●○ [үй.ү] юмыг мөнгөөр мөөхий I.15.3 ●●● [ж.н] ~ боов, өнгөт ~,

өнгөлөх, бүрэх

цагаан ~

мөнгөлөг ●●○ [тэ.н] мөнгө шиг өнгөтэй, мөр I.1.3 ●●● [ж.н] ором, ор тэмдэг, зам ~

гялалзсан

мөр I.9.3 ●●● [ж.н] дал ~

мөнгөр- II.5.3 ●○○ [үй.ү] мөнгөн өнгөтэй мөр I.1.3 ●○○ [ж.н] хутганы ирийн эсрэг тал

болох

мөргө- II.10.3 ●●● [үй.ү] бурханд ~; хаалга ~;

мөнгөрх- II.7.3 ●○○ [үй.ү] мөнгөтэйгөөр түрээ ямаа ~

барин бардамнах

мөргөл I.1.3 ●●● [ж.н] мөргөх үйлийн

мөндгөр ●○○ [тэ.н] бөндийж, бөөрөнхий нэр, сүсэгтэн олны лам хуврагт сүсэглэн

болсон нь

даатгасан бишрэл, залбирал

мөндийл- II.4.3 ●○○ [үй.ү] мөндгөр болгох

мөргөл- II.4.3 ●○○ [үй.ү] байн байн мөргөх

мөндөл I.17.3 ●●● (амь.) [ж.н] тарвага, мөргөлдөөн I.2.3 ●○○ [ж.н] мөргөлдөх

бозлогийн зулзага

үйлийн нэр, тэмцэлдээн, зэвсэгт ~

мөндөллө- II.10.3 ●○○ [үй.ү] мөндөл гаргах

мөргөлт I.3.3 ●○○ [ж.н] мөргөх үйлийн үр

мөндөр I.21.3 ●●● [ж.н] бөөрөнхий үрэл дүнг заасан нэр

хэлбэртэй буух тунадас

мөргөлтөн I.20.3 ●○○ [ж.н] мөргөлтэй хүн

мөндөрлө- II.10.3 ●○○ [үй.ү] мөндөр орох

мөргөлч I.4.1 ●○○ [ж.н] мөргөлчин, сүсэгтэн

мөнөө ●○○ [ц.н] сая, одоо, өнөөх

мөргөлчин I.20.3 ●○○ [ж.н] мөргөл хийхээр

мөнөөх ●●● [тэ.н] саях, мөн одоох, ~ этгээд

яваа хүмүүс

мөнтгөнө- II.10.3 ●○○ [үй.ү] мөнтгөр юмны мөргөмхий ●○○ [тэ.н] мөргөхдөө сүсэгтэй

үргэлжлэн хөдлөх

мөргөөч ●○○ [тэ.н] мөргөдөг зантай

мөнтгөр ●○○ [тэ.н] мөлчгөр; хүний нүүр мөргөц- II.6.3 ●○○ [үй.ү] үхэр зэрэг амьтад

дүгрэг мариатай; малын хондлой тарган

мөргөлдөх

мөнтөлз- II.7.3 ●○○ [үй.ү] мөнтгөр юмны мөргөцөг I.21.3 ●●○ [ж.н] тохойрсон газрын

байн байн хөдлөх

эргэцэг

мөнх ●●● [тэ.н] юмс үзэгдлийн хувирахгүй, мөргүү I.12.4 ●○○ [ж.н] хажуу болон

бат бэх орших чанар, үүрд, эгнэгт

тохойрсон газрын эргэцэг

мөнх I.3.3 ●○○ (шаш.) [ж.н] найман хөллийн мөрд- II.7.3 ●●○ [үй.ү] зам мөрөөр орон явах;

нэг, тэнгэрийг төлөөлнө

ёсчлон биелүүлэх, дагаж ~; гэмтнийг ~

мөнхөж- II.16.3 ●●○ [үй.ү] мөнх болох, мөрдлөг I.5.3 ●●○ [ж.н] мөрдөх үйлийн нэр,

үргэлжид оршин тогтнох

~ болгох, ~ хийх

мөнхөл- II.11.3 ●●○ [үй.ү] мөнхжүүлэх, мөнх мөрдөгч I.4.3 ●●● [ж.н] мөрдөх тушаалтан,

болгох, алдар гавьяаг ~

байцаан ~

мөнхөр- II.12.3 ●●○ [үй.ү] мөнх болох, мөрдөлт I.3.3 ●●○ [ж.н] мөрдөх үйлийн үр

мөнхжих, түүхэнд ~

дүнг заасан нэр, ~ явуулах

мөнхрөө I.12.3 ●○○ (урга.) [ж.н] зэлийн угт мөрдөс I.26.3 ●●○ [ж.н] цагдаа, цэргийн М

ургах, туулайн бөөр мэт амттай нэг зүйл дүрэмт хувцасны мөрөнд хадсан цолны

жимс

дэсийг ялгах тэмдэг

мөнхүү ●○○ [хо.үг] басхүү

мөрдүүлэгч I.4.3 ●○○ [ж.н] араасаа мөрдөн

мөнчлөн ●○○ [хо.үг] мэдэж буй тэр ёсоор хөөлгөгч

үйлдэх байдал

мөрий I.15.3 ●●● [ж.н] бооцоо, ~ тавих, ~

мөө ●●○ ~ ~, үхэр малын мөөрөхөд гарах дуу

алдах

мөөг I.9.3 ●●● (урга.) [ж.н] доод ургамал, мөрийц- II.6.3 ●●○ [үй.ү] мөрий тавилцах

цагаан ~, хортой ~

мөрлө- II.10.3 ●●○ [үй.ү] эгнэн жагсах

мөөгөнцөр I.21.3 ●●● (урга.) [ж.н] доод мөрлө- II.10.3 ●●○ [үй.ү] монгол бөхийн

зэргийн иш, навчгүй, ногоон эдгүй нэг бүлэг мөрлөх мэх хийх

ургамал

мөрлө- II.10.3 ●○○ [үй.ү] зам мөрөөр орох,

192

193

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

дагах

мөхөр- II.12.3 ●○○ [үй.ү] мөхийсөөр тал

мөрлө- II.10.3 ●○○ [үй.ү] мөрөн дээрээ тавих цагариг мэт болох

тохох, мөрөвчлөх; мөрөөрөө цохих

мөхөр- II.12.3 ●○○ [үй.ү] мухар болох;

мөрлө- II.10.3 ●○○ [үй.ү] мэсийн мөрөөр нь толгойгүй болох

цохих

мөхөс ●●● [тэ.н] дутуу, дорой буурай

мөрлүүр I.5.4 ●○○ [ж.н] мөрөн дээгүүрээ мөхөст- II.7.3 ●●● [үй.ү] мөхөс болох, хүчин ~

даруулсан бүс, даруулга, мөрөвч

мөхөц I.19.3 ●○○ (амь.) [ж.н] мөрөг загасны

мөрөвч I.32.3 ●○○ [ж.н] үүрч хэдрэх оосор; зулзага

эхнэр хүний дээлийн мөрөнд хийх махир мод

мөхрүү I.12.4 ●○○ (амь.) [ж.н] гам загасны эм

мөрөвчил- II.11.3 ●○○ [үй.ү] юмыг мөрөндөө мөхсөд- II.6.3 ●●○ [үй.ү] хүч ~, санаа ~

эгэлдрэглэх, мөрөвч зүүх

мөч I.11.3 ●●● [ж.н] гар хөл, үе ~, дөрвөн ~

мөрөг I.21.3 ●●○ (амь.) [ж.н] нэг зүйл загас

мөч I.4.3 ●●● [ж.н] цаг хугацааны нэгж, цаг

мөрөгшин I.16.3 ●○○ (амь.) [ж.н] бугын тугал

~, баярт ~

мөрөн I.20.3 ●●● [ж.н] голоос том, далай мөч- II.8.3 ●○○ [үй.ү] модны салаа мөчрийг

тэнгист цутгадаг урсгал их ус

цавчих

мөрөөд- II.6.3 ●●● [үй.ү] хүсэн санах, дурсан мөчиг ●●○ [тэ.н] арай чарай, дөнгөн данган;

санагалзах

дутуу, ~ тачиг

мөрөөдөл I.17.3 ●●● [ж.н] ямар нэг зүйлийг мөчигд- II.7.3 ●○○ [үй.ү] мөчиг болох

хийхийг зөгнөн хүсэж буй нь, хүсэл ~, ~ төдий

мөчигдүү ●○○ [тэ.н] мөчиг байрын

мөрөөс- II.6.3 ●●○ [үй.ү] хүсэх, мөрөөдөх

мөчид ●●○ [тэ.н] дутмаг

мөрөөсөл I.17.3 ●○○ [ж.н] ямар нэг зүйлийг мөчил I.17.3 ●○○ [ж.н] давжаа жижиг биетэй

маш ихээр хүсэн мөрөөдөх нь, хүний ~ болох

хүүхэд

мөрт ●○○ [тэ.н] мөр бүхий, буяны ~, цагаан мөчил- II.11.3 ●○○ [үй.ү] мөч мөчөөр салгах

~, хар ~

мөчилд- II.7.3 ●○○ [үй.ү] давжаа жижиг болох

мөртөө ●○○ [хо.үг] тийм байтлаа

мөчир I.21.3 ●●● [ж.н] ургамлын салаа;

мөрч I.4.3 ●○○ [ж.н] мөр хөөж мөшгөхдөө аливаа юмны салаа салбар, ~ салаа

сайн хүн, нохой

мөчирлө- II.10.3 ●○○ [үй.ү] ургамлын мөчир

мөс I.9.3 ●●● [ж.н] хөлдсөн ус, ~ хагарах; ~н: салаалах; салбарлах

мөс шиг гөлгөр тунгалаг шинж

мөчирлөг ●○○ [тэ.н] мөчир ихтэй саглагар

мөс I.9.3 ●●● [ж.н] хүн чанар, ханилгаа, мөчирх- II.7.3 ●○○ [үй.ү] мөч чацаараа

хүний ~

давуурхах

мөс I.9.3 ●○○ [ж.н] сумны ~

мөчлөг I.5.3 ●●● [ж.н] жарны тооллын ёсны

мөсөл- II.11.3 ●○○ [үй.ү] ямар нэг юмыг арван хоёр жил; нэг үе

мөсөнд хадгалах

мөчлөглө- II.10.3 ●○○ [үй.ү] мөчлөг

мөст- II.7.3 ●●● [үй.ү] мөс тогтох, гол мөрөн ~

тохиолдох, жил орох

мөст ●○○ [тэ.н] мөс бүхий

мөчөө I.12.3 ●●○ [ж.н] мөрий, мэлзээ

мөстлөг I.5.3 ●●○ [ж.н] мөстөх үзэгдэл, ~ ийн үе

мөчөөрх- II.7.3 ●●○ [үй.ү] атаархах,

мөстөл I.17.3 ●○○ [ж.н] мөстөх үйлийн нэр

сөргөлдөх

мөстөлт I.3.3 ●○○ [ж.н] мөстөх үйлийн үр мөчүү ●○○ [тэ.н] арай дөнгөж, ~ тачуу

дүнг заасан нэр, мөстсөн байдал

мөчүүд- II.6.4 ●○○ [үй.ү] мөчүү болох

мөтөг I.21.3 ●○○ [ж.н] сумны хоёр этгээдийн ир

мөшгө- II.10.3 ●●○ [үй.ү] мөрдөж ~

мөх- II.6.3 ●●● [үй.ү] бөхөх, сөнөх, устах

мөшгө- II.10.3 ●○○ [үй.ү] мөшгөөр хийх

мөхгөр ●○○ [тэ.н] дотогшоо муригар, бөгтөр

мөшгөл I.1.3 ●○○ [ж.н] мөшгөх үйлийн нэр

мөхгөрд- II.7.3 ●○○ [үй.ү] мөхгөр болох

мөшгөлт I.3.3 ●○○ [ж.н] мөшгөх үйлийн үр

мөхгөрдүү ●○○ [тэ.н] мөхгөр байрын

дүнг заасан нэр, мөшгөө

мөхлөг I.5.3 ●○○ [ж.н] үр тарианы ширхэг

мөшгөө I.12.3 ●○○ [ж.н] мөшгөх үйл

мөхлөгдүү ●○○ [тэ.н] мөхлөг мэт

ажиллагаа

М мөхлөгж- II.9.3 ●○○ [үй.ү] мөхлөгтэй болох мөшгөөр I.5.3 ●○○ [ж.н] хажаас, эмжээр

мөхлөгт ●○○ [тэ.н] мөхлөг бүхий, ~ ургамал

мөшгөөрлө- II.10.3 ●○○ [үй.ү] мөшгөөр хийх

мөхлөгчил- II.11.3 ●○○ [үй.ү] нэг нэг мувга I.18.1 ●○○ (урга.) [ж.н] нэг зүйл жимс

мөхлөгөөр тоолох, ялгах шилэх

мугалзар ●○○ [тэ.н] мал, амьтны эвэр

мөхмөл ●○○ [тэ.н] мөхсөн, үхмэл

чихнийхээ урдуур доош унжин ургасан гажуу

мөхөл I.17.3 ●○○ [ж.н] ~ сүйрэл

байдал

мөхөөл I.1.3 ●○○ [ж.н] сүйрэл, сөнөөл

мугжгар ●○○ [тэ.н] тарган пагдгар

мөхөөл I.1.3 ●○○ [ж.н] шингэн юмны мугжий- II.1.1 ●○○ [үй.ү] мугжгар болох

зайрмагтахын өмнөх төлөв

мугуйд ●●○ [тэ.н] зөрүүд тэнэг, мунайд

мөхөөлдөс I.26.3 ●●● [ж.н] сүүг тусгай мугуйд- II.6.1 ●○○ [үй.ү] хүчир авир гаргах,

аргаар боловсруулж хөлдөөсөн хүнсний мундагдах, гүтгэн гүжирдэх

бүтээгдэхүүн

мугуйдад- II.15.1 ●○○ [үй.ү] мугуйд болох

мугуйдуу ●○○ [тэ.н] мугуйд байрын

194

195

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

муж I.4.1 ●●● [ж.н] засаг захиргааны нэгж; мунагш- II.9.1 ●○○ [үй.ү] мунаг шинж илрэх

бүс нутаг

мунад- II.6.1 ●○○ [үй.ү] мунаар цохих

муж ●○○ [тэ.н] хазгай, гажуу, этгээд зан

мунайд ●○○ [тэ.н] мугуйд, зөрүүд

муж I.4.1 ●○○ [ж.н] хашаа хорооны хавтсыг мунайдад- II.15.1 ●○○ [үй.ү] мунайд болох

шургуулан хавчих мод

мунайдал- II.11.1 ●○○ [үй.ү] мунайд зан

мужаан I.2.1 ●●● [ж.н] модон эдлэл хийдэг гаргах

хүн

мунгинуу ●●○ [тэ.н] мунгинаа, ~ хөгшин

мужил- II.11.1 ●○○ [үй.ү] муж мужаар хуваах

мунд- II.7.1 ●○○ [үй.ү] тоо хэмжээгээр дутах

мужилт I.3.1 ●○○ [ж.н] мурилт ~

мунд- II.7.1 ●○○ [үй.ү] гуньж гутарч, зүдэж

мужлал I.1.1 ●○○ [ж.н] мужлан хуваахуй

зовох

мужуу ●○○ [тэ.н] мурилзсан байдал; гажуу, мундаа I.12.1 ●●● [ж.н] адууны дэлийн

зөрүүд зан авир

орчмын овгор газар

мужууд ●○○ [тэ.н] этгээд, тэрс зөрүүд

мундаг ●●● [тэ.н] сүрхий, лут, ~ том

муйлан I.16.1 ●○○ [ж.н] үзүүр мухар, богино мундагд- II.7.1 ●●○ [үй.ү] хүч сүрээр

эвэр

далайлгах

муйхар ●●○ [тэ.н] учрыг үл ухан зүтгэх, гөжих мундагла- II.10.1 ●○○ [үй.ү] мундаг зан

байдал

байдал гаргах; сүр хүчээр дарамтлах

муйхард- II.7.1 ●○○ [үй.ү] муйхар нь хэтрэх

мундар I.21.1 ●○○ [ж.н] шившиг, осол алдаа

муйхардуу ●○○ [тэ.н] муйхар байрын, ~ мундарга I.18.1 ●○○ [ж.н] нэг зүйл чулуу

зантай

мундас I.26.1 ●○○ [ж.н] өгзөг орчимд гардаг

муйхарла- II.10.1 ●○○ [үй.ү] муйхар зан олон толгойт хатги

байдал гаргах

мундуу ●○○ [тэ.н] уур ихтэй, мунхаг, эв

мул I.1.1 ●○○ [ж.н] долоон бурхан одны дүйгүй

зургаа дахь нь

мундуун ●○○ [тэ.н] эв дүйгүй, болхи, бүдүүн

мулга- II.10.1 ●○○ [үй.ү] юмны учир мэдэхгүй хадуун, мунхаг

будилах

мундуур- II.5.1 ●○○ [үй.ү] ухаан балартах,

мулгал- II.4.1 ●○○ [үй.ү] юмны ир хяр, үзүүр тамиргүй болох

толгойг нь авах

муниг I.6.1 ●○○ (амь.) [ж.н] цэнгэг усны

мулгар ●○○ [тэ.н] мухар болсон байдал

бяцхан загас

мулгуу ●●○ [тэ.н] тэнэг ~

мунхаг ●●○ [тэ.н] тэнэг мангуу, бодлогогүй,

мулгуувтар ●○○ [тэ.н] бага зэрэг мулгуу

~ явдал, ~ хүн

мулгууд- II.6.1 ●○○ [үй.ү] мулгуу болох

мунхагд- II.7.1 ●○○ [үй.ү] мунхаг тэнэг нь

мулгуудуу ●○○ [тэ.н] мулгуу байрын

хэтрэх

мулгуур- II.5.1 ●○○ [үй.ү] мулгуу тэнэг болох

мунхагдуу ●○○ [тэ.н] мунхаг байрын

мулз ●●○ [д.д.ү] ~ чанах, ялз болгох

мунхагла- II.10.1 ●○○ [үй.ү] мунхаг зан

мулзал- II.11.1 ●○○ [үй.ү] идэш уушны гаргах, дөргүй аашлах, тэнэглэх

зүйлийг шалзлах

мунхагт- II.7.1 ●○○ [үй.ү] мунхаг байдал

мулзан ●○○ [тэ.н] үсийг нь хуссан, тожгор, ~ гаргах

толгойтой

мунхагш- II.9.1 ●○○ [үй.ү] мунхаг шинжтэй

мулзар- II.12.1 ●○○ [үй.ү] мулз болох; мулзан болох

болох

мунхар- II.12.1 ●●○ [үй.ү] мунхаг болох,

мулт ●●○ [д.д.ү] ~ татах

учрыг ололгүй автах, үзэл сурталд ~

мултал- II.11.1 ●●● [үй.ү] мулт татах, юмыг мунхруулагч I.4.1 ●●○ [ж.н] мунхруулах

тээг хоногоос нь салгах, мөрөө ~, дөрөө ~

этгээд

мултар- II.12.1 ●●○ [үй.ү] хэргээс ~, товч ~, мунхруулга I.18.1 ●●○ [ж.н] мунхруулал,

уяанаас ~, үе ~

ухуулга ~

мултархай ●○○ [тэ.н] нэгэнт мултарсан

мунц I.3.1 ●○○ [ж.н] муна, нүдүүр

мултач- II.16.1 ●○○ [үй.ү] байн байн мултлах

мунцад- II.15.1 ●○○ [үй.ү] мунцаар үйлдэх

мултрамтгай ●○○ [тэ.н] мултрахдаа мунш ●○○ [тэ.н] элбэг дэлбэг

М

амархан, чадамгай

муншуур- II.5.1 ●○○ [үй.ү] халуунд унтсанаас

мултрамхай ●○○ [тэ.н] мултрах зантай

дүйнгэ байдалтай болох

мулцай- II.1.1 ●○○ [үй.ү] мулцгар болох

мур ●○○ [а.д.ү] мар ~ хийх, ~ гэх: үг сөргөлцөх

мулцгар ●○○ [тэ.н] ~ булцгар

муран ●○○ [ж.н] хөдөлгөөний чиглэл олонтоо

мун I.16.1 ●○○ [ж.н] зовлон бэрхшээл

тахиралдсан эгц, шулуун бус байдал

муна I.18.1 ●○○ [ж.н] цохих дэлдэх мод

муран I.16.1 ●○○ [ж.н] ~ намрын ав:

муна- II.10.1 ●○○ [үй.ү] хөгшрөх, зөнөх

урамдлын ав

мунаг ●○○ [тэ.н] зөнөж буруу өтөлсөн нь

мурига ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

мунагд- II.7.1 ●○○ [үй.ү] мунаг зан нь дэндэх

муригана- II.10.1 ●○○ [үй.ү] байн байн мурийх

мунагла- II.10.1 ●○○ [үй.ү] мунаг зан байдал муригар ●○○ [тэ.н] ~ саригар, муруй

гаргах

мурий- II.1.1 ●●○ [үй.ү] зам ~, ам ~

194

195

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

мурийд- II.6.1 ●○○ [үй.ү] хэт мурий болох

инээх

мурийлт I.3.1 ●●○ [ж.н] мурийх үйлийн үр муухандуу ●○○ [тэ.н] муухан байрын

дүнг заасан нэр, мурийсан байдал

муучил- II.11.1 ●○○ [үй.ү] муугаар үзэх

муриймж I.4.1 ●○○ [ж.н] мурийсан хэмжээ

муушаа- II.1.1 ●●○ [үй.ү] муу хэмээн үзэх

мурилз- II.7.1 ●●○ [үй.ү] муригар юмны байн муушаал I.1.1 ●○○ [ж.н] муушаах үйл, ийн

байн хөдлөх

нэр, сайшаал ~

муруй ●●● [тэ.н] ийш тийш тахиралдсан, мухар ●●○ [тэ.н] аливаа юмны үзүүр, ир

тэгш шулуун биш байдал

зэргийн мохоо байдал

мухард- II.7.1 ●○○ [үй.ү] мухар болох, арга ~,

 муруй

муруй гэсэн тэмдэг нэрийг

гар ~

дугуй гэсэн тэмдэг нэртэй

мухардмал ●●○ [тэ.н] мухардсан, ~ байдал

адилтган бичих ба мурий- гэж

мухарла- II.10.1 ●●○ [үй.ү] уг эшийг нь олох,

 мурий

бичвэл үйл язгуур болно.

хэрэг ~

мухарла- II.10.1 ●○○ [үй.ү] мухар болгох, гар ~

муруйдуу ●○○ [тэ.н] муруй байрын

мухгар ●○○ [тэ.н] моготор, моголцог, иргүй

мурчгана- II.10.1 ●○○ [үй.ү] мурчгар юмны мухигар ●○○ [тэ.н] муруйсан, тахийсан

үргэлжлэн хөдлөх

мухир ●○○ [тэ.н] ~ тахир

мурчгар ●○○ [тэ.н] муруй, мушгиу болоод мухир- II.5.1 ●○○ [үй.ү] мухир болох

арчгар үрчгэр; ууртай, мушгиач

мухирла- II.10.1 ●○○ [үй.ү] мухир болгох

мурчий- II.1.1 ●○○ [үй.ү] муруй болох, үрчгэр мухлаг I.6.1 ●●○ [ж.н] ~ тэрэг, хүнсний ~

болох, уурлах

мухлай ●○○ [тэ.н] мухар малыг өхөөрдөн

мурчилз- II.7.1 ●○○ [үй.ү] уруул амаа нэрлэсэн нь; тумлайдсан байгаа нь

муруйлган элдвээр аашлах

мухлайд- II.6.1 ●○○ [үй.ү] тумлайдах;

мурчис ●○○ [д.д.ү] ~ хийх, ~ гэх

далдуур лавлах

мурь- II.13.1 ●●○ [үй.ү] бөхийн мурих мэх мухлайл- II.4.1 ●○○ [үй.ү] мухлай болгох

хийх, хийдүүлэх, гол гаргах

мушгай ●○○ [тэ.н] урт юмны тахийсан нь

мутар I.21.1 ●●○ [ж.н] гарын хүндэтгэл нэр, мушгалз- II.7.1 ●○○ [үй.ү] бага зэрэг

бурхны ~

мушилзах байдалтай байх

мутарла- II.10.1 ●○○ [үй.ү] гараар үйлдэхийн мушгана- II.10.1 ●○○ [үй.ү] мушгар байдал

хүндэтгэл

гаргах, хамар амаа муруй, мушгай болгох

муу ●●● [тэ.н] сайны эсрэг утга, аливаа хэрэг мушгар ●○○ [тэ.н] илт зөрүүдлэх буюу дуугүй

явдал, юмны чанаргүй, ~ зан, ~ бие, ~ ажил, ихэрхэх байдал

~ чанар

мушги- II.2.1 ●●○ [үй.ү] чангалан ~; угаасан

муувтар ●○○ [тэ.н] муухан байрын

юм ~; гүжирдэж ~; сүүл ~; үг ~

мууд- II.6.1 ●●● [үй.ү] муу болох, доройтох, мушгиа I.12.1 ●●○ [ж.н] мушгиж эрчилсэн

чанар ~, харилцаа ~

зүйл, ~ утас, ~ боов, ~ үг

муужгай I.15.1 ●○○ (амь.) [ж.н] муурын мушгиа I.12.1 ●●○ [ж.н] монгол бөхийн мэх

өхөөрдөл нэр

мушгиач ●○○ [тэ.н] мушгих зантай, өөрийн

муужир- II.12.1 ●●○ [үй.ү] ухаан мэдрэл санаснаа зөв болгохыг хичээгч

алдах

мушгил- II.4.1 ●○○ [үй.ү] байн байн мушгих

муужруулагч I.4.1 ●○○ [ж.н] мэдээ алдуулагч

мушгилт I.3.1 ●●○ [ж.н] мушгих үйлийн үр

муул- II.4.1 ●●● [үй.ү] мал төхөөрөх

дүнг заасан нэр

муул- II.4.1 ●●○ [үй.ү] муугаар өгүүлэх, хүн мушгимал ●○○ [тэ.н] мушгисан, ~ сүлжээс

~, дэмий ~

мушгир- II.5.1 ●○○ [үй.ү] мушгиа эрч орох

мууламтгай ●○○ [тэ.н] муулах дуртай

мушгираа ●○○ [тэ.н] мушгирсан

мууламхай ●○○ [тэ.н] муулах зантай

мушгиралт I.3.1 ●○○ [ж.н] мушгирах үйлийн

муур I.5.1 ●●● (амь.) [ж.н] мийнхэн овгийн үр дүнг заасан нэр

М гэрийн тэжээвэр амьтан

мушгиу ●○○ [тэ.н] гажуу, сариу

муур- II.5.1 ●●○ [үй.ү] муужран унах

мушгиуд- II.6.1 ●○○ [үй.ү] мушгиу болох

муус I.5.1 ●○○ (амь.) [ж.н] хөгшин эм чөтгөр

мушгиудуу ●○○ [тэ.н] мушгиу байрын

муутуу I.12.1 ●●○ [ж.н] олсоор хийсэн цаас

мушгиур I.5.1 ●○○ [ж.н] юмыг мушгин

муухай ●●● [тэ.н] үзэмжгүй, эелдэг бус, муу чангалах багаж

санаатай

мушгиурд- II.7.1 ●○○ [үй.ү] мушгиур хэрэглэж

муухайвтар ●○○ [тэ.н] бага зэрэг муухай

эргүүлэх

муухайд- II.6.1 ●○○ [үй.ү] муухай болох

муший- II.1.1 ●○○ [үй.ү] инээх аядах

муухайдуу ●○○ [тэ.н] муухай байрын

мушилз- II.7.1 ●○○ [үй.ү] инээмсэглэх байдал

муухайр- II.5.1 ●○○ [үй.ү] муухай болох, илрэх

тэнгэр ~, дотор ~

мушин ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

муухайт- II.6.1 ●○○ [үй.ү] муухай шинж илрэх

мүглэн I.16.4 ●○○ [ж.н] эрүү шүүлтийн

муухан ●●○ [тэ.н] муу байрын, ~ арьс, ~ хэрэгсэл, ялтны толгойг ил гарган хорих

196

197

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

авдар

гаргах, цэцэрхэх

мүгэз I.3.4 ●○○ (урга.) [ж.н] нэг зүйл өвс

мэдэр- II.12.4 ●●● [үй.ү] сэрэх, хүртэх, ухах

мүйлгэнэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] мүйлэн юмны мэдэрц I.3.4 ●○○ [ж.н] мэдрэх чадвар

хөдлөх

мэдэц I.19.4 ●○○ [ж.н] мэдлэг

мүйлгэр ●○○ [тэ.н] мүйлэн

мэдээ I.12.4 ●●● [ж.н] хэвлэлийн ~, сонин ~,

мүйлгэрд- II.7.4 ●○○ [үй.ү] мүйлгэр болох

~ мэдээлэл, ~ бичих

мүйлэн ●○○ [тэ.н] ир, үзүүр нь мохсон мэдээ I.12.4 ●●● [ж.н] ~ орох, ~ алдах

байдал

мэдээгүйж- II.8.4 ●○○ [үй.ү] мэдээгүй болох

мүүл I.1.4 ●○○ (шаш.) [ж.н] сарны зурхайн мэдээгүйжил I.17.4 ●○○ [ж.н] бие махбод

хорин найман одны нэг

мэдрэх чадвараа алдах байдал

мэг I.1.4 ●○○ (шаш.) [ж.н] сарны зурхайн мэдээгүйжүүлэгч I.4.4 ●○○ [ж.н] мэдээгүй

хорин найман одны нэг

болгох зүйл

мэгд- II.7.4 ●○○ [үй.ү] сандрах, тэвдэх

мэдээгүйжүүлэлт I.3.4 ●○○ [ж.н] мэдээгүй

мэгдүү ●○○ [тэ.н] тэвдүү, яаруу сандруу

болгох үйлийн үр дүнг заасан нэр

мэгдэр- II.12.4 ●○○ [үй.ү] тэвдэж сандран яах мэдээж ●●○ [тэ.н] илэрхий мэдэж байгаа,

учраа олохоо байх

ойлгомжтой

мэгж I.4.4 ●●○ (амь.) [ж.н] эм гахай

мэдээл- II.4.4 ●●● [үй.ү] мэдээ нийтлэх,

мэгжгэр ●○○ [тэ.н] сээр нь өндөр

хүргэх, сонсгох

мэгжгэрд- II.7.4 ●○○ [үй.ү] мэгжгэр болох

мэдээлэгч I.4.4 ●●○ [ж.н] мэдээ дамжуулагч

мэгжин ●○○ [тэ.н] мэгжгэр

мэдээлэл I.17.4 ●●● [ж.н] мэдээлэх үйлийн

мэгзэм I.17.4 ●●● (шаш.) [ж.н] маани ~, ~ нэр, мэдээлэх юм, ~ гаргах

унших

мэдээч ●○○ [тэ.н] эрх мэдэлтэй хүн, мэдээ

мэгнэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] идэш эрэх

өгөх үүрэг бүхий

мэгш- II.9.4 ●●○ [үй.ү] чимээгүйхэн уйлах

мэйрэн I.16.4 ●○○ [ж.н] хошууны тамгын

мэгшир- II.12.4 ●○○ [үй.ү] мэгшин уйлах

газрын албан тушаалтан; хошуу ноёны

мэд- II.6.4 ●●● [үй.ү] ойлгох, ухах

гутгаар зэргийн зэрэг хэргэм

мэдлэг I.5.4 ●●● [ж.н] эрдэм ~, уламжлалт ~

мэл ●○○ [д.д.ү] ~ гайхаж, цэл хөхрөх

мэдлэг I.5.4 ●○○ (амь.) [ж.н] далайн цахлайн мэлгэн ●○○ [тэ.н] хоосон, эзгүй, юу ч үгүй

өөр нэр

мэлийсэн, ~ тал

мэдрүүл I.1.4 ●○○ [ж.н] тэмтрүүл

мэлгэр ●○○ [тэ.н] цэлгэр, өргөн, цэлийсэн,

мэдрүүлэгч I.4.4 ●○○ [ж.н] мэдрэлд өртөн нэлгэр

мэдрэгдэх зүйл

мэлгээн ●○○ [тэ.н] хоосон, мэлийсэн

мэдрэгч I.4.4 ●●● [ж.н] юмны мөн чанар, мэлз- II.7.4 ●●○ [үй.ү] хийсэн, хэлснээ

учир явдлыг танин мэдэгч; далд буй зүйлийг үгүйсгэж, үгүй хэмээн зүтгэх

мэддэг хүн, багаж хэрэгсэл

мэлз- II.7.4 ●○○ [үй.ү] мөрий тавих

мэдрэл I.1.4 ●●● [ж.н] мэдээ ~, таван ~

мэлзгэр ●○○ [тэ.н] нүдэнд торох зүйлгүй,

мэдрэмж I.4.4 ●●● [ж.н] мэдрэх чадвар

гөлгөр тэнэгэр байдал

мэдрэмтгий ●○○ [тэ.н] мэдрэх чадвар мэлзий- II.1.4 ●○○ [үй.ү] мэлзэн болох

сайтай, ~ цэг

мэлзэн ●●○ [тэ.н] мухар бөгөөд халзан; үхэр

мэдрэмхий ●○○ [тэ.н] мэдрэмтгий, ~ арьс

тэмээний хоншоор магнай цагаан алаг зүс

мэдрэхүй I.15.4 ●●● [ж.н] гадаад орчныг мэлзээ I.12.4 ●○○ [ж.н] мөрий, мөрийд

сэрж хүлээн авахуй, таван ~

тавьсан зүйл

мэдүүлэг I.21.4 ●●● [ж.н] ~ авах, ~ бичих, ~ мэлзээл- II.4.4 ●○○ [үй.ү] мэлзээ хэлэлцэх

гаргах

мэлзээц- II.6.4 ●○○ [үй.ү] булаалдан тэмцэх,

мэдүүлэгч I.4.4 ●○○ [ж.н] ямар нэг хэрэг маргалдуулах

явдлын тухай мэдүүлэх үйлийг хийгч

мэлзээч ●○○ [тэ.н] хэлсэн, хийснээ үгүйсгэх

мэдэгдэл I.17.4 ●●○ [ж.н] амаар буюу зантай, мэлзэхдээ чадамгай

бичгээр өгсөн албан ёсны санамж, ~ хийх

мэлий- II.1.4 ●○○ [үй.ү] цэлийх, нэлийх;

мэдэгдэхүүн I.2.4 ●○○ [ж.н] мэдэгдэх юм, мэлрэх

М

анхны ~

мэлмий I.15.4 ●●● [ж.н] нүдний хүндэтгэл

мэдэл I.17.4 ●●● [ж.н] эрх ~

нэр, тунгалаг ~

мэдэлт ●○○ [тэ.н] мэдэл бүхий

мэлмэгэнэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] нүдэнд нулимс

мэдэлтэн I.20.4 ●○○ [ж.н] мэдэл бүхий хүн

дүүрэх; дөлгөөн харцтай нүдээр харах

мэдэмхий ●●○ [тэ.н] мэддэг дүр эсгэн мэлмэлз- II.7.4 ●○○ [үй.ү] шингэн зүйл

онгирох зантай

мэлтэлзэн харагдах

мэдэмхийд- II.6.4 ●○○ [үй.ү] мэдэмхий зан мэлмэр- II.5.4 ●○○ [үй.ү] нулимс урсган

гаргах

чимээгүй уйлах

мэдэмхийр- II.5.4 ●○○ [үй.ү] их юм мэддэг мэлмэс ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

шиг аашлах

мэлрэг I.5.4 ●○○ (урга.) [ж.н] нэг зүйл мөнх

мэдэмхийрх- II.7.4 ●○○ [үй.ү] мэдэмхий зан ногоон бут модны цэцэг

196

197

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

мэлрэн ●○○ [тэ.н] ~ суух

мэнхгэрд- II.7.4 ●○○ [үй.ү] мэнхгэр байдалтай

мэлрээ ●○○ [тэ.н] нүд цавчилгүй гөлрөх, болох

гөлрөө ~

мэнчил- II.11.4 ●○○ [үй.ү] араатан амьтан

мэлс ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

идэш эрэн тэнэх

мэлтгэнүүр I.5.4 ●○○ [ж.н] мэлтгэнэн байх мэнэг ●○○ [тэ.н] эрхтэн мэдрэлгүй, тэнэг

зүйл

дүйрэнгэ

мэлтгэнэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] шүүдрийн мэнэгт- II.7.4 ●○○ [үй.ү] мэнэг байдалтай

ус бөнжгөнөн харагдах; нүдэнд нулимс болох

гүйлгэнэх

мэнэгэр- II.12.4 ●○○ [үй.ү] мэнэг болох

мэлтгэр ●○○ [тэ.н] мэлтийсэн байдал, ~ мэнэн ●○○ [тэ.н] цэлийсэн, нүд алдам; тэнэг,

саран

дүйнгэ; гөлрөө, мэлрээ

мэлтий- II.1.4 ●●○ [үй.ү] шингэн юм дүүрэн мэнэн I.16.4 ●○○ [ж.н] тархины зөөлөн хальс

байх

үрэвсэж гэмтэх эмгэг

мэлтэг ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

мэнэнт- II.7.4 ●○○ [үй.ү] мэнэн өвчин тусах

мэлтэлз- II.7.4 ●○○ [үй.ү] шингэн юмны мэнэнцэр ●○○ [тэ.н] мэнэн туссан байрын

бялхан дүүрч долгилох, нулимс ~, усны мэнэншил I.17.4 ●○○ [ж.н] тархины зөөлөн

мандал ~

бүрхэвчийн цочрол

мэлтэн ●○○ [тэ.н] мэлтгэр

мэнэр- II.5.4 ●○○ [үй.ү] толгой дүйрэн

мэлтэс ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

манарах, мэдээгүй болох

мэлхий I.15.4 ●●○ (амь.) [ж.н] газар уснаа мэнэрээ I.12.4 ●○○ [ж.н] мэнэрэл, мэнэрэх

амьдрах хоёр нутагт амьтан, яст ~, намгийн ~

үйлийн нэр

мэлцгэр ●○○ [тэ.н] тэгш тэнэгэр, өргөн

мэр- II.3.4 ●●● [үй.ү] бага багаар хэлтлэн

мэлцэг I.21.4 ●○○ [ж.н] эр, эм бэлгийн хэмлэх, ааруул ~

булчирхай хоёул хөгжих гажиг

мэр ●○○ [а.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

мэлчиг I.21.4 ●○○ [ж.н] харвасан сум, шидсэн мэр I.1.4 ●○○ [ж.н] гэм, бэртэнгэ, шарх

зүйл зуур замд унаж байгаа нь

мэргэ I.25.4 ●●● [ж.н] хүний ажил үйлсийг

мэлэлз- II.7.4 ●○○ [үй.ү] шингэн зүйлийн зоос, хөзөр, чулуу, дал зэргээр тааварлан

цалгих

хэлэх нь

мэлэр- II.12.4 ●○○ [үй.ү] гөлрөх, ихэд гайхах

мэргэд I.3.4 ●○○ [ж.н] эртний монголын

мэн I.16.4 ●○○ [ж.н] ан араатны идэш

нэгэн аймаг

мэнгэ I.25.4 ●●● [ж.н] хувь хүнд байгалиас мэргэж- II.8.4 ●●○ [үй.ү] тухайн мэргэжлээр

заяасан бэлгэдэл өнгө

дагнан суралцах

мэнгэ I.25.4 ●●● [ж.н] арьсан дээр ургасан мэргэжил I.17.4 ●●● [ж.н] эзэмшсэн мэдлэг

судаслаг нөсөөт толбо

чадвар, мэдлэг ~

мэнгэр I.5.4 ●●○ [ж.н] уушгины гуурсны салст мэргэжилтэн I.20.4 ●●● [ж.н] мэргэжсэн хүн,

бүрхэвч үрэвсэх өвчин

хуулийн ~

мэнгэрлэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] ханиад мэнгэр мэргэл- II.4.4 ●●○ [үй.ү] мэргэ төлгө тавих

болж тогтох

мэргэлэгч I.4.4 ●●○ [ж.н] мэргэ төлгөөр үзэгч

мэнгэрт- II.7.4 ●○○ [үй.ү] мэнгэр өвчтэй мэргэн ●●● [тэ.н] цэцэн ~, ~ ухаан, ~ үг

болох

мэргэтэн I.20.4 ●○○ [ж.н] нэг төрлийн малгай

мэнгэрш- II.9.4 ●○○ [үй.ү] мэнгэр тогтох мэргэч I.4.4 ●●○ [ж.н] мэргэ төлгө үзэгч хүн

шинжтэй болох

мэргэш- II.8.4 ●●● [үй.ү] тухайн зүйлд

мэнгэт I.3.4 ●○○ (амь.) [ж.н] ирвэстэй адил, дадлагаших

алаг магнайтай нэг зүйл амьтан

мэргэшил I.17.4 ●●○ [ж.н] мэргэших үйлийн

мэнд ●●● [тэ.н] энх тунх, амар амгалан нэр

байдал, эсэн ~, ~ амар, ~ мэдэх

мэрий- II.1.4 ●●○ [үй.ү] хичээх, чармайх,

мэнд- II.7.4 ●○○ [үй.ү] бачимдах, мэгдэх

шамдах

М мэндүү ●○○ [тэ.н] сандруу, мунгинуу, тэвдүү мэрийлт I.3.4 ●●○ [ж.н] идэвх чармайлт

мэндүүр- II.5.4 ●○○ [үй.ү] дотор цухалдан мэриймж I.4.4 ●○○ [ж.н] мэрийлт зүтгэл

учраа олохгүй байх, ~ сандрах

мэриймтгий ●○○ [тэ.н] хичээнгүйлэн

мэндчил- II.4.4 ●●● [үй.ү] мэнд мэдэж ёс мэрийдэг, зүтгэл чармайлт сайтай

хийх

мэрэгч I.4.4 ●●● (амь.) [ж.н] ~ амьтдын

мэндчилгээ I.12.4 ●●● [ж.н] баярын ~

ерөнхий нэр

мэндэл- II.11.4 ●●● [үй.ү] мэнд мэдэх, амар мэс I.9.4 ●●● [ж.н] ирт ~, ~ засал, ~ хүргэх

мэнд эрэх

мэсий I.15.4 ●○○ [ж.н] үнээний умай

мэндэл- II.11.4 ●●● [үй.ү] төрөхийн хүндэтгэл, мэсч ●○○ [тэ.н] мэс хэрэглэхдээ дадамгай

эхээс ~

мэсчин I.20.4 ●○○ [ж.н] мэсээр тулалдагч, ~

мэндэр- II.12.4 ●○○ [үй.ү] мэндэж бэгтрэх

боол

мэнүүн ●○○ [тэ.н] хүнд чухал, аугаа их

мэсэд- II.15.4 ●○○ [үй.ү] мэс хэрэглэх, мэсээр

мэнхгэр ●○○ [тэ.н] гүдгэр магнайтай

гэмтээх

198

199

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

мэсэс I.19.4 ●○○ [ж.н] зэвсгийн хурц тал

наст өвс

мэт ●○○ [хо.үг] адил, шиг, зэрэг, энэ ~ гэх ~

мягмар I.5.1 ●●● [ж.н] ангараг гараг, долоо

мэтгэ- II.10.4 ●●○ [үй.ү] зүтгэх, хичээх

хоногийн хоёр дахь өдөр

мэтгэ- II.10.4 ●●○ [үй.ү] тэмцэн маргах

мядагсэрчин I.20.4 ●○○ (урга.) [ж.н] шар

мэтгэлцэгч I.4.4 ●○○ [ж.н] цэц булаалдан цэцэг, туяхан иштэй, олон наст өвс, хурган

маргах хүн

засаа

мэтгэлцээн I.2.4 ●●○ [ж.н] маргаан ~, улс мядалз- II.7.1 ●○○ [үй.ү] толгой гэдийлгэн,

төрийн ~

нуруу хотойлгох; гэнэт өндөлзөх

мэтгэр ●○○ [тэ.н] матигараас арай бага мядас ●○○ [д.д.ү] ~ хийх, ~ гэх

тахийж матийсан нь

мядга ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

мэтгэрд- II.7.4 ●○○ [үй.ү] мэтгэр болох

мядгар ●○○ [тэ.н] цээж түхгэр, нуруу хотгор

мэтгээ I.30.4 ●○○ [ж.н] мэлзээ, маргаа

мялаа I.12.1 ●●○ [ж.н] охор бариултай суран

мэтгээн I.2.4 ●●○ [ж.н] үг сөрөн маргах ташуур

байдал

мялаа- II.1.1 ●●○ [үй.ү] шинэ гэр ~, шинэ

мэтгээч ●○○ [тэ.н] мэтгэдэг зантай

хувцас ~

мэтчилэн- ●○○ [үй.ү] гэх ~, тэр ~

мялаалга I.18.1 ●●● [ж.н] мялааж өгсөн юм,

мэх I.9.4 ●●● [ж.н] барилдах бөхийн эрдэм ~ өргөх,

чадал, ~ хийх

мялар- II.12.1 ●○○ [үй.ү] ир мятрах

мэх I.9.4 ●●○ [ж.н] арга заль, ов ~, ~ гаргах

мялгар ●○○ [тэ.н] хүний магнай мэлгэр,

мэхгэр ●○○ [тэ.н] амьтны гэдэс хэвэл таваг савны амсар мялтгар

мэхийсэн нь, мэтгэр

мялгард- II.7.1 ●○○ [үй.ү] мялгар байдалтай

мэхгэрд- II.7.4 ●○○ [үй.ү] мэхгэр болох

болох

мэхгэрдүү ●○○ [тэ.н] мэхгэр байрын

мялгардуу ●○○ [тэ.н] мялгар байрын

мэхий- II.1.4 ●●○ [үй.ү] ёслон ~, хүндэтгэн ~

мялзан I.16.1 ●●○ [ж.н] үхэрт тусах нэг зүйл

мэхий ●○○ [тэ.н] хөшүүн, ичимтгий

өвчин

мэхийд- II.6.4 ●○○ [үй.ү] мэхий болох

мялзан ●○○ [тэ.н] ~ толгой

мэхлэгч I.4.4 ●●○ [ж.н] мэхлэн залилах мялзант- II.7.1 ●○○ [үй.ү] мялзан өвчин тусах

этгээд

мялтгар ●○○ [тэ.н] хувин савны гүн биш

мэхлэлт I.3.4 ●●○ [ж.н] хууран мэхлэх үйлийн хавтгай; хамар хавтгай

үр дүнг заасан нэр

мялтгард- II.7.1 ●○○ [үй.ү] мялтгар болох

мэхлээч ●○○ [тэ.н] мэхэлж хуурч байдаг

мялх- II.7.1 ●○○ [үй.ү] дүүрэх, цалгих, бялхах

мэхт ●○○ [тэ.н] заль мэхтэй, аргатай

мялхалз- II.7.1 ●○○ [үй.ү] шингэн зүйл саваа

мэхтэн I.20.4 ●○○ [ж.н] заль мэх ихтэй хүн

дүүрч халгин цалгилах; тарган, махлаг хүний

мэхэд- II.15.4 ●○○ [үй.ү] мэх хэрэглэх

хөдлөх

мэхэл- II.11.4 ●●○ [үй.ү] залилах, хуурах, мянга ●●● [то.н] тооны нэр, зуун ~

овлох

мянгад I.3.1 ●○○ [ж.н] Монгол угсаатны нэг

мэхэлз- II.7.4 ●○○ [үй.ү] мэхэс мэхэс хийх

бүлгийн нэр

мэхэр- II.12.4 ●○○ [үй.ү] эрүү хөдөлгөх; мянгат ●●○ [тэ.н] мянга бүхий, ~ цэрэг, ~

чимээгүй инээх

малчин

мэхэрхий I.15.4 ●○○ [ж.н] хөлийн өсгий, мянгатан I.20.1 ●○○ [ж.н] мянганыг хамаарагч

өлмий хоёрын хоорондох зай

мянд I.3.1 ●○○ (амь.) [ж.н] эм цаа

мэхээр I.5.4 ●●○ (урга.) [ж.н] олон наст мяндаг I.22.1 ●●○ (шаш.) [ж.н] буддын

өвслөг ургамал

шашинтны эрдмийн цол ба зэрэг тушаал

мэц I.3.4 ●○○ (амь.) [ж.н] гэдэсний шимэгч мяндагла- II.10.1 ●○○ [үй.ү] ямбалах,

хорхой

ларжаалах

мэцгий I.15.4 ●○○ (амь.) [ж.н] мэц буюу мяндагт ●○○ [тэ.н] мяндаг бүхий, эрх ~

гахайн цагаан хорхой

мяндагтан I.20.1 ●●○ (шаш.) [ж.н] мяндагтай

мэшил I.17.4 ●○○ [ж.н] хараа зүйд хэрэглэх хүн, ~ тушаалтан

хүнхэр, гүдгэр гадаргуут тунгалаг зүйл

мяндас I.26.1 ●●● [ж.н] нэг зүйл утас

М

мээм I.9.4 ●●● [ж.н] хөх дэлэн, ~ хөхөх

мяндаслаг ●○○ [тэ.н] ~ зөөлөн

мээмш- II.9.4 ●○○ [үй.ү] эрэгтэй хүний хөх мяр- II.3.1 ●○○ [үй.ү] гэтэж ойртох

томрох

мяр- II.3.1 ●○○ [үй.ү] багажны ир мохох,

мээсгэр ●○○ [тэ.н] ихэмсэг, бардам мятрах

байдалтай

мяраа I.12.1 ●○○ [ж.н] мяралзаа: усны ~

мээтгэр ●○○ [тэ.н] тахир эртгэр; эрүү урт, мяраа- II.1.1 ●○○ [үй.ү] мярах, гэтэж ойртох;

хамрын үзүүр том

нуугдан ажиглах

мээтэн ●○○ [тэ.н] магнай өндөр, ухархай гүн

мяраа- II.1.1 ●○○ [үй.ү] бух үнээнд харайх

мягман I.2.1 ●○○ [ж.н] нэг зүйл хөлөгт мяраамтгай ●○○ [тэ.н] мяраах зан гаргадаг

тоглоом

мяраан ●○○ [тэ.н] эрээн ~

мягмансанжаа I.30.1 ●○○ (урга.) [ж.н] олон мяралжуур I.5.1 ●○○ (амь.) [ж.н] нэг зүйл

198

199

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

тахиа

зориг халирах, ир мохох

мяралз- II.7.1 ●●○ [үй.ү] эрээлжлэн үзэгдэх, мятал I.17.1 ●○○ [ж.н] мятах үйлийн нэр,

намиран хөдлөх

няцал ~

мяралзаа I.12.1 ●○○ [ж.н] мяралзаан, мятар- II.12.1 ●○○ [үй.ү] үзүүр, ир шантрах,

жирэлзээн

нугарах, хутга ~, шөвөг ~

мяралзаан I.2.1 ●○○ [ж.н] мяралзах байдал, мятар- II.12.1 ●○○ [үй.ү] айх, бэрхшээх,

жирэлзээ

зүрхшээх, шантрах

мяралхийл- II.4.4 ●○○ [үй.ү] энд анхааран мятрамтгай ●○○ [тэ.н] шантрамтгай байдал

үзэж, алгуур гэтэн явах

мятрамхай ●○○ [тэ.н] мятрах зантай

мярс ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

мятруу ●○○ [тэ.н] мятарч байгаа нь

мят- II.6.1 ●○○ [үй.ү] мохож хэлэх үггүй болох,

М

200

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

наалинхайл- II.4.1 ●○○ [үй.ү] наалинхайтах

наалинхайр- II.5.1 ●○○ [үй.ү] наалинхай

байдал үзүүлэх

наалинхайт- II.6.1 ●○○ [үй.ү] наалинхай зан

Н

гаргах

наалт I.3.1 ●●● [ж.н] наасан хэсэг, наах юм,

цонхны ~, ~ салах

наалт I.3.1 ●○○ [ж.н] малын дэлүү

наа- II.1.1 ●●● [үй.ү] цаас ~, цонх ~

наалтуур I.5.1 ●●○ [ж.н] наах хэрэгсэл

наагуур ●●○ [о.н] наад талаар

наамал I.17.1 ●○○ [ж.н] зээгт ~

наагуурд- II.7.1 ●○○ [үй.ү] наагуур болох

наамалла- II.10.1 ●○○ [үй.ү] наамал хийх

наагуурла- II.10.1 ●○○ [үй.ү] хөнгөн хуумгай наана ●●● [о.н] ~ цаана, амь ~ там цаана

үйлдэх

наанад- II.6.1 ●○○ [үй.ү] наана болох

наагуурх ●●○ [тэ.н] наад талаарх, ~ цаагуурх

наанги I.8.1 ●○○ [ж.н] наалдах чанар бүхий

наад ●●● [тэ.н] ~ тал, ~ зах нь, ~ цаад

зүйл; халаас; сав, богц

наад- II.6.1 ●●● [үй.ү] тоглох, цэнгэх

наангидуу ●○○ [тэ.н] наанги байрын

наадаач ●○○ [тэ.н] наадах, тоглох дуртай

наангил- II.4.1 ●○○ [үй.ү] наанги халаасанд

наадагч I.4.1 ●○○ [ж.н] нааддаг хүн

юм агуулах

наадал I.17.1 ●○○ [ж.н] наасан зурвас хэсэг

наар I.2.1 ●○○ [ж.н] ханз, өргөн модон ор

наадал I.17.1 ●○○ [ж.н] тоглоом, наадам

нааш ●●● [о.н] ~ цааш, эртнээс ~

наадам I.17.1 ●●● [ж.н] ~ цэнгээн, тоглоом ~, наашид- II.15.1 ●○○ [үй.ү] нааш байдалтай

эрийн гурван ~

болох

наадамд- II.7.1 ●●● [үй.ү] наадам үзэх

наашил- II.11.1 ●○○ [үй.ү] нааш болох

наадамч ●●○ [тэ.н] наадамд дуртай; алиа нааших ●●○ [тэ.н] эртнээс ~, түүнээс ~, ~

хошин

цааших

наадамчин I.20.1 ●●● [ж.н] наадам үзэгч

наашлуур I.5.1 ●○○ [ж.н] нөөлгийн галаас

наадас I.26.1 ●○○ [ж.н] наасан хэсэг

тамхи асаах урт мод, ~ мод

наадах ●○○ [тэ.н] ~ цаадах

нав ●○○ [баймж.] ~ нарийн хүч нэмэгдүүлэх

наадгай I.15.1 ●●● [ж.н] наадах юм, тоглоом

бүтээвэр

наазгайвтар ●○○ [тэ.н] назгай байрын

наваг I.22.1 ●○○ (урга.) [ж.н] хар өнгөтэй

наалдаа I.12.1 ●○○ [ж.н] наалдац, наалдах цайны навч

үйлийн нэр

навс ●●● [д.д.ү] ~ унах, ~ буух

наалдаас I.3.1 ●○○ [ж.н] наалдан навс I.3.1 ●○○ (шаш.) [ж.н] рашааны бумбанд

барьцалдсан юм, наалдаатай хэсэг

өмсгөсөн баринтаг; хувцасны хүндэтгэл

наалдамтгай ●○○ [тэ.н] наалдахдаа амархан

навсай- II.1.1 ●○○ [үй.ү] навсгар болох

наалдамхай ●●○ [тэ.н] наалдахдаа сайн, ~ навсалз- II.7.1 ●○○ [үй.ү] навсгар юмны байн

бодис

байн хөдлөх

наалданги ●○○ [тэ.н] наалдамтгай чанартай

навсар- II.12.1 ●○○ [үй.ү] навсгар болох

наалдангир I.5.1 ●○○ [ж.н] наалдамтгай юм

навсарга ●○○ [тэ.н] сэмэрч урагдсан зүйл

наалдангир- II.5.1 ●○○ [үй.ү] наалданги навсархай ●○○ [тэ.н] навсарсан, навтархай,

болох

~ хувцас

наалдангирт- II.7.1 ●○○ [үй.ү] наалдангиртай навсас ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

болох

навсга ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

наалданхай ●○○ [тэ.н] наалдаж барьцалдах навсгай ●○○ [тэ.н] навсарч урагдсан

нь амархан

навсгалз- II.7.1 ●○○ [үй.ү] навсгар юмны

наалдас I.26.1 ●○○ [ж.н] наалдаж буй хэсэг, байн байн хөдлөх

~ нь салах

навсгана- II.10.1 ●○○ [үй.ү] навсгар юмны

наалдац I.19.1 ●●● [ж.н] наалдах чанар

үргэлжлэн хөдлөх

наалдвар I.5.1 ●○○ [ж.н] наалдуулах юм

навсгануур ●○○ [тэ.н] юм бүхэнд оролцож

наалдуур I.5.1 ●○○ [ж.н] хана шавардахад явдаг хөнгөмсөг зан араншинтай

хэрэглэх өвс

навсгар ●○○ [тэ.н] урагдаж салбарсан,

наалдуур I.5.1 ●○○ [ж.н] ялаа, шувуу мэтийг элбэгдэж томдсон

Н

наалдуулж барих хэрэгсэл

навсгард- II.7.1 ●○○ [үй.ү] навсгар болох

наалинхай I.15.1 ●●○ (амь.) [ж.н] хоёр навсгардуу ●○○ [тэ.н] навсгар байрын

далавчтай, жижигхэн хорхой

навталз- II.7.1 ●○○ [үй.ү] навтгар юмны байн

наалинхай ●○○ [тэ.н] эелдэг ялдам ааштай, байн хөдлөх

~ ааль

навтан ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

наалинхайд- II.6.1 ●○○ [үй.ү] наалинхай ааш навтар ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

нь дэндэх

навтар- II.12.1 ●○○ [үй.ү] навсгар болтлоо

наалинхайдуу ●○○ [тэ.н] наалинхай байрын

урагдах, ноорох

201

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

навтарга I.18.1 ●●○ [ж.н] урагдаж ноорсон навшгар ●○○ [тэ.н] навчгар

хувцас

навшгард- II.7.1 ●○○ [үй.ү] навшгар болох

навтархай ●○○ [тэ.н] сэмэрч урагдсан, навшгардуу ●○○ [тэ.н] навшгар байрын

уранхай ~

навший- II.1.1 ●○○ [үй.ү] навшгар болох

навтас I.26.1 ●●○ [ж.н] утаа, тортог болсон навшилз- II.7.1 ●○○ [үй.ү] навшгар юмны

нооронхой эсгий; навтарч урагдсан хэсэг

байн байн хөдлөх

навтас ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

наг ●○○ [тэ.н] хар бараан, муу муухай

навтас I.26.1 ●○○ [ж.н] мал, адгуусны ихэс

нага I.18.1 ●○○ (урга.) [ж.н] нэг зүйл цэцэг

навтасхий- II.1.4 ●○○ [үй.ү] гэнэт навтайх

нагаан I.2.1 ●○○ [ж.н] хүрдтэй гар буу

навтга ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

нагагэсэр I.5.4 ●○○ (урга.) [ж.н] тоорцог, эмд

навтгалжин I.20.1 ●○○ (амь.) [ж.н] цагаан орно

алаг хүзүүтэй хар өнгөтэй бяцхан шувуу

нагай I.15.1 ●○○ (амь.) [ж.н] эм тарвага

навтгалз- II.7.1 ●○○ [үй.ү] навтгар юмны байн нагал I.1.1 ●○○ [ж.н] доод уруулын нахайд

байн хөдлөх

буюу хонхорт ургасан сахал

навтгана- II.10.1 ●○○ [үй.ү] навтгар юмны нагац I.3.1 ●●● [ж.н] эхийн талын садан, ~ ах,

үргэлжлэн хөдлөх

~ эгч

навтгар ●○○ [тэ.н] намхан палдгар, навхгар, нагацсаг

●○○

[тэ.н]

эхийн

талын

~ хамар

садангууддаа илүү сайн ханддаг

навтгард- II.7.1 ●○○ [үй.ү] навтгар болох

нагжгар ●○○ [тэ.н] богино тагжгар, ~ хүзүү

навтгардуу ●○○ [тэ.н] навтгар байрын

нагжгард- II.7.1 ●○○ [үй.ү] нагжгар болох

навтгас ●○○ [д.д.ү] ~ хийх, ~ гэх

нагжий- II.1.1 ●○○ [үй.ү] хүзүү мөрөндөө

навхалз- II.7.1 ●○○ [үй.ү] навхгар юмны шигдсэн мэт богино байх; ихэд айж эмээсэн

хөдлөх

байдалтай байх

навхга ●○○ [д.д.ү] ~ хийх, ~ гэх

нагт- II.7.1 ●○○ [үй.ү] наалдаж зууралдах

навхгана- II.10.1 ●○○ [үй.ү] навхгар юмны нагтан I.16.1 ●○○ [ж.н] хар дэвсгэр дээр есөн

хөдлөх

эрдэнийн өнгөөр нарийн зураасаар шигтгэж

навхгар ●○○ [тэ.н] намхан балтгар

зурах арга

навхгард- II.7.1 ●○○ [үй.ү] навхгар болох

нагчирхай I.15.1 ●○○ [ж.н] хамрын нүхний

навхгардуу ●○○ [тэ.н] навхгар байрын

дотоод сүв

навч I.32.1 ●●● [ж.н] ургамлын агаар, нагшуурга I.18.1 ●○○ [ж.н] наалдаж

тэжээлийн эрхтэн; чихний ёгт нэр

зууралдсан зүйл

навч I.4.1 ●○○ [ж.н] монгол адууны тамга

надар ●○○ [тэ.н] хэмжээ том, хүнд байдал

навчгана- II.10.1 ●○○ [үй.ү] навчгар юмны наж I.4.1 ●○○ (амь.) [ж.н] нэг зүйл могой

үргэлжлэн хөдлөх

нажигна- II.10.1 ●○○ [үй.ү] хүчтэй чимээ

навчгар ●○○ [тэ.н] хөндий зүйлийн дотогш гарах, нурууны яс ~

цөмөрч шамбийсан нь; ~ хамар

нажид I.19.1 ●○○ [ж.н] зовлон бэрхшээл, үйл

навчгард- II.7.1 ●○○ [үй.ү] навчгар болох

лай, ~ эдлэх

навчгардуу ●○○ [тэ.н] навчгар байрын

нажидал- II.11.1 ●○○ [үй.ү] зовлон бэрхшээл

навчий- II.1.1 ●○○ [үй.ү] хөндий, хөвсгөр туулах

юмны хөвчийх; омог нь дарагдах

нажир ●○○ [тэ.н] зуны аагим халуун

навчил- II.11.1 ●○○ [үй.ү] навч ургах, мод ~

назгай ●○○ [тэ.н] наазгай, цалгар, удаан

навчилз- II.7.1 ●○○ [үй.ү] байн байн навчганах

назгайвтар ●○○ [тэ.н] назгай шинжтэй

навчинцар I.21.1 ●○○ [ж.н] навч мэт, назгайд- II.6.1 ●○○ [үй.ү] назгай байдалтай

жижигхэн навч

болох

навчирхаг ●●○ [тэ.н] навч ихтэй, ~ ургамал

назгайдуу ●○○ [тэ.н] назгай байрын

навчит ●○○ [тэ.н] навч бүхий, ~ мод

назгайр- II.5.1 ●○○ [үй.ү] назгай шинж гаргах

навчлаг ●○○ [тэ.н] навч ихтэй, навчирхаг

назгайрал I.17.1 ●○○ [ж.н] назгайрах үйлийн

навчраа I.12.1 ●○○ (урга.) [ж.н] хөрс, чулуу, нэр

мод зэрэг дээр ургадаг хаг

назгайт- II.6.1 ●○○ [үй.ү] назгай байдал

навш I.4.1 ●○○ [ж.н] бал шиг амттай нэг зүйл гаргах

бодис, жацын охь

назгайшир- II.12.1 ●○○ [үй.ү] назгай шинжтэй

Н навш I.4.1 ●○○ [ж.н] нус нийлгүүр, цэмбэн болох

алчуур

най I.15.1 ●○○ [ж.н] итгэж найдахуй; найр

навш- II.9.1 ●○○ [үй.ү] дээр дээрээс нь тавих сэтгэл

давхарлан тавих; ховдоглон үмхэх

найга- II.10.1 ●○○ [үй.ү] ганхах, салхинд ~,

навш- II.9.1 ●○○ [үй.ү] хөхөх нь ихсэх

бүжиж ~

навшаа ●○○ [тэ.н] эхийнхээ хөхийг лавшиж найгаг ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

байнга хөхөх дуртай

найгал I.1.1 ●○○ [ж.н] найгах үйлийн нэр

навшгана- II.10.1 ●○○ [үй.ү] навшгар юмны найгалз- II.7.1 ●○○ [үй.ү] байн байн найгах,

үргэлжлэн хөдлөх

ганхалзах

202

203

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

найгалзуур ●○○ [тэ.н] найгалзаж байдаг

найман дэс

найгалт I.3.1 ●○○ [ж.н] найгах үйлийн үр дүнг найр I.5.1 ●●● [ж.н] ~ хурим; эе эв

заасан нэр

найр- II.5.1 ●○○ [үй.ү] эвтэй байх; хольц

найгас ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

зохистой болж, тар нийлэх; шагай орхих

найгасхий- II.1.4 ●○○ [үй.ү] гэнэт найган найраг I.22.1 ●●● [ж.н] ~ дуу, ~ шүлэг, яруу ~

хөдлөх

найрагла- II.10.1 ●○○ [үй.ү] яруу найраг

найд- II.6.1 ●●● [үй.ү] итгэл хүлээлгэх, бичих

бусдын хүчинд түших

найраглал I.1.1 ●●● [ж.н] шүлэглэн бичсэн

найдамтгай ●○○ [тэ.н] бусдад найддаг томоохон хэмжээний зохиол

зантай

найрагч I.4.1 ●●● [ж.н] найраг бичигч, яруу ~

найдамхай ●○○ [тэ.н] найдамтгай байрын

найрал I.17.1 ●●● [ж.н] ~ дуу, ~ хөгжим

найдангуй ●○○ [тэ.н] найдамтгай зантай

найралт I.3.1 ●●○ [ж.н] манж чин улсын

найдангуйр- II.5.1 ●○○ [үй.ү] найдах, тавдугаар хааны оны цол, ~ төв

найдангуй зан гаргах

найралх- II.7.1 ●○○ [үй.ү] эвтэй, найртай

найдвар I.5.1 ●●● [ж.н] найдлага, итгэл ~, ~ байхыг хүсэн дотносох

хүлээх

найрамд- II.7.1 ●○○ [үй.ү] эв найртай, сайн

найдварж- II.9.1 ●○○ [үй.ү] найдвартай болох

харилцаатай болох

найдлага I.18.1 ●●● [ж.н] найдвар, ~ тавих

найрамдал I.17.1 ●●● [ж.н] эвтэй найртай

найдуу I.12.1 ●○○ [ж.н] дууны аялга гүйцээх үг

харьцаа

найжир I.21.1 ●○○ [ж.н] хольцоогүй цэвэр найрамдалт ●●● [тэ.н] найрамдал бүхий, ~

төмөрлөг

харилцаа

найз I.3.1 ●●● [ж.н] дотно үерхэж, нөхөрлөсөн найрамдуу ●○○ [тэ.н] эелсэг найрсаг зантай

хүн, ~ нөхөр, багын ~

найрамж I.4.1 ●○○ [ж.н] найрах зохилдох

найзал- II.11.1 ●●● [үй.ү] найз болох, бололцоо

дотночлон нөхөрлөх

найрла- II.10.1 ●●● [үй.ү] найр хийх, найрлан

найзарх- II.7.1 ●○○ [үй.ү] дотночлон цэнгэх

нөхөрлөснөө бах болгох, найзархаг зан найрлаач ●○○ [тэ.н] найрлах дуртай

гаргах

найрлага I.18.1 ●●● [ж.н] юмны бүтсэн

найзламтгай

●○○

[тэ.н]

найзалж хольц, бүтэц

нөхөрлөхдөө амархан, түргэн

найрс- II.7.1 ●○○ [үй.ү] найртай болох

найзламхай ●○○ [тэ.н] найзлах нь хурдан

найрсаг ●●● [тэ.н] найртай, элэгсэг, ~ ард

найзсаг ●○○ [тэ.н] дотносон нөхөрлөх дуртай түмэн

байдал, нөхөрсөг

найрсал I.17.1 ●○○ [ж.н] эвсэл ~

найлз- II.7.1 ●○○ [үй.ү] нарийвтар зүйлийн найрсуу ●○○ [тэ.н] найрсаг шинжтэй

уян зөөлнөөр хөдлөх

найруу ●○○ [тэ.н] эетэй, аятайхан, зохилдуу

найлзуур I.5.1 ●○○ (урга.) [ж.н] нялх мод, найруулагч I.4.1 ●●● [ж.н] найруулах үйлийг

мөчрийн уян үзүүр

гүйцэтгэгч, жүжгийн ~, эм ~

найлзуурт I.3.1 ●○○ (урга.) [ж.н] найлзуур найруулал I.17.1 ●○○ [ж.н] найруулах үйлийн

бүхий, ~ хөвд, ~ мөчир

нэр, өгүүлэл ~

найлзуурхай I.15.1 ●●● [ж.н] гэдэс дотрын найрууламж I.4.1 ●○○ [ж.н] найруулсан

тунгалгийн булчирхай

төлөв байдал

найм ●●● [то.н] тооны нэр

найруулбар I.5.1 ●○○ [ж.н] найруулах ёсны

наймаа I.12.1 ●●● [ж.н] арилжаа ~

үйлдсэн нэгж, хэв шинж

наймаал- II.4.1 ●●● [үй.ү] наймаа хийх, найруулга I.18.1 ●●● [ж.н] найруулах ур

арилжих худалдаалах

ухаан, хэл ~

наймааламтгай ●○○ [тэ.н] үргэлж наймаа найрч ●●○ [тэ.н] найр наадамд дуртай

хийж явдаг хүн

найтаа- II.1.1 ●●● [үй.ү] ханиаж ~

наймалж I.4.1 ●○○ (амь.) [ж.н] найман хөлтэй найтаалга I.18.1 ●●○ [ж.н] хамар шархиран

усны амьтан

ирвэгэнэж, амьсгал хүчтэй цоргин гарах нь

наймаачин I.20.1 ●●● [ж.н] худалдаа наймаа найтаас I.9.1 ●○○ [ж.н] найтаахад гарсан нус

эрхлэгч

шүлс

наймалжин I.20.1 ●○○ [ж.н] найман талт, найтаг I.22.1 ●○○ (урга.) [ж.н] зулзаган хар Н

найман өнцөгт дүрс

мод

найман I.2.1 ●○○ [ж.н] Монголын эртний овог найтаг I.22.1 ●○○ [ж.н] аяганы хийц

аймгийн нэр

нал I.1.1 ●●● [ж.н] тунгалаг улаан өнгөтэй

наймандай I.15.1 ●○○ (урга.) [ж.н] нэг зүйл эрдэнийн чулуу

өвслөг ургамал, эмд орно

нал- II.4.1 ●●○ [үй.ү] аливаа зүйлийг түших,

найманхаа I.12.1 ●○○ [ж.н] санчрын дагуул

тулах

наймц I.3.1 ●○○ [ж.н] дууны зайг хэмжих налай ●○○ [тэ.н] өргөн их, налгар

нэгж, хоёр дууны хоорондын зайд багтсан налай- II.1.1 ●●○ [үй.ү] амгалан тайван байх,

202

203

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

налгар болох, мал тогтуун бэлчих

налми- дүрс дуурайх идэвхгүй,

налалт I.3.1 ●○○ [ж.н] налах үйлийн үр дүнг

 налмигар

эгшгээр төгссөн язгуурт ардаа

заасан нэр, өнцгийн ~

эгшигтэй гийгүүлэгчээр эхэлсэн

наланги ●○○ [тэ.н] налуу маягийн

-гар залгаврыг шууд залгана.

наланхай ●○○ [тэ.н] налсан байдалтай

× налимгар

налмилз, налмигана, налмий

налар- II.12.1 ●○○ [үй.ү] өвс, үс зэргийн нэг

гэж төрөл үг үүссэн байдаг.

тийш налж унах

налмий- II.1.1 ●●○ [үй.ү] нялцгар, налмагар

налархай ●○○ [тэ.н] налж унасан байдал, болох; дорой, ноомой ааш гаргах

өвсний ~

налуу ●●● [тэ.н] ташуу хазайсан байдал, ~

налархайт- II.6.1 ●○○ [үй.ү] налархай бүхий газар, ~ үс

болох

налуувтар ●○○ [тэ.н] бага зэрэг налуу

налбага ●○○ [д.д.ү] ~ салбага хийх, гэх

налууд- II.6.1 ●○○ [үй.ү] налуу болох

налбагар ●○○ [тэ.н] ~ салбагар

налуудуу ●○○ [тэ.н] налуу байрын

налбал- II.4.1 ●○○ [үй.ү] налмалах

налуур I.5.1 ●○○ [ж.н] түшлэг мэтийн зүйл

налбар- II.5.1 ●○○ [үй.ү] налмарах

налуурга I.18.1 ●○○ [ж.н] суудлын ар тулуур

налбархай ●○○ [тэ.н] налмархай

хэсэг

налгай ●○○ [тэ.н] наазгай, цалгар

налхгар ●○○ [тэ.н] залхуу лазан, алхгар

налгайдуу ●○○ [тэ.н] налгай байрын

налхгард- II.7.1 ●○○ [үй.ү] налхгар болох

налгар ●○○ [тэ.н] налайсан тайван амгалан, налчга ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

назгай, цалгар

налчгана- II.10.1 ●○○ [үй.ү] налчгар зүйл

налгард- II.7.1 ●○○ [үй.ү] налгар болох

байн байн хөдлөх

налгардуу ●○○ [тэ.н] налгар байрын

налчгар ●●○ [тэ.н] намхан, навтгар

налдаа ●○○ [тэ.н] нялцгар, ~ шавар, ~ шороо

налчгард- II.7.1 ●○○ [үй.ү] налчгар болох

налдаад- II.6.1 ●○○ [үй.ү] налдаа түрхэх

налчгардуу ●○○ [тэ.н] налчгар байрын

налдга ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

налчий- II.1.1 ●○○ [үй.ү] налчгар болох

налдгана- II.10.1 ●○○ [үй.ү] налдгар юмны налчилз- II.7.1 ●○○ [үй.ү] налчгар юмны

үргэлжлэн хөдлөх

үргэлжлэн хөдлөх

налдгар ●○○ [тэ.н] өргөн хавтгай юмны налчис ●○○ [д.д.ү] ~ хийх, ~ гэх

чиргүүлдсэн байдал

наль- II.13.1 ●○○ [үй.ү] тал олох гэж хов зөөх;

налдгард- II.7.1 ●○○ [үй.ү] налдгар болох

бусдын аяыг дагуулж ярих

налдгардуу ●○○ [тэ.н] налдгар байрын

наль ●○○ [а.д.ү] ~ шаль хийх, гэх

налжгар ●○○ [тэ.н] навшгар

нальх I.3.1 ●○○ [ж.н] нүдний аяганы өнцөг

налиад- II.6.1 ●○○ [үй.ү] санаа амаргүй болох

дэх хөлх мах; хүнсний зүйлийн гадуур

налиг ●○○ [тэ.н] шалиг, шунаг бөгөөд нялуун, тогтсон нялцгар зүйл

~ харц

нальхар- II.12.1 ●○○ [үй.ү] нальх үүсэх

налигд- II.7.1 ●○○ [үй.ү] налиг болох

нальхт- II.7.1 ●○○ [үй.ү] нальх бий болох,

налигдуу ●○○ [тэ.н] налиг зантай

нальх тогтох

налигла- II.10.1 ●○○ [үй.ү] налиг шалиг зан нальшим I.1.1 ●○○ (урга.) [ж.н] бадган

байдал гаргах

өвчнийг дарах эмийн ургамал

налигна- II.10.1 ●○○ [үй.ү] налиг зан байдал нам I.1.1 ●●● [ж.н] улс төрийн байгууллага

гаргах

нам I.1.1 ●○○ [ж.н] ургамал, амьтны

налина I.18.1 ●○○ (урга.) [ж.н] нэг зүйл аймаглал, бүлэглэл

лянхуа

нам ●●● [тэ.н] өндөр ~, ~ дор газар

налма- II.10.1 ●○○ [үй.ү] урагдах, салбарах

нам ●●● [а.д.ү] чимээгүй, ~ гүм, ~ ~ гүйдэлтэй

налмагана- II.10.1 ●○○ [үй.ү] налмагар юмны намаа I.12.1 ●○○ [ж.н] сүү айраг зэргийг

налмага налмага хийх

агуулах багавтар хөхүүр, суулга

налмагар ●○○ [тэ.н] ямар нэгэн юмны уужуу намаа I.30.1 ●○○ [ж.н] хамаа ~, хамаа

том болоод урагдаж ноорсон нь

намаагүй

налмагард- II.7.1 ●○○ [үй.ү] налмагар болох

намаал- II.4.1 ●○○ [үй.ү] намаа мөчир ургах

налмагардуу ●○○ [тэ.н] налмагар байрын

намаг I.22.1 ●●○ [ж.н] ~ балчиг

налмай- II.1.1 ●○○ [үй.ү] налмагар болох

намагд- II.7.1 ●○○ [үй.ү] намагтай болох

Н налмалз- II.7.1 ●○○ [үй.ү] налмас налмас намагдуу ●○○ [тэ.н] намагтай байрын

хөдлөх

намагж- II.9.1 ●○○ [үй.ү] намаг ихтэй болох

налман ●○○ [д.д.ү] ~ салман: налмайж намагжилт I.3.1 ●●○ [ж.н] намагжих үйлийн

салмайн хөдлөх байдал

үр дүнг заасан нэр, явц

налмар- II.5.1 ●○○ [үй.ү] урагдах, салбарах

намаглаг ●○○ [тэ.н] намаг ихтэй, намаг

налмархай ●○○ [тэ.н] урагдаж ноорсон зүйл

шинжтэй

налмас ●○○ [д.д.ү] ~ хийх, ~ гэх

намагт ●○○ [тэ.н] намаг бүхий

налмигар ●○○ [тэ.н] элэгдэн урагдаж, хэлбэр намагт- II.7.1 ●○○ [үй.ү] намаг тогтох

дүрсээ алдсан нь

204

205

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

намагш- II.9.1 ●○○ [үй.ү] намгийн шинжтэй намжмал ●○○ [тэ.н] нэгэнт намжсан, ~

болох

байдал

намалдаг I.22.1 ●●○ [ж.н] олон сархиагтай намжуу ●○○ [тэ.н] зөөлөн, даруу, бага,

салбархай юм; самсаа

гайгүй, намдуу

намалдагла- II.10.1 ●○○ [үй.ү] хамрын намиа I.12.1 ●○○ [ж.н] хуягийн мөрөвчинд

намалдаг тус газар цохих

хадсан төмөр

намалз- II.7.1 ●○○ [үй.ү] хонхолзон дээш намилз- II.7.1 ●●○ [үй.ү] намиран хөдлөх,

доош болж хөдлөх; зөөлөн эелдэг хөдлөх, нахилзан хөдлөх; зөөлрөх, уян болох

явах

намилзгана I.18.1 ●○○ [ж.н] хүн, амьтны

намалзуур I.5.1 ●○○ [ж.н] намалзаж хөдөлдөг үсэрхэг хэсгийн бөөс, наймалзаргана

юм

намилзганат- II.6.1 ●○○ [үй.ү] намилзганатай

наманчил- II.11.1 ●●○ [үй.ү] нүглээ ~; гэмээ ~ болох

намар I.21.1 ●●● [ж.н] дөрвөн улирлын нэг

намилхай I.15.1 ●○○ [ж.н] ууцны хоёр

намарж- II.9.1 ●●○ [үй.ү] намрыг өнгөрүүлэх

хажуугийн нимгэн хэсэг

намаржаа I.12.1 ●●● [ж.н] намрын цагт намир- II.5.1 ●●○ [үй.ү] салхины аясаар

нутаглах нутаг бууц

намилзах, туг ~, бороо ~

намаржаал- II.4.1 ●●○ [үй.ү] намааржаанд намираа ●○○ [тэ.н] уян зөөлөн намирч

буух

байгаа

намаржин ●●○ [ц.н] намрын турш

намирга I.18.1 ●○○ [ж.н] намираа тогтсон нь,

намарш- II.9.1 ●○○ [үй.ү] намар шинж орох

шүүдэр; юм салхины аясаар зөөлөн хийсэж

намба I.18.1 ●●● [ж.н] төвшин тогтуун байдал

байгаа нь

намбаа I.12.1 ●○○ [ж.н] том арьсан тулам, намна- II.10.1 ●○○ [үй.ү] мориор давхиут

намаа

дундаа харвах; ан амьтан авлах

намбаал- II.4.1 ●○○ [үй.ү] ёс төр үзүүлэх

намнаахай I.15.1 ●○○ (амь.) [ж.н] нэг зүйл

намбага ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

бялзуухай, уургач бялзуухай

намбагана- II.10.1 ●○○ [үй.ү] намбага намналга I.18.1 ●○○ [ж.н] намнах үйл явц

намбага хөдлөх, намбатай хүний хөдлөх, намс I.9.1 ●○○ [ж.н] хэрэг, нүгэл

үйлдэх

намс I.9.1 ●○○ [ж.н] нүүрэнд гарах яр

намбагар ●○○ [тэ.н] дөлгөөн, томоотой, намс- II.7.1 ●○○ [үй.ү] намхан болох, намжих,

тогтуун, тайван

дуу ~

намбагардуу ●○○ [тэ.н] намбагар байрын

намс ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

намбай- II.1.1 ●○○ [үй.ү] намбагар байдал намсгуур I.5.1 ●○○ [ж.н] хөгжмийн зэмсэг

гаргах

болон ямар нэгэн зүйлийн дууны хүчийг

намбалаг ●○○ [тэ.н] намбатай

намсгах зориулалтын хэрэгсэл

намбалз- II.7.1 ●○○ [үй.ү] намбагар юмны намсхий- II.1.4 ●○○ [үй.ү] хотосхийх,

байн байн хөдлөх

навтасхийх; түр намжих

намбас ●●○ [д.д.ү] ~ ~ алхах, ~ ~ гэх

намтар I.21.1 ●●● [ж.н] ~ түүх, ~ зохиол

намгалж I.4.1 ●○○ (урга.) [ж.н] олон наст намтарчил- II.11.1 ●●○ [үй.ү] намтар болгох

ургамал

намуу I.12.1 ●●○ (урга.) [ж.н] ~ цэцэг, хурган

намгана- II.10.1 ●○○ [үй.ү] намгар юмны засаа

үргэлжлэн хөдлөх

намуувтар ●○○ [тэ.н] бага зэрэг намуун

намгар ●○○ [тэ.н] юмны бага зэрэг доош намуун ●●● [тэ.н] зөөлөн, тогтуун

суусан байдал

намх I.3.1 ●○○ [ж.н] шарилд хатгах модон

намгар I.5.1 ●○○ [ж.н] цагаан өнгийн хадаг

тэмдэг; сүлжмэл урлалын нэг төрөл

намд- II.7.1 ●○○ [үй.ү] шуугиан багасах; үйл намхавтар ●○○ [тэ.н] бага зэрэг намхандуу

хэргийн өрнөл буурах, давлагаа ~, цуу ~

намхад- II.15.1 ●○○ [үй.ү] намхан болох

намдуу ●○○ [тэ.н] арай нам, нам байрын

намхан ●●● [тэ.н] арай нам, ~ нуруу

намдуун ●●● [тэ.н] намдуу байрын

намханд- II.7.1 ●○○ [үй.ү] намхан болох

намж- II.9.1 ●●○ [үй.ү] нам болох, намжуу намхандуу ●○○ [тэ.н] намхан байрын

болох, бороо ~

намхат- II.15.1 ●○○ [үй.ү] намхан болох

намжаа ●○○ [тэ.н] дөлгөөн, тайван

намч ●○○ [тэ.н] ~ үзэл

намжир I.21.1 ●○○ [ж.н] гэлэн хүний нөмрөх намчирх- II.7.1 ●○○ [үй.ү] намаараа Н

давхац хувцас

бахархах, намын үзэл бодлыг ихэд сайшаан

намжир I.21.1 ●○○ [ж.н] ихэмсэг зан, байдал магтах

илрэх нь

намш I.4.1 ●○○ [ж.н] сүнс сүлдэр

намжир- II.12.1 ●○○ [үй.ү] алгуур аядуун намшгар ●○○ [тэ.н] хүний уруул ам болоод

болох

нүүр царай нимгэн шалчгар

намжирд- II.7.1 ●●○ [үй.ү] намжир зан гаргах, намьс ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

намжир хаях

нангаа I.12.1 ●○○ (шаш.) [ж.н] лам хүн хурал

намжирдуу ●○○ [тэ.н] намжирдах байрын

номын ажлаас чөлөө гуйх; гомбо айлтгах

204

205

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

нангиад I.3.1 ●○○ [ж.н] эртний хятад, ~ иргэн, болох, ~сан гийгүүлэгч

~ хэл

нармалз- II.7.1 ●○○ [үй.ү] байн байн нармах

нандигна- II.10.1 ●●● [үй.ү] нандин болгон нармигана- II.10.1 ●○○ [үй.ү] элдэв ааш зан

үзэх, эрхэмлэн хадгалах

гаргах

нандин ●●● [тэ.н] ховор эрхэм, ~ эрдэнэ

нармигар ●○○ [тэ.н] навтгар, навшгар

нанжин ●○○ [тэ.н] ганган, дэгжин, хээнцэр

нармигардуу ●○○ [тэ.н] нармигар байрын

нанч- II.9.1 ●○○ [үй.ү] занчих, цохих, нүдэх

нармий- II.1.1 ●○○ [үй.ү] нармигар болох

нанчид I.19.1 ●●○ [ж.н] архины хүндэтгэл нармилз- II.7.1 ●○○ [үй.ү] нармигар юмны

нэр, ~ хүртэх

байн байн хөдлөх

нанчилдаан I.2.1 ●●○ [ж.н] зодолдоон, нарс I.9.1 ●●● (урга.) [ж.н] мөнх ногоон

үймээн самуун

шилмүүст модны нэг

нар I.9.1 ●●● [ж.н] ~ сар, ~ мандах, ~ зөв

нарсаг ●○○ [тэ.н] ургамлын нар дагамтгай

наравч I.32.1 ●○○ [ж.н] асрын туурганаас нь; наранд ээх дуртай

гадагш саравчлан барьсан тавцан

нарт ●●○ [тэ.н] нар бүхий, ~ хорвоо

нарангарав I.5.1 ●○○ (урга.) [ж.н] сөөглөг нарх I.3.1 ●○○ [ж.н] хагалбар газрыг тэгшлэх

ургамал

багаж; өвс тариа хамах багаж

нарангоо I.30.2 ●○○ [ж.н] санчрын дагуул

нархад- II.15.1 ●○○ [үй.ү] нархаар шороо

нарги- II.2.1 ●●● [үй.ү] цэнгэх, зугаацах

бутлах

наргиа I.12.1 ●●○ [ж.н] наргиан, хөгжөөн, ~ нархамба I.18.1 ●●○ (урга.) [ж.н] халуун

хүн

орны нэгэн зүйл жимс

наргиан I.2.1 ●●● [ж.н] ~ цэнгээн, ~ наадам

нарш- II.9.1 ●●● [үй.ү] наранд цохиулах

наргиант ●○○ [тэ.н] наргиан бүхий

нарь I.23.1 ●○○ [ж.н] улаан хоолой ба

наргианч ●○○ [тэ.н] найр наргианд дуртай; ходоодны хорт хавдар; нарийн өвчин

наргиан наадам хийхдээ гаргуун

нас I.9.1 ●●● [ж.н] ~ сүүдэр, залуу ~

наргил I.1.1 ●○○ (урга.) [ж.н] халуун оронд насад ●○○ [ц.н] насан турш

ургах мод

насаж- II.16.1 ●●○ [үй.ү] настай болох

нарий I.15.1 ●○○ (урга.) [ж.н] хоног амуу, ~ насал- II.11.1 ●●● [үй.ү] насыг элээх, урт ~

будаа

насжилт I.3.1 ●●● [ж.н] насжих явц, байдал

нарийвтар ●○○ [тэ.н] бага зэрэг нарийн

наслалт I.3.1 ●●○ [ж.н] наслах байдал,

нарийвч ●○○ [тэ.н] нарийн хянамгай, дундаж ~

болгоомжтой

настайвтар ●○○ [тэ.н] настай байрын

нарийвчил- II.11.1 ●○○ [үй.ү] нягтлах, нарийн натга- II.10.1 ●○○ [үй.ү] амьтны үргэж

тодорхой шалгах

зайлсхийх

нарийвчлал I.1.1 ●○○ [ж.н] нарийн ажиглалт, натгамхай ●○○ [тэ.н] натгаж туйлдаг, үргэдэг

нягт нямбай хянан үзэх нь

натгар ●○○ [тэ.н] бие богино, охор

нарийд- II.6.1 ●○○ [үй.ү] нарийн болох, натгас ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

багадах

нахай I.15.1 ●○○ [ж.н] доод уруул, эрүү

нарийл- II.4.1 ●○○ [үй.ү] нарийн болгох; хоёрын завсарх хонхор

нарийн нунтаг зүйлийг шигших

нахиа I.12.1 ●●● (урга.) [ж.н] модны ~

нарийл- II.4.1 ●○○ [үй.ү] харамлах, гамнах

нахиал- II.4.1 ●●○ [үй.ү] нахиа гарах

нарийн ●●● [тэ.н] бүдүүн ~, уран ~, харамч нахиат- II.6.1 ●○○ [үй.ү] нахиа гарах,

~, ~ ширийн

нахиалах

нарийн I.2.1 ●●● [ж.н] улаан хоолой, ходоод нахиат ●○○ [тэ.н] нахиа бүхий

гэдэсний өмөн өвчин

нахига ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

нарийнт- II.6.1 ●○○ [үй.ү] нарийн өвчин тусах

нахигана- II.10.1 ●○○ [үй.ү] нахигар юмны

нарийс- II.6.1 ●○○ [үй.ү] нарийн болох

үргэлжлэн хөдлөх

нарийсалт I.3.1 ●○○ [ж.н] нарийсах үйлийн нахигар ●○○ [тэ.н] махигар, тахир

үр дүнг заасан нэр

нахигардуу ●○○ [тэ.н] нахигар байрын

нарим I.1.1 ●○○ (урга.) [ж.н] нэг зүйл амуу

нахид I.3.1 ●○○ [ж.н] уулын хярын бяцхан

нарла- II.10.1 ●○○ [үй.ү] наранд ээх, нартайд хотгор

гадагш гарах

нахилз- II.7.1 ●○○ [үй.ү] уян нарийн юмны

Н нарлаг ●●○ [тэ.н] нартай, ~ өдөр

нахис нахис хөдлөх, бөхөлзөж ~

нарма- II.10.1 ●○○ [үй.ү] салхины аясаар нахилзуур ●●○ [тэ.н] нахилзаж бөхөлзөх

дэрвэн хийсэх

байдал; юмны уян хатан шинж байдал

нармагана- II.10.1 ●○○ [үй.ү] нармагар юмны нахир- II.5.1 ●○○ [үй.ү] нахилзах

үргэлжлэн хөдлөх

нахирхай ●○○ [тэ.н] тахир, хотгор

нармай I.15.1 ●●● [ж.н] ханшаарын дотоод нахис ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

тал, хамар ~

нахиу ●○○ [тэ.н] намхан, хотгор

нармай I.15.2 ●●○ [ж.н] хөвчин их, хамаг бүгд

нахиудуу ●○○ [тэ.н] нахиу байрын

нармайш- II.8.1 ●○○ [үй.ү] нармайн шинжтэй нахуу

I.12.1

●○○

[ж.н]

ширгээж

206

207

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

боловсруулаагүй алт

ни(нир, нүр)- гэсэн авиа

нахь- II.14.1 ●○○ [үй.ү] ахих, дахих

нижигнэх, дуурайх идэвхгүй язгуурт

нахь I.24.1 ●○○ (амь.) [ж.н] хуягт зараа:

 нүжигнэх

-жигнэ гэсэн дагавар залгахад

шоргоолжин идшитэн нэг зүйл амьтан

шууд залган нижигнэ гэж

нач I.4.1 ●○○ [ж.н] алтан саагаар хээ гарган

бичнэ. Үүнд үгийн дунд

нэхсэн торго

ж,ч,ш-ийн ард эгшиг бичих

шаардлага гарвал и-гээс

начигна- II.10.1 ●○○ [үй.ү] дуу мэт маш

× нижгэнэх

өөр эгшиг бичихгүй гэсэн

доргилттой үргэлжилсэн чимээ гарах;

дүрэмтэй.

хурдлах

нижигнээн I.2.4 ●●● [ж.н] үргэлжлэн

начин I.20.1 ●○○ (амь.) [ж.н] нэгэн зүйл нижигнэх чимээ, түжигнээн

махчин шувуу, ~ шонхор

ний- II.1.4 ●●○ [үй.ү] нусаа хүчлэн гаргах

начин I.20.1 ●●○ [ж.н] монгол бөхийн цол

нийвий I.15.4 ●●○ [ж.н] шавар зэрэг зуурсан

начуу I.12.1 ●○○ [ж.н] хавтаст торго, дагуу зүйлийг жигд тараах багаж хэрэгсэл

зурдас бүхий торго

нийвийд- II.6.4 ●○○ [үй.ү] нийвийгээр шавар

ная ●●● [то.н] тооны нэр

түрхэх, илж тэгшлэх

наяд ●●● [то.н] тооны нэр, бум

нийгэм I.17.4 ●●● [ж.н] хүмүүсийн амьдрал,

нивш- II.9.4 ●○○ [үй.ү] занчих, гөвших

үйл ажиллагааны түүхэн ёсоор хөгжин буй

нившир- II.12.4 ●○○ [үй.ү] багшрах, дүүрэх

хэлбэр; бүгд, нийтээр

нившир- II.12.4 ●○○ [үй.ү] залхуурах, нийгэмлэг I.5.4 ●●● [ж.н] олон түмний

нозоорох, ихэд зодох

зохион байгуулалттай байгууллага

нигуут I.3.1 ●○○ (амь.) [ж.н] хулсны ятуу

нийгэмч ●○○ [тэ.н] нийгмийн төлөө сэтгэл

нигүүлс- II.7.4 ●○○ [үй.ү] энэрэх, өршөөх

тавьдаг, нийгэм нийтээ боддог

нигүүлсэл I.17.4 ●●● [ж.н] энэрэл ~

нийгэмчил- II.11.4 ●●○ [үй.ү] нийгмийн

нигүүлсэнгүй ●○○ [тэ.н] энэрэнгүй, нинжин болгох; нийтийн болгох

сэтгэлтэй

нийгэмш- II.9.4 ●●○ [үй.ү] нийгмийн шинжтэй

нигүүлсэхүй ●●● [то.н] тавин дөрвөн болох, нийгэмд дасан зохицох, нийт даяарт

оронтой тооны нэр

тархах

нигүүлсэхүй I.15.4 ●○○ [ж.н] нигүүлсэх нийдэм I.17.4 ●○○ [тө.ү] нийт даяар

үйлийн нэр, өршөөн ~

нийл- II.4.4 ●●● [үй.ү] нэгдэх, хамтрах;

нигш- II.9.4 ●○○ [үй.ү] эвгүй амт, үнэр орох

тохирох, таарах, бүлэглэх, хуйвалдах

нигшир- II.12.4 ●○○ [үй.ү] чанар муудах, нийл- II.4.4 ●●○ [үй.ү] хутга мэсийг билүүнд

ялзрах

хавирч хурцлах

нигширмэл ●○○ [тэ.н] чанар муудан, үнэр нийлбэр I.5.4 ●●● [ж.н] ~ дүн, тооны ~

амт орсон нь

нийллэг I.5.4 ●●● [ж.н] нийлэх үйлийн нэр;

нигшмэл ●○○ [тэ.н] нигшсэн байдал

тохиол учрал; нийлсэн газар

нигшүүн ●○○ [тэ.н] муудсан үнэр, эхүүн нийлмэл ●○○ [тэ.н] нийлж бүтсэн нь, ~

амттай

өгүүлбэр, ~ бүтэц

нидрүүл I.1.4 ●●○ [ж.н] нухаж үрэхэд нийлүүлэг I.21.4 ●○○ [ж.н] хээлтүүлэг

зориулсан хэдрэгийн ир мэт хавтгай үрүүл

нийлүүлэгч I.4.4 ●○○ [ж.н] нийлүүлэх

нидрүүлд- II.7.4 ●○○ [үй.ү] нидрүүл хэрэглэх

үүрэгтэй хүн

нидрүүлэг I.21.4 ●●○ [ж.н] нидэрч угаах нийлүүлэлт I.3.4 ●●● [ж.н] эрэлт ~

хэрэгсэл

нийлүүлээч I.4.4 ●○○ [ж.н] бялдуучлан

нидрүүлэгд- II.7.4 ●○○ [үй.ү] нидрүүлгээр дагагч хүн

угаал үйлдэх

нийлүүр I.5.4 ●○○ [ж.н] хутга, мэс хурцлах

нидрэг I.5.4 ●○○ [ж.н] нидрэх хэрэгсэл

багаж

нидрэгд- II.7.4 ●○○ [үй.ү] нидрэгээр үйлдэх

нийлүүрд- II.7.4 ●○○ [үй.ү] нийлүүрээр

нидэр I.21.4 ●○○ [ж.н] барим тавим бодит хурцлах

зүйл

нийлц I.3.4 ●○○ [ж.н] өөр хоорондоо нийлэх,

нидэр- II.12.4 ●○○ [үй.ү] хүчлэн дарж үрэх, авцалдах чанар

нухах

нийлэг I.21.4 ●●○ [ж.н] химийн аргаар гаргаж

нидэргээ I.12.4 ●○○ [ж.н] нидрэх үйлийн нэр

авсан эд

нидэч- II.16.4 ●○○ [үй.ү] байн байн нидрэх

нийлэг

I.21.4

●○○

[ж.н]

судалгаа Н

нижгэр ●○○ [тэ.н] сүртэй, том

шинжилгээний нэгтгэн дүгнэх арга

нижигнэ- II.10.4 ●●○ [үй.ү] түжигнэн хүчтэй нийлэгж- II.9.4 ●○○ [үй.ү] нийлэг болох

дуугарах, тэнгэр ~

нийлэгш- II.9.4 ●○○ [үй.ү] нийлэг шинжтэй

болох

нийлэл I.17.4 ●○○ [ж.н] нийлэх байдал,

нийлмэл цогц

нийлэмж I.4.4 ●○○ [ж.н] нийц, зохис; утгын ~

206

207

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

нийлэнгэ ●○○ [тэ.н] нийлсэн байдалтай

нинж ●○○ [тэ.н] нинжин; ~ сэтгэл

нийнтгэр- II.5.4 ●○○ [үй.ү] дарамтад орох

нинжин ●○○ [тэ.н] хүнлэг, өрөвч сэтгэл

нийнтэг I.21.4 ●○○ [ж.н] айх, эмээх байдалд нинчүү I.12.4 ●○○ [ж.н] хүр хорхойн шүлсээр

оруулах хүчин зүйл

нэхсэн торго

нийнтэглэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] нийнтгээр нь нир ●○○ [а.д.ү] ~ хийх, ~ гэх

далайлган сүрдүүлэх

ниргэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] цахилгаан цахих,

нийслэл I.1.4 ●●● [ж.н] улсын засаг аянга буух, тэнгэр ~

захиргааны төв, хот

ниргэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] аюул нэрвэх, бут ~

нийт ●●● [тө.ү] бүгд, бүх

ниргэл- II.4.4 ●○○ [үй.ү] олонтоо ниргэх

нийтгэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] дээс, утасны ниргэлт I.3.4 ●○○ [ж.н] ниргэх үйлийн үр дүнг

эрчмийг нийлүүлж имрэх

заасан нэр

нийтгэмэл ●○○ [тэ.н] эрчилж имрэн ниргэлэг I.21.4 ●○○ [ж.н] ниргэх үйлийн нэр

нийтгэсэн зүйл

нирд ●○○ [а.д.ү] ~ хийх, ~ гэх

нийтгэр- II.5.4 ●○○ [үй.ү] аяндаа нийлж их нирдхий- II.1.4 ●○○ [үй.ү] гэнэт огцом

болох

нирхийх

нийтлэг ●●● [тэ.н] нийтэд түгээмэл, ~ тал, ~ нирун I.2.1 ●○○ [ж.н] Монгол угсаатны

загвар

эртний улс

нийтлэгч I.4.4 ●○○ [ж.н] хэвлэн ~

нирхий- II.1.4 ●○○ [үй.ү] нир нир хийсэн

нийтлэл I.1.4 ●●● [ж.н] бичлэгийн нэг төрөл

чимээ гарах

нийтлэлч I.4.4 ●●● [ж.н] нийтлэл бичигч

нис- II.6.4 ●●● [үй.ү] дүүлэн ~, халин ~

нийтэл- II.11.4 ●●● [үй.ү] нийтийн хүртээл нисгэгч I.4.4 ●●● [ж.н] онгоц жолоодогч

болгох, бичиг зохиол зэргийг хэвлэн тархаах

нисгэл I.1.4 ●○○ [ж.н] нисэн халих юм

нийтэч ●●● [тэ.н] хамтач, нөхөрсөг

нислэг I.5.4 ●●● [ж.н] нисэх үйлийн нэр,

нийц I.3.4 ●●○ [ж.н] эв найр, зохирол

онгоцны ~, ~ хийх

нийц- II.6.4 ●○○ [үй.ү] зохицох, тааламжтай нисэгч I.4.4 ●●○ [ж.н] нисдэг юм

байх, санаанд ~, хууль дүрэмд ~, зүйд ~

нисэлт I.3.4 ●○○ [ж.н] нисэх үйлийн үр дүнг

нийцвэр I.5.4 ●○○ [ж.н] нийц, нийлэмж

заасан нэр

нийцүү ●○○ [тэ.н] эв эе сайтай

нитгэл I.1.4 ●●● [ж.н] шингэний тунаж

нийцэл I.17.4 ●○○ [ж.н] зохицон нийцэх өтгөрсөн хувь, шөлний ~

үйлийн нэр, зохистой байдал

нитгэлт- II.7.4 ●○○ [үй.ү] нитгэлтэй болох

нийцэрхэг ●○○ [тэ.н] нийцэхдээ сайн

нитгэр- II.5.4 ●○○ [үй.ү] утас ~, дээс ~

нийцэт ●○○ [тэ.н] нийц бүхий

нитгэр- II.5.4 ●○○ [үй.ү] арьс зулгарах,

нийч I.4.4 ●○○ (урга.) [ж.н] улаан цагаан хоёр шалбарах

зүйл бүхий нэгэн зүйл цэцэг

нитэг I.21.4 ●●● [ж.н] өтгөрсөн юм

нил ●●● [тэ.н] ягаан өнгө, ~ өнгөтэй бэх

нитэгд- II.7.4 ●○○ [үй.ү] өтгөн нитэг болох

нил I.1.4 ●●○ (урга.) [ж.н] эмийн ургамал, нишил- II.11.4 ●○○ [үй.ү] гашлах, исгэлэн

дамиг, ~ цэцэг

үнэртэх

нил ●○○ [д.д.ү] ~ хийх, ~ гэх

нишин I.16.4 ●○○ (урга.) [ж.н] нэг иштэй олон

нилхий- II.1.4 ●○○ [үй.ү] нигшсэн үнэр наст өвслөг ургамал, хэрээн нүд

ханхийх

нишингэ I.18.4 ●●● (урга.) [ж.н] өвслөг

нилхэг ●○○ [тэ.н] идээний үнэр, амт, муудсан нь

ургамал, чихрийн ~

нилхэгт- II.7.4 ●○○ [үй.ү] нилхэг амт үнэртэй нов I.1.2 ●○○ (амь.) [ж.н] олби, живтэй төстэй

болох

нэг зүйл амьтан

нилхэгш- II.9.4 ●○○ [үй.ү] нилхэг шинжтэй новш I.11.2 ●●● [ж.н] хог, ловш

болох

новшир- II.12.2 ●○○ [үй.ү] новш их болох

нилэг ●○○ [тэ.н] муухай, эхүүн, ~ үнэр

новшит ●○○ [тэ.н] новш бүхий

нимбэг I.5.4 ●●● (урга.) [ж.н] жимс нь исгэлэн ногд- II.7.2 ●○○ [үй.ү] оногдох

амттай, анхилам үнэртэй, мөнх ногоон бут ногдвор I.5.2 ●●○ [ж.н] ногдсон юм, хувь ~

мод

ногдол I.17.2 ●●● [ж.н] оногдож буй юм,

нимгэвтэр ●○○ [тэ.н] нимгэн байрын, ~ цаас

оногдол хувь, ~ ашиг

нимгэд- II.6.4 ●○○ [үй.ү] нимгэн болох

ногоо I.12.2 ●●● [ж.н] зүлэг ~, хүнсний ~

Н нимгэл- II.4.4 ●○○ [үй.ү] нимгэн болгох, ногоовор ●○○ [тэ.н] хар туяатай ногоон өнгө

хувцсаа ~

ногоовордуу ●○○ [тэ.н] ногоовор шинжтэй

нимгэн ●●● [тэ.н] зузааны эсрэг утга; арвин ногоовтор ●○○ [тэ.н] ногоон байрын

биш

ногоод- II.6.2 ●○○ [үй.ү] ногоон болох

нимгэндүү ●○○ [тэ.н] нимгэн байрын

ногоож- II.8.2 ●○○ [үй.ү] ногоо элбэгжих

нимгэр- II.5.4 ●○○ [үй.ү] нимгэн болох

ногоолдой I.15.2 ●○○ (амь.) [ж.н] ногоон

нимгэс- II.6.4 ●○○ [үй.ү] нимгээх, улмаар өнгөтэй нэг зүйл бялзуухай

нимгэн болох

ногоолзой I.15.2 ●○○ (амь.) [ж.н] шавж

нимгэт- II.6.4 [үй.ү] нимгэн шинжтэй болох

нахиагаар хооллодог нүүдлийн жижиг шувуу

208

209

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

ногоолин I.16.2 ●○○ [ж.н] зэсийн бал

гаргах, сэрж ядах

ногоолог ●○○ [тэ.н] ногоовтор маягийн

нойрс- II.7.2 ●○○ [үй.ү] унтахын хүндэтгэл

ногоолой I.15.2 ●○○ (амь.) [ж.н] мануулын нойрсомтгой ●○○ [тэ.н] нойрсох дуртай

зулзага; манжуухай ч гэнэ

нойрсуулалт I.3.1 ●○○ [ж.н] нойрсуулах

ногоон ●●● [тэ.н] өнгө, ~ цай, ~ хас, ~ үйлийн үр дүнг заасан нэр

ургамал

нойрт ●○○ [тэ.н] нойр бүхий

ногоор- II.5.2 ●○○ [үй.ү] ногоон болох, газар нойрхой I.15.1 ●○○ [ж.н] ~ найлзуур: нойр

~, мах ~

булчирхай

ногоочин I.20.2 ●●● [ж.н] ногоо таригч

нойт ●○○ [тэ.н] чийг даасан, норсон нь, ~

ногт I.9.2 ●●● [ж.н] морины толгойд зүүх даах

гархи зуузайгүй оосор, суран ~

нойтовтор ●○○ [тэ.н] нойтон мэт, чийгтэйвтэр

ногтол- II.11.2 ●●○ [үй.ү] ногт зүүх; юмыг нойтогно- II.10.2 ●●○ [үй.ү] нойтон болох,

хэдэн тийш нь солбицуулан баглах, уях

чийглэх; улиглах, баширлах

ногтос I.26.2 ●○○ [ж.н] намар цагийн нойтод- II.15.2 ●○○ [үй.ү] нойтон болох

гөрөөсний арьс

нойтон ●●● [тэ.н] хуурайн эсрэг утга, норсон нь

ногтруу I.12.1 ●○○ (амь.) [ж.н] элгэн тус нойтондуу ●○○ [тэ.н] нойтон байрын

газраа хар толботой, шаравтар эрээн шувуу

нол I.1.2 ●○○ [ж.н] алтан утсаар нэхсэн

ногуул I.1.1 ●○○ (амь.) [ж.н] шилүүсний торго, нолом

зулзага

нолго ●○○ [д.д.ү] гэнэт, маш их, ~ чанах, ~

ноднин ●●● [ц.н] өнгөрсөн жил

баяжих

ноёгтой I.15.2 ●○○ [ж.н] ноён хүний эхнэр, нолго I.18.2 ●○○ (шаш.) [ж.н] бөөгийн

хатагтай

хувцсанд зүүх хонгио

ноёл- II.4.2 ●○○ [үй.ү] зонхилох, захирах, нолом I.17.2 ●○○ [ж.н] алтан утсаар нэхсэн

ноён суух

хоргой торго, нол

ноёлог ●○○ [тэ.н] ноёрхог, ноёрхуу; уулын нолх I.3.2 ●○○ (шаш.) [ж.н] бөөгийн сүүжний

гол өндөрлөг, ~ уул

тушаа уяж дуугаргах төмөр хонгио

ноёлогч I.4.2 ●○○ [ж.н] ноёлох үйлийг нолцгор ●○○ [тэ.н] дорой, яданги

гүйцэтгэгч

нолчгор ●○○ [тэ.н] номхон, буурай

ноёлол I.17.2 ●○○ [ж.н] ноёлох үйлийн нэр

нолчгорд- II.7.2 ●○○ [үй.ү] нолчгор болох

ноёлонгуй ●○○ [тэ.н] ноёлсон байдалтай

нолчилз- II.7.2 ●○○ [үй.ү] дорой байдлаа

ноёлуу ●○○ [тэ.н] ноёрхон захирах зантай

байнга гаргах

ноён I.2.2 ●○○ [ж.н] ~ хүн, ~ нуруу, ~ оргил

ном I.1.2 ●●● [ж.н] эрдэм ~, ~ судар

ноёнтон I.20.2 ●○○ [ж.н] ноёны хүндэтгэл номин I.2.2 ●●● [ж.н] есөн эрдэнийн нэг

нэр, эзэн ~

номин I.16.2 ●○○ (амь.) [ж.н] зурамтай

ноёнч ●○○ [тэ.н] эзэрхэн дээрэлхэх зан төстэй, жижиг нүдтэй нэг зүйл оготно, сохор ~

бүхий

номло- II.10.2 ●○○ [үй.ү] номыг сэнхрүүлэн

ноёрх- II.7.2 ●●○ [үй.ү] ноёлох, эзэрхэн мэдүүлэх; учир чанарыг ухуулан сургах

захирах; ихэнх хувийг эзлэх, давамгайлах

номлогч I.4.2 ●●○ [ж.н] ном номлох хүн

ноёрхог ●○○ [тэ.н] ноёрхох зантай, ноён номлол I.1.2 ●●● [ж.н] сургаал, зохиол

зантай

номой ●○○ [тэ.н] номхон, дорой, бядуу

ноёрхогч I.4.2 ●●○ [ж.н] ноёноороо түрээ номойд- II.6.2 ●○○ [үй.ү] номой байх

баригч

номойдуу ●○○ [тэ.н] номой байрын

ноёрхол I.17.2 ●●● [ж.н] ноёрхох үйлийн нэр, номойчил- II.11.2 ●○○ [үй.ү] номойг нь

эзэрхэл, ~ тогтоох

далимдуулах

ноёхон I.20.2 ●○○ [ж.н] гүнгийн эхнэр; ноёны номорх- II.7.2 ●○○ [үй.ү] ном ихтэй болох

охин, авхай

номт ●○○ [тэ.н] ном бүхий; ~ дээл

ножид I.19.2 ●○○ [ж.н] ёж, егөө

номтон I.20.2 ●●○ [ж.н] бурхны ~, буруу ~

нозоор- II.5.2 ●○○ [үй.ү] халуун дулаанаас номход- II.15.2 ●○○ [үй.ү] номхон болох

бие хүндрэх, залхуу хүрэх

номхон ●●○ [тэ.н] ааш авир дөлгөөн, тогтуун

нозооронгуй ●○○ [тэ.н] нозоорсон байдалтай

номхор- II.12.2 ●○○ [үй.ү] номхон болох,

нойр I.9.2 ●●● [ж.н] унтах ~, зүүд ~

эмнэг ~

нойр I.9.2 ●●● [ж.н] хүн, амьтны ходоодны номхотго- II.10.4 ●●○ [үй.ү] эрхэндээ оруулах Н

доор наалдсан булчирхай

нойргүйд- II.6.4 ●●○ [үй.ү] нойр хулжих

нойргүйдэл I.17.4 ●●● [ж.н] нойр хулжих

өвчин

нойрмог ●○○ [тэ.н] нойроос гүйцэд сэрээгүй,

~ зүүрмэг

нойрмогдуу ●○○ [тэ.н] нойрмог байрын

нойрмогло- II.10.2 ●○○ [үй.ү] нойрмог байдал

208

209

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

● номхон гэсэн үгийн үндсэнд

ноослог ●○○ [тэ.н] ноос ихтэй

ноосол- II.11.2 ●○○ [үй.ү] ноосыг нь авах,

 номхотгох

-д дагавар залгахад -н

сугарч номход гэж бичнэ.

мал ~

● номход гэсэн үндсэнд

ноосор- II.12.2 ●○○ [үй.ү] бөс элэгдэж, ноос

бусдаар үйлдүүлэх

мэт зөөлөн унгирал болох

хэвийн -го дагавар залгахад

× номхтгох

сул дуутай гийгүүлэгч -д нь

ноосорхог ●●○ [тэ.н] үс ноос ихтэй

ондоошин чанга дуугүй -т

ноот I.9.2 ●○○ [ж.н] аль нэг улсын засгийн

болон номхотго гэж бичнэ.

газраас нөгөө улсын засгийн газарт явуулах

● Эгшгээр төгссөн үндсэнд

албан бичиг

× номхтогох

тодотгон холбох -х

ноот I.9.2 ●○○ [ж.н] хөгжмийн аялгууг

нөхцөлийг шууд залгана.

зориулалтын шугамтай цаасанд тэмдэглэдэг

номхотгогч I.4.2 ●○○ [ж.н] номхотгох үйлийг тэмдэг

гүйцэтгэгч, догшныг ~

ноохой I.15.2 ●●○ [ж.н] мэрэгчдийн хэвтэр,

номхотгол I.1.2 ●○○ [ж.н] номхотгох үйлийн хулганын ~

нэр

ноохойл- II.4.2 ●○○ [үй.ү] ноохой засах,

номхруулагч I.4.1 ●○○ [ж.н] номхон болгогч

ноохой хийх

номхчил- II.11.2 ●○○ [үй.ү] номхон дарууг нь нор- II.3.2 ●●● [үй.ү] нойтон болох, ус чийг

ашиглах, зөөлчлөх

нэвтэрч шингэх

номч ●○○ [тэ.н] ном зохиогч, аугаа эрдэмтэн; норгодос I.26.2 ●○○ [ж.н] нялх хүүхдийн

номын утгыг мэдэгч

шээс, баас

номчирх- II.7.2 ●●○ [үй.ү] номч байдал норомтгой ●○○ [тэ.н] норохдоо хялбар, чийг

гарган аашлах

даах нь муухан

номчирхог ●○○ [тэ.н] номчирхох зан гаргадаг, норомхой ●○○ [тэ.н] норохдоо хурдан

номчирхох дуртай

норхой I.15.2 ●○○ [ж.н] үс ноос тачир, шингэн

нонгис I.9.2 ●○○ (амь.) [ж.н] нохой мангис, норхойт- II.6.2 ●○○ [үй.ү] үс нь охор шингэн

нэг зүйл дорго

болох

ноол- II.4.2 ●○○ [үй.ү] юмыг байн байн нот ●○○ [тэ.н] хатуу чанга, тууштай,

нухлах, эрхэлж ~, ноцож ~

тээнэгэлзэх явдалгүй, бат ~

ноололдой I.15.2 ●○○ (амь.) [ж.н] агнуурын нотод ●○○ [тэ.н] чанга, тууштай, батад

шувуу

нотол- II.11.2 ●●○ [үй.ү] батлах, бат болгох

ноололдоон I.2.2 ●○○ [ж.н] ноололдох нотолгоо I.12.2 ●●● [ж.н] нотлох баримт

үйлийн нэр, барьцалдаан

нохил- II.4.2 ●○○ [үй.ү] эхнэр хүний зөөлөн,

ноолор- II.12.2 ●○○ [үй.ү] хөглөрөх, ноолуур аядуун аашлах; аятай янзтай алхах

мэт болох

нохиот- II.6.2 ●○○ [үй.ү] сүжрэх, сүлбээлдэх

ноолорхой ●○○ [тэ.н] ноолорсон байдалтай

нохой I.15.2 ●●● [ж.н] хоточ ~, ~ зан

ноолуур I.5.1 ●●● [ж.н] зарим амьтны зөөлөн нохойрх- II.7.2 ●○○ [үй.ү] нохой зан гаргах

унгирал үс, ямааны ~

нохойт- II.6.2 ●○○ [үй.ү] нохой зан гаргах,

ноолуурла- II.10.1 ●○○ [үй.ү] ноолуурыг нь нохой зантай болох

авах

нохойчил- II.11.2 ●○○ [үй.ү] хойноос нь

ноолуурлаг ●○○ [тэ.н] ноолуур ихтэй

элдэн хөөх; усанд самардаж сэлэх

ноолуурт- II.7.1 ●○○ [үй.ү] ноолуур бүхий ноц- II.6.2 ●●● [үй.ү] шатах, гал авалцах

болох

ноцгоно I.18.2 ●○○ (урга.) [ж.н] нэг зүйл

ноор- II.5.2 ●○○ [үй.ү] ноорхой болох

ургамал

ноор- II.5.2 ●○○ [үй.ү] малын үс, ноос гуужих

ноцолдоон I.2.2 ●○○ [ж.н] ноцолдох үйлийн

ноорог I.22.2 ●●● [ж.н] бичиг зохиолын нэр

засварлаагүй навтраг эх

ноцолдооч

●○○

[тэ.н]

ноцолдохдоо

ноорогло- II.10.2 ●○○ [үй.ү] ноорог болгох, сурамгай; барилдаанч

бичгийн эх ~

ноцомтгой ●○○ [тэ.н] амархан асаж шатдаг;

нооронхой ●○○ [тэ.н] ихэд урагдаж ноцож халдах зантай

навтарсан нь

ноцомхой ●○○ [тэ.н] амархан ноцдог

ноорс I.9.2 ●○○ [ж.н] бялзуухайн ноосоор ноцон I.16.2 ●○○ (урга.) [ж.н] нэг зүйл бут мод

Н нэхсэн торго, ~ торго

ноцоовор I.21.2 ●○○ [ж.н] гал түлэхэд

ноорс I.9.2 ●○○ [ж.н] шувууны чандрын урьдаар асааж ноцоох зүйл

ноолуур

ноцоогуур I.5.1 ●○○ [ж.н] гал асаах хэрэгсэл,

ноорсгоно I.18.2 ●○○ (урга.) [ж.н] нэг зүйл асаагуур

ургамал

ноцоолго I.18.2 ●○○ [ж.н] ноцоодог юм; гэрэл

ноорслог ●○○ [тэ.н] ноорс ихтэй

чийдэн асаах хэрэгсэл

ноорхой ●○○ [тэ.н] нооронхой, уранхай

ноцоохой I.15.2 ●○○ (урга.) [ж.н] нэг зүйл

ноос I.9.2 ●●● [ж.н] үс ~, ~ ноолуур, ~н цамц, ургамал

~н бээлий, ~н даавуу

ноцоргоно I.18.2 ●○○ (урга.) [ж.н] нэг наст

210

211

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

өвслөг ургамал

дэм, нөмөр ~

нөгөө ●●● [тө.ү] ~ талаар; ~ хүн; ~ ертөнц

нөөлөглө- II.10.3 ●○○ [үй.ү] нөөлөг салхи

нөгөөдөр ●●● [ц.н] маргаашийн дараах өдөр

дайрах; галын утаа, дөл салхинд давтагдан

нөгөөтээгүүр ●●○ [о.н] нөгөө талаар, үүнээс эргэж хургах

гадна

нөөлт I.3.3 ●○○ [ж.н] нөөх үйлийн үр дүнг

нөгөөх ●●● [тэ.н] нөгөөдөх, өөр бусад; заасан нэр

мөнөөх, өнөөх

нөөмөл I.17.3 ●○○ [ж.н] нөөж хадгалсан

нөгч- II.9.3 ●●○ [үй.ү] өнгөрөх, нас ~, цаг ~

зүйл, нөөц

нөж I.4.3 ●●● [ж.н] бүлэгнэж өтгөрсөн цус

нөөц I.3.3 ●●● [ж.н] ~ баялаг, хүний ~,

нөжид- II.15.3 ●○○ [үй.ү] нөж түрхэх

байгалийн ~

нөжир- II.12.3 ●●○ [үй.ү] цус өтгөрөн нөөцлүүр I.5.4 ●○○ [ж.н] нөөцлөн хадгалах

бөөгнөрөх

зүйл

нөл I.1.3 ●○○ [ж.н] галын дөл, сор

нөөцөл- II.11.3 ●○○ [үй.ү] нөөц болгон

нөл- II.4.3 ●○○ [үй.ү] ус салхинд элс шороо хадгалах

хорголзох

нөөш I.11.3 ●○○ [ж.н] дараа хэрэглэхээр

нөлд- II.7.3 ●○○ [үй.ү] галын дөлөөр халаах

дарсан хүнсний зүйл

нөлөө I.12.3 ●●● [ж.н] ямар нэг юмнаас нөөшил- II.11.3 ●○○ [үй.ү] нөөш бэлтгэх,

нөгөөд үзүүлэх чадал, ~ тогтоох

нөөцлөх

нөлөө I.12.3 ●○○ [ж.н] галын илч

нөөшлүүр I.5.4 ●○○ [ж.н] нөөшлөх бодис

нөлөө I.12.3 ●○○ [ж.н] саа өвчин

нөр ●○○ (баймж.) [ж.н] тэсвэр, зүтгэл, ~

нөлөө ●●○ [тэ.н] толинд туссан дүрс этгээд хөдөлмөр

гаж харагдах байдал

нөр ●○○ [тэ.н] амар салахгүй, нуршуу, ужиг,

нөлөөд- II.6.3 ●○○ [үй.ү] нөлөө нь хүрэх

зөрүүд

нөлөөл- II.4.3 ●●● [үй.ү] юмны нөлөө хүрэх, нөр- II.3.3 ●●○ [үй.ү] шаргуу хөдөлмөрлөх;

халдах, байгальд ~, харилцаанд ~

гөжүүдлэх; нуршин ярих

нөлөөлөл I.17.3 ●●○ [ж.н] нөлөөлөх үйлийн нөр- II.3.3 ●○○ [үй.ү] мурийх, хазайх, далийх

нэр

нөрлө- II.10.3 ●○○ [үй.ү] нөр их ажиллах

нөлөөт ●○○ [тэ.н] нөлөө бүхий

нөрмөг I.5.3 ●○○ [ж.н] ноос, олсоор нэхсэн

нөлөөт- II.6.3 ●○○ [үй.ү] нөлөөтэй болох

бараа

нөлт- II.7.3 ●○○ [үй.ү] галын нөл гарч шатах

нөрөө I.12.3 ●○○ [ж.н] цэцэг өвчнөөс тогтсон

нөмгөд- II.6.3 ●○○ [үй.ү] нөмгөн болох

сорви

нөмгөл- II.4.3 ●○○ [үй.ү] дээлийн бүс, товч нөрөө ●○○ [тэ.н] нуршуу; зан авир зөрүү

бүчийг тайлах

хөшүүн

нөмгөн ●○○ [тэ.н] дээлээ бүсэлж, товчлоогүй нөрүү ●○○ [тэ.н] муруй, хазгай, далиу

өмссөн нь

нөсөө I.12.3 ●●● [ж.н] өөрчлөлт, хувиралт; ~

нөмгөр ●○○ [тэ.н] нөмөрч бүрхсэн нь

толбо

нөмгөр- II.5.3 ●○○ [үй.ү] нөмгөн болох

нөсөөт ●●○ [тэ.н] нөсөө бүхий

нөмөр I.21.3 ●●● [ж.н] жавар халхалсан юм; нөх- II.6.3 ●●● [үй.ү] нөхөөс тавих; орлох

бусдын нөлөө, асрамж

нөхвөр I.5.3 ●○○ [ж.н] нөхөх юм, нэмүүр

нөмөр- II.12.3 ●●○ [үй.ү] хучих, хэдрэх, нөхвөрлө- II.10.3 ●○○ [үй.ү] нэмэр, нөхвөр

бүрхэх

болгох

нөмөрд- II.7.3 ●○○ [үй.ү] нөмөр газар нөхөлт I.3.3 ●○○ [ж.н] нөхөх үйлийн үр дүнг

хоргодох

заасан нэр

нөмөрдүү ●○○ [тэ.н] нөмөртэй байрын

нөхөөс I.9.3 ●●● [ж.н] нөхөж битүүлэн тавих

нөмөрлө- II.10.3 ●○○ [үй.ү] нөмөр газраар зүйл

явах; нөмөр хийх

нөхөөсөл- II.11.3 ●○○ [үй.ү] нөхөх, нөхөөс

нөмөрлөг ●○○ [тэ.н] нөмөр сайтай

тавих

нөмрөг I.5.3 ●●● [ж.н] хувцасны гадуур нөхөөст ●○○ [тэ.н] нөхөөс бүхий

нөмрөх өмсгөл; хатдын гоёлын хувцас; эсгий ~

нөхөр I.21.3 ●●● [ж.н] хань ~, найз ~

нөмрөглө- II.10.3 ●○○ [үй.ү] нөмрөг нөмрөх

нөхөрлө- II.10.3 ●●● [үй.ү] нөхөр найз

нөө- II.1.3 ●●○ [үй.ү] нөөцлөх, хадгалах; бололцох

гамнах, хүчээ ~, биеэ ~

нөхөрлөл I.1.3 ●●● [ж.н] нөхөрлөх үйлийн Н

нөөл I.1.3 ●○○ [ж.н] нөөж хураасан зүйл

нэр

нөөл- II.4.3 ●○○ [үй.ү] салхины дороос сөрөн нөхөрсөг ●●○ [тэ.н] нөхрийн чанар сайтай,

салхилах

найрсаг

нөөл- II.4.3 ●○○ [үй.ү] нөмөр газар хуйлран нөхөц- II.15.3 ●○○ [үй.ү] үл салах, зууралдах,

салхилах

салахгүй ханьсах

нөөлөг I.21.3 ●●○ [ж.н] нөмөр газар хурган нөхцөл I.1.3 ●●● [ж.н] ~ шалтгаан, ~ дагавар

үлээх салхи

нөхцөлт ●○○ [тэ.н] нөхцөл бүхий

нөөлөг I.21.3 ●●○ [ж.н] бусдын нөлөө, тус нуга I.18.1 ●○○ [ж.н] чийг ихтэй, өвс ногоо

210

211

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

сайн ургадаг булан тохой газар

нугдгар ●○○ [тэ.н] хүзүү богино, бие атигар

нуга ●○○ [д.д.ү] ~ дарах, ~ цохих

байдал

нугал- II.4.1 ●○○ [үй.ү] эвхэж нугалаас гаргах, нугдгард- II.7.1 ●○○ [үй.ү] нугдгар болох

тахийлган матируулах

нугдгардуу ●○○ [тэ.н] нугдгар байрын

нугал- II.4.1 ●○○ [үй.ү] хувь өсгөж нуд ●○○ [а.д.ү] ~ хийх, ~ гэх

нэмэгдүүлэн авах

нуд I.3.1 ●○○ [ж.н] нэг зүйл халдварт өвчин

нугал- II.4.1 ●○○ [үй.ү] ясыг үеэр салгах, нудар- II.12.1 ●○○ [үй.ү] ёврох; нядлах

нуруу ~

нударга I.18.1 ●●○ [ж.н] дээлийн ханцуйн

нугалаа I.12.1 ●●● [ж.н] нугалсан газар; үзүүрт хийх туурай хэлбэрт хөвөө; зангидсан

нугалсан ором

гар

нугалаадас I.26.1 ●○○ [ж.н] нугалсан хэсэг

нударгад- II.6.1 ●○○ [үй.ү] нударгаар дэлсэх

нугалаас I.9.1 ●●○ [ж.н] нугалагдсан хэсэг, нударгал- II.4.1 ●○○ [үй.ү] зангидсан гараар

ором, дээлийн ~

цохих; дээлэнд нударга тааруулж хийх

нугалаатан I.20.1 ●○○ [ж.н] нэг талын үзэл нударгат ●○○ [тэ.н] нударга бүхий

онолыг хэтрүүлэгч

нудач- II.16.1 ●○○ [үй.ү] байн байн нудрах

нугалагч I.4.1 ●○○ [ж.н] нугалах үйлийг нудчаа ●○○ [тэ.н] нудчих зантай, ~ хурга

гүйцэтгэгч

нужигна- II.10.1 ●○○ [үй.ү] шажигнах, нуд

нугалам I.17.1 ●○○ [ж.н] нуруу сээрний хийх чимээ гарах

нугалсан нэг үе

нул ●○○ [тэ.н] бүхэлдээ, цул; дангаар буй

нугаламж I.4.1 ●○○ [ж.н] нугалан хуваасан өнгө

байдал

нулгал- II.4.1 ●○○ [үй.ү] арьс, хальс зэргийг

нугалбар I.5.1 ●●● [ж.н] ~ цаас, бичгийн ~

шалбалах

нугалбарла- II.10.1 ●○○ [үй.ү] нугалбар нулгар- II.5.1 ●○○ [үй.ү] шалбарч зулгарах,

гаргах

шалзрах

нугалмай I.15.1 ●○○ [ж.н] сээр нуруу, хүзүү нулгач- II.8.1 ●○○ [үй.ү] олонтоо нулгалах

зэрэг ясны үе хоорондын зай

нулим- II.4.1 ●○○ [үй.ү] шүлс, цэр хаях

нугалмал ●○○ [тэ.н] нугалсан байдал

нулимдас I.26.1 ●○○ [ж.н] нулимж гаргасан

нугалуур I.5.1 ●○○ [ж.н] нарийн гэдэсний зүйл

нугаралдсан үе

нулимла- II.10.1 ●○○ [үй.ү] байн байн

нуган I.2.1 ●●○ [ж.н] эрэгтэй хүүхэд, ~ хөвгүүн

нулимах

нугар- II.5.1 ●○○ [үй.ү] нугалаа гарах; үе нулимс I.9.1 ●●● [ж.н] нүдний ~, ~ дүүрэх

нугастай юм атирах; намжих багасах, ажил ~

нулимст- II.7.1 ●○○ [үй.ү] нулимс мэлтгэнэх

нугараач I.4.1 ●●● [ж.н] уран ~

нулимуур I.5.1 ●○○ [ж.н] нус цэр, шүлсээ

нугарагч I.4.1 ●●○ [ж.н] биеэ үегүй мэт хаях сав

хөдөлгөн нугарч үзүүлэгч, нугараач

нулимч- II.9.1 ●○○ [үй.ү] байн байн нулимах

нугарал I.17.1 ●○○ [ж.н] нугарах үйлийн нэр

нулт ●○○ [тэ.н] номой дорой, зөөлөн

нугаралт I.3.1 ●○○ [ж.н] нугарал, нугарах булбарай

явц, уран ~

нулчир- II.12.1 ●○○ [үй.ү] нүднээс нулимс

нугарамтгай ●○○ [тэ.н] нугарах дуртай

гоожиж улбайн явах

нугарамхай ●○○ [тэ.н] нугарах нь амархан

нум I.9.1 ●●● [ж.н] ~ сум, үсгийн ~

нугармал ●○○ [тэ.н] нугарсан байдал

нумавч I.32.1 ●○○ [ж.н] өрөмдөх өрмийн

нугархаг ●○○ [тэ.н] нуга ихтэй

голыг эргүүлэх муруй мод

нугархай ●○○ [тэ.н] юмны нугарч ором нумавчил- II.11.1 ●○○ [үй.ү] өрөмд нумавч

гарсан хэсэг

хийх

нугас I.9.1 ●●● [ж.н] хаалганы ~

нумалжин ●○○ [тэ.н] нум мэт хэлбэртэй

нугас I.9.1 ●●● [ж.н] тархи ~

нуманцар I.21.1 ●○○ [ж.н] нуман хэлбэртэй

нугас I.9.1 ●○○ (амь.) [ж.н] усны шувуу

зүйл

нугасал- II.11.1 ●○○ [үй.ү] хүзүүний ясыг нумар- II.12.1 ●○○ [үй.ү] нум хэлбэртэй болох

нугасаар нь эвдэх, нугасыг тасалж алах

нумла- II.10.1 ●○○ [үй.ү] нумаар хэмжих

нугаст ●○○ [тэ.н] нугас бүхий

нумт ●○○ [тэ.н] нум бүхий

нугач- II.8.1 ●○○ [үй.ү] байн байн нугалах

нумч I.4.1 ●○○ [ж.н] нум хийдэг хүн

Н нугачаа I.12.1 ●●● [ж.н] түүхийн ~, замын ~ нунж ●○○ [тэ.н] дорой, буурай

нугдай- II.1.1 ●○○ [үй.ү] нугдгар болох

нунжгай ●○○ [тэ.н] нунж дорой байдал

нугдалз- II.7.1 ●○○ [үй.ү] нугдгалзах

нунжгар ●○○ [тэ.н] дорой, тэнхэл муу, унжгар

нугдас ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

нунжгард- II.7.1 ●○○ [үй.ү] нунжгар болох

нугдга ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

нунжгардуу ●○○ [тэ.н] нунжгар байрын

нугдгалз- II.7.1 ●○○ [үй.ү] нугдгар юмны нунжуу ●○○ [тэ.н] сүр сүлдгүй, дорой

дахин дахин хөдлөх

нунтаг I.22.1 ●●○ [ж.н] няцалж талхалсан

нугдгана- II.10.1 ●○○ [үй.ү] нугдгар юмны нарийн ширхэг бүхий хуурай зүйл

үргэлжлэн хөдлөх

нунтагд- II.7.1 ●○○ [үй.ү] нунтаг болох

212

213

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

нунтагла- II.10.1 ●●○ [үй.ү] талхлах, нунтаг нуршимтгай ●○○ [тэ.н] нуршин ярих дуртай

болгох

нуршимхай ●○○ [тэ.н] үе үе нуршин ярьдаг

нунтагш- II.9.1 ●○○ [үй.ү] нунтаг шинжтэй зантай

болох

нуршуу ●○○ [тэ.н] хэт удаан, давтан ярьдаг

нунтгар- II.5.1 ●○○ [үй.ү] аяндаа нунтаг

нуршууд- II.6.1 ●○○ [үй.ү] нуршуу болох

нур ●○○ [а.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

нуршуудуу ●○○ [тэ.н] нуршуу байрын

нур- II.3.1 ●●○ [үй.ү] эвдэрч унах

нуршуун ●○○ [тэ.н] нуршуу, олон үгтэй, хэт

нур- II.3.1 ●●● [үй.ү] хүүхдийн арьс ~

удаан, алмай

нураа I.12.1 ●○○ [ж.н] эрэг, гуу, ганга зэргийн нус I.9.1 ●●● [ж.н] хамрын хөндийн салст

нурсан газар

бүрхэвчээс гарах шингэн

нураг I.22.1 ●○○ [ж.н] уулын эгц хажуу бэлд нусад- II.15.1 ●○○ [үй.ү] нусаа нялах

тогтсон хайрга, чулуу, асга

нусанхай ●○○ [тэ.н] нус нь гоожимхой

нурал I.17.1 ●○○ [ж.н] нурах үйлийн нэр

нусархаг ●○○ [тэ.н] нус ихтэй

нуралт I.3.1 ●●● [ж.н] нурах үйлийн үр дүнг нусгай ●●○ [тэ.н] нус нь гоожиж байдаг; ~

заасан нэр, ~ үүсэх

банди: нялх жулдрай

нурам I.17.1 ●○○ [ж.н] галтай үнс

нусгайд- II.6.1 ●○○ [үй.ү] нусгай болох

нурамт- II.7.1 ●○○ [үй.ү] нурамтай болох

нусгайр- II.5.1 ●○○ [үй.ү] нус ихтэй болох

нурамш- II.9.1 ●○○ [үй.ү] нурам шинжтэй нуст- II.7.1 ●○○ [үй.ү] нустай болох

болох

нутаг I.22.1 ●●● [ж.н] эх ~, ~ дэвсгэр, ~ ус

нуранги ●○○ [тэ.н] ~ элс, ~ шороо

нутагла- II.10.1 ●○○ [үй.ү] нутагт оршин суух

нуранхай ●○○ [тэ.н] нурахдаа хялбархан

нутагтан I.20.1 ●●○ [ж.н] нутаг орноо

нурги- II.2.1 ●○○ [үй.ү] намуухан хүнгэнэн амьдрагч; хоёр нутагтан

дуугарах; цай зөөлөн буцлах

нутагш- II.9.1 ●○○ [үй.ү] нутагт идээшин

нургил- II.4.1 ●○○ [үй.ү] олонтоо нургих, ~н дасах

буцлах

нутагшил I.17.1 ●○○ [ж.н] нутагших үйлийн

нурмага ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

нэр

нурмагана- II.10.1 ●○○ [үй.ү] нурмагар юмны нутгарх- II.7.1 ●○○ [үй.ү] нутгаар нь ялган

нурмага нурмага хөдлөх

үзэх

нурмагар ●○○ [тэ.н] царай дорой, уруу нутгархаг ●○○ [тэ.н] ~ үзэлтэй, ~ зан

унжгар

нуу- II.1.1 ●●● [үй.ү] далдлах, дарах

нурма- эгшгээр төгссөн

нуувч I.32.1 ●○○ [ж.н] нууж далдалбал зохих

 нурмагар

дүрслэх язгуурт -гар

зүйл; хоргодох байр

гийгүүлэгчээр эхэлсэн дагавар

нуугдал I.17.1 ●○○ [ж.н] нуугдах үйлийн нэр

залгахдаа шууд залгана.

нуугдмал ●●○ [тэ.н] нуугдсан, ~ авьяас

× нурамгар

нурмай, нурмалз, нурмагана

гэж төрөл үг үүсдэг.

нуугим ●○○ [тэ.н] зуны өдрийн төөнөм

халуун байдал

нурмагард- II.7.1 ●○○ [үй.ү] нурмагар болох

нуугь- II.13.1 ●○○ [үй.ү] зохимжтой сайхан

нурмагардуу ●○○ [тэ.н] нурмагар байрын

найрах, ~ сан айраг

нурмай- II.1.1 ●○○ [үй.ү] нурмагар болох

нуудгай I.15.1 ●●○ [ж.н] нууцлах зүйл; хүний

нурмал ●○○ [тэ.н] нурсан байдалтай

бэлгэ эрхтний цээр нэр

нуруу I.12.1 ●●● [ж.н] ~ нугас, дүн ~, уул ~

нуудгай I.15.1 ●○○ (урга.) [ж.н] хужир, шүүтэй

нуруувч I.4.1 ●○○ [ж.н] нуруугаар давхарлан газар ургадаг нэг зүйл ургамал

өмсөх нэг зүйл хувцас

нуур I.5.1 ●●● [ж.н] ~ цөөрөм; ~ нугас шиг

нуруувч I.4.1 ●○○ [ж.н] гол тулгуур болох нуур- II.3.1 ●○○ [үй.ү] тогтуун, дөлгөөн болох,

зүйл

нийцтэй болох

нуруувчил- II.11.1 ●○○ [үй.ү] нуруувч хувцсаа нуурам ●○○ [тэ.н] маш тогтуун, дөлгөөн

өмсөх

байдал

нуруувчил- II.11.1 ●○○ [үй.ү] үйл ажлын нуурла- II.10.1 ●○○ [үй.ү] нуур болон тогтох

ихэнхийг дуусгах, бараглах

нуурмаг I.6.1 ●○○ [ж.н] хиймэл нуур, усан сан

нуруулаг ●●○ [тэ.н] нуруу сайтай, өндөр

нуурмаг ●○○ [тэ.н] нуурам тогтуун

нуруулд- II.7.1 ●○○ [үй.ү] юмыг нуруу болгож нуух I.9.1 ●●● [ж.н] нүдний ~

хураах, өвс ~

нуухал- II.11.1 ●○○ [үй.ү] бөгж, ээмэг, хөөрөг

нуруут- II.6.1 ●○○ [үй.ү] юманд нуруу хяр

Н

зэргийн шигтгээг хүрээ гарган тогтоох

гарах

нуухт- II.7.1 ●○○ [үй.ү] нуухтай болох, нүдэнд

нурш- II.9.1 ●○○ [үй.ү] олон үг давтаж, нуух тогтох

сунжруулан ярих

нуухт ●○○ [тэ.н] нуух бүхий, шүрэн ~

нуршаа ●○○ [тэ.н] ярьсан зүйлээ олон дахин нууц I.3.1 ●●● [ж.н] ~ хэрэг, ~ санал, улсын ~

давтдаг

нууцал- II.11.1 ●●○ [үй.ү] нууц болгох, нуух

нуршил- II.11.1 ●○○ [үй.ү] байн байн нуршин нууцгай ●○○ [тэ.н] нууц, далд

ярих

нууцгайл- II.4.1 ●○○ [үй.ү] нууцгай болгох,

212

213

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

нуух

нүсэр ●○○ [тэ.н] овор байдал их, хүнд том;

нууцлаг ●○○ [тэ.н] учир битүүлэг, тодорхойгүй

олон их

нууцлагдмал ●○○ [тэ.н] нууц, далд байсан

нүсэрд- II.7.4 ●○○ [үй.ү] нүсэр болох

нууцлал I.1.1 ●○○ [ж.н] нууцлах үйлийн нэр, нүсэрдүү ●○○ [тэ.н] нүсэр байрын

нууцалсан байдал

нүү- II.1.4 ●●● [үй.ү] өөр газарт шилжин суух

нух- II.6.1 ●●○ [үй.ү] байн байн дарж үнгэх; нүүгэлт- II.7.4 ●○○ [үй.ү] бөөн их юм алсад

буталж нарийн ширхэгтэй болгох

алгуур хөдлөх

нух- II.6.1 ●○○ [үй.ү] дарж, тулж өвтгөх; нүүдэл I.17.4 ●●● [ж.н] ~ суудал, ~ хийх

алахын цээрлэл

нүүдэллэ- II.10.4 ●●○ [үй.ү] нүүдэл хийх,

нухал- II.11.1 ●○○ [үй.ү] байн байн нухах

нутаг сэлгэх

нухалт ●○○ [тэ.н] нухах байдал, ~ сайтай

нүүдэлч ●●○ [ж.н] нүүдэлчин

нухац I.19.1 ●○○ [ж.н] нухсан байдал

нүүдэлчин I.20.4 ●●● [ж.н] нүүдэллэн явдаг

нухач- II.16.1 ●○○ [үй.ү] байн байн нухлах

хүн, ус, бэлчээр даган мал маллаж аж төрөгч

нухаш I.27.1 ●●○ [ж.н] нухаж, хольж хийсэн хүмүүс

идээ

нүүл I.1.4 ●○○ [ж.н] унанги бүдүүн мод;

нухгалз- II.7.1 ●○○ [үй.ү] яван ядах, хойрголох

овоолон шатаасан их мод

нухмал ●○○ [тэ.н] нухаж хийсэн, нухаж нүүр I.9.4 ●●● [ж.н] ~ царай

талхалсан

нүүр I.5.4 ●○○ [ж.н] нүүгээд буух газар

нухуур I.5.1 ●○○ [ж.н] нухах хэрэгсэл

нүүр I.5.4 ●●○ [ж.н] өвөр, өнгөн тал; ном

нухшил- II.11.1 ●○○ [үй.ү] нухаш хийх

сонины хуудасны нэг тал, тэргүүн ~

нүгэл I.17.4 ●●● [ж.н] буян ~, гэм ~, ~ цайрах, нүүрд- II.7.4 ●○○ [үй.ү] нүүр тулах

арван ~

нүүрлэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] юманд нүүр хийх,

нүгэлт ●○○ [тэ.н] нүгэл бүхий

аюул ~

нүгэлтэн I.20.4 ●○○ [ж.н] нүгэл хийсэн хүн

нүүрс I.9.4 ●●● [ж.н] чулуун ~

нүгэрс I.9.4 ●○○ (урга.) [ж.н] улаан нүүрсжилт I.3.4 ●○○ [ж.н] нүүрсжих үйлийн

зандангийн нэг төрөл, суман мод

үр дүнг заасан нэр

нүд I.9.4 ●●● [ж.н] харах эрхтэн, мэлмий

нүүрслэг ●○○ [тэ.н] нүүрс ихтэй

нүд I.9.4 ●●○ [ж.н] монгол адууны тамга

нүүрст- II.7.4 ●○○ [үй.ү] нүүрстэй болох

нүд- II.6.4 ●●○ [үй.ү] цохих ~

нүүрстөрөгч I.4.3 ●●● [ж.н] хувилахуй

нүдтэн I.2.4 ●○○ [ж.н] нүд бүхий амьтан, юм

ухааны махбод

нүдүүр I.5.4 ●●● [ж.н] юм нүдэх багаж, уур ~

нүүрсхүчил I.17.4 ●○○ [ж.н] хий байдалтай

нүдүүрд- II.7.4 ●○○ [үй.ү] нүдүүрээр цохих

бодис

нүдэвч I.32.4 ●○○ (хууч.) [ж.н] сохор хүнийг нүүрсч ●○○ [тэ.н] нүүрс шатаах болон зөөх

газарчлах хүн

ажил эрхэлдэг

нүдэвч I.4.4 ●○○ [ж.н] дархны багаж

нүүрсчин I.20.4 ●○○ [ж.н] нүүрс түүгч, нүүрс

нүдэл- II.11.4 ●●● [үй.ү] хармагц таньдаг ухагч

болох, мал ~

нүүрсэг ●○○ [тэ.н] нүүр тал харамтгай, ~ хүн;

нүдэл- II.11.4 ●○○ [үй.ү] зарим ургамлын сая ~ зан

цухуйх, агь ~

нүүрсэж- II.16.4 ●○○ [үй.ү] нүүрсээр баялаг

нүдэл- II.11.4 ●○○ [үй.ү] цас хайлж цоохортох

болох

нүдэл- II.11.4 ●○○ [үй.ү] гүвдрүү яр зэрэг нэг нүүртэн I.20.4 ●○○ [ж.н] хоёр ~

газраа нимгэрч цоорох

нүүрчил- II.11.4 ●○○ [үй.ү] нүүр тал харах

нүжигнэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] хүчтэй дуу чимээ нүүрэвч I.32.4 ●●○ [ж.н] нүүрний баг

гарах

нүүрэг I.22.4 ●○○ [ж.н] огцом дэнж

нүжигнээн I.2.4 ●○○ [ж.н] түжигнэх чимээ

нүүрэлд- II.7.4 ●○○ [үй.ү] нүүр нүүрээрээ

нүнжиг I.21.4 ●●● [ж.н] хоол ундны тослог, тулан хэлэлцэх

өөх тостой, илчлэг их; чанар сайн

нүүрэмгий ●●○ [тэ.н] ичиж эмээдэггүй, нүүр

нүнжигт ●○○ [тэ.н] өгөөж, буянтай

бахтай

нүр ●○○ [а.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

нүүрэмгийдүү ●○○ [тэ.н] нүүрэмгий байрын

нүр I.1.4 ●○○ (урга.) [ж.н] хар жимсгэнэ бүхий нүх I.9.4 ●●● [ж.н] юмны цоорхой, онгорхой

ургамал

газар, ~ сүв

Н нүргэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] нүр хийх чимээ гарах нүхт- II.7.4 ●○○ [үй.ү] нүх гарах

нүргэл- II.4.4 ●○○ [үй.ү] олонтоо нүргэх

нүхэл- II.11.4 ●●○ [үй.ү] нүх гаргах

нүргэс I.3.4 ●○○ (урга.) [ж.н] хустан овгийн нүхэр I.21.4 ●○○ (амь.) [ж.н] хирс үхрийн өөр

боролжтой төстэй сөөг

нэр

нүргээн I.2.4 ●●○ [ж.н] үргэлжлэн нүргэсэн нүхэрхэг ●○○ [тэ.н] нүх ихтэй, ~ газар

их чимээ

нүцгэл- II.4.4 ●●○ [үй.ү] нүцгэн болгох;

нүргээнт ●●○ [тэ.н] нүргээн бүхий

шатрын ноёныг ганцаар болгох

нүсэр- II.12.4 ●○○ [үй.ү] ядарч туйлдан биеэ нүцгэн ●●○ [тэ.н] өмссөн юмгүй; өвс

авч явж чадахгүй болох

ургамалгүй, үс ноосгүй

214

215

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

нүцгэр- II.5.4 ●●○ [үй.ү] нүцгэн болох, нэгдэмж I.4.4 ●○○ [ж.н] нэгдэж нийлсэн

үгүйрэн хоосрох

хэмжээ

нь ●●○ [баймж.] боломжийг батлах утгатай нэгж I.4.4 ●●● [ж.н] ямар нэг зүйлийг хэмжих

баймж, шар маань шаварт ойчих ~, нар баримжаа; ~ салбар, ~ хугацаа, ~ үнэ

шарах ~ ээ

нэгж- II.9.4 ●○○ [үй.ү] ямар нэг нуусан, зүй

нэвсгэнэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] нэвсгэр зүйлийн бус юмыг эрж олохоор тусгайлан хайх

байн байн хөдлөх

нэгжигч I.4.4 ●○○ [ж.н] нэгжих үйлийг

нэвсгэр ●○○ [тэ.н] навсгар, хөглөрсөн, гүйцэтгэгч

элбэгдэж томдсон

нэгжлэг I.5.4 ●●○ [ж.н] нэгжих үйлийн нэр, ~

нэвсгэрд- II.7.4 ●○○ [үй.ү] нэвсгэр болох

хийх

нэвсгэрдүү ●○○ [тэ.н] нэвсгэр байрын

нэгжүүл I.1.4 ●○○ [ж.н] нэгжин хайх хүн

нэвсий- II.1.4 ●○○ [үй.ү] нэвсгэр байдалтай нэглий I.15.4 ●○○ [ж.н] хууль ёсны эцэггүй,

харагдах

эцэг тодорхойгүй хүүхэд

нэвсэг ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

нэгтгэ- II.10.4 ●●● [үй.ү] нэг болгох

нэвсэлз- II.7.4 ●○○ [үй.ү] нэвсгэр зүйлийн нэгтгэл I.1.4 ●●○ [ж.н] нэгтгэх үйлийн нэр;

байн байн хөдлөх

нэгтгэсэн юм

нэвт ●●○ [д.д.ү] ~ шувт, ~ хатгах, ~ хөндлөн

нэгчил- II.11.4 ●○○ [үй.ү] нэг нэгээр болгох;

нэвтрүүлэг I.21.4 ●●● [ж.н] радио, нэгийг ялган үзэх

телевизээр нэвтрүүлэн дамжуулах зүйл

нэгэнт ●○○ (баймж.) [то.н] аль хэдийн;

нэвтрүүлэгч I.4.4 ●●● [ж.н] нэвтрүүлэг хийх эргэлтгүй, буцалтгүй

үүрэг бүхий мэргэжилтэн

нэжгээд ●○○ [то.н] хүн бүрд нэг

нэвтрүүлэлт I.3.4 ●○○ [ж.н] нэвтрүүлэх нэл ●○○ [тэ.н] нийдэм, туж, ~ цастай газар

үйлийн үр дүнг заасан нэр

нэлбэгэр ●○○ [тэ.н] нэлмэгэр байрын

нэвтэл- II.11.4 ●○○ [үй.ү] нэвт цоолох

нэлбэгэрд- II.7.4 ●○○ [үй.ү] нэлбэгэр болох

нэвтэр- II.12.4 ●●○ [үй.ү] цаад талд нь гарах; нэлбэгэрдүү ●○○ [тэ.н] нэлбэгэр байрын

шингэж нойтон болох; явж өнгөрөх

нэлбэлз- II.7.4 ●○○ [үй.ү] нэлбэгэр юмны

нэвтэрхий ●●○ [тэ.н] мэдлэг өргөн, ойлгоц байн байн хөдлөх

гүн, тодорхой байдал; багтаамж, хэмжээний нэлгэр ●○○ [тэ.н] шингэн зүйл их хэмжээгээр

хувьд өргөн дэлгэр

тунасан нь

нэвч- II.9.4 ●○○ [үй.ү] шингэн зүйл юмны нэлгэрд- II.7.4 ●○○ [үй.ү] нэлгэр болох

цаанаас дааварлан гарах

нэлдгэнэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] нэлдгэр юмны

нэвчдэс I.26.4 ●○○ [ж.н] нэвчиж гарсан юм

хөдлөх

нэвчил I.17.4 ●○○ [ж.н] нэвчих үйлийн нэр, нэлдгэр ●○○ [тэ.н] нэлмийж дэлбийсэн

шингэн тархах байдал

нэлий- II.1.4 ●○○ [үй.ү] шингэн зүйл ихээр

нэвчмэл ●○○ [тэ.н] нэвчсэн, нэвчихдээ тунах, цэлийх

хялбар

нэлий ●○○ [тэ.н] шингэн зүйл их хэмжээгээр

нэвшир- II.12.4 ●○○ [үй.ү] залхуу хүрэх, бие тунасан нь

хүндрэх; хэтрэх дэндэх; новшрох

нэлмий- II.1.4 ●○○ [үй.ү] нэлмэгэр болох

нэг ●●● [то.н] тооны нэр

нэлмэгэнэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] нэлмэгэр юмны

үргэлжлэн хөдлөх

 нэг бүр

бүр хэмээх төлөөний үгийг

хүн бүр, хүүхэд бүр гэх мэтээр

нэлмэгэр ●●○ [тэ.н] өмсөж зүүсэн, хучсан

салангид бичдэгийн адил нэг

зүйлийн томдон хүлхийсэн нь

× нэгбүр

бүр гэж салангид бичнэ.

нэлмэ- эгшгээр төгссөн

нэгд- II.7.4 ●●● [үй.ү] нийлэх, нэг болох,

 нэлмэгэр

идэвхгүй дүрс дуурайх

хамтрах

язгуурт тэмдэг нэр үүсгэх

-гэр залгаврыг шууд залган

нэгдмэл ●●○ [тэ.н] нэгдсэн, ~ бүтэц, ~ үзэл

нэлмэгэр гэж бичнэ. Энэ

нэгдмэлж- II.9.4 ●○○ [үй.ү] нэгдмэл шинжтэй

× нэлэмгэр

язгуураас нэлмий, нэлмэлз,

болох

нэлмэгэнэ гэсэн төрөл үүснэ.

нэгдэгч I.4.4 ●○○ [ж.н] аливаа зүйлд хүч, нэлмэгэрд- II.7.4 ●○○ [үй.ү] нэлмэгэр болох

үзэл бодлоороо нэгдэн орогч

нэлмэгэрдүү ●○○ [тэ.н] нэлмэгэр байрын

нэгдэл ●●● [ж.н] эвсэл ~, сум ~

нэлмэлз- II.7.4 ●○○ [үй.ү] нэлмэгэр юмны

нэгдэлж- II.9.4 ●○○ [үй.ү] нэгдэл байгуулах, байн байн хөдлөх

Н

нэгдэлд нийлэх

нэлс ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

нэгдэлжилт I.3.4 ●○○ [ж.н] нэгдэлжих үйлийн нэлсхий- II.1.4 ●○○ [үй.ү] гэнэт нэлийтэл

үр дүнг заасан нэр

асгах

нэгдэлжүүлэлт I.3.4 ●○○ [ж.н] нэгдэлжүүлэх нэлх I.3.4 ●○○ [ж.н] хучлага, манцуй

үйлийн үр дүнг заасан нэр

нэлхгэр ●○○ [тэ.н] хэлхгэр, элбэг, том

-нэгдэлч ●○○ [тэ.н] нэгдэлд элссэн

нэлхгэрд- II.7.4 ●○○ [үй.ү] хэлхгэр болох

нэгдэлчин I.20.4 ●○○ [ж.н] нэгдлийн гишүүн

нэлхгэрдүү ●○○ [тэ.н] нэлхгэр байрын

214

215

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

нэлхий I.15.4 ●○○ [ж.н] нялх хүүхдийн нэрсэг ●○○ [тэ.н] нэрд гарахыг хүсдэг, нэрээ

хучлага, өлгий

хичээмтгий

нэлэлз- II.7.4 ●○○ [үй.ү] нэлгэр юмны байн нэрт ●○○ [тэ.н] нэртэй, ~ эрдэмтэн, ~ зохиолч

байн хөдлөх

нэрш- II.9.4 ●●○ [үй.ү] нэрийн шинжтэй

нэлэн ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

болох; алдарших

нэлэнхий ●○○ [тэ.н] үйл хэргийн хамрах нэршил I.17.4 ●●● [ж.н] хэлж тогтсон нэр

хүрээ өргөн, далайц ихтэй байдал; нийт, тэр нэрэлх- II.7.4 ●○○ [үй.ү] ичингүйрэн хуурмаг

аяараа

зан гаргах

нэлэнхийд- II.6.4 ●○○ [үй.ү] нэлэнхий болох

нэрэмжит ●●● [тэ.н] хүн, юмны нэрээр

нэлээд ●●● [тэ.н] бага бус, зэгсэн, овоо

нэрлэгдсэн, ~ өдөр, ~ танхим

нэм- II.4.4 ●●● [үй.ү] хүч ~, хошуу ~, хасаж ~

нэт ●○○ (баймж.) [тэ.н] урьдынхаас улам дор,

нэмбүүл I.1.4 ●○○ [ж.н] өвсөөр дээвэрлэсэн хэт дэндүү дор

оромж; морь малын нэмнээ

нэтгэр ●○○ [тэ.н] хөглөрсөн зүйлийн зах

нэмбэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] хучих, нэмнэх

хөвөө, дүрс байдал тод бус

нэмбээ I.12.4 ●○○ [ж.н] нэмнээ, нөмрөг

нэтрүү ●○○ [тэ.н] хэтрүү, хэтэрхий, дэндүү

нэмнэ- II.10.4 ●●● [үй.ү] малд нэмнээ уях

нэтэлз- II.7.4 ●○○ [үй.ү] байн дахин нэтгэнэх

нэмнээ I.12.4 ●●● [ж.н] малыг нэмнэх эсгий нэтэн ●○○ [д.д.ү] ~ хийх, ~ гэх

зэрэг юм

нэтэр- II.12.4 ●○○ [үй.ү] хэтрэх, дордох

нэмнээс I.9.4 ●○○ [ж.н] нэмнээний оронд нэтэр ●○○ [д.д.ү] ~ сэтэр хийх, гэх

хэрэглэх зүйл

нэх- II.6.4 ●●○ [үй.ү] цамц ~, торго ~

нэмс I.9.4 ●○○ [ж.н] нэмээс, нэрмээс

нэх- II.6.4 ●●○ [үй.ү] мөнгө ~, чихэр ~

нэмүү ●○○ [тэ.н] тогтоосон хэмжээнээс илүү нэх- II.6.4 ●●○ [үй.ү] гүйцэхээр хойноос нь

гарсан, ~ өртөг

явах, араас ~, мориор ~

нэмэгдэл I.17.4 ●●● [ж.н] нэмж өгсөн юм, ~ нэхвэр I.5.4 ●○○ [ж.н] хойноос нь нэхэн хөөх

цалин, ~ тэжээл

үйл ажиллагаа

нэмэгдэхүүн I.2.4 ●●● [ж.н] нэмж байгаа тоо

нэхдэс I.9.4 ●○○ [ж.н] бие махбодын хэсэг эс

нэмэгдэц I.19.4 ●○○ [ж.н] нэмэгдсэн хэмжээ

нэхий I.15.4 ●●● [ж.н] хонь, ямааны элдсэн

нэмэлт I.3.4 ●●● [ж.н] нэмэр, нэмсэн юм, ~ арьс, ~ дээл

даалгавар

нэхлий ●○○ [тэ.н] бутач

нэмэр I.21.4 ●●○ [ж.н] хувь ~, ~ болох

нэхмэл I.1.4 ●●● [ж.н] нэхэж, сүлжиж хийсэн

нэмэрлэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] нэмэр болгох

эд бараа, ~ийн үйлдвэр

нэмээс I.9.4 ●○○ [ж.н] нэмэн оруулах юм; нэхмэлч ●○○ [тэ.н] бөс бараа нэхэх, сүлжих

тээр дараас

ажил хийгч

нэн ●●● [баймж.] маш, тун

нэхмэлчин I.20.4 ●○○ [ж.н] нэхмэлийн

нэр I.1.4 ●●● [ж.н] хүн, амьтан, газар усанд үйлдвэрийн ажилчин

оноож өгсөн дуудах үг

нэхүүл I.1.4 ●○○ [ж.н] нэхэх үйл хийх хүн

нэр- II.3.4 ●●○ [үй.ү] тогоо ~, гаанс ~

нэхүүр I.5.4 ●○○ [ж.н] нэхэх хэрэгсэл

нэрвэ- II.10.4 ●●○ [үй.ү] өвчин, зовлон нэхэгч I.4.4 ●○○ [ж.н] нэхмэлчин

тохиолдох; нэрмэх; дам нөлөөлөх

нэхэл ●○○ [тэ.н] салахгүй дагах нь, ~ дагал

нэрвэгдэл I.17.4 ●○○ [ж.н] нэрвэгдэх үйлийн нэхэл I.17.4 ●○○ (амь.) [ж.н] ~ бялзуухай:

нэр

бөвөөлжний өөр нэр

нэрийд- II.6.4 ●●○ [үй.ү] нэр өгөх, нэрлэх

нэхэлт I.3.4 ●○○ [ж.н] нэхэх үйлийн үр дүнг

нэрийдлэг I.5.4 ●○○ [ж.н] нэрийдэх үйлийн заасан нэр; нэхсэн байдал, нэхээс

нэр

нэхэмжил- II.11.4 ●●○ [үй.ү] нэхэх, шаардах,

нэрийдэл I.17.4 ●○○ [ж.н] нэрлэж дуудах нэр

төлбөр ~, гомдол ~

нэрийтгэл I.1.4 ●○○ [ж.н] юманд зүүсэн нэр

нэхэмжлэг I.5.4 ●○○ [ж.н] өр, авлага нэхэж

нэрлэ- II.10.4 ●●● [үй.ү] нэр дуудах, нэрийг шаардсан хуудас

хэлэх, нэр өгөх

нэхэмжлэгч I.4.4 ●●● [ж.н] нэхэмжлэх этгээд

нэрлэгдэхүүн I.2.4 ●○○ [ж.н] ухагдахуун нэхэмжлэл I.1.4 ●●○ [ж.н] нэхэмжлэх үйлийн

илтгэх үгс

нэр, нэхэмжлэх бичиг

нэрлэлт I.3.4 ●○○ [ж.н] нэрлэх үйлийн үр нэхээс I.9.4 ●●○ [ж.н] нэхмэлийн сүлжээ,

Н дүнг заасан нэр

нарийн ~

нэрмэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] нэрмээс, дараас нэхээч ●○○ [тэ.н] нэхэж дагахдаа сайн

болох

нэхээч ●○○ [тэ.н] нэхэж сүлжихдээ сайн

нэрмэл I.1.4 ●●● [ж.н] нэрж гаргасан зүйл, ~ нэш I.1.4 ●○○ [ж.н] шархадсан гөрөөсний цус

архи, ~ ус

нэшил- II.11.4 ●○○ [үй.ү] гашлах, хувилах

нэрмээс I.9.4 ●○○ [ж.н] төвөг учруулах юм

нээ- II.1.4 ●●● [үй.ү] хаалттай битүү зүйлийг

нэрмээсэл- II.11.4 ●○○ [үй.ү] нэрмээс болох

онгойлгох; ажил төрлийг эхлүүлэх, саадгүй

нэрс I.9.4 ●●● (урга.) [ж.н] хөх, ягаан өнгийн болгох

шүүслэг жимс

нээвч I.4.4 ●○○ [ж.н] юмны нүх сүв, амыг

216

217

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

тагласан зүйл

нялбагар ●○○ [тэ.н] ~ нялцгар

нээгдмэл ●○○ [тэ.н] нээгдсэн байдалтай

нялбагард- II.7.1 ●○○ [үй.ү] нялбагар болох

нээгч I.4.4 ●○○ [ж.н] нээх үйлийг гүйцэтгэгч, нялбагардуу ●○○ [тэ.н] нялбагар байрын

хаалга ~

нялга I.18.1 ●○○ [ж.н] загасны үрийн шингэн

нээлт I.3.4 ●●● [ж.н] нээх үйлийн үр дүнг нялга ●○○ [д.д.ү] улаан ~ болох

заасан нэр, шинжлэх ухааны ~

нялгад- II.6.1 ●○○ [үй.ү] нялгар юмыг нялж

нээлхий I.15.4 ●○○ [ж.н] авдар савны хавхаг, түрхэх, цавуу ~

таглаа

нялгадас I.26.1 ●○○ [ж.н] нялгадсан зүйл

нээлэг I.21.4 ●○○ [ж.н] асаалга, унтраалга

нялгана- II.10.1 ●○○ [үй.ү] нялцгай юмны

нявдаг I.22.1 ●○○ (шаш.) [ж.н] ~ савдаг: газар булталзан холбирч хөдлөх; нялганан аашлах

орны эзэн сахиус

нялгануур ●○○ [тэ.н] наалдаж наалинхайтах

нягт ●●● [тэ.н] чамбай, хичээнгүй; шигүү, зантай

чигжүү

нялгар ●○○ [тэ.н] нялцгар, наалданги байдал

нягтад- II.15.1 ●○○ [үй.ү] нягт болох

нялгараа I.12.1 ●○○ (амь.) [ж.н] нэг зүйл

нягтал- II.11.1 ●○○ [үй.ү] хянаж нарийвчлах

мөрөг загас

нягтар- II.12.1 ●○○ [үй.ү] нягт болох

нялгард- II.7.1 ●○○ [үй.ү] нялгар болох

нягтармал ●○○ [тэ.н] нягт, шигүү байдалтай

нялгардуу ●○○ [тэ.н] нялгар байрын

нягтарх- II.7.1 ●○○ [үй.ү] нягт болох гэж нялдгар ●○○ [тэ.н] нялцгай байдал

оролдох, нягтаа гайхуулах

нялз- II.7.1 ●○○ [үй.ү] хаа саагүй тархан

нягтаршил I.17.1 ●●● [ж.н] нягт болсон нь, наалдах; хэргээ бусдад халдаах

нягтарших үйлийн нэр

нялзвар I.5.1 ●○○ [ж.н] нялзан наалдсан юм

нягташ- II.16.1 ●○○ [үй.ү] нягт шинжтэй болох

нялзрай ●●○ [тэ.н] төрөөд удаагүй, нялх ~

нягтлал I.1.1 ●○○ [ж.н] нягтлан шалгасан нялзрайд- II.6.1 ●○○ [үй.ү] нялзрай болох

байдал

нялмагар ●○○ [тэ.н] нялбагар

нягтлангуй ●○○ [тэ.н] нямбайлж нягталсан нялмагардуу ●○○ [тэ.н] нялмагар байрын

байдалтай

нялмай- II.1.1 ●○○ [үй.ү] нялбагар болох

нягтрал I.1.1 ●●○ [ж.н] нягтрах үйлийн нэр, нялтаг ●○○ [тэ.н] өтгөн, зууралдсан

хүн амын ~

наалданги, нялцгар

нягтруулагч I.4.1 ●○○ [ж.н] нягт болгогч

нялтал- II.11.1 ●○○ [үй.ү] нялтрах, хуулах,

нягтшил I.1.1 ●○○ [ж.н] нягтших үйлийн нэр

холтлох, няцлах

нягтшир- II.5.1 ●○○ [үй.ү] нягт шинжтэй нялтар I.21.1 ●○○ (урга.) [ж.н] цэцгийн үр

болох, нягтрах

хонгорцог лугаа адил жимс

нягшир- II.12.1 ●○○ [үй.ү] нягч болох

нялуу ●○○ [тэ.н] нялуун, нялцгар

нягшуун ●○○ [тэ.н] зай нь нэлээд ойртсон нялуувтар ●○○ [тэ.н] арай нялуун

байдалтай

нялууд- II.6.1 ●○○ [үй.ү] нялуун болох

нягшуур- II.5.1 ●○○ [үй.ү] идээний зүйл амт, нялуун ●●● [тэ.н] чихэр нь ихэдсэн; зусар

өнгө нь хувилж муудах

бялдууч; наалинхай зантай

няд ●○○ [а.д.ү] хуурай гишүү, мөчир нялуундуу ●○○ [тэ.н] нялуун байрын

хугарахад гарах чимээ, ~ хийх, ~ гэх

нялуур I.5.1 ●○○ [ж.н] шаврын илүүр

нядаа- II.1.1 ●○○ [үй.ү] үгүй хийх, алга болгох; нялуур- II.5.1 ●○○ [үй.ү] нялуун зан гаргах,

aлах, бүрэлгэх

эрхэлж ~

нядал- II.11.1 ●●○ [үй.ү] алах ~

нялуур- II.5.1 ●○○ [үй.ү] амт, үнэр нялуун

нядалгаа I.12.1 ●●○ [ж.н] нядлах үйлийн нэр, болох; нялуун идээнд шандуурах

мал ~

нялх ●●● [тэ.н] төрөөд удаагүй, ~ хүүхэд; сая

нядлаан I.2.1 ●○○ [ж.н] oлноор нь хядан цухуйж, ургаж байгаа, ~ ногоо

бүрэлгэх нь

нялхавтар ●○○ [тэ.н] нялх байрын

нядлагч I.4.1 ●○○ [ж.н] нядлах үйлийг нялхад- II.15.1 ●●○ [үй.ү] балчирдах

гүйцэтгэгч

нялхаж- II.16.1 ●○○ [үй.ү] нялх байдалтай

нязал- II.11.1 ●○○ [үй.ү] бутлах, жижиглэх, болох

дарж нязлах

нялхамс- II.7.1 ●○○ [үй.ү] нялх зан ааль

нял ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

гарган эрхлэх

нял- II.4.1 ●○○ [үй.ү] нялгар юмыг бялдах, нялхамсаг ●●○ [тэ.н] нялх мэт ааль зантай

Н

түрхэх

нялхамсагла- II.10.1 ●○○ [үй.ү] нялхамсаг

нялаахай I.15.1 ●○○ (амь.) [ж.н] нэг зүйл зан байдал гаргах

нялцгай биетэн

нялхамсуу ●○○ [тэ.н] нялхамсаг зантай

нялай- II.1.1 ●○○ [үй.ү] ямар нэгэн нялзгай нялхар- II.12.1 ●○○ [үй.ү] нялх хүүхэд мэт

зүйлийн ихэд тархсан байдал, шавар аашлах; бие ихэд ядарч тамирдах

шалбааг ~

нялхаш- II.16.1 ●○○ [үй.ү] хүүхэд зантай

нялбагана- II.10.1 ●○○ [үй.ү] нялбагар юм болох

гарт баригдахгүй гулсах

нялхсаг ●○○ [тэ.н] нялх хүүхдийн зан ааш

216

217

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

гаргахыг хүсэх нь

нярав I.21.1 ●●● [ж.н] эд хогшил, хөрөнгө

нялц ●○○ [д.д.ү] бяц, хэмх, шалз, няц, ~ зоорийн эрхлэгч

болох, ~ чанах

нярай I.15.1 ●●● [ж.н] нялх нялзрай, шинэ,

нялцай- II.1.1 ●○○ [үй.ү] арьс, мах зэрэг ~ хүүхэд

нойтон, зөөлөн юмны улцайж нялбайх

нярайд- II.6.1 ●○○ [үй.ү] нярай болох

нялцалз- II.7.1 ●○○ [үй.ү] нялцгар юмны байн нярайл- II.4.1 ●●● [үй.ү] хүүхэд гаргах, төрөх,

байн хөдлөх

амаржих

нялцас ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

няргал- II.4.1 ●○○ [үй.ү] болхи байдал гаргах

нялцга ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

нярд ●○○ [а.д.ү] ~ хийх, ~ гэх, хатуу зүйл

нялцгай ●○○ [тэ.н] нялцгар, өтгөн биш

хоорондоо харшилдах чимээ

нялцгайвтар ●○○ [тэ.н] бага зэрэг нялцгай

няруулаг I.22.1 ●○○ (амь.) [ж.н] ууль шувууны

нялцгайд- II.6.1 ●○○ [үй.ү] нялцгай болох

төрлийн нэг зүйл шувуу

нялцгайдуу ●○○ [тэ.н] нялцгай байрын

няс ●●○ [а.д.ү] тас ~ хийх, ~ гэх

нялцгайл- II.4.1 ●○○ [үй.ү] нялцгай болгох

нясал- II.11.1 ●●○ [үй.ү] шагай ~, духан дээр ~

нялцгайр- II.5.1 ●○○ [үй.ү] нялцгай болох

нясалбар I.5.1 ●○○ [ж.н] алт, мөнгө зүлгэх

нялцгана- II.10.1 ●○○ [үй.ү] нялцгар юмны хэрэгсэл

байн байн хөдлөх; нялуун зан гаргах

нясалгаа I.12.1 ●○○ [ж.н] няслах үйлийн нэр

нялцгар ●○○ [тэ.н] усархаг зөөлөн; бие сул, нясга- II.10.1 ●○○ [үй.ү] нөгчсөн хүний ясыг

дорой

шатаах, дэгдээх

нялцгард- II.7.1 ●○○ [үй.ү] нялцгар болох

няслаа I.12.1 ●○○ [ж.н] нэг зүйл төмөр хуур

нялцгардуу ●○○ [тэ.н] нялцгар байрын

няслуур I.5.1 ●○○ [ж.н] няслах хэрэгсэл

ням I.1.1 ●●● [ж.н] адьяа гараг, долоо нясуу I.12.1 ●○○ [ж.н] яр, түүхий

хоногийн долоо дахь өдөр

нясуун ●○○ [тэ.н] гашуун ~

нямба I.18.1 ●○○ (шаш.) [ж.н] шашны ёсны нясуур- II.5.1 ●○○ [үй.ү] гашилсан эвгүй үнэр

бясалгал

гарах

нямба I.18.1 ●○○ (урга.) [ж.н] шар цэцэгтэй нясуут- II.6.1 ●○○ [үй.ү] яр, түүхий гарах

нэг зүйл мод, эмд орно

нясч- II.9.1 ●○○ [үй.ү] байн байн няслах

нямбай ●●● [тэ.н] хичээнгүй, чамбай, нягт ~

няхуур ●○○ [тэ.н] нягт, нямбай зантай

нямбайвтар ●○○ [тэ.н] бага зэрэг нямбай

няц ●●○ [д.д.ү] ~ цохих , хөх ~ болох

нямбайд- II.6.1 ●○○ [үй.ү] нямбай болох

няц- II.6.1 ●●○ [үй.ү] хэлсэн зорьсноос ухарч

нямбайдуу ●○○ [тэ.н] нямбай байрын

буцах, шантрах, мохох

нямбайл- II.4.1 ●○○ [үй.ү] нямбай зан байдал няцаалга I.18.1 ●○○ [ж.н] няцаасан нь

гаргах

няцаалт I.3.1 ●●○ [ж.н] няцаах үйлийн үр

нямбайр- II.5.1 ●○○ [үй.ү] нямбай байдалтай дүнг заасан нэр

болох

няцал- II.11.1 ●●○ [үй.ү] хэмхлэх, бяцлах

нямбал- II.4.1 ●○○ [үй.ү] нямба бясалгал няцал I.17.1 ●○○ [ж.н] няцаж буцах үйлийн

хийх

нэр

нямбатан I.20.1 ●○○ (шаш.) [ж.н] бясалгал няцалт I.3.1 ●○○ [ж.н] хэлснээсээ буцаж,

үйлдэгч

зорьсноо орхих нь

нямдан I.16.1 ●○○ (урга.) [ж.н] уул, завагт няцамтгай ●○○ [тэ.н] няцаж буцамтгай,

ургах мод

шантрамтгай

нян I.16.1 ●●● [ж.н] нүдэнд үл үзэгдэх бичил няцамхай ●○○ [тэ.н] няцахдаа амархан

биет, өвчний ~

няцар- II.12.1 ●●○ [үй.ү] эвдэрч бяцрах

няндар I.21.1 ●○○ (шаш.) [ж.н] бурхан няцархай ●○○ [тэ.н] бяцарсан, няцарсан

тахилын урдуур татах хөшиг; өргөлийн хадаг

няцач- II.16.1 ●○○ [үй.ү] дахин дахин няц

нянт- II.7.1 ●○○ [үй.ү] нянтай болох

цохих

нянцад- II.15.1 ●○○ [үй.ү] няслах, инчдэх

няцрал I.1.1 ●○○ [ж.н] няцрах үйлийн нэр

няр ●○○ [а.д.ү] тар ~ хийх, ~ гэх

Н

218

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

овоолго I.18.2 ●○○ [ж.н] овоолсон юм

овооллого I.18.2 ●○○ [ж.н] овоолж хураасан

юм

овоолой I.15.2 ●○○ [ж.н] нэг зүйл малгай

О

овоор- II.5.2 ●●○ [үй.ү] хүн, амьтан багшрах,

хуран цуглах

овоорол I.17.2 ●○○ [ж.н] овоорсон юм;

бөөгнөрөл

ов I.1.2 ●●○ [ж.н] заль, арга мэх, уран бааш

овоот ●○○ [тэ.н] овоо бүхий, ~ уул

овго ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

овоохой I.15.2 ●●● [ж.н] ~ урц

овгоно- II.10.2 ●○○ [үй.ү] овгор юмны овор I.21.2 ●●● [ж.н] ~ дүр, ~ төрх

үргэлжлэн хөдлөх

овор ●○○ [а.д.ү] ~ товор хийх, гэх

овгонуур ●○○ [тэ.н] оволзуур, тавтиргүй

оворд- II.7.2 ●○○ [үй.ү] овор ихдэх, овортой

овгор ●○○ [тэ.н] ~ товгор

харагдах

овгорд- II.7.2 ●○○ [үй.ү] овгор болох

оворж- II.9.2 ●○○ [үй.ү] овор суух

овгордуу ●○○ [тэ.н] овгор байрын

оворло- II.10.2 ●○○ [үй.ү] дүр байдал үзүүлэх

овгос ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

овс ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

овд I.3.2 ●○○ [ж.н] саадгийн амсарт арьс, овсгоо I.12.2 ●●● [ж.н] самбаа сэхээ

эсгийгээр зааглан хийсэн зэв, сум дүрэх нүх

овсгоот- II.6.2 ●○○ [үй.ү] овсгоо гаргах

овжин ●●○ [тэ.н] ов мэх ихтэй, зальжин

овсгоотон I.20.2 ●○○ [ж.н] овсгоотой хүн

овжинд- II.7.2 ●○○ [үй.ү] овжин нь хэтрэх

буюу хүмүүс

овжоо I.12.2 ●○○ [ж.н] этгээд авьяас, овт ●○○ [тэ.н] ов бүхий

хувирамтгай зан

овт- II.7.2 ●○○ [үй.ү] ов гаргах

овжоол- II.4.2 ●○○ [үй.ү] овжин ааш гаргах

овтон I.20.2 ●○○ [ж.н] ~ мэхтэн

овилго I.18.2 ●●○ [ж.н] байр байдал, дүр овууна I.18.1 ●○○ (амь.) [ж.н] алаг тоншуул

төрх

овхго ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

овилгогүйд- II.6.4 ●○○ [үй.ү] овилгогүй болох

овхгоно- II.10.2 ●○○ [үй.ү] овхгор юмны хөдлөх

овилгогүйдүү ●○○ [тэ.н] овилгогүй байрын

овхгор ●○○ [тэ.н] хэвийнээс өндөр болоод

овилгогүйт- II.6.4 ●○○ [үй.ү] овилгогүй зан суурь муутай

гаргах

овхгорд- II.7.2 ●○○ [үй.ү] овхгор болох

овло- II.10.2 ●○○ [үй.ү] ов гаргах, залилах

овхолз- II.7.2 ●○○ [үй.ү] овхос овхос хөдлөх

овлог ●○○ [тэ.н] ов бүхий, сэргэлэн, зальтай, овхос ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

овжин

овцог ●○○ [тэ.н] ~ товцог: хэсэг бусаг овгор

овно I.18.2 ●○○ (амь.) [ж.н] эрэгчин тарс газар

шувуу

овьёос I.9.2 ●●● (урга.) [ж.н] хошуу будаа

овог I.22.2 ●●● [ж.н] ~ нэр, ~ аймаг

овьёосол- II.11.2 ●○○ [үй.ү] малд овьёос

овогло- II.10.2 ●●● [үй.ү] овгоор нэрийдэх

идүүлэх

овогт ●○○ [тэ.н] овог бүхий

огдго ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

овогтон I.20.2 ●●● [ж.н] овог бүхий хүмүүс, огдгоно- II.10.2 ●○○ [үй.ү] огдгор юмны

боржигин ~

үргэлжлэн хөдлөх

овой- II.1.2 ●●● [үй.ү] овгор болох, ~ товойх

огдгор ●○○ [тэ.н] хэвийнээс богино, оготор

оволз- II.7.2 ●●○ [үй.ү] овгор юмны байн огдгорд- II.7.2 ●○○ [үй.ү] огдгор болох

байн хөдлөх, уур хилэн ~

огдой I.15.2 ●○○ (амь.) [ж.н] охор сүүлтэй

оволзомтгой ●○○ [тэ.н] оволзон хөдлөмтгий, оготно, үхэр ~

үе үе оволзон самуурамхай

огдой- II.1.2 ●○○ [үй.ү] ~ тогдойх

оволзуур ●○○ [тэ.н] оволзон хөдөлдөг, огдолз- II.7.2 ●○○ [үй.ү] огдгор юм байн байн

хөнгөн хуумгай, түргэн зантай

хөдлөх

овон ●○○ [д.д.ү] ~ товон болох

огдос ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

овоо I.12.2 ●●● [ж.н] овоолж босгосон юм, огилт I.3.2 ●○○ [ж.н] огих үйлийн үр дүнг

тахилгат ~

заасан нэр, огих явдал

овоо I.12.2 ●○○ [ж.н] бууны ~, ~ хараа

огиу I.15.2 ●○○ [ж.н] амин сүнс

овоо I.12.2 ●○○ [ж.н] нохой, үнэг мэтийн огиудас I.26.1 ●●● [ж.н] огиулах шинж тэмдэг

гавлын дээрх хэсэг

огли ●○○ [тэ.н] мод, бут зэргийн суурь муутай

овоо ●●● [тэ.н] ~ сайн, дажгүй сайн

байдал

овоод- II.6.2 ●○○ [үй.ү] амьтны овооноос огло ●○○ [д.д.ү] ~ татах, ~ үсрэх

барих

оглогор ●○○ [тэ.н] логлогор

О

овоодой I.15.2 ●○○ (шаш.) [ж.н] лам нарын оглор- II.5.2 ●○○ [үй.ү] огло сугарах, огло

нэг зүйл малгай

ховхрох

овоол- II.4.2 ●●● [үй.ү] овоо босгох; дээр оглорхой ●○○ [тэ.н] огло татагдан урагдаж

дээрээс давхцуулан тавих, аргал ~

ховхорсон нь

219

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

оглуу I.12.1 ●○○ [ж.н] чарганы арал

болох

огно I.18.2 ●○○ [ж.н] хамар дээр гарсан хатги

огцомшил I.17.2 ●○○ [ж.н] огцом шинжтэй

огногоно- II.10.2 ●○○ [үй.ү] огногор юмны болсон нь

хөдлөх

огцор I.21.2 ●○○ [ж.н] үстэй буюу хөвөнтэй

огногор ●○○ [тэ.н] цавчим өндөр, цогногор

охор хувцас

огногорд- II.7.2 ●○○ [үй.ү] огногор болох

огцор- II.12.2 ●●● [үй.ү] албан тушаалаас

огногордуу ●○○ [тэ.н] огногор байрын

буух

огноо I.12.2 ●●● [ж.н] он, сар, өдөр

огцор- II.12.2 ●○○ [үй.ү] мал, амьтны нэг хөл

огноол- II.4.2 ●○○ [үй.ү] он, сар, өдрийг нь доголох

тэмдэглэх

огш- II.9.2 ●●● [үй.ү] өөд хөөрөх, өргөгдөх,

огоор- II.5.2 ●●○ [үй.ү] хаях, гээх, мартах, дээшээ болох

оорох

огь- II.13.2 ●●● [үй.ү] шингээсэн зүйлийг

огоот ●○○ (баймж.) [тэ.н] огт, ер; маш, нэн, буцааж гаргах, бөөлжих

~ сайн

огьс- II.7.2 ●○○ [үй.ү] хий огих

оготно I.18.2 ●●● (амь.) [ж.н] жижиг мэрэгч од I.9.2 ●●● [ж.н] ~ эрхэс, ~ гараг, ~ хийморь

амьтны нэг ерөнхий нэр

од- II.6.2 ●●○ [үй.ү] холдох, явах

оготор ●○○ [тэ.н] охор, ~ сүүл, ~ хормой

одлог ●○○ [тэ.н] од мэт олон бөрттэй халиун

оготорд- II.7.2 ●○○ [үй.ү] оготор болох

зүсэм

оготордуу ●○○ [тэ.н] оготор байрын

одлог ●○○ [тэ.н] од шиг, од маягийн, од ихтэй

огсго ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

одой ●●● [тэ.н] хэвийн хэмжээнээс богино,

огсгоно- II.10.2 ●○○ [үй.ү] огсгор юмны жижиг, давжаа

хөдлөх

одой- II.1.2 ●○○ [үй.ү] бяцхан зүйлийн

огсгор ●○○ [тэ.н] дээш өргөгдсөн байдал

шовойж харагдах

огсгорд- II.7.2 ●○○ [үй.ү] огсгор болох

одойлой ●○○ [тэ.н] тун жаахан байр байдал

огсой- II.1.2 ●○○ [үй.ү] богино, огсгор болох

бүхий

огсолз- II.7.2 ●○○ [үй.ү] огсгор юмны хөдлөх

одол I.17.2 ●○○ [ж.н] зэгсний түрүүнд ургах

огт ●●○ [баймж.] бүр, хэрхэвч, ер, эрс тэс

унгирал

огтлогч I.4.2 ●○○ [ж.н] огтлох хэрэгсэл

одолжин ●○○ [тэ.н] од мэт хэлбэр бүхий

огтлол I.1.2 ●●○ [ж.н] юмыг зүсэж огтлоход дугуй

шинээр үүсэх гадаргуу

одолло- II.10.2 ●○○ [үй.ү] зэгсэнд одол гарч,

огтлолт I.3.2 ●○○ [ж.н] огтлох үйлийн үр дүнг үр суух

заасан нэр

одон I.16.2 ●●● [ж.н] дээд байгууллагаас

огтлолцол I.17.2 ●●○ [ж.н] юмс өөр олгох шагналын тусгай тэмдэг

хоорондоо ерөнхий нэг цэгт таарах уулзвар

одонт ●○○ [тэ.н] одон тэмдэг бүхий

огтлоо I.12.2 ●○○ [ж.н] огтлох үйлийн нэр

одончуу I.12.1 ●●○ [ж.н] нэг зүйл нарийн

огтлоос I.9.2 ●●○ [ж.н] огтолсноос үлдэх ор цэмбэ

мөр

одоо ●●● [ц.н] эдүгээ, өнөө

огтлуур I.5.1 ●○○ [ж.н] огтлох хэрэгсэл

одоочил- II.11.2 ●○○ [үй.ү] одоогийнхоор

огтол- II.11.2 ●●● [үй.ү] мод ~, мах ~

үзэх

огтолбор I.5.2 ●○○ [ж.н] огтолсон хэсэг

одос I.21.2 ●○○ (амь.) [ж.н] нэг зүйл зэрлэг

огторго I.18.2 ●●○ [ж.н] сархиаг жалгатай бэл сарлаг

газар

одот ●○○ [тэ.н] од бүхий, ~ тэнгэр

огторго I.18.2 ●○○ [ж.н] нэхий дээлийн одот- II.15.2 ●○○ [үй.ү] гахайн мах өтөх

бүслүүр, ханцуйн дунд хэсэгт залгаж оёсон одуулай I.15.1 ●○○ [ж.н] одойсон жижигхэн

зүйдэл

юм

огторгол- II.4.2 ●○○ [үй.ү] огторго газраар оё- II.2.2 ●●● [үй.ү] хувцас ~

явах

оёг I.6.2 ●●○ [ж.н] хөнгөвтөр ужиг өвчин

огторгуй I.15.1 ●●● [ж.н] сансрын орон зай, оёг ●○○ [тэ.н] хашин, залхуу

сансар ~; ~ махбод

оёгд- II.7.2 ●○○ [үй.ү] ужиг өвчинтэй болох

огторхой I.15.2 ●○○ [ж.н] огтолж тайрсан оёгдуу ●○○ [тэ.н] оёг хашин янзтай

хэсэг, ором

оёгло- II.10.2 ●○○ [үй.ү] хашигнах; оёг өвчин

огточ- II.16.2 ●●○ [үй.ү] дахин дахин огтлох

хөдлөх

огтроо I.12.2 ●○○ [ж.н] жалга, сархиаг ихтэй оёгор ●○○ [тэ.н] оёо соёо, ~ соёгор

бэл, хажуу газар

оёгт- II.7.2 ●○○ [үй.ү] оёг хашин болох

О огцом ●●○ [тэ.н] богино, охор; эгц, цавчим оёдол I.17.2 ●●● [ж.н] оёх үйлийн нэр, оёо,

огцомд- II.7.2 ●○○ [үй.ү] огцом болох

оёос

огцомдуу ●○○ [тэ.н] огцом байрын

оёдолт ●○○ [тэ.н] оёдол бүхий

огцомло- II.10.2 ●○○ [үй.ү] огцом байдал оёдолч ●○○ [тэ.н] оёхдоо сайн, чадамгай

гаргах

оёдолчин I.20.2 ●●● [ж.н] оёх ажил эрхэлдэг

огцомш- II.9.2 ●○○ [үй.ү] огцом шинжтэй хүн

220

221

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

оёдос I.21.2 ●○○ [ж.н] оёсон хэсэг ба ором

ойм I.1.2 ●○○ [ж.н] бяцхан суман завь; мал

оёмол ●●○ [тэ.н] оёж хатгаж хийсэн нь

усалдаг онгоц

оёо I.12.2 ●●● [ж.н] оёсон байдал, янз маяг

ойм I.1.2 ●○○ (урга.) [ж.н] нэг зүйл ойм

оёо I.12.2 ●○○ (амь.) [ж.н] нэг зүйл далайн хэлбэрт өвслөг ургамал

загас

ойм- II.4.2 ●○○ [үй.ү] усны гармаар гарах,

оёод- II.6.2 ●○○ [үй.ү] соёодох, гогдох, гатлах; чөлөөтэй эрх дураараа нисэх

дэгээдэх

оймжин I.20.2 ●○○ (урга.) [ж.н] оймын

оёодос I.21.2 ●○○ [ж.н] оёсон хэсэг, ором

төрлийн ургамал

оёор I.5.2 ●●○ [ж.н] ёроол, үндэс, ёзоор

оймлого I.18.2 ●○○ [ж.н] усны гүехэн хэсэг, гарам

оёорло- II.10.2 ●○○ [үй.ү] ёроол хийх

оймол ●○○ [тэ.н] ойх байдал

оёос I.9.2 ●●● [ж.н] оёо, оёдол

оймс I.9.2 ●●● [ж.н] эсгий ~, даавуун ~

ожирс I.9.2 ●○○ (урга.) [ж.н] олон наст өвслөг ойр ●●● [о.н] дөт, холгүй; удахгүй; дотно, ~

ургамал, жагмаа

тойрон

ожуу I.12.1 ●○○ [ж.н] жингийн тэгнээг тэвхдэх ойрад I.3.2 ●○○ [ж.н] монголын нэгэн овог

мод

аймгийн нэр

оз- II.6.2 ●●○ [үй.ү] лав үнсэх

ойрд- II.7.2 ●●○ [үй.ү] ойр болох

озго I.15.2 ●○○ [ж.н] эрэгтэй хүний нууц ойрмог ●●○ [ц.н] ойрын үед, саявтар, саяхан

эрхтэн

ойровтор ●○○ [тэ.н] бага зэрэг ойр

озгой ●○○ [а.ө] уулгамч хүний сандрахад ойролцоо ●●● [тэ.н] хол бус; төсөөтэй,

хэлэх аялга

адилхан; саявтар

озоор I.5.2 ●○○ [ж.н] ёзоор, уг

ойрт- II.7.2 ●●○ [үй.ү] ойр болох

ой I.15.2 ●●● [ж.н] сэтгэн бодох, тогтоон ойртолт I.3.2 ●○○ [ж.н] ойртох үйлийн үр

цээжлэх чадвар

дүнг заасан нэр

ой I.15.2 ●●● [ж.н] мод бүрхэн ургасан газар, ойртуулагч I.4.1 ●○○ [ж.н] хол буй юмыг ойр

~ мод

болгох чадвар бүхий зүйл

ой I.15.2 ●●● [ж.н] бүтэн өдөр хоног, сар, жил ойрх ●○○ [тэ.н] ойрын, ойр хавьд байгаа

болох хугацаа, насны ~

ойрхог ●○○ [тэ.н] ой элбэгтэй

ой- II.1.2 ●●● [үй.ү] бөмбөг ~; гэрэл ~

ойрчил- II.11.2 ●○○ [үй.ү] ойр дөхмийг бодох,

ойвор ●○○ [тэ.н] өвс мод зэргийн өндөр илүүд үзэх

бөгөөд өтгөн сахлаг байдал

ойс I.3.2 ●○○ [ж.н] чулуун суурь

ойворгон ●●○ [тэ.н] хөнгөн хуумгай; зусар, ойс I.3.2 ●○○ [ж.н] хүүхэд төрүүлдэггүй

зулгуйч; хөөрүү сагсуу

бүсгүй хүн

ойж- II.8.2 ●○○ [үй.ү] ой модтой болох

ойс I.9.2 ●○○ [ж.н] өвчүүний доод хавийн

ойжуулагч I.4.1 ●○○ [ж.н] ойжуулах үйл хийгч

дундах яс

ойжуулалт I.3.1 ●●○ [ж.н] ойжуулах үйлийн ойс I.9.2 ●○○ [ж.н] далд хор

нэр, ойжуулсан байдал

ойсол- II.11.2 ●○○ [үй.ү] далдаас хорлох

ойл- II.4.2 ●●○ [үй.ү] олон дахин ойх

ойт ●○○ [тэ.н] ой бүхий

ойл- II.4.2 ●○○ [үй.ү] ой шугуйд гарах

ойтон I.20.2 ●○○ [ж.н] оюун билигт хүн

ойл- II.4.2 ●○○ [үй.ү] хэрэг явдлын зүй ёс, ойцон ●○○ [д.д.ү] ~ цойцон, энд тэнд

учир шалтгааныг ухаж мэдэх

ойч- II.8.2 ●●● [үй.ү] унах, дийлдэх

ойлбор I.5.2 ●○○ [ж.н] тодорхойлон бичсэн ойчиг ●○○ [д.д.ү] ~ цойчиг алхах

бичиг, тэмдэглэл, ойллого

ойшоо- II.1.2 ●●○ [үй.ү] ойндоо оруулах,

ойлго I.18.2 ●●○ [ж.н] гэрлийн ~

тоож үзэх, үнэлэх

ойлго- II.10.2 ●●● [үй.ү] ухах, мэдэх

ойшоомж I.4.2 ●●○ [ж.н] ойшоосон байдал,

ойлгогдохуун I.2.1 ●○○ [ж.н] ойд тусах үнэлэлт

ухагдахуун

ол- II.4.2 ●●● [үй.ү] эрж ~, олз ~, ашиг ~

ойлгогч I.4.2 ●●○ [ж.н] гэрэл ~

олби I.8.2 ●○○ (амь.) [ж.н] ойн мэрэгч, оготно

ойлголт I.3.2 ●●● [ж.н] ~ ухагдахуун, шашны ~

олби ●○○ [тэ.н] арга мэхтэй, шаламгай

ойлголцол I.17.2 ●●● [ж.н] харилцан ~

олбилз- II.7.2 ●○○ [үй.ү] ийш тийш олилзох

ойлгомж I.4.2 ●●○ [ж.н] ухвар, ~ сайтай

олбилзуур ●○○ [тэ.н] олбилзох зан байдал

ойлгоц I.3.2 ●●● [ж.н] ойлгох чадвар, ойлгох гаргамтгай

боломж, ~ муутай

олбин ●○○ [тэ.н] өлөн ховдог

ойлгуур I.5.1 ●○○ [ж.н] гэрэл ойлгох багаж

олбин ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

ойлло- II.10.2 ●○○ [үй.ү] ойл эргүүлэгтэй олбит- II.6.2 ●○○ [үй.ү] олби орших

болох

олбог I.6.2 ●●● [ж.н] эсгий, торго зэргээр

ойллого I.18.2 ●●○ [ж.н] ямар нэг юмыг үйлдсэн, дөрвөлжин дэвсгэр суудал

О

тусгайлан тэмдэглэсэн тэмдэглэл

олбог I.6.2 ●○○ [ж.н] цэрэг хүний морин дээр

ойлт I.3.2 ●○○ [ж.н] ойж тусах үйлийн үр өмсөх богино хүрэм

дүнг заасан нэр, ойж буухуй, гэрлийн ~, олбого I.18.2 ●○○ (амь.) [ж.н] нэг зүйл цагаан

бөмбөгний ~

загас

220

221

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

олбор I.5.2 ●○○ [ж.н] үнэ өртөггүй олсон олин ●○○ [тэ.н] нүд солир

зүйл; булш бунхнаас гарах эд агуурс, олдвор; олингор ●○○ [тэ.н] хэлтгий, хэвгий

ашигт малтмал

олиу ●○○ [тэ.н] ~ солиу

олборло- II.10.2 ●●● [үй.ү] олдвор олох, алт ологно- II.10.2 ●○○ [үй.ү] юмыг дундуур нь

~, нүүрс ~

бүслүүрдэн дарах, оломлох

олборлолт I.3.2 ●●● [ж.н] олборлох үйлийн олойр I.5.2 ●●● [ж.н] морины олмыг чангалж

үр дүнг заасан нэр, газрын тос ~

арьсыг гэмтээсний мөр

олбуудай I.15.1 ●○○ (урга.) [ж.н] нэг зүйл олойрт- II.7.2 ●○○ [үй.ү] олойр гарах

гоёмсог цэцэг

ололт I.3.2 ●●● [ж.н] олох үйлийн үр дүн, ~

олгогч I.4.2 ●●● [ж.н] ямар нэгэн юм тавьж амжилт

олгох эзэн

олом I.17.2 ●●● [ж.н] эмээлийн ~, ~ чангалах

олгой I.15.2 ●●● [ж.н] хүн, амьтны бүдүүн олом I.17.2 ●○○ [ж.н] гол мөрний гаталж

гэдэсний мухар хэсэг

болох гүехэн газар, гарам

олгойд- II.6.2 ●●● [үй.ү] шингэн зүйл оргин олом I.17.2 ●●○ [ж.н] монгол адууны тамга

цутгах

оломло- II.10.2 ●●● [үй.ү] сур дээсийг олмын

олгойл- II.4.2 ●○○ [үй.ү] олгойд юм агуулах, гархинд оруулан хэлээр нь торгох

тос ~

оломтгой ●○○ [тэ.н] аливаа зүйлийн нүх

олгойнцор I.21.2 ●○○ [ж.н] олгой шиг жижиг сүвийг андахгүй, овтой сэргэлэн

зүйл, олгойн тасархай хэсэг

олон ●●● [тэ.н] ~ цөөн, ~ түмэн, ~ ижил

олгойс- II.6.2 ●○○ [үй.ү] ачаа гэдрэгдсэнээс олонгодой I.15.2 ●○○ [ж.н] урт түрийтэй

тэрэгний арал босох

гутал

олголт I.3.2 ●○○ [ж.н] хуваарилан хүртээх олондой I.15.2 ●○○ [ж.н] охор хүрэм

үйлийн үр дүнг заасан нэр

олондуу ●○○ [тэ.н] олон байрын

олд- II.7.2 ●○○ [үй.ү] алдсан гээсэн, хайж олонлог I.6.2 ●○○ [ж.н] аль нэг шинж

хүсэж байсан зүйл нь тохиолдох; ойлгогдох, чанараараа нэгдсэн элементүүдийн цогц,

ухагдах

тооны ~

олд- II.7.2 ●○○ [үй.ү] хэт олон болох

олонсог ●○○ [тэ.н] олонтой нийтэч

олдвор I.5.2 ●●● [ж.н] хот балгасын ~; үнэт ~

олонтоо ●●○ [то.н] олон удаа

олдмол ●●○ [тэ.н] олдсон нь; ~ хүүхэд, ~

Дахих тооны утгатай -таа,

гажиг



олонтоо

-тээ,-тоо, -төө гэсэн хувилбар

олдой ●○○ [тэ.н] болхи, дорой

бүхий дагаврыг залгахдаа

олдойр- II.5.2 ●○○ [үй.ү] олдой болох

эгшиг зохицох ёсыг баримтлан

олдоц I.19.2 ●●● [ж.н] олдох боломж

×

олонтой

залгах тул үгийн эхэнд о

олжиго I.18.2 ●○○ [ж.н] олгойн хажууд байх

байвал хойшид дагах эгшиг

нь о байх тул олонтоо гэж

илүү эрхтэн

×

олонтаа

бичнэ. гурвантаа, хоёронтоо,

олз I.9.2 ●●● [ж.н] үнэ өртөггүй олсон юм,

нэгэнтээ, дөрвөнтөө.

ашиг ~

олонх ●●○ [тэ.н] ихэнх, дийлэнх

олзлогдогч I.4.2 ●○○ [ж.н] бусдын олз

бологч; дайсан этгээдээс баригдсан хүн

Эр, эм үгийн алинд нь ч

 олонх

олзол- II.11.2 ●●○ [үй.ү] олз болгох; бусдын

хамааруулах утгатай -х

дагаврыг залгахдаа ь, и-гүй

эрхшээлд орох

залгана. -х дагавар нь -хь, -хи

олзуурх- II.7.1 ●●○ [үй.ү] завшаан тохиосонд

× олонхи

гэсэн хувилбаргүй. Тиймээс

баясах

олонх, цөөнх, ихэнх гэж бичнэ.

олив ●○○ [д.д.ү] ~ долив хийх, гэх

олонц I.3.2 ●○○ (урга.) [ж.н] хээр ургах нэг

олиг ●○○ [тэ.н] муу, дорой, чадваргүй

зүйл ургамал

олиг I.6.2 ●○○ [ж.н] биед үжирсэн эмгэг

олонцог I.22.2 ●●● [ж.н] эмээлийн суудалд

олигоно- II.10.2 ●○○ [үй.ү] олигор юмны байн хийсэн зөөлөвч

байн хөдлөх

олонцогло- II.10.2 ●●○ [үй.ү] эмээлийн

олигор ●○○ [тэ.н] өндөр, ёохгор

суудалд олонцог хийх

олигордуу ●○○ [тэ.н] олигор байрын

олонч ●○○ [тэ.н] олонтой нийтэч

олигт- II.7.2 ●○○ [үй.ү] олиг өвчин тусах, олиг олс I.9.2 ●●● (урга.) [ж.н] ялмын төрлийн

олох

өвслөг ургамал, түүгээр хийсэн дээс

олигчил- II.12.2 ●○○ [үй.ү] олигтой, сайныг олслог I.6.2 ●○○ (урга.) [ж.н] нэг зүйл олон

нь түүх, шилэх

наст халгай өвс

О олий- II.1.2 ●○○ [үй.ү] замаас мурийн одох олсол- II.11.2 ●○○ [үй.ү] олсоор торгох,

олий- II.1.2 ●○○ [үй.ү] олигор болох

олсоор оосорлох

олилз- II.7.2 ●○○ [үй.ү] олигор юмны байн олтирог I.6.2 ●○○ [ж.н] тэнгис дэх хэсэг бүлэг

дахин хөдлөх

арал

олилз- II.7.2 ●○○ [үй.ү] тогтуун бус зан авир олхи- II.2.2 ●○○ [үй.ү] холхих; хов зөөж эв

гаргах

эвдэх

222

223

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

олхио I.12.2 ●●○ [ж.н] арчаа, олиг, бүтэл; газар; хүний өнгөлүүрийн хоёр хажуугийн яс

гогцоо, зангилаа

омруувч I.32.1 ●○○ [ж.н] морь, малын өвчүү,

олхит I.3.2 ●○○ (амь.) [ж.н] хэмэрлэг гургуул

цээж орчмоор татдаг олом, оосор

олхонууд I.3.1 ●○○ [ж.н] монголын нэгэн омтгой ●●○ [тэ.н] хуумгай, мөчид

овгийн нэр

омтгойл- II.4.2 ●○○ [үй.ү] омтгой санах, үл

олшир- II.12.2 ●●● [үй.ү] олон болох

итгэмжлэх

олширмол ●○○ [тэ.н] олширсон нь

омтгойр- II.5.2 ●○○ [үй.ү] омтгой болох

олшруулагч I.4.1 ●●● [ж.н] олшруулах омтгойт- II.6.2 ●○○ [үй.ү] улам омтгой болох

үйлийг гүйцэтгэгч хүн, юм

он I.2.2 ●●● [ж.н] тухайн жил, жилийг дэс

оль- II.13.2 ●○○ [үй.ү] үзүүртэй юмаар өргөж дугаарлан тэмдэглэхэд хэрэглэх үг

хаях

онги I.8.2 ●○○ [ж.н] юмны ишийг углах нүх

ом I.1.2 ●○○ [ж.н] майхны нуруу модыг онги I.8.2 ●●○ [ж.н] монгол адууны тамга

оруулан тогтоох нүх

онги ●○○ [д.д.ү] ~ татах

омбогор ●○○ [тэ.н] бяцхан томбогор, жаахан онгид- II.6.2 ●○○ [үй.ү] морины хавдсан

овгор

сэрвээ, мундааг эмчлэх

омго ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

онгил- II.4.2 ●○○ [үй.ү] юманд онги гаргах;

омгол I.1.2 ●●○ [ж.н] уруул осгортсоноос сэндлэх ухах; эрж уудлах

хуурах арьс

онгир- II.5.2 ●●● [үй.ү] хөөргөн сагсуу зан

омголд- II.7.2 ●●○ [үй.ү] уруул осгортсоноос гаргах

арьс хуурах

онгир- II.5.2 ●○○ [үй.ү] урагдах, навтрах,

омголон ●●● [тэ.н] ~ зан, ~ морь

онгилогдох, ховхрон сэндийрэх

омголонд- II.7.2 ●○○ [үй.ү] омголон нь дэндэх

онгироо ●●● [тэ.н] хөөрүү, савсаг зантай

омголонт- II.7.2 ●○○ [үй.ү] омголон зан гаргах

онгироод- II.6.2 ●○○ [үй.ү] онгироо нь дэндэх

омголт- II.7.2 ●○○ [үй.ү] уруул хатаж осгортох

онгироодуу ●○○ [тэ.н] онгироо байрын

омгоно- II.10.2 ●○○ [үй.ү] хорхой шавж онгироот- II.6.2 ●○○ [үй.ү] онгироо зан ааш

хуниран, татганан хөдлөх

гаргах, сагсуу зан байдал нь илрэх

омгоно- II.10.2 ●○○ [үй.ү] юмны ам дотогш онгич- II.8.2 ●●○ [үй.ү] юм хайж онгилон

даран хөдлөх

ундуй сундуй болгох

омгор ●○○ [тэ.н] өмгөр, давчуу

онго I.18.2 ●●○ [ж.н] бөөгийн эзэд шүтээн,

омгорд- II.7.2 ●○○ [үй.ү] омгор болох

онгон

омгордуу ●○○ [тэ.н] омгор байрын, гэр, онго- II.10.2 ●●○ [үй.ү] гандах, шарлах

байшин, өрөө тасалгааны зай багтаамж хэт онго- II.10.2 ●○○ [үй.ү] ангах, цангах

бага

онго ●○○ [д.д.ү] ~ цонго, энд тэндгүй нүх сүв

омгорх- II.7.2 ●○○ [үй.ү] омогтой зан гаргах, гарч онгойсон, хоосон байдал

омгоор бардах

онгог ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

омгорхог ●○○ [тэ.н] омогдох байдалтай, онгог I.6.2 ●○○ (урга.) [ж.н] нэг зүйл ургамал,

омогтойдоо эрдэн бардамнах

алтан товч

омгос ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

онгогор ●○○ [тэ.н] онгойсон хамартай

омог I.22.2 ●●● [ж.н] овог, үндэс

онгод I.3.2 ●●○ (шаш.) [ж.н] бөөгийн ~, ~

омог I.22.2 ●●○ [ж.н] ааг, шар, ~ бардам, ~ шүтээн

төгөлдөр

онгод- II.6.2 ●○○ [үй.ү] таран нүүх, түгж ихсэх

омог I.22.2 ●○○ [ж.н] ирмэгтэй юмны дугуйдуу онгой- II.1.2 ●●● [үй.ү] нээгдэх, онгорхой

хяр, чихний ~

болох; зайтай болох; цэлмэх, тайвшрах

омог I.22.2 ●●○ [ж.н] олз ~

онгол- II.4.2 ●○○ [үй.ү] онгон, дархан болгох;

омогд- II.7.2 ●○○ [үй.ү] омог гаргах

мал ~; уул ус ~; хүүр ~

омогдонгуй ●○○ [тэ.н] омогдсон байдалтай

онголз- II.7.2 ●○○ [үй.ү] байн байн онгойх

омогдуу ●○○ [тэ.н] омогтой байрын

онголз- II.7.2 ●○○ [үй.ү] хүн, амьтны хамар

омогт ●○○ [тэ.н] омог бүхий, ~ баатрууд, ~ сарталзан хөдлөх; онгирох

эрс

онголзуур ●●○ [тэ.н] онгироо, сагсуу

омогтон I.20.2 ●○○ [ж.н] омогтой хүн

онгомол ●○○ [тэ.н] гундаж гандсан

омогтон I.20.2 ●○○ [ж.н] овог, омгийн харьяат онгон I.2.2 ●●● (шаш.) [ж.н] шүтээн, сахиус

хүн

онгон ●●○ [тэ.н] ариун, дархалсан; эрх танхи

омогш- II.9.2 ●●○ [үй.ү] омог төрөх, бардаж онгорой ●○○ [тэ.н] юмны нүх сүвийн

дээрэнгүй болох

хэтэрхий том, их байдал

омой- II.1.2 ●○○ [үй.ү] омгор болох, атирч онгоройт- II.6.2 ●○○ [үй.ү] онгироо зан

хомойх

байдал гаргах

О

омолз- II.7.2 ●○○ [үй.ү] омгор юмны байн онгорхой ●●○ [тэ.н] нээлттэй, задгай;

байн хөдлөх

уранхай, цоорхой

омровч I.32.2 ●○○ [ж.н] омруувч

онгорхойд- II.6.2 ●○○ [үй.ү] онгорхой болох

омруу I.12.1 ●○○ [ж.н] малын өвчүү орчмын онгоц I.9.2 ●●● [ж.н] юм агуулах сав, худгийн ~

222

223

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

онгоц I.9.2 ●●● [ж.н] нисэх ~, усан ~

оногдвор I.5.2 ●●○ [ж.н] оногдож тусах юм

онгуудай ●○○ [тэ.н] амьтны нүд ам нь оногдол I.17.2 ●●○ [ж.н] оногдох үйлийн нэр,

онгойсон өхөөрдөм байдал

ногдол, ноогдол

ондго ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

онол I.1.2 ●●● [ж.н] эш ~, үзэл ~

ондгоно- II.10.2 ●○○ [үй.ү] ондгор юмны онол I.1.2 ●○○ [ж.н] оновор, оноо

үргэлжлэн хөдлөх

онолго I.18.2 ●○○ [ж.н] буудлагын онох

ондгор ●○○ [тэ.н] хүн, амьтны бөгс оцгор, байдал

ондойсон байдал

онолд- II.7.2 ●○○ [үй.ү] үзэл онол гаргах,

ондгорд- II.7.2 ●○○ [үй.ү] ондгор болох

онолоор цэцэрхэх

ондгордуу ●○○ [тэ.н] ондгор байрын

онолж- II.9.2 ●○○ [үй.ү] онолтой болох

ондгос ●○○ [д.д.ү] ~ хийх, ~ гэх

онолч I.4.2 ●○○ [ж.н] онолоор мэргэжсэн хүн

ондой- II.1.2 ●○○ [үй.ү] ондгор болох, тонтойх

онондой I.15.2 ●○○ [ж.н] охор хүрэм

ондолз- II.7.2 ●○○ [үй.ү] ондгор юмны байн оноо I.12.2 ●○○ [ж.н] онох үйлийн нэр

байн хөдлөх

оноо I.12.2 ●●● [ж.н] дүн, үнэлгээ, өндөр ~

ондоо ●●● [тэ.н] адил биш, өөр ~

оноо I.12.2 ●○○ [ж.н] барилдах бөхийн

ондоовтор ●○○ [тэ.н] бага зэргийн ондоо

оноолт

ондоорх- II.7.2 ●○○ [үй.ү] биеэ бусдаас өөр оноо I.12.2 ●○○ [ж.н] дээлийн ~ , хүрэмний ~

гэж үзэх

оноол- II.4.2 ●○○ [үй.ү] хувцас зэрэгт оноо

ондоош- II.8.2 ●○○ [үй.ү] ондоо шинжтэй гаргах, оноо хийх

болох

оноолт I.3.2 ●●○ [ж.н] оноох үйлийн үр дүнг

ондоошил I.17.2 ●○○ [ж.н] ондооших үйлийн заасан нэр, бөхийн ~

нэр

онооч ●○○ [тэ.н] оноо гаргадаг; онохдоо

ондоошмол ●○○ [тэ.н] ондоошсон байдалтай

мэргэн

ондос ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

оноч I.4.2 ●○○ [ж.н] сумны онийг ухах бяцхан

ондуу ●○○ [тэ.н] үнэхээр их, жинхэнэ, чухам; хутга

хий дэмий, хоосон

онош I.11.2 ●●● [ж.н] өвчний тодорхойлолт, ~

онжид I.19.2 ●○○ [ж.н] ёгт нэр

тавих, ~ тогтоох

онив ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

оношил- II.11.2 ●●● [үй.ү] оношийг тогтоох

ониволз- II.7.2 ●○○ [үй.ү] анивалзах, оношилгоо I.12.2 ●●● [ж.н] оношлох үйлийн

анилхийлэх

нэр, ~ хийх

ониволзуур ●○○ [тэ.н] нүдээ байн байн

онийлгох зуршилтай

оно+ш+л+оо(гоо)=оношилгоо.

Энэ үг нь бүтээвэр зүйд

онивч ●○○ [тэ.н] сайн чадамгай, ирмүүн;

суурилсан дүрмээр бичигдэх ба

шаламгай; авхаалжтай, сониуч

үгийн бүтцийг хөөж зөв бичих.

ониг I.6.2 ●○○ (амь.) [ж.н] нэг зүйл загас

 оношилгоо

Оно гэсэн эгшгээр төгссөн

онигоно- II.10.2 ●○○ [үй.ү] онигор юмны

үгэнд -ш гэсэн гийгүүлэгчээр

үргэлжлэн хөдлөх

эхэлсэн дагаврыг шууд залган

онош гэж бичнэ. Үйл үг үүсгэх

онигоо I.12.2 ●●● [ж.н] явган шог яриа

-л

дагаврыг ш гэсэн заримдаг

онигор ●●○ [тэ.н] бяцхан, жийтгар; давчуу

гийгүүлэгчээр төгссөн үгэнд

бачуу, ~ нүд, ~ нүх

залгахдаа зохих балархай

онигорд- II.7.2 ●○○ [үй.ү] онигор болох

эгшгийг нь урд нь аван оношил

онигордуу ●○○ [тэ.н] онигор байрын

гэж бичсэн. Гийгүүлэгчээр

× оношлогоо

оний- II.1.2 ●●● [үй.ү] онигор болох

төгссөн үгэнд -гоо дагаврыг

шууд залган оношилгоо гэж

онил- II.4.2 ●●○ [үй.ү] хоног, ац гаргах; онож

бичнэ. Судалгаа, шинжилгээ

тусгахаар хараалах

гэсэн үгийг мөн адил бичнэ.

онил- II.4.2 ●○○ [үй.ү] өртөө улааны уналга оношлуур I.5.1 ●●○ [ж.н] оношлох хэрэглэл

нийлүүлэх ээлж ирэх

онтод- II.15.2 ●○○ [үй.ү] онтусах, онох

онилз- II.7.2 ●○○ [үй.ү] онигор юмны байн онх I.3.2 ●●○ [ж.н] тонгорцоглож буусан

байн хөдлөх

шагай

онилогч I.4.2 ●○○ [ж.н] онилох үйлийг онхгоно- II.10.2 ●○○ [үй.ү] онхгор юмны

гүйцэтгэгч

үргэлжлэн хөдлөх

онилуур I.5.1 ●○○ [ж.н] буудахад хараа онхгор ●○○ [тэ.н] өндөр том зүйлийн толгой

тааруулах тусгай хэрэгсэл

доош тонгойсон нь

оно- II.10.2 ●●○ [үй.ү] харвах байнд зөв тусах

онхи ●○○ (баймж.) [тэ.н] огт, ерөөс, ~ өөр, ~

О оно- II.10.2 ●●○ [үй.ү] хэлсэн, таасан, хийсэн ондоо

нь яг таарах

онхой- II.1.2 ●○○ [үй.ү] онхгор болох

оновор I.5.2 ●○○ [ж.н] онох явдал, оноц

онхол I.17.2 ●○○ (амь.) [ж.н] ~ бялзуухай

оновч I.4.2 ●●○ [ж.н] зүй зохис таарсан нь

онхол ●○○ [тэ.н] ~ донхол

оновч I.4.2 ●○○ [ж.н] урчуудын хэрэглэх хутга

оновчит ●○○ [тэ.н] оновч бүхий

224

225

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

онхол- II.11.2 ●○○ [үй.ү] тоглоомын онхыг зэрэг амьтад ялаархаж сүүлээ агсан давхих

орхих

оодгор ●○○ [тэ.н] хэвийн хэмжээнээс богино,

онхолд- II.7.2 ●●○ [үй.ү] хөлбөрөн унах, ~ сүүлтэй

хөмрөх, тонгорцоглох, тэрэг ~

оодой- II.1.2 ●○○ [үй.ү] оодгор болох

онхолз- II.7.2 ●○○ [үй.ү] онхгор юмны байн оодон ●○○ [тэ.н] оготор, богино, ~ дээл, ~

байн хөдлөх

сүүл

онхон ●○○ [д.д.ү] ~ донхон хийх, гэх

оодонд- II.7.2 ●○○ [үй.ү] оодон, охор болох

онхоодой I.15.2 ●○○ [ж.н] онхгор хүүхдийг оодор- II.12.2 ●○○ [үй.ү] хөөрөх, онгирох

шоглох үг

оодруу ●○○ [тэ.н] хөөрүү, сагсуу

онхоолой I.15.2 ●○○ (амь.) [ж.н] ~ бялзуухай

оолгор ●○○ [тэ.н] өмнө явсан газраа таньж

онхос ●○○ [д.д.ү] ~ хийх, ~ гэх

мэдэхгүй маанаг байдал

онц ●●● [тэ.н] маш сайн, бүрэн төгс

ооль I.28.2 ●●● [ж.н] нэг зүйл цавчих багаж

онцгой ●●● [тэ.н] илт давуу, дээд зэргийн; оольд- II.7.2 ●○○ [үй.ү] оолиор цавчих

ганцаараа

ооно I.18.2 ●●○ (амь.) [ж.н] эр зээр

онцгойд- II.6.2 ●○○ [үй.ү] онцгой болох

оор ●○○ [тэ.н] төрөлх, язгуурын, ~ мэнгэ, ~

онцгойдуу ●○○ [тэ.н] онцгой байрын

монгол

онцгойл- II.4.2 ●●○ [үй.ү] онцгойд үзэх

оор- II.5.2 ●○○ [үй.ү] дугтран орхих бөхийн

онцгойр- II.5.2 ●○○ [үй.ү] онцгой болох, мэх

олноос ~

оорт ●○○ [тэ.н] оор бүхий

онцлог I.6.2 ●●● [ж.н] бусдаас ялгарах оорхой I.15.2 ●○○ [ж.н] үндэс; амьтдын ичээ;

өвөрмөц шинж чанар

орогнон хоргодох газар

онцол- II.11.2 ●●● [үй.ү] онц гойдыг шилэх оосор I.21.2 ●●● [ж.н] юмыг уях, торгох уяа,

сонгох, цохох

бүч

онцолбор I.5.2 ●○○ [ж.н] онцолсон хэсэг, юм

оосорло- II.10.2 ●●● [үй.ү] оосроор торгох,

онч I.4.2 ●●○ [ж.н] оновч, оноц, ~ мэргэн үг

уях

онч I.4.2 ●○○ [ж.н] утасны эрчид бөөмөрсөн оосорт ●○○ [тэ.н] оосор бүхий

хэсэг

оох I.3.2 ●○○ (амь.) [ж.н] нэг зүйл загас

ончид- II.15.2 ●○○ [үй.ү] ончрох

ооч I.4.2 ●○○ [ж.н] хүний доод уруулын доор

ончир- II.12.2 ●○○ [үй.ү] нийтгэсэн утасны ургасан сахал

эрч бөөмнөрөх

ооч- II.8.2 ●●○ [үй.ү] халуун цай зэргийг

ончроо I.12.2 ●○○ [ж.н] ширэлдээ, багаар сорж уух

орооцолдоо

ооч ●●○ [тэ.н] шингэн юмны нэг балгатай

онь I.23.2 ●○○ [ж.н] юмны үзүүр дэх сэтэрхий, тэнцэхүйц хэмжээ, ~ цай

хоног

оочгоно I.18.2 ●○○ (урга.) [ж.н] цахирмаа

онь I.23.2 ●●● [ж.н] уул хярын сэтэрхий цэцгийн овгийн нэг зүйл ургамал

нахиу, хөтөл

оочил- II.11.2 ●●○ [үй.ү] байн байн оочих

онь I.23.2 ●○○ [ж.н] чийгийн хорхой

ор I.9.2 ●●● [ж.н] хэвтэж унтахад зориулсан

онь ●○○ [тэ.н] эхэн үе, анхан

тавилга, ~ дэвсгэр

оньд- II.7.2 ●○○ [үй.ү] юмыг онь бүхий юмаар ор I.1.2 ●●○ [ж.н] ул мөр, ором, хурууны ~

тулах

ор I.1.2 ●●○ [ж.н] нөхөөс төлөөс, төлөөнөө

оньс I.9.2 ●●● [ж.н] түгжээ, цоож, модон ~, ~ байх зүйл

хөдөлгүүр

ор I.1.2 ●●○ [ж.н] орон, суурь, байр, суудал

оньслуур I.5.1 ●○○ [ж.н] оньслох хэрэглүүр

ор- II.3.2 ●●● [үй.ү] дотогш нэвтрэх, дотор нь

оньсого I.18.2 ●●● [ж.н] ардын аман багтах

зохиолын төрөл зүйл, ~ таавар

ор- II.3.2 ●●○ [үй.ү] отлох, ороо ~

оньсод- II.15.2 ●○○ [үй.ү] юманд оньс хийж орвог I.6.2 ●○○ [ж.н] голын хөвөө, намгархаг

тогтоох

газар байдаг дов

оньсол- II.11.2 ●○○ [үй.ү] оньсоор торгоох, орвого ●○○ [д.д.ү] ~ хийх, ~ гэх

тогтоох

орвогоно- II.10.2 ●○○ [үй.ү] орвогор юмны

оньст ●○○ [тэ.н] оньс бүхий

үргэлжлэн хөдлөх

оньт- II.7.2 ●○○ [үй.ү] онь гарах, сэтрэх

орвогор ●○○ [тэ.н] доод уруул нь илүү гарсан

оо I.12.2 ●●● [ж.н] шүд угаах хэрэгсэл

байдалтай

оо ●●○ [а.ө] жигшиж уулга алдахад хэлэх орвой- II.1.2 ●○○ [үй.ү] орвогор болох

аялга

орволз- II.7.2 ●○○ [үй.ү] орвос орвос хөдлөх,

оог I.6.2 ●○○ (хууч.) [ж.н] үе дамжсан боол

могой шарвалзан явах

оогил- II.4.2 ●○○ [үй.ү] үхрийн айн цочирдож орволзуур ●○○ [тэ.н] ихэмсэг, бардам зан О

орилох

авир гаргамтгай

оод- II.6.2 ●●○ [үй.ү] оо түрхэх

орвон I.16.2 ●○○ [ж.н] үндэс, ёзоор

оодго ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

орвос ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

оодгоно- II.10.2 ●○○ [үй.ү] үхэр, тугал, гөрөөс орги- II.2.2 ●●● [үй.ү] хүчтэй асгаран буцлах;

224

225

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

ямар нэг байдал мэдрэгдэх, халуу ~

орлогож- II.8.2 ●○○ [үй.ү] орлоготой болох,

оргил I.1.2 ●●● [ж.н] орой, дээд тал, уулын ~

орлого нэмэгдэх

оргил- II.4.2 ●●● [үй.ү] оргиж буцлах, оргин орлогч I.4.2 ●●● [ж.н] орлох хүн, ~ дарга

гарах

орлуулагч I.4.1 ●●○ [ж.н] ямар нэгэн зүйлийг

оргилго I.18.2 ●○○ [ж.н] оргилох үйлийн нэр

орлуулах, оронд нь хэрэглэх зүйл

оргилмол ●○○ [тэ.н] оргилсон байдалтай

орлуулга I.18.1 ●○○ [ж.н] орлуулах үйлийн

оргилонгуй ●○○ [тэ.н] оргилсон байдалтай, нэр, орлуулах юм, ~ хийх

дэврэнгүй, ~ сэтгэл

орлуур I.5.1 ●○○ [ж.н] орлосон юм

оргилуун ●●○ [тэ.н] дэврүүн, ~ нас, ~ дарс

оров I.5.2 ●○○ (шаш.) [ж.н] хэнгэргийн цохиур

оргилуур I.5.1 ●●● [ж.н] оргилуулан гаргах орог ●●○ [тэ.н] сааралдуу өнгө, зүс

төхөөрөмж, усан ~

орогд- II.7.2 ●○○ [үй.ү] орог өнгөтэй болох

оргио ●○○ [тэ.н] онгироо, хөөрүү

орогно- II.10.2 ●●● [үй.ү] орон байр болгож

оргиот- II.6.2 ●○○ [үй.ү] оргио зан гаргах

орох нуугдаж хоргодох

орго- II.10.2 ●●○ [үй.ү] буруулан зайлж одох

орогнол I.1.2 ●●● [ж.н] орогнох үйлийн нэр,

оргогч I.4.2 ●●○ [ж.н] зугтан зайлж буй этгээд

улс төрийн ~

оргодол I.17.2 ●●● [ж.н] оргож боссон хүн

орогт- II.7.2 ●○○ [үй.ү] орог халтар болох

оргой I.15.2 ●●○ (шаш.) [ж.н] бөөгийн нэг орогшил I.17.2 ●○○ (урга.) [ж.н] мөнх ногоон

зүйл малгай

бут мод

оргойвч I.32.2 ●○○ (шаш.) [ж.н] бөө нар орой I.15.2 ●●● [ж.н] уулын ~; ~ хоргой;

онгон урихдаа өмсдөг малгай

модны ~

орголт I.3.2 ●○○ [ж.н] оргох үйлийн үр дүнг орой ●●● [ц.н] эрт ~, үдэш ~

заасан нэр

оройвтор ●○○ [тэ.н] орой, оройхон

оргомтгой ●○○ [тэ.н] оргох сиймхийг оройвч I.32.2 ●○○ [ж.н] чих, саравчгүй малгай

алддаггүй

оройжин ●●○ [ц.н] оройн турш

оргомхой ●○○ [тэ.н] оргох дуртай

оройл- II.4.2 ●●○ [үй.ү] тэргүүлэх, хошуучлах,

оргуул I.1.1 ●○○ [ж.н] оргодол

манлайлах

оргүйд- II.6.4 ●○○ [үй.ү] оргүй болох

оройл- II.4.2 ●●○ [үй.ү] юманд орой хийх;

орд I.9.2 ●●● [ж.н] амьдран суух орон сууцны өндөр газрын оройгоор явах

хүндэтгэл нэр, ~ харш

оройлго I.25.2 ●○○ [ж.н] ~ эгшиглэн, олон

орд I.3.2 ●●● [ж.н] ашигт малтмалын нөөц хоолойн төрөл

бүхий газар

оройлогч I.4.2 ●●○ [ж.н] толгойлогч,

орд I.3.2 ●○○ [ж.н] оддын оршин ахуй газар

тэргүүлэгч

орд I.3.2 ●○○ [ж.н] хулганын идэш хураах нүх

оройт- II.6.2 ●●● [үй.ү] орой болох

орд- II.7.2 ●●○ [үй.ү] оромдох, хийсэн болох

оройш- II.8.2 ●○○ [үй.ү] орой шинжтэй болох

орд ●○○ [а.ө] ~ хийх, ~ гэх: барсын огцом оролд- II.7.2 ●●○ [үй.ү] чармайх, сурахаар

дуугарах дуу

мэрийх; хийж үзэх, туршиж үзэх

ордон I.20.2 ●●● [ж.н] ~ харш, ~ шилтгээн, оролд- II.7.2 ●○○ [үй.ү] шоолох, доог тохуу

засгийн газрын ~

хийх

ордос I.5.2 ●○○ [ж.н] Өвөр Монголын нэг оролдлого I.18.2 ●●○ [ж.н] идэвх санаачилга,

аймаг

чармайлт мэрийлт

ордос I.21.2 ●○○ [ж.н] үгдэрч дахидаг өвчин

оролт I.3.2 ●●○ [ж.н] орох үйлийн явц

ордосло- II.10.2 ●○○ [үй.ү] өвчин дахин оролцогч I.4.2 ●●○ [ж.н] оролцож байгаа

үгдрэх

этгээд

ордоч I.31.2 ●○○ (амь.) [ж.н] охор сүүлтэй оролцоо I.12.2 ●●● [ж.н] оролцох үйлийн

хулгана, ~ бор

нэр, туслалцаа, дэмжлэг

орил- II.4.2 ●●● [үй.ү] орь дуу тавих, ором I.17.2 ●●● [ж.н] ор мөр, ~ гарах,

бархирах, чарлах, хашхирах

хурууны ~

орилолдоон I.2.2 ●○○ [ж.н] орлилдох үйлийн оромд- II.7.2 ●○○ [үй.ү] оронцоглох, хийсэн

нэр, орилолдох чимээ

болох

ориломтгой ●○○ [тэ.н] орилох нь олонтоо

оромд- II.7.2 ●○○ [үй.ү] ор мөр гаргах

ориломхой ●○○ [тэ.н] байнга орилдог

оромдол I.17.2 ●○○ [ж.н] оромдох үйлийн

орилоо ●●○ [тэ.н] бархираа, ориломтгой

нэр

орилоон I.2.2 ●●○ [ж.н] орилох үйлийн нэр, оромж I.4.2 ●●● [ж.н] орших, орогнох гэр,

хашхираан

хорго

О оримоо I.12.2 ●○○ (амь.) [ж.н] далайд орших оромно- II.10.2 ●○○ [үй.ү] ором гаргах

нэг зүйл загас, шанхан загас

оромтгой ●○○ [тэ.н] юманд орох, оролцохдоо

орло- II.10.2 ●●● [үй.ү] оронд нь байх; орноос дуртай

нь хамаарах, төлөөлөх

оромхой ●○○ [тэ.н] үгэнд ~

орлого I.18.2 ●●● [ж.н] орж байгаа юм, ~ орон I.20.2 ●●● [ж.н] эх ~; ~ сууц; ~ тоо

зарлага

оронги ●○○ [тэ.н] хойд хөл доголон

226

227

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

оронгит- II.6.2 ●○○ [үй.ү] оронги болох, хойд орхи- II.2.2 ●●● [үй.ү] болих, огоорох

хөл доголох

орхи- II.2.2 ●○○ [үй.ү] орхимж нөмрөх

оронго I.18.2 ●○○ (амь.) [ж.н] зээртэй төстэй, орхи- II.2.2 ●○○ [үй.ү] шоо ~, шагай ~

урт эвэртэй нэг зүйл гөрөөс

орхи- II.2.2 ●○○ [үй.ү] нэгмөсөн бүрмөсөн

оронгод- II.6.2 ●○○ [үй.ү] чонын хоршоолох хийх үйлдэх, мартаж ~

буюу нийлэх

орхидос I.21.2 ●○○ [ж.н] орхигдсон зүйл

оронцог I.22.2 ●○○ [ж.н] ор нэр төдий юм, орхилго I.18.2 ●○○ [ж.н] хэргээр орхисон юм

гэрийн ~, хүний ~

орхилго I.18.2 ●○○ [ж.н] эхнэр хүний нэг зүйл

оронцогло- II.10.2 ●○○ [үй.ү] ор төдий чимэг зүүлт

гүйцэтгэх; орыг төлөөлсөн болох

орхилго I.18.2 ●○○ [ж.н] цалам бугуйл

оронш- II.9.2 ●○○ [үй.ү] оршин буй газартаа орхимж I.4.2 ●●● (шаш.) [ж.н] лам нарын

идээших

хувцасны гадуур мөрөвчлөн ороож нөмрөх

ороо I.12.2 ●●○ [ж.н] от, ~ орох

задгай бөс

ороо- II.1.2 ●●○ [үй.ү] боож ~, тамхи ~, үгээр орхимжил- II.11.2 ●○○ [үй.ү] орхимж нөмрөх

~, зүү ~

орхимол ●○○ [тэ.н] зориуд орхиж гээсэн

ороо ●●○ [тэ.н] бурууламтгай, зугтамтгай, ~ орхир- II.5.2 ●○○ [үй.ү] буга, илжиг, барсын

морь

дуугарах

ороогуур I.5.1 ●○○ [ж.н] юм ороох хэрэглүүр

орхирол I.17.2 ●○○ [ж.н] орхирох үйлийн нэр

ороогч I.4.2 ●○○ [ж.н] ороох зориулалт бүхий орхируу I.12.1 ●○○ [ж.н] ~ годил: том модон

зүйл

годил

ороодос I.26.2 ●○○ [ж.н] ороолт, ороосон юм

орхиул I.1.1 ●○○ [ж.н] эхнэр хүний чимэг

ороол- II.4.2 ●●○ [үй.ү] буруулан зугтаах

орхиул I.1.1 ●○○ [ж.н] уяа оосор, орхилго;

ороолон I.16.2 ●○○ [ж.н] буг чөтгөр, босоо ~

дээвэр цавгийг дэлгэхэд хэрэглэдэг урт мод

ороолт I.3.2 ●●● [ж.н] ороох эд юм, малгай орхиул I.1.1 ●○○ [ж.н] орхиж хаях тоглоом

~, хөлийн ~

орхиц I.3.2 ●○○ [ж.н] монгол бичгийн үсгийн

ороомог I.22.2 ●●● [ж.н] ороож хийсэн хэсэг юм

махбод

ороомол ●○○ [тэ.н] ороож хийсэн нь, ~ утас

орхиц I.3.2 ●○○ [ж.н] нэхэх, сүлжихэд

ороонги I.8.2 ●○○ [ж.н] зарим адгуусанд хэрэглэх хэрэгсэл

тусах өвчин

орхицоо I.12.2 ●○○ [ж.н] орхицож тоглох

ороонгит- II.6.2 ●○○ [үй.ү] ороонги тусах

наадаан

ороонго I.18.2 ●○○ (урга.) [ж.н] бусдыг шимж орхой ●○○ [тэ.н] дээрэнгүй, ихэмсэг зан

амьдардаг өвс, чөдөр өвс

орхоодой I.15.2 ●○○ (урга.) [ж.н] хүн өвсний

орооц I.3.2 ●○○ [ж.н] ороож баглах хэрэгсэл

үндэс, эмийн ургамал

орооцолдоо I.12.2 ●●○ [ж.н] юмс хоорондоо орц I.3.2 ●●● [ж.н] орох зүйл, хоолны ~

хэрэн холбогдсон байдал

орц I.3.2 ●●● [ж.н] орон сууцны ~

орос I.5.2 ●●● [ж.н] ~ улс, ~ үндэстэн, ~ хэл

орчил I.17.2 ●○○ [ж.н] хэрэг явдлын тогтсон

орсгой ●○○ [тэ.н] дорсгор, гадагш дорсойсон, жам ёсоор эргэлдэх үзэгдэл, явц эргэлт

~ шүд

орчим ●●○ [тэ.н] ойролцоо, хавьцаа, шахуу

орсгойд- II.6.2 ●○○ [үй.ү] орсгой болох

орчимбар I.5.1 ●○○ (амь.) [ж.н] нэгэн зүйл

орсгойдуу ●○○ [тэ.н] орсгой байрын

чоно

орсгоно- II.10.2 ●○○ [үй.ү] орсгор юмны орчин I.20.2 ●●○ [ж.н] тойрон хүрээлж буй

үргэлжлэн хөдлөх

ойр хавь, ~ тойрон, байгаль ~

орсгор ●○○ [тэ.н] орсгой, дорсгой

орчлон I.16.2 ●●● [ж.н] дэлхийн бөмбөрцөг

орсгорд- II.7.2 ●○○ [үй.ү] орсгорын учир хийгээд бусад одон цогцыг багтаасан

зохисгүйдэх

хязгааргүй огторгуй

орсгордуу ●○○ [тэ.н] орсгор байрын

орчон I.2.2 ●○○ [ж.н] манж хамниган төрөл

орсой- II.1.2 ●○○ [үй.ү] орсгор харагдах

хэлтэн

орсолз- II.7.2 ●○○ [үй.ү] орсгор юмны байн орчуул- II.4.1 ●●● [үй.ү] өөр хэлнээ хөрвүүлэх

байн хөдлөх

орчуул- II.4.1 ●○○ [үй.ү] эргүүлэх

ортоом I.1.2 ●●● (амь.) [ж.н] хайнагийн орчуулагч I.4.1 ●●● [ж.н] орчуулга хийгч хүн,

үнээнээс гарсан тугал

хөрвүүлэгч

оруулбар I.5.1 ●○○ [ж.н] нэмэлт болгон орчуулга I.18.1 ●●● [ж.н] орчуулсан зүйл

оруулсан хэсэг, ~ үг

орш- II.9.2 ●●● [үй.ү] суух, нутаглах, амьдрах;

оруулга I.18.1 ●●● [ж.н] оруулсан юм, ~ хийх

байх; бие чилж бадайрах

орхгоно- II.10.2 ●○○ [үй.ү] орхгор зүйлийн оршигч I.4.2 ●○○ [ж.н] оршин буй зүйл

байн байн хөдлөх

оршил I.17.2 ●●● [ж.н] бичиг зохиолын өмнөх О

орхгор ●○○ [тэ.н] эвэр мэтийн том, данхгар өгүүлэл, эхлэл, өмнөтгөл

байдал

оршил I.17.2 ●○○ [ж.н] орших байдал

орхи- II.2.2 ●●● [үй.ү] үлдээх хоцроох; хаях оршингуй ●○○ [тэ.н] зан авир төвшин

гээх

тогтвортой

226

227

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

оршуулга I.18.1 ●●○ [ж.н] оршуулах үйлийн оточ I.31.2 ●●○ [ж.н] монгол ардын эмнэлгийн

нэр

эм найруулагч, эмч

орь ●●○ [тэ.н] хань ижил, найз нөхөдгүй, охиж- II.8.2 ●○○ [үй.ү] охь нь сайн болох

ганцаар, ~ ганц; ид чадал, цог жавхаа, ~ охил- II.4.2 ●○○ [үй.ү] оройлж шалгарах; охь

залуу

сайныг нь ялгаж авах

орь ●○○ [а.д.ү] бархирах дуу чимээ, ~ дуу охил- II.4.2 ●○○ [үй.ү] архи ~, охь шим болох

тавих

охин I.2.2 ●●● [ж.н] эмэгтэй хүүхэд

осго- II.10.2 ●●○ [үй.ү] хүйтэнд бээрэн охиш- II.8.2 ●○○ [үй.ү] охь, дээд чанартай

хөдөлж чадахгүй болох

болох

осгон I.2.2 ●○○ [ж.н] ~ давхиа: хурдан морийг охор ●●○ [тэ.н] богино, оодон, урт биш, ~

өтлөх үед нь сүүлчийн удаа уралдуулах ёс сүүл

үйлдэх нь

охорд- II.7.2 ●○○ [үй.ү] охрын учир

осгор I.5.2 ●●○ [ж.н] сэв, хортон; осгосон зохисгүйдэх

ором, осгоруу

охорло- II.10.2 ●○○ [үй.ү] охор болгох,

осгорт- II.7.2 ●○○ [үй.ү] осгор тогтох, бий богинодох

болох

охь I.29.2 ●●● [ж.н] юмны хамгийн чанар

осгоруу I.12.1 ●○○ [ж.н] нар салхинд сайтай хэсэг, хувь

удсанаас тогтсон сайр

охь I.29.2 ●●● [ж.н] тэргүүн, сод, манлай

осгоруут- II.6.1 ●○○ [үй.ү] осгоруутай болох

оцго ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

осол I.17.2 ●●● [ж.н] алдаа эндэл

оцгоно- II.10.2 ●○○ [үй.ү] оцгор юмны

осолд- II.7.2 ●●○ [үй.ү] осол гэмтэлд орох; үргэлжлэн хөдлөх

алдах; нас барах

оцгор ●●○ [тэ.н] урагш цомбойсон,

осруу I.12.1 ●○○ (амь.) [ж.н] нэгэн зүйл шувуу

шомбойсон өцгөр

от- II.6.2 ●●○ [үй.ү] амдаж хүлээх, тосож оцгорд- II.7.2 ●○○ [үй.ү] оцгор нь хэтрэх

уулзах

оцог I.22.2 ●●○ [ж.н] тулгын чулуу

от I.3.2 ●○○ [ж.н] ав хоморгын үзүүр

оцой- II.1.2 ●●○ [үй.ү] оцгор болох

отго I.18.2 ●○○ [ж.н] хэргэм зэрэгтний оцолз- II.7.2 ●○○ [үй.ү] оцгор юмны байн

ёслолын малгайд хадах тогосын өд

байн хөдлөх

отгол- II.4.2 ●●○ [үй.ү] отгон нь болох; дуусах, оцос ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

эцэслэх

оч I.11.2 ●●● [ж.н] галаас цацран гарах жижиг

отгол- II.4.2 ●○○ [үй.ү] отго зүүх, зэрэг дэв цог, ~ харвах, ~ үсрэх

нэмэх

оч- II.8.2 ●●● [үй.ү] явж хүрэх, ирж ~

отгон ●●● [тэ.н] айлын хамгийн бага хүүхэд

очир I.21.2 ●●● [ж.н] ~ алмаас; малгайн ~;

отготон I.20.2 ●○○ [ж.н] отгот малгай өмсдөг эрдэнийн ~ одон

хүн, ноёд

очир I.21.2 ●○○ [ж.н] буддын шашны бат

отлого I.18.2 ●○○ [ж.н] отох үйлийн нэр, ~ бэхийн бэлгэ тэмдэг; хээ угалз

хийх, чонын ~

очир I.21.2 ●●○ [ж.н] монгол адууны тамга

отог I.22.2 ●●○ (хууч.) [ж.н] хуучны засаг очирваань I.23.1 ●●● (шаш.) [ж.н] язгуурын

захиргааны нэгж, ~ омог, ~ аймгийн

гурван бурхны нэг, нууц тарнийн бурхан

отогло- II.10.2 ●○○ [үй.ү] отог болгох; анчин очирло- II.10.2 ●○○ [үй.ү] очир хадах, жинс

гөрөөчид отогт буудаллах

зүүх

отогч I.4.2 ●○○ [ж.н] отон хүлээгч

очлог ●○○ [тэ.н] оч ихтэй

отогчил- II.11.2 ●○○ [үй.ү] отог отгоор болгох, очоо I.30.2 ●○○ [ж.н] нумыг борооноос

хуваах

хамгаалж халхлан нөмөргөх хэрэгсэл

отол- II.11.2 ●●○ [үй.ү] мал, адгуусны от, ороо оюу I.30.1 ●●● [ж.н] эрдэнийн чулуу, есөн

орох

эрдэнийн нэг

отолт I.3.2 ●●○ [ж.н] отох үйлийн үр дүнг оюун I.2.1 ●●● [ж.н] ухаарч ойлгох чадвар,

заасан нэр

ухаан, билиг

отоо I.12.2 ●○○ [ж.н] адгуус, амьтны ороо оюунлаг ●●○ [тэ.н] эрдэм номд гарамгай,

орсон нь

эрдэм номыг дээдэлдэг

отооч ●○○ [тэ.н] отох зантай

отор I.21.2 ●●● [ж.н] өвс, бэлчээрийн сайныг

 оюунлаг

Оюун гэсэн нэр язгуурт тэмдэг

нэр бүтээх -лаг дагавар залгаж

дагаж нүүдэллэх нь

оюунлаг гэсэн тэмдэг нэр

оторло- II.10.2 ●●○ [үй.ү] малаа оторт гаргах;

× оюунлиг

бүтнэ.

О биеэ хайрлан ажил явдлаас хойш суух

оюутан I.20.1 ●●● [ж.н] их, дээд сургуульд

оторлогч I.4.2 ●○○ [ж.н] оторлох үйлийг хийгч

суралцагч

оторчил- II.11.2 ●○○ [үй.ү] отроор нүүх,

оторлон нүүдэллэх

оторчин I.20.2 ●●● [ж.н] отор хийх айл,

хүмүүс

228

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

улаан, чихэрлэг жимс

өвөлжөө I.12.3 ●●● [ж.н] өвлийг өнгөрөөх

хашаа хороо бүхий нутаг, бууц

өвөлжөөл- II.4.3 ●●● [үй.ү] өвөлжөөнд буух

Ө

өвөлжөөр I.5.3 ●○○ (урга.) [ж.н] нэгэн зүйл

том шар цэцэг

өвөлз- II.7.3 ●○○ [үй.ү] суурь муутай зүйлийн

үргэлжлэн хөдлөх, өндөлзөх

өв I.1.3 ●●● [ж.н] ~ хөрөнгө, ~ соёл

өвөлзүүр I.5.4 ●○○ (урга.) [ж.н] хоёр наст

өвгөвтөр ●○○ [тэ.н] ахимаг настай

ургамал, туурай ногоо

өвгөж- II.8.3 ●○○ [үй.ү] өвгөн хүний шинж өвөлш- II.9.3 ●●● [үй.ү] өвөл болж эхлэх,

байдалтай болох

өвлийн шинж орох

өвгөжөөр ●○○ [тэ.н] өвгөн байрын, овортой өвөн I.16.3 ●○○ [ж.н] шувууны өвөг

харагдах байдал

өвөн ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

өвгөлжин I.20.3 ●○○ (амь.) [ж.н] толгой хар, өвөө I.30.3 ●●● [ж.н] өвөг, ~ эмээ

оройдоо гэзэг адил урт хар чандартай нэг өвөөлж I.4.3 ●○○ (амь.) [ж.н] толгойдоо

зүйл бялзуухай

өвөгтэй, нэг зүйл алаг шувуу, өвөөлжгөнө

өвгөн I.2.3 ●●● [ж.н] өтөл насны эр хүн, ~ өвөр I.21.3 ●●● [ж.н] дээлийн ~

эмгэн, өвлийн ~

өвөр I.21.3 ●●○ [о.н] энгэр тал, урд этгээд,

өвгөндүү ●○○ [тэ.н] өвгөн шинжтэй

уулын ~

өвгөнө- II.10.3 ●○○ [үй.ү] өвгөр юмны өвөр ●●○ [тэ.н] өөр ондоо

үргэлжлэн хөдлөх

өвөр- II.12.3 ●○○ [үй.ү] дарагдах, хүүрших

өвгөр- II.5.3 ●●○ [үй.ү] эрэгтэй хүний өтөлж өвөр- II.12.3 ●○○ [үй.ү] хүч гүйцэхгүй мохох,

хөгшрөх, өвгөн болох

цуцах

өвгөрх- II.7.3 ●○○ [үй.ү] өвгөн хүний овор өвөр- II.12.3 ●○○ [үй.ү] нойтон зүйл хатаж

гаргах

эврэх

өвгөцөр ●○○ [тэ.н] өвгөн хүний шинжтэй

өвөрлө- II.10.3 ●●○ [үй.ү] өвөртлөх; хадгалах,

өвд- II.7.3 ●●● [үй.ү] өвчин тусах, толгой ~

өс ~, санаа ~

өвдгөвч I.32.3 ●●○ [ж.н] өвдөгт зүүх зөөлөвч

өвөрлөгч I.4.3 ●○○ [ж.н] Өвөр Монгол

өвдөг I.26.3 ●●● [ж.н] дунд чөмөг, шаант өвөрмөц ●●● [тэ.н] бусдаас өөр, онцгой, ~

чөмгийн уулзвар үе

онцлог, ~ төрх

өвдөг I.26.3 ●●● [ж.н] сормуусны сурвалжийн өвөртөл- II.11.3 ●●○ [үй.ү] өвөртөө хийх

тослог булчирхай үрэвсэх өвчин

өвөрч ●○○ [тэ.н] өөрийн талыг бодолхийлэгч,

өвдөгд- II.7.3 ●○○ [үй.ү] өвдөгнөөс нь барих

тал тохой татагч

өвдөглө- II.10.3 ●●○ [үй.ү] өвдгөөр дарах, өвөрчил- II.11.3 ●○○ [үй.ү] өөрийн болгох

суух, өвдгөөрөө нухах, цохих, хугалах

өвс I.9.3 ●●● (урга.) [ж.н] ~ ургамал, ~ ногоо

өвдөгц- II.7.3 ●○○ [үй.ү] өвдөг оролцуулан өвс ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

тоглох

өвслөг ●●○ [тэ.н] ~ ургамал

өвдөгцөө I.12.3 ●○○ [ж.н] өвдөгцөх тоглоом

өвсөл- II.11.3 ●○○ [үй.ү] малд өвс тавьж өгөх

өвдөгцөө I.30.3 ●○○ [ж.н] өвдгөөр татам өвсөрхөг ●●○ [тэ.н] өвс ихтэй

хэмжээ

өвст- II.7.3 ●○○ [үй.ү] тариаланд зэрлэг өвс

өвдөл I.17.3 ●●○ [ж.н] идэш, хоолны үлдэл, хольцолдон ургах

~ цөвдөл

өвхгөнө- II.10.3 ●○○ [үй.ү] өвхгөр юмны байн

өвий- II.1.3 ●○○ [үй.ү] суурь муугаас хийсэх байн хөдлөх

гэж байгаа мэт өцийх, өвгөр болох

өвхгөр ●○○ [тэ.н] бөгтөр, хөвхгөр

өвлө- II.10.3 ●●● [үй.ү] өвийг эзэмших, өвхөг ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

уламжлан авах, ухаан ~, газар ~

өвхөлз- II.7.3 ●○○ [үй.ү] өвхгөр юмны байнга

өвлөгч I.4.3 ●●○ [ж.н] эцэг эх, өвөг дээдсээс хөдлөх

үлдээсэн зүйлийг эзэмших эрх бүхий хүн

өвхөс ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

өвөг I.23.3 ●●● [ж.н] эцгийн дээд үеийнхэн, өвц- II.7.3 ●○○ [үй.ү] цус холилдох

өөрийн эцэг, эхийн аав

өвч ●●○ [тө.ү] бүрэн төгс, ~ бүрэн, ~ хуяг

өвөг I.21.3 ●○○ [ж.н] шувууны толгой дахь өвч- II.9.3 ●●○ [үй.ү] дуурайх, аавыгаа ~

урт өд

өвч- II.9.3 ●●○ [үй.ү] арьс ~

өвөг ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

өвчигнө- II.10.3 ●●○ [үй.ү] сагсуурах,

өвөл I.17.3 ●●● [ж.н] дөрвөн улирлын нэг

дүвчигнэх, хий өвчин туссан мэт аяглах

өвөлж- II.9.3 ●●● [үй.ү] өвлийг өнгөрүүлэх

өвчил- II.11.3 ●●● [үй.ү] өвчин олох, өвчин

өвөлжигч I.4.3 ●●○ [ж.н] өвлийг өнгөрүүлэгч

тусах

өвөлжилт I.3.3 ●●● [ж.н] өвөлжих явц байдал

өвчин I.20.3 ●●● [ж.н] ~ эмгэг, ~ тусах, хууч ~

өвөлжин ●●○ [ц.н] өвлийн турш, ~ хүлээх

өвчтөн I.2.3 ●●○ [ж.н] өвчтэй хүн

өвөлжин I.16.3 ●○○ (урга.) [ж.н] харавтар өвчүү I.12.4 ●●● [ж.н] ~ цорой, ~ түших

Ө

229

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

өвчүүвч I.32.4 ●○○ [ж.н] өвчүү халхлан зүүх өд I.9.3 ●●● [ж.н] ~ сөд, ~ ургах, ~ гүйцэх

давхац

өд- II.6.3 ●●○ [үй.ү] үг ~, яриа ~, хэрэг ~

өг- II.5.3 ●●● [үй.ү] авч ~, үүрэг ~, зааж ~, ам өдгөө I.30.3 ●●● [ц.н] эдүгээ, одоо

~, бууж ~

өдгөөх ●●○ [тэ.н] эдүгээх, одоох

өгд- II.7.3 ●○○ [үй.ү] дийлдэн ялагдах

өдгөөчил- II.11.3 ●○○ [үй.ү] өнөө цагийн

өгзөг I.26.3 ●●● [ж.н] бөгсний тонтгор хэсэг

үүднээс авч үзэх, эдүгээчлэх

өгий I.15.3 ●○○ [ж.н] эгч, эмэгтэй хүнийг өдий ●●● [тө.ү] ~ эрт, ~ төдий, ~ багаас

дуудах хүндэтгэл, өхий

өдлөг ●●○ [тэ.н] өд хэлбэртэй; өд ихтэй, өд

өглөг I.5.3 ●●● [ж.н] өргөл, өгсөн зүйл, ~ буян

бүхий

өглөг I.5.3 ●●● [ж.н] өр төлбөр, авлага ~

өдлөг I.5.3 ●○○ [ж.н] өдөлт

өглөө I.12.3 ●●● [ц.н] үүр цайхаас эхлэн бага өдөл- II.11.3 ●●○ [үй.ү] суманд өд наах; өд

үд хүртэлх үе

нь ургах

өглөөгүүр ●●○ [ц.н] өглөө эрт

өдөөгч I.4.3 ●○○ [ж.н] үүсгэгч, сэдэгч

өглөөжин ●●○ [ц.н] өглөөний турш

өдөөлөг I.21.3 ●○○ [ж.н] өдөөх үйлийн нэр

өгнө- II.10.3 ●○○ [үй.ү] өн болох

өдөөлт I.3.3 ●○○ [ж.н] өдөөх үйлийн үр дүнг

өгөгдөл I.17.3 ●●○ [ж.н] өгөгдсөн юм, ~ санаа

заасан нэр

өгөгдөхүүн I.2.4 ●○○ [ж.н] өгөгдөл

өдөр ●●● [ц.н] нар мандахаас шингэх

өгөгч I.4.3 ●○○ [ж.н] өгөх үйлийг гүйцэтгэгч

хүртэлх хугацаа

өгөө I.12.3 ●○○ [ж.н] ~ аваа

өдөржин ●●● [ц.н] өдрийн турш, ~ ажиллах

өгөөж I.4.3 ●●● [ж.н] ашиг орлого, үр ~

өдөрлө- II.10.3 ●○○ [үй.ү] бичигт өдөр судрыг

өгөөмөр ●●● [тэ.н] элбэг дэлбэг, уужим тэмдэглэх

дэлгэр; өглөгч зан байдал

өдөрлөг I.5.3 ●●● [ж.н] ахмадын ~, уран

өгөөр I.5.3 ●○○ [ж.н] яр шархны идээр шүүс

зохиолын ~

өгөөрлө- II.10.3 ●○○ [үй.ү] яр шарх идээлэх

өдөрчил- II.11.3 ●○○ [үй.ү] өдөр өдрөөр

өгөөрт- II.7.3 ●○○ [үй.ү] шарх идээ бээртэй бодох, тооцох

болж буглах

өдүүлбэр I.5.4 ●○○ [ж.н] хэрэг явдлын анхны

өгөөш I.11.3 ●●● [ж.н] ан амьтныг урхидан үүсгэвэр шалтгаан

барих идэшний зүйл

өдүүлбэрлэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] өдүүлбэр

өгөр ●●○ [тэ.н] эд юмсын өнгө хувхай, гаргах

зэвхий; хүүршиж хэврэгшсэн байдал

өег ●●● [тэ.н] шимтэй, тэжээлтэй, нүнжигтэй

өгөр- II.12.3 ●●○ [үй.ү] өгөр өнгөтэй болгох, өегд- II.7.3 ●○○ [үй.ү] өег болох

хуучирч хэврэг болох

өеглө- II.10.3 ●○○ [үй.ү] өег болох

өгөрш- II.9.3 ●●○ [үй.ү] өгөр шинжтэй болох, өегш- II.9.3 ●●○ [үй.ү] өег шинж бүхий болох

хүүрших хэврэгших

өеө ●○○ [тэ.н] гэдэргэн хэлбэрүү, ~ газар

өгөршил I.17.3 ●○○ [ж.н] өгөрших үйлийн нэр

өеөд- II.6.3 ●●○ [үй.ү] ядарсан мал өеөдөж

өгс- II.7.3 ●●● [үй.ү] өөд ~, шатаар ~, ~ унах

уруудах

өеөдүү ●○○ [тэ.н] өеөдсөн байрын

өгсүүдүү ●○○ [тэ.н] өгсүү байрын

өехий I.15.3 ●○○ [ж.н] адгуус амьтны

өгсүүр ●●● [тэ.н] өгсөц ихтэй, ~ зам

өвчүүнээс дооших газар

өгсүүрд- II.7.4 ●○○ [үй.ү] өгсүүр нь бэрхдэх

өехийл- II.4.3 ●○○ [үй.ү] мал алахад өехийг

өгсүүрдүү ●○○ [тэ.н] өгсүүр байрын

нь авах

өгтөө I.12.3 ●○○ [ж.н] үүд, цонх зэргийг өехөн ●○○ [тэ.н] уужим, чөлөөтэй

тэвхлэх хэрэгсэл

өжингө ●○○ [тэ.н] өөрийнхөөрөө зүтгэх

өгтөөл- II.4.3 ●○○ [үй.ү] өртөх, нэрвэгдэх; маягтай

турхирах

өжир- II.12.3 ●○○ [үй.ү] өмхрөх, өмөрч унах

өгүүлбэр I.5.4 ●●● [ж.н] нийлмэл ~, энгийн өжүү ●○○ [тэ.н] гөжүүд, зөрүүд

~, ~ зүй

өжүүд ●○○ [тэ.н] гөжүүд, зөрүүд; хэрцгий

өгүүллэг I.5.4 ●●● [ж.н] уран зохиолын нэг гажууд

төрөл

өжүүрх- II.7.4 ●○○ [үй.ү] өжүүн зан гаргах

өгүүлэгдэхүүн I.2.4 ●●○ [ж.н] өгүүлбэрийн өл I.1.3 ●●● [ж.н] идэш уушны шим тэжээл,

доторх үйлийн эзнийг заасан гишүүн

чанар; хоол тэжээл

өгүүлэгч I.4.4 ●●○ [ж.н] өгүүлж буй этгээд

өл I.1.3 ●●● [ж.н] уулын онь хөтөл, намхан

өгүүлэл I.17.4 ●●● [ж.н] өмнөх ~, үг ~, эрдэм даваа

шинжилгээний ~

өл- II.4.3 ●○○ [үй.ү] юмыг дээш этэх буюу

өгүүлэмж I.4.4 ●●○ [ж.н] зохиолын ~

хөших

өгүүлэхүүн I.2.4 ●●○ [ж.н] өгүүлэгдэхүүний өл ●○○ [тэ.н] саарал, цайвар толботой, бор

үйл хөдлөлийг заасан гишүүн

цагаан холилдсон өнгө

өгцөө I.12.3 ●●○ [ж.н] бусдад өгөх өр, өглөг

өлбөгөр ●○○ [тэ.н] тамир тэнхээ муутай

Ө өгцөөтөн I.20.3 ●○○ [ж.н] бусдад өр байдал

төлбөртэй хүн

өлбөлз- II.7.3 ●○○ [үй.ү] байн байн өлийж

230

231

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

хялалзах; идэш эрэн ховдоглох

өлөгт- II.7.3 ●○○ [үй.ү] өлөг өвчин тусах

өлбөр- II.5.3 ●●● [үй.ү] өлсөхийн туйлд хүрэх

өлөгчин I.20.3 ●●○ (амь.) [ж.н] чоно, нохой

өлгий I.15.3 ●●● [ж.н] нялх хүүхдийн манцуй; зэргийн эмэгчин

төрсөн нутаг

өлөлз- II.7.3 ●○○ [үй.ү] байн байн өлийх

өлгийд- II.6.3 ●●● [үй.ү] нялх хүүхдийг өлөмлө- II.10.3 ●○○ [үй.ү] зориг шантралгүй

манцуйлан боох

байлдах

өлгийл- II.4.3 ●○○ [үй.ү] өлгийд боох, өлөмч I.4.3 ●○○ (урга.) [ж.н] нэг зүйл ургамал,

манцуйлах

жанжуу, анхил цагаан

өлгийс- II.5.3 ●○○ [үй.ү] нялх хүүхэд өлгийгөө өлөн I.16.3 ●●● [ж.н] мал, амьтны нарийн

санах, үгүйлэх

гэдэс

өлгөвч I.32.3 ●○○ [ж.н] тэлээгүй өмдний өлөн ●●○ [тэ.н] ~ зэлмүүн

мөрөнд өлгөх оосор

өлөнгө I.18.3 ●○○ (урга.) [ж.н] бут бутаар

өлгөгч I.4.3 ●○○ [ж.н] өлгөх үйлийг гүйцэтгэгч

ургадаг нэг зүйл ургамал

өлгөө I.12.3 ●○○ [ж.н] монгол бөхийн мэх

өлөнгө ●○○ [тэ.н] өлөн, ходоод хоосон

өлгөөс I.9.3 ●●○ [ж.н] юм өлгөхөд зориулж өлөнгөдүү ●○○ [тэ.н] өлөн ховдог байрын

хийсэн гох, дэгээ

өлөнгөт- II.6.3 ●●○ [үй.ү] удтал юм

өлгөр ●●○ [тэ.н] дээш цоройсон, өлийсөн нь

идээгүйгээс ихэд өлсөх, өлөн ховдог болох

өлгөрд- II.7.3 ●○○ [үй.ү] өлгөр болох

өлөнт- II.7.3 ●●○ [үй.ү] өлөн байдал нь

өлгөрдүү ●○○ [тэ.н] өлгөр байрын

мэдэгдэх

өлгөц I.3.3 ●●○ [ж.н] өлгөх боломж, чадвар

өлөнцөр I.21.3 ●○○ (урга.) [ж.н] зэгсний

өлгөц- II.6.3 ●○○ [үй.ү] шагай шүүрч наадах

төрлийн ургамал

өлгөцөө I.12.3 ●○○ [ж.н] өлгөцөх наадам өлөрх- II.7.3 ●●○ [үй.ү] өлсөж, ундаасах

тоглоом

өлөрхөг ●●○ [тэ.н] юм идэхийг ихэд хүссэн

өлгүүр I.5.4 ●●● [ж.н] юмыг өлгөн дүүжлэх байдал

хэрэгсэл

өлс- II.7.3 ●●● [үй.ү] хоол тэжээл дутагдахыг

өлд- II.7.3 ●●● [үй.ү] хоол тэжээлгүй удсанаас мэдрэх, ~ цангах

тамирдах

өлс ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

өлд- II.7.3 ●○○ [үй.ү] холхиндог болох

өлсгөлөн I.16.3 ●●● [ж.н] гамшгийн уршгаар

өлж- II.9.3 ●○○ [үй.ү] амь зогоох, өл залгах

идэх юмгүй болох зовлон

өлжиг I.21.3 ●○○ [ж.н] тэрэгний урд хэсгийн өлтөр- II.12.3 ●○○ [үй.ү] холтрох, холцрох

өндөрлөг суудал

өлүүр I.5.4 ●○○ [ж.н] хүнд юмыг хөшиж өргөх

өлзий I.15.3 ●●● [ж.н] ивээл, ээл, ~ хээ, ~ хэрэгсэл

бүрдэх

өлх ●○○ [тэ.н] болхи, бүдүүлэг байдал

өлзий I.15.3 ●○○ [ж.н] монгол адууны тамга

өлхөг I.5.3 ●○○ [ж.н] хог, тоос, шороо

өлзийгүйд- II.6.4 ●○○ [үй.ү] өлзий өлхөн ●○○ [тэ.н] уужимхан, сул, элбэг;

бэлгэшээлгүй болох

хялбархан, амархан

өлзийл- II.4.3 ●○○ [үй.ү] сайхныг зөгнөн өлчир ●●○ [тэ.н] хүйтэнд тэсвэртэй

бэлгэдэх, хор хөнөөлгүй тайвшрах

өлчирж- II.9.3 ●○○ [үй.ү] өлчир болох

өлзийт I.3.3 ●○○ (урга.) [ж.н] мөнх өвс, ~ өвс

өлчирш- II.9.3 ●○○ [үй.ү] өлчир шинжтэй

өлзийхүү I.30.4 ●●● [ж.н] хүний дүрс оруулан болох

хийсэн мануухай

өм ●○○ [д.д.ү] ~ цөм цохих, ~ цөм авах

өлий- II.1.3 ●●○ [үй.ү] хүзүү сунган, толгой өмбүү ●●● [а.ө] үхрийн мөөрөх дуу

гэдрэг өргөх

өмгөлз- II.7.3 ●○○ [үй.ү] өмөлзөх

өллө- II.10.3 ●○○ [үй.ү] өл дарах, бага сага өмгөнө- II.10.3 ●●○ [үй.ү] өмөг өмөг хийх

юм идэх

өмгөнүүр ●●○ [тэ.н] өмгөнөн хөдлөх байдал

өлмий I.15.3 ●●● [ж.н] хөлийн тавхайн урд өмгөөл- II.4.3 ●●● [үй.ү] хаацайлан

хэсэг; хөлийн хүндэтгэл

хамгаалах

өлмий I.15.3 ●○○ [ж.н] шүлгийн хоёр ба өмгөөлөгч I.4.3 ●●● [ж.н] өмгөөлөх үйлийг

түүнээс дээш үеэс бүтсэн нэгж

гүйцэтгэгч

өлмийд- II.6.3 ●○○ [үй.ү] өлмийнөөс барих

өмгөөлөл I.17.3 ●●● [ж.н] өмгөөлөх үйлийн

өлмийлд- II.7.3 ●○○ [үй.ү] өлмий дээрээ нэр, ~ хамгаалал

зогсох; бөхийн өлмийгөөр гохдох мэх хийх

өмгөр ●○○ [тэ.н] ~ умгар

өлмөн ●●○ [тэ.н] өл хоол муутайхан,~ зэлмэн

өмгөрдүү ●○○ [тэ.н] өмгөр байрын

өлмүүр ●○○ [тэ.н] өлмөн зэлмэн

өмд I.9.3 ●●● [ж.н] ~ цамц, гадуур ~

өлөв ●○○ [д.д.ү] ~ долов хийх, гэх

өмдөл- II.11.3 ●○○ [үй.ү] үхэр, адууны хөл нь

өлөг I.21.3 ●●● [ж.н] түүхий эд, булшнаас завсаргүй болж таргалах

олдсон олбор; эд ~

өмий- II.1.3 ●●○ [үй.ү] өмгөр болох

өлөг I.21.3 ●○○ [ж.н] тамир тэнхээ доройтож өмлө- II.10.3 ●●○ [үй.ү] өм татах, сэтгэл ~

сүлд хийморьгүй болсон нь

өмнө ●●● [о.н] урд зүг, ~ хойно; урьд түрүүнд,

өлөг I.21.3 ●○○ [ж.н] уулын нар тусах тал

юуны ~

Ө

230

231

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

өмнөд ●●○ [тэ.н] урд зүг, урд тал

өнгий- II.1.3 ●●● [үй.ү] юмны дээрээс шагайж

өмнөтгөл I.1.3 ●●● [ж.н] өмнөх үг, өмнөх харах; давж орох; халдах довтлох, шунах

өгүүлэл

өнгиймөл ●○○ [тэ.н] асга хад зэргийн урагш

өмнөш ●●○ [о.н] өмнө тийш

түрэн гарсан байдал

өмнүүр ●●○ [о.н] урдуур, ~ хойгуур

өнгө I.25.3 ●●● [ж.н] ~ будаг, ~ зүс, ~ үзэмж,

өмөг I.21.3 ●●● [ж.н] харж хамгаалах түшиг дээлийн ~

тулгуур

өнгөвч I.32.3 ●○○ [ж.н] тохмын зөөлөн жийрэг

өмөг ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

өнгөвч ●○○ [тэ.н] ~ зантай

өмөлз- II.7.3 ●○○ [үй.ү] хүн, амьтан, юмны өнгөж- II.8.3 ●○○ [үй.ү] өнгөтэй болох

ам, амсар өмийж хөдлөх

өнгөл- II.4.3 ●●● [үй.ү] өнгө гадар хийх

өмөн I.16.3 ●●○ [ж.н] хорт хавдар

өнгөлгөө I.12.3 ●●● [ж.н] өнгөлөх үйлийн нэр

өмөөр- II.5.3 ●●● [үй.ү] өмгөөлөх, хамгаалах, өнгөлгөөчин I.20.3 ●○○ [ж.н] өнгөлгөө хийх

биеэ ~

хүн

өмөөрөгч I.4.3 ●○○ [ж.н] өмөөрөх үйлийг өнгөлз- II.7.3 ●○○ [үй.ү] байн байн өнгийх;

гүйцэтгэгч, өмгөөлөгч

атаархан харах; дайрах довтлох

өмөр- II.12.3 ●●● [үй.ү] эмтрэх, сэтрэх, өнгөлзөмтгий ●○○ [тэ.н] байн байн өнгөлзөх

түлэгдээд ~, зүрх сэтгэл ~

зантай

өмөр ●○○ [д.д.ү] ~ цөмөр цохих

өнгөлмөл ●○○ [тэ.н] өнгөлсөн, ~ төмөр

өмөр ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

өнгөлөг ●●○ [тэ.н] өнгө сайтай, ~ хувцас

өмөрхий ●○○ [тэ.н] өмөрч цөмөрсөн нь

өнгөлөгч I.4.3 ●●● [ж.н] өнгө оруулагч, сав

өмөрч I.4.3 ●○○ (амь.) [ж.н] нэг зүйл тогос суулга ~

шувуу

өнгөлүүр I.5.4 ●○○ [ж.н] хоолойн доор,

өмрөг I.5.3 ●○○ [ж.н] халдварт өвчин

бүдэрхийн дээр бүхий хүнхэр, өнгөлзүүр;

өмрүүл I.1.4 ●○○ [ж.н] савны ам, хувцасны морь малын омруун дээрх хонхор

зах ханцуйг хуних оосор

өнгөлүүр I.5.4 ●○○ [ж.н] өнгөлөх хэрэгсэл

өмс- II.7.3 ●●● [үй.ү] хувцас ~

өнгөр I.5.3 ●●● [ж.н] хэлний ~, хөхүүрийн ~

өмс- II.7.3 ●●○ [үй.ү] өмсөх мэх хийх

өнгөр- II.5.3 ●●● [үй.ү] нас барах

өмс ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

өнгөр- II.5.3 ●●● [үй.ү] цаг хугацаа улирах

өмсгөл I.1.3 ●●● [ж.н] өмсдөг юм, бөхийн ~, өнгөрж- II.9.3 ●○○ [үй.ү] өнгөр тогтох

~ зүүсгэл

өнгөрлөг ●○○ [тэ.н] өнгөр ихтэй

өмсгөлт ●○○ [тэ.н] өмсгөл бүхий

өнгөрөгч I.4.3 ●○○ [ж.н] талийгаач; өнгөрөн

өмт- II.7.3 ●○○ [үй.ү] загас усан доор хөөс одогч

үлээх

өнгөрөөгч I.4.3 ●○○ [ж.н] өнгөрөөх үйлийг

өмх I.3.3 ●●● [ж.н] ялзарч зөөлөрсөн нь

гүйцэтгэгч

өмхий I.18.3 ●○○ (амь.) [ж.н] ~ хүрнэ: үнэр өнгөрт- II.7.3 ●●○ [үй.ү] өнгөр бий болох

өмхий амьтан

өнгөрүүд- II.6.4 ●○○ [үй.ү] зохих хэмжээнээс

өмхий ●●● [тэ.н] нигшүүн, нялуун муухай, ~ хэтрэх

үнэр, ~ давс; далд, зэвүүн, ёгт

өнгөрш- II.9.3 ●○○ [үй.ү] өнгөр тогтох

өмхийдүү ●○○ [тэ.н] өмхий байрын

өнгөс ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

өмхийр- II.5.3 ●●● [үй.ү] өмхий болох, мах ~

өнгөц ●●● [тэ.н] хөнгөн, нимгэн; хуурмаг,

өмхөр- II.12.3 ●●○ [үй.ү] ялзрах, муудах

башир

өмч I.4.3 ●●● [ж.н] ~ хувь, ~ хөрөнгө

өнгөц I.3.3 ●○○ [ж.н] гудас, дэвсгэр; орны

өмчил- II.11.3 ●●● [үй.ү] өмч болгох

бүтээлэг; уран зурагт өнгө будгийг тааруулсан

өмчирх- II.7.3 ●○○ [үй.ү] өөрийн өмч мэтээр хэмжээ

үзэж харамлах

өнгөч ●○○ [тэ.н] гоё ганган байдал; зусар,

өмчирхөг ●○○ [тэ.н] өмчирхөх зантай

бялдууч

өмчлөгч I.4.3 ●●● [ж.н] өмчийг захиран өнгөчил- II.11.3 ●○○ [үй.ү] өнгөч байдал

зарцуулах эрхтэй этгээд, өмч эзэмшигч

гаргах

өмчлөл I.1.3 ●●● [ж.н] өмчлөх үйлийн нэр

өндгөвч I.32.3 ●●● [ж.н] эм бэлгэсийн өндгөн

өмчтөн I.2.3 ●○○ [ж.н] өмч бүхий этгээд

эс бүрдүүлэх эрхтэн

өн ●●● [тэ.н] цаг агаар дулаан, зуд турхангүй өндгөлжин ●○○ [тэ.н] өндөг мэт, ~ хэлбэртэй

үе

өндий- II.1.3 ●●● [үй.ү] багахан дээшээ

Монгол бичигт өнг гэж их

болох, өөдөө болох

 өнтэй

энхлэг н-ээр төгссөн үгийг

өндийлж I.4.3 ●○○ (урга.) [ж.н] цаа буга иддэг

кирилл бичигт хэлний угийн

н-ээр тэмдэглэдэг учир өн гэж

хагийн төрлийн ургамал

бичих ба цаг агаар дулаан,

× өнтээ

өндөг I.26.3 ●●● (амь.) [ж.н] шувуу, шавж,

зудгүй гэсэн утгатай үг. Өн гэсэн

мөлхөгчдийн үр төл

нэр язгуурт тэмдэг нэр үүсгэх

-тэй дагавар залгахдаа шууд

өндөг I.26.3 ●●● [ж.н] хурууны ~

Ө × өнөтэй

залгана. өй хос эгшиг монгол

өндөглө- II.10.3 ●●○ [үй.ү] өндөг гаргах,

хэлэнд байдаггүй.

өндөглөх

232

233

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

өндөглөгч I.4.3 ●○○ [ж.н] өндөг гаргадаг эм өө I.12.3 ●●● [ж.н] ~ сэв

хүйст амьтан

өө ●●○ [а.ө] голох, дургүйцэх аялга

өндөлз- II.7.3 ●○○ [үй.ү] байн байн өндийх

өөв ●●● [а.ө] үхэр, тугалыг дуудах аялга

өндөр ●●● [тэ.н] ~ уул, ~ нас, ~ дуу

өөвгөнө- II.10.3 ●○○ [үй.ү] өөвгөр зүйлийн

өндөрд- II.7.3 ●○○ [үй.ү] өндрийн учир үргэлжлэн хөдлөх

зохисгүйдэх

өөвгөр ●○○ [тэ.н] суурь муутай, өцийсөн,

өндөрдүү ●○○ [тэ.н] өндөр байрын

дорой

өндөрж- II.9.3 ●○○ [үй.ү] аажмаар өндөр өөвлө- II.10.3 ●○○ [үй.ү] өөв өөв гэж дуудах

болох

өөвөн I.16.3 ●●○ [ж.н] өвсөн овоохой, өвсөн

өндөрлө- II.10.3 ●●○ [үй.ү] өндөр болгох; гэр, мануухай

хурал цуглаан, найр хурим төгсөж тарах

өөвөн ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

өндөрлөг I.5.3 ●●● [ж.н] өндөр газар, ~ уул

өөг ●○○ [а.д.ү] бух шувууны дуугарах дуу

өндөрлөгч I.4.3 ●○○ [ж.н] өндөр болгогч

өөг ●○○ [а.ө] тэмээг босгох аялга

өндөрс- II.7.3 ●○○ [үй.ү] өндөр болох

өөг I.5.3 ●○○ [ж.н] жийрэг, бамбай

өндөс ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

өөг I.5.3 ●○○ [ж.н] ус хаах хулс, бургасан халх

өнж- II.9.3 ●●● [үй.ү] нэг өдрийг өнгөрүүлэх, өөглө- II.10.3 ●○○ [үй.ү] эвдэрч няцрах

алгасах, өдөр ~, жил ~

юманд жийрэг хийх

өнжилгөн I.2.3 ●●○ (амь.) [ж.н] жил өнжиж өөгш- II.9.3 ●●○ [үй.ү] амтших, эрэмших

төрөх мал

даврах

өнжмөл ●●○ [тэ.н] удаан хугацаагаар өнжсөн өөгшүүлэгч I.4.4 ●●○ [ж.н] тухайн байдлыг

байдалтай

дэмжин тэтгэгч

өнжөөл I.1.3 ●○○ [ж.н] хугацаа өнжсөн юм

өөд ●●● [о.н] дээш, дээшээ, ~ өргөх, ~ болох, уул ~

өнжрөг I.5.3 ●○○ [ж.н] өдөлсөн зэвгүй сум, өөдөл- II.11.3 ●●○ [үй.ү] өгсөх дээшлэх,

үүсгэр

өөдөө болох; ахиж дэгжих; нас нөгчих

өнжүү I.30.4 ●○○ [ж.н] өмхөрч муудсан мод

өөдөн I.16.3 ●○○ [ж.н] хилэн мэт нэхээстэй

өнжүүт ●○○ [ц.н] тухайн өдрийн турш, хонуут ~

нэг зүйл бараа

өнө ●●● [ц.н] маш эртний; урт, удаан хугацаа

өөдөс I.26.3 ●●● [ж.н] юмнаас илүү гарсан

өнөд ●●● [ц.н] цаг ямагт, үүрд, ~ жаргах

тайрдас, хэлтэрхий, хугархай

өнөж- II.8.3 ●○○ [үй.ү] өнө болох, мөнхжих

өөдрөг ●●● [тэ.н] өөдөлж дэвжих зүгт

өнөө ●●● [тө.ү] одоо болж буй цаг хугацаа; хандсан, ~ үзэл

өнөөдөр, энэ өдөр

өөе ●○○ [а.ө] дуудах аялга

өнөөдөр ●●● [ц.н] энэ өдөр, ~ маргааш

өөл- II.4.3 ●●○ [үй.ү] өө сэвийг авах; өө сэв

өнөөдөржин ●●● [ц.н] өнөөдрийн турш

эрэх, ул шагайх

өнөр ●●● [тэ.н] ~ олон, ~ өтгөн

өөлд I.3.3 ●○○ [ж.н] Монгол угсаатны бүлгийн

өнөрд- II.7.3 ●●○ [үй.ү] өнөр болох, олдох

нэр

өнөрж- II.9.3 ●●○ [үй.ү] өнөр болох

өөлий ●○○ [тэ.н] бадируун, булиа

өнсөг ●●○ [тэ.н] шим тэжээл бүрдсэн тансаг өөлөгч I.4.3 ●○○ [ж.н] өө сэвийг дардаг

сайхан

тусгай багаж хэрэгсэл; алдаа дутагдлыг ихэд

өнхөр- II.12.3 ●●● [үй.ү] хөлбөрөх, бөмбөрөх; ажиглан зэмлэгч

ойчих, унах

өөнтөг I.21.3 ●●○ [ж.н] өө сэв, хар сэжиг

өнхрүүл I.1.4 ●●○ [ж.н] тосон дармал дарах өөнтөглө- II.10.3 ●●○ [үй.ү] өө сэв эрэх

хэрэглэл

өөнтөгч ●●○ [тэ.н] өө сэв эрэгч

өнхрүүлэг I.21.4 ●○○ [ж.н] өнхрүүлдэг зүйл; өөнтөгш- II.9.3 ●○○ [үй.ү] өөнтөгч зан илрэх

цагаан идээгээр хийсэн нэгэн зүйл хоол

өөнцөр ●○○ [тэ.н] шогломтгой, өөлөх зантай

өнхрүүш I.4.4 ●●○ [ж.н] тэнхлэгт нь бариул өөр ●●● [тэ.н] ижил биш, ~ ондоо, ~ бусад

хадсан бул зэрэг өнхрөх хэрэгсэл

өөриймс- II.7.3 ●●○ [үй.ү] өөрийн юм шиг

өнцөг I.21.3 ●●● [ж.н] хоёр ирмэг нийлэхэд хандах, өөрийн мэт дасах, эелсэх

үүссэн булан, хурц ~

өөриймсөг ●●○ [тэ.н] өөрийн юм шиг

өнцөгд- II.7.3 ●●○ [үй.ү] өнцөг булангаас санадаг, ~ хандах

барих; өнцөг тохиолдох, таарах; суудал ~

өөриймш- II.9.3 ●●○ [үй.ү] өөрийн юм шиг

өнцөгдүү ●○○ [тэ.н] өнцөг хавьцаа

шинжтэй болох

өнцөгт ●●○ [тэ.н] өнцөгтэй, өнцөг бүхий, өөрчил- II.11.3 ●●● [үй.ү] өөр, ондоо болгох,

тэгш ~, олон ~

шинэчлэх ~, бүтцийг ~

өнчид- II.15.3 ●○○ [үй.ү] энэрч тэтгэх хүнгүйн өөрчлөгч I.4.3 ●●○ [ж.н] өөрчлөн хувиргагч

учир ганцаардах

өөрчлөл I.1.3 ●●○ [ж.н] өөрчлөх үйлийн нэр

өнчин ●●● [тэ.н] эцэг эхгүй, ганц, ~ өрөөсөн, өөрчлөлт I.3.3 ●●● [ж.н] ~ шинэчлэлт, ~ хийх

~ хурга

өөт- II.6.3 ●○○ [үй.ү] гай барцад тохиох; бага

өнчир- II.12.3 ●●● [үй.ү] өнчин болох, эцэг зэрэг өвдөх

эхээс ~

өөх I.9.3 ●●● [ж.н] ~ тос, сүүлний ~, ~н дэн,

өнчрөл I.1.3 ●●● [ж.н] өнчрөх үйлийн нэр

~н чулуу

Ө

232

233

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

өөхлөг ●●○ [тэ.н] өөх ихтэй, ~ эд

тэмдэглэх, цол ~, хатан ~

өөхөд- II.15.3 ●○○ [үй.ү] өөх нь ихдэх

өргөмжлөг I.5.3 ●○○ [ж.н] өргөмжлөх явдал

өөхөж- II.16.3 ●●○ [үй.ү] өөхтэй болж эхлэх, өргөмжлөл I.1.3 ●●● [ж.н] өргөмжлөх бичиг,

таргалах маяг орох

~ хүртэх

өөхөл- II.11.3 ●●○ [үй.ү] өөх суух, таргалах, өргөмжлүүлэгч I.4.4 ●○○ [ж.н] өргөмжлөл

нүд ~

хүлээгч

өөхөндэй I.15.3 ●●○ [ж.н] өөхөн чулуу

өргөмөл ●●● [тэ.н] өргөж авсан, үрчилсэн, ~

өөхөш- II.16.3 ●●○ [үй.ү] таргалах; хүүхэд

хөрөнгөжих; даврах, эрэмших

өргөн ●●● [тэ.н] ~ нарийн, ~ чөлөө

өөчил- II.11.3 ●●○ [үй.ү] өө эрэх, өө хайх

өргөндүү ●○○ [тэ.н] өргөн байрын

өөчлөгч I.4.3 ●○○ [ж.н] өө сэв эрэгч

өргөө I.12.3 ●●● [ж.н] гэрийн хүндэтгэл, орд ~

өөш I.11.3 ●●● [ж.н] загас, шувуу зэргийг өргөөл- II.4.3 ●●○ [үй.ү] гэрлэхийн хүндэтгэл;

барих тор, урхи

өргөөнд морилон саатах

өөшил- II.11.3 ●●○ [үй.ү] өөш өгөх

өргөөш ●●○ [о.н] өргөн тийшээ, өргөн тал

өр I.9.3 ●●● [ж.н] бусдад өгөх ёстой зүйл, руу

өгцөө, ~ шир

өргөрөг I.21.3 ●●● [ж.н] уртраг ~

өр I.9.3 ●●● [ж.н] хүн, амьтны аюулхайн өргөс I.9.3 ●●● [ж.н] монгол цоожны гогцоог

орчим газар, өрц

тээглүүлэх урт шүд

өр I.9.3 ●●● [ж.н] тулга, ширээ зэргийг өргөс I.9.3 ●●● [ж.н] мод, ургамал зэрэгт

тавьдаг дөрвөлжин хүрээ

байх шовх үзүүртэй шивээ

өр I.93 ●○○ [ж.н] малгайд хадсан нэг зүйл өргөс I.9.3 ●●○ [ж.н] нялх хүүхдийн анхны

чимэг

шүд, цахиур

өр- II.3.3 ●●○ [үй.ү] барилдахаар халз тулан өргөс- II.6.3 ●●● [үй.ү] өргөн болох, цар

зогсох

хүрээ ~

өр- II.3.3 ●●● [үй.ү] эгнүүлэн тавих, өргөслөг ●○○ [тэ.н] өргөс ихтэй

зэрэгцүүлэн тавих

өргөтгө- II.10.3 ●●● [үй.ү] өргөн дэлгэр

өрвий- II.1.3 ●●○ [үй.ү] өрвөгөр болох

болгох, хүрээ хэмжээг ихэсгэх, барилга ~,

өрвөг ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

хүрээг ~

өрвөгөнө- II.10.3 ●○○ [үй.ү] өрвөгөр юмны өргөтгөгч I.4.3 ●●○ [ж.н] өргөтгөх үйлийг

үргэлжлэн хөдлөх

гүйцэтгэгч

өрвөгөр ●○○ [тэ.н] үс, ноос нь өрвийж өргөтгөл I.1.3 ●●● [ж.н] өргөтгөх үйлийн нэр;

сөрвийсөн байдал

өргөтгөн барьсан барилга байгууламж

өрвөгөрд- II.7.3 ●○○ [үй.ү] өрвөгөр болох

өргүү ●○○ [тэ.н] юмны үзүүр, сэжүүр

өрвөгөрдүү ●○○ [тэ.н] өрвөгөр байрын

өргөгдсөн байдал

өрвөл I.1.3 ●○○ (амь.) [ж.н] нэгэн зүйл өргүүдүү ●○○ [тэ.н] өргүү байрын

өрөвтас

өргүүт- II.6.4 ●○○ [үй.ү] өргүү болох

өрвөлдэй I.15.3 ●○○ (амь.) [ж.н] хээрийн өрд- II.7.3 ●●○ [үй.ү] бусдаас зээл авах

галуутай төстэй нэг зүйл шувуу

өрд- II.7.3 ●●● [үй.ү] гал асааж, улмаар

өрвөлз- II.7.3 ●○○ [үй.ү] өрвөгөр юмны байн хөгжөөж их түлэх; аливааг дэмжин тэтгэх

байн хөдлөх

өрдөс I.19.3 ●●○ [ж.н] хэвлэх юмыг гараар

өрвөлөг I.21.3 ●●○ [ж.н] шувууны жижиг өд, өрсөн нь

чандар; хүүхдийн үсний хүндэтгэл

өрлө- II.10.3 ●●○ [үй.ү] өрцлөх, мал өрлөн

өрвөө I.30.3 ●○○ [ж.н] нялх хүүхдийн унаган үс

төхөөрөх

өрвөс ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

өрлө- II.10.3 ●●○ [үй.ү] юманд өр хийх

өргө- II.10.3 ●●● [үй.ү] дээш болгох; бууж өрлөг I.5.3 ●●● [ж.н] барилгын ~, ~ хийх

өгөх; өргөмжлөх; асрамжлах

өрлөг I.5.3 ●●● [ж.н] төрүүлээгүй боловч

өргөвтөр ●○○ [тэ.н] арай өргөн

хөхөө хөхүүлж өсгөсөн эх

өргөгч I.4.3 ●●○ [ж.н] өргөх үйлийг гүйцэтгэгч, өрлөг I.5.3 ●●○ [ж.н] цэрэг дайны хэрэг

~ цамхаг

эрхлэгч жанжны цол

өргөд- II.6.3 ●●○ [үй.ү] хэтэрхий өргөн болох

өрлөгөө I.12.3 ●○○ [ж.н] зургаан мү газар

өргөдөл I.17.3 ●●● [ж.н] дээд тушаалтанд өрлөгч I.4.3 ●●○ [ж.н] барилгын өрлөг хийдэг

хандаж гаргасан мэдүүлэх бичиг

мэргэжлийн хүн

өргөж- II.8.3 ●●● [үй.ү] өргөн болох, цар өрлөгчин I.20.3 ●●○ [ж.н] барилгын өрлөг

хүрээгээ тэлэх

хийгч

өргөл I.1.3 ●●○ [ж.н] ~ барьц, ~ өргөх

өрлүүд I.3.4 ●○○ [ж.н] монголын эртний

өргөлт I.3.3 ●●○ [ж.н] өргөх үйлийн үр дүнг нэгэн овог

заасан нэр, хүндийн ~

өрмөг I.5.3 ●○○ [ж.н] ноос, олс зэргээр нэхсэн

өргөмж I.4.3 ●●○ [ж.н] асрамж тэтгэмж; таар, шуудай

Ө өргөмжлөн үзэх үйлийн нэр

өрмөл ●●○ [тэ.н] өрж тавьсан нь, өрөөстэй,

өргөмжил- II.11.3 ●●● [үй.ү] хүндэтгэн өргөж ~ тоосго

234

235

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

өрмөнцөр I.21.3 ●●● [ж.н] өрөм болон тасалгаа гаргах

жигнэмгийн хольцтой идээ

өрөөлд- II.7.3 ●●● [үй.ү] морь малыг өрөөл

өрнө ●●● [о.н] ~ дорно

чөдрөөр чөдөрлөх

өрнө- II.10.3 ●●● [үй.ү] бадрах, хөгжих, өрөөлд- II.7.3 ●●● [үй.ү] юмыг өрөөл болгож

дэлгэрэх

хуваах, хагаслах

өрнөд ●●● [тэ.н] өрнө

өрөөсгөл ●●● [тэ.н] сондгой хэлтгий, ижил

өрнөл I.1.3 ●●● [ж.н] бадрал хөгжил, ~ хэсэг

ханьгүй; буруу ташаа

өрнөх ●○○ [тэ.н] баруун зүгийн, өрнө этгээд өрөөсгөлд- II.7.3 ●●○ [үй.ү] өрөөсгөл болох

дэх

өрөөсгөлдүү ●○○ [тэ.н] өрөөсгөл байрын

өрнөш ●○○ [о.н] өрнө тийш

өрөөсөд- II.15.3 ●○○ [үй.ү] өрөөсөн болох

өрнүүн ●●○ [тэ.н] өрнөлттэй, дэлгэр тэнүүн, өрөөсөн ●●○ [тэ.н] өнчин ~, ~ гутал

өрнөнгүй

өрс- II.7.3 ●●● [үй.ү] тэмцэх, урьдах, түрүүлэх

өрөв ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

өрсөлдөгч I.4.3 ●●○ [ж.н] өрсөлдөж буй

өрөвд- II.7.3 ●●● [үй.ү] өр өвдөх, энэрэн этгээд, ~ талууд

хайрлах, хөөрхийлөх

өрсөлдөөн I.2.3 ●●● [ж.н] өрсөлдөх үйлийн

өрөвлөг I.5.3 ●●○ [ж.н] шувууны үс, түүгээр нэр, өрсөх тэмцэлдээн

хийсэн юм

өрт- II.7.3 ●●○ [үй.ү] харагдах, баригдах;

өрөвтөл I.17.3 ●●○ [ж.н] мод зэргийг үрж дайрагдах, нэрвэгдэх

засах багаж

өрт- II.7.3 ●○○ [үй.ү] өртэй болох

өрөвтөс I.19.3 ●●○ [ж.н] мод, төмөр зэргийг өртөг I.21.3 ●●● [ж.н] үнэ ~, ~ өндөр, ~ төлөх

хөрөөдөхөд гарах нунтаг үртэс

өртөгд- II.7.3 ●●○ [үй.ү] мэдрэгдэх,

өрөвч ●●○ [тэ.н] нинжин, өрөвдөж тэмтрэгдэх

хөөрхийлөх сэтгэлтэй

өртөгд- II.7.3 ●○○ [үй.ү] өртөг нь өндөрдөх

өрөг I.21.3 ●●● [ж.н] харвахаар өрсөн сур өртөглө- II.10.3 ●○○ [үй.ү] өртөг ханш тогтоох

буюу шагай; шатрын ~

өртөгч I.4.3 ●●○ [ж.н] аливаа үйлд ~

өрөгч I.4.3 ●●○ [ж.н] өрөх үйлийг гүйцэтгэгч, өртөгч I.4.3 ●○○ [ж.н] өр тавьсан хүн;

тоосго ~

дайралдан тохиолдож буй зүйл

өрөл I.17.3 ●●○ (урга.) [ж.н] өнгө хүрэн улаан, өртөмтгий ●●○ [тэ.н] өртөх нь их, хэл аманд ~

амт хүчтэй жимс

өртөн I.20.3 ●○○ [ж.н] өртэй хүн

өрөлбө I.18.3 ●○○ [ж.н] шовхдуу хошуутай өртөө I.12.3 ●●○ [ж.н] түр зогсох, дамжин

хавчих багаж, бахь

өнгөрөх газар, ~ улаа;

өрөлбөд- II.6.3 ●○○ [үй.ү] өрөлбөөр үйлдэх

өртөөл- II.4.3 ●●○ [үй.ү] өртөө дамжин явах

өрөлж I.4.3 ●○○ (урга.) [ж.н] нэг төрлийн өртөөч ●○○ [тэ.н] өртөө хийгч

жимс

өртөөчил- II.11.3 ●●○ [үй.ү] өртөөгөөр явах

өрөлт I.3.3 ●●○ [ж.н] өрөх үйлийн үр дүнг өртөөчин I.20.3 ●○○ [ж.н] өртөөний алба

заасан нэр

хашдаг хүн

өрөм I.17.3 ●●● [ж.н] нүх гаргах багаж

өрүүл I.1.4 ●●○ [ж.н] үсэг өрөхөд хэрэглэх

өрөм I.17.3 ●●● [ж.н] сүүний ~, ~ тогтох

хашлага

өрөмд- II.7.3 ●●● [үй.ү] өрмөөр үйлдэх

өрх I.3.3 ●●● [ж.н] айл гэр, ~ толгойлох, ~

өрөмдлөг I.5.3 ●●○ [ж.н] өрөмдөх үйлийн нэр

тусгаарлах

өрөмдмөл ●○○ [тэ.н] өрөмдсөн, ухаж өрх I.9.3 ●●● [ж.н] гэрийн тооно дээгүүр

гаргасан, ~ худаг

бүтээх эсгий

өрөмдөгч I.4.3 ●●○ [ж.н] өрөмдөх үйлийг өрх I.3.3 ●○○ [ж.н] газрын хөрсөнд тогтсон

гүйцэтгэгч

шигддэг, хөхдөг шавартай нүх

өрөмдөл I.17.3 ●○○ [ж.н] өрөмдөх үйлийн өрхөл- II.11.3 ●●○ [үй.ү] өрх гаргах

нэр, өрөмдлөг

өрц I.9.3 ●●○ [ж.н] цээжний хөндий, хэвлийн

өрөмлө- II.10.3 ●●○ [үй.ү] өрөмтөх, өрөмтэй хөндий хоёрыг заагласан булчин мах

болох

өрцөл- II.11.3 ●●○ [үй.ү] өрцийг цоолон мал

өрөмт- II.7.3 ●●● [үй.ү] өрөм тогтох

нядлах

өрөмтлөг I.5.3 ●●○ [ж.н] өрөмтөн тогтсон өршөө- II.1.3 ●●● [үй.ү] нигүүлсэн тэтгэх,

зүйл

уучлан хэлтрүүлэх

өрөмтүүл I.1.4 ●○○ (урга.) [ж.н] ягаандайн өршөөл I.1.3 ●●● [ж.н] өршөөх үйлийн нэр,

язгуурын сөөгөнцөр ургамал

~ энэрэл

өрөмчин I.20.3 ●○○ [ж.н] өрөмдөх ажлыг өршөөлт ●○○ [тэ.н] өршөөлтэй, ~ эх

гүйцэтгэгч

өршөөлтөн I.20.3 ●○○ [ж.н] өршөөл

өрөө I.12.3 ●●● [ж.н] ~ тасалгаа, ~ байр

хайрласан хүн

өрөөл I.1.3 ●●● [ж.н] морины нэг талын хойд өс I.3.3 ●●● [ж.н] өш, ~ хонзон

урд хөлийн тушаа чөдөр

өс- II.6.3 ●●● [үй.ү] торних, бойжих; олшрох

өрөөл ●●● [тэ.н] хагас, тал, ~ мах

томрох

өрөөл- II.4.3 ●○○ [үй.ү] өрөө болгох, өрөө

Ө

234

235

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

өсвөр ●●○ [тэ.н] өсөн торниж буй үе; өсөлт өтөнхий ●○○ [тэ.н] өтөхдөө хурдан

бойжилт

өтчилүүр I.5.4 ●○○ [ж.н] өт ухаж арилгах

өсгий I.15.3 ●●● [ж.н] хөлийн ~, гутлын ~

хэрэглэл

өсгийд- II.6.3 ●○○ [үй.ү] өсгийнөөс барих

өхий I.15.3 ●●○ [ж.н] өсгий; бөхийн мэх

өсгийл- II.4.3 ●●○ [үй.ү] өсгий хийх, өсгий өхий ●●○ [тэ.н] өнгө зүс алдсан зэвхий царай

тааруулах

өхийд- II.6.3 ●●○ [үй.ү] өсгийдөх

өсгийлд- II.7.3 ●●○ [үй.ү] өсгийнөөс барьж өхийлд- II.7.3 ●●○ [үй.ү] өхий мэх хийх

унагах бөхийн мэх хийх

өхөөрд- II.7.3 ●●● [үй.ү] энхрийлэх, эгдүү

өсгө- II.10.3 ●●● [үй.ү] бойжуулах, хүрэх

олшруулах, хүүхэд ~, мал ~

өхөөрдөм ●●○ [тэ.н] эгдүүтэй

өсгөвөр I.21.3 ●●○ [ж.н] өсгөх үйлийн нэр

өхүй I.15.4 ●○○ [ж.н] авга эгч, нагац эгч;

өсгөгч I.4.3 ●●○ [ж.н] өсгөж бойжуулагч; эмэгтэй хүнийг хүндэтгэн дуудах үг

томруулагч шил

өц I.3.3 ●●○ [ж.н] адууны гол маханд байдаг

өсгөлөн ●●○ [тэ.н] торниун, биерхэг

судас

өсгөлт I.3.3 ●○○ [ж.н] өсгөх үйлийн үр дүнг өцгөнө- II.10.3 ●○○ [үй.ү] өцгөр юмны хөдлөх

заасан нэр, өсгөсөн байдал

өцгөр ●○○ [тэ.н] оцгор, босоо болоод урагш

өсгөлүүн ●●○ [тэ.н] торниун, бие томтой

бөхгөр

өсгүүр I.5.4 ●○○ [ж.н] өсөж бойжихыг өцгөрд- II.7.3 ●●○ [үй.ү] өцгөр болох

түргэсгэгч

өцгөрдүү ●○○ [тэ.н] өцгөр байрын

өсгүүр I.5.4 ●●○ [ж.н] том болгож харуулах өций- II.1.3 ●○○ [үй.ү] өцгөр болох

багаж

өцөд ●○○ [тэ.н] хэцүү, төвөгтэй

өсөлт I.3.3 ●●● [ж.н] өсөх явцыг заасан нэр, өцөлз- II.7.3 ●○○ [үй.ү] өцгөр хүн, амьтны

хүн амын ~

үргэлж хөдлөх

өстөн I.20.3 ●●○ [ж.н] өстэй хүн, ~ дайсан, өцөс ●○○ [д.д.ү] ~ хийх, ~ гэх

өштөн

өч I.4.3 ●○○ [ж.н] хүн, малын зоо, нуруу

өт I.9.3 ●●○ (амь.) [ж.н] ясгүй, зөөлөн шавж, өч- II.8.3 ●●● [үй.ү] учир мэдүүлэх, айлтгах,

шавжийн авгалдай

үнэнийг ~

өт- II.6.3 ●●○ [үй.ү] өттэй болох

өч- II.8.3 ●●○ [үй.ү] бөхийн мэх хийх

өтгөвтөр ●○○ [тэ.н] өтгөн байрын

өчиг I.21.3 ●●○ [ж.н] өчил, мэдүүлэг

өтгөд- II.6.3 ●●○ [үй.ү] өтгөн болох

өчигдөр ●●● [ц.н] өнгөрсөн өдөр

өтгөж- II.8.3 ●○○ [үй.ү] улам өтгөрөх шинжтэй өчигдөржин ●●● [ц.н] өчигдрийн турш

болох

өчиглө- II.10.3 ●●○ [үй.ү] өчиг мэдүүлэх

өтгөн ●●● [тэ.н] агшуун, нягт, шигүү; дууны өчигч I.4.1 ●●○ [ж.н] өчин мэдүүлж буй этгээд

бүдүүн, өнгөний гүн

өчил I.17.3 ●●○ [ж.н] өчиж хэлэх үг, ~ хэлэх

өтгөн I.2.3 ●●● [ж.н] хүн, амьтны ялгадас

өчлөг I.5.3 ●○○ [ж.н] өчиг, амласан үгс

өтгөр- II.5.3 ●●● [үй.ү] өтгөн болох, шөл ~, өчнөөн ●●○ [тө.ү] өдий чинээ, энэ мэт, ~

дуу ~

олон

өтгөрд- II.7.3 ●○○ [үй.ү] өтгөр болох

өчүүхэн ●●○ [тэ.н] ~ бага, ~ жижиг, ~ амьтас

өтгөрөлт I.3.3 ●●○ [ж.н] өтгөрөх явц байдал, өш I.4.3 ●●● [ж.н] өс, ~ хонзон

~ сайтай

өш- II.8.3 ●●● [үй.ү] өш зангидах; өс санах

өтгөрүүлэгч I.4.4 ●●○ [ж.н] өтгөн болгож буй өшиглө- II.10.3 ●●● [үй.ү] хөлөөр тийрэх;

зүйл, бодис

тулгуурлах

өтгөс I.5.3 ●●● [ж.н] ~ дээдэс, ~ өвгөд

өшиглөвөр I.21.3 ●○○ [ж.н] тийрэх пүрш,

өтлөнгө ●●○ [тэ.н] өтөлсөн шинжтэй, ~ тийрдэг сэрвэг

царай, ~ мод

өшиглүүр I.5.4 ●○○ [ж.н] өшиглүүлэн тулсан

юм

өтлүүр I.5.4 ●○○ [ж.н] өт арилгах юм

өшигч- II.9.3 ●●○ [үй.ү] байн байн өшиглөх

өтөв ●○○ [д.д.ү] ~ хийх, ~ татав хийх, гэх

өшил I.17.3 ●●○ [ж.н] хорсол, занал

өтөг I.21.3 ●●● [ж.н] малын баас, ~ бууц

өшил- II.11.3 ●●○ [үй.ү] занан жигших, хор

өтөг I.21.3 ●●● [ж.н] айраг зэргээс тунасан хүргэх

нитгэл, өтгөн

өшир- II.12.3 ●●○ [үй.ү] өш болох, хорсон

өтөг I.21.3 ●○○ (амь.) [ж.н] нэг зүйл шавжийн занах

авгалдай, ~ хорхой

өширх- II.7.3 ●●○ [үй.ү] өш хорсол хадгалах

өтөг I.21.3 ●○○ (амь.) [ж.н] баавгай

өшит ●○○ [тэ.н] өш бүхий, ~ хүн

өтөгж- II.9.3 ●○○ [үй.ү] өтөг ихтэй болох

өшөө I.12.3 ●●● [ж.н] өвөрлөсөн занал,

өтөглө- II.10.3 ●●○ [үй.ү] өтөг бууц хураах; хадгалсан хорсол

тариаланг өтөг бууцаар бордох

өшөөл- II.4.3 ●●○ [үй.ү] өшөө өвөрлөх,

өтөгш- II.9.3 ●●○ [үй.ү] өтөг бууцтай болох

өшөөгөө авах

өтөл- II.11.3 ●●● [үй.ү] насжих, хөгшрөх

өшөөрх- II.7.3 ●●○ [үй.ү] өш санаж явах,

өтөл ●●● [тэ.н] хөгширч нас ахисан байдал, занаж явах

~ нас

Ө

өшөөрхөл I.17.3 ●○○ [ж.н] өшөөрхөх үйлийн

өтөл- II.11.3 ●●○ [үй.ү] өтийг нь арилгах

нэр

236

237

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

өшөөт ●○○ [тэ.н] өшөө бүхий; өс бүхий, ~ өштөн I.20.3 ●●○ [ж.н] өш бүхий хүн буюу

дайсан

хүмүүс, өстөн

өшөөтөн I.20.3 ●●○ [ж.н] өстөн

Ө

236

237

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

палан ●○○ [тэ.н] салан ~

паланцаг ●○○ [тэ.н] салан задгай, заваан

П

палбигар ●○○ [тэ.н] өргөн болоод махлаг,

палигар

П

палбигард- II.7.1 ●○○ [үй.ү] палбигар болох

палбигардуу ●○○ [тэ.н] палбигар байрын

палбий- II.1.1 ●○○ [үй.ү] палбигар болох

палигар ●○○ [тэ.н] өргөн болоод махлаг

паа ●○○ [а.ө] жигшсэн аялга

палигард- II.7.1 ●○○ [үй.ү] палигар болох

паадалз- II.7.1 ●○○ [үй.ү] паадгар юмны байн палигардуу ●○○ [тэ.н] палигар байрын

байн хөдлөх

палий- II.1.1 ●○○ [үй.ү] палигар болох

паадга ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

палталз- II.7.1 ●○○ [үй.ү] палтгар хүн, амьтны

паадгана- II.10.1 ●○○ [үй.ү] паадгар юмны явах

үргэлжлэн хөдлөх

палтга ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

паадгар ●○○ [тэ.н] богино тагдгар

палтгай ●○○ [тэ.н] палтгар

паадгард- II.7.1 ●○○ [үй.ү] дэндүү паадгар палтгана- II.10.1 ●○○ [үй.ү] палтгар хүн,

болох

амьтны хөдөлж ядан явах

паадгардуу ●○○ [тэ.н] паадгар байрын

палтгар ●○○ [тэ.н] хүн амьтны хөл нь хэт

паалан I.16.1 ●●● [ж.н] шүдний гадуурх богино байдал

бүрээс; шилэрхэг, будаг шиг бодис

палтгард- II.7.1 ●○○ [үй.ү] палтгар болох

пааланд- II.7.1 ●○○ [үй.ү] паалангаар бүрэх

палтгардуу ●○○ [тэ.н] палтгар байрын

паар I.9.1 ●●● [ж.н] халаагуур

палхай- II.1.1 ●○○ [үй.ү] палхгар болох

паарай- II.1.1 ●○○ [үй.ү] навсайж нэвсийх, палхалз- II.7.1 ●○○ [үй.ү] палхгар юмны байн

хүлхийх

байн хөдлөх

пааргана- II.10.1 ●○○ [үй.ү] навсганах, палхгана- II.10.1 ●○○ [үй.ү] палхгар юмны

пааргар байдал гаргах

үргэлжлэн хөдлөх

пааргар ●○○ [тэ.н] навсгар, нэвсгэр, хүлхгэр

палхгар ●○○ [тэ.н] намхан тагдгар бөгөөд

пааргард- II.7.1 ●○○ [үй.ү] дэндүү пааргар бүдүүн

болох

палхгард- II.7.1 ●○○ [үй.ү] палхгар болох

пааргардуу ●○○ [тэ.н] пааргар байрын

палхгардуу ●○○ [тэ.н] палхгар байрын

паах ●○○ [а.ө] жигших аялга

палчигна- II.10.1 ●○○ [үй.ү] ус шаварт явахад

паацгана- II.10.1 ●○○ [үй.ү] паацгар юмны чимээ гаргах

үргэлжлэн хөдлөх

палчигна- II.10.1 ●○○ [үй.ү] дэмий ярих

паацгар ●○○ [тэ.н] баацгар

памбагана- II.10.1 ●○○ [үй.ү] памбагар юмны

паацгард- II.7.1 ●○○ [үй.ү] хэт паацгар болох

үргэлжлэн хөдлөх

пагдай- II.1.1 ●○○ [үй.ү] пагдгар болох

памбагар ●○○ [тэ.н] бамбагар зузаан, ~ уруул

пагдалз- II.7.1 ●○○ [үй.ү] пагдгар юмны байн памбагард- II.7.1 ●○○ [үй.ү] дэндүү памбагар

байн хөдлөх

болох

пагдгана- II.10.1 ●○○ [үй.ү] пагдга пагдга хийх

памбагардуу ●○○ [тэ.н] памбагар байрын

пагдгар ●○○ [тэ.н] тагдгар, богино болоод памбай- II.1.1 ●○○ [үй.ү] памбагар болох

бүдүүн

памбалз- II.7.1 ●○○ [үй.ү] памбагар юмны

пагдгард- II.7.1 ●○○ [үй.ү] пагдгар болон

байн байн хөдлөх

пагдгардуу ●○○ [тэ.н] пагдгар байрын

пан ●○○ [а.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

паглагар ●○○ [тэ.н] ~ лаглагар

пандай- II.1.1 ●○○ [үй.ү] бандайх

пагс I.9.1 ●○○ (урга.) [ж.н] нэг зүйл жимс

пандалз- II.7.1 ●○○ [үй.ү] пандгар юмны байн

пагш- II.9.1 ●○○ [үй.ү] паг паг үсэрхийлэх

байн хөдлөх

пад ●●○ [баймж.] ~ хар: тас хар

пандгана- II.10.1 ●○○ [үй.ү] пандгар юмны

пад ●○○ [а.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

үргэлжлэн хөдлөх

падаан I.2.1 ●●○ [ж.н] бараа, таваар зэргийн пандгар ●○○ [тэ.н] бандгар

тоо ширхэг, үнийг бичсэн баримт бичиг

пандгард- II.7.1 ●○○ [үй.ү] пандгар болох

падга ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

пандгардуу ●○○ [тэ.н] пандгар байрын

пажигна- II.10.1 ●●○ [үй.ү] пажиг пажиг гэж панз I.9.1 ●●● [ж.н] дамын худалдаа, наймаа

үргэлжлэн дуугарах

панзач ●●○ [тэ.н] панз наймаа хийхдээ

пажигнаан I.2.1 ●●● [ж.н] пажигнасан их дуу гаргуун сайн, чадамгай

чимээ

панзчин I.20.1 ●●○ [ж.н] дамын худалдаа

пай ●○○ [а.ө] ~ пүй болох: юмнаас жигшин хийгч, дамын наймаачин

сэжиглэх аялга

панс I.9.1 ●○○ [ж.н] нимгэн торгомсог бараа

пайз I.9.1 ●●● [ж.н] тусгай үг, бичигтэй шошго, пар ●○○ [а.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

тэмдэг; тусгай дугаар бүхий ялтас, хавтас

парвигана- II.10.1 ●○○ [үй.ү] парвигар

пал ●○○ [а.д.ү] ~ хийх, ~ гэх: гэнэт түгших

зүйлийн байн байн хөдлөх

238

239

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

парвигар ●○○ [тэ.н] том бүдүүн болоод эв погдолз- II.7.2 ●○○ [үй.ү] погдгор юмны

хавгүй

үргэлжлэн хөдлөх

парги- II.2.1 ●●○ [үй.ү] пар пар хийсэн чанга под ●○○ [а.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

дуу гарах

полдгор ●○○ [тэ.н] намхан, бүдүүн

П

паргиа ●●○ [тэ.н] сөөнгөтсөн мэт бүдүүн дуу

полдгорд- II.7.2 ●○○ [үй.ү] полдгор болох

паргиадуу ●○○ [тэ.н] паргиа байрын

полдгордуу ●○○ [тэ.н] полдгор байрын

паргиат- II.6.1 ●●○ [үй.ү] паргин дуугарах; полдой- II.1.2 ●○○ [үй.ү] полдгор болох

дууны өнгө паргиа болох

полдолз- II.7.2 ●○○ [үй.ү] полдгор юмны байн

паржигна- II.10.1 ●●○ [үй.ү] паргиа дуугарах

байн хөдлөх

парлигар ●○○ [тэ.н] хэвийн хэмжээнээс полог I.6.2 ●●● [ж.н] хэт идсэнээс хоол

өргөн, эв хавгүй

шингэхгүй, бие эвгүйрхэх эмгэг

парлигард- II.7.1 ●○○ [үй.ү] парлигар болох

пологт- II.7.2 ●●● [үй.ү] полог болох

парлигардуу ●○○ [тэ.н] парлигар байрын

помбогор ●○○ [тэ.н] бомбогор

парлий- II.1.1 ●○○ [үй.ү] парлигар болох

помбогорд- II.7.2 ●○○ [үй.ү] помбогор болох

парчиг ●○○ [а.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

помбогордуу ●○○ [тэ.н] помбогор байрын

парчигна- II.10.1 ●●○ [үй.ү] цаас зэргийн помбой- II.1.2 ●○○ [үй.ү] бомбойх

үргэлжлэн парчиг парчиг хийн дуугарах

помболз- II.7.2 ●○○ [үй.ү] помбогор юмны

пас ●○○ [а.д.ү] ~ пис хийх, гэх

байн байн хөдлөх

пачиг ●○○ [а.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

поодой- II.1.2 ●○○ [үй.ү] поодгор болох

пачигна- II.10.1 ●●○ [үй.ү] хатуу зүйлийг пор ●○○ [а.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

цохих, дэлдэхэд дуугарах; хатуу зүйлийн өөр поржигно- II.10.2 ●○○ [үй.ү] буцалж байгаа

хоорондоо хавиралдан дуугарах

шингэн зүйлээс пор пор хийсэн дуу гарах

паян I.16.1 ●●● [ж.н] хөгтэй явдал

пөмбий- II.1.3 ●●○ [үй.ү] пөмбөгөр болох,

пиг ●●● [баймж.] ~ дүүрэн, ~ чихэх

бөмбийх

пид ●○○ [а.д.ү] ~ хийх, ~ гэх: хатуу юмыг пөмбөгөнө- II.10.3 ●○○ [үй.ү] бөмбөгнөх

дэлдэх, унагахад гарах чимээ

пөмбөгөр ●○○ [тэ.н] бөмбөгөр, бумбагар

пижиг ●○○ [а.д.ү] ~ пажиг хийх, гэх: хүн, пөмбөгөрд- II.7.3 ●○○ [үй.ү] пөмбөгөр болох

амьтны хөлийн чимээ

пөөвгөр ●○○ [тэ.н] бөөвгөр маягийн

пижигнэ- II.10.4 ●●○ [үй.ү] нүргээн, пөөвий- II.1.3 ●○○ [үй.ү] пөөвгөр болох

доргионтой дуу, чимээ гарах

пөөний- II.1.3 ●●○ [үй.ү] пөөнөгөр болох

пий ●○○ [а.ө] ~ паа

пөөнөгөр ●○○ [тэ.н] доожоо муутай

пийшин I.16.4 ●●● [ж.н] зуух ~

пөөх ●●○ [а.ө] гайхахад хэлэх аялга

пийшинч I.4.4 ●○○ [ж.н] пийшин хийдэг хүн

пумбагар ●○○ [тэ.н] бумбагар маягийн

пин I.16.4 ●●● [ж.н] амбаар, юм агуулах, пумбагард- II.7.1 ●○○ [үй.ү] хэтэрхий

хадгалах жижиг байр

пумбагар болох

пин ●○○ [а.д.ү] ~ хийх, ~ гэх: цуурайтан унах пумбагардуу ●○○ [тэ.н] пумбагар байрын

чимээ

пумбай- II.1.1 ●○○ [үй.ү] пумбагар болох

пинс I.3.4 ●●● [ж.н] жин хэмжүүр; тэгнүүр жин

пун I.16.1 ●○○ [ж.н] хүндийн хэмжээ: ~ цэн

пинсэл- II.11.4 ●●○ [үй.ү] пинсээр хэмжих

пур ●○○ [а.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх: шингэн

пинтүү I.12.4 ●●● [ж.н] эрэгтэй хүний үсний юмны оргилон буцлах чимээ

засалт

пурги- II.2.1 ●●○ [үй.ү] нунтаг юм бургих,

пир ●○○ [а.д.ү] ~ пар хийх, гэх, ~ ~ хийх, ~ шороо ~

~ гэх

пургидас I.26.1 ●●○ [ж.н] юмыг гөвөхөд

пирд ●○○ [а.д.ү] ~ хийх, ~ гэх

гарсан тоос, бургидас

пиржиг ●○○ [а.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх: боов, пургил- II.4.1 ●○○ [үй.ү] олонтоо пургих

чихэр зэргийг зажлахад гарах чимээ

пуржигна- II.10.1 ●○○ [үй.ү] шингэн зүйлийн

пис ●○○ [а.д.ү] ~ хийх, ~ гэх: хийтэй юм буцлах; утаа тоос зэргийн бужигнах

хагарахад гарах чимээ

пурчигна- II.10.1 ●○○ [үй.ү] пур пур хэмээн

пог I.6.2 ●●○ (хууч.) [ж.н] сан жасаанаас лам үргэлжлэн дуугарах

нарт өгсөн хувь, түгээл

пуужин I.16.1 ●●● [ж.н] тийрэлтэт сум,

пог ●○○ [а.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

тийрэлтэт төхөөрөмж

погвой- II.10.2 ●○○ [үй.ү] погдойх

пуужинд- II.7.1 ●●○ [үй.ү] пуужингаар буудах;

погдго ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

пуужин харвах

погдгоно- II.10.2 ●○○ [үй.ү] погдгор юмны пуужинт ●○○ [тэ.н] пуужин бүхий

үргэлжлэн хөдлөх

пүд ●○○ [а.д.ү] ~ хийх, ~ гэх: юм тасрах, огло

погдгор ●○○ [тэ.н] намхан, богино, үсрэхэд гарах чимээ

полдойсон бүдүүн

пүл ●○○ [а.д.ү] ~ хийх, ~ гэх: гүнзгий усанд

погдгорд- II.7.2 ●○○ [үй.ү] погдгор болох

хүнд юм унах, орох чимээ

погдгордуу ●○○ [тэ.н] погдгор байрын

пүн I.16.4 ●●○ [ж.н] нэг ямхыг арав хуваасны

погдой- II.1.2 ●○○ [үй.ү] погдгор болох

нэгтэй тэнцэх хэмжээ

238

239

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

пүн ●○○ [а.д.ү] ~ хийх, ~ гэх: салхи сийгэхгүй пэмбий- II.1.4 ●○○ [үй.ү] пэмбэгэр болох,

дулаан болох байдал

бэмбийх

П пүнз I.9.4 ●●● [ж.н] пин; төл мал хаших пэмбэг ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

дулаан хороо

пэмбэгэнэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] пэмбэгэр юмны

пүнлүү I.12.4 ●●○ (хууч.) [ж.н] тогтмол сул үргэлжлэн хөдлөх

цалин

пэмбэгэр ●○○ [тэ.н] бэмбэгэр

пүнхгэр ●○○ [тэ.н] бөмбөгөр, тал бөөрөнхий пэмбэгэрд- II.7.4 ●○○ [үй.ү] хэт пэмбэгэр

хэлбэртэй

болох

пүнхгэрд- II.7.4 ●○○ [үй.ү] пүнхгэр болох

пэмбэгэрдүү ●○○ [тэ.н] пэмбэгэр байрын

пүр ●○○ [а.д.ү] ~ хийх, ~ гэх

пэмбэлз- II.7.4 ●○○ [үй.ү] пэмбэгэр зүйлийн

пүрд ●○○ [а.д.ү] ~ хийх, ~ гэх

байнга хөдлөх

пүрш I.11.4 ●●● [ж.н] уян хатан, харимхай ган пэндгэнэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] пэндгэр юмны

ороомог

үргэлжлэн хөдлөх

пүрэв I.17.4 ●●● [ж.н] бархасбадь гараг, пэндгэр ●○○ [тэ.н] хөөнгө, хөвсгөр, зузаан

долоо хоногийн дөрөв дэх өдөр

байдал

пүс ●○○ [а.д.ү] ~ хийх, ~ гэх

пэндгэрд- II.7.4 ●○○ [үй.ү] пэндгэр болох

пүү ●●○ [а.ө] гал, халуун уур зэргийг үлээх пэндгэрдүү ●○○ [тэ.н] пэндгэр байрын

аялга

пэндий- II.1.4 ●●○ [үй.ү] пэндгэр болох

пүү I.12.4 ●●○ [ж.н] хэмжих хэрэгсэл

пэндэлз- II.7.4 ●○○ [үй.ү] пэндгэр юмны байн

пүүгэм ●○○ [тэ.н] зуны бүгчим халуун

байн хөдлөх

пүүз I.3.4 ●○○ (хууч.) [ж.н] ноёд зэрэг пээ ●●○ [а.ө] уулга алдахад гарах аялга

хэргэмтний ямбаны хувцсанд хадах тэмдэг; пээдгэр ●●○ [тэ.н] их зантай

хээ угалз

пээх ●●○ [а.ө] уулга алдахад гарах аялга

пүүл- II.4.4 ●●○ [үй.ү] пүүгээр хэмжих

пял I.1.1 ●●○ [ж.н] бяцхан ялтгар таваг

пүүлэгч I.4.4 ●○○ [ж.н] пүүгээр хэмжигч

пялай- II.1.1 ●●○ [үй.ү] шингэн зүйлийн

пүүс I.5.4 ●●○ [ж.н] худалдаа, үйлдвэрийн асгарсан нь цэлийж харагдах, нэлийх;

газрын нэгдэл

бялуурах

пүүсгэр ●○○ [тэ.н] хөвсгөр, сэвсгэр, памбагар

пялбагар ●○○ [тэ.н] ~ далбигар

пэлбэгэнэ- II.10.4 ●●○ [үй.ү] дотор пялгар ●○○ [тэ.н] өтгөн, нялцгай юмны тэлж

муухайрах, пэлбэгэр болох

хавтайсан нь

пэлбэгэр ●●○ [тэ.н] хоол ихдэх, дотор пялхай- II.1.1 ●○○ [үй.ү] ихэд таргалах

эвгүйрхэх байдал

пялхгар ●○○ [тэ.н] ихэд тарган

пэлбэгэрд- II.7.4 ●○○ [үй.ү] пэлбэгэр болох

пянз I.9.1 ●●○ [ж.н] эгшигт хайрцгийн аялгуу,

пэлций- II.1.4 ●○○ [үй.ү] бэлцийх

дуу бичээстэй зээрэнцэг

пяс ●○○ [а.д.ү] ~ няс хийх, гэх

240

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

Р

рам I.1.1 ●○○ (урга.) [ж.н] нэг зүйл гүн хөх

өнгөтэй ургамал

рашаал- II.4.1 ●●○ [үй.ү] рашаанаар угаал

ариутгал хийх; рашаан уух

рашаан I.2.1 ●●● [ж.н] өвчин эмгэгийг

анагаах чадвартай байгалийн эрдэст ус;

усны хүндэтгэл нэр

рашаан I.2.1 ●●● (шаш.) [ж.н] шашны ёсны Р

раах I.3.1 ●○○ [ж.н] зурхайн ёсны нэгэн зүйл үлээж тарнидсан ус

гараг, одны нэр; нар сарыг залгиж хиртүүлдэг рашаан I.2.1 ●○○ [ж.н] цэцэг өвчний цээр нэр

домгийн амьтан

рашаант- II.7.1 ●○○ [үй.ү] цэцэг өвчинд

равжамба I.18.1 ●○○ (шаш.) [ж.н] шашны гүн нэрвэгдэх

ухаантанд олгодог эрдмийн зэрэг

рүүжин I.16.1 ●○○ (шаш.) [ж.н] шидтэн

равжүн I.16.1 ●○○ [ж.н] жарны тооллын их догшдын хувцсанд зүүж унжуулдаг хүн, зааны

мөчлөг

ясаар хийсэн хохимой толгой, чимэглэл

рам I.1.1 ●●○ [ж.н] барилга, гүүр, машин

техникийн тулгуур эд анги; жааз, хүрээ

241

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

хуралдаж эхлэх, саамших шинж орох

саар- II.5.1 ●●● [үй.ү] багасах, хоргодох;

удаашрах

саар ●●● [тэ.н] муу, муухан, барагтайхан

С

саар ●●● [тэ.н] аар ~

саараг ●○○ [тэ.н] саар муухан, саарахдаа

хялбар

саарагч ●○○ [тэ.н] саарал зүсмийн эм бод

саа I.12.1 ●●● [ж.н] алт, мөнгөн сүлжмэл мал

утас, тууз

саарал ●●● [тэ.н] үнсэн зэвхий өнгө

С саа I.12.1 ●●● [ж.н] нэг зүйл өвчин

сааралдуу ●○○ [тэ.н] саарал байрын

саа I.12.1 ●○○ [ж.н] галт буунд хэрэглэх сааралжин I.20.1 ●○○ (урга.) [ж.н] нэг зүйл

төмөрлөг үрэл сум

ургамал

саа- II.1.1 ●●● [үй.ү] дэлэн хөхийг шувтарч сааралт- II.7.1 ●●○ [үй.ү] саарал болох,

сүү гаргах, үнээ ~

хоолой ~, өнгө ~

саа- II.1.1 ●●○ [үй.ү] богиносгох, багасгах, сааралт I.3.1 ●○○ [ж.н] саарч удаашрахуй

хорогдуулах

сааранги I.8.1 ●○○ [ж.н] нэг зүйл хөгжмийн

саагиа ●○○ [тэ.н] дуу гарахгүй, сөөнгө, зэмсэг

шивнээ хоолой

саармаг ●●● [тэ.н] эерэг, сөрөг аль алины нь

саагь- II.13.1 ●●○ [үй.ү] уур утаа ~, хоолой шинжийг агуулсан дундын байдал

сөөж шивгэнэх

саармагж- II.9.1 ●●○ [үй.ү] саармаг болох

саад I.3.1 ●●● [ж.н] хориг, хаалт; бэрхшээл, саармагжил I.17.1 ●●○ [ж.н] саармагжих

тотгор; хамгаалалт, хашилт

үйлийн нэр

саадаг I.22.1 ●●● [ж.н] нумны сум агуулах саармагла- II.10.1 ●○○ [үй.ү] эргэлзэж

ширэн сав

түдгэлзэх, гуйвалзах

саадаг I.22.1 ●●○ [ж.н] аяны хүний аяга хийж саармагт- II.7.1 ●○○ [үй.ү] саармаг болох

зүүх сав, аяганы хавтага

саармагш- II.9.1 ●●○ [үй.ү] саармаг

саадагла- II.10.1 ●●● [үй.ү] саадаг агсах

байдалтай болох

сааж- II.8.1 ●○○ [үй.ү] саа өвчин тусах

сааруу ●○○ [тэ.н] саараг, зориггүй, ~ бааруу

саажил I.17.1 ●○○ [ж.н] саажих үйлийн нэр

саарууд- II.6.1 ●○○ [үй.ү] сааруу болох

саажилт I.3.1 ●○○ [ж.н] саа өвчин туссан нь

сааруулагч I.4.1 ●●○ [ж.н] эрч хүчийг

сааз ●○○ [тэ.н] сайн тунгаагаагүй, чанаргүй бууруулж, үйл явцыг удаашруулах хүчин зүйл

алт; шороон ~, элсжилт

саарь I.28.1 ●●● [ж.н] хүний биеийн арьс

саалаг I.22.1 ●○○ (урга.) [ж.н] өнгө цагаан, хуурайшсанаас тогтсон барсгар, ширүүн хаг

нэг зүйл цэцэг

саарь I.28.1 ●●○ [ж.н] хонь, ямааны

саалт I.3.1 ●○○ [ж.н] сүү саах үйлийн үр дүнг боловсруулж будсан арьс

заасан нэр

саарьт- II.7.1 ●●○ [үй.ү] саарьтай болох

саалт I.3.1 ●○○ [ж.н] багасгал, хорогдуулал

саасгана- II.10.1 ●○○ [үй.ү] сагсалзан

саалтуур I.5.1 ●●● [ж.н] сүү саах төхөөрөмж

маасганах

сааль I.23.1 ●●● [ж.н] сүү, цагаан идээний саат- II.6.1 ●●● [үй.ү] саад тохиолдох

ерөнхий нэр, сүү ~

саат- II.6.1 ●○○ [үй.ү] байх, суухын хүндэтгэл:

сааль I.23.1 ●○○ [ж.н] агнуурын зэвсэг, урхи

морилон ~

сааль- II.13.1 ●○○ [үй.ү] зайлсхийх, хэргээс ~

саат- II.6.1 ●○○ [үй.ү] саа өвчин тусах

саальд- II.7.1 ●○○ [үй.ү] саалиар ан агнах

саатал I.17.1 ●●○ [ж.н] ямар нэгэн үйл

саальчин I.20.1 ●●● [ж.н] сүү сааль саах хүн

бүтээхэд хүндрэл бэрхшээл гарч, ажил хэрэг

саам I.1.1 ●●● [ж.н] малын сүүний ерөнхий удаашрах нь

нэр; гүүний түүхий сүү

сааталт I.3.1 ●○○ [ж.н] саатах үйлийн үр дүнг

саам I.1.1 ●●○ [ж.н] арга мэх, сүйхээ, аргач

заасан нэр

саамал I.17.1 ●○○ (урга.) [ж.н] хулсны саатуулагч I.4.1 ●●○ [ж.н] саад учруулагч;

үргэлжилсэн урт үндэс

зугаацуулагч; сэжигтнийг түр саатуулан

саамал ●○○ [тэ.н] сааж авсан байдал

байцааж буй хүн

саамгай ●●○ [тэ.н] саалгаж сурсан мал

саах I.3.1 ●○○ [ж.н] саахалт айлууд

саамгана- II.10.1 ●○○ [үй.ү] аальгүйтэх, хурга ишгээ харилцан зөрүүлж хониндоо

сэртэндэх, маасганах

нийлүүлэн хариулах нь

саамгар ●○○ [тэ.н] маасгар, сээтгэнүүр

саахалз- II.7.1 ●○○ [үй.ү] сагсуу дэвэргэн зан

саамх I.3.1 ●○○ (амь.) [ж.н] хоёр метр орчим гаргах

урт, нэг зүйл далайн загас

саахалзуур ●○○ [тэ.н] хөөргөн, сагсуу зантай

саамш- II.9.1 ●●● [үй.ү] хөх дэлэнд сүү ихээр саахалт I.3.1 ●●● [ж.н] саах зөрүүлэхээр

хуралдах

ойролцоо буусан айл; хол ойрын зайг

саамшир- II.12.1 ●●○ [үй.ү] хөх дэлэнд сүү баримжаалах нэгж

242

243

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

саахуу I.12.1 ●●○ [ж.н] дээгүүрээ үл мэдэг хязгаар нийлэх, нутаг ~

нарийн, дундуураа бүслүүртэй зэс хувин

савлагаа I.12.1 ●●● [ж.н] эрдэм чадлын

сав I.9.1 ●●● [ж.н] юм агуулах, хийхэд хэмжээ; савлаж багласан, боодол ~

зориулсан эдлэл, хэрэглэл, ~ суулга

савлагаа I.12.1 ●●● [ж.н] савлан хөдлөхүй

сав I.1.1 ●●○ [ж.н] хүний дотор эрхтний савлагч I.4.1 ●●○ [ж.н] юмыг сав суулганд

ерөнхий нэр, таван ~; умай

хийдэг хүн, уутлагч

сав- II.4.1 ●●● [үй.ү] цохих дэлдэх; хавсран савлалт I.3.1 ●●● [ж.н] савласан байдал,

хүчтэй цохих

савлах явц

сав I.1.1 ●●○ [ж.н] амьгүй бодисын ертөнц, савлуур I.5.1 ●●● [ж.н] ~ дүүжин

гадаад ертөнц, ~ ертөнц

савлуурд- II.7.1 ●●○ [үй.ү] савлуураар

сав I.1.1 ●○○ [ж.н] оюун ухааны цар хэмжээ

савлах

С

саваа I.12.1 ●●● [ж.н] юм савах нарийн мод

саврай I.15.1 ●○○ (урга.) [ж.н] орог хөх

саваагүйрх- II.7.4 ●●○ [үй.ү] саваагүй зан өнгийн, исгэлэн амттай, үр нь эмд орох жимс

гаргах

савс- II.7.1 ●●● [үй.ү] уур, утаа ~

саваагүйт- II.6.4 ●●○ [үй.ү] саваагүй зан ааль савсаг ●●○ [тэ.н] тогтсон чиггүй, юм юм руу

гаргах, саваагүйрхэх

савчсан, хөнгөн самуун

саваад- II.6.1 ●●○ [үй.ү] саваагаар дэлдэх, савсагла- II.10.1 ●○○ [үй.ү] савсаг зан гаргах

цохих, ноос ~

савсгана- II.10.1 ●●○ [үй.ү] савсгануур зан

саваг I.22.1 ●●● [ж.н] сарлагийн омруу, гаргах

хэвлий дагуу ургасан урт хялгас үс

савслага I.18.1 ●●○ [ж.н] юмны нийлэх зааг,

савагдаахай I.15.1 ●○○ (амь.) [ж.н] хөлдөө тэнгэрийн ~

саваг мэт үстэй алагдаахай

савслага I.18.1 ●○○ (хууч.) [ж.н] хоёр

савагла- II.10.1 ●○○ [үй.ү] сарлагийн савгийг этгээдээс хавчих хэрэгсэл, есөн эрүүгийн нэг

хайчлан авах

савслагад- II.6.1 ●○○ [үй.ү] савслагаар

савалгана I.18.1 ●○○ (урга.) [ж.н] нэг зүйл хавчих, савслага эрүү тулгах

ургамал

савсуур I.5.1 ●○○ [ж.н] таван хэсэг модоор

савалт I.3.1 ●○○ [ж.н] савах үйлийн үр дүнг хийсэн савах хэрэгсэл

заасан нэр

савсуурга I.18.1 ●●● [ж.н] юман дээр

саван I.16.1 ●●● [ж.н] нүүр гарын ~, барааны ~

царцсан цан уур

саванд- II.7.1 ●●● [үй.ү] савангаар угаах

савсуурд- II.7.1 ●○○ [үй.ү] савсуураар үйлдэх

саванж- II.9.1 ●○○ [үй.ү] савангийн шинжтэй савтар ●○○ [тэ.н] энд тэндээ урагдаж

болох

салбайсан нь, навтар ~

саванлаг ●○○ [тэ.н] савантай төстэй шинж савтар ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

бүхий

савтархай ●○○ [тэ.н] хувцас зэргийн элэгдэн

саванцар I.21.1 ●○○ [ж.н] сав маягийн юм, үжирч тамтаг болсон нь

хэт жижиг сав

савуур I.5.1 ●●● [ж.н] савах хэрэгсэл

савар I.21.1 ●●● [ж.н] араатан, жигүүртний савх I.9.1 ●●● [ж.н] хоол идэх хэрэгсэл; хана

хурц хумстай хөл

шавардахад хадах нарийн цуудас мод

савар I.21.1 ●●● [ж.н] олон хуруу, салаатай савх I.9.1 ●○○ (урга.) [ж.н] ~ уянгат мод: навч

хамах хэрэгсэл, араг ~

зулгарах тураг мод

савар I.21.1 ●●● [ж.н] гарын доромж утга

савхаг I.22.1 ●○○ [ж.н] зуузайг жолоотой

савард- II.7.1 ●●○ [үй.ү] савраар түүх, гараар холбох нарийн мод

самардах

савхад- II.15.1 ●●● [үй.ү] савхаар хавчин

савгана- II.10.1 ●○○ [үй.ү] хөл гараа авах, савхаар идэх

сарвалзуулах, сэтгэл тогтворгүй байж ядах

савхал- II.11.1 ●○○ [үй.ү] байшингийн хананд

савгар ●○○ [тэ.н] ямар нэгэн зүйлийн овор савх мод хадах

бараа, үс ноос ихтэй, навсгар байдал

савхан I.20.1 ●○○ (урга.) [ж.н] бамбайн

савд- II.7.1 ●○○ [үй.ү] савдаг зан гаргах, төрлийн нэг зүйл ургамал

завдах

савханцар I.21.1 ●●● [ж.н] савх мэт хэлбэр

савдаг I.22.1 ●●○ (шаш.) [ж.н] газар орны дүрс бүхий нян, ~ хорхой

эзэн сахиус

савхар I.21.1 ●○○ [ж.н] эхнэр хүний цавуудан

савдаг ●○○ [тэ.н] саваагүй, сониуч

зассан үс, ~ үс

савдагла- II.10.1 ●○○ [үй.ү] саваагүйтэх

савхи I.13.1 ●●● [ж.н] хонь, ямаа зэрэг

савдгана- II.10.1 ●○○ [үй.ү] юм юманд дэмий амьтны боловсруулсан арьс

оролцох

савхи I.13.1 ●○○ (урга.) [ж.н] үнэр ихтэй нэг

савир- II.5.1 ●●○ [үй.ү] үргэлжлэн гоожих

зүйл ургамал

савла- II.10.1 ●●● [үй.ү] саванд хийх, агуулах

савхил- II.4.1 ●●○ [үй.ү] савхиар бүрэх

савла- II.10.1 ●●○ [үй.ү] хоёр тийшээ займчин савч- II.9.1 ●●○ [үй.ү] олонтоо савах, гар

хөдлөх, савлуураар ~

хөлөө ~, юм юм руу ~

савла- II.10.1 ●○○ [үй.ү] нутаг усны зах савчуур ●●○ [тэ.н] далдгануур, тогтворгүй

242

243

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

савшир- II.12.1 ●○○ [үй.ү] унжин салбайх

үргэлжлэн хөдлөх

саг I.6.1 ●○○ (амь.) [ж.н] хорхой шавж, ялаа сагсарга I.18.1 ●○○ [ж.н] ургамлын мөчирт

батганын өндөг

бууж хөлдсөн цас мөс; цан ~

саг I.6.1 ●○○ [ж.н] сэрэмж, болгоомж

сагсаргат- II.6.1 ●○○ [үй.ү] хүйтэнд юм

саг I.6.1 ●○○ [ж.н] хог ~, элдэв хог новш, цантах, цан тогтох

хаягдал

сагсгана- II.10.1 ●○○ [үй.ү] сагсгар юмны

сага- II.10.1 ●●● [үй.ү] савнаасаа халих; байн байн хөдлөх

сэтгэл хөөрч сагсуурах

сагсгар ●○○ [тэ.н] арзгар, сэгсгэр, ~ үс;

сагаа I.12.1 ●○○ (урга.) [ж.н] модон дээр мөчир салаа ихтэй

ургах ургамал

сагсгард- II.7.1 ●○○ [үй.ү] сагсгар болох

С сагаас I.9.1 ●○○ [ж.н] айраг исэхэд дээгүүр сагсгардуу ●○○ [тэ.н] сагсгар байрын

нь хөөрч сагасан тослог хөөс

сагсуу ●●○ [тэ.н] онгироо хөөргөн

сагаг I.6.1 ●○○ [ж.н] мал, амьтны шилбэ, сагсуувтар ●○○ [тэ.н] бага зэргийн сагсуу

тагалцгийн уулзвар дахь хэсэг урт үс

сагсууд- II.6.1 ●○○ [үй.ү] сагсуу болох

сагаг I.6.1 ●○○ [ж.н] төмөр зүсэх, мод сагсуудуу ●○○ [тэ.н] сагсуу байрын

боловсруулах суурь машины хэсэг

сагсуур- II.5.1 ●●○ [үй.ү] онгирох, сагсуу зан

сагаг I.6.1 ●○○ (урга.) [ж.н] нэг зүйл нэг наст гаргах

өвс

сагсуурал I.17.1 ●●○ [ж.н] сагсуу зан гаргахуй

сагадай I.15.1 ●○○ (урга.) [ж.н] торнотон сагсчин I.20.1 ●●● [ж.н] сагс сүлжигч; сагсан

овгийн өвсний үр; сагаг

бөмбөгчин

сагадас I.26.1 ●○○ [ж.н] сагаж хальсан юм, сагш- II.9.1 ●○○ [үй.ү] шигших, хальс зэргийг

сагаас

салхинд хийсгэн цэвэрлэх

сагай I.15.1 ●○○ (урга.) [ж.н] нэг зүйл ургамал, сад I.3.1 ●○○ [ж.н] үр ~, ойрын төрөл,

зэрлэг лууван

хамаатан

сагал I.1.1 ●○○ [ж.н] хайрцаг сав

сад ●○○ [д.д.ү] ~ тавих, шингэн зүйл гэнэт

сагал- II.4.1 ●○○ [үй.ү] байн байн сагах

урсах, халих

сагалдарга I.18.1 ●●● [ж.н] малгайн ~, унины ~

садаа I.12.1 ●●● [ж.н] саад, тотгор, ажлын ~,

сагалдаргал- II.4.1 ●●○ [үй.ү] сагалдаргаар төвөг ~

торгох

садаар- II.5.1 ●●○ [үй.ү] садаа учрах, саатах

сагалт I.3.1 ●○○ [ж.н] сагах үйлийн үр дүнг торох

заасан нэр

садаг I.22.1 ●○○ [ж.н] уулын оройгоос буух

сагалцаг I.22.1 ●○○ [ж.н] хонь, нохой зэрэг судаг, суваг

амьтны унжсан бөөн үс ноос

садагна- II.10.1 ●○○ [үй.ү] садан төрөл

сагамаг I.22.1 ●○○ (амь.) [ж.н] далайн алгана хэмээн дотнолон явах

загас

садан I.20.1 ●●● [ж.н] хамаатан хүмүүс,

сагамхай I.15.1 ●●● (амь.) [ж.н] нэг зүйл төрөл ~

загас

саданс- II.7.1 ●○○ [үй.ү] ураг төрлөө мэдэж

сагар- II.5.1 ●○○ [үй.ү] сагсран ургаж төлжих

ойртон дотносох

сагил I.1.1 ●○○ (амь.) [ж.н] хоёр удаа садансаг ●○○ [тэ.н] төрөл садандаа халуун

төллөсөн бог мал, ~ хонь

дотносог

саглага I.18.1 ●○○ [ж.н] адууны шилбэ, садар- II.12.1 ●●● [үй.ү] шингэн зүйл хүчтэй

тагалцгийн уулзвар дахь урт үс

гоожих

саглагар ●○○ [тэ.н] навсгар, нэвсгэр, мөчир садар- II.12.1 ●○○ [үй.ү] сөөнгө, саарал дуу

салаа ихтэй

гарах

саглагард- II.7.1 ●●○ [үй.ү] хэт саглагар садар ●●○ [тэ.н] завхай, шалиг

болох

садарга I.18.1 ●○○ [ж.н] жалга, сархиаг ихтэй

саглагардуу ●○○ [тэ.н] саглагар байрын

газар

саглай- II.1.1 ●●○ [үй.ү] саглагар болох

садард- II.7.1 ●○○ [үй.ү] садар самуун нь

сагмай I.15.1 ●○○ [ж.н] морины гөхөл; хэтрэх, дэндэх

хүүхдийн магнай руугаа тайрч унжуулсан садарла- II.10.1 ●●○ [үй.ү] садар самууныг

богино үс

үйлдэх

сагмий I.15.1 ●○○ (урга.) [ж.н] хоног амуу садарх- II.7.1 ●○○ [үй.ү] садагнах, төрөлсөх

адил нэг зүйл будаа

садархай ●○○ [тэ.н] садран гарсан нь

сагна- II.10.1 ●○○ [үй.ү] утаж ариусгах, сан садархай I.15.1 ●○○ [ж.н] зүрх, уушги, элэг

тавих

гурвын нийлсэн уулзвар газар

сагс I.9.1 ●●● [ж.н] сүлжмэл хайрцаг, сав

садач- II.16.1 ●●○ [үй.ү] байн байн садрах

сагсай I.15.1 ●●○ [ж.н] чанаж агшаасан будаа

садга I.18.1 ●○○ (шаш.) [ж.н] бөөгийн онгод

сагсай- II.1.1 ●○○ [үй.ү] сагсгар болох

ороход өлгөх дүрс

сагсал- II.11.1 ●●○ [үй.ү] сагсанд агуулах

садгана- II.10.1 ●○○ [үй.ү] тавтиргүй аашлах

сагсалз- II.7.1 ●○○ [үй.ү] сагсгар юмны садраа I.12.1 ●○○ [ж.н] садрах үйлийн нэр

244

245

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

садралт I.3.1 ●○○ [ж.н] садрах үйлийн үр сайр- II.5.1 ●○○ [үй.ү] сайн тийш хандаж

дүнг заасан нэр

ирэх, сайжрах

саж- II.8.1 ●●○ [үй.ү] хоёр тийш займчих, сайралхаг ●○○ [тэ.н] сайр ихтэй

сэгсрэх сэжих

сайрам I.17.1 ●○○ [ж.н] хаврын униар

сажа I.18.1 ●○○ (шаш.) [ж.н] Төвөдийн сайрга ●●● [тэ.н] хөлийн өвдөг орчмоор

бурхны шашны нэг урсгал

дотогш майга

сажиг ●○○ [тэ.н] аар саар зүйл, жижиг ~ ; сайрга I.18.1 ●○○ [ж.н] хайрга

зожиг байдал

сайргал I.1.1 ●○○ [ж.н] усны хөвөөний сайр

сажил- II.11.1 ●●○ [үй.ү] гэлдрэн явах

ихтэй газар

сажилхийл- II.4.4 ●○○ [үй.ү] сажлах, сайргана- II.10.1 ●○○ [үй.ү] сайргар зүйлийн

толгойгоо гилжийлгэх

хөдлөх

С

сажин I.16.1 ●○○ [ж.н] уртын хэмжээ

сайргар ●○○ [тэ.н] тэгш бус хэлбэр

сажлуур I.5.1 ●●○ [ж.н] юмыг хоёр тийш жигд сайрд- II.7.1 ●●○ [үй.ү] голын ус ширгэх, сайр

сажлуулан хөдөлгөх хэрэгсэл

тогтох

сажуур I.5.1 ●○○ [ж.н] сажих хэрэгсэл; ~ сайрий- II.1.1 ●●○ [үй.ү] сайргар болох

хэнгэрэг

сайрмаг ●○○ [тэ.н] гурил зэргийг дутуу зуурч

сажуухай I.15.1 ●○○ (амь.) [ж.н] нэг зүйл бөөгнүүлсэн нь; ээзгийн нунтгийг шар тос,

амьтан

элсэн чихэртэй хольж багсарсан идээ

сай I.15.1 ●○○ [ж.н] ус урсаж байсан ор мөр

сайрмагла- II.10.1 ●○○ [үй.ү] сайрмаг болгох

сайван I.16.1 ●○○ [ж.н] оёдолчин хүн

сайрх- II.7.1 ●●○ [үй.ү] гайхуулах, бардамнах;

сайвар ●●● [тэ.н] адууны жороо мэт боловч саймсран зулгуйдах

алгуурхан явах байдал

сайрх I.3.1 ●○○ [ж.н] хаврын хагд идэж

сайвардуу ●○○ [тэ.н] сайвар маягийн цадсан малын тэвээрэг

алхаатай

сайрхаач ●○○ [тэ.н] гайхуулан бардамнагч

сайварла- II.10.1 ●●○ [үй.ү] сайвар явдлаар сайрхаг ●○○ [тэ.н] гайхуулан бардамнах зан;

явах

зусар зулгуйч зан байдал

сайд I.3.1 ●●● [ж.н] яамыг удирдах эрх бүхий сайрхагч ●●○ [тэ.н] сайрхаг, зулгуйч

засгийн газрын гишүүн

сайрхал I.17.1 ●●○ [ж.н] сайрхах үйлийн нэр

сайд- II.6.1 ●●○ [үй.ү] сайн болох, сайжрах, сайрхуу ●○○ [тэ.н] сайрхсан зантай

эвлэрэх

сайтар ●●○ [тэ.н] нягт нямбай, гүйцэд, машид

сайжир- II.12.1 ●●● [үй.ү] сайн болох, сайх ●○○ [тэ.н] мөнөөх, өнөөх

дээшлэх, сурлага ~

сайжрал I.1.1 ●●○ [ж.н] сайжрах үйлийн нэр

 сайх

сауики гэж монгол бичгээр

бичнэ. Өнөөх, мөнөөх гэсэн

сайжруулагч I.4.1 ●○○ [ж.н] сайн болгогч;

утгатай. Дуудлага, бичлэгийг

жарны тооллын гучин есдүгээр оны нэр

× сайхь

ойртуулан сайх гэж бичнэ.

сайжруулалт I.3.1 ●●○ [ж.н] сайжруулах сайхагчин I.20.1 ●○○ [ж.н] шамбарам өвчин

үйлийн үр дүнг заасан нэр

сайхан ●●● [тэ.н] үзэмж төгөлдөр,

сайз I.3.1 ●○○ [ж.н] юм шигших зориулалт тааламжтай; эелдэг

бүхий нэг зүйл сав

сайшаа- II.1.1 ●●● [үй.ү] сайнаар үзэх, хэлэх,

сайзад- II.15.1 ●○○ [үй.ү] сайзаар шигших

магтан ~

сайл- II.4.1 ●●● [үй.ү] сайнаар хэлэх

сайшаагч I.4.1 ●●○ [ж.н] сайшааж буй хүн

сайлуур I.5.1 ●○○ [ж.н] нарийн ширхэгтэй сайшаал I.1.1 ●●● [ж.н] сайшаах үйлийн нэр,

шигшүүр

магтаал ~

сайлуурд- II.7.1 ●○○ [үй.ү] сайлуураар сал I.1.1 ●●● [ж.н] ус гатлах хэрэгсэл

шигших

сал- II.4.1 ●●● [үй.ү] хагацах, ангижрах

саймсар- II.12.1 ●●○ [үй.ү] зулгуйдах, сайн сал ●○○ [д.д.ү] ~ сул хийх, гэх

мэт аашлах

салаа I.12.1 ●●● [ж.н] нэг эхээс салбарласан

саймсарх- II.7.1 ●○○ [үй.ү] саймсарж зүйл, ~ салбар, ац ~, мөчир ~

зулгуйдах

салаавч I.32.1 ●●○ [ж.н] салаа зүйлийг

саймсраач ●○○ [тэ.н] саймсрах зантай

холбосон эх, гарын ~

саймсрал I.1.1 ●○○ [ж.н] саймсрах үйлийн салаавчил- II.11.1 ●●○ [үй.ү] зөрүүлдэн

нэр

солбицуулах

саймшир- II.12.1 ●●○ [үй.ү] зулгуйдаж дотно салааж- II.8.1 ●○○ [үй.ү] салаатай болох

байгаа шинж үзүүлэх

салаал- II.4.1 ●●● [үй.ү] салбарлах, салаалж

сайн ●●● [тэ.н] муугийн эсрэг утга, шилдэг ургах, зам ~, мод ~, үс ~

чанартай

салаалал I.17.1 ●○○ [ж.н] салаалах үйлийн

сайнаг I.6.1 ●●○ (амь.) [ж.н] шүдлэн эр ямаа; нэр

зассан бух

салаар- II.5.1 ●○○ [үй.ү] салаа гарах, салаа

сайр I.5.1 ●●● [ж.н] жижиг хайр чулуу бүхий харагдах

газар, голын голдирол байсан газар

244

245

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

салаархаг ●○○ [тэ.н] салаа ихтэй

нэр

салаат- II.6.1 ●○○ [үй.ү] салаатай болох

салбарс I.9.1 ●○○ (амь.) [ж.н] мөрөг загас

салавтар I.21.1 ●○○ [ж.н] хадсан өвс

салбархай ●○○ [тэ.н] салбарч сэмэрсэн

салалж I.4.1 ●○○ (амь.) [ж.н] сүүлний уг байдал

цагаан, зарагтай адилавтар нэг зүйл шувуу

салбиа I.12.1 ●○○ [ж.н] садан сүлбээ буюу

салалт I.3.1 ●●○ [ж.н] салах үйлийн нэр, гэр төрөл угсаа

бүл ~

салга- II.10.1 ●●● [үй.ү] тусгаарлах,

салам ●○○ [д.д.ү] ~ цохих, ~ ниргэх

хагацуулах, ялгах, ангилах

саламгар ●○○ [тэ.н] урагдаж навтарсан

салга ●●● [тэ.н] өвчний нөлөөллөөс чичгэнэх

саламла- II.10.1 ●○○ [үй.ү] салмаруулах

байдал

С саламтгай ●○○ [тэ.н] салах нь хялбар

салга ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

саламхай I.15.1 ●○○ (амь.) [ж.н] арван хөлт салга I.18.1 ●○○ [ж.н] сүйх тэрэг мэт дамнуур

хавчийн нэг зүйл

салгал- II.4.1 ●●○ [үй.ү] салга болох, гар

салан ●●● [тэ.н] нямбай биш

чичгэнэх

саланги ●●● [тэ.н] сарниун, тусгаар

салгалт I.3.1 ●○○ [ж.н] салгах үйлийн үр дүнг

заасан нэр

 саланги

-нги дагаврыг үйл язгуурт

залгахдаа эр үгэнд саланги,

салгамж I.4.1 ●○○ [ж.н] бөс нэхэх машины

тогтонги, зогсонги гэж залгах

сам мэт эд анги

× саланга

бол эм үгэнд эгшиг зохицох

салган ●○○ [тэ.н] үлгэн ~

ёсыг баримтлан -нгэ, -нгө

салгана- II.10.1 ●○○ [үй.ү] салга юмны

гэсэн хувилбарыг залган

× саланг

бэртэнгэ, хөдлөнгө гэж бичнэ.

үргэлжлэн хөдлөх

салангид ●●● [тэ.н] ангид, тусдаа

салгар- II.5.1 ●○○ [үй.ү] салганах

салангидуу ●○○ [тэ.н] саланги байрын

салгат- II.6.1 ●●○ [үй.ү] салга болох

саланхай ●○○ [тэ.н] хамт бус, тус тус, салж салгуу ●●○ [тэ.н] алс, хол

задарсан

салгуудуу ●○○ [тэ.н] салгуу байрын

салархай ●○○ [тэ.н] салж тасарсан

салгуур I.5.1 ●●● [ж.н] салгах төхөөрөмж,

салба ●○○ [д.д.ү] ~ цохих

залгуур ~

салба ●○○ [тэ.н] эндүүрэмтгий, мэдэмхийрэн салд- II.7.1 ●○○ [үй.ү] салаар явах

ярьдаг зантай

салдай- II.1.1 ●○○ [үй.ү] биеийн тэнхэл

салба I.18.1 ●○○ (урга.) [ж.н] лонх мэт алдрах, сулдайх

хэлбэртэй нэг зүйл жимс

салдар- II.12.1 ●○○ [үй.ү] алжааж сульдах

салба- II.10.1 ●○○ [үй.ү] мэдэмхийрэх; хадсан салдар ●○○ [тэ.н] ~ сулдар: сал сул хийсэн

өвс мэтийг дэмий орхих

салдас ●○○ [д.д.ү] ~ хийх, ~ гэх

салбага ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

салдгана- II.10.1 ●○○ [үй.ү] салдгар юмны

салбагана- II.10.1 ●○○ [үй.ү] салбагар юмны үргэлжлэн хөдлөх

үргэлжлэн хөдлөх

салдгар ●○○ [тэ.н] ац хэлбэртэй юмны

салбагар ●○○ [тэ.н] нэвсгэр, далбагар

богинодсон байдал

салбагард- II.7.1 ●○○ [үй.ү] салбагар болох

салжгар ●○○ [тэ.н] бие султай, дорой,

салбагардуу ●○○ [тэ.н] салбагар байрын

үлбэгэр

салбадай I.15.1 ●●○ [ж.н] хүмүүсийг салжий- II.1.1 ●○○ [үй.ү] нэг тийш хажуулдан

зугаацуулж цэнгүүлэх үүрэгтэй хүн, алиа ~

унах

салбадай ●○○ [тэ.н] эндүүрэмтгий, мэдэхгүй салжир- II.12.1 ●○○ [үй.ү] сулрах, алга болох

атлаа мэдэмхий

салжир ●○○ [тэ.н] солжир, ~ эвэр

салбай- II.1.1 ●●○ [үй.ү] салбагар болох

салжир I.21.1 ●○○ (урга.) [ж.н] олон наст

салбал- II.4.1 ●○○ [үй.ү] мод зэргийг ширхэг өвслөг ургамал

дагуу цуулах, салгах

салиа I.12.1 ●●● [ж.н] наалданги шингэн,

салбалз- II.7.1 ●○○ [үй.ү] салбагар юмны ёлхдос, амны ~

байн байн хөдлөх

салиар- II.5.1 ●●○ [үй.ү] салиатах

салбан I.16.1 ●●● [ж.н] сархинагийн доторх салиат- II.6.1 ●●○ [үй.ү] салиатай болох

олон хуудас хальс, салбанцаг

салла- II.10.1 ●○○ [үй.ү] сал хийх, салыг залж

салбан ●○○ [тэ.н] салан; салбан бүхий

явах

салбан ●○○ [д.д.ү] ~ балбан хийх, гэх

салмаа I.12.1 ●○○ [ж.н] бугын сүүлийн угт

салбар I.5.1 ●●● [ж.н] салаалж гарсан хэсэг, ургасан хар үс

салаа

салмага ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

салбар I.5.1 ●○○ (амь.) [ж.н] нэгэн зүйлийн салмагана- II.10.1 ●○○ [үй.ү] салмагар юмны

махчин шувуу; шувууны савар

байн байн хөдлөх

салбар- II.5.1 ●●○ [үй.ү] урагдах, сэмрэх

салмай- II.1.1 ●○○ [үй.ү] салмагар болох

салбарла- II.10.1 ●●● [үй.ү] салбар гарах

салмал ●●○ [тэ.н] ангид, тусдаа

салбарлал I.1.1 ●○○ [ж.н] салбарлах үйлийн салмалз- II.7.1 ●○○ [үй.ү] салмагар юмны үе

үе хөдлөх

246

247

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

салман I.16.1 ●●○ [ж.н] амьтны нармайд самбаа I.12.1 ●●● [ж.н] авхаалж; зай чөлөө;

байх үелсэн мөгөөрсөн хуудас

хүч зориг

салмар- II.5.1 ●●○ [үй.ү] урагдах, сэмрэх, самбаал- II.4.1 ●●○ [үй.ү] сэхээ, самбаа

навтарч ноорох

гаргах

салмас ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

самбаач ●●○ [тэ.н] арга зальтай, хэргээ

салс I.9.1 ●●● [ж.н] залхаг мэт нунжгай бүтээгч

шингэн

самбаачил- II.11.1 ●●○ [үй.ү] самбаа гаргах;

салсаж- II.16.1 ●●○ [үй.ү] салс бүхий болох

завшаан тохиолыг олж завдах

салсархаг ●●○ [тэ.н] наалданги шингэвтэр

самбагана- II.10.1 ●○○ [үй.ү] сэмбэгэнэх,

салслаг ●●○ [тэ.н] салсархаг

саамганах

салст ●○○ [тэ.н] салс бүхий, ~ бүрхэвч

самбагануур ●○○ [тэ.н] самбаганах зантай

С

салст- II.7.1 ●●○ [үй.ү] салстай болох

самбагар ●○○ [тэ.н] самбаганан аашлагч,

салтаа I.12.1 ●●● [ж.н] хоёр гуяны хоорондох сэмбэгэр

хэсэг газар

самбай I.15.1 ●●● [ж.н] муу, сиймхий хадаг;

салтаад- II.6.1 ●○○ [үй.ү] салтаанаас барьж сийрэг нэхээстэй нимгэн эд

авч өргөх; салтаагаараа суух, унах

самбай I.15.1 ●●● [ж.н] сахал үс

салтар I.21.1 ●○○ [ж.н] мэдрэлийн судал, самбай- II.1.1 ●○○ [үй.ү] самбагар болох

салдар

самбалз- II.7.1 ●○○ [үй.ү] сэмбэлзэх; урт

салтар ●○○ [тэ.н] ~ сэлтэр: хээгүй, эрээгүй

нарийн юмны намилзан хөдлөх, сагсалзах

салтарт- II.7.1 ●○○ [үй.ү] дагаж дуурайх

самбар I.5.1 ●●● [ж.н] юм бичиж зурах

салтгар ●○○ [тэ.н] хөл болон ац хэлбэртэй хавтан; хавтгай мод

юмны богино байдал

самбарла- II.10.1 ●●○ [үй.ү] самбар болгох

салуу I.12.1 ●○○ (урга.) [ж.н] нэг зүйл тутарга

самгард- II.7.1 ●●○ [үй.ү] сандрах, тэвдэх

салхалз- II.7.1 ●○○ [үй.ү] салбалзах, самгардал I.17.1 ●●○ [ж.н] сандрал, тэвдэл

салмаганах

самгардангуй ●○○ [тэ.н] самгардсан

салхгана- II.10.1 ●○○ [үй.ү] салхгар юмны байдалтай

хөдлөх

самгарди I.8.1 ●○○ [ж.н] эртний Энэтхэгийн

салхгар ●○○ [тэ.н] хойрго, залхуу

утга зохиолын хэл

салхгард- II.7.1 ●○○ [үй.ү] салхгар болох

самгардуу ●○○ [тэ.н] тэвдүү, сандруу

салхгардуу ●○○ [тэ.н] салхгар байрын

самд I.3.1 ●○○ (амь.) [ж.н] бичтэй адил,

салхи I.13.1 ●●● [ж.н] агаарын урсгал ~н өвчүүнээс доош үсгүй амьтан

сэнс, ~ шуурга

самж I.4.1 ●○○ (амь.) [ж.н] өнгө шаравтар,

салхивч I.32.1 ●●● [ж.н] агаар оруулах нүх сүүл охор, бяцхан бич

сүв, нээлхий

самна- II.10.1 ●●● [үй.ү] үс гэзэг ~; эрж хайн

салхид- II.6.1 ●●○ [үй.ү] салхинд зүдэх, ~, ямаа ~

салхи сөрөн явах

самнаа I.12.1 ●●● [ж.н] зузаан, дөрвөлжин,

салхиж- II.8.1 ●●○ [үй.ү] салхитай болох

нэг зүйл боов

салхижуулалт I.3.1 ●○○ [ж.н] салхижуулах самналт I.3.1 ●○○ [ж.н] самнах үйлийн үр

үйлийн үр дүнг заасан нэр

дүнг заасан нэр

салхил- II.4.1 ●●● [үй.ү] салхи хөдлөх, салхи самнуур I.5.1 ●●● [ж.н] малын ноос, ноолуур

үлээх, салхинд гарах

самнах сам

салч ●○○ [тэ.н] сал хийгч, салаар явагч

самнуурч ●○○ [тэ.н] самнах ажил хийгч

салчин I.20.1 ●○○ [ж.н] сал залдаг хүн

сампин I.16.1 ●●● [ж.н] эмхэрдэн зангидсан

саль ●○○ [д.д.ү] ~ буль хийх, гэх

товч, малгайн чимэг

сам I.9.1 ●●● [ж.н] үс самнах хэрэгсэл

сампин I.16.1 ●●● [ж.н] тоо бодох хэрэгсэл

самалдаг I.22.1 ●●● [ж.н] хамрын угийн сампинд- II.7.1 ●●○ [үй.ү] сампингаар тоо

мөгөөрсөн сархиаг

бодох

самалдагла- II.10.1 ●○○ [үй.ү] самалдгийн самралт I.3.1 ●○○ [ж.н] самрах үйлийн үр

тус газар цохих

дүнг заасан нэр

самар I.21.1 ●●● (урга.) [ж.н] хуш модны үр самсаа I.12.1 ●●● [ж.н] хамрын хоёр

жимс: ~ жимс, ~ цөмөх, газрын ~

хажуугийн бяцхан хонхор

самар- II.12.1 ●●● [үй.ү] цай ~, сүү ~, самсуу ●○○ [тэ.н] нийцтэй, нэгдэлтэй

голомтыг ~

самтав I.1.1 ●○○ (хууч.) [ж.н] байлдаанд

самар- II.12.1 ●●○ [үй.ү] ус цацлан сэлэх

өмсөх хормогч

самар- II.12.1 ●●○ [үй.ү] адуу урд хөлөө дээш самтан I.20.1 ●○○ [ж.н] бялзуухай барих

өргөж цавчлах

хорго, ~ өөш

самард- II.7.1 ●●○ [үй.ү] савардах, маажих

самуун I.2.1 ●●● [ж.н] үймээн ~, садар ~

самарчин I.20.1 ●●○ [ж.н] самар түүх хүн

самуур- II.5.1 ●●○ [үй.ү] завхайрах

самба- II.10.1 ●○○ [үй.ү] юм юманд завдах, самуур- II.5.1 ●●○ [үй.ү] самуун дэгдэх,

амжих

уймрах

246

247

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

самуурал I.17.1 ●●○ [ж.н] самуурах үйлийн илэрхийлэх эрх

нэр, будилаан ~

санамж I.4.1 ●●● [ж.н] сануулга, заавар;

самхай ●●○ [тэ.н] муухай эхүүн үнэр, өмхий ~

санаж сэрэх хэр чинээ

самц- II.7.1 ●○○ [үй.ү] ээдрэх ороолдох, утас ~

санамсар I.21.1 ●○○ [ж.н] санаж сэрэх

самч- II.9.1 ●●○ [үй.ү] байн байн самрах, юм анзаарга, анхаарал

юманд оролцох

санга- II.10.1 ●●○ [үй.ү] шувуу баах

самшуу I.30.1 ●○○ [ж.н] хоол боловсруулах сангарцаг I.22.1 ●●○ [ж.н] сэгсийж өрвийсөн

зам

их үс

сан I.16.1 ●●● [ж.н] хөмрөг, номын ~

сангарцагла- II.10.1 ●●○ [үй.ү] үс гэзэг

сан I.16.1 ●●● (шаш.) [ж.н] шашны ёсны өрвийж сэгсийх

С ариутгал, ~ тавих

сангас I.9.1 ●●● [ж.н] шувууны баас

сан I.2.1 ●○○ [ж.н] байшингийн туурганы сангирцаг I.22.1 ●●○ [ж.н] олон салбан,

хошуулжин буюу мөөрөлжин орой

сархинаг

сан ●●○ [баймж.] дурсан дурдах утгатай санд- II.7.1 ●○○ [үй.ү] эмх замбараа алдагдах,

баймж, аав минь үүнийг авсан ~

сандрах

сана- II.10.1 ●●● [үй.ү] бодох, цээжлэх; санд ●○○ [д.д.ү] ~ мэнд босох

мөрөөдөх, хүсэх

сандайл- II.4.1 ●○○ [үй.ү] сандал дээр суух

санаа I.12.1 ●●● [ж.н] хүний дотоод сэтгэлийн сандайлга I.18.1 ●●○ [ж.н] сандал

хөдөлгөөн; утга, агуулга

сандал I.17.1 ●●● [ж.н] суухад зориулсан

санаал- II.4.1 ●●○ [үй.ү] санаа гаргах, муу ~

тавилга

санаарх- II.7.1 ●●○ [үй.ү] горьдох; хүсэн сандал- II.11.1 ●○○ [үй.ү] тарих, цацах;

тэмүүлэх, эзлэхийг ~

тариаланг ~

санаархаг ●○○ [тэ.н] аливаа зүйлд шинэ сандар- II.12.1 ●●● [үй.ү] яарч тэвдэх; эмх

санаа гаргамтгай; санаагаа биелүүлэх замбараагүй болох

мөрөөдөлтэй

сандархай ●○○ [тэ.н] сандруу тэвдүү

санаархал I.17.1 ●●● [ж.н] санаархах үйлийн сандач- II.16.1 ●●○ [үй.ү] ихэд сандрах

нэр, санаашрал

сандач- II.16.1 ●●○ [үй.ү] байн байн сандаах

санаатан I.20.1 ●○○ [ж.н] санаа өвөрлөгч

сандраан I.2.1 ●○○ [ж.н] үймээн ~

санаачил- II.11.1 ●●● [үй.ү] санаа үүсгэх, сандрал I.1.1 ●●○ [ж.н] яарал ~, сандах

сэдэх ~

үйлийн нэр

санаачилга I.18.1 ●●● [ж.н] сэдэж санаачлах сандрамтгай ●○○ [тэ.н] сандрах нь олонтоо

үйлийн нэр, шинэ ~; оролдлого зүтгэл, идэвх ~

сандрамхай ●○○ [тэ.н] сандрах нь амархан

сандрангуй ●○○ [тэ.н] сандарсан байдалтай

сана- эгшгээр төгссөн үйл

язгуурт үйл үг үүсгэх -чил

сандруу ●●○ [тэ.н] тэвдүү, яаруу

 санаачилга дагаврыг шууд залган санаачил сандруувтар ●○○ [тэ.н] бага зэрэг сандруу

гэж

бичнэ.

Гийгүүлэгчээр

сандруудуу ●○○ [тэ.н] сандруу байрын

төгссөн үйл үндсэнд нэр үг

сандуу ●○○ [тэ.н] яаруу, сандруу

бүтээх хоолойн га дагаврыг

сандуу I.12.1 ●○○ [ж.н] өвс зэргийг ширвэн

дараалсан хоёр гийгүүлэгчийн

× санаачлага дүрмээр

шууд

залган

хадах урт хадуур

санаачилга гэж бичнэ.

сандууд- II.6.1 ●○○ [үй.ү] сандуугаар үйлдэх

санж- II.9.1 ●●● [үй.ү] унжих ~

санаачлагч I.4.1 ●●○ [ж.н] санаачилга гаргагч

санж ●●○ [дут.ү.ү] асан ажээ гэдгийн

санаачлал I.1.1 ●●○ [ж.н] санаачилга, хураасан хэлбэр

санаачлах үйлийн нэр

санж ●●○ [баймж.] дурсан дурдах утгатай

санаашир- II.12.1 ●●○ [үй.ү] бодлого болох; баймж, тэр ирсэн ~

хүсэл төрөх

санжга ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

санааширх- II.7.1 ●○○ [үй.ү] гүн бодолд автах

санжгана- II.10.1 ●○○ [үй.ү] санжгар юмны

санаашрал I.1.1 ●●○ [ж.н] бодлогошрох үргэлжлэн хөдлөх

үйлийн нэр

санжгануур I.5.1 ●●○ [ж.н] санжганасан

санаашралт I.3.1 ●○○ [ж.н] санаашран чимэг, зүүлт

бодлогошрох үйлийн үр дүнг заасан нэр

санжгар ●○○ [тэ.н] санжсан байдалтай

санаашрангуй ●●○ [тэ.н] бодлогошронгуй, санжгардуу ●○○ [тэ.н] санжгар байрын

горилонгуй

санжий- II.1.1 ●○○ [үй.ү] санжгар болох

санагалз- II.7.1 ●●○ [үй.ү] нэхэн санах, санжилз- II.7.1 ●○○ [үй.ү] санжгар юмны

дурсан бодох

байн байн хөдлөх

санагалзал I.17.1 ●○○ [ж.н] санагалзах санжин ●○○ [д.д.ү] унжин ~ хийх, ~ гэх

үйлийн нэр

санжир ●○○ [д.д.ү] унжир ~ хийх, ~ гэх

санал I.1.1 ●●● [ж.н] бодон санаж буй зүйл, санжлага I.18.1 ●●● [ж.н] унжлага ~

хүсэл, эрмэлзэл; олон нийтийн байгууллага, санлин I.16.1 ●●○ [ж.н] зэс бүрээ

төрийн төлөөллийг сонгоход өөрийн бодлыг санмий I.15.1 ●○○ (урга.) [ж.н] хоног амуутай

248

249

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

адил болоод өнгө харавтар ургамал

саравчил- II.11.1 ●●● [үй.ү] гараар гэрэл

сансар I.21.1 ●●● [ж.н] дэлхийн агаар халхлан харах

мандлаас гадуурх орон зай, ~ огторгуй

сарай I.15.1 ●●● [ж.н] пүнз, саравч, пин

сануулагч I.4.1 ●○○ [ж.н] сануулах үйлийг сарай- II.1.1 ●●○ [үй.ү] саргар болох, сэрийх

хийгч

сарампай I.15.1 ●●○ [ж.н] нимгэн наамал

санууламж I.4.1 ●●○ [ж.н] сануулга

банз

сануулга I.18.1 ●●● [ж.н] ~ өгөх, ~ авах

сарампай ●●○ [тэ.н] ноорхой, цоорхой,

санхалз- II.7.1 ●○○ [үй.ү] ихэрхэх, аальгүйтэх, тамтаг болсон, саранпай

морь мал ам булаалдан давхих

сарва- II.10.1 ●○○ [үй.ү] гар хөлөө

санхалзуур ●○○ [тэ.н] санхалзан аашлагч

сарвалзуулан явах

санхам I.17.1 ●○○ (урга.) [ж.н] нэг зүйл сарваа I.12.1 ●●● (амь.) [ж.н] унага, даага С

анхилам үнэрт ургамал

хоёрын хоорондох насны адуу

санхан I.20.1 ●○○ [ж.н] үнэртэй ус

сарваад- II.6.1 ●○○ [үй.ү] шинэдэх, тулгамдах

санхар- II.12.1 ●○○ [үй.ү] яарч тэвдсэнээс сарваалан I.16.1 ●○○ (амь.) [ж.н] нэг зүйл

зам зуур тохиосныг үзэлгүй өнгөрөөх

шувуу

санхил- II.4.1 ●○○ [үй.ү] хурц үнэр үе үе сарваалж I.4.1 ●○○ (урга.) [ж.н] улаавтар

ханхийх

иштэй, уртлаг дүгрэг жижиг навчтай нэг зүйл

санхүү I.30.4 ●●● [ж.н] мөнгө ~, ~ эдийн засаг

өвс

санхүүж- II.8.4 ●●● [үй.ү] хөрөнгө санхүү орж сарвага ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

ирэх, төрөөс ~

сарвагай I.15.1 ●○○ (урга.) [ж.н] олон наст

санхүүжилт I.3.4 ●●● [ж.н] санхүүжих үйлийн өвслөг ургамал

үр дүнг заасан нэр, ~ авах

сарвагай ●○○ [тэ.н] сарвагар, нэг тал нь

санхүүч I.4.4 ●●● [ж.н] санхүүгийн дэлгүү

мэргэжилтэн

сарвагана- II.10.1 ●○○ [үй.ү] сарвагар юмны

санч I.4.1 ●●● [ж.н] номын ~, эмийн ~

үргэлжлэн хөдлөх

санчиг I.22.1 ●●● [ж.н] чамархайн үс

сарвагар ●●○ [тэ.н] арвагар, арзгар

санчир I.21.1 ●●● [ж.н] бямба гараг, шороон сарвагард- II.7.1 ●○○ [үй.ү] сарвагар болох

өдөр

сарвагардуу ●○○ [тэ.н] сарвагар байрын

сар I.1.1 ●●● [ж.н] хугацааны нэгж; жилийг сарвай- II.1.1 ●●● [үй.ү] гараа сунган дэлгэх

арван хоёр хуваасны нэгтэй тэнцэнэ

сарвай- II.1.1 ●●● [үй.ү] чинэрч өвдөх

сар I.9.1 ●●● [ж.н] дэлхийн дагуул, тэнгэрийн сарвай- II.1.1 ●●○ [үй.ү] сарвагар болох

эрхэс

сарвалж I.4.1 ●○○ (урга.) [ж.н] хүнс болон

сар I.1.1 ●○○ (амь.) [ж.н] шонхрын намын эмд хэрэглэх нэг наст өвслөг ургамал, арвай

махчин шувуу

ногоо

сар ●○○ [а.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

сарвалз- II.7.1 ●●○ [үй.ү] сарвагар юмны

сараал- II.4.1 ●○○ [үй.ү] сараачих

байн байн хөдлөх

сараалан I.16.1 ●○○ (урга.) [ж.н] цагаан төмс, сарван ●○○ [тэ.н] сарвагар, арван ~

сараана

сарвас ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

сараалж I.4.1 ●●● [ж.н] торон хаалт

сарвуу I.12.1 ●●● [ж.н] хурууны доромж нэр,

сараалж I.4.1 ●○○ (хууч.) [ж.н] есөн эрүүний гарын ~

нэг

сарвуу ●○○ [тэ.н] сийрэг, сарвагар

сараалж I.4.1 ●●○ [ж.н] монгол адууны тамга

сарвуулаг ●○○ [тэ.н] сарвуу томтой

сараалжид- II.15.1 ●○○ [үй.ү] сараалж саргай I.15.1 ●●○ (урга.) [ж.н] цанхуйн

хэмээх эрүү тулгах

язгуурын бут модны цэцэг

сараалжил- II.11.1 ●●● [үй.ү] сараалж хийх, саргар ●●○ [тэ.н] ~ сэргэр, арзгар

сараалж болгох

саргард- II.7.1 ●○○ [үй.ү] саргар болох

сараалжин I.20.1 ●○○ (урга.) [ж.н] олон наст саргардуу ●○○ [тэ.н] саргар байрын

өвслөг ургамал

саргас I.5.1 ●○○ (урга.) [ж.н] хүрэн замгийн

сараана I.18.1 ●●○ (урга.) [ж.н] үндсийг нь төрлийн ургамал

ухаж идэх нэг зүйл ургамал

сарги- II.2.1 ●●○ [үй.ү] царгих

сараанаг I.6.1 ●●○ [ж.н] малын засааны сардаг I.22.1 ●○○ (амь.) [ж.н] толгой шар,

гаднах уут, хуухнаг, хуух

сүүл алаг нэг зүйл тоть

сараач- II.8.1 ●●○ [үй.ү] эрээчих, байн байн сарзай- II.1.1 ●●○ [үй.ү] сарзгар болох

сараалах

сарзгар ●○○ [тэ.н] ~ сэрзгэр, хэрзгэр, нягт

сараачигч I.4.1 ●○○ [ж.н] сараачих үйлийн бус

эзэн

сарзгард- II.7.1 ●○○ [үй.ү] сарзгар болох

саравч I.32.1 ●●● [ж.н] байшингийн ~, хашаа ~

сарзгардуу ●○○ [тэ.н] сарзгар байрын

саравч I.32.1 ●●● [ж.н] малгайн ~

саригар ●○○ [тэ.н] жишүү, хазгар

саравч I.32.1 ●○○ [ж.н] үнэт төмөрлөгөөр саригд- II.7.1 ●●○ [үй.ү] цасны гялбаа, утаанд

хийсэн эхнэр хүний шанхны даруулга

нүд өвдөх

248

249

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

сарий- II.1.1 ●●○ [үй.ү] мурийх ~, саригар сарт ●●○ [тэ.н] сар шиг, саран тэмдэгтэй

болох

сартагчин I.20.1 ●○○ [ж.н] сартуул, сартуул

сарилз- II.7.1 ●○○ [үй.ү] мурилзан явах, эмэгтэй хүн

урсах

сартай- II.1.1 ●●○ [үй.ү] сартгар болох

саримдаг ●○○ [тэ.н] нимгэн байрын

сарталз- II.7.1 ●○○ [үй.ү] сартгар юмны байн

саримс I.9.1 ●●● (урга.) [ж.н] эм, хүнсэнд байн хөдлөх

хэрэглэдэг олон наст ургамал, саримсаг

сартан I.16.1 ●●○ [ж.н] хоншоорын хоёр

сарлаг I.6.1 ●●● (амь.) [ж.н] хүзүү, дөрвөн хажуугийн бяцхан дэрвэгэр угалз

мөч охор, сээр өндөр, урт үстэй нэг зүйл үхэр

сартан ●○○ [тэ.н] сартгар байрын

сарлагч I.4.1 ●●○ [ж.н] сарлаг хариулагч

сартас ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

С сарлай- II.1.1 ●○○ [үй.ү] сартайх

сартваахь I.24.1 ●○○ [ж.н] зам занги удирдан

сарма- II.10.1 ●●○ [үй.ү] энд тэндээс нь жолоодогч; номч мэргэн багш; далайн

шүүрэх

наймаачдын тэргүүн

сармаахай I.15.1 ●○○ (амь.) [ж.н] сарьсан сартга ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

багваахайн төрлийн амьтан

сартгай ●○○ [тэ.н] сартайсан байдал, сартгар

сармаг I.6.1 ●○○ (урга.) [ж.н] үндсийг нь сартгана- II.10.1 ●○○ [үй.ү] сартгар юмны

хүнсэнд хэрэглэдэг хоёр наст ургамал

үргэлжлэн хөдлөх

сармагар ●○○ [тэ.н] нимгэн сиймгэр, сартгар ●●○ [тэ.н] хамрын нүх том

халцархай, үс өвсгүй

сартгард- II.7.1 ●○○ [үй.ү] сартгар болох

сармагардуу ●○○ [тэ.н] сармагар байрын

сартгардуу ●○○ [тэ.н] сартгар байрын

сармагчин I.20.1 ●●● (амь.) [ж.н] биеийнхээ сартуул I.1.1 ●○○ [ж.н] монголын нэгэн

бүтцээр хүнд хамгийн дөт, сүүн тэжээлт нэгэн овгийн нэр

зүйл үслэг адгуус

саруй ●●○ [тэ.н] юмны ийш тийш тахиралдсан

сармай- II.1.1 ●○○ [үй.ү] сармагар болох

байдал, хазгай, муруй ~

сармай ●●○ [тэ.н] үсгүй буюу тачир үстэй саруул ●●● [тэ.н] гэгээтэй, ~ тал; цэцэн

арьс, халцарсан, нимгэн, ~ дээл

мэргэн, ~ ухаан

сармал I.1.1 ●○○ (амь.) [ж.н] алтан голч саруулс- II.7.1 ●●○ [үй.ү] улам саруул болох

гөрөөсний өөр нэр, саруу

саруулш- II.9.1 ●●○ [үй.ү] саруул шинжтэй

сармигар ●○○ [тэ.н] нимгэн, хэврэг

болох, ухаан ~

сармигард- II.7.1 ●○○ [үй.ү] сармигарын учир сархад I.19.1 ●●● [ж.н] архины хүндэтгэл нэр

зохисгүйдэх

сархай- II.1.1 ●○○ [үй.ү] сархгар болох

сармигардуу ●○○ [тэ.н] сармигар байрын

сархалз- II.7.1 ●○○ [үй.ү] сархгар юмны байн

сармий- II.1.1 ●●○ [үй.ү] сармигар болох

байн хөдлөх

сарнаг I.6.1 ●○○ [ж.н] нэг зүйл цохих, занчих сархгана- II.10.1 ●○○ [үй.ү] сархгар юмны

модон зэвсэг, бялуу шийдэм

үргэлжлэн хөдлөх

сарнагар ●○○ [тэ.н] хамрын нүх сартгар, том

сархгар ●○○ [тэ.н] сартгар; олон салаа юмны

сарнай I.15.1 ●●● (урга.) [ж.н] нэг зүйл цэцэг сэрийж сарайсан байдал

сарнай- II.1.1 ●○○ [үй.ү] сарнагар болох

сархиа I.12.1 ●○○ (урга.) [ж.н] цоохор

сарни- II.2.1 ●●● [үй.ү] салж бутрах, үрэгдэж малгайтай нэг зүйл мөөг

алга болох, замхрах; санаа бодол тогтворгүй сархиаг I.6.1 ●●● [ж.н] энхэл донхолтой,

болох

хотгор гүдгэр газар

сарнил I.1.1 ●●○ [ж.н] сарних үйлийн нэр

сархиагд- II.7.1 ●○○ [үй.ү] сархиаг ихтэй

сарнилт I.3.1 ●●○ [ж.н] сарних үйлийн үр болох, явж чадахгүй болох

дүнг заасан нэр, сарних байдал

сархиагт- II.7.1 ●●○ [үй.ү] сархиаг бүхий

сарнимал ●○○ [тэ.н] нэгэнт сарнисан байдал

болох

сарниу ●●○ [тэ.н] сарнисан байдалтай; сархиат- II.6.1 ●●○ [үй.ү] сархиа тогтох

санаа сэтгэл алгасуу

сархий- II.1.4 ●○○ [үй.ү] шингэн зүйлийг

сарниуд- II.6.1 ●○○ [үй.ү] сарниу болох

огцом хурдтай асгах

сарниудуу ●○○ [тэ.н] сарниу байрын

сархинаг I.6.1 ●●● [ж.н] хивэгч амьтны

сарниулагч I.4.1 ●●○ [ж.н] сарниулах үйлийн дөрвөн хэлтэст ходоодны нэг

эзэн

сархитгана I.18.1 ●○○ (амь.) [ж.н] хээрийн

сарниун ●○○ [тэ.н] сарнисан байдалтай

оготно

сарсай- II.1.1 ●●○ [үй.ү] сарсгар болох

сарчгар ●○○ [тэ.н] нимгэн, хэврэг

сарсгай I.15.1 ●○○ (урга.) [ж.н] ногоон сарчгард- II.7.1 ●○○ [үй.ү] сарчгар болох

замгийн төрлийн ургамал

сарчгардуу ●○○ [тэ.н] сарчгар байрын

сарсгар ●○○ [тэ.н] сарьс шиг нимгэн сарчигна- II.10.1 ●○○ [үй.ү] сар сар хэмээх

хатанхай, элдүүр ороогүй хатсан

чимээ гарах

сарсгард- II.7.1 ●○○ [үй.ү] сарсгар болох

сарчий- II.1.1 ●○○ [үй.ү] сарчгар болох

сарсгардуу ●○○ [тэ.н] сарсгар байрын

сарчилз- II.7.1 ●○○ [үй.ү] сарчгар юмны байн

сарт- II.7.1 ●●○ [үй.ү] сартай болох

байн хөдлөх

250

251

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

сарь- II.13.1 ●●○ [үй.ү] нохой шээх

бат ~, санваар ~

сарьдаг I.22.1 ●●● [ж.н] мөнх цаст уул, өндөр сац ●○○ [тэ.н] зэрэг, тэр даруй, хамт

оргил

сацуу ●●○ [тэ.н] чацуу, хамт, зэрэгцээ

сарьдаг ●●○ [тэ.н] тэсвэр муутай, хөнгөн сацуухай I.15.1 ●○○ (амь.) [ж.н] хэмэрлэг

долгин

хяргуулын өөр нэр

сарьс I.9.1 ●●● [ж.н] нохой, үнэг мэтийн сачий I.12.1 ●●● [ж.н] бяр чадал, хэр чинээ

амьтны хоншоорын арьс

саюу I.12.1 ●○○ [ж.н] төрөлхөөс мах үл идэх

сарьс I.9.1 ●●● [ж.н] ямаа, хонины арьсыг хүн

боловсруулан хийсэн илэг

сая ●●● [ц.н] өнгөрөөд удаагүй, тугаар

сарьсал- II.11.1 ●●○ [үй.ү] сарьс хадах, сая ●●● [то.н] арвын зургаан зэрэгт тоо

сарьсаар чимэглэх, турж эцэх

саявтар ●○○ [ц.н] саяхан, ойрмогхон

С

сарьст ●○○ [тэ.н] сарьс бүхий

саяг ●○○ [тэ.н] сайвар, зөөлөн жороо явдал

сатаар- II.5.1 ●●○ [үй.ү] түр саатах

саягла- II.10.1 ●○○ [үй.ү] саяг явдлаар явах

сах I.3.1 ●●○ [ж.н] шагай харвах сум; мөсний саятан I.20.1 ●●● [ж.н] саяын хөрөнгөтэй хүн

шагайн наадаан

саях ●●● [тэ.н] саяын

сахад- II.15.1 ●○○ [үй.ү] сахаар харвах, сах саяхан ●●● [ц.н] тун ~, дөнгөж ~

нь хүнддэх, цахдах

сий- II.1.4 ●●○ [үй.ү] сиймхий, сийрэг, зай

сахал I.17.1 ●●● [ж.н] хүний уруул, эрүү, завсартай болох

түүшинд ургасан үс

сийвэг I.21.4 ●●○ [ж.н] үсний хүндэтгэл нэр

сахал I.17.1 ●○○ (урга.) [ж.н] нэг зүйл сахлаг сийвэн I.16.4 ●●● [ж.н] цусны шингэн хэсэг

өвс

сийг- II.3.4 ●●● [үй.ү] зай завсраар нэвт үлээх

сахал- II.11.1 ●○○ [үй.ү] сахдах

сийл- II.4.4 ●●● [үй.ү] сийлбэр ~, тамга ~,

сахалд- II.7.1 ●●○ [үй.ү] сахлаас нь барих, хутгаар ~

татах

сийлбэр I.5.4 ●●● [ж.н] сийлэх гар урлал;

сахаллаг ●○○ [тэ.н] сахал ихтэй

сийлж урласан юм

сахалмай I.15.1 ●○○ [ж.н] сөөвгөр, тачир сийлбэрлэ- II.10.4 ●●○ [үй.ү] сийлж урлах,

сахал

сийлбэр хийх

сахалт ●○○ [тэ.н] сахалтай, сахал бүхий

сийлбэрч ●●○ [тэ.н] сийлбэр урлагч

сахар- II.12.1 ●●● [үй.ү] иссэн юм хөөсрөх, сийлбэрчин I.20.4 ●●● [ж.н] сийлбэр хийгч

цахрах

хүн

сахигч I.4.1 ●●○ [ж.н] сахих хүн, баримтлагч

сийлмэл ●●○ [тэ.н] сийлж хийсэн

сахил I.1.1 ●●● (шаш.) [ж.н] ~ санваар, ~ сийлүүр I.5.4 ●●○ [ж.н] сийлэх багаж

хүртэх

хэрэгсэл

сахилга I.18.1 ●●○ [ж.н] дүрэм, горим

сийлэвч I.32.4 ●●○ [ж.н] үсэг бичгийн хэв

сахилгагүйт- II.6.4 ●●○ [үй.ү] дүрсгүй зан үйлдэх зэмсэг

гаргах

сийлэгч I.4.4 ●●○ [ж.н] сийлдэг хүн, үсэг ~,

сахилгаж- II.8.1 ●●○ [үй.ү] сахилгатай болох

хэв ~

сахилгатан I.20.1 ●○○ [ж.н] сахилгатай хүн

сийлээс I.9.4 ●●○ [ж.н] сийлсэн ор мөр

сахилтан I.20.1 ●●○ (шаш.) [ж.н] сахил сиймгий I.15.4 ●●○ (урга.) [ж.н] олон наст

санваар сахигчид

өвслөг ургамал

сахиул I.1.1 ●●● [ж.н] харж хандах үүрэг сиймгий ●○○ [тэ.н] сийрэг нимгэн, зай

бүхий хүн

завсартай

сахиулагч I.4.1 ●●○ [ж.н] сахих үйлийг сиймгийдүү ●○○ [тэ.н] сиймгий байрын

удирдан гүйцэтгүүлэгч

сиймгийр- II.5.4 ●●○ [үй.ү] сиймгий болох

сахиур I.5.1 ●●● [ж.н] өвчтөнийг сахин сиймгэр ●●○ [тэ.н] сийрэг, сиймхий

халамжлах хүн

сиймгэрд- II.7.4 ●●○ [үй.ү] сиймгэр болох

сахиус I.9.1 ●●● (шаш.) [ж.н] сахиулсан, сиймгэрдүү ●○○ [тэ.н] сиймгэр байрын

биедээ байнга зүүж явдаг шүтээн

сиймий- II.1.4 ●●○ [үй.ү] сиймгэр болох

сахлаг I.6.1 ●○○ (амь.) [ж.н] биедээ үс бүхий сиймхий ●●○ [тэ.н] нүх сүвтэй, зай заагтай,

нэг зүйл хорхой

завсар зайдуу

сахлаг ●●○ [тэ.н] өтгөн, шигүүн

сиймхийвтэр ●○○ [тэ.н] бага зэрэг сиймхий

сахлагд- II.7.1 ●○○ [үй.ү] сахлаг болох

сиймхийд- II.6.4 ●●○ [үй.ү] сиймхий болох

сахлагдуу ●○○ [тэ.н] сахлаг байрын

сиймхийж- II.8.4 ●○○ [үй.ү] сиймхийтэй

сахуу I.12.1 ●●○ [ж.н] халдварт өвчин

болох

сахуул I.1.1 ●○○ [ж.н] аар саар бараа таваар

сиймхийл- II.4.4 ●●○ [үй.ү] сиймхийг

сахуур- II.5.1 ●●○ [үй.ү] сахуутах

тааруулан үйлдэх

сахуут- II.6.1 ●●○ [үй.ү] сахуу өвчин тусах

сиймхийлэг ●○○ [тэ.н] нимгэн, хөнгөн,

сахь- II.14.1 ●●● [үй.ү] манах, харах, гэрээ ~, сиймхий байдалтай

өвчтөн ~

сиймхийр- II.5.4 ●○○ [үй.ү] сиймхий болох

сахь- II.14.1 ●●● [үй.ү] мөрдөн дагах, сахилга

250

251

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

сийр- II.5.4 ●●○ [үй.ү] сийрэг болох, цөөрөх, согос I.9.2 ●○○ (амь.) [ж.н] нэг зүйлийн загас,

шингэрэх

сугас

сийр- II.5.4 ●●○ [үй.ү] хатаж эхлэх, мах ~, согоц I.3.2 ●○○ (амь.) [ж.н] хайч хэлбэртэй

газар ~

далайн загас

сийрс I.9.4 ●●● [ж.н] дэрс, хулсаар сүлжиж согс I.9.2 ●○○ (амь.) [ж.н] ~ ~ хэмээх дуугаар

хийсэн эдлэл

нь нэрийдсэн шувуу

сийрүүлэг I.21.4 ●●○ [ж.н] хуулж бичсэн зүйл

согсгоно- II.10.2 ●○○ [үй.ү] согсгор юмны

сийрүүлэгч I.4.4 ●●○ [ж.н] сийрүүлэн бичигч

хөдлөх

сийрэг ●●○ [тэ.н] ухаалаг, сэргэлэн

согсгор ●○○ [тэ.н] сөөсгөр, соосгор

сийрэг ●●○ [тэ.н] армаг тармаг, энд тэнд, согсгорд- II.7.2 ●○○ [үй.ү] хэтэрхий согсгор

С цөөвтөр

болох

сийрэгд- II.7.4 ●●○ [үй.ү] сийргийн учир согсог ●○○ [д.д.ү] ~ сагсаг хийх, гэх

зохисгүйдэх

согсой- II.1.2 ●●○ [үй.ү] согсгор болох

сийрэгдүү ●○○ [тэ.н] бага зэрэг сийрэг

согсолз- II.7.2 ●○○ [үй.ү] согсгор юмны

сийрэгж- II.9.4 ●●○ [үй.ү] сийрэг болох, ухаан үргэлжлэн хөдлөх

~, мод ~

согсоо I.12.2 ●○○ [ж.н] адууны чихний

сийрэгжил I.17.4 ●●○ [ж.н] сийрэгжих үйлийн хоорондох дэл хөхөл

нэр, ясны ~

согсоо I.12.2 ●●○ (урга.) [ж.н] нэг зүйл

сийрэгжилт I.3.4 ●●○ [ж.н] сийрэгжих үйлийн ургамал, цомцог

үр дүнг заасан нэр, явц

согсоод- II.6.2 ●○○ [үй.ү] согсооноос нь

сийрэгжүүлэгч I.4.4 ●●○ [ж.н] сийрэгжүүлэх барих

нөлөө, үйлчилгээтэй бодис, хөрс ~

согсоолж I.4.2 ●○○ (урга.) [ж.н] бэлчээрийн

сийрэгш- II.9.4 ●●○ [үй.ү] сийрэг шинжтэй ургамал, хонин нүд

болох

согсор I.21.2 ●○○ (урга.) [ж.н] модны холтос

сийрэлт I.3.4 ●○○ [ж.н] сийрэх үйлийн үр дээр ургадаг ургамал

дүнг заасан нэр, явц

согсоргоно I.18.2 ●○○ (урга.) [ж.н] хаг

сийч- II.8.4 ●●○ [үй.ү] хутга мэсээр олонтоо ургамлын зүйл

сийлэх, сэндчих

согсуурга I.18.1 ●○○ [ж.н] дэвсгэрийн доор

сийчил- II.11.4 ●●○ [үй.ү] байн байн сийчих

дэвсэх юм

сияан ●●○ [тэ.н] паалантай, пааландсан аяга

согт- II.7.2 ●●● [үй.ү] согтууруулах ундааны

сияан I.16.1 ●○○ (хууч.) [ж.н] засаг хошуу

зүйл ууснаас ухаан балайрах

совин I.16.2 ●●● [ж.н] хэрэг явдал, юмны согтонги ●●○ [тэ.н] согтоод буй, согтсон

сайн муу, бүтэх эсэхийг урьдаас мэдэх зөн, согтонгуй ●○○ [тэ.н] согтсон байдалтай

билиг

согтонгуйр- II.5.1 ●●○ [үй.ү] согтуурах, бага

совинч ●●○ [тэ.н] зөнч, зөгнөн мэдэгч

зэрэг согтох, худал согтох

совир I.5.2 ●○○ (амь.) [ж.н] дэглий шувуу

согтоогч I.4.2 ●●○ [ж.н] согтоох ундаа,

совор I.21.2 ●○○ (амь.) [ж.н] нэг зүйл барс

согтоох хүн

совш- II.9.2 ●○○ [үй.ү] морины хөнгөн согтуу ●●● [тэ.н] согтож ухаан балартсан

хатирах, шогших

байдал

совшлого I.18.2 ●○○ [ж.н] морины шогшоо, согтуувтар ●○○ [тэ.н] ялимгүй согтуу,

хөнгөн хатираа

халамцуу

совь- II.13.2 ●○○ [үй.ү] зөгнөх, туршин согтуур- II.5.1 ●●○ [үй.ү] согтуу болох

тэнсэх, болгоомжлуулан ятгах

согтуурагч I.4.1 ●○○ [ж.н] согтуурч буй

согава I.30.1 ●○○ (урга.) [ж.н] гичийн төрлийн этгээд, согтдог хүн

ногоо, гаймуу

согтуурх- II.7.1 ●●○ [үй.ү] согтуу байдал

согог I.6.2 ●●● [ж.н] өвчин эмгэг, гэмтэл; өө гаргах

сэв

сод I.3.2 ●○○ [ж.н] шувууны гол урт өд, үргэлж

согогд- II.7.2 ●○○ [үй.ү] өө сэвтэй болох

өдтэй сум

согогло- II.10.2 ●○○ [үй.ү] өө сэв эрэх

сод ●●● [тэ.н] содон, онцгой, сонин хачин

согогор- II.12.2 ●○○ [үй.ү] согог буй болох

содол- II.11.2 ●○○ [үй.ү] онцгой болох,

согогт- II.7.2 ●●○ [үй.ү] согогтой болох

тэргүүлэх

согож I.4.2 ●○○ [ж.н] гүзээ, элгийг сэмжинд содоль I.23.2 ●○○ (урга.) [ж.н] халиар

нь ороож шарсан сорс

ногооны өөр нэр

согон I.16.2 ●○○ [ж.н] ор мөр, сорви, сэв

содон ●●● [тэ.н] гоц гойд, онцгой, сонин

согоо I.12.2 ●●○ (амь.) [ж.н] бугын эм нь, хачин

марал

соё- II.2.2 ●●○ [үй.ү] эрдмээр хөхиүлэн

согоовор I.21.2 ●○○ (урга.) [ж.н] үет ургамлын хөгжүүлэх, соёрхох

язгуурын нэг наст өвслөг ургамал

соёг ●○○ [тэ.н] адууны зөөлөн жороо явдал

согоолин I.16.2 ●○○ (урга.) [ж.н] шаравтар соёг I.6.2 ●○○ (шаш.) [ж.н] хутагт хувилгаадын

өнгөтэй, хурууны өндөг мэт нэг зүйл жимс

хоол цай баригч

252

253

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

соёгло- II.10.2 ●○○ [үй.ү] соёг явдлаар явах

сожин I.16.2 ●○○ (шаш.) [ж.н] гэлэн, гэцлүүд

соёл I.1.2 ●●● [ж.н] хүн төрөлхтний бүтээсэн тусгай санваар сахин хурах хурал

эд баялаг, оюун ухааны ололтын цогц

сой- II.1.2 ●●● [үй.ү] уяж ~, хоол ~, уралдаанд ~

соёлж- II.9.2 ●●● [үй.ү] ихэд соёлтой болох, сойвон I.16.2 ●○○ (хууч.) [ж.н] хутагт

соёлыг дээшлүүлэх

хувилгаадын шадар бараа бологчдын ахмад

соёлжилт I.3.2 ●●● [ж.н] соёлжих явц, тушаалтан

байдал

сойдон I.16.2 ●○○ (амь.) [ж.н] нэг зүйл амьтан

соёлжингуй ●●○ [тэ.н] соёлжсон байдалтай, сойз I.9.2 ●●● [ж.н] үслэг талаар нь зүлгэж

соёлжуу

цэвэрлэх хэрэгсэл

соёлжуу ●●○ [тэ.н] соёлтой байрын

сойзод- II.15.2 ●●● [үй.ү] сойзоор үйлдэх,

соёлт ●●○ [тэ.н] соёлыг эзэмшсэн, соёл угаах

С

бүхий

сойл- II.4.2 ●●○ [үй.ү] ямаа сүргээсээ тасарч

соёлтон I.20.2 ●○○ [ж.н] соёл боловсролтой хол гарч ишиглэх, шилрэх

хүн

сойлго I.18.2 ●●● [ж.н] адууны тамир тэнхээг

соёлч ●●○ [тэ.н] соёлыг эрхэмлэдэг, ~ сайжруулахаар сойх уяа

боловсон

сойлт I.3.2 ●●● [ж.н] гэдрэг татаж тогтоох

соёмбо I.18.2 ●●● [ж.н] Монгол Улсын хэрэгсэл

тусгаар тогтнол, бүрэн эрхт байдлын сойлт I.3.2 ●●○ [ж.н] мал маллагааны нэг

бэлгэдэл болгож төрийн далбаан дээр арга

урласан бэлгэ тэмдэг

соймол ●●○ [тэ.н] сойсон байдал

соёмбо I.18.2 ●●○ [ж.н] ланз үсэгт тулгуурлан сойр I.5.2 ●○○ (амь.) [ж.н] тахиа мэт, томхон

зохиосон цагаан толгойт бичиг

биетэй нэг зүйл шувуу

соёнго I.18.2 ●○○ [ж.н] мал амьтныг агтлахад сойр I.5.2 ●○○ [ж.н] хонины их биеийн

судас нь гэмтсэнээс доголох өвчин

эрчлээгүй, жигдхэн ахар үс

соёнго- II.10.2 ●○○ [үй.ү] соёнгорох

солби- II.2.2 ●●● [үй.ү] урт юмны харилцан

соёнгор- II.5.2 ●○○ [үй.ү] соёнго болох

зөрөх

соёнгот- II.6.2 ●●○ [үй.ү] соёнго өвчтэй болох

солби ●●○ [тэ.н] хоёр тийшээ чиглэсэн, эсрэг

соёндой I.15.2 ●○○ (амь.) [ж.н] гурван настай хэвтээ, солбио, ~ бөхтэй тэмээ

буга

солби ●●○ [д.д.ү] олби ~ цохих

соёо I.12.2 ●●● [ж.н] үүдэн шүд, арааны солбигор ●○○ [тэ.н] солбио, солбиу

хооронд байх ганц ёзоортой шовх шүд

солбилз- II.7.2 ●○○ [үй.ү] долгин зантай

соёо I.12.2 ●●○ [ж.н] гаансны сэтгүүр; амьтны хүний нүд эргэлдүүлэн харах

эврээр хийсэн багаж, шор

солбилт I.3.2 ●○○ [ж.н] солбих үйлийн үр

соёо I.12.2 ●●○ [ж.н] ургамлын дөнгөж дүнг заасан нэр

цухуйж буй нахиа, найлзуур

солбимол ●○○ [тэ.н] зөрөлдүүлж сүлжсэн

соёо ●○○ [тэ.н] оёо ~: энд тэнд, оочин цоочин

байдал

соёод- II.6.2 ●○○ [үй.ү] соёоноос барих

солбио ●○○ [тэ.н] солбих явдал, солбисон

соёол- II.4.2 ●●● [үй.ү] соёо шүд ургах

байдал

соёол- II.4.2 ●●● [үй.ү] ургамлын сүеэлэх

солбиу ●○○ [тэ.н] солбисон чиглэлтэй

соёолж I.4.2 ●●● (урга.) [ж.н] нэг зүйл амуу

солбиур I.5.1 ●●○ [ж.н] нэхэж сүлжих

соёолол I.17.2 ●●○ [ж.н] сүеэлэл; соёо ширхгийг гохдон татах хэрэгсэл

ургахуй

солбиц- II.6.2 ●●○ [үй.ү] харилцан солбих

соёололт I.3.2 ●●○ [ж.н] соёолох үйлийн үр солбицол I.17.2 ●●○ [ж.н] солбицсон

дүнг заасан нэр

байршил, уртраг өргөргийн ~

соёолон I.16.2 ●●● (амь.) [ж.н] таван настай солбицоо I.12.2 ●○○ [ж.н] солбицох үйлийн

бод мал, дөрвөн настай бог мал

нэр

соёолц I.3.2 ●●○ [ж.н] ургамлын соёолох солго ●○○ [тэ.н] хэрүүл шуугианд дуртай хүн

хэмжээ

солго I.25.2 ●○○ [ж.н] буудайн гурилд бал

соёор- II.5.2 ●○○ [үй.ү] ногоо сая ургаж, соёо хольж тосонд чанасан идээ

сүеэ цухуйх

солгой ●●● [тэ.н] хүний биеийн зүүн тал,

соёотон I.20.2 ●○○ [ж.н] соёо бүхий араатан

буруу тал

соёохой I.15.2 ●○○ (амь.) [ж.н] хоёр настай солгойр- II.5.2 ●●○ [үй.ү] дууны өнгө солгой

ооно

болох

соёрх- II.7.2 ●●● [үй.ү] өршөөн хайрлах, солгуур I.5.1 ●○○ [ж.н] цавуу, жонхуу мэтийг

зөвшөөрөл өгөх

түрхэх хэрэгсэл

соёрхогч I.4.2 ●●○ [ж.н] соёрхол хүртээгч, солгуурд- II.7.1 ●○○ [үй.ү] солгуураар түрхэх

соёрхол хайрлагч

солдив I.5.2 ●○○ (шаш.) [ж.н] магтаал,

соёрхол I.17.2 ●●● [ж.н] төрийн ~, ~ хүртэх

залбирал

соёхой I.15.2 ●○○ (амь.) [ж.н] шүдлэн насны солжгой ●○○ [тэ.н] ~ эвэр

адуу

солжгор ●○○ [тэ.н] солжир, хэлтгий далжгар

252

253

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

солжгорд- II.7.2 ●○○ [үй.ү] сожгор болох

шилэгдсэн этгээд

солжгордуу ●○○ [тэ.н] солжгор байрын

сонгогч I.4.2 ●●○ [ж.н] сонгох үйлийн эзэн,

солжир ●●○ [тэ.н] өрөөсөн, сондгой, далиу

сонгох эрх бүхий хүн

солжирд- II.7.2 ●○○ [үй.ү] солжир болох

сонгодог ●●● [тэ.н] тэргүүн, дээд зэргийн,

солжирдуу ●○○ [тэ.н] солжир байрын

үлгэр жишээ болохуйц, шилдэг, сайн

солиг ●○○ [тэ.н] ~ саармаг: цэх шулуун бус

сонголт I.3.2 ●●● [ж.н] сонгох үйлийн үр дүнг

солигдмол ●●● [тэ.н] өөрчлөгдмөл, ~ үүлтэй; заасан нэр

халагдмал

сонгомол ●●● [тэ.н] онцгой сайн, шилэгдмэл

солигдол I.17.2 ●○○ [ж.н] солигдох үйлийн сонгоц I.3.2 ●○○ [ж.н] сонгох чадвар, шилц

нэр, утгын ~

сонгууль I.23.1 ●●● [ж.н] хариуцлагатай

С солилт I.3.2 ●○○ [ж.н] солих үйлийн үр дүнг албан тушаалтныг олны саналаар батлан

заасан нэр

томилох ажиллагаа

солилцоо I.12.2 ●●● [ж.н] солилцох үйлийн сонгуульт ●○○ [тэ.н] сонгуулиар олгогдсон

нэр; хүмүүсийн хоорондын харилцаа

эрх бүхий

солилцуур I.5.1 ●○○ [ж.н] солилцоо хийх сонгуультан I.20.1 ●○○ [ж.н] сонгуульт ажил

хэрэглүүр

эрхлэгч

солио I.12.2 ●○○ [ж.н] харилцан сольж сонд I.3.2 ●○○ (амь.) [ж.н] хөмсөг цайвар, хөл

арилжих явдал; хутгалдах явдал

шаравтар нэг зүйл бялзуухай, сунд

солио I.12.2 ●●○ [ж.н] мэдрэлийн өвчин

сондгой ●●● [тэ.н] онцгой, ганцаар, зайдуу;

солиор- II.5.2 ●●○ [үй.ү] ухаан солиотой тэгш бус

болох

сондгойвтор ●○○ [тэ.н] бага зэрэг сондгой

солиорол I.17.2 ●●○ [ж.н] солиорох үйлийн сондгойд- II.6.2 ●●○ [үй.ү] сондгой болох

нэр

сондгойдуу ●○○ [тэ.н] сондгой байрын

солиот- II.6.2 ●○○ [үй.ү] солиорох

сондгойр- II.5.2 ●●○ [үй.ү] сондгой болох,

солиот ●○○ [тэ.н] солио өвчтэй, ухаан ~

сондгой харагдах

солир I.5.2 ●●● [ж.н] харвасан од эрхэс, ~ сондог I.22.2 ●○○ [ж.н] бут ургасан наанги

унах

хөрстэй дов

солир ●●● [тэ.н] нүд сөлөр, солжир

сондор I.21.2 ●●● [ж.н] хүзүүнд зүүх гоёл

солиу ●●○ [тэ.н] ~ гажуу

чимэг, сувдан ~

солиур I.5.1 ●○○ [ж.н] сольж тохируулах сондорло- II.10.2 ●●○ [үй.ү] сондор зүүх

хэрэгсэл

сондуу I.30.1 ●○○ (урга.) [ж.н] өвс, ургамлын

солог I.22.2 ●○○ [ж.н] бурантгийн буйлд уях өргөс

сул эрчтэй хэсэг

сондуул I.1.1 ●●● [ж.н] голын хөвөө,

солонго I.18.2 ●●● [ж.н] бороо орсны дараа намгархаг газар байдаг дов

тэнгэрт үзэгдэх олон өнгийн хагас дугуй сондуулаг I.22.1 ●○○ (урга.) [ж.н] иш нь

зурвас

өргөстэй, голт бортой төстэй нэг зүйл цэцэг

солонго I.18.2 ●○○ (амь.) [ж.н] бие жижиг нэг сондуут ●●○ [тэ.н] сондуу бүхий

зүйл амьтан

сонж- II.9.2 ●●○ [үй.ү] элэглэн дооглох; сорьж

солонгол- II.4.2 ●○○ [үй.ү] солонгын адил үзэх, тэнсэн ажих

өнгөтэй болох, солонгорон харагдах

сонжигч I.4.2 ●○○ [ж.н] сонжин үзэгч; сонжин

солонголог ●○○ [тэ.н] солонго мэт байдал

харагч

солонгор- II.5.2 ●●○ [үй.ү] солонго мэт сонжил- II.11.2 ●○○ [үй.ү] олон дахин, байн

болох, харагдах

байн сонжих

солонгорхог ●○○ [тэ.н] өнгө зүс сайтай, олон сонжимтгой ●○○ [тэ.н] бусдыг байнга сорьж

өнгөөр туяарч харагддаг

сонжиж байдаг зантай, сонжооч

солоо I.12.2 ●○○ (урга.) [ж.н] эмд орох нэг сонжимхой ●○○ [тэ.н] сорьж сонжих зантай,

зүйл ургамал

сонжих дуртай

солх I.3.2 ●○○ (шаш.) [ж.н] тайлга; онгод сонжлогч I.4.2 ●○○ [ж.н] ахин дахин сонжих хүн

тэргүүтнийг тахихуй нь

сонжоо I.12.2 ●●● [ж.н] сонжих явдал, сорил ~

соль- II.13.2 ●●● [үй.ү] өөрчлөх, орлуулах, сонжооч ●●○ [тэ.н] сорьж сонжихдоо

байр ~, утга ~

гарамгай

сольц- II.7.2 ●○○ [үй.ү] солилцох

сонжуу I.30.1 ●○○ [ж.н] хүүхдийн үсийг

сольцол I.17.2 ●○○ [ж.н] солилцол

авахдаа хэсэгхэн үс үлдээж сүлжсэн гэзэг

сомрон I.2.2 ●○○ (амь.) [ж.н] задуулай шувуу

сонжуур I.5.1 ●●○ [ж.н] ичгүүр, бусдад

сон I.2.2 ●○○ (амь.) [ж.н] эр гургуул

гологдох олиггүй явдал

сонгино I.18.2 ●●● (урга.) [ж.н] хүнсний сонин I.2.2 ●●● [ж.н] тогтмол хэвлэл

ногоо, зэрлэг ~

сонин ●●● [тэ.н] шинэ содон зүйл, жигтэй,

сонгинолог ●○○ [тэ.н] сонгинын чанар их

хачин

сонго- II.10.2 ●●● [үй.ү] шилэх ~, томилох ~

сонирх- II.7.2 ●●● [үй.ү] шинэ сонин болгон

сонгогдогч I.4.2 ●●○ [ж.н] сонгогдон үзэх

254

255

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

сонирхог ●○○ [тэ.н] сонирхох зантай, соохгорд- II.7.2 ●○○ [үй.ү] соохгор болох

сонирхмоор

соохгордуу ●○○ [тэ.н] соохгор байрын

сонирхогч I.4.2 ●●○ [ж.н] сонирхдог хүн

соохолз- II.7.2 ●○○ [үй.ү] хөөрч сагсуурах

сонирхол I.17.2 ●●● [ж.н] хүсэл ~, ашиг ~, ~ соохолзуур ●○○ [тэ.н] соохолзсон байдалтай

татах

сор I.1.2 ●●● [ж.н] мал, амьтны ноолууртай

сониуч ●●● [тэ.н] сонин юм үзэж сонирхох хольцолдон ургасан урт ширүүн үс

дуртай

сор I.1.2 ●○○ (амь.) [ж.н] биед хүрвээс

сониучил- II.11.1 ●●○ [үй.ү] сониучирхах

хорсгох, ногоон өнгөтэй нэг зүйл хорхой

сониучирх- II.7.1 ●●○ [үй.ү] сониуч зан гаргах

сор- II.3.2 ●●● [үй.ү] хөхөх, татах, шимэх, ус

соно I.18.2 ●●○ (амь.) [ж.н] нэг зүйл нисдэг ~, тамхи ~

шавж

сорви I.13.2 ●●● [ж.н] шарх аньсны дараа С

соновтор I.21.2 ●○○ [ж.н] дуулганы оройд арьсан дээр үлдсэн ором, мөр

хатгах чимэг, өдөн гилбэр

сорвиж- II.8.2 ●●○ [үй.ү] сорви болох

сонор I.5.2 ●●● [ж.н] чихний хүндэтгэл нэр

сорвит- II.6.2 ●●○ [үй.ү] сорви тогтох

сонор I.5.2 ●○○ (урга.) [ж.н] хурган чихтэй сорвитол I.17.2 ●○○ [ж.н] сорви тогтсон

төстэй, хүнсэнд хэрэглэх ногоо

байдал

сонор ●●● [тэ.н] сонсохдоо сайн, сэргэг сорво I.18.2 ●○○ (урга.) [ж.н] нэг зүйл үет

сэрэмжтэй

ургамал

сонорд- II.7.2 ●●○ [үй.ү] сонор байх, сонстох, сорвуу I.12.1 ●○○ (урга.) [ж.н] малын

сонсогдох

бордоонд хэрэглэдэг үет ургамал, хавтгай

сонордол I.17.2 ●○○ [ж.н] сонордох үйлийн нэр

цагаан

сонордуулга I.18.1 ●●● [ж.н] сонордуулах соргог ●●● [тэ.н] шинэ сэрмүүн, сонор

үйлийн нэр, сонордуулах мэдээ

сэрэмж сайтай, сэргэлэн

сонорхой I.15.2 ●○○ [ж.н] цуу үг

соргогло- II.10.2 ●○○ [үй.ү] соргог байдал

сонс- II.7.2 ●●● [үй.ү] дуу чимээ, хөг аялгууг гаргах; шинэ, соргогийг нь шилж сонгох

чихнээ сэрж мэдрэх, чагнах

сорил I.1.2 ●●● [ж.н] сорих үйлийн нэр;

сонсгол I.1.2 ●●● [ж.н] дуу авиаг мэдрэх сорьж шалгах асуулга

чадвар; сонсгох мэдэгдэх зүйл, ~ сайтай, ~ сорилго I.18.2 ●●● [ж.н] сорилт, бөхийн ~

тавих

сорилт I.3.2 ●●● [ж.н] сорих үйлийн үр дүнг

сонсголон I.16.2 ●●● [ж.н] дуу авианы заасан нэр, ~ туршилт

сонсоход аятай зохистой өнгө

соримтгой ●○○ [тэ.н] байнга сорьж сонжиж

сонсголонт ●○○ [тэ.н] сонсголон бүхий, ~ байдаг

гийгүүлэгч

сорио I.12.2 ●○○ [ж.н] сорих явдал

сонсогч I.4.2 ●●● [ж.н] сонсох хүн, цэргийн сорло- II.10.2 ●●○ [үй.ү] үсний сорыг авах,

~, сургуулийн ~

морь дэллэх

сонь I.23.2 ●○○ [ж.н] дур сонирхол

сорлог ●●○ [тэ.н] сор сайтай

соод I.9.2 ●●● [ж.н] цагаан өнгөтэй талст сормуус I.9.1 ●●● [ж.н] нүдний зовхины

шүлтлэг бодис, хужир

ирмэг дээгүүр ургах урт үс; зарим амьд

соорт I.3.2 ●●○ [ж.н] төрөл зүйл

бодисын эс дэх ширхэглэг нарийн үс

соортол- II.11.2 ●●○ [үй.ү] соортоор нь сормууслаг ●○○ [тэ.н] сормуус ихтэй

ангилан ялгах

сормууст ●○○ [тэ.н] сормуус ихт

соосгор ●●○ [тэ.н] согсойж сортойсон

сормуустан I.20.1 ●○○ [ж.н] сормуустай

соосой- II.1.2 ●○○ [үй.ү] соосгор болох

амьтад

соосолз- II.7.2 ●○○ [үй.ү] соосгор юмны байн сорогч I.4.2 ●●○ [ж.н] сорж шимэгч, сордог

байн хөдлөх

этгээд

соотго ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

соролт I.3.2 ●●○ [ж.н] сорох үйлийн үр дүнг

соотгоно- II.10.2 ●○○ [үй.ү] соотгор юмны заасан нэр, явц, утаа ~

үргэлжлэн хөдлөх

сором I.17.2 ●○○ [ж.н] тогтворгүй олон

соотгор ●●○ [тэ.н] соотон, ~ чихтэй

санаатай хүн; хараа муутай хүн

соотгорд- II.7.2 ●○○ [үй.ү] соотгор нь хэтрэх

соромтгой ●○○ [тэ.н] байнга сорж байдаг

соотгордуу ●○○ [тэ.н] соотгор байрын

соромхой ●○○ [тэ.н] амархан сордог

соотой- II.1.2 ●●○ [үй.ү] соотгор болох

соронз I.3.2 ●●● [ж.н] төмөрлөгийг биедээ

соотолз- II.7.2 ●○○ [үй.ү] соотгор юмны байн татах чанартай төмрийн хүдэр

байн хөдлөх

соронзод- II.15.2 ●●● [үй.ү] соронзоор татах

соотолзуур ●○○ [тэ.н] соотолзсон байдалтай

соронзож- II.16.2 ●○○ [үй.ү] соронзон

соотон ●●○ [тэ.н] сээтэн, ~ чих

чанартай болох

соохгоно- II.10.2 ●○○ [үй.ү] соохгор юмны соронзол- II.11.2 ●●○ [үй.ү] соронздох,

байн байн хөдлөх

соронзон орон үүсгэх

соохгор ●○○ [тэ.н] хөөрүү, бардам, онгиргон; соронзон ●●● [тэ.н] соронз бүхий, ~ гүр,

соотгор

цахилгаан ~, ~ орон

254

255

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

соронзот- II.15.2 ●○○ [үй.ү] соронзон сохоч- II.16.2 ●●○ [үй.ү] байн байн сохлох

чанаргүй төмөрлөг зэрэгт соронзон шинж сөвх I.9.3 ●○○ [ж.н] сөх цас, хөр цас

буй болох

сөг ●●○ [а.ө] ~ ~: тэмээг хэвтүүлэхэд хэлэх

сороол I.17.2 ●○○ (урга.) [ж.н] нэгэн зүйл аялга

эмийн ургамал

сөгд- II.7.3 ●●● [үй.ү] сөхрөх, мөргөх ~

сорс I.9.2 ●●● [ж.н] сэмжээр ороож шарсан сөгий I.15.3 ●●○ [ж.н] малын өсгий

элэг

сөглө- II.10.3 ●○○ [үй.ү] сөг сөг гэж дуудан

сорс I.9.2 ●●● [ж.н] таана, хөмүүл зэргийг тэмээг хэвтүүлэх

аарцтай хольсон хатаамал

сөгнө- II.10.3 ●●● [үй.ү] айраг, цэгээ хуллан

сорсол- II.11.2 ●○○ [үй.ү] эсгий хийхэд барих, айраг, архи ~

С ноосыг хэсэг хэсгээр зулах

сөгөө I.12.3 ●●○ [ж.н] сэхээ, чадвар, чөлөө

сорсол- II.11.2 ●○○ [үй.ү] сорс хийх, ихэд завдал; явах ~ алга

зовоож тарчлаах

сөд I.9.3 ●●● (урга.) [ж.н] нэг зүйл эмийн

сорсон I.16.2 ●○○ [ж.н] зүрийн үстэйгээ ургамал,~ өвс

байгаа арьс

сөд I.9.3 ●●● [ж.н] шувууны ноолуур, өд ~;

сортгоно- II.10.2 ●○○ [үй.ү] сортгор юмны сод, ~н дэр

байн байн хөдлөх

сөд- II.6.3 ●●○ [үй.ү] хэрүүл маргаан гаргах;

сортгор ●○○ [тэ.н] сэртгэр, соохгор

сөргөх

сортгорд- II.7.2 ●○○ [үй.ү] сортгор болох

сөдгий ●●○ [тэ.н] зожиг, гажууд зантай

сортгордуу ●○○ [тэ.н] сортгор байрын

сөдгийр- II.5.3 ●○○ [үй.ү] сөдгий зан гаргах

сортогло- II.10.2 ●○○ [үй.ү] соргоглох

сөдгөнө- II.10.3 ●○○ [үй.ү] сөдгөр юмны

сортой- II.1.2 ●●○ [үй.ү] сортгор болох, хөдлөх, аашлах

сортгор харагдах

сөдгөр ●○○ [тэ.н] сөрдгөр, хүнтэй нийцгүй

сортолз- II.7.2 ●●○ [үй.ү] сортгор юмны сөдий- II.1.3 ●○○ [үй.ү] сөдгөр болох

үргэлжлэн хөдлөх

сөдий I.12.3 ●○○ (амь.) [ж.н] өмхий хүрнийн

сортон ●○○ [тэ.н] соотон, сортгор

зулзага

сортоо I.12.2 ●●● [ж.н] цог хийморь, золбоо; сөдлөг ●○○ [тэ.н] сөд ихтэй

аливаа гоёмсог хээнцэр юм; намба маяг

сөдлөг I.5.3 ●○○ [ж.н] балчиг шаврыг тойрох зам

сортоол- II.4.2 ●○○ [үй.ү] сортоо гаргах

сөдлөг I.5.3 ●○○ [ж.н] өдөж сөдөх үйлийн нэр

сортоорхог ●○○ [тэ.н] бага зэргийн сортоотой

сөдөлз- II.7.3 ●○○ [үй.ү] сөдгөр юмны байн

сортос ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

байн хөдлөх

соруул I.1.1 ●●● [ж.н] сорж татах хэрэгсэл

сөдөр- II.12.3 ●○○ [үй.ү] үг сөрж омог босох

соруулд- II.7.1 ●●○ [үй.ү] соруулаар сөдөр- II.12.3 ●○○ [үй.ү] хумсны угаас арьс

хөхүүлэх, татах

сөрж босох

соруултан I.20.1 ●○○ (амь.) [ж.н] хавтгай сөдрөг I.5.3 ●○○ [ж.н] туурайн заагт яр гарах,

биетний хүрээний соруул бүхий амьтад

адуунд тусах халдварт өвчин

соруур I.5.1 ●●○ [ж.н] шингэнийг сороход сөдрөгт- II.7.3 ●○○ [үй.ү] сөдрөг өвчин тусах

хэрэглэх эд

сөл I.1.3 ●●● (урга.) [ж.н] намар гандалгүй

сорч I.4.2 ●○○ (шаш.) [ж.н] сор залах лам

үлдсэн ногоо

сорчил- II.11.2 ●●○ [үй.ү] сор болсон сайныг сөлгөнө- II.10.3 ●○○ [үй.ү] үргэлжлэн

нь шилэх, сонгох

сөлөлзөх

сорь- II.13.2 ●●● [үй.ү] тэнсэх, турших; сөлгөр ●○○ [тэ.н] сөлийсөн харцтай

бэлтгэл сургууль хийх

сөлдөс I.26.3 ●○○ [ж.н] сүрлийн цуудас,

сорьс I.9.2 ●○○ [ж.н] сонгино, таана, хөмөл бүсний сэмдэс зэрэг зүйл; эмгэг гэм, эндэгдэл

зэргийн толгойн буурцаг

сөлий- II.1.3 ●●○ [үй.ү] сөлөр болох

сорьц I.3.2 ●●● [ж.н] үнэт төмөрлөгийн орц

сөллө- II.10.3 ●○○ [үй.ү] сөл суух; малаа сөл

сос I.9.2 ●○○ (урга.) [ж.н] бяцхан цэцэгтэй, дагуулан бэлчээх

сайхан үнэртэй нэг зүйл ургамал

сөлөлз- II.7.3 ●○○ [үй.ү] сөлөр нүдээр харах,

сохгоно- II.10.2 ●○○ [үй.ү] хүзүүгээ дээш өлөлзөх

сунгах; бүдэг гэрэлд муу харах

сөлөнгө ●○○ [тэ.н] зөрүү харцтай

сохдой I.15.2 ●○○ (амь.) [ж.н] сохор сөлөр ●●● [тэ.н] нүдний харц зөрүү

номингийн өөр нэр

сөлөрд- II.7.3 ●●○ [үй.ү] сөлрийн учир

сохой- II.1.2 ●●○ [үй.ү] сохор болох, гэрэл зохисгүйдэх

бүүдийх, цөмөрч хонхойх

сөлөрдүү ●○○ [тэ.н] сөлөр байрын

сохол- II.11.2 ●●○ [үй.ү] сохор болгох, нүд ~

сөн I.16.3 ●●● [ж.н] найр хуримын үед том

сохолз- II.7.2 ●●○ [үй.ү] сохор мэт байдал саванд хийж тавьсан айраг, архи

гаргах, сүүмэлзэх

сөндөл- II.11.3 ●○○ [үй.ү] ширүүн урсгалыг

сохор ●●● [тэ.н] хараагүй, харанхуй, нүд ~, жишүүлэн сөрж гэтлэх

ухаан ~

сөнө- II.10.3 ●●● [үй.ү] устаж үгүй болох,

сохор- II.12.2 ●●● [үй.ү] сохор болох

мөхөж ~

256

257

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

сөнөд I.3.3 ●○○ [ж.н] монголын эртний нэгэн сөөхий I.15.3 ●●● [ж.н] элдсэн арьсаар

аймгийн нэр

хийсэн бойтог

сөнөлт I.3.3 ●○○ [ж.н] сөнөх үйлийн үр дүнг сөр I.1.3 ●●○ [ж.н] туургагүй саравчин халх,

заасан нэр

хаалт

сөнөмөл ●●○ [тэ.н] нэгэнт сөнөсөн

сөр I.1.3 ●○○ [ж.н] овоолж нуруулдсан өвс

сөнөөгүүр I.5.4 ●○○ [ж.н] ямар нэгэн юмыг сөр- II.3.3 ●●● [үй.ү] эсрэг явах; эсэргүүцэх;

сөнөөн дарах зүйл

зөрчих, урсгал ~, үг ~

сөнөөгч I.4.3 ●●○ [ж.н] сөнөөдөг, унтраадаг сөрвий- II.1.3 ●●○ [үй.ү] амьтны үс үнгэгдэж,

хүн, юм

өнгө нь бүрзгэр харагдах, сэгсийх; юм дээш

сөнөөлт I.3.3 ●○○ [ж.н] сөнөөлтийн бүс, өргөгдөх, өлийх

сөнөөн устгах газар

сөрвөгөр ●○○ [тэ.н] сөрдийж өрвийсэн

С

сөнч I.4.3 ●●● [ж.н] сөн түшигч

сөрвөгөрд- II.7.3 ●○○ [үй.ү] сөрвөгөр болох

сөө- II.1.3 ●●● [үй.ү] хоолой ~

сөрвөгөрдүү ●○○ [тэ.н] сөрвөгөр байрын

сөөвгөнө- II.10.3 ●○○ [үй.ү] сөөвгөр юмны сөрвөлз- II.7.3 ●○○ [үй.ү] сөрвөгөр юмны

хөдлөх

байн байн хөдлөх

сөөвгөр ●○○ [тэ.н] өөвгөр ~, ~ үс

сөргөлдөөн I.2.3 ●●○ [ж.н] олноороо

сөөвий- II.1.3 ●●○ [үй.ү] сөөвгөр болох

сөргөхүй

сөөвөн ●○○ [д.д.ү] өөвөн ~ хийх, ~ гэх

сөргөлцөл I.17.3 ●○○ [ж.н] сөргөлцөх үйлийн

сөөг I.5.3 ●●○ (урга.) [ж.н] бутлан ургах нэр

ургамал

сөргөц- II.6.3 ●○○ [үй.ү] эсэргүүцэх

сөөг ●●○ [а.ө] ~ ~; тэмээг сөгдүүлэх аялга

сөргөцүүлэл I.17.4 ●○○ [ж.н] сөргөцүүлэн

сөөглө- II.10.3 ●●○ [үй.ү] сөөг сөөг хэмээн тавихуй

тэмээг сөгдүүлэх

сөргүү ●●○ [тэ.н] сөргөсөн байдал

сөөглөг ●●○ [тэ.н] сөөг ихтэй

сөрдгөр ●●○ [тэ.н] сөрж тогтсон нь, дордгор,

сөөгөнцөр I.21.3 ●○○ (урга.) [ж.н] нэг зүйл дорвогор, ~ хадаас

ургамал, ~ ургамал

сөрдий- II.1.3 ●●○ [үй.ү] сөрдгөр болох

сөөл ●●○ [тэ.н] ижил буруу, этгээд хачин, сөрлөг I.5.3 ●○○ [ж.н] сөрсөн юм

эгдүүтэй

сөрөг ●●● [тэ.н] юмны дагуу биш, эсрэг

сөөлд- II.7.3 ●●○ [үй.ү] сөөл болох

байдал; эерэг ~, ~ үзэгдэл

сөөлдүү ●○○ [тэ.н] сөөл байрын

сөрөг I.21.3 ●○○ [ж.н] морин цэргийг

сөөлж- II.9.3 ●●○ [үй.ү] сөөлжир болох, саатуулах хурц иртэй мэс

сэлгэн сүлжих

сөрөгч I.4.3 ●○○ [ж.н] юмыг сөрж, эсрэг явах

сөөлжир ●●○ [тэ.н] өрөөсөн, ижил бус, хүн

солжир

сөрөл I.17.3 ●○○ [ж.н] сөрөх үйлийн нэр

сөөлжирд- II.7.3 ●○○ [үй.ү] хэт сөөлжир сөрөлт I.3.3 ●○○ [ж.н] сөрөл, сөрөх байдал

болох

сөрс ●○○ [тэ.н] зөрүүд зантай

сөөлжирт- II.7.3 ●○○ [үй.ү] сөөлжир болох

сөх I.9.3 ●○○ [ж.н] хунгар, хөрлөсөн цас

сөөлжүү ●●○ [тэ.н] ижил биш, жигд бус, сөх- II.6.3 ●●● [үй.ү] дээш нь шуух, нээх, ил

хөндлөн, ташуу

гаргах

сөөм I.1.3 ●●● [ж.н] эрхий болон долоовор сөх- II.6.3 ●○○ [үй.ү] цөмрөх

хурууг сунгаж хэмжсэн хэмжээ

сөхвөр I.5.3 ●●○ [ж.н] монгол гэрийн эсгий

сөөмлө- II.10.3 ●●○ [үй.ү] сөөмөөр хэмжих

үүд

сөөмөг I.21.3 ●○○ [ж.н] нэг зүйл гутал

сөхгөнө- II.10.3 ●○○ [үй.ү] бялдуучлах,

сөөнгө ●●● [тэ.н] сөөсөн байдалтай, ~ долдгонох

хоолой, ~ дуу

сөхмөл ●○○ [тэ.н] дээш сөхдөг үүд

сөөнгөвтөр ●○○ [тэ.н] бага зэрэг сөөнгө

сөхөвч I.32.3 ●○○ [ж.н] сөхөж хааж болох

сөөнгөдүү ●○○ [тэ.н] сөөнгө байрын

юм, хавхаг

сөөнгөр- II.5.3 ●○○ [үй.ү] сөөнгө болох

сөхөд- II.15.3 ●●○ [үй.ү] сөх цасанд шигдэх

сөөнгөт- II.6.3 ●●○ [үй.ү] сөөнгө байдалтай сөхөлз- II.7.3 ●○○ [үй.ү] байн байн сөхрөх

болох

сөхөө I.12.3 ●○○ [ж.н] сэхээ, сөгөө

сөөргөө ●○○ [тэ.н] юмны эсрэг байдал, сөхөр- II.12.3 ●●● [үй.ү] сөгдөж ~, өвдөг ~

өөдөө ~

сөхүүр I.5.4 ●○○ [ж.н] сөхдөг юм

сөөрөг ●○○ [тэ.н] сөргүү, урвуу

сув- II.4.1 ●○○ [үй.ү] хөвөн ноос зэргийг урт

сөөсгий I.15.3 ●●● [ж.н] хүүхдийн тав үс

нарийн болгох, цувих

сөөсгөр ●●○ [тэ.н] үс зэрэг нарийхан урт сув ●○○ [баймж.] хүч нэмэгдүүлэх сул үг, ~

ширхэгтэй зүйлийн өрвийж сөрвийсөн сул

байдал

суваг I.22.1 ●●● [ж.н] ~ шуудуу, гуу ~

сөөсгөрд- II.7.3 ●●○ [үй.ү] сөөсгөр болох

сувагж- II.9.1 ●○○ [үй.ү] сувагтай болох

сөөсгөрдүү ●○○ [тэ.н] сөөсгөр байрын

сувагла- II.10.1 ●○○ [үй.ү] суваг болгох, суваг

сөөсий- II.1.3 ●●○ [үй.ү] сөөсгөр харагдах

татах

256

257

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

сувагт- II.7.1 ●○○ [үй.ү] суваг буй болох, хормойн шигшиг хүртэлх оёдол

суваг тогтох

сугалдарга I.18.1 ●●● [ж.н] ханцуйгаа

сувай ●●● [тэ.н] мал амьтны төллөхгүй жил эгэлдэрч, нэг мөрөө ил гаргасан нь

өнжсөн нь, ~ гүү

сугалдаргал- II.4.1 ●●● [үй.ү] өрөөсөн

сувайл- II.4.1 ●●○ [үй.ү] сувай малыг ялгаж ханцуйгаа мулталж, сул чөлөөтэй болгох

тусгаарлах, хонь ~

сугалуур I.5.1 ●○○ [ж.н] сугалах хэрэгсэл

сувайр- II.5.1 ●●○ [үй.ү] сувай болох, үнээ ~

сугар I.5.1 ●●● [ж.н] баасан гараг, төмөр өдөр

сувайралт I.3.1 ●○○ [ж.н] сувайрах үйлийн сугар- II.5.1 ●●● [үй.ү] шувтран мултарч

үр дүнг заасан нэр

гарах

суварга I.18.1 ●●● (шаш.) [ж.н] бурхны сугарамтгай ●○○ [тэ.н] байнга сугарч гардаг

С тааллын шүтээн, сүм ~, ~ бүтээх

сугарамхай ●○○ [тэ.н] сугарч гарахдаа

суваргал- II.4.1 ●●○ [үй.ү] суваргад агуулах

амархан

суваргалаг ●○○ [тэ.н] суваргатай төстэй

сугаруус I.9.1 ●○○ [ж.н] хөлсний булчирхайн

сувд I.3.1 ●●● [ж.н] есөн эрдэнийн нэг

өвчин

сувдаг ●●○ [тэ.н] ховдог шунахай

сугархай ●○○ [тэ.н] амархан сугардаг

сувдагла- II.10.1 ●●○ [үй.ү] сувдаг зан гаргах

сугас I.9.1 ●○○ (амь.) [ж.н] нэг зүйл загас,

сувдал- II.11.1 ●○○ [үй.ү] цагаан цэцэг өвчин согос

туурах

сугач- II.8.1 ●●○ [үй.ү] байн байн сугалах

сувдар- II.12.1 ●●○ [үй.ү] сувд мэт харагдах

сугачаа I.12.1 ●○○ [ж.н] сугачих үйлийн нэр

сувдархуу ●○○ [тэ.н] сувд маягтай

сугдгар ●○○ [тэ.н] өндөр гоолиг

сувил- II.4.1 ●●● [үй.ү] асарч өргөх, арчлан сугсай- II.1.1 ●●○ [үй.ү] сугсгар болох

тордох, өтгөсийг ~

сугсалз- II.7.1 ●●○ [үй.ү] сугсгар юмны байн

сувилагч I.4.1 ●●● [ж.н] эмчид туслан байн хөдлөх

өвчтөнийг сувилах үүрэгтэн

сугсар- II.12.1 ●●○ [үй.ү] өргөөд доош нь

сувилал I.17.1 ●●● [ж.н] сувилах үйлийн нэр, хүчтэй дугтран сэгсрэх

хүүхдийн ~

сугсарга I.18.1 ●○○ (урга.) [ж.н] тутарга

сувилахуй I.15.1 ●●● [ж.н] ~н ухаан

сугсгар ●○○ [тэ.н] өтгөн сахлаг бөгөөд доош

сувилгаа I.12.1 ●●● [ж.н] арчилгаа, асаргаа, унжсан байдал

тордлого

сугсраа I.12.1 ●○○ [ж.н] хөнжил, гудас хийх

сувраа I.30.1 ●○○ [ж.н] нэр хадсан данс

сав, дээлийн гадуур давхарлах хувцас,

сувс I.9.1 ●●● [ж.н] хүзүүний чимэг

бүрхэвч

сувс I.9.1 ●●● [ж.н] тогоо нэрэхэд хамгийн судаа I.30.1 ●○○ [ж.н] судаг, газрын ан цав

сүүлд авсан чанар муу архи

судаг I.22.1 ●●● [ж.н] нарийн жалга, суваг

сувсал- II.11.1 ●○○ [үй.ү] сувс болгох

судагла- II.10.1 ●●○ [үй.ү] усанд идэгдэж

сувсар- II.12.1 ●○○ [үй.ү] сувс болох

суваг, ховил гарах

сувь- II.13.1 ●○○ [үй.ү] цувих

судай I.15.1 ●●○ [ж.н] үхрийн омруу

сувьд- II.7.1 ●○○ [үй.ү] шургуулан хавчуулах

судал I.17.1 ●●○ [ж.н] ширгэсэн голын

суг ●○○ [а.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

голдирол

суг I.6.1 ●○○ [ж.н] суман онгоцны хавирга, судал I.17.1 ●●● [ж.н] судас, мэдрэлийн ~;

ёроол хоёрын нийлэх хэсэг

зурвас, хээ

суга I.25.1 ●●● [ж.н] хүний мөрний үеийн судал- II.11.1 ●●● [үй.ү] нягтлан шинжлэх

доод этгээдийн хонхорхой

судалбар I.5.1 ●●● [ж.н] ерөнхий төлөвийг

суга I.25.1 ●●○ [ж.н] уулын хажуугийн завсар

гаргасан тойм зураг

суга ●○○ [д.д.ү] ~ татах

судалгаа I.12.1 ●●● [ж.н] судлах үйлийн нэр,

сугавч I.32.1 ●○○ [ж.н] суганы халхавч, ~ шинжилгээ

хуягийн ~

судалт- II.7.1 ●●○ [үй.ү] судалтай болох

сугавчил- II.11.1 ●●● [үй.ү] сугандаа судалт ●○○ [тэ.н] судал бүхий

хавчуулах

судар I.21.1 ●●● [ж.н] ном ~, ~ шастир

сугад- II.6.1 ●●● [үй.ү] суганаас нь түших, сударла- II.10.1 ●●○ [үй.ү] судар тэмдэглэлд

барих

оруулах; дэвтэрлэх

сугай ●○○ [а.ө] ~ ~: сарлагийг дуудах үг

сударла- II.10.1 ●○○ [үй.ү] судар, шастир

сугайл- II.4.1 ●○○ [үй.ү] сарлагийг сугай туурвих

сугай гэж дуудах

сударсан I.20.1 ●○○ [ж.н] хурмастын хот

сугал- II.4.1 ●●● [үй.ү] суга татаж авах, сэлэм балгад

~, нэр ~, өд ~

сударч I.4.1 ●○○ [ж.н] судар, түүх зохиогч,

сугал- II.4.1 ●●● [үй.ү] дээл хувцасны сугыг судлагч

битүүлэн оёх

сударчил- II.11.1 ●●○ [үй.ү] судар маягтай

сугалаа I.12.1 ●●● [ж.н] хонжворт ~, ~ татах

болгох

сугалаа I.12.1 ●●○ [ж.н] дээлийн сугалаадас

судас I.26.1 ●●● [ж.н] бие махбодын дотор

сугалаадас I.26.1 ●●○ [ж.н] ханцуйн үзүүрээс цус гүйх гуурсан эрхтэн

258

259

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

судлаач I.4.1 ●●● [ж.н] судалгаа хийдэг хүн, сулбай- II.1.1 ●●○ [үй.ү] сулбагар амтгүй

судлагч, шинжлэгч

болох

судлагдахуун I.2.1 ●○○ [ж.н] судлагдах юм

сулд- II.7.1 ●●○ [үй.ү] сул болох

судлагч I.4.1 ●●○ [ж.н] судлаач, судлалч

сулдагна- II.10.1 ●○○ [үй.ү] сулдан шинжтэй

судлал I.1.1 ●●○ [ж.н] судалгаа, шинжлэл; болох

шинжлэх ухааны салбар ухаан

сулдай- II.1.1 ●○○ [үй.ү] сулгар болох

судлалч I.4.1 ●○○ [ж.н] тусгай судлалаар сулдан ●○○ [тэ.н] үлбэгэр, сул байдалтай

мэргэжсэн хүн

сулдгана- II.10.1 ●○○ [үй.ү] сулдгар юмны

судлахуун I.2.1 ●○○ [ж.н] судлах юм

үргэлжлэн хөдлөх

сужаа I.12.1 ●●○ [ж.н] голын гуу, судаг

сулдгар ●○○ [тэ.н] сулбагар, улбагар

сужааг I.6.1 ●●○ [ж.н] судаг, урсгал уснаас сулдгард- II.7.1 ●○○ [үй.ү] хэтэрхий сулдгар С

салаалж урссан горхи

болох

сужаас I.9.1 ●○○ [ж.н] гүрээний судас

сулдгардуу ●○○ [тэ.н] сулдгар байрын

сузаар- II.5.1 ●○○ [үй.ү] хэрэг будилаантан сулир I.5.1 ●○○ (урга.) [ж.н] буудайн иш

сунжрах

сулла- II.10.1 ●●○ [үй.ү] сул болгох, сул

сузай- II.1.1 ●○○ [үй.ү] жишүүгээр сунах

тавих, сав ~, өрөө ~, хоригдол ~

сузалз- II.7.1 ●○○ [үй.ү] сузгар юмны байн сулрал I.1.1 ●●○ [ж.н] сулрах үйлийн нэр,

байн хөдлөх

гийгүүлэгчийн ~

сузгана- II.10.1 ●○○ [үй.ү] сузгар юмны сулралт I.3.1 ●○○ [ж.н] сулрал, сулрах

үргэлжлэн хөдлөх

үйлийн үр дүнг заасан нэр

сузгар ●○○ [тэ.н] мал адгуусны хойд хөлөө султ- II.7.1 ●●○ [үй.ү] сул болох

чирсэн доголон байдал

султгал I.1.1 ●○○ [ж.н] султгах үйлийн нэр

сузгард- II.7.1 ●○○ [үй.ү] сузгар болох

суль I.23.1 ●●○ (урга.) [ж.н] элсэнд ургадаг

сузгардуу ●○○ [тэ.н] сузгар байрын

нэг зүйл ургамал, ~ийн гурил

суйв I.1.1 ●●○ [ж.н] юм тохох хэц, уяа

суль ●○○ [тэ.н] дөнгөн данган, хааш яаш

суйвд- II.7.1 ●●○ [үй.ү] суйваар тогтоох, сульд- II.7.1 ●●● [үй.ү] туйлдаж ядрах

тохох, тээх

сульдаа I.12.1 ●●● [ж.н] амин дэм дутагдахад

суйл- II.4.1 ●●○ [үй.ү] шургуулан авах, үүсэх эмгэг; ядарч тамирдсан байдал

шүүрэн авах, өвөр ~

сульдал I.17.1 ●●○ [ж.н] доройтол, тамирдал

суйл- II.4.1 ●●○ [үй.ү] бөх барилдахад суйлах сульданги ●○○ [тэ.н] ядранги, сульдсан

мэх хийх

байдалтай

суйлагч I.4.1 ●○○ [ж.н] суйлах үйлийн эзэн

сульдуу ●○○ [тэ.н] сульдаа байрын

суйр- II.5.1 ●○○ [үй.ү] бүсэндээ хавчуулах, сум I.9.1 ●●● [ж.н] нумын харвуул, шагайн

бүснээсээ унжуулах

харвуул, бууны ~

суйталз- II.7.1 ●○○ [үй.ү] суйтгар юмны байн сум I.1.1 ●●● [ж.н] зүг чиг заасан зураас,

байн хөдлөх

зурвас тэмдэг

суйтан ●○○ [тэ.н] суйтгар, хөл доголох сум I.1.1 ●●● [ж.н] аймгийн доторх засаг

байдал

захиргааны нэгж

суйтан I.16.1 ●○○ (амь.) [ж.н] гахайтай адил сум I.1.1 ●○○ (урга.) [ж.н] халуун оронд ургах

соёотой нэг зүйл амьтан

хүрэн өнгөтэй нэг зүйл мод

суйтгана- II.10.1 ●○○ [үй.ү] хазганах, доголох

сумал I.17.1 ●○○ [ж.н] тариа, будаа агуулах

суйтгар ●○○ [тэ.н] мал, адгуусны хоёр хөл эсгий уут

доголсон байдал

суман I.16.1 ●●○ [ж.н] цэргийн анги, ~ цэрэг,

суйтгард- II.7.1 ●○○ [үй.ү] суйтгар болох

морьт ~, өртөө ~

суйтгардуу ●○○ [тэ.н] суйтгар байрын

сумарх- II.7.1 ●○○ [үй.ү] сумаар ялган үзэх,

суйх I.3.1 ●○○ (урга.) [ж.н] том өдлөг навчтай, сумаар гадуурлах буюу дотуурлан хандах

өндөр ургах нэг зүйл шарилж

сумган ●○○ [тэ.н] нарийн болоод урт

суйхан I.20.1 ●○○ (урга.) [ж.н] шарилжийн сумд- II.7.1 ●●○ [үй.ү] сум татаж юмыг

өөр нэр

заах; шагайг сумаар харвах; шагайг сумаар

сул ●●● [тэ.н] ~ шороо, ~ суудал, гар ~, ~ үг, харвах, шагай харвах сум хүнддэх

~ өгөх, дэл ~, ~ цаг

сумла- II.10.1 ●●○ [үй.ү] сумтай болгох, буу ~

сулавтар ●○○ [тэ.н] сул байрын, хүч тэнхээ сумлагч I.4.1 ●○○ [ж.н] их буу сумлах цэрэг

~, ~ уях

сумьяа I.30.1 ●●● [ж.н] даваа гараг, саран

сулар- II.12.1 ●●● [үй.ү] сул болох, хүч ~, бүс өдөр

~, амт ~

суна- II.10.1 ●●● [үй.ү] урт, өргөн болох,

сулбагар ●○○ [тэ.н] амт чанар муутай, сунжрах, тэлж ~

үлбэгэр дорой

сунагар ●○○ [тэ.н] өндөр гоолиг, урт нарийн

сулбагард- II.7.1 ●○○ [үй.ү] хэтэрхий сунагард- II.7.1 ●○○ [үй.ү] сунагар нь хэтрэх

сулбагар болох

сунагардуу ●○○ [тэ.н] сунагар байрын

сулбагардуу ●○○ [тэ.н] сулбагар байрын

сунай- II.1.1 ●●○ [үй.ү] сунагар болох

258

259

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

суналз- II.7.1 ●○○ [үй.ү] сунагар юмны байн байгаа хүүхэд

байн хөдлөх

сурагч I.4.1 ●○○ [ж.н] сураг чимээ тавигч

суналт I.3.1 ●●○ [ж.н] сунах үйлийн үр дүнг сурал I.17.1 ●●○ [ж.н] сураглах, сурвалжлах

заасан нэр, агшилт ~

явдал, эрэл ~

сунамал ●○○ [тэ.н] нэгэнт сунасан

суралцагч I.4.1 ●●● [ж.н] суралцаж буй хүн

сунамтгай ●○○ [тэ.н] сунаж авчих чанартай

сурамгай ●○○ [тэ.н] дадамгай, сурчихсан

сунамхай ●○○ [тэ.н] сунахдаа амархан

сурамтгай ●○○ [тэ.н] байнга асууж сурдаг,

сунараа I.12.1 ●○○ (урга.) [ж.н] цагаан сороол элдвийг ~

сунац I.3.1 ●○○ [ж.н] сунах хэмжээ

сурамхай ●○○ [тэ.н] сурах дуртай, сурах нь

сунбааш I.4.1 ●○○ [ж.н] анчны нөмрөг

хурдан

С сунга- II.10.1 ●●● [үй.ү] уралдааны морь сурвалж I.4.1 ●●● [ж.н] шүдний ёзоор

тарлах

сурвалж I.4.1 ●●● [ж.н] эх үүсгэл, үндэс,

сунгаа I.12.1 ●●● [ж.н] хурдан морины ~

язгуур, угсаа

сунгаал I.1.1 ●○○ (амь.) [ж.н] зургаан настай сурвалжил- II.11.1 ●●● [үй.ү] сурвалж хайх,

адуу

эрэн ~

сунгалт I.3.1 ●●○ [ж.н] сунгах үйлийн үр дүнг сурвалжилга I.18.1 ●●● [ж.н] сурвалжлан

заасан нэр, сунгах дасгал, ~ хийх

олж авсан мэдээ

сунгамал ●○○ [тэ.н] сунгасан байдал

сурвалжит ●○○ [тэ.н] уг сурвалж бүхий, ~

сунгуу ●○○ [тэ.н] ~ газар

ноён, ~ хатагтай

сунгуур- II.5.1 ●○○ [үй.ү] сунгуу болох

сурвалжлагч I.4.1 ●●● [ж.н] сурвалжлан

сундал- II.11.1 ●●○ [үй.ү] морин дээр ~

мэдээлэгч, ~ гишүүн

сундар- II.12.1 ●○○ [үй.ү] үргэлжлэх, сурвалжлал I.1.1 ●○○ [ж.н] сурвалжлах

удаашрах, сунжрах

үйлийн нэр

сундлаа I.12.1 ●●○ [ж.н] сундлах үйлийн нэр

сурвалжтан I.2.1 ●○○ [ж.н] сурвалж бүхий

сундуй ●●○ [тэ.н] ундуй ~, эмх замбараагүй

хүмүүс

сундуу I.12.1 ●○○ (урга.) [ж.н] зэрлэг чавга: сургаал I.1.1 ●●● [ж.н] онолын цогц, номлол,

зүү мэт өргөстэй нэг зүйл мод

сургамжлан хэлэх үг

сундуулаг I.22.1 ●○○ (урга.) [ж.н] бяцхан шар сургаалтан I.20.1 ●○○ [ж.н] сургаал номлогч,

цэцэг, улаан үртэй нэг зүйл ургамал

сургаал номлолыг бишрэн шүтэгчид

сунжгай ●○○ [тэ.н] унжгай ~

сургагч I.4.1 ●●● [ж.н] зааварлаж сургах хүн

сунжгана- II.10.1 ●○○ [үй.ү] сунжгар юмны сургалт I.3.1 ●●● [ж.н] сургах үйлийн үр дүнг

үргэлжлэн хөдлөх

заасан нэр, ~ явуулах

сунжгар ●○○ [тэ.н] сунаж унжсан юм, унжгар ~

сургамж I.4.1 ●●● [ж.н] сургаж заасан үг, олж

сунжир- II.12.1 ●●○ [үй.ү] сунжруу болох

авсан мэдлэг

сунжир- II.12.1 ●●○ [үй.ү] холдох, зайдах, сургамжил- II.11.1 ●●● [үй.ү] ятган сургах,

үргэлжлэн ~, төрөл үе ~

сануулан зааварлах

сунжруу ●●○ [тэ.н] сунжирсан байдалтай, сургамжлал I.1.1 ●○○ [ж.н] сургамжлах

сунжирсан янзтай

үйлийн нэр

сунжуу ●●○ [тэ.н] сунжих байдалтай, сунжих сургар I.5.1 ●○○ (урга.) [ж.н] эмд орох нэг

янзтай

зүйл сөөг ургамал

сунжуур- II.5.1 ●●○ [үй.ү] сунжуу болох

сургуулил- II.4.1 ●●○ [үй.ү] хичээллэх,

суниа- II.1.1 ●●● [үй.ү] хүн амьтны биеийн давтах, бүжиг ~

чилээгээ гаргах

сургуулилалт I.3.1 ●○○ [ж.н] сургуулилах

суниалт I.3.1 ●●○ [ж.н] суниах үйлийн үр байдал, ~ сайтай

дүнг заасан нэр

сургууль I.23.1 ●●● [ж.н] ном эрдэм сурах

сунтаг I.22.1 ●○○ (шаш.) [ж.н] өнгөөр томж газар; дадлага, дасгал

хийсэн тарни тогтоолын утас

сургуультан I.20.1 ●○○ [ж.н] сургууль бүхий

сунуу ●○○ [тэ.н] сунаж тогтсон, сунгуу

боловсон хүчин

сунчин I.16.1 ●○○ [ж.н] хүний чинээ, чадлыг сурла- II.10.1 ●○○ [үй.ү] сур хийх, сураар уях,

басамжлах үг, сачий

тогтоох, эмээл хазаар ~

сунчинд- II.7.1 ●○○ [үй.ү] туйлдах, ядрах

сурлага I.18.1 ●●● [ж.н] сурсан юм, эрдэм

сур I.1.1 ●●● [ж.н] идээлж болгосон шир, ном сурах нь, хичээл ~

арьсыг элдэж урт зүссэн нь

сурлагатан I.20.1 ●○○ [ж.н] эрдэм ном сурч

сур- II.5.1 ●●● [үй.ү] ном ~, судалж ~

байгаа хүмүүс, онц ~

сур- II.5.1 ●●● [үй.ү] асууж ~, эрж ~

сурмаг ●●○ [тэ.н] сурамгай, дадамгай

сураа I.12.1 ●○○ [ж.н] тавиглалын идээ

сурнаг I.6.1 ●○○ (урга.) [ж.н] намгархаг газар

сураг I.22.1 ●●● [ж.н] дам сонстох мэдээ, бутлан ургадаг нэг зүйл ногоо

чимээ

суртал I.17.1 ●●● [ж.н] ёс ~, зан ~, ~ ухуулга

сурагла- II.10.1 ●●● [үй.ү] асууж ~

сурталтан I.20.1 ●○○ [ж.н] суртал бүхий

сурагч I.4.1 ●●● [ж.н] сургуульд суралцаж хүмүүс

260

261

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

сурталч I.4.1 ●○○ [ж.н] суртал нэвтрүүлдэг суурилаг ●○○ [тэ.н] суурь бүхий, суурь

хүн, үзэл ~

сайтай

сурталчил- II.11.1 ●●● [үй.ү] суртал суурин I.16.1 ●●● [ж.н] суурьшил бүхий

нэвтрүүлэх, сурталчилгаа хийх

томоохон газар, хот ~

сурталчилгаа I.12.1 ●●● [ж.н] сурталчлах сууринш- II.9.1 ●●○ [үй.ү] байран суурин

үйлийн нэр, зар ~

шинжтэй болох, суурьших

сурталчлагч I.4.1 ●●○ [ж.н] сурталчлах хүн

суурь I.23.1 ●●● [ж.н] юм тавих хэрэгсэл,

суртахуун I.2.1 ●●○ [ж.н] журамлан мөрддөг, тавиур, ул, буурь, ор

хэвшиж тогтсон ёс заншил

суурь I.23.1 ●○○ [ж.н] модоор үйлдсэн, хөл

сурхир- II.5.1 ●●○ [үй.ү] харвасан зэвсгийн тавиур бүхий нэхэх хэрэгсэл

чимээ исгэрэн дуугарах

суурьж- II.9.1 ●●○ [үй.ү] суурь бүхий болох

С

сурхираа I.12.1 ●●○ [ж.н] салхины хүчээр суурьчин I.20.1 ●○○ [ж.н] суурь тавих хүн

эргэх авсаархан сэнс

суурьш- II.9.1 ●●● [үй.ү] суурин суух; байр

сурц I.3.1 ●●○ [ж.н] сурах үйлийн явц, сууриа олох

хэмжээ, чадвар

суурьшил I.17.1 ●●○ [ж.н] суурьших үйлийн

сурчин I.20.1 ●●○ [ж.н] сур харваач

нэр, тогтвор ~

суу I.30.1 ●●● [ж.н] хийморь, сүлд; сод, тод; суурьшмал ●●○ [тэ.н] суурьшсан

нэр алдар, цуу

суусар I.21.1 ●○○ (амь.) [ж.н] хул буюу хар

суу- II.1.1 ●●● [үй.ү] босож ~, оршин ~

бор өнгийн үнэт арьстай нэг зүйл амьтан

суугдал I.17.1 ●○○ [ж.н] хүний сэтгэлд үлдсэн суут ●●○ [тэ.н] суу билиг бүхий

үзэл нөлөө

суутан I.20.1 ●●● [ж.н] суут хүн

суугуул ●●● [тэ.н] байнгын оршин сууж суутга- II.10.1 ●●● [үй.ү] шимтгэл авах,

бүхий, ~ нутаг

үлдээх

суугч I.4.1 ●●○ [ж.н] сууж буй хүн, оршин ~

суутгал I.1.1 ●●● [ж.н] суутгаж авах зүйл,

суудал I.17.1 ●●● [ж.н] суудаг байр, сандал; шимтгэл ~

албан тушаал

сууц I.3.1 ●●● [ж.н] байр, оршин суух байр,

суулга I.18.1 ●●● [ж.н] хувин, сав ~

газар

суулга I.18.1 ●●○ [ж.н] гэдэс гүйлгэх өвчин

сухай I.15.1 ●○○ (урга.) [ж.н] говь цөлд

суулгац I.3.1 ●●○ [ж.н] суулгасан байдал, ургадаг бутлаг мод

ургамлын ~

суял- II.4.1 ●○○ [үй.ү] найгах, ганхах

суулт I.3.1 ●●○ [ж.н] суух үйлийн үр дүнг суялз- II.7.1 ●○○ [үй.ү] сунилзан ганхалзан

заасан нэр

хөдлөх

суултуур I.5.1 ●●● [ж.н] суух хэрэгсэл

суяр- II.5.1 ●○○ [үй.ү] ядарч тамирдах

суумааж I.4.1 ●○○ [ж.н] жижиг богц

сүв I.9.4 ●●○ [ж.н] нарийхан нүх, гуурс; хүн,

суумаг ●○○ [д.д.ү] ~ сүүмэг, бүрэг бараг

амьтны хүйс; арга чарга

суумагла- II.10.1 ●○○ [үй.ү] суусан дүр эсгэх

сүвлэ- II.10.4 ●●○ [үй.ү] зүүний сүвд утас

суумай I.15.1 ●○○ [ж.н] маш нимгэн гурилтай хэлхэх, оруулах; цоолж нүх, сүв гаргах

нэг зүйл бууз

сүврэг I.5.4 ●●● [ж.н] хавирганы өвчүүтэй

суумал ●●○ [тэ.н] суугаа, ~ бурхан

нийлсэн мөгөөрсөн хэсэг

суумгай ●●○ [тэ.н] сууж байхаас өөр аргагүй сүврэгдэс I.26.4 ●●● [ж.н] сүврэгийн орчин

болсон нь

газар

суумж I.4.1 ●○○ (амь.) [ж.н] самжтай адил, сүвтэн I.20.4 ●○○ (амь.) [ж.н] далайд орших

урд хөлийн уландаа урт цагаан үстэй амьтан

нэг эст амьтан

суумтгай ●○○ [тэ.н] суух дуртай, сууж сурсан

сүвш I.4.4 ●○○ [ж.н] энгийн зөөлөн хөвөн,

суумхай ●○○ [тэ.н] суух зуршилтай, хойш ~

сэмдсээр нэхсэн хадаг

суунаг I.6.1 ●●○ [ж.н] доошлон тарж суусан сүвэгч I.4.4 ●●○ [ж.н] зүү, тэвнийн сүв; юмны

утаа манан

учрыг тодруулах гол гогцоо

суунаг I.6.1 ●●○ [ж.н] бодын ширийг сүвэгчил- II.11.4 ●●○ [үй.ү] зүү ~; арга ~, олж

тойруулан зүсэж хийсэн урт сур, аргамж

мэдэх

суунаг I.6.1 ●●○ [ж.н] од харвасны дараа сүвэгчлэл I.30.4 ●●○ [ж.н] сүвэгчлэх үйлийн

үзэгдэх сүүл мэт зурвас гэрэл

нэр

суунаг I.6.1 ●○○ [ж.н] наян жингийн том гинж

сүвэр I.21.4 ●○○ (урга.) [ж.н] олон наст

суунагла- II.10.1 ●●○ [үй.ү] утаа тарах, суух

өвслөг ургамал

суунагт- II.7.1 ●●○ [үй.ү] суунагтай болох

сүвэрхэг ●●○ [тэ.н] нүх сүв ихтэй

суунги ●●○ [тэ.н] ~ хамар, ~ доголон, ~ газар

сүвээ I.12.4 ●●● [ж.н] суганаас дооших

суур I.5.1 ●○○ [ж.н] буга, хандгайн эврийн уг

цээжний хажуу этгээд

сууригна- II.10.1 ●●○ [үй.ү] суурин болох, сүвээлд- II.7.4 ●●○ [үй.ү] хажуугаараа

суурьших

хэвтэх, хажуулдан хэвтэх

суурил- II.4.1 ●●● [үй.ү] суурь хийх, суурьтай сүг I.1.4 ●●● [ж.н] хад чулуун дээр сийлсэн

болгох

зураг; сүнс, чөтгөр шулам

260

261

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

сүгба I.18.1 ●○○ (урга.) [ж.н] нэг зүйл ургамал, дэлбэгч, сүйх дамнагч

балчиргана

сүйхэл- II.11.4 ●○○ [үй.ү] сүйх мэт болох, нар

сүглий- II.1.4 ●○○ [үй.ү] сүглэгэр болох, хошлох

сүглэгэр харагдах

сүйхэлжин I.20.4 ●○○ [ж.н] ромбо хэлбэртэй

сүглэгэр ●○○ [тэ.н] саглагар мод, уул зэргийн дүрс

барайн харагдах байдал

сүйхээ I.12.4 ●●○ [ж.н] овсгоо самбаа

сүгмэл I.1.4 ●○○ (урга.) [ж.н] олон наст сүйхээл- II.4.4 ●●○ [үй.ү] сүйхээ гаргах

өвслөг ургамал

сүйхээлэг ●○○ [тэ.н] овсгоолог, сүйхээ

сүгч I.4.4 ●○○ [ж.н] цоолгонд унаж мөстэй самбаа ихтэй

барилдаж хөлдсөн амьтан

сүйхээчил- II.11.4 ●●○ [үй.ү] сүйхээ гаргах,

С сүдэм I.17.4 ●○○ [ж.н] мужааны хэрэгсэл, арга саам ~

татуур ~

сүл- II.4.4 ●●● [үй.ү] чанасан цайнд сүү холих

сүегэр ●●○ [тэ.н] үр хүүхдээ амаар сурган сүл I.1.4 ●○○ (урга.) [ж.н] балчиг газарт ургах

хүмүүжүүлэх сургаал үг

нэгэн зүйл ургамал, сүлүү

сүеэ I.12.4 ●○○ [ж.н] ургамлын соёо; иссэн сүлбүүр I.5.4 ●●● [ж.н] сүлбээр зүү

тараг

сүлбэ- II.10.4 ●●● [үй.ү] нэвт ~, хатгаж ~,

сүеэл- II.4.4 ●○○ [үй.ү] сүеэ гарах

холбож ~

сүж ●●○ [тэ.н] мал амьтны сүү ихтэй нь; сүлбэлдээн I.2.4 ●○○ [ж.н] сүлбэлдэх үйлийн

рашаан булаг ундарга сайтай нь

нэр

сүж ●○○ [тэ.н] үрдээ элэгсэг, дотно

сүлбэр- II.5.4 ●○○ [үй.ү] эвдэрч саарах,

сүжиг I.21.4 ●●○ [ж.н] сүсэг, шашны ёсны алдарч сулрах

бишрэл

сүлбэрэг I.21.4 ●○○ [ж.н] сүлбээр зүү

сүжиглэ- II.10.4 ●●○ [үй.ү] сүжиг төрөх, сүлбээ I.12.4 ●●● [ж.н] хэлхээ холбоо; ураг

сүсэглэх

төрлийн харилцаа

сүжигтэн I.20.4 ●●○ [ж.н] сүжиглэгч, сүсэгтэн

сүлбээд- II.6.4 ●○○ [үй.ү] сүлбэн нэвтлэх

сүжигч ●○○ [тэ.н] сүжигтэй

сүлбээл- II.4.4 ●●○ [үй.ү] сүлбэлдэх

сүжир- II.12.4 ●○○ [үй.ү] сүү сайтай байх

сүлбээлд- II.7.4 ●●○ [үй.ү] хамтран сүлбээлэх

сүжир- II.12.4 ●●○ [үй.ү] дотно элгэмсүү байх

сүлбээлдэгч I.4.4 ●○○ [ж.н] сүлбээлдэх

сүй I.15.4 ●●● [ж.н] ~н бэлэг, ураг этгээд

бололцох нь

сүлбээлэгч I.4.4 ●○○ [ж.н] сүлбээлэх этгээд

сүй I.15.4 ●○○ [ж.н] гааль, ~ хураах

сүлбээр I.5.4 ●●● [ж.н] нэхмэлийн зүү;

сүй I.15.4 ●○○ [ж.н] мана чулууны нэг зүйл

сүлбэх хэрэгсэл

сүйд I.3.4 ●●○ [ж.н] хохирол, сүйрэл, гай

сүлбээрлэ- II.10.4 ●●○ [үй.ү] сүлбээрээр

сүйд- II.6.4 ●●○ [үй.ү] үрэгдэх, бусних, хатгах

хохирох, сүйрэх

сүлбээтэн I.20.4 ●○○ [ж.н] холбоо сүлбээтэй

сүйд ●○○ [тэ.н] маш дотно, маш дүрсгүй, ~ хүн

майд, ~ болох

сүлд I.9.4 ●●● [ж.н] өөдлөн дэгжихийн

сүйдэл- II.11.4 ●●○ [үй.ү] сүйд болгох

бэлгэдэл; төрийн сүлд; цог заль, сүр жавхлан

сүйжин I.20.4 ●○○ [ж.н] усан болор

сүлдэл- II.11.4 ●●○ [үй.ү] сүлд мэт дээдлэн

сүйл- II.4.4 ●●● [үй.ү] сүй хэлэлцэх, тогтох

тахих

сүйл- II.4.4 ●○○ [үй.ү] амьсгал давхцах

сүлдэр I.21.4 ●○○ [ж.н] сүлд, сүр жавхлан

сүйл- II.4.4 ●○○ [үй.ү] эд юмнаас гааль хураах

сүлдэс I.26.4 ●○○ [ж.н] юмны учиг, цуудас; өө

сүйлгэл- II.4.4 ●○○ [үй.ү] бусдын аяд сэв, алдал эндэл

таацуулах

сүлж- II.9.4 ●●● [үй.ү] гөрөх, нэхэх, томох;

сүйлс I.9.4 ●○○ (урга.) [ж.н] бор навчит хар юмны наагуур цаагуур явах

мааж

сүлж I.4.4 ●○○ [ж.н] ээрсэн утасны ороомог

сүйр- II.5.4 ●●● [үй.ү] сүйдэх, үрэгдэх; мөхөх, сүлж I.4.4 ●○○ [ж.н] утас хэрээдэслэх мод

сөнөх

сүлжигч I.4.4 ●●○ [ж.н] сүлжих үйлийн эзэн

сүйрэл I.17.4 ●●○ [ж.н] сүйрэх үйлийн нэр, сүлжил- II.11.4 ●○○ [үй.ү] сүлжих, суманд

хохирол

шөрмөс, ёнхор мяндас ороон наах

сүйтгэгч I.4.4 ●○○ [ж.н] бүрэлгэгч, үрэгч, сүлжмэл ●●○ [тэ.н] сүлжиж хийсэн

бусниулагч, хорлон ~

сүлжмэлчин I.20.4 ●●○ [ж.н] сүлжмэл

сүйтгэл I.1.4 ●○○ [ж.н] зардал, үрж сүйтгэх үйлдэгч

үйлийн нэр

сүлжмэр I.5.4 ●○○ [ж.н] нарийн төмөрлөгөөр

сүйтэлз- II.7.4 ●○○ [үй.ү] хүн, амьтны хөл сүлжсэн гинж мэт оосор

доголох

сүлжүүр I.5.4 ●○○ [ж.н] сүлжих хэрэгсэл

сүйх I.9.4 ●○○ [ж.н] унжлагатай ээмэг

сүлжүүрлэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] сүлжүүрээр

сүйх I.9.4 ●●○ [ж.н] мухлагт тэрэг, ~ хөллөх

сүлжих

сүйх I.9.4 ●○○ [ж.н] монгол адууны тамга

сүлжээ I.12.4 ●●● [ж.н] сүлжих үйлийн нэр,

сүйхчин I.20.4 ●○○ [ж.н] сүйх тэрэгний сүлжсэн хэрээс; хуваарь

262

263

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

сүлжээл- II.4.4 ●○○ [үй.ү] сүлжээ болгох, сумнаас хамгаалах нэгэн арга

сүлжээ хийх

сүрсэг I.21.4 ●○○ (амь.) [ж.н] нохойтой

сүлжээс I.9.4 ●●● [ж.н] сүлжээ, сүлжсэн адилавтар, сүүл урт нэг зүйл гөрөөс

байдал

сүрт ●○○ [тэ.н] сүр бүхий, ~ жагсаал

сүлиг I.5.4 ●○○ (амь.) [ж.н] ууль шувууны өөр сүрхий ●●○ [тэ.н] овоо ~, ~ дориун

нэр

сүрхэр- II.12.4 ●○○ [үй.ү] сүр сүр хийж

сүлүү I.12.4 ●○○ (урга.) [ж.н] хурц үнэртэй, дуугарах

модорхог олон наст өвслөг ургамал, харвар

сүрч- II.9.4 ●●○ [үй.ү] шингэнийг шүрших,

сүлэнхий ●○○ [тэ.н] хоолой их сөөсөн, цацах

царгисан байдал

сүрчиг I.21.4 ●●● [ж.н] сүрчдэг анхилуун

сүлээч ●○○ [тэ.н] хутган үймүүлэх зантай

үнэртэн

С

сүм I.1.4 ●●● (шаш.) [ж.н] шашны ёсны зан сүрчиг ●○○ [а.д.ү] салхинд сүрчигнэх чимээ

үйл үйлдэх орон байр, ~ хийд

сүрчигнэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] сүр сүр хийх

сүмбүм I.1.4 ●○○ (шаш.) [ж.н] төвөд, монгол чимээ гарах, салхи ~

мэргэдийн зохиосон бүрэн зохиолын сүрчлэг I.5.4 ●○○ [ж.н] сүрчих ажиллагаа,

эмхэтгэл

шүршлэг

сүмбэ I.18.4 ●●○ [ж.н] бууны дотрыг сүрчүүр I.5.4 ●○○ [ж.н] шингэн юмыг сүрчих

цэвэрлэх, сумны хонгиог түлхэх хэрэгсэл

хэрэглүүр

сүмбэг I.5.4 ●○○ [ж.н] бууны сүмбэ

сүрьеэ I.30.4 ●●○ [ж.н] уушги, яс зэрэгт тусах

сүмбэд- II.6.4 ●●○ [үй.ү] сүмбээр бургуйдах

халдварт өвчин

сүмбэр ●●○ [тэ.н] уул, хайрхны өндөр сүрлэг сүрьеэт- II.6.4 ●●○ [үй.ү] сүрьеэ өвчин тусах

байдал, сүндэр

сүрэг I.21.4 ●●● [ж.н] амьтны аймаг, олуулаа,

сүмбэрлэ- II.10.4 ●●○ [үй.ү] сүндэрлэх, хэсэг бүлгээрээ бөөгнөрсөн нь

өндөр сүрлэг уул жавхлантай сайхан үзэгдэх

сүрэгж- II.9.4 ●●○ [үй.ү] мал өсөж сүрэг

сүмжүүдэгд I.3.4 ●○○ (урга.) [ж.н] шар болох, сүргийн тоо толгой нэмэгдэх

өвчнийг анагаадаг шүхэрт дэгд

сүрэглэ- II.10.4 ●●○ [үй.ү] сүрэг болон нийлэх

сүмс I.9.4 ●●○ [ж.н] ногооны зутан, хоолны ~

сүрэл I.17.4 ●●○ (урга.) [ж.н] тариа буудайн

сүмэлз- II.7.4 ●●○ [үй.ү] сүүмэлзэх

иш, өвс

сүн ●○○ [а.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

сүрэллэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] тарианы иш,

сүнгэнэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] сүн сүн хийх, сүрлийг салгах

салхи ~

сүрэлхэг ●○○ [тэ.н] сүрлэг, сүртэй

сүндэл- II.11.4 ●○○ [үй.ү] олны дотроос сүсэг I.21.4 ●●○ [ж.н] шашны ёсны бишрэл

хэтийдэн шалгарах

сүсэглэ- II.10.4 ●●○ [үй.ү] бишрэн шүтэх

сүндэр ●●○ [тэ.н] ноёлог, өндөр, сүртэй

сүсэглэгч I.4.4 ●○○ [ж.н] сүсэглэдэг хүн

сүндэрлэ- II.10.4 ●●○ [үй.ү] сүртэй өндөр сүсэглэл I.1.4 ●○○ [ж.н] сүсэглэх үйлийн нэр

харагдах, уулс ~

сүсэгт I.3.4 ●○○ (амь.) [ж.н] толгой хүзүү хар,

сүндэс I.26.4 ●○○ (амь.) [ж.н] эм хандгай

өрөвлөг хөхөвтөр нэг зүйл шувуу

сүнс I.9.4 ●●○ [ж.н] шашны ёсонд амьтныг сүсэгтэн I.20.4 ●●○ [ж.н] сүсэг бүхий хүмүүс,

амьдруулах зүйл, тийн мэдэл; гол утга, оньс

сүжигтэн

сүр I.1.4 ●●○ [ж.н] хүн, амьтны гайхалтай дүр сүсэгч ●○○ [тэ.н] их сүсэг бишрэлтэй

байдал; ~ жавхаа, бараа ~

сүсэл- II.11.4 ●●○ [үй.ү] бишрэх, сүсэглэх

сүр ●○○ [а.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

сүү I.12.4 ●●● [ж.н] сүүн тэжээлт амьтны

сүрд- II.7.4 ●●○ [үй.ү] юмны сүрээс эмээх, дэлэнгээс гарах уураглаг шингэн; ~н шүд

болгоомжлох

сүүвч I.32.4 ●○○ [ж.н] хударганы үзүүрт

сүрд ●○○ [а.д.ү] ~ хийх, ~ гэх: огцом сүр хийж мөнгө зэргээр хийсэн хээ угалзтай гархи

дуугарах байдал

сүүг- II.3.4 ●○○ [үй.ү] юмны зай завсраар

сүрдүүлэг I.21.4 ●●○ [ж.н] сүрдүүлэх үйлийн салхи үлээх

нэр

сүүд- II.6.4 ●○○ [үй.ү] нялх хүүхэд ба төлийн

сүрдүүлэгч I.4.4 ●●○ [ж.н] сүрдүүлэх этгээд

хөхсөн сүү ихдэж, сүүн өнгөөр баах

сүрдүүлэл I.17.4 ●●○ [ж.н] сүрдүүлэх үйлийн сүүдгэлз- II.7.4 ●○○ [үй.ү] сүүдгэр юмны байн

нэр

байн хөдлөх

сүрдүүлэлт I.3.4 ●○○ [ж.н] сүрдүүлэх үйлийн сүүдгэр ●●○ [тэ.н] бүдэгхэн, сүүдэр мэт

үр дүнг заасан нэр

бөгөөд өндөр харагдах байдал

сүрдэмхий ●○○ [тэ.н] сүрдэмтгий

сүүдий- II.1.4 ●●○ [үй.ү] сүүдгэр болох

сүржигнэ- II.10.4 ●●○ [үй.ү] сүржин байдал сүүдрэвч I.32.4 ●●○ [ж.н] нар халхлан

гаргах

босгосон саравч

сүржигнэгч ●●○ [тэ.н] сүржигнэх зантай

сүүдэлз- II.7.4 ●●○ [үй.ү] сүүтгэнэх

сүржин ●●○ [тэ.н] сүр бадрууламтгай

сүүдэн ●○○ [тэ.н] сүүмгэр бүдэг бөгөөд

сүрлэг ●●○ [тэ.н] сүр ихтэй

өндөр

сүрлэг I.5.4 ●○○ (хууч.) [ж.н] дайтах үед нум сүүдэр I.21.4 ●●● [ж.н] нас ~

262

263

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

сүүдэр I.21.4 ●●● [ж.н] гэрэлд халхлагдан сүүтгэнэ- II.10.4 ●●○ [үй.ү] сүүтгэр юмны

газар туссан бараан дүрс

үргэлжлэн хөдлөх

сүүдэр I.21.4 ●○○ [ж.н] мэдээ алдах өвчин

сүүтгэр ●●○ [тэ.н] сүүмгэр, бараг бүрэг

сүүдэрдүү ●○○ [тэ.н] сүүдэр мэт, багахан харагдах

сүүдэртэй

сүүтий- II.1.4 ●●○ [үй.ү] гозгор юмны сүүмийн

сүүдэрлэ- II.10.4 ●●○ [үй.ү] гэрэл халхлах, үзэгдэх, сүүдрийн төдий бүртийх

сүүдэр тусгах

сүүтэлз- II.7.4 ●○○ [үй.ү] сүүтгэр юмны байн

сүүдэрлэг ●○○ [тэ.н] сүүдэр бүхий

байн хөдлөх

сүүдэрлэгч I.4.4 ●○○ [ж.н] сүүдэрлэн буй юм, сүх I.9.4 ●●● [ж.н] юм цохиж, хагалах төмрөөр

нар буюу гэрэл халхлагч

хийсэн ир, мөртэй зэвсэг

С сүүдэрсэг ●○○ [тэ.н] сүүдэрт дуртай, сүүдэр сүхлээ I.12.4 ●○○ (урга.) [ж.н] нэг зүйл

дагамтгай

ургамал

сүүдэрт- II.7.4 ●●○ [үй.ү] сүүдэртэй болох

сүхэд- II.15.4 ●●● [үй.ү] сүхээр цохих, цавчих

сүүдэрт- II.7.4 ●○○ [үй.ү] сүүдэр өвчин тусах

сүхэл- II.11.4 ●○○ [үй.ү] сүхдэх; сүхэнд иш

сүүдэрт ●○○ [тэ.н] сүүдэр бүхий

хийх

сүүдэс ●○○ [д.д.ү] ~ хийх, ~ гэх

сэв I.1.4 ●●● [ж.н] юмны өө, гэмтэл;

сүүж I.11.4 ●●● [ж.н] хүн, амьтны гуяны дунд сэв I.1.4 ●○○ [ж.н] үс гэзгийг самнахад гарсан

чөмөгний дээд этгээдэд ууцтай холболдон үс

байдаг нүхтэй яс

сэв- II.4.4 ●●● [үй.ү] үлээж, дэвж сэрүүцэх

сүүжилд- II.7.4 ●●○ [үй.ү] сүүж нийлүүлэн сэв- II.4.4 ●○○ [үй.ү] чийгтэй юмыг салхинд

суух

эврээх; салхи оруулах

сүүл I.9.4 ●●● [ж.н] мал, гөрөөс зэрэг амьтны сэв- II.4.4 ●●○ [үй.ү] бүтэхгүй юм сэдэж,

годон

тэмүүлэх

сүүл I.1.4 ●●○ [ж.н] адаг, эцэс, төгсгөл, сэв ●○○ [а.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

шувтарга

сэв ●○○ [баймж.] ~ сэрүүн

сүүл I.1.4 ●○○ [ж.н] монгол бичгийн үсгийн сэвгэнүүр ●○○ [тэ.н] хөнгөн шаламгай; зан

махбод

авир тогтворгүй

сүүл I.1.4 ●●○ [ж.н] байнгын дагуул

сэвгэнэ- II.10.4 ●●○ [үй.ү] салхи үлээх;

сүүлд- II.7.4 ●●○ [үй.ү] сүүлнээс барьж авах; сэвгэр зөөлөн юм намуун хөдлөх

хоцрох хожимдох

сэвгэр I.5.4 ●○○ [ж.н] хүүхэн, бүсгүй

сүүллэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] сүүл нь ургах

сэвгэр I.5.4 ●○○ [ж.н] бага хүүхдийн үс гэзэг

сүүлт ●○○ [тэ.н] сүүл бүхий, хар ~, цагаан ~

сэвгэр ●○○ [тэ.н] хөвсгөр сиймхий, сэвсгэр

сүүлтэн I.20.4 ●○○ (амь.) [ж.н] хайрсгүй, сүүл сэвгэр I.5.4 ●○○ [ж.н] зургаан талт малгай

хавтгай, ихэнхдээ усанд амьдардаг хоёр сэвгэрд- II.7.4 ●○○ [үй.ү] хөвсгөр, сиймгэр

нутагтан

болох

сүүлч I.4.4 ●●○ [ж.н] эцэс, төгсгөлд байгаа сэвд- II.7.4 ●○○ [үй.ү] сүү хөөрөхөд хүйтэн

хүн, юм; төгсгөл

сүү хийж дэврэхгүй болгох

сүүлэг ●○○ [тэ.н] сүүтэй үнээ

сэвий- II.1.4 ●●○ [үй.ү] хөвөн, үс ноос зэргийн

сүүлэг I.21.4 ●○○ [ж.н] ургамлаас гарах сүү

хөвсийх, сөрвийж босох

сүүмгэлз- II.7.4 ●○○ [үй.ү] сүүмгэр юмны сэвиймядаг I.6.1 ●○○ (урга.) [ж.н] эмд ордог

байн байн хөдлөх

жамар цэцэг

сүүмгэнэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] сүүмгэр юмны сэвлэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] бусдаас өө эрж,

үргэлжлэн хөдлөх

буруутгахаар оролдох; үсний сэвийг гаргах

сүүмгэр ●●○ [тэ.н] бүдэг барагхан үзэгдэх

сэвлэ- II.10.4 ●●○ [үй.ү] халуун юмыг байн

сүүмгэрд- II.7.4 ●●○ [үй.ү] сүүмгэр болох

байн сэвэх

сүүмгэрдүү ●○○ [тэ.н] сүүмгэр байрын

сэвлэг I.5.4 ●●● [ж.н] нялх хүүхдийн үс, ~ үс

сүүмий- II.1.4 ●●○ [үй.ү] сүүмгэр болж сэвлэгч I.4.4 ●○○ [ж.н] өө сэв эрэгч, ул

үзэгдэх, бараг бүрэг харагдах

шагайгч

сүүмхий ●○○ [тэ.н] нүдний хараа муу; гэрэл сэвс I.9.4 ●●● [ж.н] хивэгч амьтны гүзээн

муутай, бүдэгхэн

доторх баас

сүүмхий ●○○ [тэ.н] ухаан сэргэлэн бус, бядуу

сэвс- II.7.4 ●●○ [үй.ү] савсах

сүүмхийд- II.6.4 ●○○ [үй.ү] сүүмхий болох

сэвс ●○○ [д.д.ү] ~ хийх, ~ гэх

сүүмэг ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

сэвсгэр ●●○ [тэ.н] хөвсгөр зөөлөн

сүүмэлз- II.7.4 ●●○ [үй.ү] сүүмгэр юмны байн сэвсгэрд- II.7.4 ●○○ [үй.ү] сэвсгэр болох

байн хөдлөх

сэвсгэрдүү ●○○ [тэ.н] сэвсгэр байрын

сүүмэн ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

сэвсий- II.1.4 ●●○ [үй.ү] сэвсгэр болох

сүүнцэр I.21.4 ●○○ [ж.н] зөгийн зажуураас сэвслэг I.5.4 ●○○ [ж.н] сэвслэх засал

ялгарах уураг мэт зүйл

сэвст- II.7.4 ●○○ [үй.ү] тэмээ сэвсээ гаргаж

сүүтгэлз- II.7.4 ●○○ [үй.ү] сүүтгэр юмны байн хаях

байн хөдлөх

сэвст- II.7.4 ●○○ [үй.ү] юмыг сэвсээр хөхүүлэх

264

265

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

сэвстэн I.20.4 ●○○ (амь.) [ж.н] хивэгч амьтад

дундуур явах

сэвсэд- II.15.4 ●○○ [үй.ү] их сэвс болох, сэг ●○○ [д.д.ү] ~ хийх, ~ гэх

юманд сэвс хүргэх

сэглий- II.1.4 ●○○ [үй.ү] үс ноос, ургамал

сэвсэл- II.11.4 ●○○ [үй.ү] юмыг сэвсээр зэрэг нэлмийж сэлмийх, сэглэгэр харагдах

хөхүүлэх

сэглий I.15.4 ●○○ [ж.н] сэгэл өвсөөр хийсэн

сэвсэн ●○○ [тэ.н] ноорхой

дэвсгэр

сэвсэр- II.12.4 ●○○ [үй.ү] сэвс мэт болох, сэглий ●●○ [тэ.н] сэхүүн санаатай

халирч гулчийх

сэглэ- II.10.4 ●●○ [үй.ү] сэг тамтаг болгох,

сэвт- II.7.4 ●●● [үй.ү] сэв суух, сэтгэл ~

оронцоглох

сэвтэл I.17.4 ●○○ [ж.н] өө сэв тогтсон нь, сэглэг I.5.4 ●○○ [ж.н] морь малын сэгж явах

гэмтэл ~

нэгэн зүйл явдал

С

сэвүүн ●○○ [тэ.н] сонин гайхалтай, ~ юм; сэглэгэр ●●○ [тэ.н] саглагар, сэгсгэр

тааламжтай, ~ салхи

сэгс I.9.4 ●○○ [ж.н] өвсөөр хийсэн нэг зүйл

сэвүүн ●○○ [тэ.н] дээгүүр зантай, сэхүүн

сав

сэвүүр I.5.4 ●●● [ж.н] сэвэх хэрэглүүр, сэгсгий I.15.4 ●●○ [ж.н] хүүхдийн даахь

дэвүүр

сэгсгий ●○○ [тэ.н] сэгсгэр

сэвүүрд- II.7.4 ●○○ [үй.ү] сэвүүрээр сэвэх

сэгсгэнэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] сэгсгэр юмны

сэвүүрх- II.7.4 ●○○ [үй.ү] үе үе гэнэт сонирхох

үргэлжлэн хөдлөх

сэвүүрчин I.20.4 ●○○ [ж.н] хааны болон ихэс сэгсгэр ●○○ [тэ.н] хүн, амьтны үс ихэд ургаж,

дээдсийн шүхрийг барьж явдаг хүн

эе эвгүй болсон байдал

сэвх I.9.4 ●●● [ж.н] хүний бие дээрх хар, сэгсгэрд- II.7.4 ●○○ [үй.ү] сэгсгэр болох

хүрэн өнгөтэй жижиг толбо

сэгсгэрдүү ●○○ [тэ.н] сэгсгэр байрын

сэвхгэр ●○○ [тэ.н] сэвсгэр, хөвхгөр

сэгсий- II.1.4 ●●○ [үй.ү] арзайж өрвийх,

сэвхий- II.1.4 ●○○ [үй.ү] түр амарч тэнхрэх; сэгсгэр болох, сэгсгэр харагдах

сэрүүцэх; нойтон нь эгших

сэгсүүрэг I.21.4 ●●● [ж.н] хөрөвжсөн хурганы

сэвхий- II.1.4 ●○○ [үй.ү] хөвхийх, сэвсийх

арьс

сэвхмэл I.1.4 ●○○ (амь.) [ж.н] харавтар сэгсч- II.9.4 ●●○ [үй.ү] байн байн сэгсрэх

улаан хөдөг шувуу

сэгсэг I.21.4 ●●○ [ж.н] намрын хэнз ишиг

сэвхт- II.7.4 ●●● [үй.ү] сэвх буй болох, нүүр ~

сэгсэл- II.11.4 ●○○ [үй.ү] мэсээр огтлох, мэс

сэвхт ●○○ [тэ.н] сэвх бүхий

хэрэглэх

сэвхүүл I.1.4 ●○○ [ж.н] дэрс, бүрд бүхий сэгсэлз- II.7.4 ●○○ [үй.ү] сэгсгэр юмны сэгсэг

тацтай газар

сэгсэг хөдлөх

сэвхүүр I.5.4 ●○○ [ж.н] түр амсхийж тэнхрэх сэгсэлзүүр ●●○ [тэ.н] хөнгөмсөг, омогтой

явдал

зантай

сэвхэлдэй I.15.4 ●○○ (амь.) [ж.н] цацагт сэгсэлзүүр I.5.4 ●●○ (амь.) [ж.н] уурлах

хяруулын өөр нэр

үедээ сэгсийдэг нэг зүйл амьтан

сэвхэр- II.12.4 ●○○ [үй.ү] сэвх тогтох, сэвх сэгсэр- II.12.4 ●●● [үй.ү] сэжих, толгой ~

үүсэх

сэгсэр- II.12.4 ●●● [үй.ү] гөвөх, дэвэх, даавуу ~

сэвхээ I.12.4 ●○○ [ж.н] түр зуур завсарлах сэгсэргээ I.12.4 ●●○ [ж.н] сэгсрэх үйлийн

явдал

нэр, байдал

сэвшээ ●●● [тэ.н] тааламжтай, урьхан, сэгсээ I.12.4 ●●○ [ж.н] хавар эрт гарсан хурга

сайхан, ~ салхи

сэгсээ I.12.4 ●●● [ж.н] том араг

сэвшээл- II.4.4 ●○○ [үй.ү] сэвшээ салхи сэгэл I.17.4 ●○○ [ж.н] өвсөөр хийсэн дэвсгэр,

салхилах

малын доор дэвссэн өвс

сэвэг I.21.4 ●○○ [ж.н] хулс, туйван зэргээр сэгэл ●●○ [тэ.н] их зантай; сэхүүн сэвүүн

сүлжиж хийсэн сав

сэгэлдрэг I.5.4 ●●● [ж.н] уяж торгоох оосор

сэвэг I.21.4 ●○○ [ж.н] найман зуун шар цай, бүч, малгайн ~

арван хоёр мянган лан мөнгөтэй тэнцэх сэгэлдрэглэ- II.10.4 ●●○ [үй.ү] сагалдаргалах

алба, татвар

сэгэлдэй ●○○ [тэ.н] биеэ хааш яаш авч

сэвэлз- II.7.4 ●●○ [үй.ү] сэвгэнэ, салхи ~

явдаг, сүл пал хийсэн

сэвэлзүүн ●○○ [тэ.н] сэвэлзүүр

сэгэлз- II.7.4 ●○○ [үй.ү] ийш тийш ганхах,

сэвэлзүүр ●○○ [тэ.н] сэвэлзсэн урьхан тогтворгүй байх

салхи; гавшгай хөнгөн; хөнгөн хийсвэр

сэгэр- II.12.4 ●○○ [үй.ү] сэг болох

сэвэр- II.12.4 ●●● [үй.ү] нойтон нь эврэх, сэгээл- II.4.4 ●○○ [үй.ү] сэгээ гаргах,

эгших

самбаачлах, овсгоолох

сэг I.5.4 ●●● [ж.н] чоно зэрэг араатны барьж сэд- II.6.4 ●●● [үй.ү] үүсгэх, өдөөх; мэдрэлийн

идсэн амьтны үлдэгдэл, ~ зэм

эрхтэнд нөлөөлөх

сэг- II.3.4 ●○○ [үй.ү] сэгэлзэх, сэгэх, үе үе сэд ●○○ [д.д.ү] ~ год хийх, гэх

хөдлөх

сэдгэр ●○○ [тэ.н] толгой гэдгэр, ихэмсэг,

сэг- II.3.4 ●○○ [үй.ү] шогших, хатирахын ганагар

264

265

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

сэдгэрт- II.7.4 ●○○ [үй.ү] хилс ялд унагах, сэлбэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] онгоц сэлүүрдэх

нугалж эвхэх

сэлбэг I.5.4 ●●● [ж.н] эвдэрсэн элэгдсэн

сэдлэг I.5.4 ●○○ [ж.н] сэдэх үйлийн нэр, юмыг сэлбэх эд зүйл, ~ хэрэгсэл

өдлөг

сэлбэгнэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] сэлбэгэр юмны

сэдрэгт- II.7.4 ●○○ [үй.ү] дэр эвгүйтсэнээс хөдлөх

хүзүү хөшиж гоёотох

сэлбэгч I.4.4 ●○○ [ж.н] сэлэгч

сэдрэл I.1.4 ●●○ [ж.н] сэдрэх үйлийн нэр

сэлбэгэр ●○○ [тэ.н] салбагар, нэвсгэр

сэдрэлт I.3.4 ●○○ [ж.н] сэдрэх үйлийн үр дүнг сэлбэлз- II.7.4 ●●○ [үй.ү] хүн амьтны ийш

заасан нэр, сэдрэх байдал

тийш сэртэлзэн хялбалзан харах, хөдлөх

сэдэв I.21.4 ●●● [ж.н] нэр гарчиг, гол утга сэлбэлзүүр ●●○ [тэ.н] сэлбэлзэж байдаг

С учир

сэлбэлт I.3.4 ●●○ [ж.н] сэлбэх үйлийн үр дүнг

сэдэвлэ- II.10.4 ●●○ [үй.ү] санаа сэдэв олох заасан нэр, ~ хийх

үүсгэх, сэдвийг үндэслэх

сэлбэлэг I.21.4 ●○○ [ж.н] сэлбэлт

сэдэвчил- II.11.4 ●●○ [үй.ү] сэдэв сэдвээр сэлбээ I.12.4 ●○○ [ж.н] сольж сэлгэх явдал

болгох; сэдвийг дагах

сэлбээс I.9.4 ●○○ [ж.н] сэлбэх хэрэгсэл

сэдэгч I.4.4 ●●○ [ж.н] сэдэх үйлийн эзэн, сэлгүү ●○○ [тэ.н] сэлүүн

санаа ~, арга ~

сэлгүүр I.5.4 ●○○ [ж.н] сэлгэх юм

сэдэл I.17.4 ●●○ [ж.н] сэдэх үйлийн нэр, ~ сэлгүүц- II.6.4 ●●○ [үй.ү] зорилгогүй дэмий

төрөх

явах

сэдэр- II.12.4 ●●● [үй.ү] өвчин илаарьшиж сэлгүүцэгч I.4.4 ●○○ [ж.н] сэлгүүцэн явагч

байгаад дахих, хэрэг дахин сөхөгдөх

сэлгүүцэл I.17.4 ●●○ [ж.н] сэлгүүцэх үйлийн

сэдэргэнэ I.18.4 ●○○ (урга.) [ж.н] говь цөлд нэр

ургадаг, ягаан цэцэгтэй бутлаг ургамал

сэлгэ- II.10.4 ●●● [үй.ү] сэлэх, солих,

сэдэрхий ●○○ [тэ.н] өвчин шарх зэргийн ээлжлэх; хэсэх, тэнэх

сэдэрсэн байдал

сэлгэлт I.3.4 ●●○ [ж.н] сэлгэх үйлийн үр дүнг

сэдэс I.26.4 ●●○ [ж.н] гол мөрнөөс салаалсан заасан нэр, авианы ~

горхи

сэлгэлэг I.21.4 ●○○ [ж.н] сэлгэл

сэег I.5.4 ●●○ [ж.н] унины сэгэлдрэг

сэлгэмэл ●●○ [тэ.н] нэгэнт сэлгэсэн нь

сэеглэ- II.10.4 ●●○ [үй.ү] унинд сэег хийх

сэлгэц I.3.4 ●●○ [ж.н] сэлгэх явц, сэлгэх нь

сэж- II.8.4 ●●● [үй.ү] эврийн үзүүрээр олих, сэлгэцэл I.17.4 ●○○ [ж.н] сэлгэцэх үйлийн

толгойгоо займчих

нэр

сэжиг I.21.4 ●●● [ж.н] жигших сэтгэл; ажиг сэлгээ I.12.4 ●●○ [ж.н] ээлж, халаа; сольж

таавар

хэрэглэх юм

сэжиглэ- II.10.4 ●●● [үй.ү] хардаж ~; цээрлэж сэлдгэр ●○○ [тэ.н] сэлдийсэн, сулдгар;

~, сэжиг төрөх

салан задгай

сэжигтэн I.20.4 ●●○ [ж.н] сэжигтэй хүмүүс

сэлдий- II.1.4 ●○○ [үй.ү] ядарч тэнхэлгүй

сэжигч ●●○ [тэ.н] жигшимтгий, ~ хүн

болох, өмссөн зүүсэн нь унжийх

сэжил- II.11.4 ●●○ [үй.ү] байн байн сэжих

сэлдий I.15.4 ●○○ [ж.н] эр адгуусны бэлгэ

сэжим I.17.4 ●●● [ж.н] үзүүр, сэжүүр, гогцоо

эрхтэн

сэжлүүр I.5.4 ●●○ [ж.н] сэжиж хөдөлгөх сэлдэн ●○○ [тэ.н] бүс бүслээгүй, нөмгөн

хэрэгсэл

сэлдэр- II.12.4 ●○○ [үй.ү] ядарч сулдайх

сэжүүд- II.6.4 ●○○ [үй.ү] сэжүү болох, сэлдэр I.21.4 ●○○ [ж.н] уг үүссэн газраас

ташуудах, зөрүүдэх

хүрч ирсэн уур ба судал, газрын оньс

сэжүүр I.5.4 ●●○ [ж.н] юмны өнцөг үзүүр, зах сэлт I.3.4 ●○○ [ж.н] ташрамын юм, дагалт

~; бодонгийн соёо

зүйл, бэлэг ~

сэжүүрд- II.7.4 ●○○ [үй.ү] зах сэжүүр сэлт- II.7.4 ●○○ [үй.ү] шалтах

тохиолдох, таарах

сэлтгэнэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] бухан бяруу

сэжүүрлэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] сэжүүрдэх

мэтийн явах

сэжээч ●●○ [тэ.н] сэжиж байдаг зантай

сэлтэл- II.11.4 ●○○ [үй.ү] элтлэх, эмтлэх

сэл- II.4.4 ●●● [үй.ү] усанд ~; онгоц, салыг сэлтэр- II.12.4 ●○○ [үй.ү] хуурч ховхрох,

сэлүүрээр залах; cолих, халах

холцрох

сэлбий I.15.4 ●○○ [ж.н] завины сэлүүр

сэлтэр ●○○ [тэ.н] ~ салтар: яаруу сандруу,

сэлбийд- II.6.4 ●○○ [үй.ү] сэлүүрдэх

санд мэнд

сэлбүүр I.5.4 ●○○ [ж.н] сэлүүр

сэлтэрхий ●○○ [тэ.н] сэлтэрч салбарсан

сэлбүүрд- II.7.4 ●○○ [үй.ү] сэлбүүр хэрэглэх

байдал; сэлтэс

сэлбүүрт ●○○ [тэ.н] сэлбүүр бүхий

сэлтэс I.26.4 ●○○ [ж.н] салбархай, салдарсан

сэлбүүрч I.4.4 ●○○ [ж.н] сэлүүрчин

хуудас

сэлбүүрчин I.20.4 ●●○ [ж.н] сэлүүрчин

сэлүү ●●○ [тэ.н] ажил явдал болох юмгүй,

сэлбэ- II.10.4 ●●● [үй.ү] хуучныг сайжруулан зав чөлөө ихтэй, нам жим, зайтай, хоосон

засах

сэлүүн ●●● [тэ.н] чөлөө зайтай, нам тайван

266

267

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

сэлүүр I.5.4 ●●● [ж.н] загасны сэлэх эрхтэн; нимгэн бүрхүүл, элэг ~

онгоц, салыг усан дотор залах хэрэглэл

сэмжил- II.11.4 ●●○ [үй.ү] элгийг сэмжинд

сэлүүр- II.5.4 ●●○ [үй.ү] сэлүүн болох

ороох

сэлүүрд- II.7.4 ●●○ [үй.ү] онгоц завь зэргийг сэмжил- II.11.4 ●●○ [үй.ү] өөхөлж таргалах

сэлүүрээр залах

сэмжин I.20.4 ●○○ (амь.) [ж.н] имжийн

сэлүүртэн I.20.4 ●○○ [ж.н] сэлүүр бүхий зулзага

амьтад

сэмжир- II.12.4 ●●○ [үй.ү] сэмж мэт

сэлүүрч I.4.4 ●○○ [ж.н] сэлүүрдэхдээ сиймхийрэх

чадамгай хүн

сэмжирхэг ●○○ [тэ.н] сэмж ихтэй, сэмжтэй

сэлүүрчин I.20.4 ●●○ [ж.н] сэлүүрдэх ажил төстэй

хийдэг хүн

сэмлүүр I.5.4 ●○○ [ж.н] сэмлэх багаж

С

сэлх I.9.4 ●●● [ж.н] хаван, нүүр, нүдний сэмлэ- II.10.4 ●●● [үй.ү] ноос, хөвөн зэргийг

хөөнгө

сэмчиж нимгэлэх

сэлхий- II.1.4 ●●○ [үй.ү] сэлхрэх

сэмлэгээ I.12.4 ●●○ [ж.н] сэмлэх үйлийн нэр

сэлхрэг ●○○ [тэ.н] хүний нүүр, нүд бага зэрэг сэмсгэр ●○○ [тэ.н] бөс бараа зэргийн

хавагнан хөөсөн байдал

элэгдэж нимгэрсэн байдал

сэлхрэнгэ ●○○ [тэ.н] хавагнаж хөөх сэмсэр- II.12.4 ●○○ [үй.ү] бөс, цаас мэтийн

байдалтай

ирмэг зах нь сөрдийх

сэлхрээ I.12.4 ●●○ [ж.н] сэлхэрсэн нь

сэмт ●○○ [д.д.ү] эмт ~ цохих

сэлхрээт- II.7.4 ●○○ [үй.ү] нүүр, нүдэнд сэмтгэр ●○○ [тэ.н] шүдгүй хүний уруулын

хөөнгө хаван суух

дотогш болсон байдал, эмтгэр ~

сэлхэр- II.12.4 ●●○ [үй.ү] нүүр, биеэр бага сэмтэн I.16.4 ●○○ [ж.н] бялзуухайг хөмрөн

зэрэг хавагнах

барих хэрэгсэл

сэлэгц I.3.4 ●○○ (амь.) [ж.н] цагаан бидэртэй, сэмтэр- II.12.4 ●○○ [үй.ү] эмтрэх, хэлтрэх

арслан шиг толгойтой, усанд сэлдэг амьтан

сэмтэрхий ●○○ [тэ.н] эмтэрхий, сэлтэрхий

сэлэгч I.4.4 ●●○ [ж.н] сэлүүрч; усанд умбагч

сэмч- II.9.4 ●●○ [үй.ү] байн байн сэмлэх

сэлэлз- II.7.4 ●○○ [үй.ү] амьтны эвэр сэмэр- II.12.4 ●●● [үй.ү] зах хөвөөнөөсөө

саралзан хөдлөх

элэгдэж урагдах, сэтгэл ~

сэлэлт I.3.4 ●●○ [ж.н] сэлэх үйлийн үр дүнг сэмэрдэс I.26.4 ●○○ [ж.н] сэмэрсэн юм

заасан нэр, сэлэх арга байдал

сэмэрхий ●●○ [тэ.н] сэмэрч урагдсан

сэлэм I.17.4 ●●● [ж.н] урт матигар хэлбэртэй, сэмэрхийд- II.6.4 ●○○ [үй.ү] сэмэрхий болох

хурц иртэй, богино бариултай зэвсэг

сэнгэнүүр I.5.4 ●●○ [ж.н] сэнгэнэсэн

сэлэмд- II.7.4 ●●○ [үй.ү] сэлмээр цавчих

байдалтай юм

сэлээ I.12.4 ●○○ [ж.н] солио сэлгээ, халаа ~

сэнгэнэ- II.10.4 ●●○ [үй.ү] сэрүү татан

сэм- II.4.4 ●○○ [үй.ү] хялгас ноос, хөвөн салхилах, таатай үнэр ханхлах

зэргийг ширхэгчлэн салгаж сэвсийлгэх, сэнд- II.7.4 ●○○ [үй.ү] сэндийлэх

сэмлэх

сэндгэнэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] алиа хүн элдвээр

сэм ●●○ [тэ.н] аяар, чимээгүй

инээж наадах, дэмий балай аашлах

сэмбий- II.1.4 ●●○ [үй.ү] сэмбэгэр болох, сэндий ●○○ [тэ.н] хөндий, зайтай

сэмбэгэр харагдах, цэмцийх

сэндийл- II.4.4 ●●○ [үй.ү] ухаж хөндийлөх,

сэмбэгэнүүр ●○○ [тэ.н] сэмбэгэнэсэн зантай

газар ~, хөрс ~

сэмбэгэнэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] сэмбэгэр юмны сэндийлэгч I.4.4 ●○○ [ж.н] сэндийлэх үйлийн

үргэлжлэн хөдлөх

эзэн

сэмбэгэр ●●○ [тэ.н] сэвсгэр, хөвсгөр; зан сэндийч- II.8.4 ●●○ [үй.ү] байн байн

байдал цэмцгэр

сэндийлэх

сэмбэгэрд- II.7.4 ●○○ [үй.ү] сэмбэгэр болох

сэндлүүр I.5.4 ●○○ [ж.н] сэндлэх хэрэгсэл

сэмбэгэрдүү ●○○ [тэ.н] сэмбэгэр байрын

сэндлүүрд- II.7.4 ●○○ [үй.ү] сэндлүүрээр

сэмбэлз- II.7.4 ●○○ [үй.ү] сэмбэгэр юмны үйлдэх

байн байн хөдлөх; цэмцгэр хүний хөнгөн сэндүүл I.1.4 ●○○ [ж.н] ухаж, сэндийлснээс

алхах, гишгэх

үлдсэн юм

сэмбэн ●○○ [тэ.н] морь малын хөнгөн зөөлөн сэндүүрд- II.7.4 ●○○ [үй.ү] сэндлүүрээр газар

алхах байдал

ухах

сэмбэрүү I.12.4 ●○○ (урга.) [ж.н] бадгана сэндчил- II.4.4 ●○○ [үй.ү] дахин дахин

өвчнийг анагаадаг анар жимс

сэндчих

сэмбэс ●○○ [д.д.ү] ~ хийх, ~ гэх

сэндэл- II.11.4 ●●○ [үй.ү] юмыг чичиж малтах

сэмгэр ●●○ [тэ.н] нимгэн, сийрэг

сэндэн I.16.4 ●○○ (урга.) [ж.н] нэг зүйл

сэмгэрд- II.7.4 ●○○ [үй.ү] сэмгэр болох

зандан мод

сэмдэс I.26.4 ●○○ [ж.н] сэмэрч гарсан, сэндэр I.21.4 ●○○ (урга.) [ж.н] нэг наст өвслөг

сэмлэж авсан ширхэг

ургамал

сэмж I.11.4 ●●● [ж.н] гэдэс гүзээний өөхлөг сэндэч- II.16.4 ●●○ [үй.ү] байн байн сэндлэх

266

267

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

сэнж I.11.4 ●●● [ж.н] юмыг барих, өргөх, уях сэргийл- II.4.4 ●●● [үй.ү] болгоомжлох,

зэрэгт зориулж хийсэн гогцоо

сахих, хамгаалах

сэнжгэнэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] санжганах

сэргийлэгч I.4.4 ●●○ [ж.н] сэргийлэх

сэнжгэр ●○○ [тэ.н] унжгар, санжгар

үүрэгтэн, сэргийлэх хүн

сэнжид I.19.4 ●○○ [ж.н] тамга тэмдгийн сэргийлэл I.17.4 ●○○ [ж.н] сэргийлэх үйлийн

бариул

нэр

сэнжид- II.15.4 ●●○ [үй.ү] сэнжнээс нь барих

сэргийлэлт I.3.4 ●○○ [ж.н] сэргийлэл

сэнжил- II.11.4 ●●○ [үй.ү] сэнж хийх

сэргэ- II.10.4 ●●● [үй.ү] тэнхрэх, өөдлөх,

сэнс I.9.4 ●●● [ж.н] хэд хэдэн далбаа бүхий, дахин дэгжрэх

эргэх салхи хөөргөх хүрд хэлбэртэй хэрэгсэл

сэргэг ●●○ [тэ.н] нойр багатай; сонор соргог

С сэнс I.9.4 ●○○ [ж.н] том болсон хурганы арьс, сэргэглэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] сэргэг зан гаргах

сэгсүүрэг

сэргэлз- II.7.4 ●○○ [үй.ү] сэргэвэлзэх

сэнст ●○○ [тэ.н] сэрүүхэн сүүдэртэй байдал

сэргэлт I.3.4 ●●○ [ж.н] сэргэх үйлийн үр дүнг

сэнсэл- II.11.4 ●○○ [үй.ү] сэнстэй болгох, заасан нэр, сэргэх явц, байдал

мурийх, тахийх

сэргэлэн ●●● [тэ.н] ~ цовоо

сэнсэлз- II.7.4 ●○○ [үй.ү] аливаа юманд сэргэлэнд- II.7.4 ●●○ [үй.ү] сэргэлэн нь

дуршил хөдлөх

дэндэх

сэнсэр- II.12.4 ●●○ [үй.ү] сэнс болох, сэнс сэргэлэндүү ●○○ [тэ.н] сэргэлэн байрын

мэт эргэлдэх

сэргэлэнт- II.7.4 ●●○ [үй.ү] сэргэлэн болох,

сэнтий I.15.4 ●●● [ж.н] хүндэтгэлийн суудал, сэргэлэн загнах

мяндаг тушаал

сэргэмж I.4.4 ●○○ [ж.н] хянаж болгоомжлох

сэнтэг ●●○ [тэ.н] гэнэн цөлс буюу тэнэгдүү, үйлийн нэр

омогдуу

сэргэмжил- II.11.4 ●○○ [үй.ү] сэрэмжтэй

сэнтэглэ- II.10.4 ●●○ [үй.ү] сэнтэг зан гаргах

байх, болгоомжлох

сэнтэгнэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] сэнтэгтэй аашлах

сэргэр ●●○ [тэ.н] саргар, дэргэр

сэнхий- II.1.4 ●○○ [үй.ү] хоромхон зуур сэн сэргэрд- II.7.4 ●○○ [үй.ү] сэргэр болох

гэж үнэртэх

сэргэрдүү ●○○ [тэ.н] сэргэр байрын

сэнхрүүлэл I.17.4 ●●○ [ж.н] сэнхрүүлэх сэргээгч I.4.4 ●○○ [ж.н] сэргээх юм

үйлийн нэр, ятгал

сэргээлт I.3.4 ●●○ [ж.н] сэргээх үйлийн үр

сэнхрэл I.1.4 ●●○ [ж.н] сэнхрэх үйлийн нэр, дүнг заасан нэр, нөхөн ~

ухаарал

сэргээмэл ●○○ [тэ.н] сэргээж тодруулсан,

сэнхрэлт I.3.4 ●●○ [ж.н] сэнхрэх үйлийн үр сэргээж шинэчилсэн

дүнг заасан нэр

сэргээш I.11.4 ●●○ [ж.н] сэргээх эм

сэнхэр- II.12.4 ●●○ [үй.ү] учир зүйг ойлгож сэрд- II.7.4 ●●○ [үй.ү] хардах, сэжиглэх

мэдэх

сэрд ●○○ [а.д.ү] ~ хийх, ~ гэх

сэнхэр I.21.4 ●○○ (амь.) [ж.н] гурван настай сэрдлэг I.5.4 ●●○ [ж.н] сэрдэх үйлийн нэр,

ооно

хардлага ~

сэр- II.3.4 ●●● [үй.ү] нойрноос ~

сэрдог I.6.2 ●○○ (урга.) [ж.н] бага алтан зул

сэр- II.3.4 ●●○ [үй.ү] мэдэрч ~

сэрдэг I.21.4 ●○○ (урга.) [ж.н] хижиг халууныг

сэр ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

дардаг эмийн ургамал

сэрвий- II.1.4 ●○○ [үй.ү] юмны үзүүр ийш сэржгэр ●○○ [тэ.н] сарзгар, дэржгэр байдал

тийш босох, сөрдийх, сэрвэгэр болох

сэржигнүүр ●●○ [тэ.н] салхины зөөлөн

сэрвэг ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

сэржигнэсэн нь; хөнгөн хийсгэлэн зантай

сэрвэгэнүүр ●○○ [тэ.н] тогтворгүй, түргэн сэржигнэ- II.10.4 ●●○ [үй.ү] сэр сэр үлээх,

зан ааштай

салхи ~

сэрвэгэнэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] сэрвэгэр юмны сэржигнээн I.2.4 ●●○ [ж.н] үргэлжлэн

сэрвэс сэрвэс хөдлөх; салхи бага зэрэг сэржигнэхүй

салхилах

сэржим I.17.4 ●●● [ж.н] цацал өргөх архи,

сэрвэгэр ●○○ [тэ.н] сэргэр, сэрвэн

цайны зүйл

сэрвэгэрд- II.7.4 ●○○ [үй.ү] сэрвэгэр болох

сэржимд- II.7.4 ●●○ [үй.ү] сэржим өргөх

сэрвэгэрдүү ●○○ [тэ.н] сэрвэгэр байдалтай

сэржимнэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] сэржимдэх

сэрвэлз- II.7.4 ●○○ [үй.ү] сэрвэгэр юмны сэржмядаг I.6.1 ●○○ (урга.) [ж.н] алтан цэцэг,

сэрвэс сэрвэс хөдлөх

бага хумхаал

сэрвэн ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

сэрий- II.1.4 ●●○ [үй.ү] сэргэр болох, сэргэр

сэрвэс ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

харагдах

сэрвээ I.12.4 ●●● [ж.н] сээрний дээд этгээд сэрлэг I.5.4 ●○○ (урга.) [ж.н] нэг зүйлийн сөөг

товгорхон газар, сэрвэн

ургамал, эмд орно

сэрвээд- II.6.4 ●○○ [үй.ү] сэрвээнээс нь сэрлэгэр ●○○ [тэ.н] сэрлийсэн нь

барих, сээрдэх

сэрмүүн ●○○ [тэ.н] шинэ сэргэг

сэргий ●○○ [тэ.н] нойронд сэргэг, сэрэмжтэй

сэрмэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] юмны зах ба өө

268

269

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

сэвийг авах

байн хөдлөх

сэрмэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] мал өвсний толгойг сэрчигнүүр ●●○ [тэ.н] ~ салхи; хөнгөн

шүүрдэн идэх

шингэн зантай

сэрмэл ●○○ [то.н] нэгийн тооны ёгт нэр

сэрчигнэ- II.10.4 ●●○ [үй.ү] сэрүүн салхины

сэрмэл I.1.4 ●○○ (амь.) [ж.н] сэр гөрөөс

хүчтэй үлээх

сэрс ●○○ [а.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

сэрчигнээн I.2.4 ●●○ [ж.н] сэрчигнэхүй

сэрсгэр ●○○ [тэ.н] нягт биш, сийрэг

сэрш I.4.4 ●○○ [ж.н] нэг зүйлийн богино хадаг

сэрсэн I.16.4 ●○○ [ж.н] шижир алт

сэрэв I.17.4 ●○○ (урга.) [ж.н] хүнс, малын

сэрт ●○○ [а.д.ү] ~ хийх, ~ гэх

тэжээл, эмд ордог нэг наст өвслөг ургамал

сэртвэлз- II.7.4 ●○○ [үй.ү] ийш тийш сэрэг I.24.4 ●○○ [ж.н] сал, завь уях гадас

сэлбэлзэн харах, аальгүйтэх

сэрэг I.24.4 ●○○ [ж.н] шинэ юм

С

сэртгэнүүр

●○○

[тэ.н]

сэртгэнэсэн сэрэл I.17.4 ●●● [ж.н] юмс үзэгдлийн бодит

хөдөлгөөнтэй

шинж хүний сэрэхүй эрхтэнд тусах байдал

сэртгэнэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] амьтны чих байн сэрэлз- II.7.4 ●●○ [үй.ү] амьтдын эвэр байн

байн сэрвэлзэн хөдлөх, сэртгэр юмны хөдлөх

байн хөдлөх

сэртгэр ●●○ [тэ.н] сээтэн, сэртэн хэлбэртэй

сэрэлт I.3.4 ●○○ [ж.н] сэрэх үйлийн үр дүнг

сэртгэрд- II.7.4 ●○○ [үй.ү] сэртгэр болох

заасан нэр

сэртгэрдүү ●○○ [тэ.н] сэртгэр байрын

сэрэмж I.4.4 ●●● [ж.н] сэргийлэх бодол,

сэртий- II.1.4 ●●○ [үй.ү] сэртгэр болох

хянамж, болгоомж

сэртэв ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

сэрэмжил- II.11.4 ●●● [үй.ү] урьдаас

сэртэг ●○○ [тэ.н] үржих шинжгүй, үржилгүй

болгоомжлох, сэрэмжтэй байх

сэртэг ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

сэрэмжлүүлэг I.21.4 ●●● [ж.н] сэрэмжлүүлэх

сэртэгчин I.20.4 ●○○ (амь.) [ж.н] эм хар сүүлт

сануулга

сэртэлз- II.7.4 ●○○ [үй.ү] сэртгэр юмны сэрэнгүйл- II.4.4 ●○○ [үй.ү] анхаарал

үргэлжлэн хөдлөх

болгоомжтой байх, сонор соргог байх

сэртэлзүүр

●○○

[тэ.н]

сэртэлзсэн сэрэхүй I.15.4 ●●○ [ж.н] гадаад ертөнцийг

хөдөлгөөнтэй

танин мэдэх мэдлэг, мэдрэхүй

сэртэн ●●○ [тэ.н] сэртгэр

сэрээ I.12.4 ●●● [ж.н] хутга ~

сэртэн ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

сэрээ I.12.4 ●○○ [ж.н] монгол адууны тамга

сэртэс ●○○ [д.д.ү] ~ хийх, ~ гэх

сэрээгарав I.5.1 ●○○ (урга.) [ж.н] цасан

сэрү I.30.4 ●○○ (амь.) [ж.н] ямаатай төстэй, цэцэг, халууныг арилгах эмд орох ургамал

ганц эвэртэй нэг зүйл гөрөөс

сэрээд- II.6.4 ●●● [үй.ү] сэрээгээр хатгах

сэрүү I.12.4 ●●○ [ж.н] биед мэдэгдэм сэрүүн сэрээл- II.4.4 ●○○ [үй.ү] сэрээдэх

уур амьсгал

сэрээлж I.4.4 ●○○ [ж.н] жимс түүх сэрээ

сэрүүвтэр ●○○ [тэ.н] бага зэргийн сэрүүн

сэт ●○○ [д.д.ү] ~ цохих

сэрүүд- II.6.4 ●●○ [үй.ү] сэрүүн болох

сэтгүүл I.1.4 ●●● [ж.н] тогтмол хэвлэл, ном ~

сэрүүлх- II.7.4 ●○○ [үй.ү] сэрүүдсэнээс сэтгүүлч I.4.4 ●●● [ж.н] сэтгүүл зүйн тусгай

хямрах

мэргэшил эзэмшсэн мэргэжлийн уран

сэрүүлэг I.21.4 ●●● [ж.н] чимээ, дохио бүтээлч

өгөхөд зориулсан зүйл, цагны ~

сэтгүүр I.5.4 ●●○ [ж.н] бөглөрсөн юмыг сэтгэх

сэрүүн ●●● [тэ.н] унтаагүй байгаа, ~ хэвтэх

хэрэгсэл, гаансны ~

сэрүүн ●●● [тэ.н] хүйтэн ~

сэтгүүрд- II.7.4 ●●○ [үй.ү] сэтгүүрээр сэтгэх

сэрүүс- II.6.4 ●●○ [үй.ү] сэрүүн болох

сэтгэ- II.10.4 ●●● [үй.ү] ургуулан бодох,

сэрүүц- II.6.4 ●●○ [үй.ү] халууцахаас санаачлах, тунгаан бодох

ангижирч сэрүүнийг мэдрэх

сэтгэ- II.10.4 ●●○ [үй.ү] сэтгүүрээр ухаж,

сэрүүцүүлэг I.21.4 ●○○ [ж.н] сэрүүцүүлэх хатгаж нээх

юм, хэрэгсэл

сэтгэгдэл I.17.4 ●●● [ж.н] санаанд төрсөн

сэрх I.3.4 ●●○ (амь.) [ж.н] гурван наснаас бодол, сэтгэгдсэн юм

дээших агталсан ямаа

сэтгэгч I.4.4 ●●○ [ж.н] аливаа зүйлийг гүн

сэрхгэнэ I.18.4 ●○○ (урга.) [ж.н] нэг зүйл ухааны үүднээс бясалган бодогч

ургамал

сэтгэл I.1.4 ●●● [ж.н] хүний сэтгэн бодох

сэрхгэр ●○○ [тэ.н] эвэр адил дүрстэй, сэргэр чадвараас үүдэлтэй санаа бодол, дур хүсэл

байдалтай

сэтгэлгээ I.12.4 ●●● [ж.н] хүний сэтгэн бодох

сэрхий- II.1.4 ●○○ [үй.ү] сэртийх, сэрдийх

ажиллагаа, сэтгэлэг

сэрхлэг I.5.4 ●○○ (урга.) [ж.н] эмд ордог олон сэтгэлт ●●○ [тэ.н] хайр сэтгэл бүхий, ~ хос

наст өвслөг ургамал

сэтгэлтэн I.20.4 ●○○ [ж.н] ариун ~, үнэн ~

сэрхнэд I.3.4 ●○○ [ж.н] бага хүүхдэд тусах сэтгэмж I.4.4 ●●● [ж.н] сэтгэн бодох чадвар,

өвчин

уран ~

сэрхэл- II.11.4 ●●○ [үй.ү] ямааг хөнгөлөх

сэтгэхүй I.15.4 ●●● [ж.н] хүний сэтгэн бодох,

сэрхэлз- II.7.4 ●○○ [үй.ү] сэрхгэр юм байн тунгаан бодох чадвар

268

269

МОНГО

МОНГ Л Х

О

Э

Л Х ЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУР

Э

АМЛА

ЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУР

С

АМЛА АН Т

С

О

АН Т ЛЬ

О

МОНГО

МОНГ Л Х

О

Э

Л Х ЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУР

Э

АМЛА

ЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУР

С

АМЛА АН Т

С

О

АН Т ЛЬ

О

сэтгэц I.3.4 ●●● [ж.н] сэтгэн бодох явц, сэтгэх харваач, цэцэн

чадвар

сэцэн I.20.4 ●○○ (урга.) [ж.н] нэг зүйл

сэтэл- II.11.4 ●●○ [үй.ү] сэтэрхий болгох, сэт ургамал, хөхөөний дарс, илд өвс

татах, далан ~

сэчиг I.21.4 ●○○ [ж.н] шувуу зэргийн толгой

сэтэр I.21.4 ●●● [ж.н] малыг бурхан тэнгэрт дээрх залаа мэт зүйл, тахианы ~

өргөв хэмээн хив хадаг уяж дархлахуй

сээ I.12.4 ●○○ [ж.н] хэмжүүрийн маш бага

сэтэр- II.12.4 ●●○ [үй.ү] сэтэрхий болох

нэгж

сэтэрлэ- II.10.4 ●●○ [үй.ү] сэтэр зүүх

сээ I.12.4 ●○○ [ж.н] майхан шиг тэлж босгодог

сэтэрт ●●○ [тэ.н] сэтэр бүхий, ~ мал

бөс торго бүхий байшин

сэтэртэн I.20.4 ●○○ [ж.н] сэтэртэй мал; сээ I.12.4 ●○○ (хууч.) [ж.н] хошууны засаг

С эрхтэн дархтан

ноёдын хэрэг зарга шүүх хурал

сэтэрхий I.15.4 ●●○ [ж.н] сэтэрч бий болсон сээр I.5.4 ●●● [ж.н] хүн, амьтны хүзүүний үе

онь, хотгор

харцагын үе хоёрын хооронд байх нурууны

сэтэрхий ●●○ [тэ.н] сэтэрсэн байдал; ~ зүү, арван хоёр үе яс

зүүний ~, ~ шаазан

сээргүйтэн I.20.4 ●●○ [ж.н] сээр нуруугүй

сэтэч- II.16.4 ●●○ [үй.ү] дахин дахин сэтлэх

амьтан

сэх- II.6.4 ●●○ [үй.ү] сэхээтэй болох, сайжрах, сээрд- II.7.4 ●○○ [үй.ү] дээгүүр зан гаргах

дээшлэх

сээрдүү ●○○ [тэ.н] дээгүүр зантай, дээрэнгүй

сэхлүүн ●●○ [тэ.н] сэхүүн, хэрийн юм тоохгүй

сээрт- II.7.4 ●●○ [үй.ү] тэргэнд хөллөсөн үхэр

сэхрүүн ●○○ [тэ.н] сэхлүүн, сэхүүн

малын хүзүү хавдах

сэхүүн ●●○ [тэ.н] сэхлүүн

сээртэн I.20.4 ●○○ [ж.н] сээр нуруутай

сэхүүр I.5.4 ●○○ [ж.н] малгайн саравч

амьтан

сэхүүрх- II.7.4 ●○○ [үй.ү] сэхүүн зан гаргах

сээтгэнүүр ●●○ [тэ.н] годгонуур, дэгжирхэн

сэхэл I.17.4 ●○○ [ж.н] сэхэх үйлийн нэр, ~ аальгүйтэх зан байдалтай; хөнгөн хуумгай

авах

сээтгэнэ- II.10.4 ●●○ [үй.ү] сээтэн хаях,

сэхэр- II.12.4 ●○○ [үй.ү] сэхэх, сэргэх, аальгүйтэх

дээрдэх

сээтгэр ●○○ [тэ.н] сээтгэнүүр, сээтэн

сэхэрхий I.15.4 ●○○ [ж.н] гэр байшингийн сээтий- II.1.4 ●○○ [үй.ү] сээтэн болох

бяцхан цоорхой

сээтэлз- II.7.4 ●●○ [үй.ү] сээтгэр юмны байн

сэхээ I.12.4 ●●○ [ж.н] ухвар, оюун санаа, байн хөдлөх

мэдрэл, самбаа

сээтэлзүүр ●●○ [тэ.н] сээтэлзэж байдаг

сэхээ I.12.4 ●○○ [ж.н] буу хараалах онь

сээтэн ●●○ [тэ.н] соотон, сээтгэнүүр, ~ хаях

сэхээвч I.32.4 ●●○ [ж.н] том цонх

сээхгэнэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] сээтгэнэх

сэхээл- II.4.4 ●○○ [үй.ү] сэхээ гаргах

сээхгэр ●○○ [тэ.н] сээтгэр

сэхээлэг ●○○ [тэ.н] сэхээтэй

сээхэлдэй ●○○ [тэ.н] юу ч чадахгүй мөртөө

сэхээр- II.5.4 ●●○ [үй.ү] сэхээ орох, ухаарах

их санаатай

сэхээтэн I.20.4 ●●○ [ж.н] оюуны хөдөлмөр сээхэлз- II.7.4 ●●○ [үй.ү] сээхгэр зан гаргах

эрхэлдэг хүмүүс

сээхэлзүүр ●●○ [тэ.н] сээхгэр зантай

сэц I.3.4 ●○○ (урга.) [ж.н] анхилам цэцэг

сэцэн ●●○ [тэ.н] оюун ухаан сийрэг; мэргэн

270

271

МОНГО

МОНГ Л Х

О

Э

Л Х ЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУР

Э

АМЛА

ЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУР

С

АМЛА АН Т

С

О

АН Т ЛЬ

О

МОНГО

МОНГ Л Х

О

Э

Л Х ЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУР

Э

АМЛА

ЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУР

С

АМЛА АН Т

С

О

АН Т ЛЬ

О

МОНГОЛ КИРИЛЛ ҮСГИЙН ДҮРЭМ

§ 1. Монгол кирилл цагаан толгой 35 үсэгтэй. Эдгээр үсгийг эгшиг,

гийгүүлэгч, тэмдэг гэж гурав хуваана.

Уушгинаас гарсан хий амны хөндийгөөр саадгүй чөлөөтэйгөөр гарч

хэлэгдэх авиаг эгшиг авиа гэнэ.

Уушгинаас гарсан хий амны хөндийгөөр гарахдаа ямар нэг саад

хашилт тохиолдож хэлэгдэх авиаг гийгүүлэгч авиа гэнэ.

Цагаан толгойн үсгийн а, э, и, о, у, ө, ү, я, е, ё, ю, й, ы энэ арван

гурав нь эгшиг; б, в, г, д, ж, з, к, л, м, н, п, р, с, т, ф, х, ц, ч, ш, щ энэ хорь

нь гийгүүлэгч; ъ, ь хоёр нь дуудлагагүй тул эгшиг ч биш, гийгүүлэгч ч биш

зүгээр тэмдэг үсэг болно.

§ 2. Эгшиг үсэг 13 боловч монгол хэлний эгшиг авиа 7 юм. Энэ долоон

авиаг тэмдэглэх а, э, и, о, у, ө, ү үсгийг үндсэн эгшиг гэнэ. Нөгөө я, е, ё, ю,

й, ы зургааг туслах эгшиг гэнэ.

Үндсэн ба туслах эгшиг үгийн дотор богино, урт, хос,

өргөлттэй, балархай янз янзаар орно.

Жишээлбэл:

Үндсэн эгшиг

Туслах эгшиг

Эгшгүүд

а

о

у

э

ө

ү

и

й

я

е

ё

ю

ы

Өргөлттэй

рха

ол

ус

хэр

өд

үс

ир

_

яс

ер

ёс

юм

_

Богино

р

х

Балархай

ва

ом

_

лэ

_

_

уя

ха

ол

хэ

өдөр

ажил

үер

оё

_

_

Урт

ор

тон

цаас

юу

оос

уул

дээр

өөд

үүл

ийм

_

яам

еэвэн

ёо

намын

ор

х

Хос

айл

ойх

тэй

_

_

_

туйл

эв

үйл

_

айх

яйрах

ёйлг

юйрэ

§ 3. Монгол үгийн эхний үеийн эгшиг дандаа тодорхой хэлэгдэх тул

түүнийг өргөлтөт эгшиг гэдэг.

Үгийн нэгдүгээр үеэс хойш орох богино эгшгүүд цөм тодорхойгүй

хэлэгдэх тул түүнийг балархай эгшиг гэнэ. Жишээлбэл: Гэрэл, мандах

гэдэг хоёр үгийн эхний эгшгүүд өргөлттэй ба сүүлийн эгшгүүд балархай

юм.

§ 4. Сунгаж удаанаар хэлэх эгшгийг урт эгшиг гэнэ. Урт эгшгийг дөрвөн

аргаар тэмдэглэнэ.

1. Үндсэн эгшгийг давхарлаж аа, ээ, оо, уу, өө, үү гэж тэмдэглэнэ.

2. Я, е, ё, ю эгшгийн дараа үндсэн эгшгийн нэгийг давхарлаж яа, яу,

270

271

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

еэ, еү, еө, ёо, ёу, юу, юү гэж тэмдэглэнэ.

3. Зөөлөрсөн гийгүүлэгчийн дараах урт эгшгийг бичихдээ зөөлний

тэмдгийг и болгож үндсэн эгшиг нэгийг нэмж иа, ио, иу гэж

тэмдэглэнэ. Үндсэн эгшиг гурвыг давхарлаж бичихгүй.

4. И эгшгийг уртаар бичихдээ эр үгийн ы, эм үгийн ий гэж ялгаж

тэмдэглэнэ. Эр үгийн ы эгшиг дан үсгээр тэмдэглэсэн богино

эгшгийн хэлбэртэй боловч урт и эгшиг юм. Эм үгийн ий хос

эгшгийн хэлбэртэй боловч урт эгшиг юм. Жишээлбэл: Ардын,

ордны, өвлийн, дэрсний гэх мэт.

§ 5. Нэг үе болж хавсран орсон хоёр өөр эгшгийг хос эгшиг гэнэ.

Жишээлбэл: Аймаг, ойр, үнэтэй, үйлдвэр, туйл, яйрах, ёйлгор , гуанз, аугаа

гэх мэт. Монгол хэлний хос эгшгийг ай, эй, ой, уй, үй, яй, ёй, юй, хааяа уа,

ау гэж тэмдэглэнэ. Монгол хэлэнд “өй” гэсэн хос эгшиг хэрэглэхгүй.

§ 6. Арван гурван эгшгээс хэлний угт бүтэх а, о, у, я, ё, ю (у), ы долоог

эр эгшиг гэнэ.

Хэлний дунд бүтэх э, ө, ү, е, ю(ү) тавыг эм эгшиг гэнэ.

Хэлний үзүүрт бүтэх и, й хоёрыг саармаг эгшиг гэнэ. Эр эгшиг орж

бүтсэн үгийг эр үг гэнэ. Эм эгшиг орж бүтсэн үгийг эм үг гэнэ.

Саармаг эгшгээр бүтсэн үгэнд залгавар залгахад эм эгшиг гардаг

учир саармаг эгшгээр бүтсэн үгийг эм үгэнд тооцно. Жишээлбэл: ишиг-

ишгээр, жил- жилүүд, чийг- чийгтэйгэх мэт.

§ 7. Үгийн эхний эгшиг, мөнхүү үгийн дараах эгшгийг ялган тогтоох ёсыг

эгшиг зохицох ёс гэнэ. Эгшиг хэлний ба уруулын талаар зохицно.

Монгол хэлний нэг үгэнд эр, эм эгшиг хамтран орохгүй. Эр эгшиг эр

эгшигтэйгээ, эм эгшиг эм эгшигтэйгээ зохицож орно. Саармаг эгшиг эр, эм

ямар ч эгшигтэй зохицон орно. Энэ бол эгшиг хэлний талаар зохицох ёс

юм. Гажилт:

1. Хоёр үгнээс бүтсэн нэг үгэнд эр, эм эгшиг орж болно. Жишээлбэл:

горьгүй, болохгүй, Батгэрэл гэх мэт.

2. Хааяа үгийн эцсийн урт эгшиг энэ дүрмийг зөрчинө. Жишээлбэл:

байжээ, болжээ, гарчээ гэх мэт.

§ 8. Эгшиг уруулын талаар зохицохдоо:

1. Үгийн эхний үед а, у байвал хойшид а дагана. Жишээлбэл:

авдартай, уламжлахад, хамгаалахаараа, уулзвар гэх мэт.

2. Үгийн эхний үед э, ү, и байвал хойшид э дагана. Жишээлбэл:

эрдэм, үзэгдэхэд, жинхэнэ гэх мэт.

3. Үгийн эхний үед о байвал хойшид о дагана. Жишээлбэл: онгоцоор,

оролцоход гэх мэт.

4. Үгийн эхний үед ө байвал хойшид ө дагана. Жишээлбэл: мөнгө,

өргөдөл, өндөглөхөд гэх мэт.

5. Энэ зохицолд урт, хос, туслах эгшиг хамаарагдана. Жишээлбэл:

Ёндон, олъё, уралдаантайгаар, үзье, үдэшлэгтэй, инээдэм,

уяатай гэх мэт.

272

273

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

Энэ дүрмийг хүснэгтээр үзүүлбэл:

Үгийн эхний үед ийм эгшиг

Хойшид тохиолдох

байвал

эгшиг нь

а

а

у

эү

э

и

о

о

ө

ө

Гажилт:

1. уу, үү, юу, юү, яу, ёу, еү, иу эгшгүүд эгшиг зохицох ёсыг зөрчиж

орох бөгөөд хойшид дагах эгшгийг өөрийн зохицолд авна.

Жишээлбэл: орчуулагч, өрнүүлсэн, оёулахдаа, үеүдэд, хориулан

гэх мэт.

2. и, ий, ы, эй эгшгүүд эгшиг зохицох ёсыг зөрчиж орох боловч

хойшид дагах эгшиг нь өмнөх эгшгийн зохицолд хамаарагдана.

Жишээлбэл: ажиллах, хөгжилдөнө, онийсон, нөхөдтэйгөө,

өвстэйхөн , доёийсон гэх мэт.

§ 9. ы, ий хоёрыг ялгаж бичих дүрэм:

1. Урт ы үсгийг эр үгэнд бичнэ. Эм үгэнд ердөө бичихгүй. Жишээлбэл:

ардын, нарны, хотыг, уулыг гэх мэт.

2. Эм үгэнд ий үсгийг бичнэ. Жишээлбэл: хүний, эрдмийг, өвлийн,

шүлгийг гэх мэт.

3. ий үсгийг эр үгэнд хааяа бичнэ. Үүнд: ж, ч, ш, ь, и, хэлний г үсгээр

төгссөн эр үгэнд бичнэ. Жишээлбэл: туужийг, ачийн, багшийн,

айргийг, ааргийн, харь-харийн, анги-ангийн гэх мэт.

§ 10. я, е, ё, ю дөрөв бол уг нь гийгүүлэгч эгшиг хоёр авиагаар бүтсэн

бүхэл үеийг тэмдэглэх үсэг юм. Үүнийг хавсарсан үсгээр жишээ болгон

үзүүлье (Гийгүүлэгч үсгийг i үсгээр тэмдэглэв).

я - ia

е - iэ, iө

ё - iо

ю - iу, iү

Энэ дөрвөн үсгийг я-гийн төрлийн үсгүүд гэнэ.

§ 11. Эр үгийн эхний үед богино и үсгийг бичихгүй, дандаа я-гийн

төрлийн үсгийг бичнэ. Жишээлбэл: мянга, пял, янзага, ёс, хялгана гэх

мэт.

§ 12. юу, яу, ёу, еү эгшгийг ялгаж бичих нь:

Үгэнд юу мэтээр хэлэгдэх урт эгшгийг юу, яу, ёу, еү дөрвөн янзаар

бичнэ.

Үгийн үндэс нь я, е, ё үсгээр төгссөн бол түүнийг солихгүй зөвхөн

272

273

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

у, ү эгшиг нэмнэ. Жишээлбэл: хоёр - хоёул, хая - хаяул, оё - оёул,

үе - үеүд, бие - биеүд гэх мэт.

Үгийн үндэс нь я, е, ё үсгээр төгссөн биш бөгөөд ю хэлэгдвэл тэр

ю үсгийг бичнэ. Жишээлбэл: аюул, Аюуш, оюун, гиюүрэх гэх мэт.

§ 13. Я-гийн төрлийн эгшиг өмнөх эгшигтэйгээ нийлж урт эгшиг буюу хос

эгшиг болдоггүй, тусгай үе хэвээр байна. Жишээлбэл: байя, хөөе, ная, оё,

бие гэх мэт.

Я-гийн төрлийн эгшиг арын эгшигтэй нийлж урт ба хос эгшгийг

бүтээнэ. Жишээлбэл: яарах, үеэс, аюул, оёод, оюутан, оёулах, хаяулах,

саяын , гоёыг , биеийг гэх мэт.

БАЛАРХАЙ ЭГШГИЙН ДҮРЭМ

§ 14. Монгол хэлэнд үгийн нэгдүгээр үеэс хойш орсон богино эгшгүүд

цөм тодгүй, балархай хэлэгдэнэ. Балархай эгшгийг олж бичихэд амаргүй

боловч гийгүүлэгч үсгүүдийг хянаж үзвэл зарим гийгүүлэгч үсгүүд заавал

эгшиг дагуулж үе бүтээдэг байхад зарим гийгүүлэгч үсгүүд заавал эгшиг

дагуулдаггүй байна.

Энэ байдлаас үндэслэн балархай эгшгийн дүрмийг тогтоохын тулд

гийгүүлэгч үсгийг эгшигт гийгүүлэгч, заримдаг гийгүүлэгч, онцгой гийгүүлэгч

гэж гурав хуваав.

§ 15. Эгшигт гийгүүлэгч:

м, н, г, л, б, в, р энэ долоон гийгүүлэгч үсэг үгэнд орохдоо өмнөө буюу

хойноо аль тод хэлэгдэх талдаа заавал эгшигтэй бичигдэнэ. Үүнийг эгшигт

гийгүүлэгч гэнэ. Жишээлбэл: газар, тохом, цацрал, модон, хөдөлмөр,

гарав, үзэл, тасархай гэх мэт. Үүнийг цээжлэхдээ “Монгол баавар” гэнэ.

Гажилт:

1. Хэлний угийн н-ийн дараа заахын тийн ялгалын г нөхцөл эгшиггүй

бичигдэж болно. Жишээлбэл: байшинг, дүнг, Галсанг, хөвөнг гэх

мэт.

2. Тусгай бичигддэг л, нь хоёр эгшиггүй бичигдэнэ. Жишээлбэл:

Сайн л байна . Хоёр нь үлджээ . гэх мэт.

§ 16. д, т, ж, з, с, ш, ц, ч, х есөн гийгүүлэгч үсэг үгэнд эгшигтэй, эгшиггүй

хоёр янзаар бичигдэх тул заримдаг гийгүүлэгч гэнэ.

Заримдаг гийгүүлэгч бол эгшигт гийгүүлэгчийн дараа өмнө, хойноо

эгшиггүй орж болно. Жишээлбэл: Ховд, хагд, амт, тэнд, ард, тэвш, багш,

булш, зунш, дарш, эзэмш гэх мэт.

Гажилт:

Ирээдүй цагаар тодотгон холбох х нөхцөлийн өмнө заавал эгшиг

бичдэг учир энэ дүрэмд хамаарахгүй. Жишээлбэл: өгөх, явах, олох, хамах,

харах гэх мэт.

§ 17. Заримдаг гийгүүлэгч нь заримдаг гийгүүлэгчийн дараа орохдоо

сүүлчийн заримдаг нь өмнөө юм уу хойноо аль тод хэлэгдэх талдаа заавал

эгшигтэй бичигдэнэ. Жишээлбэл: модот, модтод, хожид, хождох, бусад,

274

275

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

бусдад, эзэд, батад, ахад, лацад, мөчид, хойшид, буцаж, эцэс, очит, анжис

гэх мэт. Гажилт:

Заримдаг гийгүүлэгчийн дотроос с, х үсгийн дараа т, ч үсэг өмнө,

хойноо эгшиггүй орж болно. Жишээлбэл: туст нөхөр, түүхт он, усч хүн,

түүхч эрдэмтэн гэх мэт.

§ 18. Эгшигт гийгүүлэгчийн дараа үгийн эцэст ямар ч балархай эгшиг

бичиж болно. Жишээлбэл: ямба, толбо, алба, Пагма, хурга, хөрөнгө,

мөнгө, анги, тогло, ажигла, муна, ирнэ, урва, харва, цэлмэ гэх мэт.

Заримдаг гийгүүлэгчийн дараа үгийн эцэст и-гээс өөр балархай

эгшиг бичихгүй. Жишээлбэл: салхи, банди, гархи гэх мэт.

Энэ дүрмийн 15, 17 дугаар зүйлд дурдсан балархай эгшгийн дүрмийг

мартахгүй тогтооход зориулж томьёогоор үзүүлбэл:

7 + э

7 + 9 - э

9 + 9 + э

Эгшигт гийгүүлэгчийг 7-гийн тоогоор, заримдаг гийгүүлэгчийг 9-ийн

тоогоор, эгшиг үсгийг э- гээр тэмдэглэв.

§ 19. к, ф, щ гурван үсэг монгол үгэнд бичигдэхгүй, зөвхөн гадаадын

үгэнд бичигдэнэ. Жишээлбэл: коммунизм, капитал, фабрик, Щорс гэх мэт.

п үсэг монгол үгийн дунд ба адагт орохгүй, харин монгол үгийн эхэнд

хааяа бичигдэнэ. Жишээлбэл: пагдгар, пүл пал, пээ юу вэ гэх мэт.

к, ф, щ, п дөрвөн үсгийг онцгой гийгүүлэгч гэж нэрлэнэ.

§ 20. Б, В үсгийг ялгаж бичих дүрэм:

1. Б үсгийг ихэвчлэн үгийн эхэнд бичнэ. Үгийн дунд л, м, н, в үсгийн

дараа бичнэ. Жишээлбэл: бодлого, толбо, самбар, хэн бэ? Явбал

гэх мэт.

2. В үсгийг ихэвчлэн үгийн дунд, адагт бичнэ. Үгийн эхэнд хааяа

цөөн үгэнд бичнэ. Жишээлбэл: ваадан, вандан, ваар, хавав,

харав, хөвөвч гэх мэт.

§ 21. Г үсгээр хоёр авиаг тэмдэглэнэ:

1. Хүүхэн хэл идэвхтэй оролцож “га, го, гу, гы” гэж хэлэгдэх г үсгийг

хоолойн г гэнэ. Хоолойн г-ийн ард а, о, у, ы дөрвөн эгшгийн аль

нэгийг бичнэ. Жишээлбэл: арга, аргын, бага, ботго, гудамж гэх

мэт.

2. Хэлний угаар хэлэгдэх г үсгийг хэлний г гэнэ. Хэлний г ардаа

эгшиггүй юм уу эсвэл а, о, у, ы дөрвөөс өөр эгшигтэй байна.

Жишээлбэл: аймаг, нутаг, хөрөнгө, цэнгэл, цэцэг, гүйцэтгэх гэх

мэт.

Хэлний г үсгийн ард залгавар залгахад а, о, у эгшиг орох боловч

хэлний г хэвээр байна. Жишээлбэл: хамаг-хамгаас, тоорцог-

тоорцгоор, туг-тугууд, аймаг-аймгарх, омог-омгорхуу гэх мэт.

274

275

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

§ 22. Н үсгээр хоёр авиаг тэмдэглэнэ:

1. Хэлний үзүүр хатуу тагнайд хүрч хэлэгдэх н авиаг хэлний

үзүүрийн н гэнэ. Хэлний үзүүрийн н хойноо эгшиг юм уу ь-тэй

байна. Жишээлбэл: чанар, үнэг, чоно, явна, нум, нөмөр, оньс,

тань гэх мэт.

2. Хэлний үзүүр хатуу тагнайд хүрэхгүй хэлэгдэх н үсгийг хэлний

угийн н гэнэ. Хэлний угийн н ардаа эгшиггүй байна. Жишээлбэл:

ганган, онгоц, сан, байшин, Лувсан, Сүрэн гэх мэт.

Зарим үгийн эцсийн хэлний үзүүрийн н авиа халх аялгуунд

хэлний угийн н болж хэлэгддэг бөгөөд залгавар залгахад хэлний

үзүүрийн н болох нь тодорхой болно. Жишээлбэл: мэргэн-

мэргэнээр, он-оны, үнэн-үнэний гэх мэт.

§ 23. Хэлний үзүүрийн н-ийг хэлний угийн н-ээс, хоолойн г үсгийг хэлний

г-ээс ялгахын тул хэлний үзүүрийн н, хоолойн г үсгийн ард бичсэн балархай

эгшгийг ялгах эгшиг гэнэ. Жишээлбэл: хана, бага, оно, торго, үнэ, онгоц,

өнөр, торни гэх мэт.

Тайлбарлах нь:

Өргөлттэй эр, үндсэн эгшиг ба ы эгшгийн өмнө орсон г бол их төлөв

хоолойн г байна. Жишээлбэл: газар, гуйх, гоожих, тогоо, агуу, даргын,

агаар гэх мэт.

Балархай эгшгээс бусад эдгээр дурдсан эгшгийг ялгах эгшиг гэж

нэрлэхгүй.

§ 24. Дараалсан гурван гийгүүлэгчийн гуравдугаар нь хоолойн г, хэлний

үзүүрийн н хоёрын нэг бөгөөд түүний арын ялгах балархай эгшгээр үг

төгсгөвөл тэр ялгах эгшиг сонстохгүй тул н ба г-ийн өмнө богино эгшиг

бичнэ. Үүнийг дараалсан гурван гийгүүлэгчийн дүрэм гэнэ. Жишээлбэл:

1. Аньсага, бортого, ганзага, жинхэнэ, зулзага, оньсого, турсага,

хавтага, харцага, хоромсого, хундага, чагтага, чандага, чогчиго,

эрдэнэ, янзага гэх мэт цөөн нэр үг байна.

2. Цаг заах үйл үгийн одоо, ирээдүй цагийн -на, -нэ, -но, -нө нөхцөлийг

давхар гийгүүлэгчээр төгссөн үгэнд залгахдаа дараалсан гурван

гийгүүлэгчийн дүрмээр бичнэ. Жишээлбэл: манд-на - мандана,

мөлх-нө -мөлхөнө, урс-на -урсана, орш-но -оршино гэх мэт.

Дээрх хоёр тохиолдлоос бусад үгэнд балархай эгшгийн дүрмийг

зөрчихгүй бол 3 ба 4 гийгүүлэгч дараалан орж болно. Жишээлбэл: урсга,

ястны , төрөлхтний, эрхтний гэх мэт.

§ 25. Дараалсан хоёр гийгүүлэгчийн хоёрдугаар гийгүүлэгч нь хоолойн

г, хэлний үзүүрийн н хоёрын нэг байвал түүний өмнө и-гээс бусад балархай

эгшиг бичихгүй. Жишээлбэл: авга, алга, тамга, ганга, торго, годгор, хазгар,

босго, тошгор , авна, аялна, бодно, маажна, босно, хөшнө гэх мэт.

Үйлдүүлэх хэвийн -га 4 дагаврыг -д дагавраар төгссөн үүсмэл

үйл үгнээ залгахад уул -д гийгүүлэгч нь -т гийгүүлэгч болон хувирна.

Жишээлбэл : эмхэд-гэ → эмхэтгэ- , цомход-го → цомхотго-, номход-го

→ номхотго-, хүндэд-гэ → хүндэтгэ-, намхад-га → намхатга -, өндөрд-гө

→өндөртгө гэх мэт.

276

277

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

Хэлний үзүүрийн н буюу хоолойн г-ийн өмнө хэлний үзүүрийн н буюу

хоолойн г тохиолдвол завсар нь эгшиг бичнэ. Жишээлбэл: унана, дагана,

унага, шанага, багана гэх мэт.

§ 26. ж, ч, ш-ийн дараах эгшиг:

1. Эр үгийн эхний ж, ч, ш гурвын дараа богино и эгшиг бичихгүй, а,

о, у гурвын нэгийг бичнэ. Жишээлбэл: шар, чагтага, жаргалан,

шороо, чоно, чухал, шугам гэх мэт.

2. Эм үгийн эхний ж, ч, ш-ийн дараа богино э эгшгийг бичихгүй и,

ө, ү гурвын нэгийг бичнэ. Жишээлбэл: жил, чимээ, ширээ, чөлөө,

шөнө, жүжиг, шүдлэн гэх мэт.

3. Эр, эм ямар ч үгийн дунд орсон ж, ч, ш гурвын дараа балархай

эгшиг бичих шаардлага гарвал дандаа и эгшиг бичнэ. Жишээлбэл:

ажил, ашиг, ишиг, хөгжил, учир, дэвших гэх мэт.

4. Ж, ч, ш-ийн дараа ямар ч урт эгшгийг бичиж болно. Жишээлбэл:

шаантаг, шээзгий, шүүх, хашаа, чанаржуулах, хөгжөөнө гэх мэт.

ГЭЭГДЭХ ЭГШИГ

§ 27. Үгэнд залгавар залгахад балархай эгшгийн дүрмийн ёсоор

шаардагдахгүй болж хасагдах эгшгийг гээгдэх эгшиг гэнэ. Ийнхүү эгшиг

гээгдэх гурван тохиолдол байна. Үүнд:

1. Гийгүүлэгчээр төгссөн үгэнд урт эгшгээр эхэлсэн залгавар

залгахад уг үгийн төгсгөлийн гийгүүлэгчийн өмнөх балархай

эгшиг гээгдэнэ. Жишээлбэл: олон-олноос, авар-авраад, суртал-

суртлаар гэх мэт.

2. И-гээс бусад богино эгшгээр төгссөн үгэнд урт эгшгээр эхэлсэн

залгавар залгахад төгсгөлийн балархай эгшиг гээгдэнэ.

Жишээлбэл: чарга-чаргыг, хана-ханаар, сана-сануул, эмнэ-

эмнүүл, өмнө-өмнөөс гэх мэт.

3. Гийгүүлэгчээр төгссөн үгэнд гийгүүлэгчээр эхэлсэн залгавар

залгахдаа өмнө нь эгшиг жийрэглэвэл мөн үгийн эцсийн

гийгүүлэгчийн өмнөх эгшиг гээгдэнэ. Жишээлбэл:

идэш-л -идшил , тохош-л -тохшил , нухаш-л -нухшил, боловсор-л

-боловсрол, сурагчид-д -сурагчдад, үсэр-х -үсрэх гэх мэт.

Гажилт:

1. Оноосон нэрийн төгсгөлийн гийгүүлэгчийн өмнөх балархай

эгшгийг гээхгүй. Жишээлбэл: Матад-Матадаас , Орхон-Орхоны ,

Пунцаг-Пунцагийг гэх мэт.

2. Галав, төлөв гэх мэт зарим үгийн балархай эгшгийг гээхэд үгийн

үндэс ихээхэн өөрчлөгдөхөөр болбол балархай эгшгийг гээхгүй.

3. Уламжлалын зарчим баримталж бичсэн үгийн “и” эгшгийг гээхгүй.

Жишээлбэл: тэнхимийн, эрихээр гэх мэт.

§ 28. Нэг үгэнд хэд хэдэн залгавар залгахдаа нэгэнт гээж бичсэн эгшгийг

сэргээж бичихгүй. Жишээлбэл: бутар-бутрал -бутралаар, нөхөд-нөхдөд

-нөхдөдөө, бэх-бэхэж -бэхэжтүгэй -бэхжих-бэхжихэд гэх мэт.

276

277

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

§ 29. Эгшгийг гээхдээ эгшигт гийгүүлэгч, заримдаг гийгүүлэгчийг

эгшиггүйдүүлэх, мөн үгийн дунд орсон ялгах эгшиг, ирээдүй цагаар тодотгон

холбох “х”-гийн өмнөх эгшиг, дараалсан гурван гийгүүлэгчийн дүрмээр

бичсэн эгшиг, зөөлрүүлэх үүрэгтэй “и” эгшгийг гээх зэргээр балархай

эгшгийн дүрмийг зөрчиж болохгүй.

ХАТУУ, ЗӨӨЛНИЙ ТЭМДГИЙН ДҮРЭМ

§ 30. Эр үгэнд орсон зарим гийгүүлэгчийг уг хэлэгдвэл зохих байраас нь

урагшлуулах, тагнайшуулах зэргээр хэлэхийг зөөлрүүлэх гэнэ. Жишээлбэл:

бар-барь, хол-холь, ам-амь, зах-захь, тав-тавь гэх мэт.

Эм үгийн гийгүүлэгч үсгүүд угаас тагнайшиж зөөлөн хэлэгддэг тул

түүнд зөөлний тэмдгийг зөөлрүүлэх үүрэгтэй хэрэглэхгүй.

Зөөлөрсөн дан гийгүүлэгчийн ард зөөлний тэмдгийг бичнэ. Хэрэв

давхар гийгүүлэгч зөөлөрвөл түүний ард “и” бичнэ. Жишээлбэл: морь,

тахь, хонь, архи, тамхи, болхи, солби, дорви, анги гэх мэт.

§ 31. Зөөлний тэмдгийн солигдох нь:

1. Зөөлний тэмдгийн дараа үндсэн эгшиг (а, о, у, и) орвол зөөлний

тэмдгийг сольж и болгоно. Жишээлбэл: боль-болиод, дохь-дохио,

захь-захиа, сургууль-сургуулийн, харь-хариу гэх мэт.

2. Зөөлний тэмдгийн дараа эгшигт гийгүүлэгч (в, г, л, м, н, р) орвол

зөөлний тэмдгийг сольж и болгоно. Жишээлбэл: морь-моринд,

соль-соливол, ярь-яриг, барь-баримт, сахь-сахилаа, тахь-тахина

гэх мэт.

3. Зөөлний тэмдгийн дараа ирээдүй цагаар тодотгон холбох -х

нөхцөл орвол зөөлний тэмдгийг сольж и болгоно. Жишээлбэл:

тавь-тавих, ярь-ярих, ань-аних, холь-холих, хумь-хумих гэх мэт.

4. Заримдаг гийгүүлэгчийг зөөлрүүлсэн зөөлний тэмдгийн дараа

дахин заримдаг гийгүүлэгч орвол зөөлний тэмдгийг сольж и

болгоно. Жишээлбэл: зохь-зохис, захь-захидал, сахь-сахиж,

боть-ботид гэх мэт.

§ 32. Зөөлний тэмдгийн үл солигдох нь:

1. Зөөлний тэмдгийн дараа туслах эгшиг (я, ё) орвол зөөлний тэмдэг

хэвээр байна. Жишээлбэл: барья, сахья, сольё, дохьё гэх мэт.

2. Эгшигт гийгүүлэгчийг зөөлрүүлсэн зөөлний тэмдгийн дараа

заримдаг гийгүүлэгч орвол зөөлний тэмдэг хэвээр байна.

Жишээлбэл: барь-барьдаг, барьц, барьзна, амьтан, шуугьж,

хальсан гэх мэт.

3. Хоёр үгнээс бүтсэн үгэнд зөөлний тэмдэг хэвээр байна.

Жишээлбэл: Дарьбазар, морьгүй гэх мэт.

§ 33. Тусгаарлагч ъ, ь:

1. Эр үгэнд я, ё эгшиг өмнөх гийгүүлэгчээсээ саланги дуудагдахаар

орвол өмнө нь хатуугийн тэмдгээр тусгаарлаж бичнэ. Жишээлбэл:

авъя, олъё, угтъя гэх мэт.

2. Эм үгэнд е эгшиг өмнөх гийгүүлэгчээсээ саланги дуудагдахаар

278

279

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

орвол өмнө нь зөөлний тэмдгээр тусгаарлаж бичнэ. Жишээлбэл:

өгье, үзье, тэнцье гэх мэт.

я, е, ё, ю үсгүүд эгшиг ба зөөлний тэмдгийн дараа залгаж ороход

өмнө нь хатуу, зөөлний тэмдэг (ъ, ь) бичихгүй. Жишээлбэл: саная, хичээе,

олгоё, байя, хөгжөөе, барья, орхиё, цохьё гэх мэт.

УТГАТ ХЭСГИЙГ ЗӨВ БИЧИХ

§ 34. Үгийн утгат хэсэг язгуур, дагавар, нөхцөлийг нэг тогтсон хэлбэртэй

бичихийг чармайна. Жишээлбэл: Үйл үгийн байдал заадаг -цгаа, -цгээ,

-цгоо, -цгөө, -зна, -знэ, -зно, -знө нөхцөлийн бүтцийг ц, з гийгүүлэгчийн ард

эгшигтэй бичвэл эгшиг буюу эгшигт гийгүүлэгчээр төгссөн үгэнд залгахад

балархай эгшиг нь илүүдэх учир нөхцөлийн бүтэц-цагаа, -цгаа; -зана,

-зна гэж хоёр янз болж тайлбар дүрэм хэрэгтэй болно. Иймээс байцгаа,

байзна, хүлээцгээ, хүлээзнэ, харцгаа, харзна, уншицгаа, уншизна гэж нэг

ижил бүтэцтэй бичнэ.

§ 35. Үгэнд залгавар залгахад үгийн үндсийг эвдсэн ч болох, эвдээгүй ч

болох учир тохиолдвол үгийн үндсийг эвдэхгүйг чухал болгоно. Жишээлбэл:

эцэст, тасал-тасалж, товчил-товчилж гэж бичнэ, эцсэд , таслаж , товчлож

гэж бичихгүй.

§ 36. Үсгийн дүрэм ёсоор ижил бичиж болмоор боловч үг зүйн зарчмаар

өөр өөр бичих үгийг үгийн бүтэц, үг зүйн зарчмыг баримталж бичнэ.

Жишээлбэл:

− хүрэг - зөвшин захирах хэлбэр, сураг гэсэнтэй адилхан утгатай

залгавар;

− хүргэ - бусдаар үйлдүүлэх хэв, сурга гэсэнтэй адилхан утгатай

залгавар;

− учралаа, хамтралаа, огтлолоо, жуулчлалаа, мэдрэлээ гэхэд

юугаа гэсэн асуултад хариулагдах ерөнхийлөн хамаатуулах -аа,

-ээ, -оо, -өө нөхцөлтэй жинхэнэ нэр үг байна;

− учирлаа, хамтарлаа, огтоллоо, жуулчиллаа, мэдэрлээ гэхэд яав

гэсэн асуултад хариулагдах цаг заах төлөвийн -лаа, -лээ, -лоо,

-лөө нөхцөлтэй үйл үг байна;

− өргөдөх гэдэг үг бол: өргөд-өргөн гэж үг зүйгээр задарна;

− өрөгдөх -өрөгд-өх гэж задарна (үсэг өрөгдөх гэх мэт);

− эндэх (осолдох, цалгардах), эндэхийг шахлаа;

− эндэх (энд байгаа) эндхийн хүн шүү дээ;

− явчих-явчхаад (бүрмөсөн үйлдэх байдал),

− яв-явч -явчих-явчихыг, явчихад (ирээдүй цагаар тодотгон холбох

х нөхцөлтэй үг).

§ 37. Үйл үгийн үндэс үүсгэх л дагаврын шаардагдах балархай эгшгийг

хаана нь бичих вэ гэвэл:

1. Эгшигт гийгүүлэгчээр төгссөн үгэнд -л дагаврыг залгахдаа зохих

балархай эгшгийг ард нь бичнэ. Жишээлбэл: тагла, тавла, бөглө,

нэрлэ, ажилла, төлөвлө, амла, тугалла, сумла гэх мэт.

278

279

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

2. Заримдаг гийгүүлэгчээр төгссөн үгэнд -л дагаврыг залгахдаа

зохих балархай эгшгийг өмнө нь бичнэ. Жишээлбэл: дансал,

хагасал, борцол, бутал гэх мэт.

Гажилт: Хэрэв -л дагаврыг залгахад заримдаг гийгүүлэгчийн өмнөх

балархай эгшиг гээгдэхээр байвал -л дагаврын шаардагдах эгшгийг ард

нь бичнэ. Жишээлбэл: үндэс-үндэслэ, хавтас-хавтасла, холтос-холтосло

гэх мэт.

1. Зөөлний тэмдгээр төгссөн үгэнд -л дагавар залгахдаа зөөлний

тэмдгийг и болгоод -л дагаврыг шууд залгана. Жишээлбэл: цохь-

цохил, барь-барил, хань-ханил гэх мэт.

2. Эгшгээр төгссөн үгэнд -л дагаврыг эгшиггүй залгаж бичнэ.

Жишээлбэл: тоо-тоол, цай-цайл, хөө-хөөл гэх мэт.

Нэр үгийн -л дагавар энэ 37-р зүйлд хамаарагдахгүй. Жишээлбэл:

авар-аврал, -авралаар, явдал, хурал, цугларал гэх мэт.

§ 38. Үйл үгийн бусдаар үйлдүүлэх хэвийн -г нөхцөлийг -га, го, гэ, гө гэж

ард нь эгшигтэй бичнэ. Жишээлбэл: сур-сурга, ол-олго, хүр-хүргэ, хөөр-

хөөргө гэх мэт. Харин захирах хүсэх төлөвийн -г нөхцөлийг ард нь эгшиггүй

бичнэ. Жишээлбэл: сур-сураг, ол-олог, хүр-хүрэг, хөөр-хөөрөг гэх мэт.

§ 39. Нөхцөл үйлийн зэрэгцэх хэлбэрийн -ж, -ч нөхцөлийг үгэнд

залгахдаа:

1. Эгшгээр төгссөн үгийн хойно -ж нөхцөлийг бичнэ. Жишээлбэл:

хурааж, гүйцээж, манаж, харайж, орхиж гэх мэт.

2. Заримдаг гийгүүлэгчээр төгссөн үгэнд зөвхөн -ж бичнэ.

Жишээлбэл: бодож, хатаж, буцаж, оршиж, дасаж, бялхаж, гацаж,

засаж, дуусаж, нисэж гэх мэт.

3. Эгшигт гийгүүлэгчээр төгссөн үгэнд ихэвчлэн -ж бичих боловч

хааяа ч бичих удаа бий. Жишээлбэл: өгч, авч.

a) л, м-ийн дараа -ж бичнэ. Жишээлбэл: олж, хамж, нийлж, нэмж

гэх мэт.

б) в, г-гийн дараа бараг төлөв -ж бичнэ. Зөвхөн авч, өгч хоёрт -ч

бичнэ. Жишээлбэл: хавж, хөвж, сэвж, эгж, бүгж гэх мэт.

в) Урт юм уу хос эгшигтэй, ганц үетэй, бас хоёроос дээш үетэй

р-ээр төгссөн үйл үгэнд цөм -ч бичнэ.Жишээлбэл: таарч,

тойрч, хөөрч, хуурч, ээрч, хайрч, хагарч, бутарч, дулаарч,

самарч гэх мэт.

г) Богино эгшигтэй, ганц үетэй р-ээр төгссөн үйл үгэнд их төлөв -ж

бичнэ. Жишээлбэл: харж, орж, эрж, тарьж, хөрж, үрж гэх мэт.

Гажилт: хүрч, гарч, сурч гэх зэрэг цөөн үг байна.

Энэ нь цаг заах үйл үгийн өнгөрөн үргэлжилсэн цагийн -жээ, -чээ

нөхцөлийг бичихэд нэгэн адил хамаарагдана. Жишээлбэл: хөржээ,

хөөрчээ, дусжээ, дуусжээ, оножээ, авчээ гэх мэт.

§ 40. С үсгээр төгссөн нэр үгэнд үйл үг бүтээх хоёр өөр үүрэгтэй -д, -т

дагаврын алиныг ч залгаж болно. Тухайн тохиолдолд “-д”-г залгавал өмнө нь

эгшигтэй, “-т”-г залгавал шууд залгана. Жишээлбэл: үсдэх (үснээс шүүрч

280

281

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

чангаах), үстэх (үс тогтох буюу үс мэт зүйл бүрхэх), тоосдох (тоос болгох),

тоостох (тоостой болох) гэх мэт.

§ 41. Гийгүүлэгчээр төгссөн үгийн хойно -лага, -лого дагаврыг бичнэ.

Жишээлбэл: бод-бодлого, зар-зарлага гэх мэт.

Эгшиг ба зөөлний тэмдгээр төгссөн үгийн хойно -лга, -лго дагавар

бичнэ. Жишээлбэл: буу-буулга, зорь-зорилго гэх мэт.

§ 42. Хамааруулах -х дагаврыг эр, эм ямар ч үгэнд зөөлний тэмдгийг ч,

и үсгийг ч бичихгүй. Жишээлбэл: дараах, хойнох, доторх, гаднах, эндэх,

манайх, манайхан, танайх, дундах гэх мэт.

Хааяа энэ дагавар өгөх оршихын тийн ялгалын нөхцөл зэрэгтэй

нийлж тусгай үг мэт болсон байх учир бичгийн хэлний уламжлалыг дагаж

дахь, дахин гэж тусгай бичнэ.

§ 43. Зарим тийн ялгалын нөхцөлийг бичих тухай өгүүлбэл:

1. Үгийг тийн ялгалаар хувилгахдаа тогтворгүй н үсгийг уг үгийн

төгсгөлийн гийгүүлэгч гэж үзэхгүй, харин үгийн үндэс ба залгаврын

жийрэг гэж үзнэ. Жишээлбэл: тэрэг-тэрэгний, төлөг-төлөгний,

үндэс-үндэсний гэх мэт.

2. Тогтворгүй н-тэй үгийг тийн ялгалаар хувилгахдаа н үсгийг

гаргаж бичнэ. Энэхүү тогтворгүй н үсэг ихэвчлэн харьяалах, өгөх

орших, гарах гурван тийн ялгалд нэгэн адил гарна. Жишээлбэл:

модны, модонд, модноос, морины , моринд, мориноос, унины,

унинд, унинаас гэх мэт. Гэтэл номны сан гэдэггүй учир номонд

гэж бичихгүй номд; асуултны, амжилтны гэдэггүй учир асуултад,

амжилтад гэж бичнэ.

3. Харьяалахын тийн ялгалын -ы, -ий нөхцөлийг тогтвортой ба

тогтворгүй н үсгээр төгссөн үгэнд эгшиг зохицох ёсоор залгана.

Жишээлбэл: модны, түмний, усны гэх мэт.

Харьяалахын тийн ялгалын -н нөхцөлийг хос эгшиг ба урт ий

эгшгээр төгссөн үгэнд залгана. Жишээлбэл: толгойн, дэлхийн гэх

мэт.

4. Өгөх оршихын тийн ялгалын нөхцөл -д, -т:

- т нөхцөлийг г ба өмнөө эгшигтэй с гийгүүлэгчээр төгссөн

тогтворгүй “н” -гүй үгэнд залгана. Жишээлбэл: худагт, Нацагт,

нутагт, хэлтэст гэх мэт. Бас р, в гийгүүлэгчээр төгссөн зарим

үгэнд уламжлал баримтлан бичнэ. Жишээлбэл: гарт, Дэндэвт гэх

мэт.

- д нөхцөлийг дээрхээс бусад үсгээр төгссөн үгэнд бичнэ.

Жишээлбэл: ахад, шилд, сард, хүн бүрд гэх мэт.

5. Заахын тийн ялгалын -г нөхцөлийг урт, хос эгшиг, хэлний угийн н

үсгээр төгссөн үгэнд залгана. Жишээлбэл: дүнг, шороог, тахиаг,

гахайг, Галсанг гэх мэт.

Биеийн хамаатуулах минь, чинь, нь-ийн өмнөх заахын тийн

ялгалын -ыг, -ийг; харьяалахын тийн ялгалын -ын, ийн, нөхцөлийн

г, н үсэг, сонстохгүй боловч энэхүү н, г үсгийг гээхгүй бичнэ.

Жишээлбэл: ахыг нь, гарыг минь, үзгийг чинь, гарын нь гэх мэт

280

281

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

(ахы нь, гары минь, үзгий чинь, гары нь гэж бичвэл буруу).

6. Зарим нэр үг хоёр өөр утгыг илтгэх болоод тийн ялгалаар

хувилахдаа ч ялгавартай болжээ. Жишээлбэл: Шөнө од

(нэрлэхийн тийн ялгал) гялалзана. Алтан гадас одон Лувсангийн

энгэр дээр гялалзана. Ард Насангийн соёолон насны морь

наадамд түрүүлэв. Өвлийн эхэн сарын (харьяалах) арван тавны

шөнө сарны гэрэл тооноор орно. Сард авах цалин, саранд нисэж

очих гэх мэт. Зарим үг тийн ялгалаар хоёр өөр хувирч хоёр өөр

утгыг илтгэх явдал байна. Жишээлбэл: адуугаар баян нэгдэл,

танай адуунаар миний морь явчлаа гэх мэт.

ҮЕИЙН ТУХАЙ, ҮГ ШИЛЖҮҮЛЭХ ДҮРЭМ

§ 44. Амьсгалын нэг түрэлтээр хэлэгдэх нэг буюу хэдэн авиаг үе гэнэ. Үг,

нэг түрэлтээр хэлэгдэх эгшгийн тоогоор үе болно. Урт ба хос эгшиг нэжгээд

үе болно. Жишээлбэл: мандуулсан, хойно , хойшло ход, тэм дэглэгдэхдээ,

суртлаараа , хонь, морь, оё гэх мэт.

Үгийг хэлэхдээ:

1. Үелэх заагт нэг гийгүүлэгч байвал тэр гийгүүлэгчийн өмнүүр,

хоёр гийгүүлэгч байвал хоёрдугаар гийгүүлэгчийн өмнүүр, гурван

гийгүүлэгч байвал гуравдугаар гийгүүлэгчийн өмнүүр, дөрвөн

гийгүүлэгч байвал дөрөвдүгээр гийгүүлэгчийн өмнүүр үелнэ.

Жишээлбэл: голын , олдох, үлдсэн, төрөлхт ний гэх мэт.

2. Хатуугийн тэмдэг, зөөлний тэмдгийг өмнөх гийгүүлэгчийг

дагуулан үелнэ. Жишээлбэл: үзь е, харуулъ я гэх мэт.

§ 45. Нэг мөрөөс нөгөө мөрт үгийг шилжүүлэхдээ үеэр тасалж

шилжүүлнэ. Нэг үеийг хоёр мөрт хувааж бичиж болохгүй. Хэдийгээр

биеэ даасан үе боловч нэг үсгийг мөрийн эцэст үлдээх буюу шинэ мөрт

шилжүүлж болохгүй. Жишээлбэл: олох, явуулъя гэхэд тасалж шилжүүлж

болохгүй.

Тасалж шилжүүлсэн зураасыг зөвхөн мөрийн эцэст тавина.

§ 46. Том үсгээр бичих:

1. Өгүүлбэрийн эхний үсгийг заавал томоор бичнэ. Жишээлбэл:

Манай эх орон уудам, ард түмэн нь эрх жаргалантай билээ. Бид

энх тайвныг сахин хамгаална гэх мэт.

2. Хүний нэр, амьтан, хот суурин, уул ус зэрэг ертөнц дээр ижилгүй

юмны оноосон нэрийг том үсгээр эхэлж бичнэ. Жишээлбэл:

Дамдины Сүхбаатар, Улаанбаатар хот, Энх тайвны гудамж, Богд

уул, Орхон гол, Шувуун саарал (морь), Банхар (нохой) гэх мэт.

3. Дэлхий дахины албан ба олон нийтийн байгууллагын нэрийг хэдэн

үгээр бүтсэн бол цөмийг том үсгээр эхэлж бичнэ . Жишээлбэл:

Нэгдсэн Үндэстний Байгууллага, Дэлхийн Энх Тайвны Зөвлөл,

Эдийн Засгийн Харилцан Туслах Зөвлөл гэх мэт.

4. Улс гүрэн ба улсын төвийн хороо, зөвлөл, яам, холбоо зэрэг

байгууллагын нэр хэдэн үгээр бүтсэн бол цөмийг том үсгээр

282

283

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

эхэлж бичнэ. Жишээлбэл: Монгол Ардын Хувьсгалт Намын Төв

Хороо, Бүгд Найрамдах Монгол Ард Улсын Сайд нарын Зөвлөл,

Монголын Хувьсгалт Залуучуудын Эвлэл, Монголын Хөгжмийн

Зохиолчдын Холбоо, Ардын Боловсролын Яам гэх мэт.

Үүнээс бусад улсын төвийн захиргаанд харьяалагдах албан,

үйлдвэр, аймаг, сум, район, соёл шинжлэх ухаан зэрэг газрын

нэрийг хэдэн үгээр бүтсэн бол зөвхөн эхний үгийг том үсгээр

эхэлж бичнэ. Жишээлбэл: Сурган хүмүүжүүлэх ухааны хүрээлэн,

Ерөөгийн Сангийн аж ахуй, Ноосны үйлдвэрийн нэгдэл, Хүүхдийн

хувцасны үйлдвэр гэх мэт.

Тайлбарлах нь:

а) 46-р зүйлийн 3, 4-д заасан оноосон нэрийг дэлгэрэнгүй товч

ямраар ч бичсэн том үсгээр эхэлж бичнэ. Жишээлбэл: Зөвлөлт

Социалист Бүгд Найрамдах Холбоот Улс, Зөвлөлт Холбоот Улс,

Зөвлөлт Улс; Монголын Үйлдвэрчний Эвлэлийн Төв Зөвлөл,

Үйлдвэрчний Эвлэлийн Төв Зөвлөл, Төв Зөвлөл; Их сургууль,

Улсын Их сургууль, Бүгд Найрамдах Монгол Ард Улсын Их

сургууль гэх мэт.

б) Монгол, Орос зэргийн улс орны нэрийг зөвхөн хүний ерийн нэр

болгож хэрэглэх буюу орон улсаас өөр эд юм ба ерийн нэр

үгийн өмнө тодотгол болгож хэрэглэсэн бол бага үсгээр бичнэ.

Жишээлбэл: Жижигхэн монгол эмээл моринд халтай. Бид орос

хэл суралцахыг оролдоно гэх мэт.

Бас “монгол хэл” гэхэд бага үсгээр бичээд, “Монголын хэл” гэхэд

том үсгээр бичнэ. Учир нь монгол хэл гэхэд “Монгол” бол зөвхөн

тодотгол бөгөөд “ямар” гэсэн асуултад хариу болно. Монголын

хэл гэдгийн “Монгол” бол орон улс нийтийг нэрлэж байгаа юм.

Гэвч тэр монголын үс нь хар гэхэд монголыг жижиг үсгээр бичнэ.

Учир нь энд Монгол улсыг хэлээгүй, зөвхөн нэг монгол хүнийг

хэлж байна.

в) Том үсгээр бичигдвэл зохих хэдэн үгээр бүтсэн нэг юмны нэрийг

товчилж аль нэг үгийг авч бичвэл түүнийг том үсгээр эхэлж

бичихгүй. Жишээлбэл: Манай байгууллагын Монгол Ардын

Хувьсгалт Намын гишүүд цуглав. Манайд намын хэдэн гишүүн

цуглав. Монгол Ард Улсын төлөө зүтгэх, улсын төлөө зүтгэх гэх

мэт.

5. Ном зохиол, сонин сэтгүүл, нэгдэл зэргийн нэрийг хашилтад

том үсгээр эхэлж бичнэ. Жишээлбэл: В.И.Лениний “Юу хийх

вэ” зохиолыг уншиж тэмдэглэл хөтлөв. “Үнэн” сонин, “Ардын

төр” сэтгүүл, Явуухулангийн “Мөнгөн хазаарын чимээ” зохиол,

“Бүтээлч” нэгдэл гэх мэт.

6. Эрхэмлэн хүндэтгэсэн утгаар хэрэглэсэн зарим үгийг том үсгээр

эхэлж бичнэ. Жишээлбэл: Жаран насны ойг тань тохиолдуулан

Танд эрүүл энх, урт удаан наслахыг ерөөе; Даян дэлхийд Энх

тайван мандтугай! гэх мэт.

7. Онцгой дурсгалт үйл явдлын нэрийг том үсгээр эхэлж бичнэ.

Жишээлбэл: Октябрийн хувьсгал, Майн баяр гэх мэт.

8. Хамт бичиж заншсан хоёр үгнээс бүтсэн оноосон нэрийн

282

283

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

хоёрдугаар үг нь эгшгээр эхэлсэн байвал хооронд нь холбоос

тавьж хоёр дахь үгийг томоор эхэлж бичнэ. Жишээлбэл: Баян-

Өлгий, Буян-Өлзий, Баруун-Урт хот гэх мэт.

§ 47. Үг хурааж бичих:

Хэдэн үгээр бүтсэн нэг нэрийг хурааж бичиж болно.

1. Эхний үеэр хураана. Жишээлбэл: ня -бо (нягтлан бодох), тө .

(төгрөг), мө . (мөнгө) гэх мэт.

2. Эхний үсгээр хураана. Жишээлбэл: МУИС, ОХУ гэх мэт.

3. Заримдаа хоёр үгээр бүтсэн нэг нэрийг хураахдаа хоёр

үгийн эхний үсгээр хураана. Жишээлбэл: БХ-Баянхонгор , УБ-

Улаанбаатар гэх мэт.

4. Зарим үгийг эх адгийн үсгээр хурааж болно. Жишээлбэл: 18-р

хурал, 5-р сар, н-р (нөхөр), д-р (доктор) гэх мэт.

5. Оноосон нэрийг үсгээр хураавал бүх үсгийг томоор бичнэ. Үеэр

хураавал үеийн эхний үсгийг буюу бүх үсгийг томоор бичнэ.

Хүний овог нэрээс бусад оноосон нэрийг хураасан үсгийн ард цэг

тавихгүй. Жишээлбэл: МУИС, ОХУ, ХЗХ (Хөгжмийн зохиолчдын

холбоо), БНАфгУ (Бүгд Найрамдах Афганистан Улс), Мон Ца Мэ

буюу МОНЦАМЭ, Д.Нацагдорж, Ц.Гайтав гэх мэт.

§ 48. Гадаад үгийг бичих нь:

1. Монгол хэлэнд эрт цагт орсон бөгөөд нийтэд гадаад үг гэж

мэдэгдэхээ больсон үгийг монгол үсгийн дүрмийг баримталж

бичнэ. Жишээлбэл: шил, эрдэнэ, цонх, янз, судар, саван, савхи,

булигаар гэх мэт.

2. Ойрмог гадаад хэлнээс аваад гадаад үг гэдэг нь нийтэд

мэдэгдэж байгаа үгийг бичихэд уг хэлний дуудлага ба бичгийн

дүрсийг харгалзана. Орос үг ба оросоор дамжиж ирсэн гадаад

үгийг оросоор яаж бичдэгийг ерөнхийд нь баримталж бичнэ.

Жишээлбэл: мотор, феодал, трест, трактор, большевик , артель

гэх мэт.

3. Гадаад үг бол монгол хэлний эгшиг зохицох ёс, балархай эгшгийн

дүрэм ба гээгдэх эгшгийн дүрмийг дагахгүй.

4. Оросоор ия үсгээр төгссөн үгийн эцсийн ия үсгийг их төлөв хасна.

Жишээлбэл: Румыния -Румын , станция -станц, комиссия -комисс,

лекция -лекц гэх мэт. Гэвч ия үсгээр төгссөн зарим үгийн эцсийн

гийгүүлэгч зөөлөрсөн байвал зөвхөн я үсгийг хасна. Жишээлбэл:

Азия -Ази, Италия -Итали гэх мэт.

Гадаад үгийн эцэст өргөлтгүй богино эгшиг байвал түүнийг

их төлөв хасна. Жишээлбэл: фабрика -фабрик, аптека -аптек,

норма -норм, тонна -тонн гэх мэт.

Хэрэв гадаад үгийн эцсийн эгшиг өргөлттэй бол хасаж болохгүй.

Жишээлбэл: кино, пальто, шевро гэх мэт.

5. Гадаад үгэнд монгол хэлний залгавар залгаж болно. Гадаад

үгэнд ямар нэг эр эгшиг байвал эр үгийн залгавар залгана.

Нэг үгэнд хэд хэдэн өөр эр эгшиг байвал аль өргөлттэй

эгшигт нь зохицуулан залгавар залгана. Хэрэв эр эгшиг дээр

284

285

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

өргөлт ногдоогүй бол эхний эр эгшигт зохицуулан залгавар

залгана. Жишээлбэл: аптекаар, пионерын, театрууд, бригадад,

механикжсан, автобуснаас, ацетоны гэх мэт.

Хоёр үгнээс бүтсэн нэг нэрийн сүүлчийн үгийн эгшигт зохицуулан

залгавар залгана. Жишээлбэл: агротехникээр, амперметрийн,

атмосферээс гэх мэт.

Гажилт:

Зарим үгийн төгсгөлийн өргөлтөт эр эгшиг балархай хэлэгдвэл

монгол хэлний уламжлал ёсоор нэгдүгээр үеийн эгшигтэй

зохицуулан эгшиг бичиж болно.Жишээлбэл: кило-килээр, килтэй ,

киллэвэл , киллэнэ гэх мэт.

6. Гадаад үгэнд ямар нэг эр эгшиг байхгүй бол эм үгийн залгавар

залгана. Жишээлбэл: хими-химиэс, лент-лентээр, шеф -шефийн ,

трест-трестүүд гэх мэт.

7. К үсгийг хэлний г үсгийн дүрмээр к үсгээр төгссөн эр үгэнд ий

эгшиг залгах ба к үсгийг эгшигт гийгүүлэгчийн адил үзэж залгавар

залгана. Жишээлбэл: фабрикийн, паркт, тактикла гэх мэт.

Мөн щ үсгийг ш үсгийн адил үзэж зохих залгавар залгана.

8. Б, п, ф, в үсгийг нэг төрлийн үсэг гэж адилаар үзнэ. Жишээлбэл:

Ямар драп бэ? Хэний шкаф бэ? Хэдэн куб бэ? шкафт , клубт гэх

мэт.

9. Оросын У үсгийг Монголын Ү үсгийн адил эм эгшиг гэж үзэж

залгавар залгана. Жишээлбэл: клубээс, группийн гэх мэт.

§ 49. Сул үг (баймж)-ийг уг үгнээс нь саланги бичнэ.

1. Асуух утгатай баймж бэ, вэ-г заримдаа урт эгшигтэй, заримдаа

эгшиггүй хэлэгдэх боловч вээ, в хоёр хэлбэрийг хэрэглэхгүй,

дандаа бэ, вэ гэж богино эгшигтэй бичнэ. Жишээлбэл: Таны нас

хэд вэ? Та хэзээ буцах вэ? Хэн хэлэх вэ?

в, м, н үсгээр төгссөн үгэнд бэ бичнэ.Жишээлбэл: Яасан их ов бэ?

Аль аймгийн ямар сум бэ? Өнөөдөр хэдэн бэ? гэх мэт.

Үүнээс бусад эгшиг, гийгүүлэгчээр төгссөн үгэнд вэ бичнэ.

Жишээлбэл: Ямар газар вэ? Ямар өргөн гол вэ? Хэний хонь вэ?

Хэн хэлэх вэ? Одоо яах вэ? (яахав гэж бичиж болохгүй) гэх мэт.

2. Асуух утга бүхий баймж юу, юү хоёрыг урт ба хос эгшгээр төгссөн

үгэнд эгшиг зохицох дүрмээр бичнэ. Жишээлбэл: Адуу юу, тэмээ

юү? Малгай юу, бээлий юү? гэх мэт.

Үүнээс бусад богино эгшиг гийгүүлэгчээр төгссөн үгэнд уу, үү

бичнэ. Жишээлбэл: хана уу, унь уу, тэрэг үү, чарга уу гэх мэт.

3. л, ч, шүү баймжийг ямар ч үгийг дагуулан саланги бичнэ.

Жишээлбэл: Сайн л явна. Өвс ч их ургажээ. Тоогоо бодно шүү

гэх мэт.

4. Зөвшөөрөх баймж за-г богино эгшигтэй бичнэ.

5. даа, дээ, доо, дөө баймжийг эгшиг зохицох дүрэм баримтлан

саланги бичнэ. Жишээлбэл: авна даа, хэлнэ дээ, олно доо, өгнө

дөө гэх мэт.

6. Дуудах аялга бүхий аа, ээ, оо, өө дөрвийг эгшиг зохицох дүрмийг

284

285

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

баримтлан саланги бичнэ. Жишээлбэл: хүүхдүүд ээ, залуучууд

аа, нөхөд өө гэх мэт.

7. “рь, р”-ээр төгссөн үгэнд “-луу, -лүү”, “ль, л”-ээр төгссөн үгэнд

“-руу, -рүү” нөхцөлийг саланги залгаж бичнэ. Жишээлбэл: гэр лүү,

гар луу, өгсүүр лүү, тэргэнцэр лүү, суурь луу, зоорь луу, сургууль

руу, уул руу, буудал руу, нэгдэл рүү, гааль руу гэх мэт. “рь, р”,

“ль, л”-ээр бусад төгсгөлт үгэнд “-руу, -рүү” нөхцөлийг залгана.

Жишээлбэл: хашаа руу, хангай руу, зүг рүү, борви руу гэх мэт.

8. Идэвхгүй “а” язгуур нь гээгдсэн “сан”, “даг” нөхцөлийг уг үгнээс нь

саланги эгшиг зохицох дүрмийн ёсоор “сан, сэн, сон, сөн, даг, дэг,

дог, дөг” гэж бичнэ. Жишээлбэл: явсан сан, явсан даг, ирсэн сэн,

ирсэн дэг, очсон сон, очсон дог, өгсөн сөн, өгсөн дөг , хардаг сан,

хардаг даг, мэддэг сэн, мэддэг дэг гэх мэт.

9. Тэрчлэн, мэтчилэн, энэчлэн, сэтгэлчлэн зэрэг үгийн -чилэн

залгаврыг балархай эгшгийн дүрэм, эгшиг зохицох ёсоор уг үгтэй нь

хамт бичнэ. Жишээлбэл: түүнчлэн, явдагчлан, явсанчлан гэх мэт.

ЦЭГ ЦЭГЛЭЛ

§ 50. Цэг (.):

а) Хүүрнэсэн өгүүлбэрийн эцэст цэг тавина. Жишээлбэл: Нар гарав.

Монгол хүн сансарт нисэв гэх мэт.

б) Ерийн байдлаар захирсан өгүүлбэрийн эцэст мөн цэг тавина.

Жишээлбэл: Хүү минь, хичээлээ давт. Дараа нь, хоолоо ид.

в) Тоо болон үсгийн ард цэг тавьж, дэс дугаар гэсэн утгыг

илэрхийлнэ. Жишээлбэл: 1. Хичээл (нэгдүгээр хичээл), 10. Бүлэг

(аравдугаар бүлэг), 5. Дасгал (тавдугаар дасгал) гэх мэт.

г) Цэгийг үг, үеийг хураасныг заахад хэрэглэнэ. Жишээлбэл: Д.С.

-Д.Сүхбаатар, Д.Н. - Д.Нацагдорж гэх мэт, -р.т. - дугаар тал,

ө.х. - өөрөөр хэлбэл, ня . бо . - нягтлан бодогч гэх мэт.

д) н, сар, өдрийг тоогоор илэрхийлэхдээ хооронд нь цэгээр ялгана.

Жишээлбэл: 2018.06.01. Цэгийн оронд ташуу зураас хэрэглэж

болно. Жишээлбэл: 2018/06/01.

Тэмдэглэх нь:

Номын нэр, бүлэг гарчиг, албан газрын хаяг зэргийг том үсгээр эхэлж

бичих боловч эцэст нь цэг тавихгүй.

§ 51. Асуултын тэмдэг (?):

а) Асуусан өгүүлбэрийн эцэст асуултын тэмдэг тавина. Хэрэв

асуусан утгатай хэд хэдэн үг, өгүүлбэр дараалан орвол тэрхүү

үг өгүүлбэр тус бүрд асуултын тэмдэг тавьж болох ба эсвэл

өгүүлбэрийн хооронд таслал тавьж өгүүлбэрийн эцэст асуултын

тэмдэг тавьж болно. Жишээлбэл: Энэ номыг та уншсан уу? Үгүй

юү? Уншсан бол танд ямар санагдав? Энэ номыг та уншсан уу,

үгүй юү, уншсан бол танд ямар санагдав? гэх мэт.

б) Эш татсан зүйлд зарим нь эргэлзээтэй буюу бүрхэг санагдвал

өгүүлбэр дотор асуултын тэмдгийг хаалтад тавьж болно.

Жишээлбэл: Доржийн хэлсэн нь: “Бэлчээрийн өвсний сөлтэй

286

287

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

эсэхийг мэдэхийн тулд хэдэн ширхэг өвсийг шатааж үзэх хэрэгтэй.

Өвс шатаад хар өнгөтэй болбол сөлтэй байна. Хөх өнгөтэй өвс

(?) бол сөлгүй байна” гэх мэт.

в) Бусдын шууд асуусан үгийг өгүүлбэрийн дотор оруулан бичихэд

мөн асуултын тэмдэг тавина. Жишээлбэл: Багш- сурагчдаас

“Хичээлээ бэлтгэсэн үү?” гэж асуугаад сурагчдын бэлтгэсэн

даалгаврыг шалгаж эхлэв гэх мэт.

§ 52. Анхаарлын тэмдэг (!):

а) Сэтгэл ихэд хөдлөн хэлсэн буюу уриалсан, анхааруулсан

өгүүлбэрийн эцэст анхаарлын тэмдэг тавина. Жишээлбэл:

Монгол Улс мандтугай! Онгоц ирлээ ээ! гэх мэт.

б) Хандсан үг, аялга үг (өгүүлбэр)-ийн дараа анхаарлын тэмдэг

тавина. Жишээлбэл: Нөхөд өө! Манай баг түрүүлжээ.

в) Ерөөл, бэлгэ дэмбэрлийн үгийн эцэст анхаарлын тэмдэг тавина.

Жишээлбэл: - Эд нь хэврэг, эзэн нь мөнх байг! - Ерөөл оршиг!

г) Онцлон анхааруулсан өгүүлбэрийн эцэст анхаарлын тэмдэг

гурвыг тавина. Жишээлбэл: Халаасны хулгайчаас сэрэмжилнэ

үү!!!

д) Эргэлзээтэй, ойлгомжгүй санаа хийгээд гайхсан, үл итгэсэн

байдлыг илтгэх үед анхаарлын тэмдгийг асуултын тэмдэгтэй

хамт хэрэглэж болно. Жишээлбэл: Пөөх, энэ чинь юу вэ?

§ 53. Цуваа цэг (...):

а) Өгүүлбэр төгсөөгүй буюу өгүүлбэрийн дунд хэлэлгүй орхисон

үгийн оронд цуваа цэгийг тавина. Жишээлбэл: Нэг хүн: Аливаа

жижиг юмыг урьд хар хумсны төдий гэж зүйрлэдэг байсан. Энэ

зүйрлэл одоо... гээд хэлэх гэтэл нөгөө хүн: Тэр зүйрлэл хуучирчээ

гэж хэлэв гэх мэт.

б) Үг, өгүүлбэр төгссөн боловч зохиогч санаагаа бүрэн гаргаж

чадаагүй дутуу орхисон гэж үзвэл цуваа цэгийг тавина.

Жишээлбэл: Би чоныг хөөж явтал чоно жалга уруу оров... гэх

мэт.

в) Мэгдэж түгдэрсэн буюу ээрч түдгэлзсэн газарт цуваа цэгийг

тавина. Жишээлбэл: Юу ... юунд ... шатаах билээ. Миний бод ...

бодвол эндхийн ар ... ард о ... олонд тар ... тарааж өг ... өгвөл

зүй ... зүйтэй гэж хэлмэгц ... гэх мэт.

г) Эш татсан зүйлд энд тэндээс орхисон бол тэр орхисон газрыг

цуваа цэг тавьж тэмдэглэнэ. Жишээлбэл: 1925 онд Монголын

сэхээтэнд илгээсэн захидалдаа М.Горький бичсэн нь: ...

Идэвхтэй зарчим, ухааны шаргуу ажиллагааг илүү үзүүлсэн

бөгөөд үргүй чөлөөг хүсэх биш, харин, жинхэнэ эрх чөлөөг хүссэн

зүйлийг ...өргөнөөр харуулсан зохиолыг орчуулах нь чухал гэж

сургамжилсан юм гэх мэт.

д) Шүлгийн мөрүүдийг орхисон буюу үргэлжилсэн зохиолын том

бүлэг, их хэсгийг орхисныг үзүүлэх гэвэл цуваа цэгийн оронд

мөрлөсөн цэгийг тавина. Жишээлбэл: Тэмүжин, Хасар хоёр гэрт

орж ирэхэд Үжин эх хоёр хөвүүнийхээ царайг хармагц даруй

286

287

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

учрыг мэдэж өгүүлрүүн:

“Ханиа барагсад

Ижлээ идэгсэд

...........................

Сүүдрээс өөр нөхөргүй

Сүүлнээс өөр ташуургүй байхад

Тайчууд нарын хөнөөлийг хүлээж, өшөөгөө хэн яаж авах вэ? гэж

байхад та нар юунд ийм хэрэг хийв” гэж эртний үгийг эш татаж,

өвгөдийн үгийг үндэс болгож хөвүүдээ ихэд буруушаан зэмлэв.

§ 54. Тодорхойлох цэг (:):

а) Аливаа хүний хэлсэн үг, бодсон санаа зэргийг бичихдээ уг

өгүүлэгч, бодогч эзний дараа тодорхойлох цэгийг тавиад

хөндлөнгийн үгийг хашилтад бичнэ. Жишээлбэл: Багш: “Хичээлээ

эхэлье” гэж сурагчдад хэлэв.

Тодорхойлох цэгийн дараа хашилтын оронд богино зураасыг

хэрэглэж болно. Ингэвэл гол төлөв догол мөрөөс эхэлж бичнэ. Жишээлбэл:

Багш: - Хичээлээ эхэлье гэж сурагчдад хэлэв.

б) Тоочин хэлэх зүйлийн өмнө хамтатгасан буюу угтсан утгатай

(жишээ нь, жишээлбэл, тухайлбал, үлгэрлэвэл, нэрлэвэл зэрэг) үг

байвал тодорхойлох цэг тавина. Жишээлбэл: Шууд тусагдахуун

авч чадах бүх үйл үгийг тусах үйл үг гэнэ. Жишээлбэл: Би бичиг

уншив. Бид таны морийг авчрав гэх мэт. Шууд тусагдахуун авч

үл чадах үйл үгийг эс тусах үйл үг гэнэ. Жишээлбэл: Бид мориор

ирэв. Ард түмэн жаргав гэх мэт.

в) Онооны харьцаа болон цагийг илэрхийлэхэд тодорхойлох

цэгийг хэрэглэнэ. Жишээлбэл: 0:3, 18:45:03 гэх мэт.

§ 55. Таслал (,):

а) Өгүүлбэр зэрэгцсэн гишүүн, холбоо үг, хоршоо үгээр бүтсэн

байвал хооронд нь таслал тавина. Жишээлбэл: Талд олон хонь,

цөөн адуу, хэдэн үхэр бэлчиж байна. Хойд авдрыг нээвэл: Хуйгаар

торго, хунзаар цай, хулсан лимбэ, хуур ятга, бийр янтай, бичиг

данс, шагай шатар, хашлага сум, эрийн зодог, эвийн цавуу,

хурдан морины хусуур, хур сүүлийн боолт хүртэл цөм бүрэн,

түүнийг мялаая гэх мэт.

Хэрэв зэрэгцсэн зарим гишүүд нь нэг үгээр ба хэд хэдэн үгээр

холилдон бүтсэн бол нэг үгээр бүтсэн зэрэгцсэн гишүүнийг таслалгүй

бичиж болно.

б) Таслалыг урт өгүүлбэрийг хэсэглэн уншихын тул хэрэглэх ба бас

нөхцөл үйл өгүүлэхүүн нь өмнөх хойдох аль үгэнд холбогдож

байгааг харуулахын тул тавина. Жишээлбэл: Дарга ирж,

байгаа хүмүүсийг хуралдуулав. Дарга - ирж байгаа хүмүүсийг

хуралдуулав. Арслан - Туулын хөвөөнд очоод, усанд орж байгаа

Дуламтай дайралдав. Арслан - Туулын хөвөөнд очоод усанд орж

байгаа Дуламтай дайралдав гэх мэт.

в) Өгүүлбэрийн зарим гишүүн нь дараагийн үгэнд шууд холбогдохгүй

288

289

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

нэг юм уу хэдэн үгийг алгасаж өөр үгэнд холбогдох бол таслал

тавина. Жишээлбэл: Өчигдөр, таны авчирсан номыг уншив.

Өчигдөр таны авчирсан номыг уншив. Модчин - Хэнтийн салбар

уулнаас мод огтлох, цахилгаан хөрөөгөөр банз зүсэх, сүүний

заводод хэрэглэх торх хийх зэрэг ажлыг хийж байна. Үүнд

огтлох, зүсэх, хийх зэрэг үг нь ажлыг гэдэг үгийн тодотгол

бөгөөд таслалгүй бол огтлох нь цахилгааны тодотгол, зүсэх

нь сүүний тодотгол шиг болно.

г) Нийлмэл өгүүлбэрийн өгүүлэхүүн нь цагт нэр (үйлт нэр) буюу

нэр үгийн аймгийн үг байвал дараах үгийн тодотгол мэт болох

учир таслал тавина. Жишээлбэл: Нэгдлийн хонийг би өчигдөр

хариулсан, аав өнөөдөр хариулаад сая ирсэн, ижаргааш хариулна

гэх мэт.

д) Өгүүлбэрийн төгс өгүүлэхүүний дараа гишүүн өгүүлбэр орвол

хооронд нь таслал тавина. Жишээлбэл: Би авлаа шүү, энэ номыг

чинь гэх мэт.

е) Хандсан үг, оруулсан үг, аялга үгийг өгүүлбэрийн эхэнд бичвэл

ард нь, дунд бичвэл хоёр талд нь, эцэст нь бичвэл өмнө нь таслал

тавина. Жишээлбэл: Хөгшин ижий нь, бусдаас сонсоход, охиноо

мөрөөдсөөр өвчтэй болох шахаж гэнэ. Охин нь, сээтгэнүүр

гайхал, эхдээ нэг ч захидал бичээгүй хоёр жил боллоо. Би

ногоотой хоолонд махнаас илүү дуртай, үнэнээ хэлэхэд гэх мэт.

§ 56. Цэгтэй таслал (;):

а) Олон зэрэгцсэн гишүүнийг утгаар нь ялгахын тул цэгтэй таслал

хэрэглэнэ. Жишээлбэл: Ертөнц гэх ойлголтод: газар дээрх уул

ус, шороо чулуу; хүн амьтан, мод ургамал, ан гөрөөс цөм орно.

б) Хэлбэрийн хувьд биеэ даасан өгүүлбэрүүд утгын хувьд нягт

холбоотой байвал хооронд нь цэгтэй таслал тавина. Жишээлбэл:

Манай аргал бороонд их норжээ; нар гараасай; аргал хатах юм

сан.

§ 57. Хашилт (“ ”):

а) Шууд хэлсэн хөндлөнгийн үг, өгүүлбэрийг хашилтад хийнэ.

Жишээлбэл: Хасар харван байлдаж Хачиун, Тэмүгэ, Тэмүлүн

гурвыг уулын завд нууж байхад тайчууд бархиран өгүүлрүүн:

“Тэмүжин ахаа гаргаж өг. Бусад чинь хэрэггүй” гэхийг сонсоод

Тэмүжинийг сэм оргуулан ойд дутаалгав .

б) Аливаа үгийг ерийн утгаар биш, онцлон заасан буюу егөөдсөн

утгаар хэрэглэвэл хашилтад хийнэ. Жишээлбэл: Мөн ч “гавшгай”

ажилладаг хүн байна даа гэх мэт. Үүнд “гавшгай” гэсэн нь

чухамдаа гавшгай биш гэсэн санааг илтгэжээ.

в) Ном зохиол, сонин сэтгүүл, онгоц хөлөг, үйлдвэр нэгдэл, албан

байгууллага зэргийн болзож оноосон нэрийг их төлөв хашилтад

хийнэ. Жишээлбэл: “Эрдэнэт” үйлдвэр гэх мэт.

Тэмдэглэх нь:

1. Дээр дурдсан зүйлийн ерийн нэрийг хашилтгүй бичнэ.

2. Зохиолын зүүлт ба номын бүртгэлд зохиолын нэрийг зохиогчийн

288

289

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

нэрийн хойно хашилтгүй бичнэ.

3. Олонд алдаршсан зарим ном сонин зэргийн оноосон нэрийг

заримдаа хашилтгүй бичнэ. Жишээлбэл: Монголын Нууц Товчоо,

Гэсэрийн тууж гэх мэт.

§ 58. Нуман хаалт ( ):, дөрвөлжин хаалт [ ]:, ташуу зураас /:

а) Өгүүлбэрийн дотор тайлбар, тодорхойлолт, нэмэлт ажиглалт

зэрэг үг өгүүлбэрийг нуман хаалт дотор бичнэ. Жишээлбэл:

Нийгмийн шинжлэх ухаан нь (түүх, соёл судлал, уран зохиол

судлал, хэл шинжлэл зэрэг) бие хүнийг зөв төлөвшихөд тусална.

Тэр ч атугай “Монголын нууц товчоо”-ы зохиогч(ид)ийн хийсэн

тайлбараас урагш алхсангүй гэх мэт.

б) Тоо болон үсэг зэргээр дэс дугаар илэрхийлэхдээ нуман хаалтыг

дараах байдлаар хэрэглэнэ. Жишээлбэл: 1)..., 2)..., 3)..., а)..., б)...,

в)...., (1)..., (2)..., (3)..., (а)..., (б)..., (в)... гэх мэт.

в) Нуман хаалтыг өмнөх үгийн тайлбар болгож хэрэглэдэг бол

дөрвөлжин хаалтыг нэмэлт оруулга үгэнд хэрэглэнэ. Жишээлбэл:

Гадаад хэлийг гэнэт дайрч [хэдхэн хоногийн дотор] сурахад

хэцүү, харин, тогтмол чармайвал сурахад хялбар гэх мэт.

г) Ташуу зураасыг юмыг эсрэгцүүлэх болон аль нэг нь байж болно

гэсэн санааг илэрхийлэхэд ба, юм уу гэсэн утгаар хэрэглэнэ.

Жишээлбэл: ахуй/ ухамсар ; 1224/ 25 оны үед гэх мэт.

д) Юмны хэмжээ болон тооны харьцааг илэрхийлэхэд ташуу

зураас хэрэглэнэ. Жишээлбэл: Хэлний авиа нь болд төмрөөр

5000 м/сек хурдтай дамждаг.

§ 59. Богино зураас (-):

а) Үгийг үеэр тасалж нөгөө мөрт шилжүүлэхэд дунд нь богино

зураасыг хэрэглэнэ. Жишээлбэл: на-мар, хө-дөл-мөр гэх мэт.

б) Олон хэрэглэдэг зарим үгийг эх адгийн үсгээр нь хураахад богино

зураас тавина. Жишээлбэл: Доктор (д-р), нөхөр (н-р), аравдугаар

(10-р) гэх мэт.

в) Товчилсон үгэнд нөхцөл залгахдаа богино зураас тавьж ард

нь нөхцөлийн үндсэн хэлбэрийг бичнэ. Жишээлбэл: МУИС-ийн

багш, оюутнууд ШУА-ийн Хэл зохиолын хүрээлэнд зочлов.

§ 60. Урт зураас (−):

а) Өгүүлэгдэхүүний илтгэцийн үүргээр хэрэглэнэ. Жишээлбэл: Багш

Дорж - Дулам Зоригт нарт шинэ дуу заав. Говийн тэмээ адуу

хонь ямаа - сарлагийг хараад үргэдэг юм гэх мэт.

б) Өгүүлэгдэхүүн гишүүн өгүүлбэр илтгэцгүй байвал урт зураас

тавина. Жишээлбэл: Зуны ид халуун цаг - долдугаар сар гарлаа

гэх мэт.

в) Нийлмэл өгүүлбэрийн нэг нь нөгөөгийн шалтгаан үр дагавар

нэмэлт дүгнэлт чанартай бол хооронд нь урт зураасыг тавьж

болно. Жишээлбэл: Уулыг өндөр гэж бүү ай - давъя гэвэл давна.

Усыг гүн гэж бүү ай - гаталъя гэвэл гатална гэх мэт.

г) Цаг, зай, тооны хязгаарыг нэрлэсэн хоёр үгийн хооронд урт

290

291

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

зураас тавина. Жишээлбэл: XV-XX зууны үе (15-аас 20-р зууны

үе), Улаанбаатар - Москва хүрэх зам (Улаанбаатараас Москва

хүрэх зам) 10 - 20 төгрөг (арав хорин төгрөг) гэх мэт.

§ 62. Таслалтай зураас (, −):

Өгүүлэгдэхүүний илтгэгчийг ялгах үүрэгтэй байна. Жишээлбэл:

Зараа сохор номин зэрэг шавж идэгчид; хэрэм минж туулай хулгана зэрэг

мэрэгчид; чоно баавгай бар суусар зэрэг араатан; үхэр хонь ямаа буга

гахай зэрэг ац туурайтан, - цөм сүүн тэжээлт амьтан болно.

§ 63. Зүйлийн тэмдэг (§):

Тухайн тэмдгийг хууль, дүрэм, заавар, ном зохиолд “зүйл” гэсэн

утгаар хэрэглэнэ. Жишээлбэл: “Монголын нууц товчоо”-ы 282-т уг

зохиолыг хэдийд, хаана бичсэн тухайг өгүүлжээ.

§ 64. Дэс дугаар (№):

Аливаа тоочсон зүйлийн дарааллыг тоогоор юм уу цагаан толгойн

үсгээр дугаарлаж бичнэ. Ром тоог зөвхөн дэс дараалал заахад хэрэглэх

бөгөөд цэггүй бичнэ. Жишээлбэл: ХХ зуун, МНТ-ны V бүлэг гэх мэт.

Дугаар гэсэн үгийн оронд номерын тэмдэг №-ийг хэрэглэж болно .

Жишээлбэл: Энэ хүний паспорт болбол 1983 онд олгосон № 272505 гэсэн

номертой гэх мэт.

290

291

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

таарла- II.10.1 ●○○ [үй.ү] таар шуудайгаар

бүрэх; тааранд хийх

таарлаг I.6.1 ●○○ (урга.) [ж.н] нэг зүйл бут мод

тааруу ●●● [тэ.н] барагтайхан, муухан

Т

тааруу ●○○ [тэ.н] тэнцүү, тохирсон

таарц I.3.1 ●○○ [ж.н] таарах хэмжээ

таарцаг I.22.1 ●○○ [ж.н] илэг буюу өрмөгөөр

хийсэн бяцхан сав

та ●●● [тө.ү] хоёрдугаар биеийн ганц тоот таарцагла- II.10.1 ●○○ [үй.ү] таарцагт агуулах

төлөөний үгийн хүндэтгэлийн хэлбэр

тааталз- II.7.1 ●○○ [үй.ү] таатга таатга хийх

таа I.12.1 ●○○ [ж.н] дур сонирхол; тав тух, эрх таатгана- II.10.1 ●○○ [үй.ү] таатгар юмны

тав

үргэлжлэн хөдлөх

таа I.12.1 ●●○ [ж.н] шагайн морин тал

таахай- II.1.1 ●○○ [үй.ү] таахгар болох

Т таа- II.1.1 ●●● [үй.ү] тааварлан олох, таахай I.15.1 ●○○ [ж.н] мал адгуусны тавгийн

таамаглах

дээд залгаа яс

тааваар ●○○ [тэ.н] дураар, тав тухтайгаар

таахайл- II.4.1 ●○○ [үй.ү] тэмээ зэрэг амьтныг

таавар I.21.1 ●●● [ж.н] таамаг, сэжиг; ардын таахайгаар нь нугалан хэвтүүлэх

аман зохиолын нэг төрөл

таахалз- II.7.1 ●●○ [үй.ү] таахгар юмны

тааварла- II.10.1 ●●○ [үй.ү] таамаглах, хөдлөх

бараглан төсөөлөх

таахас ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

таадай- II.1.1 ●○○ [үй.ү] таадгар болох

таахга ●○○ [д.д.ү] ~ ~ алхах

таадалз- II.7.1 ●○○ [үй.ү] таадгар юмны байн таахгана- II.10.1 ●○○ [үй.ү] таахгар юмны

байн хөдлөх

үргэлжлэн хөдлөх

таадас ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

таахгар ●○○ [тэ.н] тагдгар, богино

таадга ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

таахгард- II.7.1 ●○○ [үй.ү] таахгар болох

таадгана- II.10.1 ●○○ [үй.ү] таадгар юмны таахгардуу ●○○ [тэ.н] таахгар байрын

хөдлөх

таац- II.6.1 ●●○ [үй.ү] тэнцэх, таарах, тохирох

таадгар ●●○ [тэ.н] богино, тагдгар

таацал I.17.1 ●○○ [ж.н] зохимж, таарамжтай

таадгард- II.7.1 ●○○ [үй.ү] таадгар болох

таашаа- II.1.1 ●●○ [үй.ү] таатай хэмээн

таадгардуу ●○○ [тэ.н] таадгар байрын

болгоох, олноороо ~

тааз I.9.1 ●●● [ж.н] байшингийн адар

таашаал I.1.1 ●●○ [ж.н] таашаах үйлийн нэр,

таазал- II.11.1 ●●○ [үй.ү] тааз хийх

болгоол ~, ~ хүлээх

таал- II.4.1 ●●○ [үй.ү] үзэж болгоохын таашаангуй ●○○ [тэ.н] таашаасан байдалтай

хүндэтгэл

тав ●●● [то.н] тооны нэр

таал- II.4.1 ●○○ [үй.ү] ойшоох, сэтгэлд тав I.1.1 ●●● [ж.н] яр шархны дээрх хатсан

нийцэх, үнсэж ~

хэсэг, ~ тогтох

таалал I.17.1 ●●○ [ж.н] таалах үйлийн нэр

тав I.1.1 ●●○ [ж.н] хадаасны ~, гадсанд ~

тааламж I.4.1 ●●○ [ж.н] таалах хэр хэмжээ

гаргах

тааламжил- II.11.1 ●○○ [үй.ү] тааламж тав I.1.1 ●●○ [ж.н] гэзэг тавьж ургуулахаар

үзүүлэх

үлдээсэн дүгрэг үс, ~ тавих

таалцаа I.12.1 ●●○ [ж.н] таалцах үйлийн нэр, тав I.1.1 ●●○ [ж.н] дур бах, ~ нь ханах

оньсого ~

тав I.1.1 ●●○ [ж.н] тохь тух, ~ алдах

таамаг I.22.1 ●●● [ж.н] таавар тойм, сэжиг ~

тав I.1.1 ●○○ [ж.н] илдний толь

таамагла- II.10.1 ●●○ [үй.ү] таамаг төрөх, тав ●○○ [а.д.ү] ~ яв хийх, гэх

магадлан төсөөлөх

тав ●○○ [а.д.ү] ~ хийх, ~ гэх: таг яг хийх чимээ

таамаглал I.1.1 ●●● [ж.н] магадлан таваар I.5.1 ●●● [ж.н] бараа ~

багцаалсан төсөөлөл, ~ дэвшүүлэх

таваг I.22.1 ●●● [ж.н] аяга ~, ~ засах,

таамнал I.1.1 ●○○ [ж.н] таамнах үйлийн нэр

жинлүүрийн ~

таана I.18.1 ●●○ (урга.) [ж.н] олон наст таваг I.22.1 ●●● [ж.н] тавхай, хөлийн ~;

ургамал

тэмээний тавхай, цоорох өвчин

таар I.5.1 ●●○ [ж.н] ноос олсоор бүдүүн тавагд- II.7.1 ●○○ [үй.ү] тавхайнаас нь татах

нэхсэн эд, ~ шуудай

тавагла- II.10.1 ●●● [үй.ү] тавагт хийх, мах ~

таар I.5.1 ●○○ (урга.) [ж.н] говьд ургадаг нэг тавагла- II.10.1 ●○○ [үй.ү] ажилд ул суурьтай

зүйл өвс

хандах

таар I.5.1 ●○○ [ж.н] морь, малын мундаа, тавагла- II.10.1 ●○○ [үй.ү] хөлөөс бэхлэн уях;

нуруу шархлан хуурсан газар

тавагтсан тэмээний тавхайг ширээр уллах

таар- II.5.1 ●●● [үй.ү] нийлэх, нийцэх, тохирох

таваглаа I.12.1 ●○○ [ж.н] тэмээг сөгдүүлж

таарамж I.4.1 ●●○ [ж.н] нийлэмж, тохиромж

сургахад хэрэглэдэг дээс

таарга I.18.1 ●○○ (урга.) [ж.н] хорон хамхаг: таваглаа I.12.1 ●○○ [ж.н] таваглах үйлийн

нэг зүйл хамхуул

нэр

292

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

таваглан I.16.1 ●○○ [ж.н] тэмээ таваглах тавиун ●○○ [тэ.н] тавиу, сэтгэл ~, ~ газар

хялгасан дээс

тавиур I.5.1 ●●● [ж.н] тавьж тогтоох хэрэглэл,

тавагт- II.7.1 ●○○ [үй.ү] тэмээнд таваг өвчин ханын ~, номын ~

тусах, тавхайтах

тавла- II.10.1 ●●○ [үй.ү] тав гаргах, хадаас ~

тавагч I.4.1 ●○○ [ж.н] тэмээний ~

тавла- II.10.1 ●○○ [үй.ү] тав таваар багц баг

тавалгана I.18.1 ●○○ (урга.) [ж.н] эмд ордог болох

бут мод, тавалж

тавла- II.10.1 ●○○ [үй.ү] тайван тохитой байх,

тавалжин I.20.1 ●○○ [ж.н] таван өнцөг бүхий тухалж ~

дүрс

тавла- II.10.1 ●●○ [үй.ү] бусдыг бах таваа

таван I.20.1 ●○○ (урга.) [ж.н] нэг зүйл эмийн болгох

ургамал

тавлаас I.9.1 ●○○ [ж.н] тав болгож тогтоосон

тавар I.21.1 ●○○ [ж.н] тулгын индэр

хэсэг

тавар- II.12.1 ●●○ [үй.ү] тэмээ урд хөлөө тавлаг ●●● [тэ.н] таатай сайхан

дэвсэлхийлэн цогих маягтай явах

тавлага I.18.1 ●○○ (урга.) [ж.н] туулайн

тавар ●○○ [д.д.ү] авар ~ харайлгах, армаг тагнай

Т

тармаг

тавлангуй ●●○ [тэ.н] тавлаж тохуурхсан

таварга- II.10.1 ●●○ [үй.ү] хурдлан явах

байдалтай

таварга I.18.1 ●●○ [ж.н] тэмээ урд хөлөөрөө тавнан I.16.1 ●○○ (хууч.) [ж.н] хаад ноёдын

дэвслэн дарах мэт явах байдал

хүргэн

таварга- II.10.1 ●○○ [үй.ү] хол хол шидэж оёх

тавраа I.12.1 ●●○ [ж.н] тэмээн ~

таварц- II.7.1 ●○○ [үй.ү] таварцаглах

тавсаг I.22.1 ●○○ [ж.н] хавтгайвтар бага

таварцагла- II.10.1 ●●○ [үй.ү] тавран бүдэрч авдар

унах дөхөх

тавсагла- II.10.1 ●○○ [үй.ү] тавсаг авдарт юм

тавгүйд- II.6.4 ●●○ [үй.ү] тавгүй болох

агуулах

тавгүйдэл I.17.4 ●●○ [ж.н] тавгүйдэх байдал

тавсай- II.1.1 ●○○ [үй.ү] тавсгар болох

тавгүйр- II.5.4 ●○○ [үй.ү] тав тухгүй болох

тавсалз- II.7.1 ●○○ [үй.ү] тавсгар юмны байн

тавгүйрх- II.7.4 ●●○ [үй.ү] тавгүй байдалд байн хөдлөх

аягүйцэх

тавсгана- II.10.1 ●○○ [үй.ү] тавсгар юмны

тавгүйт- II.6.4 ●●○ [үй.ү] тав тух нь алдагдах

үргэлжлэн хөдлөх

тавгүйтэл I.17.4 ●●○ [ж.н] тавгүйтэх үйлийн тавсгар ●○○ [тэ.н] дээд тал нь хавтгайдуу

нэр

тавсгард- II.7.1 ●○○ [үй.ү] тавсгар болох

тавгүйц- II.6.4 ●●○ [үй.ү] тавгүйрхэх, аягүйцэх

тавсгардуу ●○○ [тэ.н] тавсгар байрын

тавдай I.15.1 ●○○ [ж.н] санчрын дагуул

тавталь I.23.1 ●○○ (урга.) [ж.н] ургамал

тавдан I.16.1 ●○○ [ж.н] нимгэн хайрцаг, авдар

мэтийн бяцхан жижиг түрүү

тавиа I.12.1 ●○○ [ж.н] тавих үйлийн нэр, тавтан I.16.1 ●○○ [ж.н] тавсаг авдар

бариа ~; юмыг барих тавих үйлдэл

тавтир I.5.1 ●○○ [ж.н] тогтвор, байр суурь

тавиг I.6.1 ●●○ (шаш.) [ж.н] тайх тахихад тавтир I.5.1 ●○○ [ж.н] дээлийн ташааны

өргөх юм, тахил ~

хормойн үзүүр хэсэг

тавигла- II.10.1 ●○○ (шаш.) [үй.ү] тахил тавиг тавтиргүйт- II.6.4 ●●○ [үй.ү] хүн, амьтны

өргөх, тахих, тайх

овилгогүй зан, байдал гаргах

тавигч I.4.1 ●○○ (шаш.) [ж.н] онгод шүтээний тавтирс I.5.1 ●○○ (амь.) [ж.н] самж мэт нэг

өмнө тахил тавиг тавьдаг хүн

зүйл амьтан

тавил I.1.1 ●○○ [ж.н] барил ~; шатрын өрөг

тавхай I.15.1 ●●○ [ж.н] хөлийн шагайнаас

тавил- II.4.1 ●○○ [үй.ү] газар газар тавих, энд дооших хэсэг; тэмээний ул ханзрах өвчин

тэндгүй тавих

тавхайвч I.32.1 ●○○ [ж.н] гараар урласан

тавилан I.16.1 ●○○ [ж.н] гол, мөрний гарам, улавч; тэмээний тавхайг хамгаалах зүйл

гарц газар

тавхайд- II.6.1 ●○○ [үй.ү] тавхайнаас шүүрэх,

тавилан I.16.1 ●●● [ж.н] хувь заяа, учрал татах

төөрөг

тавхайл- II.4.1 ●○○ [үй.ү] тэмээний тавхайн

тавилга I.18.1 ●●● [ж.н] ахуйн эд хэрэглэл, шилбийг туших; тэмээний тавхай хагарах

албан тасалгааны ~

тавхайт- II.6.1 ●○○ [үй.ү] тэмээ тавхай өвчин

тавилгана I.18.1 ●○○ (урга.) [ж.н] цанхуйн тусах

язгуурын үзэмжийн цэцэг, жарав

тавхалз- II.7.1 ●○○ [үй.ү] тавхгар юмны байн

тавилт I.3.4 ●●○ [ж.н] тавих үйлийн үр дүнг байн хөдлөх

заасан нэр, тавих байдал

тавхгана- II.10.1 ●○○ [үй.ү] тавхгар юмны

тавир- II.5.1 ●●○ [үй.ү] тайван таатай болох, байн байн хөдлөх

бие ~

тавхгар ●○○ [тэ.н] этгээд хавтгай бөгөөд

тавиу ●●● [тэ.н] уудам уужуу, тайван тогтуун, зузаан, хөрсний давхралдан тогтсон нь

өнтэй сайхан

тавхгард- II.7.1 ●○○ [үй.ү] тавхгар болох

тавиуд- II.6.1 ●○○ [үй.ү] тавиу болох

тавхгардуу ●○○ [тэ.н] тавхгар байрын

293

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

тавцагна- II.10.1 ●○○ [үй.ү] байшин барилгын таглиг I.6.1 ●○○ [ж.н] тагийн ургамал тарьж

суурийг газраас дээш өндөрлөн тавих

ургуулсан чулуун овоо, талбай

тавцан I.16.1 ●●● [ж.н] индэр ~, тайз ~

таглуур I.5.1 ●○○ [ж.н] таглах хэрэглүүр,

тавч- II.9.1 ●○○ [үй.ү] тэмээ харайлган тэших

таглаа

тавчаа I.12.1 ●○○ [ж.н] тэмээний тэших явдал

тагна- II.10.1 ●●○ [үй.ү] чагнан турших;

тавчид- II.15.1 ●○○ [үй.ү] нум сум харвах үед нууцаар сурвалжлах

сум тээглэх, торох, орооцолдох

тагнагч I.4.1 ●●○ [ж.н] тагнах хүн

тавш- II.9.1 ●○○ [үй.ү] мөрөн дээр зөөлөн тагнай I.15.1 ●●● [ж.н] хэл ~

алгадах

тагнай I.15.1 ●○○ [ж.н] адууны тагнай

тавь ●●● [то.н] таван арвын нийлбэр

зузаарах өвчин

тавь- II.13.1 ●●● [үй.ү] сул ~ , зам ~, асуулт ~

тагнай I.15.1 ●○○ [ж.н] залгаасны догол

тавьц I.3.1 ●○○ [ж.н] тавьсан юм

хэрчлээ

тавьш I.4.1 ●○○ [ж.н] зочдод тавих юм буюу тагнай I.15.1 ●○○ [ж.н] нэг зүйл үелсэн

Т тахил тавигийн зүйл; пял таваг

иржгэр хээ

таг I.6.1 ●●● [ж.н] уулын тэгш хавтгайвтар тагнайл- II.4.1 ●○○ [үй.ү] уурга ~: уурганы

орой

залгааст хэрчлээс гаргах

таг I.6.1 ●●● [ж.н] хавхаг, тогооны ~

тагнайл- II.4.1 ●○○ [үй.ү] тагнай хээ гаргаж

таг I.6.1 ●○○ [ж.н] илжигний модон хударга

урлах

таг ●○○ [то.н] арвын есөн зэрэгт тоо, арван тагнайр- II.5.1 ●○○ [үй.ү] адуунд тагнай өвчин

дүнчүүр

тусах; тагнай мэт иржгэртэй болох

таг ●●○ [а.д.ү] ~ хийх, ~ гэх

тагнайт- II.6.1 ●○○ [үй.ү] тагнай өвчин тусах

тагалцаг I.22.1 ●●○ [ж.н] нарийн шилбэний тагнайш- II.8.1 ●●○ [үй.ү] авиа хэл, хатуу

доорх хэсэг

тагнайд ойртож, зөөлрөн дуудагдах

тагар I.5.1 ●○○ (шаш.) [ж.н] сарны зурхайн тагнайшил I.17.1 ●○○ [ж.н] гийгүүлэгчийн ~

ёсны хорин найман одны хорин найм дахь од

тагнал I.1.1 ●○○ [ж.н] тагнах үйлийн нэр, ~

тагд- II.7.1 ●○○ [үй.ү] ихэд ядрах

туршил

тагдай- II.1.1 ●●○ [үй.ү] тагдгар болох

тагнуул I.1.1 ●●● [ж.н] туршуул, ~ тавих

тагдалз- II.7.1 ●○○ [үй.ү] тагдгар юмны байн тагнуулд- II.7.1 ●●○ [үй.ү] тагнуул хийх

байн хөдлөх

тагнуулч I.4.1 ●●○ [ж.н] тагнуул хийдэг хүн

тагдга ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

тагнуур I.5.1 ●○○ [ж.н] тариалангийн газрыг

тагдгана- II.10.1 ●○○ [үй.ү] тагдгар юмны хагалах, тэгшлэх багаж

үргэлжлэн хөдлөх

тагт I.9.1 ●●● [ж.н] байшингийн ~

тагдгар ●●○ [тэ.н] тагжгар, охор, оготор

тагтаа I.12.1 ●●● (амь.) [ж.н] нэг зүйл шувуу

тагдгард- II.7.1 ●○○ [үй.ү] тагдгар болох

тагтал- II.11.1 ●○○ [үй.ү] байшинд тагт хийх

тагдгардуу ●○○ [тэ.н] тагдгар байрын

тагташ- II.16.1 ●○○ [үй.ү] дүүрч тагларах

тагдуу ●○○ [тэ.н] ядруу, зүдрүү

тагтгана I.18.1 ●○○ (урга.) [ж.н] нэг зүйл

тагжгана- II.10.1 ●○○ [үй.ү] тагжгар юмны өндөр мод

үргэлжлэн хөдлөх

тагтшаач ●○○ [тэ.н] их иддэг хүнийг

тагжгар ●●○ [тэ.н] оготор, богино, намхан, муушаасан үг

давжаа

тагш I.11.1 ●●● [ж.н] багавтар модон аяга

тагжгард- II.7.1 ●○○ [үй.ү] тагжгар болох

тагш I.4.1 ●○○ (урга.) [ж.н] хөх цэцэгтэй,

тагжий- II.1.1 ●●○ [үй.ү] тагжгар болох,тагжгар эхүүн үнэртэй ургамал

харагдах

тагш- II.9.1 ●●○ [үй.ү] өвчний улмаас цээж

тагжилз- II.7.1 ●○○ [үй.ү] тагжгар юмны байн хөндүүрлэх

байн хөдлөх

тагш- II.9.1 ●○○ [үй.ү] бүргэдийн дуугарах

тагжир- II.12.1 ●○○ [үй.ү] битүүрэх, бөглөрөх

тагшаа I.12.1 ●○○ [ж.н] хээрийн цайллага

тагжирхай ●○○ [тэ.н] нүх сүв битүүрсэн, тагшил- II.11.1 ●●○ [үй.ү] тагш аяганд хийх

бөглөрсөн байдалтай

тагшуур I.5.1 ●○○ [ж.н] халдварт томуу өвчин

тагз I.3.1 ●●○ [ж.н] намхан адартай амбаар

тагшуурт- II.7.1 ●○○ [үй.ү] тагшуур өвчин

тагла- II.10.1 ●●● [үй.ү] тагаар битүүлэх

олох

таглаа I.12.1 ●●● [ж.н] таглаж битүүлэх таж ●○○ [тэ.н] ~ торго

хавхаг, бөглөө ~

тажгар ●●○ [тэ.н] тачир, намхан, нимгэн

таглаас I.9.1 ●○○ [ж.н] таглах эд юм, таглаа

тажгардуу ●○○ [тэ.н] тажгар байрын

таглагар ●○○ [тэ.н] хүн, амьтны намхан тажиг ●○○ [а.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

бөгөөд бүдүүн; юмны хавтгар байдал

тажигна- II.10.1 ●○○ [үй.ү] тажиг тажиг хийн

таглар- II.5.1 ●●○ [үй.ү] битүүрэх бөглөрөх, дуугарах

нүх ~

тажирхай ●○○ [тэ.н] тажгар

таглархай ●○○ [тэ.н] тагларч битүүрсэн

тай I.15.1 ●○○ [ж.н] тайз, яндар

тагли I.8.1 ●○○ [ж.н] хадаас зэрэгт тав гаргах тай I.15.1 ●○○ (хууч.) [ж.н] морин өртөөний

хэрэгсэл

буудаллах газар

294

295

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

тай I.15.1 ●○○ [ж.н] ~ тагт, харуул манаа тодотгогч

байрлах өндөрлөг газар буюу цамхаг

тайлбарлалт I.3.1 ●●○ [ж.н] тайлбарлах

тайв I.1.1 ●○○ (амь.) [ж.н] нэг зүйл далайн байдал

загас

тайлбарч I.4.1 ●●● [ж.н] тоймч, тайлбарлагч

тайван ●●● [тэ.н] ~ амгалан

тайлга I.18.1 ●●● [ж.н] онгон шүтээн, уул

тайванга I.18.1 ●○○ [ж.н] хөвөнтэй охор дээл

усны тахилга ~; нас нөгчигсдийн хойлго

тайвар- II.12.1 ●○○ [үй.ү] тайвшрах, тавирах

тайлгач I.4.1 ●○○ [ж.н] тайлга, тахил үйлдэх

тайвга ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

хүн

тайвгана- II.10.1 ●○○ [үй.ү] тайвга тайвга тайлгир I.5.1 ●○○ (амь.) [ж.н] үнэгтэй төстэй

алхлах

нэг зүйл амьтан

тайвгар ●○○ [тэ.н] өсгий хавирч, өлмий тайллага I.18.1 ●○○ [ж.н] төрөл аймгаар

тэрийсэн байдал

ангилж, ялган тэмдэглэсэн бичиг тайлбар

тайвгард- II.7.1 ●○○ [үй.ү] тайвгар болох

тайр I.5.1 ●○○ (урга.) [ж.н] олон наст өвслөг

тайвгардуу ●○○ [тэ.н] тайвгар байрын

ургамал, зээрийн толгой

тайвуу ●●○ [тэ.н] санаа амар, сэтгэл тавиу

тайр I.5.1 ●○○ (амь.) [ж.н] эр буга, дайр

Т

тайвуун ●●○ [тэ.н] тайвуу

тайр- II.5.1 ●●● [үй.ү] урт өндрөөс нь хасаж

тайвшир- II.12.1 ●●● [үй.ү] тайван болох

хяргах, гэзэг ~, үзүүр ~

тайвшрангуй ●●○ [тэ.н] тайвширсан янзтай

тайраг ●○○ [тэ.н] хөл урт, гадагш муруй

тайга I.18.1 ●●● [ж.н] ой бүрхсэн аглаг уул, байдал

балар ой

тайрагц- II.7.1 ●○○ [үй.ү] тайраг хөлтэй хүн

тайга I.18.1 ●○○ (амь.) [ж.н] тачир үстэй, амьтны явах

нарийн биетэй анч нохой

тайралз- II.7.1 ●○○ [үй.ү] тайргар юмны байн

тайгал- II.4.1 ●○○ [үй.ү] тайган болгох

байн хөдлөх

тайгал- II.4.1 ●○○ [үй.ү] ой тайгаар гөрөөлөх

тайралт I.3.1 ●●● [ж.н] тайрах үйлийн үр дүнг

тайгам I.1.1 ●○○ (хууч.) [ж.н] олон хошуу заасан нэр, тайрсан байдал, янз маяг, үсний ~

нутгийн хилийг харгалзагч харуул

тайран ●○○ [тэ.н] тайраг, тайргар

тайган I.2.1 ●○○ (хууч.) [ж.н] хааны өргөөнд тайранхай I.15.1 ●○○ [ж.н] тайрагдсан юм

зарагдах агтлуулсан эр хүн

тайранхай ●○○ [тэ.н] тайрч авсан нь

тайдалз- II.7.1 ●○○ [үй.ү] тайдгар юмны байн тайрга ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх: урт том

байн хөдлөх

хөл мэт юм алсуур, эв хавгүй хөдлөх

тайдгана- II.10.1 ●○○ [үй.ү] тайдгар юмны тайргана- II.10.1 ●○○ [үй.ү] тайргар юмны

үргэлжлэн хөдлөх

үргэлжлэн хөдлөх

тайдгар ●○○ [тэ.н] өвдгөөрөө дотогш муруй

тайрдас I.26.1 ●●● [ж.н] тайрч орхисон хэсэг,

тайж I.4.1 ●●○ [ж.н] алтан ургийн үе модны ~

удмынхны цол

тайрмал ●●● [тэ.н] тайрсан, ~ үс

тайз I.9.1 ●●● [ж.н] жүжиг ший тоглох, хурал тайталз- II.7.1 ●○○ [үй.ү] майжганах, хазганах

зөвлөгөөн зохиоход зориулсан тавцан

тайтгана- II.10.1 ●○○ [үй.ү] тайтгар хүн

тайз I.3.1 ●○○ (хууч.) [ж.н] хаан ширээг амьтны алхах

залгамжлан суух хөвгүүн

тайтгар- II.5.1 ●●● [үй.ү] дотор уужрах

тайз I.3.1 ●○○ [ж.н] алтан гадас одыг тойрох тайтгар ●○○ [тэ.н] жижиг давжаа, хөлийн

тэргүүн од

тойг дотогш муруй байдал, майга

тайл- II.4.1 ●●● [үй.ү] утгыг ~; хувцас ~; тайтгарал I.17.1 ●●○ [ж.н] тайтгарахуй

зангилаа ~

тайч- II.8.1 ●●● [үй.ү] хувцсаа тайлах

тайлаг I.22.1 ●●● (амь.) [ж.н] гурваас таван тайчууд I.3.1 ●○○ [ж.н] Монголын уугуул

нас хүртэлх эр тэмээ

аймгийн нэг

тайлагдал I.17.1 ●○○ [ж.н] тайлагдах үйлийн нэр

тал I.1.1 ●●● [ж.н] уудам тэгш газар, ~ нутаг,

тайлагна- II.10.1 ●●○ [үй.ү] тайлан тавих

хээр ~

тайлал I.17.1 ●●○ [ж.н] зохиолын ~

тал I.1.1 ●●● [ж.н] ~ хагас; нэг ~; нөгөө ~

тайлалт I.3.1 ●●○ [ж.н] тайлах байдал, тал I.1.1 ●●○ [ж.н] танил ~, ~ засах, ~ харах

тайлахуй

тал I.1.1 ●●○ [ж.н] гадна ~, дотно ~, өнгөн ~

тайламж I.4.1 ●○○ [ж.н] нэгэн зүйлийн тал ●○○ [а.д.ү] ~ тул хийх, гэх

тогтолцоотой тайлбар

тал- II.4.1 ●●○ [үй.ү] бусдын юмыг сүйтгэх,

тайлан I.16.1 ●●● [ж.н] данс ~, бүртгэл ~

дээрэмдэх; алах ~

тайлбар I.5.1 ●●● [ж.н] утга агуулга, учир талаан I.2.1 ●●○ [ж.н] талах үйлийн нэр,

шалтгааныг тайлж хэлсэн, бичсэн зүйл; алаан ~

мэдээллийн хэрэгслийн чухал үйл явдал, талаарх ●●○ (баймж.) [тэ.н] тухайт, энэ ~ ;

баримтыг тайлбарладаг төрөл; шалтаг

талаар буй, зүүн ~

тайлбарла- II.10.1 ●●● [үй.ү] юмны утга таларх- II.7.1 ●●● [үй.ү] талархлаа

учрыг тодорхой болгох

илэрхийлэх, тал өгөх; талсах

тайлбарлагч I.4.1 ●●● [ж.н] тайлбарлан

294

295

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

талархаг ●●○ [тэ.н] тал газар ихтэй

талхид- II.6.1 ●○○ [үй.ү] талхин зовоох

талархагч I.4.1 ●○○ [ж.н] талархал талхид- II.6.1 ●●○ [үй.ү] талхиар арьс зэргийг

илэрхийлэгч

элдэх

талархал I.17.1 ●●● [ж.н] ~ илэрхийлэх, ~ талхидал I.17.1 ●○○ [ж.н] талхидах үйлийн

дэвшүүлэх

нэр

талархуу ●○○ [тэ.н] тал газрын шинж бүхий

талхит I.3.1 ●○○ (амь.) [ж.н] цацагт гургуул

талбаг I.6.1 ●○○ [ж.н] гадар бүхий орны талхчин I.20.1 ●●○ [ж.н] талх баригч

дэвсгэр

талц- II.7.1 ●●○ [үй.ү] тал болох

талбай I.15.1 ●●● [ж.н] талбар, наадмын ~, там I.1.1 ●●● [ж.н] гурван муу заяаны нэг,

тариалангийн ~

халуун ~, хүйтэн ~

талбар I.5.1 ●●○ [ж.н] тэмцээний ~, дайны ~

там- II.4.1 ●○○ [үй.ү] зам мурийх, тойруугаар

талбир- II.5.1 ●●○ [үй.ү] уужрах, тавирах

явах

талбиу ●●○ [тэ.н] тавиу, өргөн уужим

там- II.4.1 ●○○ [үй.ү] авын орхигдсон газрыг

Т талбиун ●●○ [тэ.н] сэтгэл төвшин, уужуу хумих

тайван

там ●○○ [а.д.ү] ~ тум сонсох, ~ тум ярих

талбиур- II.5.1 ●●○ [үй.ү] тайвшрах, уужрах

тамаа I.12.1 ●○○ (амь.) [ж.н] шаахайн ул мэт

талий- II.1.1 ●●● [үй.ү] алс хол одох, ~ хэлбэртэй нэг зүйл загас

жилийх; нас нөгчих

тамга I.25.1 ●●● [ж.н] ~ тэмдэг, ~ барих, ~

талийгаач I.4.1 ●●○ [ж.н] нас нөгчигч

дарах

талийгч I.4.1 ●●○ [ж.н] талийгаач; талийн одогч

тамгал- II.4.1 ●●○ [үй.ү] тамга дарах, бичиг ~;

талимаа I.12.1 ●●○ [ж.н] харц усгал тогтуун

тамга дарах, унага ~

талимаар- II.5.1 ●●○ [үй.ү] нүдний харц усгал тамир I.5.1 ●●● [ж.н] тэнхээ, хүч чадал

тогтуун болох

тамиргүйд- II.6.4 ●●○ [үй.ү] тамиргүй болох

талимаат- II.6.1 ●○○ [үй.ү] талимаарах

тамирд- II.7.1 ●●○ [үй.ү] хүч тэнхээ доройтох

талираа ●○○ [тэ.н] бие сэтгэл тэнүүн, тамирдал I.17.1 ●●○ [ж.н] хамаг тэнхээ

талбиун

алдрах эмгэг хам шинж

талла- II.10.1 ●●○ [үй.ү] хагаслан хуваах

тамирдангуй ●●○ [тэ.н] ядрангуй, тэнхээ

таллага I.18.1 ●○○ [ж.н] талах үйлийн нэр

чадал доройхон

талс- II.7.1 ●●○ [үй.ү] тал болон нэгдэх

тамирж- II.9.1 ●●○ [үй.ү] тамир тэнхээ

талсаг ●●○ [тэ.н] талархаг зантай

нэмэгдэх, сайжрах

талсаж- II.16.1 ●●○ [үй.ү] талстай болох

тамиржуун ●●○ [тэ.н] тамирлаг

талсжил I.17.4 ●○○ [ж.н] талсжих үйлийн нэр

тамирлаг ●○○ [тэ.н] тамир тэнхээгээр дориун

талсжилт I.3.1 ●●○ [ж.н] талсжих үйлийн үр тамирчин I.20.1 ●●● [ж.н] биеийн тамираар

дүнг заасан нэр, талсжих явц

сургуулилагч

талслаг ●●○ [тэ.н] талс бүхий

тамла- II.10.1 ●●○ [үй.ү] зовоож зүдээх,

талст ●●○ [тэ.н] талстай, ~ чулуу

тарчлаах

талст- II.7.1 ●●○ [үй.ү] талсттай болох

тамла- II.10.1 ●○○ (шаш.) [үй.ү] бөө нарын

талстаж- II.16.1 ●○○ [үй.ү] шингэн бодис онгод шүтээндээ залбирал үйлдэх

болон хийн төлөвөөс талст болон хувирах

тамлага I.18.1 ●●○ (шаш.) [ж.н] бөөгийн ~

талстлаг ●●○ [тэ.н] талст арвинтай

тамлага I.18.1 ●○○ [ж.н] ~ тарчилга

талтир- II.5.1 ●●○ [үй.ү] тал тал хийн ярих

тамлагч I.4.1 ●●○ [ж.н] тамлан зовоогч

талтираа ●●○ [тэ.н] хэлээ хазаж ярьдаг

тамлал I.1.1 ●●○ [ж.н] тамлах үйлийн нэр

талх I.9.1 ●●● [ж.н] нунтаг, хэмхдэг, үйрмэг тамс I.9.1 ●○○ [ж.н] сийрсэн дэвсгэр мэтийн

зүйл, ~ боов, хар ~;

зах, өөшний оосор, цалмын дээс

талхал- II.11.1 ●●○ [үй.ү] нунтаглах

тамт- II.7.1 ●○○ [үй.ү] тамтаг болох

талхал- II.11.1 ●●○ [үй.ү] хөл үймээнээр тамтаг I.22.1 ●●○ [ж.н] он удаж элэгдээд

нэрвэх

зэмдэг оронцог болсон юм

талхи- II.2.1 ●●○ [үй.ү] талхиар арьс зэргийг тамтагла- II.10.1 ●○○ [үй.ү] тамтаг болгох

элдэх

тамтал- II.11.1 ●○○ [үй.ү] тамтаг болгох,

талхи- II.2.1 ●●○ [үй.ү] байнга дандаа эдэлж сүйтгэх, гачигдуулах

зовоох, зарцалж дарлах

тамтан I.20.1 ●○○ (амь.) [ж.н] далбаа улаан

талхи I.13.1 ●○○ (шаш.) [ж.н] нэг зүйл эрүү нэг зүйл загас

шүүлт

тамтар- II.12.1 ●●○ [үй.ү] мал өвс ногоог

талхи I.13.1 ●●○ [ж.н] арьс элдэх багаж айвуун тайвуун идэх, хивэх

зэвсэг

тамтар- II.12.1 ●○○ [үй.ү] тамтаг болох,

талхивч I.32.1 ●○○ [ж.н] цай хөөрцөглөх доройтож муудах

зүйл, цайны ~

тамтархай ●○○ [тэ.н] урагдаж элэгдсэн

талхивч I.4.1 ●●○ [ж.н] арьс элдэх багаж

байдал

талхигдал I.17.1 ●○○ [ж.н] талхигдах үйлийн тамхи I.13.1 ●●● [ж.н] хамрын ~, хар ~

нэр

тамхил- II.4.1 ●●○ [үй.ү] тамхи харилцан

296

297

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

солилцож татах

танил I.1.1 ●●● [ж.н] холбоо сүлбээ бүхий

тамхис- II.6.1 ●●○ [үй.ү] тамхи татахыг хүсэх

хүн, нөхөр, ~ тал, ~ хүн

тамхисаг ●●○ [тэ.н] тамхилах хүсэлтэй

танилгүйд- II.6.4 ●●○ [үй.ү] таних хүнгүйн

тамхисуу ●○○ [тэ.н] тамхи татах дуршилтай

учир ганцаардах, таних хүнгүйдэх

тамхичин I.20.1 ●●● [ж.н] тамхинд орсон хүн

танилцуулга I.18.1 ●●● [ж.н] таниулан

тамшаа- II.1.1 ●●○ [үй.ү] үл ойшоох маягтай товчоолсон бичиг

амтлах

танимгай ●●○ [тэ.н] танихдаа сайн, таньж

тамшаа- II.1.1 ●○○ [үй.ү] нумын чанарыг байгаа янзтай

шалгаж өчүүхэн татаж тавих

танимгайр- II.5.1 ●●○ [үй.ү] танимгай байдал

тамшаал- II.4.1 ●●○ [үй.ү] байн байн тамшаах

илрэх

тан I.16.1 ●●● [ж.н] ургамлын зүйлийг нүдэж танимгайрх- II.7.1 ●●○ [үй.ү] танимгай

нунтагласан нэг зүйл эм

байдал гаргах

тан I.16.1 ●○○ [ж.н] голын ус нь татарч, элс танимхай ●●○ [тэ.н] танихдаа сайн, таних

чулуутай болсон газар

ойтой

тан ●○○ [а.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

танимхайр- II.5.1 ●●○ [үй.ү] хэзээний танил Т

тана I.18.1 ●●● [ж.н] есөн эрдэнийн нэг

мэт зан гаргах

тана- II.10.1 ●●○ [үй.ү] хасаж ~, төсөв ~, танирла- II.10.1 ●○○ (шаш.) [үй.ү] тахил

уртаас нь ~

тавигийн уурыг онгод нь таалан авах

танаа I.12.1 ●●○ [ж.н] таналт, танаас

таниулга I.18.1 ●●● [ж.н] яриа ~ , ухуулга ~

танаа I.12.1 ●○○ [ж.н] нарийн судал ховил

танихгүйрх- II.7.4 ●○○ [үй.ү] танихгүй байдал

танаас I.9.1 ●●○ [ж.н] хувцасны ~

гаргах

танаг I.6.1 ●●○ [ж.н] тэнхэл тэнхээ, ~ тай байх

танс I.3.1 ●○○ (урга.) [ж.н] өвөл ургадаг

танагай I.15.1 ●○○ [ж.н] үхрийн хэрсэнгийн лийрийн төрлийн жимс

арьс, морины хамрыг сэтэлсэн тэмдэг

тансаг ●●● [тэ.н] ~ баян, ~ сайхан, ~ идээ, ~

танадас I.26.1 ●●○ [ж.н] танаж авсан өөдөс

эд, ~ өсөх

танамал ●●○ [тэ.н] танасан, хяргамал, тансагд- II.7.1 ●●○ [үй.ү] тансаг нь хэтрэх

тайрмал

тансагла- II.10.1 ●●○ [үй.ү] тансаг аашлах

танар I.5.1 ●○○ [ж.н] үнэр ~

тансагт ●○○ [тэ.н] од гаргийн учрал тохиол

танга I.18.1 ●○○ [ж.н] бурхны хөрөг зураг

сайтар барилдсан

тангад I.3.1 ●○○ [ж.н] төвөд төрөл хэлтэн

тансар- II.12.1 ●○○ [үй.ү] ханамжтай байх,

тангаймал ●○○ [тэ.н] тангайсан байдалтай

баяр баясгалантай байх

тангалай I.15.1 ●○○ [ж.н] тагнай

тансран I.16.1 ●○○ [ж.н] өнгөн талдаа олон

тангалай I.15.1 ●○○ [ж.н] эрхэлж аашлах зан

гүвгэр судалтай, зузаавтар хөвөн бараа

тангалай I.15.1 ●○○ [ж.н] майхны дөрвөн тант- II.7.1 ●○○ [үй.ү] газар сийрүүлэх

зовхис

тантай- II.1.1 ●●○ [үй.ү] тантгар болох

тангалз- II.7.1 ●○○ [үй.ү] цээж түрэн тантан I.16.1 ●●○ [ж.н] хог хаях сав

бардамнах

тантгана- II.10.1 ●○○ [үй.ү] тантгар зүйл

тангар- II.5.1 ●●● [үй.ү] морь мал хойд хоёр хөдлөх

хөлөөр зэрэг өшиглөх

тантгар ●○○ [тэ.н] тэнтгэр, бүдүүн

тангараа I.12.1 ●●○ [ж.н] тангарах үйлийн тануур I.5.1 ●○○ [ж.н] танасан ором

нэр

танхаг I.22.1 ●○○ [ж.н] уут, сав

тангараг I.22.1 ●●● [ж.н] андгай ~, ~ тавих

танхай ●●○ [тэ.н] ёс бусаар аашлагч, ~

тангарагла- II.10.1 ●●○ [үй.ү] тангараг тавих

балмад, ~ явдал

тангарагтан I.20.1 ●●● [ж.н] андгай өргөсөн

танхайдуу ●○○ [тэ.н] танхай байрын

тангач- II.8.1 ●●○ [үй.ү] байн байн тангарах

танхайр- II.5.1 ●●○ [үй.ү] танхай байдал

танд- II.7.1 ●●○ [үй.ү] туршин тагнах

гаргах

танд-

II.7.1

●○○

[үй.ү]

тагнуураар танхайрагч I.4.1 ●●○ [ж.н] танхай аашлагч

тариалангийн газрыг засах

танхайрал I.17.1 ●●○ [ж.н] танхайрах үйлийн

танд- II.7.1 ●○○ [үй.ү] завь, онгоц усны нэр

ёроолд тулж хайрдах

танхи ●●● [тэ.н] эрх дураараа, танхил

тандалт I.3.1 ●●● [ж.н] тандах үйлийн үр дүнг танхигана- II.10.1 ●○○ [үй.ү] эрхэлж элдэв

заасан нэр

ааш гаргах

тандгар ●○○ [тэ.н] луглагар бүдүүн

танхидуу ●●○ [тэ.н] танхи байрын

тандгард- II.7.1 ●○○ [үй.ү] тандгар болох

танхил ●●● [тэ.н] эрх танхи, ~ өсөх

тандуу I.12.1 ●○○ [ж.н] тагнуур: газар танхил- II.4.1 ●○○ [үй.ү] эрхлэх, танхил

хагалах, тэгшлэх багаж

аашлах

танзуур I.5.1 ●●○ [ж.н] чихэрт өнхрүүлсэн нэг танхилз- II.7.1 ●○○ [үй.ү] эр, эмийн журмыг

зүйл боов

тэрслэх

танивар I.21.1 ●●○ [ж.н] таних чадвар, танхилз- II.7.1 ●○○ [үй.ү] аятай ялгуун

хэмжээ

296

297

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

аашлах; танхил аашлах

тарга I.18.1 ●●● [ж.н] ~ тэвээрэг

танхилзуур ●●○ [тэ.н] эрх танхи аашлах таргад- II.6.1 ●●○ [үй.ү] тарга нь хэтрэх

зантай

таргал- II.4.1 ●●○ [үй.ү] тарган болох, тарга

танхим I.1.1 ●●● [ж.н] албан байр, тасалгаа, тэвээрэг авах

анги ~

таргалалт I.3.1 ●●● [ж.н] таргалах үйлийн үр

танш- II.9.1 ●○○ [үй.ү] гайхахдаа хэл дүнг заасан нэр

тагнайгаа дуугаргах

таргалж I.4.1 ●○○ (амь.) [ж.н] хөхөвтөр

таншлага I.18.1 ●○○ [ж.н] нууцаар байцаан өнгөтэй нэг зүйл бялзуухай

туршихуй

тарган ●●● [тэ.н] хүн, амьтны мах, мариа

тань- II.13.1 ●●● [үй.ү] мэдэх; үсэг ~, ялган зузаан, өөх их

~, нөхрөө ~

таргил I.1.1 ●○○ [ж.н] усны гүехэн бөгөөд

таньц I.3.1 ●●○ [ж.н] таних чадвар

урсгал түргэн хэсэг; даргил

тар I.1.1 ●●● [ж.н] тэнхээ тамир, чадал; зан тард ●○○ [а.д.ү] ~ хийх, ~ гэх: огцом тар хийх

Т чанар, дүр төрх

чимээ

тар ●●● [тэ.н] тарга хүч, ~ сайтай

тард- II.7.1 ●●○ [үй.ү] биеийн эсэргүүцэл

тар I.1.1 ●●● [ж.н] хурдны морийг тарлахуй

сулрах

тар- II.3.1 ●●● [үй.ү] цуглахын эсрэг утга

тардай ●○○ [тэ.н] сайн хэвээрээ, цариун,

тар ●○○ [а.д.ү] ~ няр хийх, гэх

тэнхлүүн

тараагуур I.5.1 ●●● [ж.н] ~ судас

таржигна- II.10.1 ●●○ [үй.ү] хатуу юмны

тараагч I.4.1 ●●○ [ж.н] түгээгч, тархаагч

харшилдан дуугарах

тараалт I.3.1 ●●○ [ж.н] тараах үйлийн үр дүнг тарз I.3.1 ●●○ [ж.н] малын хатсан муу арьс

заасан нэр

тариа I.12.1 ●●● (урга.) [ж.н] амуу будаа

тараг I.22.1 ●●● [ж.н] хөөрүүлсэн сүүг исгэж тариа I.12.1 ●●● [ж.н] зүү тариураар хийх эм,

хийх нэг зүйл цагаан идээ

тарилга

тарагла- II.10.1 ●●○ [үй.ү] хавар анхлан тараг тариал- II.4.1 ●●○ [үй.ү] тариа тарих

бүрэх

тариалалт I.3.1 ●●● [ж.н] тариалах үйлийн

тарагш- II.9.1 ●●○ [үй.ү] тараг шинжтэй болох

үр дүнг заасан нэр, явц

тарай- II.1.1 ●●○ [үй.ү] дөрвөн мөчөө тэлж тариалан I.16.1 ●●● [ж.н] газар ~

хэвтэх, тэрийх

тариаланч I.4.1 ●●● [ж.н] газар тариалан

таралт I.3.1 ●○○ [ж.н] тарах үйлийн үр дүнг эрхлэгч

заасан нэр

тариат ●○○ [тэ.н] тариа бүхий

тарам I.17.1 ●○○ (урга.) [ж.н] эмд ордог тариачин I.20.1 ●●○ [ж.н] тариалангийн ажил

ургамал, үхэр үүргэнэ

эрхлэгч

тарамд- II.7.1 ●●○ [үй.ү] тармаг болох; тариг I.6.1 ●○○ [ж.н] тарианы ~

сарних

тариг I.6.1 ●○○ [ж.н] төрөл садан, ураг ~

тарамдуу ●○○ [тэ.н] таруу, тарамдсан

таригч I.4.1 ●○○ [ж.н] тарих үйлийн эзэн

тарамцаг ●○○ [тэ.н] дэндүү тармаг болсон тарилга I.18.1 ●●● [ж.н] урьдчилан сэргийлэх ~

байдал

тарилт I.3.1 ●○○ [ж.н] тарих үйлийн үр дүнг

таран ●○○ [тэ.н] үрэн ~ хийх

заасан нэр, байдал

таранги ●○○ [тэ.н] таруу, тархай байдалтай

таримал ●●○ [тэ.н] тарьж ургуулсан, ~ ногоо,

тарангидуу ●○○ [тэ.н] таранги байрын

~ ургуулах

тарангуй ●○○ [тэ.н] тарсан байдалтай

тарималж- II.9.1 ●●○ [үй.ү] тарималтай

тарвага I.25.1 ●●○ (амь.) [ж.н] мэрэгч амьтан, болох

~ зурам

тариур I.5.1 ●●● [ж.н] эм тариа хийхэд

тарвагал- II.4.1 ●●○ [үй.ү] тарвагачлах

зориулагдсан тусгай зүү, эмнэлгийн багаж,

тарвагац- II.6.1 ●●○ [үй.ү] тарвага чоно болж хэрэгсэл

наадах

тарла- II.10.1 ●●○ [үй.ү] уяж сойсон морийг

тарвагацаа I.12.1 ●●○ [ж.н] тарвагацах ойр газар үсэргэх

наадаан

тарлаа I.12.1 ●●○ [ж.н] морийг тарлах нь

тарвагачил- II.11.1 ●●○ [үй.ү] тарвага агнах

тарлаг I.6.1 ●○○ (урга.) [ж.н] нэг зүйл ургамал

тарвагачин I.20.1 ●●● [ж.н] тарвага агнагч

тарлагч ●●○ [тэ.н] эм малын тарлан зүсэм

тарваж I.4.1 ●○○ (амь.) [ж.н] нэг зүйл бүргэд

тарлагчин I.20.1 ●●○ (амь.) [ж.н] тарлагч

тарвай- II.1.1 ●●○ [үй.ү] арвайх ~

зүсмийн эм мал

тарвалж I.4.1 ●○○ (амь.) [ж.н] нэг зүйл тарлан ●●● [тэ.н] алаг цоохор

махчин шувуу

тарланд- II.7.1 ●●○ [үй.ү] тарлан болох

тарвалз- II.7.1 ●●○ [үй.ү] сарвалзан хөдлөх; тарландуу ●●○ [тэ.н] тарлан байрын

эрхлэн аашлах

тарлант- II.7.1 ●●○ [үй.ү] эрээн, цоохор болох

тарвас I.5.1 ●●● (урга.) [ж.н] гуагийн төрлийн тарма- II.10.1 ●●○ [үй.ү] тармуураар үйлдэх

нэг наст ургамал

тармаг ●●● [тэ.н] армаг ~: өвс ургамал таруу

тарви- II.2.1 ●○○ [үй.ү] хацар нь унжийх

сийрэг

298

299

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

тармагар ●●○ [тэ.н] ажиггүй, хэнэггүй

тарчигна- II.10.1 ●○○ [үй.ү] тарчиг тарчиг

тармагд- II.7.1 ●○○ [үй.ү] тармаг болох

гэсэн чимээ гарах

тармагч I.4.1 ●○○ [ж.н] малтуур, тармуур

тарчигнуур ●○○ [тэ.н] тарчигнан дуугардаг

тармар ●○○ [тэ.н] өвс ногоо армаг тармаг юм, хөнгөн тогтворгүй

ургасан байдал

тарчил- II.11.1 ●●○ [үй.ү] зовох шаналах

тармигар ●○○ [тэ.н] тар тамир сул

тарчилгаа I.12.1 ●●○ [ж.н] бие сэтгэлийн

тармуур I.5.1 ●●● [ж.н] өвс хамах хэрэгсэл

зовнил

тармуурд- II.7.1 ●●○ [үй.ү] тармуураар хамах

тарчилз- II.7.1 ●○○ [үй.ү] эрх дураараа байх,

тарна I.18.1 ●○○ (урга.) [ж.н] эмд ордог зөрүүдлэх

өвслөг ургамал, дүржид

тарчлал I.1.1 ●●○ [ж.н] бие сэтгэлийн зовнил

тарнай I.15.1 ●○○ (урга.) [ж.н] нэг зүйл навчит тарш- II.9.1 ●○○ [үй.ү] хоолой цахиртаж янз

мод

янзын дуу гарах

тарни I.8.1 ●●● (шаш.) [ж.н] самгарди хэлээр тарш- II.9.1 ●○○ [үй.ү] тамир тар барагдаж

урих уншлага

хатангир болох

тарнид- II.6.1 ●●○ (шаш.) [үй.ү] тарни урьж тарь- II.13.1 ●●● [үй.ү] тариа будаа ~; Т

үлээх

тариураар эм ~; хэрэг ~

тарнич I.4.1 ●●○ (шаш.) [ж.н] тарни уншиж, тарьц I.3.1 ●●○ [ж.н] тарих явц

бясалгал үйлдэгч

тарьш I.4.1 ●○○ [ж.н] тарьж ургуулсан зүйлс

тарс I.9.1 ●○○ (амь.) [ж.н] эмэгчин хяргуй

тас I.3.1 ●●○ (амь.) [ж.н] том махчин шувуу

тартаг I.22.1 ●●○ [ж.н] хүч чадлын эцсийн тас ●○○ [а.д.ү] ~ няс хийх, гэх

туйл

тас ●○○ [д.д.ү] ~ цохих, ~ зөрөх

таруу ●●○ [тэ.н] тархай, тарсан байдалтай, тасаг I.22.1 ●●● [ж.н] хэлтэс ~

өөр хороондоо зайтай

тасал- II.11.1 ●●○ [үй.ү] юмыг хэсэг бусаг

тарх- II.7.1 ●●● [үй.ү] тарах, дэлгэрэх

болгох, хэсэглэн салгах, тасдах

тархаагч I.4.1 ●○○ [ж.н] тархаах үйлийг тасалбар I.5.1 ●●● [ж.н] дуусгавар болгох

гүйцэтгэгч

хугацаа

тархай ●●● [тэ.н] ~ бутархай

тасалбар I.5.1 ●●● [ж.н] тасалсан хэсэг,

тархалт I.3.1 ●●● [ж.н] тархах үйлийн үр дүнг тасалж өгөх зүйл, үзвэрийн ~

заасан нэр, явц

тасалгаа I.12.1 ●●● [ж.н] байшин, барилгын

тархац I.19.1 ●●● [ж.н] тархах хэмжээ

доторх өрөө

тархи I.13.1 ●●● [ж.н] мэдрэлийн тогтолцооны тасалд- II.7.1 ●●○ [үй.ү] залгуулах зүйл

гол төв эрхтэн

тасрах, төлөвлөгөө ~

тархи I.13.1 ●○○ [ж.н] эрдэнийн чулуу

тасалдал I.17.1 ●●○ [ж.н] тасалдах үйлийн

тархи I.13.1 ●○○ [ж.н] хутга мэсний ирийн нэр

эсрэг зузаан этгээд

тасалданги ●●○ [тэ.н] тасалдсан шинжтэй

тархигүйт- II.6.4 ●○○ [үй.ү] зүггүйтэх, тасалдангуй

●●○

[тэ.н]

тасалдсан

сахилгагүйтэх

байдалтай, ~ сонстох

тархид- II.6.1 ●○○ [үй.ү] загнах зандрах, тасалдуулагч I.4.1 ●○○ [ж.н] тасалдахад

толгойг нь эргүүлэх, эрхэндээ оруулах

хүргэгч

тархий- II.1.4 ●○○ [үй.ү] хатуу юм нурж тасам I.17.1 ●●○ [ж.н] буга, гөрөөс зэргийн

унахдаа харшилдан дуугарах

зооны арьсаар зүссэн сур

тархил- II.4.1 ●○○ [үй.ү] эзэрхэх, түрэмгийлэх; тасам I.17.1 ●●○ [ж.н] дээл хувцасны эмжээр,

даалуу зэргийг тоглоход мод отож суух

хөвөө

тархмал ●●○ [тэ.н] тархсан нь

тасамд- II.7.1 ●●○ [үй.ү] тасмаар эмжиж оёх

тархнаг I.6.1 ●○○ [ж.н] бортого, хонгионы тасар ●○○ [д.д.ү] ~ татах

доторх дарь байрладаг хэсэг

тасар- II.12.1 ●●● [үй.ү] тасархай болох,

тарц I.3.1 ●○○ (амь.) [ж.н] жирхрээ: нэг зүйл тасалдах, холбоо ~, гэгээ ~, чимээ ~

шавж

тасархай ●●● [тэ.н] салсан, тасарсан, ~

тарч ●●○ [тэ.н] ядуу тарчиг, туйлын эцэнхий

шугам

тарч I.4.1 ●○○ (амь.) [ж.н] тахиатай адилавтар тасархайл- II.4.1 ●○○ [үй.ү] салангид,

нэг зүйл шувуу

тасархай болох

тарч I.4.1 ●○○ (амь.) [ж.н] тарвага, бозлог тасархайт- II.6.1 ●○○ [үй.ү] тасархай мэт

зэргийн гурван настай эмэгчин

нарийн болох, тасархай гарах

тарч- II.9.1 ●○○ [үй.ү] ховор хомс болох

таслал I.1.1 ●●● [ж.н] цэг ~, ~ тавих

тарчаа ●○○ [тэ.н] тарчиг, ховор хомс

таслалт I.3.1 ●●○ [ж.н] таслах үйлийн үр дүнг

тарчгар ●○○ [тэ.н] хорчгор

заасан нэр, үр дүн, хичээл ~

тарчиг ●●● [тэ.н] ядуу ~, ~ цаг

таслуур I.5.1 ●●○ [ж.н] таслах хэрчих

тарчиг ●○○ [а.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

хэрэгсэл

тарчигд- II.7.1 ●●○ [үй.ү] ядуу тарчиг болох

тасрал I.1.1 ●○○ [ж.н] тасрах үйлийн нэр

тарчигдуу ●○○ [тэ.н] тарчиг, ядуувтар

тасралт I.3.1 ●●○ [ж.н] тасрах үйлийн үр дүнг

298

299

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

заасан нэр

татвага татвага хийх

тасхий- II.1.4 ●●○ [үй.ү] өвлийн жавар ~; тас татвагасхий- II.1.4 ●○○ [үй.ү] огцом татвага

гэсэн чимээ гарах

хийх

тасч- II.9.1 ●●○ [үй.ү] тас тас татах

татвалз- II.7.1 ●○○ [үй.ү] татганах, чацвалзах

тат- II.6.1 ●●○ [үй.ү] чангаах, татах

татвалзамтгай ●○○ [тэ.н] татвалзаж байдаг

татаа I.12.1 ●○○ [ж.н] татах үйлийн нэр, татах татвалзуур

●○○

[тэ.н]

татвалзсан

явдал, татах өвчин, ~ түлхээ

хөдөлгөөнтэй

татаал- II.4.1 ●○○ [үй.ү] тариалангийн татвар I.5.1 ●●● [ж.н] албан ~, ~ татаас, ~ эм

талбайд ус оруулахаар татаал суваг гаргах

татвар I.5.1 ●○○ (амь.) [ж.н] цус холилдсон

татаал I.1.1 ●○○ [ж.н] усны урсгалыг өөр зүгт мал

урсгах суваг хоолой

татварла- II.10.1 ●●○ [үй.ү] татвар авах

татаалла- II.10.1 ●○○ [үй.ү] татаал гаргах

татварлагч I.4.1 ●○○ [ж.н] татвар авагч

татаар I.5.1 ●○○ [ж.н] Монголын эртний нэгэн татгалз- II.7.1 ●●● [үй.ү] үл зөвшөөрөх

Т аймаг

татгалзаа I.12.1 ●○○ [ж.н] эргэлзээ ~

татаарь I.23.1 ●○○ [ж.н] уурганы цээжинд татгалзуур ●○○ [тэ.н] татгалзаж тээнэгэлзэх

залгах нарийн чавчирга

зантай

татаас I.9.1 ●●● [ж.н] татвар ~, ~ авах

татгана- II.10.1 ●○○ [үй.ү] татвалзах,

татаас I.9.1 ●●○ [ж.н] татах юм; нарийн таталдах

арьсан оосор

татгануур ●○○ [тэ.н] байн байн татганан

татаасал- II.11.1 ●●○ [үй.ү] татаас авах, хөдөлдөг зантай

татаас татах

татлаа I.12.1 ●●○ [ж.н] ~ түлхээ, ~түтлээ

татав ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

татлага I.18.1 ●●○ [ж.н] ачааг бэхлэх оосор

татавхий- II.1.4 ●○○ [үй.ү] татганах, таталдах, уяа

татав татав гэх

татлага I.18.1 ●●○ [ж.н] дайчлан татах

татавч I.4.1 ●○○ [ж.н] атавч

үйлийн нэр, цэрэг ~

татаг ●○○ [тэ.н] дутуу дулимаг, ~ мөчиг

татлагад- II.6.1 ●○○ [үй.ү] татлагаар уяж

татагч I.4.1 ●○○ [ж.н] татах хүчин зүйл; татах бэхлэх

үйлийн эзэн

татлангуй ●●○ [тэ.н] таталсан байдалтай

татай- II.1.1 ●●○ [үй.ү] хувцас зэргийн татмал ●○○ [тэ.н] татаж хийсэн, ~ ус

багадаж, таталдах

татрал I.1.1 ●●○ [ж.н] татрах үзэгдэл

татал I.17.1 ●○○ [ж.н] татлага

татран I.16.1 ●○○ [ж.н] халдварт өвчин

татал I.17.1 ●●○ [ж.н] санаа зорилгыг товчлон татуу ●●○ [тэ.н] хүрэлцээ муутай; харамч ~

бичсэн өгүүлбэр

татуу ●●○ [тэ.н] тахир ~, хуруу нь ~

татал- II.11.1 ●●○ [үй.ү] хэл ам ~

татууд- II.6.1 ●●○ [үй.ү] татуу болох

татал- II.11.1 ●●○ [үй.ү] таталган бичих

татууль I.23.1 ●○○ [ж.н] шургуулгын татах

таталбар I.5.1 ●●● [ж.н] алив зүйлийн намба хэл, татанга

төрх, онцлог шинжийг цөөн зураасаар татуур I.5.1 ●○○ [ж.н] ~ шургуулга, татаж

үзүүлсэн зураг

хэрэглэх зүйлс

таталдаа I.12.1 ●●○ [ж.н] таталдах үйлийн татуур I.5.1 ●○○ (хууч.) [ж.н] эхнэр хүний

нэр

тоорцог мэт толгойн чимэг

таталт I.3.1 ●●○ [ж.н] татах үйлийн нэр

татуур I.5.1 ●●○ [ж.н] татуурга

таталцаа I.12.1 ●○○ [ж.н] таталцал

татуур- II.5.1 ●●○ [үй.ү] татрах, татуу болох

таталцал I.17.1 ●●○ [ж.н] таталцах үйлийн татуурга I.18.1 ●●○ [ж.н] оосор сэнж

нэр

татуурга I.18.1 ●○○ [ж.н] ширээний шургуулга

татанга I.18.1 ●○○ [ж.н] авдар, шүүгээ, татуурга I.18.1 ●○○ [ж.н] эх голоосоо салж

шургуулгыг татах шургуул; татуур тороор урссан нарийн салаа

барьсан загас

татуургал- II.4.1 ●○○ [үй.ү] олмоо татах,

татанги ●○○ [тэ.н] татсан байдалтай, олмоо чангалах

татанхай

татуухай ●○○ [тэ.н] татуу, татанхай

татангуй ●○○ [тэ.н] татууран ширгэх байдал

тах I.9.1 ●●● [ж.н] гутлын өсгий, адууны

татангуйр- II.5.1 ●○○ [үй.ү] татангуй болох

туурайд хадах төмөр, гутлын ~

татанхай ●○○ [тэ.н] өрөөл ~; харамч харуу

тах I.9.1 ●○○ (амь.) [ж.н] мөрөн голын нэг

татар- II.12.1 ●●○ [үй.ү] хэмжээ нь багасах; зүйл загас

үерийн ус ~

тах I.9.1 ●○○ [ж.н] монгол адууны тамга

татац I.19.1 ●●○ [ж.н] татах хүчний хэмжээ

тахал- II.11.1 ●●● [үй.ү] гутал зэрэгт тах тавих

таташ I.27.1 ●●○ [ж.н] жижиглэн хөшиглөсөн тахал I.17.1 ●●● [ж.н] өвчин ~, ~ нэрвэх

зүйл

тахалж- II.9.1 ●○○ [үй.ү] халдвар тахал

таташ I.27.1 ●○○ [ж.н] морь малын харайлга

дэлгэрэх

татвага ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

тахалт- II.7.1 ●●○ [үй.ү] тахал тусах

татвагана- II.10.1 ●○○ [үй.ү] байн байн тахар I.21.1 ●○○ [ж.н] хясааны хуяг

300

301

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

тахар I.21.1 ●○○ [ж.н] албаны зарлага

тац I.3.1 ●○○ [ж.н] угаас чийглэг, шавартай

тахарвар I.5.1 ●○○ (амь.) [ж.н] хар өнгөтэй, газар; даац

барс мэт нэг зүйл амьтан

тац I.3.1 ●○○ (урга.) [ж.н] моностой төстэй,

тахарч I.4.1 ●○○ [ж.н] тахар албатай хүн

түлэхэд үсэрдэг мод

тахиа I.12.1 ●●● (амь.) [ж.н] ~ шувуу, азарган ~

тачаа- II.1.1 ●●○ [үй.ү] шунах, хурьцах

тахиачин I.20.1 ●●○ [ж.н] тахиа үржүүлэгч

тачаад- II.6.1 ●●○ [үй.ү] тэсэж ядах

тахигана- II.10.1 ●○○ [үй.ү] тахигар юмны тачаал I.1.1 ●●○ [ж.н] хүсэл ~, шунал ~

байн байн хөдлөх

тачаангуй ●●○ [тэ.н] шунаг, эд мөнгөнд ~

тахигар ●○○ [тэ.н] өндөр болоод махигар, тачиг ●●○ [тэ.н] мөчиг ~: тарчиг татуу, дутуу

тахир

дулимаг

тахигард- II.7.1 ●○○ [үй.ү] тахигар болох

тачигна- II.10.1 ●●○ [үй.ү] хатуу юмны

тахигла- II.10.1 ●○○ [үй.ү] тахих, тайх, үргэлжлэн тасхийн дуугарах, буу ~

тавиглах

тачир ●●● [тэ.н] гарц багатай, ~ өвстэй

тахий- II.1.1 ●●○ [үй.ү] тахир болох

тачирд- II.7.1 ●○○ [үй.ү] тачир болох

тахил I.1.1 ●●○ [ж.н] тайх, тавиглахад тачирдуу ●○○ [тэ.н] тачир байрын

Т

хэрэглэх зүйл, ~ өргөх

тачирла- II.10.1 ●○○ [үй.ү] арьсны үсийг

тахилаг I.22.1 ●○○ (амь.) [ж.н] гуйванга шувуу

тачир болгох

тахилга I.18.1 ●●● [ж.н] тахих үйлийн нэр, ~ тачирхаг ●●○ [тэ.н] тачирхан

тайлга

тачирхай ●○○ [тэ.н] тачир болсон

тахилз- II.7.1 ●○○ [үй.ү] тахигар юмны тачуу ●○○ [тэ.н] бачуу давчуу, татуу

үргэлжлэн хөдлөх

таш I.4.1 ●○○ [ж.н] хөшөө чулуу

тахилзуур I.1.5 ●○○ [ж.н] шаант чөмөгтэй таш- II.8.1 ●●○ [үй.ү] бөхийн ~х мэх хийх

зэрэгцэн байх нарийн яс ба түүний хавь таш- II.8.1 ●●○ [үй.ү] чөмөг ~

орчин

таш- II.8.1 ●●○ [үй.ү] ташуу болгох; нар

тахилзуурд- II.7.1 ●○○ [үй.ү] тахилзуураас нь хэлбийх

барьж авах

таш- II.8.1 ●●○ [үй.ү] алга ~

тахилт I.3.1 ●○○ (урга.) [ж.н] нэг зүйл ташаа I.12.1 ●●● [ж.н] бэлхүүс, сүүжний

ургамал, их залаа

толгой орчмын газар

тахилч I.4.1 ●○○ [ж.н] тахил тавигийн үйлийг ташаа ●●○ [тэ.н] эндүүрсэн нь, эндүү, омтгой

эрхлэн мэдэх хүн

ташаал- II.4.1 ●●○ [үй.ү] алагчлан үзэх,

тахим I.1.1 ●●● [ж.н] хүн малын тахилзуур үе

гадуурхах

тахим I.1.1 ●●● [ж.н] бөхчүүд ~ өгөх, ~ авах

ташаал- II.4.1 ●○○ [үй.ү] таших, ташуу явах

тахимд- II.7.1 ●●○ [үй.ү] тахимаас нь шүүрч ташаал- II.4.1 ●○○ [үй.ү] хашаа, хамар барих

барилдах

ташаалавч I.32.1 ●○○ [ж.н] зөгийн үүр доторх

тахимд- II.7.1 ●○○ [үй.ү] ачлал тахимдууг нэг салаа; гэр мэтэд ташаалж хийсэн өрөө

үзүүлэх

ташаалд- II.7.1 ●○○ [үй.ү] ташаа тулах;

тахимдал I.17.1 ●○○ [ж.н] тахимдуу ёсыг хувцасны хормойд шигшиг оруулах

гүйцэтгэхүй

ташаар- II.5.1 ●●○ [үй.ү] андуурч эндүүрэх

тахимдуу ●○○ [тэ.н] ачлалтай, элбэрэлтэй

ташаарал I.17.1 ●●○ [ж.н] ташаарах үйлийн

тахимла- II.10.1 ●○○ [үй.ү] савлуур зэрэгт нэр, андуурал эндүүрэл

тахимаар дүүжлэгдэх

ташгай ●●○ [тэ.н] ташуу, хазгай, хэвгий

тахимлаг I.6.1 ●○○ (шаш.) [ж.н] гэлэн ташил- II.11.1 ●○○ [үй.ү] цохолсон юмны дэс

сахилтан

дэдэд орох

тахир ●●○ [тэ.н] муруй ~, ~ гол

ташилгана I.18.1 ●○○ (урга.) [ж.н] нэг наст

тахир- II.5.1 ●○○ [үй.ү] тахир болох; утас өвслөг ургамал

зэрэг эрчтэй юмны ээдрэлдэж, ширэлдэх

ташилт I.3.1 ●●○ [ж.н] таших үйлийн үр дүнг

тахираа I.12.1 ●○○ [ж.н] гол ба замын заасан нэр, алга ~

тохойрсон хэсэг

ташилхийл- II.4.4 ●○○ [үй.ү] тэнсэн турших

тахиранхай ●○○ [тэ.н] тахир мухир

ташилхийл- II.4.4 ●○○ [үй.ү] өөрийн дураар

тахирд- II.7.1 ●○○ [үй.ү] тахир болох

бусдыг дагаж дарвих

тахирдуу ●○○ [тэ.н] тахир байрын

ташимгайл- II.4.1 ●○○ [үй.ү] ташимгай зан

тахирла- II.10.1 ●●○ [үй.ү] тахир болох, байдал гаргах

тахийлгах

ташимгайр- II.5.1 ●○○ [үй.ү] ташимгай болох

тахирмаг I.6.1 ●○○ [ж.н] нум мэт муруй шугам

ташимтгай

●○○

[тэ.н]

зусарчлан

тахирмаг ●○○ [тэ.н] тахир

бялдуучлахдаа дадмаг

тахлай ●○○ [тэ.н] тагжгар намхан

ташир ●●○ [тэ.н] давхар, зэрэгцээ

тахь- II.14.1 ●●● [үй.ү] тахил болгож өргөх; ташир ●○○ [тэ.н] муруй, далиу

шүтэх

таширла- II.10.1 ●●○ [үй.ү] зэрэгцэн

тахь I.24.1 ●●○ (амь.) [ж.н] нэгэн зүйл адуун давхарлах

гөрөөс

ташлан I.16.1 ●●○ [ж.н] уулын налуу

300

301

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

ташланд- II.7.1 ●○○ [үй.ү] уулын налууг даган тийчлүүр

ташиж явах

тийчгэнэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] тийчлэх, тийчих

ташмаг I.6.1 ●○○ [ж.н] өвлийн айраг

тийчил- II.11.4 ●○○ [үй.ү] олонтоо тийрэх,

ташмагла- II.10.1 ●○○ [үй.ү] уурлаж тийчих

унтууцсаны өөдөөс сөргөх; хэрээс хэтэртэл тийчлүүр ●○○ [тэ.н] тийчгэнүүр зантай

аашлах

тийш ●●● [тө.ү] ийш ~

ташрам I.1.1 ●●○ [ж.н] далим, ялдам

тийших ●○○ [тэ.н] тийш буй

ташрамд- II.7.1 ●●○ [үй.ү] аливаа үйлийг өөр тийшээ ●●● [тө.ү] тэр зүг рүү, ийшээ ~

хэрэг явдлын далимд үйлдэх

тилбэ I.18.4 ●○○ (амь.) [ж.н] морин зөгий

ташрамдуу ●○○ [тэ.н] ташрамдах, далимдах тин ●○○ [а.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

зантай

тир ●○○ [а.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

ташрамла- II.10.1 ●○○ [үй.ү] далимлах, титэм I.17.4 ●●● [ж.н] малгай, хааны ~

тохиол тааруулах

титэм I.17.4 ●●○ [ж.н] монгол бичгийн үсгийн

Т ташуу ●●● [тэ.н] жишүү, хазгай

махбод

ташуулд- II.7.1 ●●○ [үй.ү] жишүүлдэх, биеэ титэмлэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] хаан ширээнд

ташуу болгох

сууж титэм зүүх

ташуур I.5.1 ●●● [ж.н] морь малыг гуядах титэмлэг ●○○ [тэ.н] титэм мэт, титэм маягтай

хэрэгсэл

тов I.1.2 ●●● [ж.н] болзож тогтсон өдөр

ташуур- II.5.1 ●●○ [үй.ү] жаргалдаа ~

хугацаа, хурлын ~

ташуурал I.17.1 ●○○ [ж.н] ташуурах үйлийн тов I.1.2 ●○○ [ж.н] ханагүй гэр, атрын ~,

нэр

овоохой, өвсөн ~

ташуурд- II.7.1 ●●○ [үй.ү] ташуураар гуядах, тов ●○○ [а.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

занчих

тов ●○○ [баймж.] хүч нэмэх утга, ~ тодорхой

ташуурч I.4.1 ●○○ [ж.н] ялтныг ташуурдагч

тов ●○○ [д.д.ү] ов ~ хийх, ~ гэх

ташхи ●○○ (баймж.) [тэ.н] ~ ондоо, тэс өөр

товгоно- II.10.2 ●○○ [үй.ү] товгор юмны байн

таяг I.6.1 ●●● [ж.н] тулуур, гар ~, суга ~

байн хөдлөх

таягд- II.7.1 ●●○ [үй.ү] таягаар занчих

товгор ●●○ [тэ.н] овгор, өвгөр

таягла- II.10.1 ●●○ [үй.ү] таяг тулан явах

товгорд- II.7.2 ●○○ [үй.ү] товгор болох

таянга I.18.1 ●○○ (амь.) [ж.н] цагаан амар товгорт- II.7.2 ●○○ [үй.ү] овгор товгортой

адил нэг зүйл аварга загас

болох

тив I.1.4 ●●● [ж.н] таван ~, ~ дэлхий

товжигно- II.10.2 ●○○ [үй.ү] дуржигнуулах;

тиг I.5.4 ●●● [ж.н] үсгийн тогтсон зурлага; товхийтэл түргэн алхах

хөрөг дүрийн тогтсон харьцаа, хэмжээ

товилго I.18.2 ●○○ [ж.н] тових урлал

тиглэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] тиг хэмжээнд оруулах

товимол ●●○ [тэ.н] товьж хийсэн, товойлгож

тидэн I.2.4 ●○○ (амь.) [ж.н] элээ мэт агаад хийсэн

бяцхан шувуу

товир ●●○ [тэ.н] өсгөлүүн, торниун

тий ●○○ [а.ө] ~ г, даарахад гарах аялга

товирлог ●○○ [тэ.н] товир байрын

тийл- II.4.4 ●○○ [үй.ү] адуу малын хэвэл товируун ●●○ [тэ.н] өсгөлүүн, товир

татах, сойгдох

товло- II.10.2 ●●○ [үй.ү] шийдэж тогтох,

тийм ●●● [а.ө] зөвшөөрөхөд хэлэх үг

хугацах

тийм ●●● [тө.ү] тэр мэт

товог I.22.2 ●●○ [ж.н] довцог, бөөрөг

тиймэрхүү ●●○ [тө.ү] тийм янзтай; тиймхэн

товой- II.1.2 ●●○ [үй.ү] товгор болох, овойх;

тийн ●○○ [тө.ү] ~ ялгал; ~ мэдэхүй

шалгарах, тодрох

тийр- II.5.4 ●●○ [үй.ү] хойд хөлөөр өшиглөх; товойлгомол ●○○ [тэ.н] товойлгосон, ~ хээ

буу арагш хүчтэй ёврох

товоймол ●○○ [тэ.н] товойсон

тийрлэг I.5.4 ●○○ [ж.н] тийрэх хөдөлгөөн, товолз- II.7.2 ●○○ [үй.ү] товгор юмны товс

тийрэх хүч

товс хөдлөх

тийрцэг I.21.4 ●○○ [ж.н] цан хэлбэртэй товон ●○○ [тэ.н] овон ~

малгай

товор ●○○ [а.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх: түргэн

тийрэг I.21.4 ●○○ [ж.н] шувуу, шавж барих алхах байдал

урхи

товрог I.6.2 ●○○ [ж.н] талх, хэмхдэг, үнсэн ~

тийрэглэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] зуны цагт буга товрог I.6.2 ●○○ [ж.н] үсрэн цацарсан усны

хүрээлэх; ялаа, батгана хазахад мал, амьтны ширхгийн манан, хүрхрээний ~

тэсэж ядан дэвхцэж цовхчих

товрогд- II.7.2 ●○○ [үй.ү] талан дээрэмдэж

тийрэлт I.3.4 ●●○ [ж.н] тийрэх хөдөлгөөн, товрог болгох; бут цохин сөнөөх

тийрэх хүч

товрогло- II.10.2 ●○○ [үй.ү] товрог болгох

тийрэлтэт ●●○ [тэ.н] ~ хөдөлгүүр

товруу I.12.1 ●●○ [ж.н] товойлгож хийсэн

тийрэн I.16.4 ●●○ [ж.н] ганц хөлт чөтгөр

чимэг

тийч- II.8.4 ●●○ [үй.ү] байн байн тийрэх

товруулаг ●○○ [тэ.н] товруу ихтэй

тийчгэнүүр ●○○ [тэ.н] тийчгэнэх зантай, товруун ●○○ [тэ.н] томруун, тод ~

302

303

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

товруут- II.6.1 ●○○ [үй.ү] товруу мэт юм гарах

хураангуйлал

товруут ●●○ [тэ.н] ~ чимэг, ~ хадаас

товчоол- II.4.2 ●○○ [үй.ү] товчоо гаргах

товууц- II.6.1 ●○○ [үй.ү] зайрмагтах

товчоон I.2.2 ●●○ [ж.н] тууль хэлбэрээр

товх I.9.2 ●○○ [ж.н] тэмээний буйлын товчоолон зохиосон түүхийн бичиг

үзүүрийг тогтоох бяцхан сур

товчруу I.12.1 ●○○ [ж.н] товч мэт моголцог,

товх I.9.2 ●○○ [ж.н] эмээлийн дэвс тогтоох булцруу

товчлуур

товчуур I.5.1 ●○○ [ж.н] хуниастай савны

товх I.9.2 ●○○ [ж.н] гутлын улд овойн амыг зөрүүлэн боох уяа

дагтаршсан цас; гутлын өсгийн зузаан хэсэг; товчуурла- II.10.1 ●○○ [үй.ү] товчуураар уях

~н залгуур

товш- II.9.2 ●●○ [үй.ү] бөхийн ~х мэх хийх

товхгоно- II.10.2 ●○○ [үй.ү] товхгор юм товш- II.9.2 ●●○ [үй.ү] товшуур хөгжмөөр

үргэлжлэн хөдлөх

тоглох

товхгор ●○○ [тэ.н] тэвхгэр зузаан

товш- II.9.2 ●○○ [үй.ү] зан байдлыг туршиж

товхгорд- II.7.2 ●○○ [үй.ү] товхгор болох

тэнсэх

товхи- II.2.2 ●●○ [үй.ү] бичиг цаасыг үдэж товш- II.9.2 ●●○ [үй.ү] тогших, өсгий ~

Т

дэвтэрлэх

товш- II.9.2 ●○○ [үй.ү] хол хол хатган нэвтэлж

товхимол I.17.2 ●●● [ж.н] товхиж оёх

дэвтэрлэсэн, ном ~

товшил- II.11.2 ●○○ [үй.ү] олонтоо товших

товхио I.12.2 ●○○ [ж.н] товхих үйлийн нэр, товшилт I.3.2 ●○○ [ж.н] товших үйлийн үр

дэвтэрлэл

дүнг заасан нэр

товхиос I.9.2 ●○○ [ж.н] үдэж товхих юм; товшмол I.1.2 ●○○ [ж.н] таваг өсгийд нь хээ

товхисон юм

товойлгосон, наамал ултай монгол гутал

товхиц I.3.2 ●○○ [ж.н] товхимол, бяцхан товшоо I.12.2 ●●○ [ж.н] товшилт

танилцуулга

товшоос I.9.2 ●○○ [ж.н] товшиж оёсон оёдол

товход- II.15.2 ●○○ [үй.ү] тэмээ товх өвчнөөр товшуур I.5.1 ●●● [ж.н] нэг зүйл хөгжим

өвдөх

товшуурд- II.7.1 ●●○ [үй.ү] товшуур хөгжим

товхой- II.1.2 ●○○ [үй.ү] товхгор болох

тоглох

товхол- II.11.2 ●○○ [үй.ү] гуталд товх хийх, товь I.23.2 ●●○ [ж.н] нэг зүйл малгай;

товх тогтох

дуулганы дотуур давхарлан өмсөх малгай

товхолз- II.7.2 ●○○ [үй.ү] товхгор юмны байн товь- II.13.2 ●○○ [үй.ү] хээ угалзыг

байн хөдлөх

төмөрлөгийн зүйлд товойлгон урлах

товхот- II.15.2 ●○○ [үй.ү] гутал шаахайн ул, товьд I.3.2 ●○○ [ж.н] тэвш

малын туурайнд товх хөлдөн наалдах

товьёг I.6.2 ●●● [ж.н] ном хэвлэл зэргийн

товц- II.7.2 ●○○ [үй.ү] хугацах, болзох

агуулгын гарчиг; товч цэс

товцоо I.12.2 ●○○ [ж.н] тогтсон хугацаа

Бүртгэл, цэс гэсэн утгатай энэ

товцоол- II.4.2 ●○○ [үй.ү] товыг багцаагаар

 товьёг

үгийг сумьяа, томьёо, харьяа,

тогтох

адьяа хэмээх үгтэй адилтган

товч I.32.2 ●●● [ж.н] дээл хувцасны ~, ~

товьёг гэж бичнэ. Хатуугийн

шилбэ

тэмдгийг эр үгэнд бодъё,

× товъёг

товч ●●● [тэ.н] хураангуй, тойм; дөхөм, ~

тоолъё, дуулъя гэж тусгаарлах

үүргээр хэрэглэнэ.

тодорхой

товчид- II.15.2 ●○○ [үй.ү] товч хураангуй товьёгло- II.10.2 ●○○ [үй.ү] гарчиг үйлдэх,

болох

цэслэх

товчил- II.11.2 ●●○ [үй.ү] товч болгох, товьцог I.22.2 ●○○ [ж.н] товойлгон цохисон

хураангуйлах

хээ угалз

товчил- II.11.2 ●●○ [үй.ү] товч хадах, товч тог ●●○ [а.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

тогтоон тээглүүлэх

тогдго ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

товчилбор I.5.2 ●○○ [ж.н] хураангуйлан тогдгоно- II.10.2 ●○○ [үй.ү] тогдгор юмны

товчилсон зүйл

хөдлөх

товчлол I.1.2 ●●● [ж.н] хураангуйлан тогдгор ●●○ [тэ.н] тагдгар, оготор, охор

товчилсон бичиглэл

тогдгорд- II.7.2 ●○○ [үй.ү] тогдгор болох

товчлоос I.9.2 ●○○ [ж.н] товчоор торгосон нь

тогдгордуу ●○○ [тэ.н] богиновтор намхан

товчлуур I.5.1 ●●● [ж.н] амьтны эгэм яс ба шинжтэй

өнгөлүүр

тогдлой I.15.2 ●○○ (урга.) [ж.н] олон наст

товчлуур I.5.1 ●●● [ж.н] түгжээ, товч

өвслөг ургамал

товчоо I.12.2 ●●● [ж.н] бүгд тоо, хураангуй, тогдой- II.1.2 ●○○ [үй.ү] тогдгор болох,

бүртгэлийн ~

тогдгор харагдах

товчоо I.12.2 ●●● [ж.н] ямар нэг зүйлийг тогдолз- II.7.2 ●○○ [үй.ү] тогдгор юмны байн

эрхлэх албан газар

байн хөдлөх

товчоо I.12.2 ●●● [ж.н] албан данс бичгийн тогдос ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

302

303

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

тогжгоно- II.10.2 ●○○ [үй.ү] тогжгор юм тогтолт I.3.2 ●○○ [ж.н] тогтох үйлийн үр дүнг

үргэлжлэн хөдлөх

заасан нэр, байдал

тогжгор ●○○ [тэ.н] тогдгор

тогтолцоо I.12.2 ●●● [ж.н] учир зүйгээр

тогло- II.10.2 ●●○ [үй.ү] ~ наадах, хөгжим ~

шүтэлцсэн бүтэц хамаарлын цогц, төрийн ~

тоглогор ●○○ [тэ.н] бяр тэнхээ, мах мариа тогтолцоож- II.8.2 ●●○ [үй.ү] тогтолцоотой

сайтай

болох

тоглогч I.4.2 ●●● [ж.н] тоглох хүн, орлон ~

тогтонги ●●● [тэ.н] хөдлөнгө бус, ~ байдал

тоглолт I.3.2 ●●● [ж.н] тоглох үйлийн үр дүнг тогтонгиж- II.8.2 ●○○ [үй.ү] тогтонги шинжтэй

заасан нэр, тоглох байдал

болох

тогломтгой ●○○ [тэ.н] тоглох дуртай

тогтонгир- II.5.2 ●○○ [үй.ү] тогтонги болох

тогломхой ●○○ [тэ.н] тоглоом шоглоом хийх тогтонгиш- II.8.2 ●○○ [үй.ү] тогтонги шинжтэй

зантай

болох

тоглоом I.1.2 ●●● [ж.н] наадаан, наадгай, тогтонгуй ●●○ [тэ.н] тайван, төвшин

Т наадах хэрэгсэл

тогтонгуйр- II.5.1 ●○○ [үй.ү] тогтонгуй болох

тоглоомч ●●● [тэ.н] тоглох дуртай, тоглоом тогтоо- II.1.2 ●●○ [үй.ү] зогсоох, саатуулах;

тохуу хийдэг

хөдөлгөөнгүй болгох; судлан тодорхойлох;

тоглоомчин I.20.2 ●●○ [ж.н] тоглоомч

цээжлэх

тоглуулагч I.4.1 ●●○ [ж.н] пянз ~

тогтоогуур I.5.1 ●○○ [ж.н] тогтоох хэрэгсэл

тогой I.15.2 ●○○ [ж.н] суваг судагт хөндлөн тогтоогч I.4.2 ●●● [ж.н] хууль ~

тавьж, дамжин явах мод

тогтоол I.1.2 ●●● [ж.н] ~ заавар, ~ шийдвэр

тогоо I.12.2 ●●● [ж.н] гал ~, ~ нэрэх, ~ барих

тогтоолт I.3.2 ●●● [ж.н] ой ~

тогоол- II.4.2 ●●○ [үй.ү] тогоонд хоол хийх

тогтоомж I.4.2 ●●● [ж.н] хууль ~

тогоол- II.4.2 ●●○ [үй.ү] тогоо нэрэх

тогторгоно I.18.2 ●○○ (урга.) [ж.н] нэг зүйл

тогооч I.4.2 ●●● [ж.н] хоолны мэргэжилтэн

бут мод, шүхэр ногоо

тогоруу I.12.1 ●●● (амь.) [ж.н] нэг зүйл шувуу, тогтоц I.19.2 ●●● [ж.н] юмны тогтсон байдал,

цэн ~, хөх ~

харьцаа, газрын ~

тогос I.5.2 ●●● (амь.) [ж.н] гоёмсог өдтэй нэг тогтош- II.16.2 ●○○ [үй.ү] тогтох шинж орох

зүйл шувуу

тогтуун ●●● [тэ.н] салхигүй намуун; төлөв

тогт- II.7.2 ●●○ [үй.ү] хөдөлбөргүй болох

төвшин

тогтвор I.5.2 ●●● [ж.н] тогтоц, суурь, ~ тогтуус I.9.1 ●○○ (урга.) [ж.н] язгуурын олон

сууршил

наст ургамал, сэнгүс

тогтворгүйж- II.8.4 ●●○ [үй.ү] тогтворгүй тогтшир- II.5.2 ●○○ [үй.ү] тогтох шинж байдал

болох

орох

тогтворгүйт- II.6.4 ●●○ [үй.ү] тогтвор тогш- II.9.2 ●●○ [үй.ү] хаалга ~, цонх ~

суурьгүй болох, тогтворгүй байдал гаргах

тогш- II.9.2 ●○○ [үй.ү] зэрлэг амьтан анир,

тогтворж- II.9.2 ●●○ [үй.ү] тогтвортой болох, үнэрийг сэрснээс зайлан одох

орлого ~

тогшилт I.3.2 ●●● [ж.н] тогших үйлийн үр

тогтворжилт I.3.2 ●●● [ж.н] тогтворжсон явц, дүнг заасан нэр, явц

байдал

тогшич I.31.2 ●○○ (амь.) [ж.н] зэрлэг ямаа

тогтворжуулагч I.4.1 ●●● [ж.н] тогтвортой тогшоо I.12.2 ●●○ [ж.н] морины алгуур

болгогч

шогших явдал

тогтворжуулалт

I.3.1

●●●

[ж.н] тогшоо I.12.2 ●○○ [ж.н] модны ацанд тор уяж

тогтворжуулах үйлийн үр дүнг заасан нэр

шувуу барих хэрэгсэл

тогтворш- II.9.2 ●○○ [үй.ү] байнга суунги тогшуур I.5.1 ●○○ [ж.н] манаанд гарахад

болох; тогтворжих

тогших хэрэгсэл; бяцхан алх, тогшуурга

тогтворшил I.17.2 ●○○ [ж.н] тогтвортой тогшуурга I.18.1 ●○○ [ж.н] тогшуур, хэсүүл,

шинжтэй болох

доншуул

тогтворшилт I.3.2 ●○○ [ж.н] тогтворших явц, тогшуурга I.18.1 ●○○ (амь.) [ж.н] тоншуул

байдал

шувуу

тогтмол ●●● [тэ.н] үл хөдлөх, байнга, тогшуурд- II.7.1 ●●○ [үй.ү] тогшуураар

хэвшмэл, ~ хэвлэл

үйлдэх

тогтмолж- II.9.2 ●●○ [үй.ү] тогтмол үйлддэг тогшуурч ●○○ [тэ.н] хэсүүлч

болох

тогшуурчин I.20.1 ●○○ [ж.н] хэсүүлчин,

тогтно- II.10.2 ●●○ [үй.ү] тогтуун тайван доншуулчин

болох; улс гэр бат тогтох

тогь I.8.2 ●○○ [ж.н] нас бие гүйцсэн хандгай

тогтнол I.1.2 ●●● [ж.н] тогтнох үйлийн нэр, тод ●●● [тэ.н] бүгт, бүдэг бус, илэрхий, ~

тусгаар ~

томруун, ~ үсэг, ил ~

тогтнуун ●●● [тэ.н] тогтуун, тайвуу, тогтносон

тодод- II.15.2 ●○○ [үй.ү] хэт тод болох

тогтол I.17.2 ●○○ [ж.н] тогтох үйлийн нэр; тодой- II.1.2 ●○○ [үй.ү] хүүхдийн бяцхан

тогтсон зүйл

агаад чивхийсэн хөөрхөн байдалтай байх

304

305

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

тодойлой ●○○ [тэ.н] юмны бага мөртлөө тойворго

хөөрхөн тодойсон байдалтай

тойвшоо- II.1.2 ●○○ [үй.ү] бусдыг тээр дараа

тодол I.17.2 ●○○ (амь.) [ж.н] өнгө хар, бие гэж үзэх

жижиг нэг зүйл шувуу

тойг I.6.2 ●●● [ж.н] дунд чөмөг, шаантын

тодол- II.11.2 ●●○ [үй.ү] тодруулах, магадлах

уулзвар дээр байх яс; гүйлгээнд хэрэглэгдэж

тодор- II.12.2 ●●○ [үй.ү] тод болох, өнгө ~, байсан хонины тойгон чинээ цутгамал мөнгө

авьяас ~

тойг ●●● [а.ө] ~ ~, хургаа голсон хонинд

тодорхой ●●● [тэ.н] илэрхий; бодитой

хургыг нь авхуулахаар аялгуулан дуудах үг

тодорхойл- II.4.2 ●●○ [үй.ү] тодорхой болгох, тойгд- II.7.2 ●○○ [үй.ү] тойгоос нь барих

шалтгааныг ~

тойгло- II.10.2 ●○○ [үй.ү] хургаа голсон

тодорхойлогч I.4.2 ●●○ [ж.н] тодорхой хонийг тойг тойг хэмээн дуудаж аялах

болгогч

тойгло- II.10.2 ●○○ [үй.ү] малыг тойгоос нь

тодорхойлолт I.3.2 ●●● [ж.н] тодорхойлсон уях

илэрхийлэл

тойгло- II.10.2 ●●○ [үй.ү] асарч ~

тодорц I.3.2 ●○○ [ж.н] тодрох боломж, чадвар

тойго- II.10.2 ●○○ [үй.ү] туйврах

Т

тодос- II.15.2 ●●○ [үй.ү] тод болох

тойговч I.32.2 ●●○ [ж.н] өвдөг халхлан уях

тодосгол I.1.2 ●●○ [ж.н] тодосгох үйлийн нэр

арьс ширэн эд, өвдгөвч

тодотгогч I.4.2 ●●○ [ж.н] тодотгодог, тойгтон I.20.2 ●○○ [ж.н] тойг бүхий амьтад

тодруулагч

тойл- II.4.2 ●●○ [үй.ү] асран тэтгэх,

тодотгол I.1.2 ●●● [ж.н] тодотгох үйлийн нэр; халамжлан сувилах

өгүүлбэрийн гишүүн

тойл- II.4.2 ●○○ [үй.ү] толгойн үсийг

тодотгуулагч I.4.1 ●○○ [ж.н] тодотгуулж буй юм

тонгоргоор авах

тодрол I.1.2 ●●○ [ж.н] тод болохуй

тойм I.1.2 ●●● [ж.н] гол төлөв, багцалж болох

тодролт I.3.2 ●●○ [ж.н] тодрох явц

гол агуулга, бүдүүн бараг, ихэнх төлөв

тодруул I.1.1 ●○○ [ж.н] дүрсийг тодруулан тоймий I.15.2 ●○○ [ж.н] мах, ногоо зэргийг

гаргах бодис

элдсэн гурилд гонзгойдуу хэлбэртэй боож

тодруулагч I.4.1 ●●● [ж.н] тодорхой болгогч

жигнэсэн нэг зүйл хоол

тодруулалт I.3.1 ●○○ [ж.н] тодруулсан тоймло- II.10.2 ●●○ [үй.ү] баримжаалах, гол

байдал

агуулгыг нэгтгэх

тодруулга I.18.1 ●●○ [ж.н] тодруулах үйлийн тоймог ●○○ [тэ.н] үсгүй мулзан, эвэргүй

нэр

мухар

тодруун ●●● [тэ.н] тод томруун, тодорхой

тоймогчил- II.11.2 ●○○ [үй.ү] мал амьтныг

тодчил- II.4.2 ●○○ [үй.ү] тодотгох

эвэргүй мухар болгох; үсгүй мулзан болгох

тож- II.8.2 ●○○ [үй.ү] үзүүр, сэжүүрийг тоймч I.4.2 ●●● [ж.н] улс төрийн ~

мухарлах

тоймчил- II.11.2 ●●○ [үй.ү] гол төлөвийг

тож I.4.2 ●○○ [ж.н] цоолуур, цохилуур

тусган илтгэх

тожгоно- II.10.2 ●○○ [үй.ү] хяргах, тожгор тойн I.2.2 ●○○ (шаш.) [ж.н] тайж язгууртай

болгох

лам, ламын хүндэтгэл

тожгор ●○○ [тэ.н] үс, ширхэг бага, богино, тойног I.6.2 ●○○ [ж.н] түйнэг, элэгдэн

тачир

мөлийсөн мөс

тожгорд- II.7.2 ●○○ [үй.ү] тожгор болох

тойр- II.5.2 ●●● [үй.ү] эргэх ~, дэлхийг ~, уул

тожиг ●○○ [а.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

~, үзэж ~

тожигно- II.10.2 ●○○ [үй.ү] тор тор хийх чимээ тойрло- II.10.2 ●○○ [үй.ү] дахин дахин тойрох

гарах, хатуу хатанги болох

тойрлог I.6.2 ●○○ [ж.н] хүний төрсөн жил;

тожий- II.1.2 ●○○ [үй.ү] тожгор харагдах

арван хоёр жилийн нэг мөчлөг

тожилз- II.7.2 ●○○ [үй.ү] тожгор юмны тойрог I.22.2 ●●● [ж.н] тойрсон дугуй дүрс;

үргэлжлэн хөдлөх

тойрох зам; сонгуулийн ~

тожин ●○○ [тэ.н] үс, өвсний дэндүү тачир тойрогло- II.10.2 ●○○ [үй.ү] тойргоор хөдлөх,

сийрэг байдал; хүн, амьтны бие давжаа, тойрог хийх

толгой жижиг байдал

тойролт I.3.2 ●○○ [ж.н] тойрсон хөдөлгөөн,

тожир ●○○ [а.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

тойрох үйлийн үр дүнг заасан нэр

тожмой ●●○ [тэ.н] эвэргүй, ~ үхэр

тойром I.17.2 ●●● [ж.н] хур элбэгтэй цагт

тозуул I.1.1 ●○○ (амь.) [ж.н] нас бага хандгай

нуур болж, ус бороо ховор цагт шавар

той ●○○ [а.ө] адгуус хөөх аялга, гайхах аялга

шалбааг болох хонхор газар

той I.15.2 ●○○ [ж.н] гэрлэх хурим; ~ хурим

тойром I.17.2 ●○○ [ж.н] тоос шороо

той I.12.2 ●○○ [ж.н] эрх сүр, хүч нөлөө, эрх тойрон ●●● [тэ.н] ~ байгаа, ~ газар, жил ~,

мэдэл

ойр ~

тойв I.1.2 ●○○ [ж.н] тээр дараа, төвөг садаа, тойронхой I.15.2 ●●○ [ж.н] өлөн гэдэсний

яршиг чирэгдэл, ~ тээг

доод талд олгойтой залгагдаж байдаг нарийн

тойвор I.21.2 ●○○ [ж.н] суга таяг, алмуур, гэдэсний хэсэг

304

305

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

тойронцог I.22.2 ●○○ [ж.н] ардын нэгэн бүжиг

толий- II.1.2 ●●○ [үй.ү] толигор болох

тойруу ●●● [тэ.н] шулуун бус; ~ зам, ~ үг

толил- II.4.2 ●○○ [үй.ү] үгсийг толь бичиг

тойрууд- II.6.1 ●○○ [үй.ү] тойруу болох

болгох

тойруул I.1.1 ●○○ [ж.н] нэг зүйл товь, толгойд толил- II.4.2 ●○○ [үй.ү] толинд харах

зүүх мөнгөн чимэг

толил- II.4.2 ●○○ [үй.ү] хүндтэй хүний

тойруул I.1.1 ●●○ [ж.н] эргүүл, харуул

анхааран үзэх

тойруулал I.17.1 ●○○ [ж.н] уран зохиолын толилз- II.7.2 ●○○ [үй.ү] толигор юмны

дүрслэх арга

үзэгдэх

тойруулга I.18.1 ●●○ [ж.н] гэрийн бүрэн толимог ●○○ [тэ.н] толигор

дэвсгэр

толимон ●○○ [тэ.н] үрчлээ, атираагүй

тойруулга I.18.1 ●●○ [ж.н] морин ~

толигор

тойс I.3.2 ●○○ [ж.н] хусны үйсээр хийсэн толио I.12.2 ●○○ [ж.н] өнгө жавхаа; толийж

суулга

харагдах газар

Т тойтгоно- II.10.2 ●○○ [үй.ү] тойтгор юмны толио I.12.2 ●○○ [ж.н] хумсны ~

үргэлжлэн хөдлөх

толиор- II.5.2 ●○○ [үй.ү] атирч, үрчийсэн эд

тойтгор ●○○ [тэ.н] хөл богино, майга, хөл юм толигор болох, тэнийх

тэнийхгүй

толиот- II.6.2 ●●○ [үй.ү] толио жавхаатай

тойтог ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

болох

тойтолз- II.7.2 ●○○ [үй.ү] тойтгор юмны байн толир- II.5.2 ●○○ [үй.ү] ужиг өвчин илаарьшиж

байн хөдлөх

тэнхрэх

тойтор ●○○ [тэ.н] тойтгор хүний явдал

толир ●○○ [тэ.н] хурц гэрэлтэй солир

тойтор ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

толиур ●○○ [тэ.н] барагтай, тааруухан

тойтор- II.12.2 ●○○ [үй.ү] хөл бохир хүн арай толлого I.18.2 ●○○ [ж.н] гялалзуулж өнгөлөх

чарай алхах

тос, доллого

тойхон I.20.2 ●○○ (амь.) [ж.н] шонхрын толлогод- II.6.2 ●○○ [үй.ү] толлого түрхэх,

төрлийн цагаан шувуу

доллогодох

тойч- II.8.2 ●○○ [үй.ү] өвчих үед мал адгуусны толно I.18.2 ●○○ (урга.) [ж.н] өнгө улаан, амт

шийрийг салгаж тухлайдах

исгэлэн, хүчтэй нэг зүйл жимс

толбо I.25.2 ●●○ [ж.н] юманд тогтсон бөрт, толог I.22.2 ●○○ [ж.н] амьтанд тусах өвчин

нөсөө, цоохор ~

толог I.22.2 ●○○ [ж.н] хүндтэй хүнийг угтахад

толбо I.18.2 ●○○ (амь.) [ж.н] хээтэй хайрс дэвсэх эсгий; дөрвөлжин дэвсгэр

бүхий нэг зүйл мэлхий

тологт- II.7.2 ●○○ [үй.ү] толог өвчин тусах

толбог I.6.2 ●○○ [ж.н] эсгий хуяг

толом I.17.2 ●○○ [ж.н] толбо

толбож- II.8.2 ●●○ [үй.ү] толботой болох

толон I.16.2 ●○○ [ж.н] нар сарны гэрлээс

толбожилт I.3.2 ●○○ [ж.н] толбожих үйлийн ойсон үл мэдэг цайвар гэгээ

үр дүнг заасан нэр, явц

толт I.3.2 ●○○ [ж.н] хутганы ишинд углах

толбол- II.4.2 ●○○ [үй.ү] толбо тавих

дугтуй

толболжин I.20.2 ●○○ [ж.н] нэг зүйл эрдэс

толт I.3.2 ●○○ [ж.н] тахиж тавиглахад

толбор- II.5.2 ●○○ [үй.ү] толбо гарах

хэрэглэх зүрх

толбот ●●○ [тэ.н] толбо бүхий, ~ хээр морь

толт I.3.2 ●○○ [ж.н] зүрхний уг, зүрхэн ~

толбош- II.8.2 ●○○ [үй.ү] толболог шинжтэй толхи ●○○ [тэ.н] болхи ~

болох

толхи- II.2.2 ●●○ [үй.ү] хутга зэргийн ирийг

толго I.18.2 ●○○ [ж.н] ~ наадам, найр наадам

мохоох; морь малыг буруу эдлэх, мордох

толгод I.3.2 ●●● [ж.н] олон жижиг толгой

толхиц- II.6.2 ●○○ [үй.ү] толхилцох

толгодлог ●○○ [тэ.н] толгод ихтэй

толхон I.20.2 ●○○ (амь.) [ж.н] өнгөө

толгой I.15.2 ●●● [ж.н] эрүү, нүүр, гавлаас хувиргадаг хэвлээр явагч амьтан

бүтсэн хүзүүн дээр тогтох хүн, амьтны эрхтэн

толь I.23.2 ●●● [ж.н] харь хэлнээс хөрвүүлэг

толгой ●●○ [тэ.н] хэсэг, боодол, багц, ~ хийгээд үгийн утгыг тайлж тольдуулсан

чүдэнз, ~ лаа, ~ торго

бичиг судар, ном

толгойл- II.4.2 ●●○ [үй.ү] үйлийг удирдан толь I.28.2 ●●● [ж.н] юмны дүрсийг тусган

чиглүүлэх

ойлгож харагдуулах хэрэгсэл

толгойл- II.4.2 ●○○ [үй.ү] толгой толгойгоор толь I.28.2 ●○○ [ж.н] байлдах үед цээжин тус

багцлан боох

газраа зүүх төмөрлөг зүйл

толгойлогч I.4.2 ●●● [ж.н] удирдан мэдэгч

тольд- II.7.2 ●●○ [үй.ү] толинд харах

толгойтон I.20.2 ●○○ [ж.н] толгой бүхий хүн тольд- II.7.2 ●○○ [үй.ү] шүүн тунгааж болгоох

амьтан

тольдуур I.5.1 ●○○ [ж.н] тольдох хэрэглүүр

толигоно- II.10.2 ●○○ [үй.ү] толигор юмны тольч ●○○ [тэ.н] толь зохиох чадвартан

үргэлжлэн хөдлөх

тольчин I.20.2 ●○○ [ж.н] толь хийдэг хүн

толигор ●○○ [тэ.н] атираа хуниагүй, тэнэгэр

том I.1.2 ●○○ [ж.н] гөрөөс амьтны явсан зам

толигорд- II.7.2 ●○○ [үй.ү] толигор болох

жим

306

307

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

том ●●● [тэ.н] юмны овор дүр, хэмжээгээр их томоорго I.18.2 ●○○ [ж.н] томоо орохуй,

байдал; насанд хүрсэн; ууган

хэлсэн үгний утгыг ухахуй

том- II.4.2 ●●○ [үй.ү] урдуур хойгуур нь хэрж томоорх- II.7.2 ●○○ [үй.ү] томоотой зан

явах

байдал гаргах

том- II.4.2 ●○○ [үй.ү] самар үрийг цөмөх

томоос I.9.2 ●●● [ж.н] уяа дээсний ~

том- II.4.2 ●●● [үй.ү] дээс утас зэргийг томор ●○○ [тэ.н] тарган, тураг, том бүдүүн

эрчлэх, нийтгэх

томор- II.12.2 ●●○ [үй.ү] том болох

томбого ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

томорх- II.7.2 ●○○ [үй.ү] ихэрхэх, их зан

томбогоно- II.10.2 ●○○ [үй.ү] томбогор юмны гаргах

үргэлжлэн хөдлөх

томорхог ●○○ [тэ.н] ихэмсэг, бардам

томбогор ●○○ [тэ.н] овгор, товгор

томорхуу ●○○ [тэ.н] томорхох зантай

томбогорд- II.7.2 ●○○ [үй.ү] томбогор болох

томролт I.3.2 ●○○ [ж.н] томрох явц, байдал

томбогордуу ●○○ [тэ.н] томбогор байрын

томруулагч I.4.1 ●●○ [ж.н] ~ шил

томбой I.15.2 ●○○ (амь.) [ж.н] буханд гарсан томруун ●●○ [тэ.н] илэрхий, тодорхой

гунж

томс- II.7.2 ●○○ [үй.ү] том хүн шиг аашлах

Т

томбой- II.1.2 ●○○ [үй.ү] томбогор болох

томс- II.7.2 ●●○ [үй.ү] том болох

томболз- II.7.2 ●○○ [үй.ү] томбогор юмны томсгол I.1.2 ●○○ [ж.н] томсгох үйлийн нэр

байн байн хөдлөх

томуу I.12.1 ●●● [ж.н] амьсгалын замын

томго I.25.2 ●○○ [ж.н] тойруулан босгосон цочмог халдварт өвчин

хэрсэг, хашаа

томуур- II.5.1 ●○○ [үй.ү] томуу тусах

томго I.18.2 ●○○ [ж.н] орсон буурын томуут- II.6.1 ●●○ [үй.ү] томуу өвчин тусах

хавшаанаас сэрэмжлэх ногт; бүргэдийн томчил- II.11.2 ●●○ [үй.ү] томоос нь шилэх

малгай

томьёо I.12.2 ●●● [ж.н] математикийн

томгол- II.4.2 ●○○ [үй.ү] бууранд томго, ногт тэмдгээр утга илэрхийлэх явдал; нэр ~

зүүх

томьёол- II.4.2 ●●○ [үй.ү] томьёотой болгох,

томгор ●○○ [тэ.н] эвэр нь урагшаа хөмгөр

томьёогоор бодох

томгот ●○○ [тэ.н] сараалжин хашаа

томьёолбор I.5.2 ●○○ [ж.н] томьёолсон

томд- II.7.2 ●●○ [үй.ү] томын учир зохисгүйдэх

илэрхийлэл

томдуу ●○○ [тэ.н] том байрын

томьёолол I.17.2 ●●○ [ж.н] томьёолох

томий I.15.2 ●○○ (амь.) [ж.н] анх удаа үр үйлийн нэр

төлөө гаргаж буй амьтан, ~ ингэ

томьёочил- II.11.2 ●○○ [үй.ү] томьёогоор

томил- II.4.2 ●●○ [үй.ү] тохоон ~

үйлдэх

томил- II.4.2 ●○○ [үй.ү] толгойлох тэргүүлэх, тон ●○○ [а.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

томболох

тонго ●○○ [тэ.н] ~ цас: анхны бөгөөд мөр

томилгоо I.12.2 ●●● [ж.н] тохоон томилохуй

гараагүй шинэхэн цас

томилолт I.3.2 ●●● [ж.н] томилох үйлийн үр тонгог ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

дүнг заасан нэр, томилсон шийдвэр

тонгогоно- II.10.2 ●○○ [үй.ү] тонгог тонгог

томир- II.5.2 ●○○ [үй.ү] өртөг, авлага төлөх

хөдлөх

томлой I.15.2 ●○○ [ж.н] малгайн дотуур тонгой I.15.2 ●○○ [ж.н] шагайн ацтай талаар

өмсөх саравчгүй малгай

буусан байдал

томмол ●●○ [тэ.н] томсон; ~ утас, ~ дээс

тонгой- II.1.2 ●●○ [үй.ү] ихэд бөхийх

томог I.22.2 ●●○ [ж.н] адууны хошуунд углан тонгол I.1.2 ●○○ [ж.н] монгол гэрийн хэлхээ

тэжээх ховоо уут

тоонны хүрд

томог I.22.2 ●○○ [ж.н] ав хийхэд тэмдэг тонголз- II.7.2 ●○○ [үй.ү] байн байн тонгойх

болгон, хэсэг хэсэг цувуулж босгосон овоо

тонголзой I.15.2 ●○○ (амь.) [ж.н] нэг зүйл цох

томог I.22.2 ●○○ [ж.н] буга, гөрөөс зэргийн тонголзуур ●●○ [тэ.н] тонголзож байдаг

жим

тонгор I.5.2 ●○○ (амь.) [ж.н] усны хөвөөгөөр

томог ●○○ [тэ.н] савны амсар үл мэдэг амьдрах нэг зүйл шувуу

хумигар байдал

тонгор- II.5.2 ●●○ [үй.ү] эсрэгээр эргэх;

томогло- II.10.2 ●○○ [үй.ү] бусдыг дооглох

бөхийн ~х мэх хийх

томогло- II.10.2 ●○○ [үй.ү] томогт өвс бордоо тонгоргон ●●○ [тэ.н] юмны орой, толгой нь

савлах

доороо орсон байдал, уруу

томогло- II.10.2 ●○○ [үй.ү] гутлын хоншоорт тонгорог I.22.2 ●●● [ж.н] эвхдэг хутга

томог хийх

тонгорол I.17.2 ●○○ (амь.) [ж.н] өнгө улаан

томогч I.4.2 ●○○ [ж.н] ав хийхэд томог, овоо нэг зүйл бялзуухай

босгох хүн

тонгоруу ●●● [тэ.н] ~ толь, ~ газар

томолт I.3.2 ●●○ [ж.н] томох, эрчлэх үйлийн тонгорц- II.7.2 ●○○ [үй.ү] толгойгоороо

нэр

хөрвөж тоглох

томоогүйт- II.6.4 ●●○ [үй.ү] томоогүй аашлах

тонгорцог I.22.2 ●○○ [ж.н] тонгорцох

томоож- II.8.2 ●●○ [үй.ү] тогтвор томоо орох

хөдөлгөөн, тонгорох тоглоом

306

307

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

тонгорцог I.22.2 ●○○ [ж.н] нарийн амсар,

өргөн ёроолтой нэг зүйл сав

тонш- II.9.2 ●●○ [үй.ү] их юмыг бяцхан юмаар

тонгорцогло- II.10.2 ●●○ [үй.ү] гараараа тогших

газар тулан хөрвөж эргэх; хүн, амьтан тоншголжин I.20.2 ●○○ (амь.) [ж.н] нэг зүйл

годройтон хөмөрч унах

шувуу

тонгос ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

тоншилт I.3.2 ●○○ [ж.н] тонших үйлийн үр

тонгоч- II.8.2 ●●○ [үй.ү] тонгос тонгос хийх

дүнг заасан нэр

тонж ●○○ [тэ.н] гарамгай, чадамгай, онцгой

тоншилхийл- II.4.4 ●○○ [үй.ү] олонтоо

тонжир ●○○ [тэ.н] сайн үүлдрийн адууны тонших мэт болох

шалгарсан чанар

тоншооч ●○○ [тэ.н] байнга тоншдог

тонжир- II.12.2 ●○○ [үй.ү] ганцаар шалгаран тоншуул I.1.1 ●●○ (амь.) [ж.н] нэг зүйл шувуу

тодрох

тоншуур I.5.1 ●●○ [ж.н] тонших хэрэгсэл

тонжоо ●○○ [тэ.н] тонж, содон

тоншуурга I.18.1 ●●○ [ж.н] цас арилган

Т тонил- II.4.2 ●●○ [үй.ү] зайлж үгүй болох; тонших багаж

алдрах

тонь- II.13.2 ●○○ [үй.ү] тонжрох, оройлох,

тонилгогч I.4.2 ●○○ [ж.н] тонилгох үйлийг гоцлох

гүйцэтгэгч

тоо I.12.2 ●●● [ж.н] ~ ширхэг, ~ хэмжээ

тонилогч I.4.2 ●○○ [ж.н] тонилон одогч

тоо- II.1.2 ●●○ [үй.ү] ойшоох, тоомсорлох

тонилол I.17.2 ●○○ [ж.н] тонилох үйлийн эзэн

тоого I.18.2 ●○○ [ж.н] бүсэнд тээг болгох хас

тоно- II.10.2 ●●○ [үй.ү] булаан дээрэмдэх, толь

шулан мөлжих

тоогүйрх- II.7.4 ●○○ [үй.ү] ихэд харамсах

тоног I.6.2 ●●● [ж.н] ~ хэрэглэл, гэрийн ~, ~ тоод I.3.2 ●○○ (амь.) [ж.н] өрвө шувуу

төхөөрөмж

тоодгоно- II.10.2 ●○○ [үй.ү] тоодгор юмны

тоног I.6.2 ●○○ (хууч.) [ж.н] дайн тулаанд үргэлжлэн хөдлөх

ялсны гэрч болгон авах эд юм

тоодгор ●●○ [тэ.н] богино, оодон, ~ дээл

тоногло- II.10.2 ●●○ [үй.ү] тоног хийх; тоодгорд- II.7.2 ●○○ [үй.ү] тоодгор болох

тоногтой болгох

тоодгордуу ●○○ [тэ.н] тоодгор байрын

тоноглогч I.4.2 ●●○ [ж.н] тоног хэрэгсэл, тоодог I.22.2 ●○○ (амь.) [ж.н] тал газар

тоног чимэг хийгч

сүрэглэн оршдог нэг зүйл шувуу

тоноглол I.1.2 ●●○ [ж.н] тоноглох үйлийн нэр

тоодой- II.1.2 ●●○ [үй.ү] багадах, богинодох

тоноглолт I.3.2 ●●○ [ж.н] тоноглох үйлийн үр тоодолз- II.7.2 ●○○ [үй.ү] тоодгор юмны байн

дүнг заасан нэр

байн хөдлөх

тоноглоос I.9.2 ●●○ [ж.н] тоног хэрэгсэл тоодон ●●○ [тэ.н] оодон, охор, ~ хормой

болгох юм

тоол- II.4.2 ●●○ [үй.ү] тоог нь авах, бүртгэх

тоногч ●○○ [тэ.н] дайны ялалтын тоног авагч

хэмжээлэх

тоногчин I.20.2 ●○○ (хууч.) [ж.н] тоног авагч

тоолбор I.5.2 ●○○ [ж.н] тоолж болох юм

тонодос I.26.2 ●○○ [ж.н] тонож дээрэмдэж тоолго I.18.2 ●○○ [ж.н] нэг зүйл бутан сав

авсан зүйл

тооллого I.18.2 ●●● [ж.н] бүртгэл ~

тонон I.2.2 ●○○ (урга.) [ж.н] өнгө хүрэн, тоологч I.4.2 ●●○ [ж.н] тоолох үйлийг хийгч

чихэрлэг, хар гүйлс мэт жимс

тоолол I.17.2 ●●○ [ж.н] он тоолох ёс

тоноо I.12.2 ●○○ [ж.н] зам тосож дээрэмдэх тоололт I.3.2 ●○○ [ж.н] тоолох явц

хулгай; тонох үйлийн нэр

тоолуур I.5.1 ●●● [ж.н] тоолох хэрэгсэл

тонооч ●●○ [тэ.н] тонох, дээрэмдэх үйлийг тоом I.1.2 ●●● [ж.н] уул хадны орой хяр дахь

хийгч

онь сэтэрхий

тоноочин I.20.2 ●○○ [ж.н] тонуул дээрмээр тоомж I.4.2 ●○○ [ж.н] тоомсор, анхаарах,

амьдрах хүн

тоох байдал

тонтго ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

тоомжил- II.11.2 ●○○ [үй.ү] тоож үзэх

тонтгоно- II.10.2 ●○○ [үй.ү] тонтгор юмны тоомжир I.21.2 ●●○ [ж.н] тоомж

үргэлжлэн хөдлөх

тоомжир- II.12.2 ●○○ [үй.ү] тоомоор янзтай

тонтгор ●○○ [тэ.н] бөөрөнхий, цомбогор

болж ирэх

тонтгорд- II.7.2 ●○○ [үй.ү] тонтгор болох

тоомир- II.5.2 ●○○ [үй.ү] гуйранч болох

тонтгордуу ●○○ [тэ.н] тонтгор байрын

тоомно- II.10.2 ●○○ [үй.ү] тооцож төлөвлөх

тонтой- II.1.2 ●○○ [үй.ү] тонтгор болох

тоомсор I.21.2 ●●○ [ж.н] тоомж, тоомжир

тонтолз- II.7.2 ●○○ [үй.ү] тонтгор юмны байн тоомсор- II.12.2 ●○○ [үй.ү] тоомсорлох

байн хөдлөх

тоомсорло- II.10.2 ●●○ [үй.ү] анзаарч

тонуул I.1.1 ●●○ [ж.н] дээрэм ~

хайхрах

тонуулч ●●○ [тэ.н] тонуулчин

тооно I.25.2 ●●● [ж.н] гэрийн ~, сархинаг ~,

тонуулчин I.20.1 ●●○ [ж.н] тонуул хийгч

хатгуур ~

тонхуу I.12.1 ●○○ (урга.) [ж.н] нэг зүйл цэцэгт тооно I.25.2 ●●● [ж.н] ~ туших: нэг зүйл уяа

ургамал

хүлэг

308

309

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

тоонолж I.4.2 ●●● [ж.н] хөндлөн гулд тооцоолол I.17.2 ●●● [ж.н] тооцоолох

чагталсан хэлбэртэй тэмдэг

үйлийн нэр

тоонолж I.4.2 ●○○ [ж.н] монгол адууны тамга

тооцоололт ●●○ [ж.н] тооцоолол; тооцоолох

тоонолжил- II.11.2 ●●○ [үй.ү] тоонолж явц байдал

хэлбэртэй болгох

тооцоолуур I.5.1 ●●○ [ж.н] тооцоолох

тоонолжин ●●○ [тэ.н] хөндлөн гулд хэрэглүүр

чагталсан зураас тэмдэг бүхий хээ

тооцуур I.5.1 ●○○ [ж.н] тооцох хэрэглүүр

тоонот ●●● [тэ.н] ~ нутаг: төрсөн газар, тооч- II.8.2 ●●○ [үй.ү] учир явдлаа нэгд

унасан газар, ~ тайх

нэгэнгүй, илэн далангүй хэлэх

тоонот ●●○ [тэ.н] тооно бүхий

тооч ●○○ [тэ.н] тоо бодогч хүн

тооноц- II.6.2 ●○○ [үй.ү] тооно туших, тоочил I.17.2 ●○○ [ж.н] тоочих үйлийн нэр

тоонолжин зангидах

тоочил- II.11.2 ●○○ [үй.ү] журамлах; байн

тооночил- II.11.2 ●○○ [үй.ү] тооно туших

байн тоочих

тоор ●●● [а.ө] ~ ~: тэмээг дуудах аялга үг

тоочилт I.3.2 ●●○ [ж.н] тоочих ажиллагаа,

тоорло- II.10.2 ●●○ [үй.ү] тэмээг тоор тоор хүүрнэх хэлбэрээр бичдэг зохиолын илтгэх Т

хэмээн дуудах

арга

тоорло- II.10.2 ●○○ [үй.ү] харийн хэл, бичгээр тоочин I.20.2 ●○○ [ж.н] тооч, тоо бодогч

саадгүй ярьж, бичих

тор I.9.2 ●●● [ж.н] уут сав

тоормос I.9.2 ●●○ [ж.н] машин тэрэгний хурд тор I.5.2 ●○○ [ж.н] гэрийн тэжээмэл шувууны ~

хөдөлгөөнийг зогсоох буюу удаашруулах тор I.5.2 ●○○ [ж.н] ~ урхи: шувуу, загас зэргийг

хэрэгсэл

барих хялгасан урхи

тооровч I.32.2 ●○○ [ж.н] тоорцог малгай

тор ●○○ [а.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

тоорогт- II.7.2 ●○○ [үй.ү] шингэн бодист тор- II.3.2 ●●○ [үй.ү] тээглэх, саатах

элдэв нунтаг холилдох

торво I.18.2 ●○○ [ж.н] тахил тавиглалд

тоорой I.15.2 ●●○ (урга.) [ж.н] говьд ургах нэг хэрэглэх гурил зэргээр хийсэн идээ

зүйл мод

торвон ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

тоорцог I.22.2 ●●● [ж.н] ~ малгай; ~ хэнгэрэг

торго I.25.2 ●●● [ж.н] ~ дурдан

тоорцог I.22.2 ●○○ [ж.н] цэцгийн цоморлог, торго- II.10.2 ●●● [үй.ү] ~ шийтгэх

цэцгийн хүйс

торгог I.6.2 ●○○ [ж.н] дөмж торгосон оёдол

тоорцогт- II.7.2 ●○○ [үй.ү] цэцэг тоорцогтой торгогло- II.10.2 ●○○ [үй.ү] түр аргацаан оёх

болох

торгой I.15.2 ●○○ (амь.) [ж.н] нэг зүйл шувуу

тоос I.9.2 ●●● [ж.н] нарийн хумх, ~ тортог

торголз- II.7.2 ●○○ [үй.ү] дөнгөн данган

тоос I.9.2 ●○○ (урга.) [ж.н] хус модны үйс

аргацаж тогтох

тоосго I.25.2 ●●● [ж.н] наанги шороогоор торгомсог ●●● [тэ.н] торгоноос бүдүүвтэр

хэвлэсэн барилгын материал

нэхсэн эд, ~ бараа

тоосгоч ●●○ [тэ.н] тоосгочин

торгонцор ●○○ [тэ.н] торго мэт

тоосгочин I.20.2 ●○○ [ж.н] тоосго цохигч

торгоос I.9.2 ●●○ [ж.н] торгоож тогтоох юм

тоосжилт I.3.2 ●●● [ж.н] тоосжих үйлийн үр торгор ●●○ [тэ.н] холд бүрэлзэн, бүдэг

дүнг заасан нэр, явц

харагдах бараа

тоослог ●○○ [тэ.н] тоос ихтэй

торгосог ●○○ [тэ.н] торго торгомсгийг

тоосовч I.32.2 ●●○ [ж.н] цэцгийн тоос хэрэглэх дуртай

агуулагдах уутлаг хэсэг

торгоц I.3.2 ●○○ [ж.н] торгууль, торгох хэмжээ

тоосод- II.15.2 ●○○ [үй.ү] тоос болгох

торгоц I.3.3 ●●○ [ж.н] торгож оёсон нь

тоосож- II.16.2 ●●○ [үй.ү] тоос суух, тоос торгууд I.3.1 ●○○ [ж.н] монгол угсаатны

дарах

бүлгийн нэр

тоосол- II.11.2 ●○○ [үй.ү] нуманд үйс торгууль I.23.1 ●●● [ж.н] мөнгөн ~, ~

наалдуулах

хүлээлгэх

тоосол- II.11.2 ●○○ [үй.ү] тоосыг нь арилгах

торгууль I.23.1 ●○○ [ж.н] тогтоож уяхад

тоосор- II.12.2 ●●○ [үй.ү] салхинд тоос зориулсан гархи, оньс мэт юм

дэгдэх, манан хүдэн болох

торгуульт ●●○ [тэ.н] тогтоогч тээгтэй, ~ бүс

тоосормог I.6.2 ●○○ [ж.н] цэцгийн тоос

торгуур I.5.1 ●○○ [ж.н] торгож тогтоох юм

тоосорхог ●●○ [тэ.н] тоос ихтэй

торд- II.7.2 ●●○ [үй.ү] тэжээх тэтгэх, арчлах,

тоост- II.7.2 ●●○ [үй.ү] тоостой болох

тэнхрүүлэх

тоот ●●○ [тэ.н] тоо бүхий, дугаар бүхий

торд ●○○ [а.д.ү] ~ хий, гэх: хатуу юмыг

тоотон I.20.2 ●○○ [ж.н] нэг зүйл бөс

хөндөхөд гарах чимээ

тоотон I.20.2 ●○○ [ж.н] тооцогдох этгээд

тордлого I.18.2 ●●○ [ж.н] арчилгаа ~

тооц- II.6.2 ●●● [үй.ү] тооцоо бодох; тоох

тордмол ●●○ [тэ.н] тордсон, бордсон,

тооцоо I.12.2 ●●● [ж.н] бүртгэл ~; ~ хийх, ~ шахсан

гаргах

торжигно- II.10.2 ●●○ [үй.ү] тор тор хийх

тооцоол- II.4.2 ●●○ [үй.ү] тооцоо гаргах

чимээ үргэлжлэн гарах, тожигнох

308

309

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

торло- II.10.2 ●○○ [үй.ү] тор сүлжих

торх I.9.2 ●●● [ж.н] шингэн юм агуулах

торло- II.10.2 ●●○ [үй.ү] тороор хаших, бүрэх

хавхагтай том модон сав

торловч I.32.2 ●●○ [ж.н] нүдний дотор торхоно I.18.2 ●○○ (урга.) [ж.н] навч нь ялам

бүрхүүл

модныхтой адил нэг зүйл мод

торлог I.6.2 ●●○ (урга.) [ж.н] нэг зүйл бургас

торц I.3.2 ●○○ [ж.н] торж үлдэх юм, торж

торлог ●●○ [тэ.н] торлосон бүтэцтэй, ~ эд

тээглэх хэмжээ

торлог I.6.2 ●○○ [ж.н] түүгээр үйлдсэн торчгор ●○○ [тэ.н] туранхай, нарийхан

занчих, зодох саваа

торчигно- II.10.2 ●○○ [үй.ү] тор тор чимээ

торлоос I.9.2 ●○○ [ж.н] торлох юм

гарах

тормого ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

тос I.9.2 ●●● [ж.н] өөх ~, ургамлын ~, ~ шахах

тормогоно- II.10.2 ●○○ [үй.ү] тормогор юмны тос- II.6.2 ●●○ [үй.ү] алга ~, зам ~, угтан ~

үргэлжлэн хөдлөх

тосвор I.5.2 ●○○ [ж.н] тосоход зориулсан юм,

тормогор ●●○ [тэ.н] дүрлэгэр, сэргэлэн нүд

тосдог юм

Т тормогордуу ●○○ [тэ.н] тормогор байрын

тосгон I.2.2 ●●● [ж.н] багахан суурин газар

тормой- II.1.2 ●●○ [үй.ү] тормогор болох

тосгон I.2.2 ●○○ [ж.н] тэмээнд тусах нэг зүйл

тормолз- II.7.2 ●●○ [үй.ү] тормос тормос хийх

өвчин

тормон ●●○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

тосгонт- II.7.2 ●○○ [үй.ү] тосгон өвчин тусах

торни- II.2.2 ●●○ [үй.ү] хүн, амьтны үр төл тосгуул I.1.1 ●●○ [ж.н] тоссон юм, тосох хүн

эрүүл, цовоо, өсөн, том болох

тосгуур I.5.1 ●●○ [ж.н] тосож тавих тавиур,

торнилт I.3.2 ●●○ [ж.н] торних үйлийн үр юүлүүр

дүнг заасан нэр, торних явц

тосгуур I.5.1 ●○○ [ж.н] тоссон юм, ин

торниу ●●○ [тэ.н] торниун

тээрмийн доод чулуу

торниун ●●● [тэ.н] эрүүл чийрэг, өсгөлүүн тосгүйж- II.8.4 ●●○ [үй.ү] тосгүй болох

бойжиж буй

тослог ●●● [тэ.н] тосорхог, ~ сүү

торов I.17.2 ●○○ [ж.н] бурханд өргөх идээ

тослогч I.4.2 ●○○ [ж.н] тослох ажил хийгч

торовч I.32.2 ●●○ [ж.н] дээс зэргээр томсон тослолт I.3.2 ●○○ [ж.н] тослох үйлийн үр дүнг

ногт

заасан нэр, байдал

торой I.15.2 ●●● (амь.) [ж.н] гахайн төл

тослуур I.5.1 ●○○ [ж.н] тослох хэрэглүүр

торой- II.1.2 ●●○ [үй.ү] алсад тодрон харагдах

тосод- II.15.2 ●●○ [үй.ү] тос болгох

торолз- II.7.2 ●●○ [үй.ү] алсад ~

тосол- II.11.2 ●●○ [үй.ү] тос түрхэх, тостой

тором I.26.2 ●●● (амь.) [ж.н] хоёр настай болгох

тэмээ

тосолгоо I.12.2 ●●○ [ж.н] тослох үйлийн нэр

тором I.26.2 ●○○ [ж.н] сумны онинд сүлжиж тосолгоочин I.20.2 ●○○ [ж.н] тосолгоо хийгч

наасан ёнхор утас

тосондой I.15.2 ●○○ (урга.) [ж.н] ойд ургах

тором I.26.2 ●○○ (урга.) [ж.н] үндэс нь эхүүн нэг зүйл мөөг

үнэр амттай идэшний ногоо

тосонхой I.15.2 ●○○ [ж.н] тэмээний өвчин

торомж I.4.2 ●○○ [ж.н] мод зэрэгт оосор тосорхог ●●○ [тэ.н] тос, нүнжиг ихтэй

торгоохоор гаргасан хэрчлээ

тосорхуу ●○○ [тэ.н] тостой байрын

торомжил- II.11.2 ●○○ [үй.ү] торомж гаргах

тост- II.7.2 ●○○ [үй.ү] тос болгох

торомжоо I.12.2 ●○○ [ж.н] торомж; саад тосуул I.1.1 ●●○ [ж.н] тоссон юм, хүн

тотгор, барцад

тотго I.25.2 ●●● [ж.н] үүд хаалганы тогтоол

торомтог I.22.2 ●●○ [ж.н] өвс тариа идэхээс бүхий дээд хөндлөвч, босго ~

сэргийлж малын хошуунд углах тор

тотго I.25.2 ●●○ [ж.н] тулгын эгц тулгуур

торомтогло- II.10.2 ●○○ [үй.ү] торомтог углах

тотго I.18.2 ●○○ [ж.н] монгол адууны тамга

торон I.20.2 ●○○ (амь.) [ж.н] тогос шувуу

тотгор I.5.2 ●●● [ж.н] саад харш, гай ~, ~

тороо I.12.2 ●●○ [ж.н] тороос, тээглээ

болох

тороос I.9.2 ●●○ [ж.н] мушгимал татуурга тотгорд- II.7.2 ●○○ [үй.ү] гай тотгор тохиолдох

төмөр утас

тотгордол I.17.2 ●○○ [ж.н] саад, зэтгэр,

тороос I.9.2 ●○○ [ж.н] өчүүхэн саад, харш

түйтгэр

тортгоно- II.10.2 ●○○ [үй.ү] тортгор юмны тотгорло- II.10.2 ●●○ [үй.ү] саад тотгор болох

үргэлжлэн хөдлөх

тотгорлогч I.4.2 ●○○ [ж.н] саад тотгор

тортгор ●○○ [тэ.н] тортойсон байдалтай

учруулагч

тортмол ●○○ [тэ.н] дуртмал, өнгө тотиг I.6.2 ●○○ (амь.) [ж.н] нэг зүйл далайн

үзэсгэлэнтэй

шувуу

тортог I.22.2 ●●● [ж.н] тоос ~

тотилдой I.15.2 ●○○ (амь.) [ж.н] тоть

тортогд- II.7.2 ●○○ [үй.ү] тортог болгох

шувууны өөр нэр

тортогло- II.10.2 ●○○ [үй.ү] тортог болгох

тоть I.29.2 ●●○ (амь.) [ж.н] нэг зүйл шувуу

тортогт- II.7.2 ●●○ [үй.ү] тортог бий болох

тох- II.6.2 ●●○ [үй.ү] бөгтөрч тавих, эмээл ~

тортогш- II.9.2 ●○○ [үй.ү] тортогтой болох

тохиг I.6.2 ●○○ [ж.н] эхнэр хүний үсний гэр

торуу I.12.1 ●○○ [ж.н] хоёр настай гахай

тохигоно- II.10.2 ●○○ [үй.ү] тохигор юмны

310

311

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

тохиг тохиг хийх

тохомло- II.10.2 ●●○ [үй.ү] тохом даруулах

тохигор ●●○ [тэ.н] өндөр, нарийн бөгөөд тохоо I.12.2 ●●○ [ж.н] ажлын тэнцүүлсэн

тахир юм, тахигар

нэгж, үүрэг; морин өртөөнд нэг удаа гүйцэтгэх

тохиж- II.8.2 ●●○ [үй.ү] тохитой болох

албан үүрэг

тохижил I.17.2 ●○○ [ж.н] тохижих үйлийн нэр

тохоос I.9.2 ●○○ [ж.н] хөвөнтэй хувцсанд

тохижилт I.3.2 ●●● [ж.н] тохижих явц,байдал

углах гадар, хөнжил дэвсгэрт углах дотор

тохижуулалт I.3.1 ●●● [ж.н] тохижуулахуй, тохор- II.12.2 ●○○ [үй.ү] тохинуун, тогтуун

тохижуулахуйн үр дүн

болох, тайтгарах

тохий- II.1.2 ●●○ [үй.ү] өвдөг тахийн харагдах

тохош I.27.2 ●●● [ж.н] тэмээний атавч эмээл

тохил- II.4.2 ●●○ [үй.ү] тавлах, тухлах

тохшил- II.11.2 ●●○ [үй.ү] тохош тохох

тохилз- II.7.2 ●○○ [үй.ү] тохис тохис хөдлөх

тохуу I.12.1 ●●○ [ж.н] тоглоом ~

тохилог ●●● [тэ.н] тохь тух сайтай

тохуур- II.5.1 ●○○ [үй.ү] хийх ажилгүй эрх

тохино- II.10.2 ●○○ [үй.ү] ая тухтай, төвшин дураараа аашлах

амгалан, эмх журамтай болох

тохуурх- II.7.1 ●●○ [үй.ү] даажигнах, тоглоом

тохинол I.1.2 ●○○ [ж.н] тохинох үйлийн нэр

тохуу хийх

Т

тохиноо I.12.2 ●○○ [ж.н] тохиносон юм

тохуурхал I.17.1 ●●○ [ж.н] тохуурхах үйлийн

тохинуулалт I.3.1 ●●○ [ж.н] тохинуулах явц, нэр

байдал

тохуурхангуй ●○○ [тэ.н] тохуурхсан

тохинуун ●●○ [тэ.н] төвхнүүн, тохь бүхий

байдалтай

тохио- II.1.2 ●●○ [үй.ү] учрах, харгалдах

тохь I.24.2 ●●● [ж.н] ~ тух

тохиол I.1.2 ●●● [ж.н] учрал ~, ашдын ~; тохь- II.14.2 ●●○ [үй.ү] тохирох, санаанд

далим, завшаан

нийцэх

тохиолдол I.17.2 ●●● [ж.н] учрал, тохиол, тохь I.24.2 ●○○ [ж.н] нас гүйцээгүй хандгай

тааралдахуй

тохь I.24.2 ●○○ (хууч.) [ж.н] дөрвөн үе болсон

тохиор- II.5.2 ●○○ [үй.ү] байдал төлөв уг боол

хэвээр тогтох

тохь I.24.2 ●○○ (амь.) [ж.н] тэмээн хяруул

тохиос I.9.2 ●○○ [ж.н] нийлж зохицсон юм

точиг ●○○ [а.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

тохир- II.5.2 ●●○ [үй.ү] таарах, зохицох, тош- II.8.2 ●●● [үй.ү] ороо нь өнгөрсөн бух

нийцэх

сүрэгтээ нийлэлгүй ганцаар явах, бух тоших

тохир ●●○ [тэ.н] тахир, бөгтөр, мойног

тош- II.8.2 ●●○ [үй.ү] бух сүргээсээ салж, өвс

тохиргоо I.12.2 ●●● [ж.н] тохируулга

ногооны сөл даган ганц нэгээрээ өвөлжих

тохирол I.17.2 ●●○ [ж.н] тохирох үйлийн нэр

тош ●○○ [а.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

тохиролцоо I.12.2 ●●● [ж.н] харилцан тошгир- II.5.2 ●●○ [үй.ү] хэлээр тагнайг

тохирох үйлийн нэр

цохилон шагширч нохойг дуудах

тохиромж I.4.2 ●●○ [ж.н] таарамж, нийлэмж

тошгич- II.8.2 ●○○ [үй.ү] байн байн тошхирох

тохиромжгүйд-

II.6.4

●●○

[үй.ү] тошигно- II.10.2 ●○○ [үй.ү] тошин гүйх

тохиромжгүйн учир зохисгүйдэх

тошин I.16.2 ●●○ [ж.н] мөсний доогуур болон

тохироо I.12.2 ●●○ [ж.н] тохирол, зохицоо

завсраар гүйлгэнэх ус, халиа

тохируулагч I.4.1 ●●○ [ж.н] тохируулах багаж тошинт- II.7.2 ●(амь.) ○ [үй.ү] тошин буй

буюу хүн

болох

тохируулалт I.3.1 ●○○ [ж.н] тохируулах тошлог I.6.2 ●●○ (урга.) [ж.н] исгэлэн амттай

үйлийн үр дүнг заасан нэр, явц

жимс, тошлой

тохируулга I.18.1 ●●○ [ж.н] тохируулах тоюу I.12.1 ●○○ [ж.н] гутлын өсгий, малын

үйлийн нэр, тохируулах хэрэглүүр

туурайд наалдаж тогтсон цас

тохног I.6.2 ●○○ [ж.н] самган дээлийн тоюут- II.6.1 ●○○ [үй.ү] тоюу тогтох

ханцуйн булуувчны залгаас

төв I.1.3 ●●● [ж.н] аймгийн ~, сумын ~

тоховч I.32.2 ●●○ [ж.н] ширмэл богино эсгий төв ●●● [тэ.н] гол ~; ~ үзэл, ~ хүн

үүд

төвгөнө- II.10.3 ●○○ [үй.ү] төвгөр юмны

тохой I.15.2 ●●● [ж.н] голын ~

үргэлжлэн хөдлөх

тохой I.15.2 ●●● [ж.н] арван ямх, үзүүр ~, төвгөр ●○○ [тэ.н] товгор, гүвгэр

мухар ~

төвгөрд- II.7.3 ●○○ [үй.ү] төвгөр болох

тохой I.15.2 ●●● [ж.н] гарын атгаал шуу төвгөрдүү ●○○ [тэ.н] төвгөр байрын

хоёрын уулзварын товгор үе

төвгөрлө- II.10.3 ●○○ [үй.ү] төвгөр болгох

тохойвч I.32.2 ●●○ [ж.н] ханцуйвч, ханцуйн төвий- II.1.3 ●●○ [үй.ү] төвгөр болох, төвгөр

тохой хавийн хэсэг

харагдах

тохойл- II.4.2 ●●○ [үй.ү] тохойгоор хэмжих

төвлө- II.10.3 ●●○ [үй.ү] төв болгон байрлах

тохойлд- II.7.2 ●●○ [үй.ү] тохойгоор тулах

төвлө- II.10.3 ●○○ [үй.ү] төв болох

тохойр- II.5.2 ●●○ [үй.ү] тохой гарган урсах

төвлөгч I.4.3 ●○○ [ж.н] төв бологч

тохом I.17.2 ●●● [ж.н] эмээлийн доор төвлөөс I.9.3 ●○○ [ж.н] төвлөн байрласан юм

жийрэглэн тохох эсгий зөөлөвч

төвлөр- II.5.3 ●●○ [үй.ү] нэг доор төв болон

310

311

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

хурах; анхаарал ~

төвшөөр- II.5.3 ●○○ [үй.ү] тогтвортой болох,

төвлөрөл I.17.3 ●●○ [ж.н] төвлөрөх үйлийн төлөв төвшин болох

нэр

төвшрөл I.1.4 ●○○ [ж.н] төвшрөх үйлийн нэр

төвлөрөлт I.3.3 ●●○ [ж.н] төвлөрөл; төвлөрөх төгий I.15.3 ●○○ [ж.н] морийг тэрэгний

явц, байдал

аралтай холбох махир мод

төвлөрүүлэлт I.3.4 ●●○ [ж.н] төвлөрүүлэх төгөл I.17.3 ●●● [ж.н] голдуу хус, нарс, улиас

явц, байдал

зэрэг навчит модоос бүрдэх бага шиг ой

төвлүүн ●●○ [тэ.н] зүс царай, зан суртахуун төгөлдөр ●●● [тэ.н] төгс ~, хүчин ~

төв сайхан

төгөлдөрж- II.9.3 ●●○ [үй.ү] төгөлдөр болох

төвөг ●●○ [тэ.н] тээг, яршиг ~

төгөнчил- II.11.3 ●○○ [үй.ү] үхэхийг

түвэг гэж монгол бичигт

зөөлрүүлсэн үг

 төвөг

тэмдэглэдэг ч бичлэг,

төгрөг I.5.3 ●●● [ж.н] Монгол Улсын мөнгөн

дуудлагын зөрөөг багасган

дэвсгэрт, мөнгө ~

Т

Ц.Дамдинсүрэн, Монгол үсгийн

төгрөг ●●○ [тэ.н] дугариг юм, ~ дүгрэг

× түвэг

дүрмийн толийг баримтлан

төвөг, төвөгшөө гэж бичнэ.

төгрөглө- II.10.3 ●○○ [үй.ү] дүгрэглэх

төгрөглөөс I.9.3 ●○○ [ж.н] төгрөглөсөн юм

төвөгшөө- II.1.3 ●●○ [үй.ү] төвөгтэйд үзэх, төгс- II.7.3 ●●○ [үй.ү] барагдах, дуусах,

бэрхшээх, тээршээх

гүйцэх

төвөгшөөнгө ●●○ [тэ.н] төвөгшөөх, бэрхшээх төгс ●●● [тэ.н] ~ төгөлдөр, ~ гүйцэд

байдал

төгсвөр I.5.3 ●○○ [ж.н] дуусвар, төгсгөл

төвөд I.3.3 ●●○ [ж.н] ~ үндэстэн, ~ бичиг, ~ төгсвөрлө- II.10.3 [үй.ү] төгсвөр болох

хүн

төгсгөгч I.4.3 ●●○ [ж.н] дүүргэгч, дуусгагч

төгсгөл I.1.3 ●●○ [ж.н] эцэс, дуусгал

 төвөд

төбэд (түбэд) гэж монгол

төгсөгч I.4.3 ●●● [ж.н] сургууль төгсөх хүн

бичигт тэмдэглэдэг бөгөөд

төвөд хүн, төвөд хэл гэж

төгсөгч

гэсэн

заримдаг

бичнэ. Харин төвд гэж бичвэл

гийгүүлэгчээр төгссөн үгэнд

аливаа юмны голд, дунд гэсэн

олон тооны утгатай -д дагаврыг

× төвд

утгатай болно.

 төгсөгчдөдөө залгавал ч байгаа тул и

эгшгийг жийрэглэх ба төгсөгчид

хэмээх үгнээ өгөх оршихын -д

төвөдчил- II.4.3 ●○○ [үй.ү] төвөдөөр

нөхцөлийг залгахад эгшигтийн

орчуулах

дараа заримдаг гийгүүлэгч

төвөлз- II.7.3 ●○○ [үй.ү] төвгөр юмны байн

эгшиггүй орох тул и эгшгийг

байн хөдлөх

хойш шилжүүлэн төгсөгчдөд

төвөн I.16.3 ●●○ [ж.н] төвөнх, төвөнхий

гэж бичих ба "өө" нөхцөлийг

× төгсөгчиддөө шууд залган төгсөгчдөдөө

төвөнт- II.7.3 ●○○ [үй.ү] төвөнхийн булчирхай

гэж

бичнэ.

Жишээ

нь:

томрох

-сурагчдадаа,

уншигчдадаа,

төвөнх I.3.3 ●●● [ж.н] цагаан хоолойн дээд

бусдадаа гэж бичнэ.

төвгөр хэсэг

төгсөл I.17.3 ●○○ [ж.н] бүрдэл, дуусал, эцэс

төвөр ●○○ [а.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

төгсөлт I.3.3 ●●● [ж.н] төгсөх үйлийн үр дүнг

төвөр- II.12.3 ●○○ [үй.ү] адуу, үхрийн туурайн заасан нэр

чимээ гарах

төгсөц I.19.3 ●●○ [ж.н] төгсөх явц

төвөргөөн I.2.3 ●●● [ж.н] морин ~

төгцөг ●●○ [тэ.н] хөгшин ~

төвт ●●○ [тэ.н] төв бүхий

төгцөг I.21.3 ●○○ [ж.н] түлсэн модны

төвхнө- II.10.3 ●●○ [үй.ү] тохинож ~

үлдэгдэл

төвхнөл I.1.3 ●○○ [ж.н] төвхнөх үйлийн нэр

төд ●●○ [тө.ү] даруй, удалгүй

төвхнөө I.12.3 ●○○ [ж.н] төвхнөсөн байдал

төдий ●●○ [тө.ү] юмны хэр хэмжээг

төвхнүүлэлт I.3.4 ●●○ [ж.н] төвхнүүлэх багцаалсан үг, өдий ~

үйлийн үр дүнг заасан нэр, байдал

төжир ●○○ [тэ.н] ажил хэрэгт залхуу, авд

төвхнүүн ●●○ [тэ.н] тохинуун, төвхнөсөн хөдлөхгүй зантай

байдалтай

төл I.1.3 ●●● [ж.н] амьтны зулзага, үр ~

төвхөн ●○○ [тэ.н] цомхон, авсаархан

төл- II.4.3 ●●● [үй.ү] өр ~, нөхөж ~

төвшид- II.15.4 ●●○ [үй.ү] төвшин амгалан төлбөр I.5.3 ●●● [ж.н] төлбөл зохих эд юм

болох

төлгө I.25.3 ●●● [ж.н] хүний хувь тавилан,

төвшин ●●● [тэ.н] тогтуун, тавиун; төлөв амьдралд тохиолдох элдэв явдлыг

даруу

урьдчилан тааварлах мэргэ

төвшир- II.12.3 ●●○ [үй.ү] цаг төрийн байдал

төвшин тогтнуун, амар тайван болох

төвшит- II.15.4 ●●○ [үй.ү] төвшин болох,

төвшрөх

312

313

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

төлгө хэмээх нэр язгуур бөгөөд

төлчин I.20.3 ●●● [ж.н] төл бойжуулагч

төлгэ хэмээн монгол бичигт

төмбий- II.1.3 ●○○ [үй.ү] төмбөгөр болох

 төлгө

тэмдэглэснээс эшлэн, тэргүүн

төмбөгөнө- II.10.3 ●○○ [үй.ү] төмбөгөр юмны

үед ө байвал хойшид дагах

хөдлөх

эгшиг нь ө байна гэсэн эгшиг

төмбөгөр ●●○ [тэ.н] томбогор, овгор

зохицох ёсны дүрмээр төлгө

гэж бичнэ. Мэргэ төлгө гэж

төмбөгөрд- II.7.3 ●○○ [үй.ү] төмбөгөр болох

хоршин хэлэгдэнэ. Хэрэв төлөг

төмбөлз- II.7.3 ●○○ [үй.ү] төмбөгөр юм байн

(төлүгэ) гэж бичвэл төл гэсэн

байн хөдлөх

× төлөг

нэр язгуурт -г дагавар залгаж

төмөг I.21.3 ●○○ (хууч.) [ж.н] саран сүх

хоёр настай хонь гэсэн утга

хэлбэртэй цэргийн зэвсэг

бүхий үг болно.

төмөр I.21.3 ●●● [ж.н] хувилахуйн ухааны

төлгөд- II.6.3 ●●○ [үй.ү] төлгө буулгах, махбод

мэргэлэх

төмөрд- II.7.3 ●○○ [үй.ү] төмрөөр үйлдэх

төлгөл- II.4.3 ●○○ [үй.ү] төлгө тавих

төмөрдээ I.30.4 ●○○ (урга.) [ж.н] олон наст

төлгөч ●●○ [тэ.н] төлгө үзэгч, мэргэлэгч

өвслөг ургамал

Т

төлж- II.9.3 ●●○ [үй.ү] нөхөн ~

төмөрлө- II.10.3 ●●○ [үй.ү] төмрөөр бэхлэх,

төлж- II.9.3 ●○○ [үй.ү] олшрох ~

бүрэх

төлжил I.17.3 ●○○ [ж.н] төлжих үйлийн нэр

төмөрлөг I.5.3 ●●○ [ж.н] нэг зүйл хатуу

төлжилт I.3.3 ●●● [ж.н] арьс махны ~

эрдэс, өнгөт ~, хар ~

төлжир- II.12.3 ●○○ [үй.ү] төлжих үйлийн нэр

төмөрсөг I.21.3 ●○○ (урга.) [ж.н] ~ мод: нэг

төллө- II.10.3 ●●● [үй.ү] эх мал төлтэй болох

зүйл мөнх ногоон мод

төллөлт I.3.3 ●●● [ж.н] төллөх үйлийн үр төмөрчин I.20.3 ●●○ [ж.н] төмрийн дархан

дүнг заасан нэр, мал ~

төмс I.9.3 ●●● [ж.н] нэг зүйл хүнсний ногоо, ~

төлөв I.5.3 ●●● [ж.н] янз байдал

тарих, ~ хураах

төлөвж- II.9.3 ●○○ [үй.ү] төлөв томоотой төмслөг ●●○ [тэ.н] төмс мэт хэлбэртэй

болох

төмсөг I.21.3 ●●○ [ж.н] эр бэлгийн булчирхай

төлөвлө- II.10.3 ●●○ [үй.ү] ажил үйлийг төнх- II.7.3 ●●○ [үй.ү] ухаж ~

хэрхэн хийх тухай урьдчилан тоймлон төнхлөг I.5.3 ●○○ [ж.н] төнхөх үйлийн нэр

боловсруулах

төө I.12.3 ●●○ [ж.н] эрхий хуруу болон дунд

төлөвлөгөө I.12.3 ●●● [ж.н] ажлын ~, хэтийн ~

хурууг тэнийлгэсэн уртын зай

төлөвлөгөөж- II.8.3 ●○○ [үй.ү] төлөвлөгөөтэй төөл- II.4.3 ●●○ [үй.ү] төөгөөр хэмжих

болох

төөлий I.15.3 ●○○ [ж.н] адууны магнайн

төлөвлөгөөт ●●○ [тэ.н] төлөвлөгөө бүхий

гүдгэр яс

төлөвлөгч I.4.3 ●○○ [ж.н] төлөвлөх үйлийн төөлүүр I.5.4 ●○○ (амь.) [ж.н] ~ хорхой

эзэн

төөлэй I.15.3 ●●○ [ж.н] тайлга, тахил, тавиг

төлөвлөлт I.3.3 ●●○ [ж.н] төлөвлөх үйлийн хүндэтгэлийн зоогт зориулан хуйхалж

үр дүнг заасан нэр

чанасан хонины толгой

төлөвш- II.9.3 ●●○ [үй.ү] төлөв томоо суух, төөнө I.18.3 ●●○ [ж.н] төөнүүр

буурь суурьтай, тохитой болох

төөнө- II.10.3 ●●○ [үй.ү] галаар ~, хүжээр ~

төлөвшил I.17.3 ●●○ [ж.н] төлөвших үйлийн төөнөл- II.4.3 ●○○ [үй.ү] төөнөх, төөнүүр

нэр

тавих

төлөвшилт I.3.3 ●●○ [ж.н] төлөвших байдал

төөнөр- II.5.3 ●○○ [үй.ү] халуу оргиж өвдөх

төлөвшир- II.12.3 ●○○ [үй.ү] төлөвших төөнүүр I.5.4 ●●● [ж.н] зүү ~

шинжтэй болох

төөр- II.5.3 ●●● [үй.ү] будилах; зүг чигээ

төлөг I.26.3 ●●○ (амь.) [ж.н] хоёр настай хонь

алдах

төлөгч I.4.3 ●●○ [ж.н] төлбөр ~

төөрөг I.21.3 ●●● [ж.н] заяа ~

төлөлт I.3.3 ●●○ [ж.н] төлөх үйлийн үр дүнг төөрөгдөл I.17.3 ●○○ [ж.н] төөрөгдөх үйлийн

заасан нэр

нэр

төлөө ●●● [хо.үг] тулд

төөрөл I.17.3 ●○○ [ж.н] төөрөх үйлийн нэр

төлөө I.12.3 ●○○ [ж.н] орлосон хүн, юм, ~ний төөрц I.3.3 ●○○ [ж.н] уулын хавчил ган

хүн, ~ний үг

төөрцөг I.21.3 ●○○ [ж.н] хүрээт малгай

төлөөл- II.4.3 ●●● [үй.ү] төлөөнөө гүйцэтгэх

төөч I.4.3 ●○○ (амь.) [ж.н] төөлүүр хорхой

төлөөлөгч I.4.3 ●●● [ж.н] төлөөний хүн

төр I.1.3 ●●● [ж.н] улс ~; ёс ~; нэр ~

төлөөлөл I.17.3 ●●● [ж.н] төлөөлөх үйлийн төр- II.3.3 ●●● [үй.ү] хүүхэд ~, санаа ~

нэр

төрж- II.9.3 ●●○ [үй.ү] улс ~

төлөөлөмж I.4.3 ●○○ [ж.н] уран дүрслэлийн төрлө- II.10.3 ●○○ [үй.ү] заншил ёсоор үйлдэх

арга хэрэглүүр

төрөг I.21.3 ●○○ [ж.н] нэгэн зүйл торгомсог

төлөөс I.9.3 ●●● [ж.н] өр ~

бараа; торго ~

төлөөсөл- II.11.3 ●○○ [үй.ү] үнийг бэлэн төрөл I.17.3 ●●● [ж.н] ~ садан

төлөлгүйгээр авах; төлөөлөх

төрөлж- II.9.3 ●●○ [үй.ү] төрөл төрлөөр болох

312

313

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

төрөлжилт I.3.3 ●●○ [ж.н] төрөлжих явц, төхөөрөг I.21.3 ●○○ [ж.н] төхөөрсөн юм

байдал

төхөөрөмж I.4.3 ●●● [ж.н] тоног ~

төрөлс- II.7.3 ●●○ [үй.ү] садансах

төхөөрөмжил-

II.11.3

●○○

[үй.ү]

төрөлт I.3.3 ●●○ [ж.н] төрөх үйлийн үр дүнг төхөөрөмжтэй болгох, тоноглох

заасан нэр

төчнөөн I.2.3 ●●● [тө.ү] төдий чинээ, өчнөөн ~

төрөлтөн I.20.3 ●●○ [ж.н] адгуусан ~

төшөөр- II.5.3 ●○○ [үй.ү] эв дүйгээ алдах,

төрөлх ●●● [тэ.н] ~ нутаг, ~ ухаан

дэмгүй болох

төрөлхтөн I.20.3 ●●● [ж.н] хүн ~

тув ●○○ [баймж.] ~ тунгалаг

төрүүлэгч I.4.4 ●○○ [ж.н] төрүүлэн гаргагч

тува I.30.1 ●●● [ж.н] Монгол улсын түрэг хэлт

төрх I.3.3 ●●○ [ж.н] хэв маяг, хэлбэр галбир; угсаатны бүлэг

авир аяг

тувт ●○○ [ц.н] үргэлж, дандаа; ~ явсаар

төрхгүйт- II.6.4 ●●○ [үй.ү] сахилгагүйтэх

тувтан ●○○ [ц.н] тувт

төрхөж- II.16.3 ●○○ [үй.ү] томоожих, туг I.6.1 ●●● [ж.н] ~ далбаа, ~ сүлд

Т төлөвжих

туг I.6.1 ●●● [ж.н] багц бөөм, ~ үс; ~ ширээ

төрхөм I.17.3 ●●○ [ж.н] хадамд очсон бөхтэй тэмээ

эмэгтэйн төрсөн гэр

тугаар I.5.1 ●○○ [ц.н] сая, мөн даруй

төрхөмлө- II.10.3 ●○○ [үй.ү] төрхөмдөө тугал I.1.1 ●●● (амь.) [ж.н] үнээ, заан,

айлчлах

хандгай зэрэг гөрөөс малын үр төл

төрхөмс- II.7.3 ●○○ [үй.ү] төрхөмдөө тугалга I.25.1 ●●○ [ж.н] нэг зүйл төмөрлөг,

саймшрах

хар ~, цагаан ~

төрхөмсөг ●●○ [тэ.н] төрхөмдөө элэгсэг

тугалгад- II.6.1 ●●○ [үй.ү] тугалгаар гагнах,

төрхөмсүү ●●○ [тэ.н] төрхөмсөг байрын

битүүлэх; тугалгаар зайлах

төрц I.3.3 ●○○ [ж.н] төрж үржих чадамж

тугалгат ●●○ [тэ.н] тугалга бүхий

төрч I.4.3 ●●● [ж.н] төрд зүтгэгч, улс ~

тугалла- II.10.1 ●●○ [үй.ү] үнээ ~

төс I.3.3 ●●● [ж.н] адил ~, төсөө

тугалмай I.15.1 ●●○ [ж.н] амьтны эвэр

төс- II.6.3 ●●○ [үй.ү] тоймлох, багцаалах

доторх яс

төслөг ●○○ [тэ.н] төс бүхий

тугалмайт- II.6.1 ●●○ [үй.ү] тугалмай ургаж

төсөв I.21.3 ●●● [ж.н] ~ хөрөнгө

эхлэх

төсөвлө- II.10.3 ●●○ [үй.ү] төсөв тогтоох, тугалмайтан I.20.1 ●○○ [ж.н] тугалмайтны

төлөвлөх

овогт багтах амьтад

төсөвлөгч I.4.3 ●○○ [ж.н] төсөв гаргагч, тугалчил- II.11.1 ●○○ [үй.ү] хөндий товчлон

төсөв хийгч

зангидаж уях

төсөвлөл I.1.3 ●●○ [ж.н] төсөвлөх үйлийн тугалчин I.20.1 ●●○ [ж.н] тугал хариулагч

нэр

тугар I.5.1 ●○○ [ж.н] модон морь

төсөвт ●●○ [тэ.н] ~ ажил

тугдай- II.1.1 ●○○ [үй.ү] нугдайх

төсөл I.17.3 ●●● [ж.н] ~ төлөвлөгөө

тугдам I.17.1 ●○○ [ж.н] ордон, өргөө, ~даа

төсөл- II.11.3 ●○○ [үй.ү] адил төсөр болох; залрах

төсөөлөх

тугна- II.10.1 ●○○ [үй.ү] эмийг тун тунгаар

төсөө I.12.3 ●●○ [ж.н] царай төрх, янз байдал боох

адилавтар

тугнал I.1.1 ●○○ [ж.н] эм тугнах үйлийн нэр

төсөө I.12.3 ●●○ [ж.н] эв дүй

тугнуур I.5.1 ●○○ [ж.н] тунгийн халбага

төсөөл- II.4.3 ●●○ [үй.ү] баримжаалах

тугтам ●○○ [ц.н] шинэ, тулгар, сая буй

төсөөлөл I.17.3 ●●○ [ж.н] төсөөлөх үйлийн болсон нь

нэр

тугуй I.15.1 ●○○ [ж.н] жижигхэн гүүр буюу

төсөөр- II.5.3 ●●○ [үй.ү] мартаж эв дүйгүй ганц модоор тавьсан гүүр

болох

тугч ●○○ [тэ.н] туг баригч

төсөөрхөг ●○○ [тэ.н] төсөө ихтэй

тугчин I.20.1 ●○○ [ж.н] тугч хүн

төсөөт ●○○ [тэ.н] төсөө бүхий, ~ нэр

туж ●●○ [ц.н] үргэлж, туршдаа, туждаа, хамт

төсөр ●●○ [тэ.н] ойр ~, хямд ~

туж I.4.1 ●●○ [ж.н] дагнасан өтгөн ой шугуй

төст ●●○ [тэ.н] төс бүхий

тужиг ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх , гэх

төхөм I.17.3 ●●○ [ж.н] хотгор хонхор газар, тужир- II.12.1 ●○○ [үй.ү] найр наадам өнжүүт,

баян бүрд

хонуут үргэлжлэх

төхөө I.12.3 ●○○ [ж.н] төсөө, томоо

тужирга I.18.1 ●○○ [ж.н] айраг сөгнөдөг

төхөөмж I.4.3 ●○○ [ж.н] бэлтгэл

модон хул аяга

төхөөн I.2.3 ●○○ [ж.н] дээврийн хөндий

туйв- II.4.1 ●●○ [үй.ү] гуйвах

төхөөр- II.5.3 ●●○ [үй.ү] зэхэх, бэлдэх

туйв I.1.1 ●○○ (хууч.) [ж.н] үс гэзэгний залгаа;

төхөөр- II.5.3 ●●○ [үй.ү] алах нядлахыг эхнэр хүний үсний гэр

цээрлэх үг

туйвалз- II.7.1 ●○○ [үй.ү] туйвганах,

төхөөр- II.5.3 ●○○ [үй.ү] төхөө орох, ойлгох дайвалзах

ухаарах

туйван I.16.1 ●○○ [ж.н] хүнийг занчих нарийн

314

315

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

торлог бургас

сүүлээр сүлжсэн, том нүхтэй тор

туйван I.16.1 ●○○ (хууч.) [ж.н] есөн эрүүний тулагч I.4.1 ●○○ [ж.н] тулах үйлийг гүйцэтгэгч

нэг

тулай I.15.1 ●●○ [ж.н] үе тойрон хавдах өвчин

туйван I.16.1 ●○○ (урга.) [ж.н] намуу цэцгийн тулайр- II.5.1 ●○○ [үй.ү] тулайтах

ангид хамаарах ургамал

тулайт- II.6.1 ●○○ [үй.ү] тулай өвчин тусах

туйванд- II.7.1 ●○○ [үй.ү] туйвангаар занчих

тулалдаан I.2.1 ●●○ [ж.н] тулалдах үйлийн

туйвар- II.12.1 ●○○ [үй.ү] хөл сульдаж, нэр

алхахдаа гуйвах

тулалдагч I.4.1 ●●○ [ж.н] тулалдах хүн

туйвга ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

тулам I.26.1 ●●○ [ж.н] туламлан өвчиж авсан

туйвгана- II.10.1 ●○○ [үй.ү] хөл гуйвалзах, арьсаар хийсэн сав

дайвалзах

туламж I.4.1 ●○○ (амь.) [ж.н] нохойтой адил

туйвгар ●○○ [тэ.н] нарийн, туяхан, тарчгар: нэг зүйл амьтан

туйвгар хөлтэй

туламла- II.10.1 ●●○ [үй.ү] битүү өвчих

туйвнаг I.6.1 ●○○ (урга.) [ж.н] олон наст туламла- II.10.1 ●●○ [үй.ү] туламд юм

өвслөг намхан сөөг

агуулах

Т

туйвнагтан I.20.1 ●○○ (урга.) [ж.н] өвслөг, туламчил- II.11.1 ●●○ [үй.ү] тулмаар ус

сөөгт гоёл чимэглэлийн ургамлын овог

гатлах

туйвраа ●○○ [тэ.н] туйварч алхдаг

тулан I.20.1 ●○○ (амь.) [ж.н] сум шивэлдэхэд

туйл I.1.1 ●●● [ж.н] хойд ~, эцэс ~

арьсыг нь хэрэглэх нэг зүйл загас

туйл- II.4.1 ●●○ [үй.ү] морь малын булгих, тулар I.21.1 ●○○ [ж.н] ойм завины үзүүрийн

ачаа тэргээ хөглөрүүлэн давхих

ёроол

туйл- II.4.1 ●●○ [үй.ү] дураар аашлах

тулбага I.18.1 ●○○ (амь.) [ж.н] тул загасны

туйлаадас I.26.1 ●●● [ж.н] түр зуур хаялан зулзага

шамрах бороо, цас

тулбал- II.4.1 ●○○ [үй.ү] гулд юмыг голоор нь

туйлбар I.5.1 ●●○ [ж.н] ажил үйлийг туйлд нь тууш цавчих

хүргэхүй

тулбар I.5.1 ●○○ [ж.н] төмөрлөгийг цоолох

туйлд- II.7.1 ●●○ [үй.ү] туйлдаа хүртэл нэг зүйл багаж

зүдрэх, ядарч ~

тулбуур I.5.1 ●○○ [ж.н] цоолуур, тулбуурдах

туйлдангуй ●○○ [тэ.н] туйлдсан байдалтай, хэрэгсэл

цуцангуй, ядрангуй

тулга I.25.1 ●●● [ж.н] задгай гал түлэх

туйлдас I.26.1 ●○○ [ж.н] тэмээ сэвсээрээ хэрэгсэл, ~ зуух, ~ тулах

тургих нь

тулга- II.10.1 ●●○ [үй.ү] хэт ойртуулах;

туйлч I.4.1 ●●○ [ж.н] дэлхийн туйл судлаач

харшуулах, мөргөлдүүлэх; албадан шаардах,

туйлшир- II.12.1 ●●○ [үй.ү] нэг талыг сүрдүүлэх; лавлаж үзэх

хэтрүүлэн баримтлах

тулгавар I.21.1 ●○○ [ж.н] тулгасан юм

туйлшрал I.1.1 ●●○ [ж.н] туйлшрах үйлийн тулгаварла- II.10.1 ●○○ [үй.ү] тулгавар хийх

нэр

тулгал- II.4.1 ●○○ [үй.ү] тулалдах хоёр

туйлшрангуй ●●○ [тэ.н] туйлширсан этгээдийн өөд өөдөөс ойртох

байдалтай

тулгал- II.4.1 ●○○ [үй.ү] амьтан урд хөлөө ойр

туйлшруулагч I.4.1 ●○○ [ж.н] туйлшралд ойр зөөж алхах

хүргэгч

тулгалт I.3.1 ●●○ [ж.н] тулгах үйлийн үр дүнг

туйплан I.16.1 ●●○ (урга.) [ж.н] эмд ордог заасан нэр

сараанын язгуурын бут мод, гилгэр бач

тулгам ●●○ [тэ.н] цаг хугацааны шахуу

туйталз- II.7.1 ●○○ [үй.ү] хөлийн үзүүр гадагш тулгамд- II.7.1 ●●● [үй.ү] тулгам болох,

хазгай явах, майжганах

гэнэтийн зүйлд барьц алдах, сандрах тэвдэх

туйтан ●○○ [тэ.н] доголон хөлтэй

тулгамдуу ●○○ [тэ.н] тулгам байрын, ~ болох

туйтар- II.12.1 ●○○ [үй.ү] явахад хөл бохирох

тулгамц- II.7.1 ●○○ [үй.ү] тулгамдах

туйтар ●○○ [д.д.ү] ~ тайтар хийх, гэх

тулгангуй ●○○ [тэ.н] шаардаж тулгасан

туйтгана- II.10.1 ●○○ [үй.ү] туйтгар хөлтэй байдалтай

хүн амьтны явах

тулгар ●●● [тэ.н] шинэ тугдам, анхны, ~ төр

туйтгар ●○○ [тэ.н] хөлийн үзүүр гадагш тулгар ●●● [тэ.н] бие давхар, жирэмсэн

хазгай, майга доголон

тулгар ●○○ [тэ.н] тулгам, аймхай ичимхий

туйхар- II.12.1 ●○○ [үй.ү] туйтрах

тулгар- II.5.1 ●●○ [үй.ү] тулж ирэх, зорилт ~

тул ●●○ [хо.ү] учир, иймд, төлөө, тулд

тулгарал I.17.1 ●○○ [ж.н] тулгарах үйлийн

тул I.1.1 ●●○ (амь.) [ж.н] ~ загас

нэр

тул- II.4.1 ●●○ [үй.ү] түших

тулгаралт I.3.1 ●○○ [ж.н] тулгарах явц

тулаа I.12.1 ●●○ [ж.н] ~ манаа

тулгард- II.7.1 ●●○ [үй.ү] шинэдэх,

тулаан I.2.1 ●●● [ж.н] гар ~, халз ~

дадлагагүйдэх

тулаас I.9.1 ●○○ [ж.н] тулсан юм, тулгуур

тулгардал I.17.1 ●○○ [ж.н] арга самбааны

тулаг I.22.1 ●○○ [ж.н] адуу үхрийн дэл мухардал

314

315

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

тулгарт ●○○ [тэ.н] ~ малгай: ёслолын малгай

эмийн хэмжээ

тулгуу ●●○ [тэ.н] цаг хугацаа шахуу

тун ●○○ [баймж.] нэн, маш, ~ их

тулгуур I.5.1 ●●● [ж.н] түшиг ~

туна- II.10.1 ●●○ [үй.ү] шингэн зүйлийн өтгөн

тулгуур I.5.1 ●●○ [ж.н] тулж болох юм; нь ялгарч доош суух

онгоцыг хөшиж явуулах шураг

тунадас I.26.1 ●●● [ж.н] бороо, цас, чийг

тулгуурд- II.7.1 ●○○ [үй.ү] тулгуураар хөших

тунадас I.26.1 ●●○ [ж.н] тунасан бодис, зүйл

тулгуурла- II.10.1 ●○○ [үй.ү] тулгуураар тунадасжилт I.3.1 ●●○ [ж.н] тунадасжих

тулах

үйлийн үр дүнг заасан нэр, тунадасжих явц

тулгуурлагч I.4.1 ●○○ [ж.н] тулгуураар тунадаст ●○○ [тэ.н] тунадас бүхий

тулагч; түшиглэгч

туналз- II.7.1 ●○○ [үй.ү] тунасан юмсын

тулгуурт ●○○ [тэ.н] түшиг бүхий; тулгуур хөдлөх

бүхий

тунамал ●●○ [тэ.н] нэгэнтээ тунарсан

тулгуурц I.3.1 ●○○ [ж.н] завь, онгоцыг тунамал ●○○ [то.н] арвын арван таван зэрэгт

Т тулгуурдан явуулах мод

тоо

тулиур ●○○ [тэ.н] барагтай, ядар дорой

тунар- II.5.1 ●●○ [үй.ү] тунаж үлдэх

тултир- II.5.1 ●●● [үй.ү] хазгай аялгуугаар тунаш I.4.1 ●○○ [ж.н] шингэн зүйлээс тунаж

шулганах

үлдсэн юм

тултираа ●●○ [тэ.н] үгийг тод хэлж чадахгүй тунгаа- II.1.1 ●●● [үй.ү] бодож ~, шүүн ~

хэл ээдрэх согог, хэлгий

тунгаагуур I.5.1 ●○○ [ж.н] тунгаах хэрэглүүр

тулуур I.5.1 ●○○ [ж.н] тулж түших юм

тунгаамал ●●○ [тэ.н] тунгаасан нь

тулх I.3.1 ●●○ [ж.н] түшиг тулгуур

тунгалаг ●●● [тэ.н] булингаргүй, саруул, ~

тулхи ●●○ [тэ.н] болхи, дорой

ус, лагшин ~

тулхи- II.2.1 ●○○ [үй.ү] ир үзүүрийг мохоох

тунгалагд- II.7.1 ●○○ [үй.ү] тунгалаг болох

тулц I.3.1 ●○○ [ж.н] тулсан байдал

тунгалагдуу ●○○ [тэ.н] тунгалаг байрын

туль- II.13.1 ●○○ [үй.ү] ажилд мунгинах, тунгалагж- II.9.1 ●●○ [үй.ү] тунгалагших,

түүртэх

тунгалаг болох

тумалз- II.7.1 ●○○ [үй.ү] умалзах ~

тунгалагш- II.9.1 ●●○ [үй.ү] тунгалаг шинжтэй

тумалзуур ●○○ [тэ.н] умалзан хөдөлдөг

болох

тумбага I.18.1 ●○○ (амь.) [ж.н] зааны нялх тунжир- II.12.1 ●○○ [үй.ү] утаа, үүл зэрэг

тугал

багларах, өтгөн зузаан харагдах

тумбагана- II.10.1 ●○○ [үй.ү] тумбагар юмны туниа I.12.1 ●●○ [ж.н] бяр чадал

үргэлжлэн хөдлөх

тунимтгай ●○○ [тэ.н] үнэрхүү, тунирхуу,

тумбагар ●○○ [тэ.н] гадагшаа цүлхийж туньдаг зантай

гарсан байдал, завж зузаан буюу цүлхгэр

тунингуй ●●○ [тэ.н] тунисан янзтай

тумбагард- II.7.1 ●○○ [үй.ү] тумбагар болох

тунир- II.5.1 ●○○ [үй.ү] өнгө будаг гүн болох

тумбагардуу ●○○ [тэ.н] тумбагар байрын

тунирх- II.7.1 ●●○ [үй.ү] туних, үнэрхэж

тумбай- II.1.1 ●○○ [үй.ү] тумбагар болох, цэнэрхэх

цүлхийх; дуугүй, амаа жимийн суух

тунирхаг ●○○ [тэ.н] тунирхуу, тунимтгай

тумбай I.15.1 ●○○ (амь.) [ж.н] төллөх насны тунирхал I.17.1 ●●○ [ж.н] тунирхах үйлийн

гунж

нэр, гоморхол ~

тумбайд- II.6.1 ●○○ [үй.ү] тумлайдах

тунирхуу ●●○ [тэ.н] тунимхай зан

тумбалай I.15.1 ●○○ [ж.н] амсар нь дотогш тунраа I.12.1 ●○○ (шаш.) [ж.н] шашны зан

хумигар юм

үйлд хэрэглэх нэг зүйл эдлэл

тумбалайд- II.6.1 ●○○ [үй.ү] тумлайдах

тунсаа I.12.1 ●○○ [ж.н] цагаан буюу өнгөгүй

тумбалз- II.7.1 ●○○ [үй.ү] тумбагар юмны нэг зүйлийн бодис

байн байн хөдлөх

тунсаад- II.6.1 ●○○ [үй.ү] тунсаа түрхэх

тумбан ●○○ [тэ.н] цүлхгэр, тумбагар

тунтай- II.1.1 ●○○ [үй.ү] тунтгар болох,

тумгар ●○○ [тэ.н] тумбагар маягийн

тумбайх

тумдаа ●○○ [тэ.н] бүрэн бүтэн, төгс төгөлдөр, тунтайл- II.4.1 ●○○ [үй.ү] тунтгар болгох

бүхэл бөөм, салж сарнихгүй

тунталз- II.7.1 ●○○ [үй.ү] тунтгар юмны байн

тумла- II.10.1 ●○○ [үй.ү] тунирхах, тумархах, байн хөдлөх

айлгах

тунтар- II.12.1 ●●○ [үй.ү] тумлайдах,

тумлай I.15.1 ●○○ [ж.н] намхан пүмбэгэр мухлайдах

оройтой өөлд малгай

тунтарга I.18.1 ●○○ [ж.н] бээлий, гутал

тумлай I.15.1 ●○○ [ж.н] нэхий хөнжлийн хөл зэргийн гадуур давхарлах өмсгөл

талын уут

тунтгана- II.10.1 ●○○ [үй.ү] тунтгар юмны

тумлайд- II.6.1 ●●○ [үй.ү] хумьж мухарлах, үргэлжлэн хөдлөх

хучлагаа хуйлж ивэх, зах ханцуйгаа дотогш тунтгануур

●○○

[тэ.н]

тунтганасан

хийх

хөдөлгөөнтэй

тун I.16.1 ●●● [ж.н] нэг удаа уувал зохих тунтгар ●○○ [тэ.н] тумбагар, ёмбогор

316

317

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

тунтгардуу ●○○ [тэ.н] тунтгар байрын

төрлийн шувуу

тунуйд- II.6.1 ●○○ [үй.ү] ачаа хүнддэх

турсаахай I.15.1 ●○○ (амь.) [ж.н] нэг зүйл

тунх ●●● [тэ.н] амарлингуй төвшин, энх ~

сарьсан багваахай

тунх- II.7.1 ●●○ [үй.ү] сэргээх сайжруулах, турсага I.18.1 ●●○ [ж.н] турж үхсэн малын

сэлбэх засах

арьс

тунхаг I.22.1 ●●● [ж.н] уламжлан дуулгах үг, туруу I.12.1 ●●● [ж.н] бараа ~, нуруу ~

уриалан зарлах бичиг

туруу I.12.1 ●●○ [ж.н] туур, туурай

тунхагла- II.10.1 ●●○ [үй.ү] тунхаг гаргах, туруу I.12.1 ●○○ (амь.) [ж.н] хошуу болоод

тунхаг зарлах

бие бяцхан хэрээ

тунхаглал I.1.1 ●●● [ж.н] тунхаглах үйлийн туруут ●○○ [тэ.н] туруу бүхий

нэр

туруутан I.20.1 ●○○ [ж.н] ~ амьтан, туурайтан

тунхагч I.4.1 ●○○ (хууч.) [ж.н] ардын дунд турхаг I.22.1 ●○○ (хууч.) [ж.н] их хааны өргөөг

ухуулга суртал тархаах тушаалтан

хамгаалах харуул манаа

тунхуу I.12.1 ●○○ (урга.) [ж.н] нэг наст өвслөг турхан I.20.1 ●●○ [ж.н] зуд ~

ургамал

турханд- II.7.1 ●○○ [үй.ү] турхан болох

Т

тунхуу I.12.1 ●○○ [ж.н] цай уудлах данх, сав

турхир- II.5.1 ●○○ [үй.ү] уруул тушхиран хонь

тунхуун I.2.1 ●○○ (амь.) [ж.н] ганц удаа хурга дуудах

унагалсан гүү

турхирал I.17.1 ●○○ [ж.н] тухирал, турхирах

тунхуун ●○○ [тэ.н] тайван амгалан, нам жим үйлийн нэр

туншил I.17.1 ●○○ [ж.н] эмийн бодисыг турхиралт I.3.1 ●○○ [ж.н] турхирах үйлийн үр

тунгаар савласан лонхонцор

дүнг заасан нэр, байдал, өдөөн ~

тунь- II.13.1 ●●○ [үй.ү] үнэрхэх, мэдэх чадах турхруу ●○○ [ц.н] турш, үргэлж, насан ~

атал гуйлгах, гомдож ~

турш ●●● [ц.н] бүх, дагуу, туж; үргэлжид,

тур I.1.1 ●○○ [ж.н] бамбай, хуяг, халхлах юм

өдрийн ~

тур I.1.1 ●○○ [ж.н] монгол гэрийн ханын турш- II.9.1 ●●○ [үй.ү] туршилт хийх; тэнсэх,

матаастай бургас мод

шалгах

тур- II.3.1 ●●● [үй.ү] эцэх ~

туршигч I.4.1 ●●○ [ж.н] турших үйлийг

тураал I.1.1 ●●○ [ж.н] турахын туйл

гүйцэтгэгч

тураалд- II.7.1 ●○○ [үй.ү] ихэд турж эцэх, туршид ●●○ [ц.н] үргэлжид, хэзээ ямагт

тураалд хүрэх

туршил I.17.1 ●○○ [ж.н] турших үйлийн нэр,

тураг ●●○ [тэ.н] том биетэй, ~ мод; ясгүй хар, ~ авиа зүй

~ мах

туршилт I.3.1 ●●○ [ж.н] ~ шинжилгээ

туран ●○○ [тэ.н] муран ~, тахиралдсан эгц туршиц I.19.1 ●○○ [ж.н] турших хэмжээ

шулуун биш байдал

туршлага I.18.1 ●●● [ж.н] дадлага ~, ажлын ~

туранги ●○○ [тэ.н] туранхайвтар, ~ мал

туршлагагүйт- II.6.4 ●●● [үй.ү] туршлага

турангид- II.6.1 ●○○ [үй.ү] мал адгуус дадлагагүйн улмаас осолдох

харшиж эцэх

туршлагаж- II.8.1 ●○○ [үй.ү] туршлага суух

турангил- II.4.1 ●○○ [үй.ү] туранги болох

туршлагат ●○○ [тэ.н] туршлага бүхий

туранхай ●●● [тэ.н] эцэнхий, турхан

туршуул I.1.1 ●●○ [ж.н] тагнуул ~

туранхайвтар ●○○ [тэ.н] бага зэрэг туранхай

туршуулч ●●○ [тэ.н] туршуул хийгч

туранхайд- II.6.1 ●○○ [үй.ү] туранхай болох

туршуулчин I.20.1 ●○○ [ж.н] туршуул,

туранхайдуу ●○○ [тэ.н] туранхай байрын

туршуулч

тургана- II.10.1 ●○○ [үй.ү] тушаатай мэт турь- II.13.1 ●○○ [үй.ү] өт, хорхой модны

чүүчгэнэн явах

хальсыг бартал идэх

турги- II.2.1 ●●○ [үй.ү] уруул доргилуулан турь I.23.1 ●●○ [ж.н] чанар чансаа, ~ туниа

дуугарах; амаар сүрчих

муу

тургиа I.12.1 ●●○ [ж.н] тургиж гарсан зүйл, ~ турьхан ●●○ [тэ.н] туниагүй, эцэнхий; нарийн

чимээ

гоолиг, ~ бүсгүй

тургидас I.26.1 ●○○ [ж.н] тургисан зүйл

тус I.3.1 ●●● [ж.н] ач ~, ~ дэм

тургил- II.4.1 ●○○ [үй.ү] олонтоо тургих

тус I.3.1 ●●● [тө.ү] толгой ~ газар, ~ улсын,

тургиур I.5.1 ●○○ [ж.н] тургих хэрэглүүр

~ ~, ~ бүр

турд ●○○ [а.д.ү] ~ хийх, ~ гэх: тургих дууны тус- II.6.1 ●●● [үй.ү] онох, олох: сум ~, өвчин ~

байдал

тусагдахуун I.2.1 ●●○ [ж.н] үйлд өртөж тусах

турдас I.26.1 ●○○ [ж.н] зудад турсан мал; юм, тусагдахуун гишүүн

турсага

тусад- II.15.1 ●○○ [үй.ү] суманд оногдох

туригар ●○○ [тэ.н] туранхай ~, ~ биетэй мал

тусал- II.11.1 ●●● [үй.ү] тус болох

турим ●○○ [тэ.н] чанар чансаа сайтай, ястай

тусал- II.11.1 ●○○ [үй.ү] тусгайлах, тус газарт

туринтай I.15.1 ●○○ (амь.) [ж.н] бага биетэй яг чиглэх

нэг зүйл харцгай

тусалт I.3.1 ●○○ [ж.н] тусах үйлийн үр дүнг

турлиах I.3.1 ●●○ (амь.) [ж.н] хэрээний заасан нэр

316

317

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

тусам ●●● [тэ.н] тутам, бүр

туувар I.21.1 ●●● [ж.н] мал ~

тусамтгай ●○○ [тэ.н] тусч байдаг, тусах нь тууварла- II.10.1 ●●○ [үй.ү] мал ~

хялбар

тууварчин I.20.1 ●●○ [ж.н] туувар туугч

тусамхай ●○○ [тэ.н] үе үе тусдаг, амархан тууварш- II.9.1 ●○○ [үй.ү] тууварт мал цуцах

тусдаг

туугдагч I.4.1 ●○○ [ж.н] туугдах этгээд

тусархаг ●●○ [тэ.н] тус хүргэмтгий, ~ хүн

туугч I.4.1 ●○○ [ж.н] мал ~

тусац I.19.1 ●○○ [ж.н] сум тусах оноц, тусах тууж I.4.1 ●●● [ж.н] хүүрнэн өгүүлэх

байдал

үргэлжилсэн зохиолын нэг төрөл; намтар,

тусгаар ●●● [тэ.н] дангаар, тусдаа, ~ улс

түүх

тусгаарла- II.10.1 ●●○ [үй.ү] тусгаар болгох, туужуу I.12.1 ●○○ [ж.н] хогийн шүүр

тусгаар болох, өрх ~

туужууд- II.6.1 ●○○ [үй.ү] туужуугаар шүүрдэх

тусгаарлагдагч I.4.1 ●○○ [ж.н] тусгаарлагдсан туужуур I.5.1 ●○○ [ж.н] туужуу шүүр

хүн болон юм

туужуурд- II.7.1 ●○○ [үй.ү] туужуураар

Т тусгаарлагдмал ●●○ [тэ.н] тусгаарлагдсан шүүрдэж цэвэрлэх

шинж байдалтай

тууз I.3.1 ●●● [ж.н] эмжих, хөвөөлөх,

тусгаарлагч I.4.1 ●●● [ж.н] тусгаарлах юм, чимэглэх, ёслолд хэрэглэх нарийн зурвас эд

тусгаарлах хүн

туузад- II.15.1 ●○○ [үй.ү] тууз даруулж оёх

тусгаарлал I.1.1 ●○○ [ж.н] тусгаарлах үйлийн туузал- II.11.1 ●●○ [үй.ү] тууз болгох

нэр

туузар- II.12.1 ●○○ [үй.ү] тууз мэт болох

тусгаарлалт I.3.1 ●●○ [ж.н] тусгаарлах туузат ●○○ [тэ.н] тууз бүхий

үйлийн үр дүнг заасан нэр, тусгаарласан тууздай I.15.1 ●○○ (урга.) [ж.н] нэг зүйл

байдал

утаслаг ногоон замаг

тусгаарлуур I.5.1 ●○○ [ж.н] тусгаар болгох туул- II.4.1 ●●● [үй.ү] давж ~, сөрж ~

хэрэглүүр

туулай I.15.1 ●●● (амь.) [ж.н] нэг зүйл мэрэгч

тусгагч I.4.1 ●○○ [ж.н] тусгах үйлийн эзэн

амьтан, молтогчин ~

тусгай ●●● [тэ.н] тусдаа, онцгой, ангид

туулайл- II.4.1 ●○○ [үй.ү] тэмээний хамрын

тусгайдуу ●○○ [тэ.н] тусгай байрын

танааг цоолж, оосорлох

тусгайж- II.8.1 ●○○ [үй.ү] тусгай шинжтэй туулайчил- II.11.1 ●○○ [үй.ү] туулайн анд

болох

явах; тасалбар авалгүй зорчих

тусгайл- II.4.1 ●○○ [үй.ү] тусгай болгох, тусад туулан I.16.1 ●○○ (амь.) [ж.н] таван настай

нь болгох, тусгаарлах

мал, амьтан

тусгайлаг ●○○ [тэ.н] тусгай байдалтай

туулбар I.5.1 ●○○ [ж.н] дотор заслын туулга

тусгайр- II.5.1 ●○○ [үй.ү] тусгай болох, туулга I.18.1 ●●● [ж.н] доош суулгуулах

тусдаа болох

эмийн зүйл

тусгайт ●○○ [тэ.н] онцгой, гойд

туулга I.18.1 ●○○ [ж.н] гэр байшингийн

тусгал I.1.1 ●●○ [ж.н] тусгах үйлийн нэр, дундуур нэвт гарах хоёр талдаа хаалгатай

туссан дүрс

гудам

туслагч I.4.1 ●●○ [ж.н] тус бологч; туслах туулга- II.10.1 ●●○ [үй.ү] туулга эм ууж

үүрэг гүйцэтгэгч

суулгах

туслалцаа I.12.1 ●●● [ж.н] дэмжлэг ~, ~ туулгад- II.6.1 ●●○ [үй.ү] туулга уулгах

үзүүлэх

туулгалт I.3.1 ●○○ [ж.н] туулгах явц, ~ сайн эм

тусламж I.4.1 ●●● [ж.н] ~ авах, түргэн ~

туулгат ●○○ [тэ.н] ~ гудамтай, ~ байшин

тусламтгай ●○○ [тэ.н] тусч зантай

туулжин I.20.1 ●○○ (амь.) [ж.н] таван настай

тусламхай ●○○ [тэ.н] тус болох нь олонтоо

мал

туст ●●○ [тэ.н] ач тус бүхий

туулиг I.6.1 ●○○ (амь.) [ж.н] уулийн ангийн

тусч ●●● [тэ.н] тус хүргэгч, тус бологч

нэг зүйл шувуу

тутам ●●○ [тэ.н] бүр, нэг бүр: хүн ~, өдөр ~

тууль I.23.1 ●●○ [ж.н] ардын аман зохиолын

тутарга I.18.1 ●○○ (урга.) [ж.н] цагаан будаа

шүлэглэн хэлэх томоохон төрөл зүйл

тутгалжин I.20.1 ●○○ (амь.) [ж.н] нэг зүйл тууль- II.13.1 ●○○ (хууч.) [үй.ү] уулгалан

шувуу

дайрч олз авах

туу I.12.1 ●○○ [ж.н] жад зэрэг зэвсгийн ишний туульч I.4.1 ●●○ [ж.н] тууль хайлдаг хүн

үзүүрт углах шуумгай төмөр

туур I.5.1 ●○○ [ж.н] мал, гөрөөсний элгэнд

туу I.12.1 ●○○ (амь.) [ж.н] алагтуу шувууны ургасан нимгэн мах

өөр нэр

туур- II.5.1 ●●● [үй.ү] гүвдрүү туурах

туу I.12.1 ●○○ [ж.н] ил галд тогоо өлгөх туур- II.5.1 ●○○ [үй.ү] нэвтэрхий болох, дүн

тулгуур мод

төлөв гарах, сэтгэл шуудах

туу I.12.1 ●○○ [ж.н] тэрэг, анжис зэргийн туурай I.15.1 ●●● [ж.н] туур, туруу

хөллөгөөний дээс

туурай I.15.1 ●○○ [ж.н] монгол адууны тамга

туу- II.1.1 ●●● [үй.ү] мал ~

туурайл- II.4.1 ●○○ [үй.ү] туурайн мөр мэт

туу ●○○ [а.ө] ~ ~: нохой тухирах аялга

болох

318

319

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

туурайт ●○○ [тэ.н] туурай бүхий

тухирлага I.18.1 ●○○ [ж.н] тухирсан юм

туурайтан I.20.1 ●●○ [ж.н] туурай бүхий тухлаг ●○○ [тэ.н] тавлаг, тухтай

амьтад

тухлай I.15.1 ●○○ [ж.н] тасалсан гурилыг

тууралт I.3.1 ●●● [ж.н] туурах үйлийн үр дүнг өрөм эсвэл сүүнд чанасан нэг зүйл хоол

заасан нэр, туурах явц

тухлайд- II.6.1 ●○○ [үй.ү] төхөөрсөн малыг

туурви- II.2.1 ●●○ [үй.ү] зохиол бүтээл ~

өвчих үед шийрийг нь салгах

туурвигч I.4.1 ●●○ [ж.н] туурвих үйлийн эзэн

туш- II.8.1 ●●○ [үй.ү] морь ~; садаа болох,

туурвил I.1.1 ●●○ [ж.н] туурвих үйлийн нэр, харшлах

бүтээл ~

тушаа I.12.1 ●○○ [ж.н] чөдөр ~; саад ~

туурга I.25.1 ●●● [ж.н] хана ~, ~ тусгаарлах

тушаа I.12.1 ●○○ [ж.н] баганын ~, хөндөл ~

туургал- II.4.1 ●●○ [үй.ү] гэрт шинэ туурга тушаа ●●○ [о.н] хавь орчимд, тэр ~

хийх, туурга нөмөргөх

тушаа- II.1.1 ●●● [үй.ү] мөнгө ~, захиран ~

туургат ●●○ [тэ.н] туурга бүхий

тушаагч I.4.1 ●●○ [ж.н] тушаах үйлийг

туургатан I.20.1 ●●● [ж.н] туурга бүхий гэрт гүйцэтгэгч

суудаг үндэстэн, хэлтэн

тушаал I.1.1 ●●● [ж.н] албан ~, тушаасан Т

туурт ●●○ [тэ.н] туур бүхий, туурай бүхий

үүрэг

тууртан I.20.1 ●○○ [ж.н] туурайтан амьтан

тушаалт ●○○ [тэ.н] тушаал бүхий

туурь I.23.1 ●●● [ж.н] эртний хот балгадын тушаалтан I.20.1 ●●● [ж.н] тушаал бүхий хүн

үлдэц

тушаангуй ●●○ [тэ.н] захирангуй зан авир

туурь I.23.1 ●○○ [ж.н] угийн бичиг

гаргах байдал

туурь I.23.1 ●○○ [ж.н] туульсын зохиолын нэг тушаат ●●○ [тэ.н] ~ эр: тушаатай, эхнэр

зүйл

авсан хүн

туух I.9.1 ●○○ [ж.н] харцаганаас дооших тушаах ●○○ [тэ.н] тушаа харалдаа буй

ууцны үе; ~ нуруу

тушим I.17.1 ●○○ [ж.н] хуягт хадах төмөр

туух I.9.1 ●○○ [ж.н] увдисыг сурахад олноор навч

цуглаж хашхиралдан онгод оруулах үйл

тушман I.2.1 ●○○ [ж.н] өнгө улаан, амт хүчлэг

туухай I.15.1 ●○○ [ж.н] жингийн ~

нэг зүйл жимс

туухай I.15.1 ●○○ [ж.н] шагайн морин талаар тушхир- II.5.1 ●○○ [үй.ү] хонийг аргадах

буусан нь; нэг зүйл зангилаа

аялга гаргах

туухай I.15.1 ●○○ [ж.н] монгол адууны тамга

тушхич- II.8.1 ●○○ [үй.ү] байн байн тушхирах

туухайл- II.4.1 ●●○ [үй.ү] юмыг жингээр туя- II.2.1 ●○○ [үй.ү] задлах салгах

жигнэж туухайлах

туя I.7.1 ●○○ [ж.н] турь туниа

туухайц- II.6.1 ●○○ [үй.ү] шагай орхин, морь туяа I.12.1 ●●○ [ж.н] нарны ~, хэт ягаан ~

буулгаж наадах

туяаж- II.8.1 ●○○ [үй.ү] туяа бүхий болох

туухайчил- II.11.1 ●○○ [үй.ү] туухай туяал- II.4.1 ●○○ [үй.ү] туяа тусгах

зангилаагаар уях

туяар- II.5.1 ●●○ [үй.ү] туяа гарах

тууч- II.8.1 ●●○ [үй.ү] ус шалбааг байн байн туяарал I.17.1 ●○○ [ж.н] туяарах үйлийн нэр

туулах

туяарангуй ●○○ [тэ.н] туяарсан байдалтай

тууш ●●○ [тэ.н] эгц шулуун, дагуу, турш

туяат ●○○ [тэ.н] туяа бүхий

туушаа I.12.1 ●○○ [ж.н] том модон аяга

туяга ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

туушил- II.11.1 ●○○ [үй.ү] тууштай болгох

туягана- II.10.1 ●○○ [үй.ү] туягар юмны

туушин ●●○ [тэ.н] тууш; шулуун, цэх, шууд

үргэлжлэн хөдлөх

туушин I.16.1 ●○○ [ж.н] урт хуйв, охор туягар ●●○ [тэ.н] турь муутай

бариултай шилбүүр

туягардуу ●○○ [тэ.н] туягар байрын

туушинд- II.7.1 ●●○ [үй.ү] шилбүүрдэх, туял- II.4.1 ●○○ [үй.ү] тэнгэрт улаан үүл

ороолгох

тархах

туушинд- II.7.1 ●●○ [үй.ү] хоромхон зуур туял I.1.1 ●○○ (амь.) [ж.н] сүрэг шувуу

бүгдийг барах

туялз- II.7.1 ●○○ [үй.ү] туягар юмны байн

туушир- II.12.1 ●○○ [үй.ү] шулуудах, цэгцрэх

байн хөдлөх

тух I.3.1 ●●● [ж.н] тав ~

туялзуур I.5.1 ●●○ [ж.н] ~ жад

тухай I.15.1 ●●● [хо.үг] талаар, учир туянз I.3.1 ●○○ [ж.н] тэрэгний морины

холбогдол, энэ ~, хэлний ~; цаг үе, ~ бүр

хүзүүнд угладаг тоногийн зөөлөвч

тухайл- II.4.1 ●○○ [үй.ү] тусгайлан үзэх

туяс ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

тухайт ●○○ [тэ.н] холбогдолт, талаарх

туяхан ●●● [тэ.н] уяхан ~

тухал- II.11.1 ●●○ [үй.ү] яаралгүй тавтай байх

туяханд- II.7.1 ●○○ [үй.ү] туяхан болох

тухам I.17.1 ●○○ [ж.н] уг гарал

туяхандуу ●○○ [тэ.н] туяхан байрын

тухгүйд- II.6.4 ●○○ [үй.ү] тухгүй байх

туяч- II.8.1 ●●○ [үй.ү] жижиглэн салгах, үе

тухгүйдүү ●○○ [тэ.н] тухгүй байрын

мөчөөр нь мах эвдэх

тухир- II.5.1 ●○○ [үй.ү] нохой ~; хүнийг муу түвд- II.7.4 ●●○ [үй.ү] тэвчих, сэтгэл санаагаа

хэрэгт ~

барих

318

319

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

түвдэл I.17.4 ●○○ [ж.н] түвдэх үйлийн нэр

түгжий- II.1.4 ●○○ [үй.ү] түгжгэр болох,

түвдээч ●○○ [тэ.н] тэвчиж, тэсэж чаддаг, түгжгэр харагдах, бөгтийх

сэтгэл хатуу

түгжилз- II.7.4 ●○○ [үй.ү] түгжгэр юмны байн

түвлэй I.15.3 ●○○ [ж.н] нум хөвчлөхөд байн хөдлөх

хэрэглэх зэвсэг

түгжир- II.12.4 ●●● [үй.ү] битүүрэх, бөглөрөх

түвнэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] энд тэндгүй тархан түгжмэл ●○○ [тэ.н] нэгэнт түгжсэн

бэлчих

түгжрэл I.1.4 ●●● [ж.н] түгжрэх үйлийн нэр,

түвшин I.20.4 ●●● [ж.н] өргөгдөц ба өндрийн гэдэсний ~

хэмжээг тогтоох суурь баримжаа; хэр түгжрээ I.12.4 ●●● [ж.н] түгжрэл, олон зүйл

хэмжээ, соёлын ~, далайн ~

замбараагүй болсноос үүсэх гажуудал

Төлөв төвшин гэсэн үгийн утга

түгжээ I.12.4 ●●● [ж.н] юмыг түгжих оньс,

төв байрын гэсэн утгаас эштэй

хөндлөн даруулга

 түвшин

гэж үзэн төвшин амгалан,

түгжээс I.9.4 ●●○ [ж.н] юмыг түгжих, бэхлэх

Т

төлөв төвшин гэж хүний мөс

оньс

чанарыг илэрхийлэхдээ ийн

түгмэл ●○○ [тэ.н] тархмал, тармал

бичдэг бол үүнээс утгын ялгаа

бүхий хэмжээ заасан утгыг

түгс- II.7.4 ●○○ [үй.ү] юмыг түгсүүрээр цохих,

 төвшин

илэрхийлбэл далайн түвшин,

бутлах, тариа ~, самар ~

усны

түвшин,

мэдлэгийн

түгсмэл ●○○ [тэ.н] түгсэж няцлаад байгаа

түвшин гэж ялган бичнэ.

түгсүүр I.5.4 ●○○ [ж.н] модон алх, түсүүр

түвшээрэг ●○○ [тэ.н] дүгрэг бус, тэг түгш- II.9.4 ●●○ [үй.ү] морь малын амьсгаа

дөрвөлжин

бөглөрөх

түвэл I.17.4 ●○○ [ж.н] нум хөвчлөх хэрэгсэл

түгш- II.9.4 ●●○ [үй.ү] зүрх булгилах, санаа

түвэн I.16.4 ●○○ (урга.) [ж.н] туулайн бөөртэй зовж эмээх, айж ~

төслөг нэг зүйл мод

түгшигч I.4.4 ●○○ [ж.н] түгшиж буй хүн

түвэр- II.12.4 ●○○ [үй.ү] адуу давхих туурайн түгшил I.17.4 ●○○ [ж.н] түгших үйлийн нэр

чимээ гарах

түгшилт I.3.4 ●○○ [ж.н] түгших үйлийн үр

түг- II.3.4 ●●● [үй.ү] тарах, нийтэд дэлгэрэх

дүнг заасан нэр

түг ●○○ [баймж.] ~ түмэн, үй түмэн

түгшир- II.12.4 ●○○ [үй.ү] зүрх цохилох,

түг ●○○ [а.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

дэлдэх; судас гүрэлзэх, лугших

түгдгэнэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] түгдгэр юмны түгшлэг I.5.4 ●○○ [ж.н] түгших үйлийн нэр

үргэлжлэн хөдлөх

түгшмэл ●○○ [тэ.н] түгшсэн байдалтай

түгдгэр ●●○ [тэ.н] бөгтгөр, бөхгөр

түгшүүр I.5.4 ●●● [ж.н] айдас ~, ~ зарлах

түгдгэрд- II.7.4 ●○○ [үй.ү] түгдгэр болох

түгшүүр I.5.4 ●○○ [ж.н] мал гөрөөсний

түгдгэрдүү ●○○ [тэ.н] түгдгэр байрын

өрцний гол дахь мах

түгдий- II.1.4 ●○○ [үй.ү] түгдгэр болох, түгдгэр түгшүүрт ●●○ [тэ.н] түгшүүр бүхий, ~ дохио

харагдах

түгшээ ●○○ [тэ.н] амьсгаадах хэцүү; түгшмэл

түгдрэл I.1.4 ●○○ [ж.н] түгдрэх үйлийн нэр

түгээгүүр I.5.4 ●●● [ж.н] ус ~, шатахуун ~

түгдэг ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

түгээгч I.4.4 ●●○ [ж.н] түгээх үйлийг

түгдэлз- II.7.4 ●○○ [үй.ү] түгдгэр юмны байн гүйцэтгэгч, шатахуун ~

байн хөдлөх

түгээл I.1.4 ●○○ [ж.н] түгээн хүртээх юм

түгдэр- II.12.4 ●●○ [үй.ү] ярих хэлэхдээ торж түгээмэл ●●● [тэ.н] тарааж түгээсэн нь, ~ зар

зогсолхийлэх

түгээмэлж- II.9.4 ●○○ [үй.ү] нийдэм тархах,

түгдэр- II.12.4 ●○○ [үй.ү] хугалах, хагалах, элбэг болох

хэмхлэх

түд- II.6.4 ●○○ [үй.ү] удах саатах; түдгэлзэх

түгдэрмэл ●○○ [тэ.н] түгдэрсэн байдал

азнах

түгдэрхий ●○○ [тэ.н] хурдан, түргэн уурладаг, түдгэл- II.4.4 ●○○ [үй.ү] түдүүл сүвлэх,

~ зан авир

цоолох

түгдэрхий ●○○ [тэ.н] хугарч, хэмхрэхдээ түдгэлз- II.7.4 ●●○ [үй.ү] зөвшөөрсөн буюу

амархан

татгалзсан шийдгүй эргэлзэх; азнах, хойшлох

түгдэч- II.16.4 ●○○ [үй.ү] хугалах, хагалах

түдгэлзэл I.17.4 ●○○ [ж.н] түдгэлзэх үйлийн

түгдэч- II.16.4 ●●○ [үй.ү] байн байн түгдрэх

нэр

түгж- II.9.4 ●●● [үй.ү] бөглөх, хаах, түдгэлзээ I.12.4 ●○○ [ж.н] түдгэлзэх үйлийн

битүүмжлэх, үүд ~

нэр

түгжгэнэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] түгжгэр юмны түдгээр- II.5.4 ●○○ [үй.ү] сэжиглэх,

үргэлжлэн хөдлөх

тээнэгэлзэх, шийдэмгий бус байх

түгжгэр ●○○ [тэ.н] эвэргүй мухар, мухлар

түдлэг I.5.4 ●○○ [ж.н] удаж түдэх байдал

түгжгэрд- II.7.4 ●○○ [үй.ү] түгжгэр болох

түдүүл I.1.4 ●○○ [ж.н] тэлээ тогтоох гогцоо

түгжгэрдүү ●○○ [тэ.н] түгжгэр байрын

түдүүлд- II.7.4 ●○○ [үй.ү] түдүүлд тэлээ

түгжигдмэл ●○○ [тэ.н] түгжигдсэн байдал

зэргийг шургуулах

түдэл I.17.4 ●○○ [ж.н] түдэх үйлийн нэр

320

321

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

түжгэр ●○○ [тэ.н] биеийн бага, ягжгар, өвс шамдан зүтгэх

ургамлын тачир богино

түлх- II.7.4 ●●○ [үй.ү] цааш нь ~, түлхүүрээр ~

түжгэрд- II.7.4 ●○○ [үй.ү] түжгэр болох

түлх- II.7.4 ●●○ [үй.ү] гадуурхан зайлуулах,

түжгэрдүү ●○○ [тэ.н] түжгэр байрын

холдуулах, ажлаас нь ~

түжиг ●○○ [а.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

түлх- II.7.4 ●●○ [үй.ү] турхирах, хэрүүл

түжигнэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] тасралтгүй тэмцэлд ~

үргэлжлэх чимээ гарах, түржигнэх

түлх- II.7.4 ●○○ [үй.ү] чөдрийн чагтны

түжигнээн I.2.4 ●○○ [ж.н] үргэлжлэн түжигнэх гогцоонд торгох

чимээ

түлх- II.7.4 ●●○ [үй.ү] үйл, хариуцлагыг

түжий- II.1.4 ●○○ [үй.ү] түжгэр болох, богино бусдад тулгах, бусдад буруугаа тохох

болох

түлхлэг I.5.4 ●○○ [ж.н] түлхэх үйлийн нэр,

түжилз- II.7.4 ●○○ [үй.ү] түжгэр юмны байн өдөөн хатгалт, бусдын ~

байн хөдлөх

түлхлээ I.12.4 ●○○ [ж.н] татлаа ~

түжин ●○○ [тэ.н] ажин ~ хийх, ~ гэх

түлхүү ●●○ [тэ.н] илүү давуу; юмны түрж

түжир ●○○ [тэ.н] идэшний хатуу болсон нь, гарсан байдал

Т

~ ааруул

түлхүүр I.5.4 ●○○ [ж.н] шавар, шороог түлхэн

түжир ●●○ [тэ.н] мал амьтны эдэлгээ даах арилгах хэрэгсэл

тэсвэртэй

түлхүүр I.5.4 ●●● [ж.н] түлхэх багаж; ~ цоож

түжир- II.12.4 ●○○ [үй.ү] арьс үсний авсаар түлхүүрд- II.7.4 ●●○ [үй.ү] түлхүүрээр

хялбар зулгарахгүй болох

онгойлгох

түжирлэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] түжир байдал түлхч- II.9.4 ●●○ [үй.ү] байн байн түлхэх

гаргах

түлхэгч I.4.4 ●○○ [ж.н] түлхэх үйлийг

түжээн ●○○ [тэ.н] бие бага, туранхай атал гүйцэтгэгч

гэдэс түжгэр

түлхэл- II.11.4 ●●○ [үй.ү] харилцан түлхэх,

түй I.15.4 ●○○ [ж.н] гай ~ болох

байн байн түлхэх

түй I.15.4 ●○○ (шаш.) [ж.н] угаал; ~ өргөх

түлхэлгээ I.12.4 ●○○ [ж.н] түлхлэх үйлийн

түй ●●○ [а.ө] нулимах чимээ, голох жигших нэр, байдал

аялга

түлхэлдээн I.2.4 ●○○ [ж.н] түлхэлдэн

түйв- II.4.4 ●○○ [үй.ү] үймэх самуурах

шахцалдсан үймээн

түйвд- II.7.4 ●○○ [үй.ү] үймэх, сандрах

түлхэлцэл I.17.4 ●○○ [ж.н] түлхэлцэх үйлийн нэр

түйвэн I.16.4 ●○○ [ж.н] шилбэний ороолт

түлхэц I.19.4 ●●○ [ж.н] түлхэх хүч буюу явц

түйвэр- II.12.4 ●○○ [үй.ү] үймэх, сарних, түлхээ I.12.4 ●○○ [ж.н] түлхэх үйлийн нэр

самуурах

түлхээн I.2.4 ●○○ [ж.н] далайн усны түрж

түйвэр ●○○ [тэ.н] шуугиан, нүжигнээн, эмх тэлэх үзэгдэл

замбараагүй байдал

түлхээс I.9.4 ●○○ [ж.н] түлхэх юм; бусдын

түйвэргэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] үймүүлэх, өдөөлт, хатгалга

сандаргах

түлхээсэл- II.11.4 ●○○ [үй.ү] түлхээс хийх

түйвэргэн ●○○ [тэ.н] алиа, дүрсгүй

түлш I.11.4 ●●● [ж.н] түлээ ~ ; ~ шатахуун

түйвээгч I.4.4 ●○○ [ж.н] үймж түйвэхэд түлшил- II.11.4 ●●○ [үй.ү] түлш болгон

хүргэгч

хэрэглэх

түйвээдэн ●○○ [тэ.н] үймээн, түйвээн түлэгдмэл I.1.4 ●●○ [ж.н] түлэгдсэн

гаргадаг зантай

түлэгдэл I.17.4 ●●○ [ж.н] түлэгдэх үйлийн

түйвээл- II.4.4 ●○○ [үй.ү] шуугилдах; үймээн, нэр

шуугиан дэгдээх

түлэгдэлт I.3.4 ●●○ [ж.н] түлэгдсэн байдал,

түйвээлэг I.21.4 ●○○ [ж.н] түйвээх үйлийн ~ ихтэй

нэр, байдал

түлэнхий ●●● [тэ.н] түлэгдсэн нь, ~ үнэр, ~

түйвээн I.2.4 ●●○ [ж.н] үймээн ~

амт

түйвээнт ●●○ [тэ.н] түйвээн бүхий

түлээ I.12.4 ●●● [ж.н] аргал ~, ~ мод, ~

түйд I.3.4 ●○○ [ж.н] сүйд, гай, ~ зовлон

хагалах

түймэр I.21.4 ●●● [ж.н] ~ алдах, ~ унтраах

түлээчин I.20.4 ●●○ [ж.н] түлээ бэлтгэгч

түймэрд- II.7.4 ●●○ [үй.ү] гал тавин шатаах

түм ●●● [то.н] арван мянга, ~ бум

түйс I.3.4 ●○○ [ж.н] хус модоор үйлдсэн нэг түмбэгэнэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] түмбэгэр юмны

зүйл сав

үргэлжлэн хөдлөх

түйтгэл I.1.4 ●●○ [ж.н] гай ~ тохиолдол

түмбэгэр ●●● [тэ.н] түнтгэр, томбогор

түйтгэр I.5.4 ●●● (шаш.) [ж.н] саад тотгор, түмбэлз- II.7.4 ●○○ [үй.ү] түмбэгэр юмны

гай зэтгэр

байн байн хөдлөх

түйтгэрлэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] түйтгэр учруулах

түмэд I.3.4 ●●○ [ж.н] Өвөр Монголын нэгэн

түйтгэрт ●○○ [тэ.н] гай түйтгэр бүхий

аймаг

түл- II.4.4 ●●● [үй.ү] гал ~, нүүр ~

түмэлж I.4.4 (урга.) [ж.н] олон наст өвслөг

түлгэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] бие хайрлахгүй ургамал

320

321

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

түмэн I.20.4 ●●● [ж.н] түм, ард ~, ~ бодис

түнш I.4.4 ●●● [ж.н] худалдааны ~, ~

түмэнгэ I.18.4 ●○○ (урга.) [ж.н] нэг зүйл байгууллага

навчит мод

түнш- II.9.4 ●●○ [үй.ү] түншүүрээр цохих,

түмэнтээ ●○○ [то.н] түмэн удаа

туршиж мэдэх, битүүгээр анах

түн I.2.4 ●○○ [ж.н] өтгөн, балар шугуй

түнш I.4.4 ●○○ [ж.н] орчуулах замчлах

түн ●○○ [баймж.] ~ хар: тас хар

ажилтай хүн

түн ●○○ [а.д.ү] ~ тан хийх, гэх

түншил- II.11.4 ●●○ [үй.ү] хоршоолох,

түнгүс I.5.4 ●○○ [ж.н] Алтай овгийн хэлний нөхөрлөх

угсаатан

түнширх- II.7.4 ●○○ [үй.ү] түнш хоршоо

түнгэ I.18.4 ●○○ [ж.н] түрийд хадаж, тэлээнд хэмээн саймшрах

уях оосор

түншлэл I.1.4 ●●● [ж.н] түншлэх үйлийн нэр

түнгэрцэг I.21.4 ●○○ [ж.н] хуцын хуухаар түншүүр I.5.4 ●○○ [ж.н] хуш модыг дэлдэж

хийсэн сав

самрыг унагах муна

Т түнгэрцэглэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] хэвлий түншүүрд- II.7.4 ●○○ [үй.ү] түншүүрээр

гэдсээр бүдүүрч томрох; түнгэрцэгт хийх

түншүүлэх

түнжгэнэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] түнжгэр юмны түншээ ●●○ [тэ.н] морь, унааны хатуу

үргэлжлэн хөдлөх

шогшоотой байдал

түнжгэр ●○○ [тэ.н] толгойн үс халзарсан, уул түнэр ●●○ [тэ.н] ~ харанхуй

талын өвс ургамалгүй байдал

түнэрт- II.7.4 ●○○ [үй.ү] харанхуйлах

түнжгэрдүү ●○○ [тэ.н] түнжгэр байрын

түр ●●● [ц.н] ~ зуур

түнжий- II.1.4 ●○○ [үй.ү] түнжгэр болох, түр ●○○ [а.д.ү] ~ тар хийх, гэх

түнжгэр харагдах, толгод өвс ургамалгүй түр- II.3.4 ●●○ [үй.ү] түлхэх, түрэмгийлэх

болох

түр- II.3.4 ●●○ [үй.ү] дуу ~

түнжилз- II.7.4 ●○○ [үй.ү] түнтгэр юмны түрвэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] түдэх

хөдлөх

түрвэл- II.4.4 ●○○ [үй.ү] саад тотгор учруулах

түнжин I.16.4 ●●● [ж.н] эв эе

түрвэл I.1.4 ●○○ [ж.н] түдэх, түгдрэх явдал

түнжин ●●○ [тэ.н] эвэргүй мухар, үсгүй түрвэлжил- II.11.4 ●○○ [үй.ү] эргэлдэх,

халзан

өнхрөх, эргэх

түнжир I.21.4 ●○○ [ж.н] яршиг уршиг, олиг түргэвтэр ●○○ [тэ.н] бага зэрэг түргэн

олхио

түргэвчил- II.11.4 ●●○ [үй.ү] яаравчлах

түнз I.3.4 ●○○ [ж.н] үүрч явахад зориулсан түргэд- II.6.4 ●●○ [үй.ү] түргэн болох

сав суулга

түргэдүү ●○○ [тэ.н] арай түргэн, ~ хөдлөх

түнийд- II.6.4 ●○○ [үй.ү] тэрэгний хойд талд түргэл- II.4.4 ●●● [үй.ү] түргэвчлэх

ачсан ачаа хүнддэж өргүүхэн болох

түргэн ●●● [тэ.н] хурдан ~, бушуу ~

түнс- II.7.4 ●○○ [үй.ү] тарианы мөхлөгийг түргэндүү ●○○ [тэ.н] түргэн байрын

цохиж унагах

түргэс- II.6.4 ●●○ [үй.ү] улам түргэн болох

түнсгэр ●○○ [тэ.н] түнтгэр болсон байдал

түргэтгүүр I.5.4 ●○○ [ж.н] түргэтгэх хэрэглүүр

түнтгэнэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] түнтгэр юмны түргэтгэгч I.4.4 ●●○ [ж.н] хурдасгагч, түргэн

байн байн хөдлөх

болгогч; задлагч

түнтгэр ●●○ [тэ.н] бөөрөнхийвтөр бондгор, түргэч ●●○ [тэ.н] цочмог ууртай, цухалдуу;

түнсгэр

түргэн зантай, тэвчээргүй

түнтгэрд- II.7.4 ●○○ [үй.ү] түнтгэр болох

түрд- II.7.4 ●○○ [үй.ү] саатах түдэх, эвдэрч

түнтгэрдүү ●○○ [тэ.н] түнтгэр байрын

үрэгдэх

түнтий- II.1.4 ●●○ [үй.ү] түнтгэр болох, түрд ●○○ [а.д.ү] ~ хийх, ~ гэх

түнтгэр харагдах

түрдхий- II.1.4 ●○○ [үй.ү] түрд гэсэн чимээ

түнтүү I.12.4 ●●○ [ж.н] түнтийтэл чихэх гарах

шуудай сав

түржигнэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] түр түр хийсэн их

түнтэг ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

чимээ гарах

түнтэлз- II.7.4 ●○○ [үй.ү] түнтгэр юмны түрий I.12.4 ●●● [ж.н] гутлын ~

үргэлжлэн хөдлөх

түрийвч I.32.4 ●●● [ж.н] мөнгөний хэтэвч

түнх I.9.4 ●●● [ж.н] дунд чөмөг болон сүүж түрийвчил- II.11.4 ●●○ [үй.ү] түрийвчинд

хоёрын уулзвар хэсэг; нум сум харвах бай

хийх

түнхгэнэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] түнхгэр юмны түрийл- II.4.4 ●●○ [үй.ү] гутлын түрийд хийх

үргэлжлэн хөдлөх

түрлэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] уурлах, ундууцах,

түнхгэр ●●○ [тэ.н] түмбэгэр, цэндгэр

зүтгэх, тэмүүлэх, ухасхийх

түнхгэрд- II.7.4 ●○○ [үй.ү] түнхгэр болох

түрлэг I.5.4 ●●● [ж.н] дууны ~

түнхгэрдүү ●○○ [тэ.н] түнхгэр байрын

түрс I.9.4 ●○○ (амь.) [ж.н] загасны ~

түнхэлз- II.7.4 ●○○ [үй.ү] түнхгэр юмны байн түрүү I.12.4 ●●● [ж.н] толгой ~, ~ магнай

байн хөдлөх

түрүү I.12.4 ●●● [ж.н] тариан ~

түнхэс ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

түрүүвч I.32.4 ●○○ [ж.н] арьсан зулагт модон

322

323

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

ул хадаж хур усанд өмсөх юм

үйлийн эзэн

түрүүл- II.4.4 ●●○ [үй.ү] түрүү болох, түрээслэгч I.4.4 ●●● [ж.н] түрээслэх үйлийн

хошуучлах манлайлах

эзэн, түрээс авагч

түрүүлэг I.4.4 ●●○ [ж.н] элгээрээ хэвтэх, түрээсэл- II.11.4 ●●● [үй.ү] үнэ тохирон

унах байдал; ~ харах, уруугаа харсан

хөлсөөр ашиглах буюу ашиглуулах

түрүүлэгч I.4.4 ●●● [ж.н] түрүүлсэн этгээд, түс ●○○ [а.д.ү] ~ тас хийх, гэх, ~ хийх, ~ гэх

түрүүлэх үйлийн эзэн

түсгэр ●○○ [тэ.н] түнтгэр том

түрүүн ●●○ [ц.н] саяхан, өмнөхөн

түсрэг I.5.4 ●○○ [ж.н] томоохон ваар сав,

түрүүтэн I.20.4 ●○○ [ж.н] түрүүтэй бүхэн

сүрчүүр сав, сөн, сархдын ширээ

түрүүхэй I.15.4 ●○○ (урга.) [ж.н] нэг зүйл түү- II.1.4 ●●● [үй.ү] энд тэндээс цуглуулан

ургамал

авах

түрүүч I.4.4 ●●○ [ж.н] цэргийн бага даргын түүвд- II.7.4 ●○○ [үй.ү] зовол түгшүүртэй

цол

учрах; санаашрангуй болох

түрүүч ●●○ [тэ.н] эхэн хэсэг, түрүү хэсэг, түүвэр I.21.4 ●●● [ж.н] цуглуулга, эмхэтгэл

саяын, өмнөх

түүвэрлэ- II.10.4 ●●○ [үй.ү] цуглуулах, түүвэр Т

түрх- II.7.4 ●●● [үй.ү] будаг ~, эм ~, цавуу ~

болгох

түрхлэг I.5.4 ●●○ [ж.н] түрхэх үйлийн нэр, түүгч I.4.4 ●○○ [ж.н] түүх үйлийг гүйцэтгэгч

тосон ~

түүгээр ●●● [тө.ү] үүгээр ~

түрхмэг I.5.4 ●○○ [ж.н] ~ түрхэх

түүд I.3.4 ●○○ [ж.н] саад тээг, төвөг, ~ болох

түрхмэл ●○○ [тэ.н] түрхсэн нь, ~ аяга

түүд- II.6.4 ●○○ [үй.ү] хэлэлцэх үед тээдэх,

түрхрээн I.2.4 ●○○ [ж.н] түрхрэх чимээ

түгдрэх

түрхүүл I.1.4 ●●○ [ж.н] түрхэх хэрэгсэл

түүдгэр ●○○ [тэ.н] сүүмгэр, сүүтгэр галын дөл

түрхүүр I.5.4 ●○○ [ж.н] түрхүүл

түүдрэл I.1.4 ●○○ [ж.н] түүтгэрэл

түрхэл- II.11.4 ●●○ [үй.ү] олонтоо түрхэх

түүдэвч I.32.4 ●○○ [ж.н] түүдэг, задгай гал

түрхэлт I.3.4 ●●○ [ж.н] түрхэх үйлийн үр дүнг түүдэг I.21.4 ●●● [ж.н] ~ гал, ~ асаах

заасан нэр, түрхэх байдал

түүдэг I.21.4 ●●○ [ж.н] томохоор бэлдсэн

түрхэр- II.12.4 ●○○ [үй.ү] түрхрэн хэлэлцэх

ноос, хялгас

түрхэц I.19.4 ●●○ [ж.н] алт, мөнгө зэргийг түүдэг I.21.4 ●○○ [ж.н] хонь малын шээс

түрхсэн нь, түрхэх хэмжээ, ~ алт

хаагдах өвчин

түрчиг ●○○ [а.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

түүдэглэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] хялгас ~; бага

түрчигнэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] түчигнэх, хүүхдийг юмаар бүслүүрдэн үүрэх

үргэлжлэн түр түр хийх чимээ гарах

түүдэгт- II.7.4 ●○○ [үй.ү] түүдэг өвчин тусах

түрчигнээн I.2.4 ●○○ [ж.н] түрчигнэсэн их түүдэл I.17.4 ●○○ [ж.н] түүдэж саатах үйлийн

чимээ

нэр

түрэг I.5.4 ●○○ [ж.н] түрэг хэлт эртний түүдэр- II.12.4 ●○○ [үй.ү] түгдрэх

угсаатан

түүдээ I.12.4 ●○○ [ж.н] түүд, түвдэл,

түрэгч I.4.4 ●○○ [ж.н] тэрэг ~

түдгэлзэл

түрэл I.17.4 ●○○ [ж.н] түрэх үйлийн нэр

түүдээр- II.5.4 ●○○ [үй.ү] сэжиглэн таамаглах,

түрэлт I.3.4 ●●○ [ж.н] дууны түрлэг

санаа хоёрдох

түрэлт I.3.4 ●●○ [ж.н] түрэх үйлийн үр дүнг түүдээрх- II.7.4 ●○○ [үй.ү] андуурах

заасан нэр; ~ дайралт, шахалт

түүлэг I.21.4 ●○○ [ж.н] гуйлга ~, гуйх түүх

түрэмгий ●●○ [тэ.н] хүчирхэг, ааглуу, эзэрхэг

явдал

түрэмгийд- II.6.4 ●●○ [үй.ү] түрэмгийн учир түүмэл ●○○ [тэ.н] түүсэн нь

зохисгүйдэх

түүнчлэн ●●● [тө.ү] тэр мэт, мөн адил

түрэмгийдүү ●○○ [тэ.н] түрэмгий байрын

түүр- II.5.4 ●○○ [үй.ү] амархан хагарч

түрэмгийл- II.4.4 ●●○ [үй.ү] түрэмгий зан хэмхрэх, эмтрэх

гаргах

түүр ●○○ [тэ.н] бүүр ~: бүдэг бадаг,

түрэмгийлэгч I.4.4 ●●○ [ж.н] түрэмгийлж буй тодорхойгүй

этгээд

түүрт- II.7.4 ●●○ [үй.ү] ажилдаа хүчирдэх

түрэмгийлэл I.17.4 ●●○ [ж.н] түрэмгийлэх түүртгэл I.1.4 ●○○ [ж.н] түүртгэх үйлийн нэр,

үйлийн нэр

саад тотгор, барцад

түрэмгийрх- II.7.4 ●○○ [үй.ү] түрэмгий зан түүрхий ●○○ [тэ.н] хагархай, хэмхэрхий,

гаргах

эмтэрхий

түрэмгийтэн I.20.4 ●○○ [ж.н] түрэмгийчүүд

түүрэг ●●○ [тэ.н] хэврэг, эмзэг

түрэмд- II.7.4 ●○○ [үй.ү] төөнөх ардын түүрэг I.21.4 ●○○ (хууч.) [ж.н] хотын хэрмийн

уламжлалт эмчилгээ хийх

гадуур барьсан хүй хүй айл; дүүрэг

түрээ I.12.4 ●○○ [ж.н] зоргоор аашилж түүрэгд- II.7.4 ●○○ [үй.ү] түүрэг болгох

эрдэхийн ар түшиг ба учир шалтаг

түүх I.3.4 ●●● [ж.н] намтар ~, ~ шастир

түрээс I.9.4 ●●● [ж.н] гааль ~, татвар ~

түүхий ●●● [тэ.н] дутуу болсон, гүйцэд

түрээслүүлэгч I.4.4 ●●● [ж.н] түрээслүүлэх боловсроогүй

322

323

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

түүхий I.15.4 ●●○ [ж.н] биед гарах яр

түшүүр I.5.4 ●●○ [ж.н] түшиж тулах хэрэгсэл

түүхий I.15.4 ●○○ [ж.н] эсгий оймс

түшүүрэг I.21.4 ●○○ [ж.н] түшлэг

түүхийвтэр ●○○ [тэ.н] бага зэрэг түүхий

түшээ I.30.4 ●●● [ж.н] төрийн ~; ~ гүн: хуучин

түүхийд- II.6.4 ●○○ [үй.ү] түүхий болох, хэргэм зэрэг

зохисгүйдэх

түшээл- II.4.4 ●●○ [үй.ү] тулах, түших

түүхийдүү ●○○ [тэ.н] түүхий байрын

тэв ●○○ [д.д.ү] ~ тав хийх, гэх

түүхийр- II.5.4 ●○○ [үй.ү] түүхий яр гарах

тэв ●○○ [баймж.] ~ тэгш

түүхийр- II.5.4 ●●○ [үй.ү] дутуу болох

тэвд- II.7.4 ●●○ [үй.ү] яарах, сандрах

түүхийт- II.6.4 ●○○ [үй.ү] түүхий яр тусах

тэвдүү ●●○ [тэ.н] яаруу, сандруу

түүхт ●●○ [тэ.н] түүх бүхий

тэвдүүд- II.6.4 ●○○ [үй.ү] тэвдүү болох

түүхч I.4.4 ●●● [ж.н] түүх судлагч

тэвдүүдүү ●○○ [тэ.н] тэвдүү байрын

түүхчил- II.11.4 ●●○ [үй.ү] түүхийн дагуу авч үзэх

тэвдэл I.17.4 ●○○ [ж.н] тэвдэх үйлийн нэр

түүхэн ●●● [тэ.н] түүхт

тэвнэ I.18.4 ●●○ [ж.н] бүдүүн зүү

Т түүчээ I.12.4 ●●○ [ж.н] аян жинг тэргүүлэн тэвнэ I.18.4 ●○○ (амь.) [ж.н] орчноо даган

түрүүнд нь явах мал

өнгө нь хувирах нэг зүйл загас

түүчээл- II.4.4 ●●○ [үй.ү] тэргүүлж хөтлөх, тэврэлдээн I.2.4 ●○○ [ж.н] харилцан

дагуулах

тэврэхүй

түүш I.4.4 ●●○ [ж.н] эрүүний углуурга орчмын тэврэлт I.3.4 ●○○ [ж.н] тэврэх үйлийн үр дүнг

газар; түүшүү

заасан нэр

түүш I.4.4 ●○○ [ц.н] үдэш бүрий болох үе

тэвх I.9.4 ●●○ [ж.н] юмны завсарт хавчуулан

түүшиг ●○○ [тэ.н] харанхуйлан бүрхсэн, хөндийлөх чагт мэт зүйл

бүрэнхий, харанхуй

тэвхгэнэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] тэвхгэр юмны

түүшид- II.15.4 ●○○ [үй.ү] түүшийг нь алгадах

үргэлжлэн хөдлөх

түүшил- II.11.4 ●○○ [үй.ү] түүшдэх

тэвхгэр ●●○ [тэ.н] товхгор зузаан, хөнгөн

түүшин I.16.4 ●○○ [ж.н] чөрх, ногт

шаламгай

түүшүү I.12.4 ●○○ [ж.н] эрүүний түүш

тэвхгэрд- II.7.4 ●○○ [үй.ү] тэвхгэр болох

түүшүүд- II.6.4 ●○○ [үй.ү] түүшүүний тус тэвхгэрдүү ●○○ [тэ.н] тэвхгэр байрын

газар цохих

тэвхий- II.1.4 ●○○ [үй.ү] тэвхгэр болох,

түхгэнэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] түхгэр юмны дөрвөлжлөх, тэвхгэр харагдах

үргэлжлэн хөдлөх

тэвхлэг I.5.4 ●○○ [ж.н] онгоцны дам гишгүүр

түхгэр ●○○ [тэ.н] лухгар, тарган

тэвхлэгчин I.20.4 ●○○ [ж.н] онгоцны дам

түхгэрдүү ●○○ [тэ.н] түхгэр байрын

гишгүүрийг тавих хүн

түхий- II.1.4 ●○○ [үй.ү] түхгэр болох

тэвхэд- II.15.4 ●●○ [үй.ү] тэвхлэх

түхэлз- II.7.4 ●○○ [үй.ү] түхгэр юмны байн тэвхэл- II.11.4 ●●○ [үй.ү] тэвхээр чагтлах

байн хөдлөх

тэвхэлжин ●○○ [тэ.н] дөрвөлжин, шоо

түчиг ●○○ [а.д.ү] ~ тачиг хийх, гэх

дөрвөлжин

түчигнэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] олон юмны их тэвхэлз- II.7.4 ●○○ [үй.ү] тэвхэг тэвхэг хөдлөх

чимээ гарах

тэвхэн ●○○ [тэ.н] бяцхан, дөрвөлжин

түш- II.8.4 ●●● [үй.ү] тулж налах; тулж тэвхэр ●●○ [тэ.н] тэвхгэр, товхгор;

тогтоох; найдах

дөрвөлжин

түшгэр- II.5.4 ●○○ [үй.ү] бог малыг аялгуулан тэвхэрлэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] асарч сувилах

дуудах, тушхирах

тэвхээ I.12.4 ●○○ [ж.н] ~ газар: угаас чийглэг,

түшиг I.21.4 ●●● [ж.н] ~ тулгуур, ивээл ~

устай, өвс ургасан газар

түшиггүйд- II.6.4 ●○○ [үй.ү] түшиггүй болох

тэвч- II.9.4 ●●○ [үй.ү] цээрлэх: архи, тамхи ~

түшиглэ- II.10.4 ●●○ [үй.ү] түшиг болгох

тэвч- II.9.4 ●●○ [үй.ү] хүлцэх, тэсвэрлэх,

түшид I.19.4 ●○○ (шаш.) [ж.н] бурхан тэсэх

тэнгэрийн жаргалант орон, ~ тэнгэрийн газар тэвч- II.9.4 ●○○ (хууч.) [үй.ү] алах, үхүүлэх

түшил- II.11.4 ●○○ [үй.ү] түших, тулах

тэвч- II.9.4 ●○○ (хууч.) [үй.ү] хүлээн үл авах,

түшил I.17.4 ●○○ [ж.н] түших үйлийн нэр, зарлигийг ~

түшиг, итгэл найдвар

тэвчил I.17.4 ●●○ [ж.н] тэвчих үйлийн нэр,

түшин ●○○ [тэ.н] янз бүрээр мушилзан тэвчээр

аашлах нь; муруй, саруй байдал

тэвчээр I.5.4 ●●● [ж.н] хүлцэл, тэсвэр

түшиц I.19.4 ●●● [ж.н] түшиг тулгуур, тус дэм тэвчээр I.5.4 ●○○ [ж.н] гутлын зулаг, ул

болсон юм, ~ газар

хоёрын хооронд барьж оёх сарьс, илэг зэрэг

түшлэг I.5.4 ●●○ [ж.н] түших юм

зүйл

түшмэл I.1.4 ●●○ [ж.н] эрхэлсэн ~, дэслэх ~, тэвчээрлэ- II.10.4 ●●○ [үй.ү] тэвчээр гаргах,

туслах ~

хүлцэх

түшүүлэгч I.4.4 ●○○ [ж.н] өмгөөлөл үзүүлэгч

тэвчээрлэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] гуталд тэвчээр

түшүүр I.5.4 ●○○ [ж.н] түшиг, түших хүчин барьж оёх

зүйл

тэвш I.11.4 ●●○ [ж.н] модыг ухаж, зүйж

324

325

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

хийсэн сав

тэгшит- II.15.4 ●○○ [үй.ү] тэгш болох

тэвшил- II.11.4 ●○○ [үй.ү] тэвшинд агуулах

тэгшит I.19.4 ●○○ [ж.н] оройд нь тэгш хулсан

тэвшүүр I.5.4 ●○○ [ж.н] төмрийн дархны хавтага тавьж өмсөх нэгэн зүйл малгай

багаж, туурт, тэшүүр

тэгшитгэл I.1.4 ●●○ [ж.н] тэгшитгэх үйлийн

тэвэг I.21.4 ●●○ [ж.н] ~ өшиглөх

нэр

тэвэгц- II.7.4 ●○○ [үй.ү] тэвэг өшиглөн тэгшлүүр I.5.4 ●○○ [ж.н] тэгшлэх хэрэглүүр

тоглохыг дүрсэлсэн ардын бүжиг бүжих

тэгшрэл I.1.4 ●○○ [ж.н] тэгшрэх үйлийн нэр

тэвэгчин I.20.4 ●●○ [ж.н] тэвэг өшиглөн тэд ●●● [тө.ү] III биеийн олон тоо

наадагч

тэжгэнэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] тэжгэр юмны

тэвэр I.21.4 ●●○ [ж.н] тэврэх хэмжээ

үргэлжлэн хөдлөх

тэвэр- II.12.4 ●●○ [үй.ү] хүүхдээ ~, алдлан ~

тэжгэр ●○○ [тэ.н] хүн амьтны үс болон өвс

тэвээр I.5.4 ●●○ [ж.н] тарга тэвээрэг

ургамлын нимгэн тачир

тэвээр- II.5.4 ●●○ [үй.ү] тарга тэвээрэг авах

тэжээ- II.1.4 ●●● [үй.ү] тэжээл өгөх, тэтгэн

тэвээрэг I.21.4 ●●● [ж.н] тэвээр, тарга ~

тэнхрүүлэх

тэвээрэл I.17.4 ●○○ [ж.н] тэвээрэг авахуй

тэжээвэр ●●● [тэ.н] тэжээж ашиглах гэрийн Т

тэвээрэлт I.3.4 ●○○ [ж.н] тэвээрэх үйлийн үр амьтан, ~ мал

дүнг заасан нэр

тэжээвэрж- II.9.4 ●○○ [үй.ү] тэжээвэр

тэг I.5.4 ●●● [ж.н] хоосны тэмдэг: тооны ~

олонтой болох

тэг ●●● [а.ө] ~ ~: зөвшөөрөх аялга

тэжээгүүр I.5.4 ●○○ [ж.н] цэнэглэгч

тэг ●●○ (баймж.) [тэ.н] ~ дундуур

тэжээгч I.4.4 ●●○ [ж.н] тэжээх үйлийг

тэг- II.3.4 ●●○ [үй.ү] тийн хийх, ингэх ~, чингэх

гүйцэтгэгч

тэгдгэлз- II.7.4 ●○○ [үй.ү] тэгдгэр юмны байн тэжээл I.1.4 ●●● [ж.н] хүнс ~, ~ бордоо

байн хөдлөх

тэжээлгүйд- II.6.4 ●○○ [үй.ү] тэжээл бага

тэгдгэнэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] тэгдгэр юмны болох

үргэлжлэн хөдлөх

тэжээллэг ●●● [тэ.н] тэжээл, шимээр баялаг

тэгдгэр ●●○ [тэ.н] тагдгар бөгөөд арай тэжээлт ●●○ [тэ.н] тэжээл бүхий, өвсөн ~,

нарийн

тэжээх үйлийн үр дүнг заасан нэр

тэгдгэрд- II.7.4 ●○○ [үй.ү] тэгдгэр болж тэжээлтэн I.20.4 ●○○ [ж.н] сүүн ~

зохисгүйдэх

тэжээлч I.4.4 ●○○ [ж.н] амьтан тэжээх

тэгдгэрдүү ●○○ [тэ.н] тэгдгэр байрын

үүрэгтэн

тэгдий- II.1.4 ●○○ [үй.ү] тэгдгэр болох, тэжээлчин I.20.4 ●○○ [ж.н] мал тэжээврийн

тагдайх, тогдойх, пагдайх

тэжээлийг тохируулах хүн

тэгдэлз- II.7.4 ●○○ [үй.ү] тэгдгэр юмны байн тэжээлэг I.21.4 ●○○ [ж.н] тэжээх үйлийн нэр

байн хөдлөх

тэжээмэл ●●○ [тэ.н] тэжээсэн, ~ амьтан

тэгдэр- II.12.4 ●○○ [үй.ү] түгдрэх

тэжээхүй I.15.4 ●●○ [ж.н] анагаах ухаан

тэгжгэр ●●○ [тэ.н] тэгш бөгөөд бахим

тэл- II.4.4 ●●○ [үй.ү] хурга ишгийг хоёр эхэд

тэглэ- II.10.4 ●●● [үй.ү] бүрмөсөн зогсох, хөхүүлэх

эцэслэх, дуусгах

тэл- II.4.4 ●●○ [үй.ү] арьс, эсгий мэтийг

тэгнүүр I.5.4 ●●○ [ж.н] хүндийг хэмжих нэг цовдлон татах

зүйл хэрэгсэл

тэл- II.4.4 ●○○ [үй.ү] ус эргээсээ халих

тэгнүүрд- II.7.4 ●○○ [үй.ү] тэгнүүрээр хэмжих

тэл- II.4.4 ●○○ [үй.ү] өвчин тахал дэлгэрэх

тэгнэ- II.10.4 ●●○ [үй.ү] малд ачаа тэнцүүлэн тэлмэ- II.10.4 ●●○ [үй.ү] морины тэлмэн

ачих

жороогоор явах

тэгнэ- II.10.4 ●●○ [үй.ү] тэнцэх, нийцэн тэлмэн ●●○ [тэ.н] ~ жороо

зохицох

тэлүү ●○○ [тэ.н] тэлсэн байдалтай, ~ зайтай;

тэгнэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] тэгнүүрээр хэмжих

~ хашаа, ~ газар

тэгнэт I.3.4 ●○○ [ж.н] оргодол

тэлүүн ●○○ [тэ.н] уужуу тэнүүн

тэгнээ I.12.4 ●●○ [ж.н] ачаа ~

тэлүүр I.5.4 ●●○ [ж.н] юмыг тэлэх хэрэгсэл

тэгт I.3.4 ●○○ [ж.н] шороо овоолсон өндөр тэлүүр- II.5.4 ●●○ [үй.ү] төл мал өөр эхийг

тавцан

хөхөх

тэгш ●●● [тэ.н] ~ шулуун, ~ тал, эрх ~, өв ~

тэлүүр- II.5.4 ●○○ [үй.ү] бусдын юманд

тэгш ●○○ [то.н] арвын тавин зургаан зэрэгт ховдоглон шунах

тоо

тэлүүрд- II.7.4 ●○○ [үй.ү] юмыг тэлүүрээр

тэгшдүү ●○○ [тэ.н] тэгш байрын

тэлэх, сунгах

тэгшивтэр ●○○ [тэ.н] бага зэрэг тэгш

тэлц I.3.4 ●○○ [ж.н] ургамлын эс нь усыг

тэгшид- II.15.4 ●○○ [үй.ү] тэгш болох

шингээж тэлснээс болж эсийн хананд үүсэх

тэгшил- II.11.4 ●●● [үй.ү] тэгш болгох

даралт

тэгшилгээ I.12.4 ●●○ [ж.н] тэгшлэх үйлийн тэлчгэнэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] тэлчлэх, тийчлэх

нэр

тэлчгэр ●○○ [тэ.н] тэлчилж байдаг зан

тэгшир- II.12.4 ●●○ [үй.ү] тэгшдэх,тэгш болох

тэлчил- II.11.4 ●●○ [үй.ү] тийчлэх

324

325

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

тэлчил- II.11.4 ●●○ [үй.ү] амь цөлөн тэмтэч- II.16.4 ●●○ [үй.ү] байн байн тэмтрэх

эсэргүүцэх

тэмүүл- II.4.4 ●●● [үй.ү] сулрахаар зүтгэх;

тэлчээ ●○○ [тэ.н] тийчлээ, тэлчлэмтгий

морь жигд хурдлан давхих; ямар нэг зүйл,

тэлэг I.21.4 ●○○ [ж.н] завь дотор хөндлөн үйл явдалд хүсэн дурлах

хадсан мод; зургийн дээд доод талд тэмүүлэл I.17.4 ●●● [ж.н] хүсэл ~

шургуулсан мод

тэмц- II.7.4 ●●● [үй.ү] тэмцэл хийх

тэлэг I.21.4 ●○○ [ж.н] шувуу харвах нарийн тэмц- II.7.4 ●●● [үй.ү] зүтгэн чармайх

сум

тэмцэгдэхүүн I.2.4 ●○○ [ж.н] тэмцэх үйлийн

тэлэг I.21.4 ●○○ [ж.н] эмэгтэй хүний жанч мэт оногдохуун

ёслог хувцас

тэмцэгч I.4.4 ●●● [ж.н] тэмцэл хийгч,

тэлэлт I.3.4 ●●○ [ж.н] тэлэх үйлийн үр дүнг эсэргүүцэн ~

заасан нэр, тэлэх явц байдал

тэмцэл I.17.4 ●●● [ж.н] тэмцэх үйлийн нэр, ~

тэлэн I.16.4 ●○○ [ж.н] буудахад хонгионоос тулаан, ~ зүтгэл

Т сугаран одох хэсэг

тэмцэлдэгч I.4.4 ●●○ [ж.н] тэмцэлдэх хүн

тэлэр I.21.4 ●○○ [ж.н] туйвангаар сүлжсэн тэмцэлдээн I.2.4 ●●○ [ж.н] тэмцэлдэх

үхэр мал тэжээх сав

үйлийн нэр

тэлэр- II.12.4 ●○○ [үй.ү] ухаан орох, сэргэх

тэмцээн I.2.4 ●●● [ж.н] уралдаан ~, маргаан ~

тэлээ I.12.4 ●●● [ж.н] өмдний ~

тэмээ I.12.4 ●●● [ж.н] наран ~, хоёр бөхтэй ~

тэлээ I.12.4 ●●● (амь.) [ж.н] хоёр эхийн дунд тэмээж- II.8.4 ●●○ [үй.ү] тэмээ олонтой болох

тэжээсэн төл мал, ~ хурга

тэмээлжин ●○○ [тэ.н] тэмээ мэт төрхтэй

тэлээл- II.4.4 ●●○ [үй.ү] төлийг хоёр эхэд тэмээлзгэнэ I.18.4 ●●○ (амь.) [ж.н] нэг зүйл

хөхүүлэх

далавчит шавж

тэлээл- II.4.4 ●●○ [үй.ү] тэлээ зүүх, өмд ~

тэмээчил- II.11.4 ●○○ [үй.ү] тэмээ сөхрөх мэт

тэлээс I.9.4 ●○○ [ж.н] тэлэх үйлийн нэр; тэлж дөрвөн хөллөх

татах юм

тэмээчин I.20.4 ●●● [ж.н] тэмээ маллагч,

тэлээсэл- II.11.4 ●○○ [үй.ү] тэлээс татах

адгуулагч

тэмбүү I.12.4 ●●○ [ж.н] арьс өнгөний тэн I.16.4 ●●○ [ж.н] ачааны ~

халдварт өвчин

тэнгис I.5.4 ●●● [ж.н] далай ~

тэмбүүр- II.5.4 ●○○ [үй.ү] тэмбүү өвчин тусах

тэнгэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] чингэх

тэмдгэр- II.5.4 ●●○ [үй.ү] үүр ~: үүр цайж тэнгэмэл ●●○ [тэ.н] өлсөж туйлдсан

эхлэх

тэнгэр I.5.4 ●●● [ж.н] хөх ~, ~ газар

тэмдэг I.21.4 ●●● [ж.н] тамга ~, шинж ~, тэнгэрлэг ●●● [тэ.н] дээд заяа тавилан

бэлгэ ~

бүхий, хийморьлог

тэмдэгж- II.9.4 ●●○ [үй.ү] тэмдэгтэй болох

тэнгэцүүл- II.7.4 ●○○ [үй.ү] тааруулах,

тэмдэглүүр I.5.4 ●○○ [ж.н] тэмдэг тавьдаг тохируулах

багаж хэрэгсэл

тэнд I.3.4 ●●○ [тө.ү] тэр газарт

тэмдэглэ- II.10.4 ●●○ [үй.ү] тэмдэг тавих, тэнжил- II.4.4 ●○○ [үй.ү] тэнжээгээр уях

бичиж ~

тэнжүүр I.5.4 ●○○ [ж.н] өргөх оньс, өргөгч

тэмдэглэгч I.4.4 ●○○ [ж.н] тэмдэглэх үйлийн цамхаг

эзэн

тэнжээ I.12.4 ●○○ [ж.н] ачаа тэгнэх оосор

тэмдэглэгээ I.12.4 ●●○ [ж.н] тэмдэглэл, тэнз I.3.4 ●●○ [ж.н] тэнз модоор хийсэн

ялган тэмдэг тавихуй

шийдэм, таяг, ташуур

тэмдэглэл I.1.4 ●●○ [ж.н] тэмдэглэх үйлийн тэнз I.3.4 ●○○ (урга.) [ж.н] нэг зүйлийн модлог

нэр, тэмдэглэсэн юм, өдрийн ~, замын ~

ургамал

тэмдэглэлт ●●○ [тэ.н] тэмдэглэл бүхий, ~ тэний- II.1.4 ●●○ [үй.ү] тэнэгэр болох, сэтгэл

өдөр

~, нуруу ~

тэмдэглээс I.9.4 ●●○ [ж.н] хувцас, эдлэлийг тэнийлгүүр I.5.4 ●○○ [ж.н] тэнийлгэх булчин

хийх, урлахад хэмжээ тавьсан тэмдэг

тэнийлгэгч I.4.4 ●○○ [ж.н] тэнийлгэх үйлийн

тэмдэгт ●●○ [тэ.н] ~ газар, ~ бичиг

эзэн

тэмлэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] олонтоо тэмүүлэх

тэнс- II.7.4 ●●○ [үй.ү] чанар чансааг сорьж

тэмнүүр I.5.4 ●○○ [ж.н] тариа зэргийг гишгэж турших

нүдэх хөл уурын түшүүр хөндлөн мод

тэнслэг I.5.4 ●○○ [ж.н] хэсэг хугацаанд

тэмт- II.7.4 ●○○ [үй.ү] тэмтрэх

тэнсэж туршин харгалзах байдал

тэмтрүүл I.1.4 ●●○ [ж.н] хорхой шавж зэрэг тэнсэл I.17.4 ●○○ [ж.н] тэнсэх үйлийн нэр

амьтны тэмтрэн хүртэх эрхтэн

тэнсэн I.16.4 ●●○ [ж.н] ял шийтгэлийн нэг

тэмтрүүлтэн I.20.4 ●○○ (амь.) [ж.н] тэмтрүүл хэлбэр

бүхий амьтдын бүлэг

тэнт ●○○ [д.д.ү] ~ тунт гишгэх

тэмтэл- II.11.4 ●○○ [үй.ү] тэмтчих

тэнтгэнэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] тэнтгэр юмны

тэмтэр- II.12.4 ●●○ [үй.ү] гараар ~, үргэлжлэн хөдлөх

тэмтрүүлээр ~; хүйс ~

326

327

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

тэнтгэр ●○○ [тэ.н] бие хаа маш бүдүүн тэнцүүл I.1.4 ●○○ [ж.н] тавагт жинлүүрийн

махлаг

туухай

тэнтгэрд- II.7.4 ●○○ [үй.ү] тэнтгэр болох

тэнцүүлэг I.21.4 ●●○ [ж.н] тэнцүүлэх үйлийн

тэнтгэрдүү ●○○ [тэ.н] бага зэрэг тэнтгэр

нэр, тэнцүүлэхэд хэрэглэх юм

тэнтий- II.1.4 ●○○ [үй.ү] тэнтгэр болох, тэнцүүн ●○○ [тэ.н] тэнцүүр үл алдах, их

тэнтгэр харагдах

төлөв тэнцүү байдаг

тэнтэлз- II.7.4 ●○○ [үй.ү] тэнтгэр юмны байн тэнцэл I.17.4 ●●● [ж.н] тэнцэх үйлийн нэр

байн хөдлөх

тэнцэтгэл I.1.4 ●●○ [ж.н] тэнцэтгэх үйлийн

тэнтэр ●○○ [д.д.ү] ~ тунтар алхах

нэр; хоёр тоог харилцан тэнцүү болохыг

тэнүүл I.1.4 ●○○ [ж.н] тэнэж явдаг хүн амьтан

нотлох алгебрын илэрхийлэл

тэнүүлч ●●○ [тэ.н] хэсүүлч, тэнэдэг зантай

тэнчин I.20.4 ●●○ [ж.н] бод мал нуруу ачихад

тэнүүлчил- II.11.4 ●●○ [үй.ү] тэнүүлч болон тэн ачааг баглан холбох сур, дээс

явах

тэнчир- II.12.4 ●○○ [үй.ү] санаа ихэд зовнин

тэнүүлчин I.20.4 ●●○ [ж.н] тэнүүл, хэсүүл хүн

дотор амаргүй байх

тэнүүн ●●● [тэ.н] уудам, тэнэгэр, сэтгэл ~

тэнчрэл I.1.4 ●○○ [ж.н] тэнчрэх үйлийн нэр

Т

тэнүүчил- II.11.4 ●●○ [үй.ү] тэнүүлч болон тэнчрээ I.12.4 ●○○ [ж.н] тэнчрэл

явах

тэнчээ I.12.4 ●●○ [ж.н] бод мал нуруу ачихад

тэнх- II.7.4 ●●○ [үй.ү] тэнхрэх, тамир тэнхээ тэн ачааг баглан холбох сур, дээс

сайжрах

тэнэ- II.10.4 ●●● [үй.ү] хэрэх, хэсэх

тэнхим I.1.4 ●●● [ж.н] сургууль судалгааны тэнэ- II.10.3 ●○○ [үй.ү] ~ муна болох:

байгууллагын нэгж

хянуургүй зүтгэх, тэнцүүргүй болох

тэнхлүүн ●●○ [тэ.н] насажсан боловч тамир тэнэг ●●● [тэ.н] ухаан мэдрэл дорой

тэнхээтэй

тэнэгд- II.7.4 ●○○ [үй.ү] тэнэгийн учир

тэнхлэг I.5.4 ●●● [ж.н] тэргэний ~, дэлхийн зохисгүйдэх

~, гол ~

тэнэгдүү ●○○ [тэ.н] тэнэг байрын

тэнхлэгт ●●○ [тэ.н] тэнхлэг бүхий

тэнэглэ- II.10.4 ●●○ [үй.ү] тэнэг зан гаргах

тэнхмэл ●○○ [тэ.н] тэнэмхий, муу

тэнэгрэл I.1.4 ●●○ [ж.н] хүний оюун ухаан

тэнхрэл I.1.4 ●●○ [ж.н] тэнхрэх үйлийн нэр

сэтгэлгээний чадвар сулрах өвчин

тэнхүүр- II.5.4 ●○○ [үй.ү] өлсгөлөнд тэнэгт- II.7.4 ●●○ [үй.ү] тэнэг, мунаг болох

нэрвэгдэж арга барагдах

тэнэгэвтэр ●○○ [тэ.н] тэнэгдүү, тэнэг байрын

тэнхэг ●○○ [тэ.н] тэнхээ тамир сайтай

тэнэгэр ●●○ [тэ.н] толигор, үрчлээ нугалаагүй

тэнхэж- II.16.4 ●○○ [үй.ү] тэнхрэх, тамир тэнэгэр ●●● [тэ.н] сэтгэл талбиун, тайван

тэнхээ сайжрах

тэнэгэр- II.12.4 ●●○ [үй.ү] тэнэг, мангар болох

тэнхэл I.17.4 ●●○ [ж.н] тамир тэнхээ

тэнэгэрд- II.7.4 ●○○ [үй.ү] тэнэгэр байх

тэнхэлд- II.7.4 ●○○ [үй.ү] чадал тамир тэнэгэрдүү ●○○ [тэ.н] тэнэгэр байрын

доройтож муудах

тэнэмхий ●●○ [тэ.н] тэнэх нь их

тэнхэр- II.12.4 ●●○ [үй.ү] тэнхээ чадал нь тэнэмэл ●●○ [тэ.н] тэнэж явдаг, ~ бадарчин

дээрдэх

тэр ●●● [тө.ү] энэ ~

тэнхээ I.12.4 ●●● [ж.н] тэнхэл чадал, ~ орох, тэрбум ●●● [то.н] арван дүнчүүр

~ алдрах, чадал ~

тэрбумтан I.20.1 ●●● [ж.н] тэрбумын

тэнхээд- II.6.4 ●○○ [үй.ү] тэнхээ тамир нь хөрөнгөтэй хүн

барагдах

тэрбээр ●●○ [тө.ү] гуравдугаар биеийг

тэнхээж- II.8.4 ●●○ [үй.ү] тамир тэнхээтэй онцлон тодотгосон үг

болох, тэнхээ суух, бие тэнхрэх

тэргүүл I.1.4 ●○○ [ж.н] тэргүүр, их зам

тэнхээлэг ●●○ [тэ.н] тэнхээтэй

тэргүүл- II.4.4 ●●○ [үй.ү] тэргүүн нь болох,

тэнхээр- II.5.4 ●●○ [үй.ү] тэнхрэх

хошуучлах, манлайлах

тэнхээрх- II.7.4 ●○○ [үй.ү] тэнхээ чадалдаа тэргүүлэгч I.4.4 ●●● [ж.н] тэргүүлэх хүн,

эрдэх, ядрах

хурлын ~

тэнхээт ●●○ [тэ.н] тэнхээ бүхий, тэнхээтэй

тэргүүн ●●● [тэ.н] толгой, манлай, эхний,

тэнц- II.7.4 ●●● [үй.ү] адил болох, хэр дээд

хэмжээнд нийцэх

тэргүүр I.5.4 ●○○ [ж.н] олны зорчих өргөн

тэнцвэр I.5.4 ●●● [ж.н] хэр хэмжээ, чадал дардан зам

чинээ тэнцэхүй

тэргүүт ●○○ [тэ.н] тэргүү бүхий

тэнцвэрж- II.9.4 ●●○ [үй.ү] тэнцвэртэй болох

тэргүүтэн I.20.4 ●●○ [ж.н] тэргүүтэй хүмүүс

тэнцвэрлэ- II.10.4 ●●○ [үй.ү] тэнцвэртэй тэргэл ●●● [тэ.н] ~ сар: сар дүгрэг үзэгдэх

болгох

тэргэллэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] сар тэргэл болох

тэнцвэрт ●●○ [тэ.н] тэнцвэр бүхий

тэргэлт- II.7.4 ●●○ [үй.ү] сар ~

тэнцлэг I.5.4 ●○○ [ж.н] тэнцэл

тэргэнцэр I.21.4 ●●● [ж.н] бага оврын тэрэг

тэнцүү ●●● [тэ.н] юмсын тоо, хэмжээ тэргэр ●○○ [тэ.н] тэрийж хэвтэх байдал;

харилцан адил

дэрвэгэр сүртэй

326

327

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

тэрд I.3.4 ●○○ [ж.н] таарын амсарт хөндлөн тэсрүүлэгч I.4.4 ●○○ [ж.н] тэсрэмхий бодис

хийж тэлэх мод

бүхий дэлбэрүүлэх тоног

тэрдэл- II.11.4 ●○○ [үй.ү] тэрдээр тэлэх

тэсрэг ●●● [тэ.н] эсрэг ~, ~ салхи: араас

тэрий ●○○ [д.д.ү] ~ хадан унах

салхилах салхи

тэрий- II.1.4 ●●○ [үй.ү] дөрвөн мөчөө дэлгэж тэсрэл I.1.4 ●●○ [ж.н] тэсрэх үйлийн нэр

хэвтэх, унах

тэсрэлт I.3.4 ●●● [ж.н] тэсрэх үйлийн үр дүнг

тэрлэ- II.10.4 ●●○ [үй.ү] бүрэлдэн биелэх; заасан нэр

юмны төлөв гүйцэх; хэвлийд үр ~, шүлэг ~

тэсрэмтгий ●●○ [тэ.н] тэсрэх нь хялбар,

тэрлэг I.5.4 ●●● [ж.н] зуны дээл

тэсрэмхий

тэрс I.3.4 ●●○ (шаш.) [ж.н] буруу номтон, тэсрээс I.9.4 ●○○ [ж.н] тэсрүүлэгч

чаралба

тэсхий- II.1.4 ●○○ [үй.ү] тэсгэгэр болох,

тэрслүү ●●○ [тэ.н] ~ үзэл

бүдүүн тарган болох

тэрслэгч I.4.4 ●●○ (шаш.) [ж.н] тэрс бологч

тэсэг I.21.4 ●○○ (урга.) [ж.н] бэлчээрийн

Т тэрстэн I.20.4 ●●○ (шаш.) [ж.н] тэрс номтон ургамал

тэрсүү ●●○ [тэ.н] эсэргүү, мэдэлд орохгүй, тэсэд- II.15.4 ●○○ [үй.ү] тэсвэрлэх, тэвчих

догшин

тэсэл- II.11.4 ●●○ [үй.ү] ~ дэлбэл

тэрсүүд ●●○ [тэ.н] гажууд, зөрүүд байдалтай; тэсэлгээ I.12.4 ●●○ [ж.н] тэслэх үйлийн нэр,

~өдөр

дэлбэлэлт

тэрсүүдэл- II.11.4 ●○○ [үй.ү] тэрсүүд зан тэсэлгээчин I.20.4 ●●○ [ж.н] тэсэлгээ хийх

байдал гаргах

хүн

тэрсхэн ●●○ [тэ.н] хүүхдийн бие, насаар тэсэр- II.12.4 ●●○ [үй.ү] дэлбэ үсрэх,

чацуу буюу ойролцоо байдал

дэлбэрэх

тэрсэд- II.15.4 ●○○ [үй.ү] тэрс болох

тэсэрхий ●○○ [тэ.н] тэсэрсэн, сэтэрсэн хэсэг

тэрсэл- II.11.4 ●●○ [үй.ү] тэрс болох, урвах ~

тэтгүүлэгч I.4.4 ●●○ [ж.н] бусдаас тэтгэмж

тэртээ ●●● [тө.ү] энэтээ ~

авагч

тэртээх ●●○ [тэ.н] тэртээд байх, ~ уулс

тэтгэ- II.10.4 ●●● [үй.ү] асрах ~

тэрчигнэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] тэрэгний ~ дуу

тэтгэ- II.10.4 ●●● [үй.ү] бичгийн мөр ~

тэрчлэн ●●○ [тө.ү] энэчлэн ~, түүнчлэн

тэтгэвэр I.21.4 ●●● [ж.н] ~ тэтгэмж

тэрэг I.26.4 ●●● [ж.н] хасаг ~; ачааны ~; тэтгэгч I.4.4 ●●● [ж.н] ивээн ~

хүүхдийн ~; шатрын ~; нисдэг ~

тэтгэл I.1.4 ●○○ [ж.н] тэтгэмж

тэрэгт ●○○ [тэ.н] тэрэг бүхий

тэтгэлт I.3.4 ●○○ [ж.н] бичгийн мөр ~

тэрэгч ●○○ [тэ.н] тэрэг үйлдэгч; тэрэг хөтлөгч

тэтгэлэг I.21.4 ●●● [ж.н] тэтгэх үйлийн нэр,

тэрэгчин I.20.4 ●●○ [ж.н] тэрэгч

тэтгэмж, тусламж

тэрэлж I.4.4 ●○○ (урга.) [ж.н] нэг зүйл бут мод

тэтгэмж I.4.4 ●●● [ж.н] тэтгэлэг болгон өгөх

тэрэм I.17.4 ●○○ (урга.) [ж.н] нэг зүйл юм

анхилам үнэрт өвслөг ургамал

тэтгэмжил- II.11.4 ●●○ [үй.ү] тэтгэмж өгөх

тэрэм I.17.4 ●●○ [ж.н] монгол гэрийн хана

тэтгэмжит ●○○ [тэ.н] тэтгэмж бүхий,

тэрэмлэ- II.10.4 ●●○ [үй.ү] хана босгох

тэтгэмжилдэг

тэс I.3.4 ●○○ (урга.) [ж.н] уулын тагт ургах нэг тэтрүү ●○○ [тэ.н] тэсэргүү, тэрсүүд этгээд

зүйл мод

тэх I.3.4 ●●○ (амь.) [ж.н] ямаа, янгирын эр

тэс- II.6.4 ●●○ [үй.ү] тэсвэрлэх, бэрхийг даан тэх- II.6.4 ●○○ [үй.ү] буцах, эгэх

чадах

тэхий ●●○ [тэ.н] тэн хагас

тэс ●●○ (баймж.) [а.д.ү] ~ өөр, ~ буруу, эрс ~, тэхимлэг I.5.4 ●○○ (шаш.) [ж.н] аяга ~; гэлэн

тас хөлдөх

санваартан

тэс ●○○ [д.д.ү] ~ цохих

тэхүүн ●○○ [тэ.н] увайгүй, дээрэнгүй

тэсвэр I.5.4 ●●○ [ж.н] хатуужил, хүлцэл, тэхүүрх- II.7.4 ●○○ [үй.ү] тэхүүн зан гаргах

тэвчээр

тэхүүрхэг ●○○ [тэ.н] тэхүүн зантай, дээрэнгүй

тэсвэрлэ- II.10.4 ●●○ [үй.ү] тэсэж даах

увайгүй аашилдаг

тэсвэрч ●●○ [тэ.н] тэсвэр сайтай

тэхэл I.17.4 ●○○ [ж.н] доройтол, буурал,

тэсгим ●●○ [тэ.н] ~ хүйтэн, тасхийм хүйтэн, харил

амт

тэш- II.8.4 ●●○ [үй.ү] халтирах; тэшүүрээр

тэсгэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] татварлан авах, гулгах

нийгэмчлэн авах

тэш- II.8.4 ●●○ [үй.ү] тэмээ ~; харвасан сум

тэсгэл I.1.4 ●●○ [ж.н] тэсвэр, тэвчээр, ~ газарт хавирах

алдрах

тэшилт I.3.4 ●○○ [ж.н] тэших үйлийн үр дүнг

тэсгэнэ I.18.4 ●○○ (урга.) [ж.н] нэг зүйл заасан нэр

ургамал, тэсэг

тэшүүр I.5.4 ●●● [ж.н] тэшиж гулгах хэрэглүүр

тэсгэр ●●○ [тэ.н] бүдүүн, тарган

тэшүүрд- II.7.4 ●●○ [үй.ү] тэшүүрээр гулгах

тэслүүр I.5.4 ●●○ [ж.н] тэслэх хэрэглүүр

тэшүүрч ●●○ [тэ.н] тэшүүрээр тэшигч

тэслэгч I.4.4 ●●○ [ж.н] ~ бодис

тэшүүрчин I.20.4 ●●○ [ж.н] тэшүүрийн

328

329

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

тамирчин

тээлт I.3.4 ●●○ [ж.н] тээх үйлийн үр дүнг

тэшээ ●○○ [тэ.н] халтирдаг; тэшдэг; ~ тэмээ

заасан нэр

тээ- II.1.4 ●●● [үй.ү] ачаа ~, хүүхэд ~

тээлэг I.21.4 ●○○ [ж.н] тээглүүр болгох мод

тээвч I.32.4 ●○○ [ж.н] тэвх; чөдрийн чагт; үүд тээлэг I.21.4 ●○○ [ж.н] ачих ажил

хаалганы ~

тээнгэ I.18.4 ●○○ [ж.н] хүүхэд саатуулах

тээвчил- II.11.4 ●○○ [үй.ү] чөдөр, тушааны монгол наадгай

тээвч ба үүдний хаалганы тээвчийг өлгөх

тээнэг I.5.4 ●○○ [ж.н] эргэлзээ, санаа

тээвэр I.21.4 ●●● [ж.н] жин ~, зам ~, усан ~

хоёрдох зүйл

тээвэрлүүлэгч I.4.4 ●○○ [ж.н] тээвэр тээлгэгч

тээнэгэлз- II.7.4 ●●○ [үй.ү] шийдвэрлэж

тээвэрлэ- II.10.4 ●●● [үй.ү] тээвэр тээх, ядах, санаа хоёрдох, эргэлзэж ~

тээвэр хийх

тээнэгэлзээ I.12.4 ●●● [ж.н] тээнэгэлзэх

тээвэрлэгч I.4.4 ●●● [ж.н] тээвэр тээгч, ачаа ~

байдал

тээвэрлэлт I.3.4 ●●● [ж.н] тээвэрлэх үйлийн тээр I.5.4 ●●○ [ж.н] яршиг, төвөг, ~ дараа

үр дүнг заасан нэр

тээр- II.5.4 ●●○ [үй.ү] бүгчим халуунд мал

тээвэрчин I.20.4 ●●● [ж.н] тээврийн ажил сүргийн хорж зогсох

Т

хийгч, онц ~

тээрхий I.15.4 ●●○ [ж.н] хөвчирхийн толгой

тээг I.5.4 ●○○ [ж.н] тээглэн тогтоох хэрэгсэл, тээршээ- II.1.4 ●○○ [үй.ү] тээр дараа гэж үзэх

түгжээ, ~ хийх

тээршээл I.1.4 ●○○ [ж.н] тээр дараа үзэхүй

тээглүүр I.5.4 ●●○ [ж.н] тээглэж торгох тээрэг I.21.4 ●○○ [ж.н] ялаа шумуулд

хэрэглүүр

хазуулан байж ядсан, тэсэж ядсан мал

тээглүүрт ●●○ [тэ.н] тээглүүр бүхий

амьтан

тээглэ- II.10.4 ●●○ [үй.ү] тээгээр тогтоох; тээрэм I.17.4 ●●● [ж.н] гар ~, салхин ~

торох, саад болох

тээрэмд- II.7.4 ●○○ [үй.ү] тариа будааг

тээгч I.4.4 ●●○ [ж.н] тээх хэрэгсэл буюу хүн, талхалж гурил болгох

жин ~, ~ онгоц, өв ~

тээрэмлэг ●○○ [тэ.н] тээрмийн шинжтэй,

тээд- II.6.4 ●○○ [үй.ү] зогсголзох, түгдрэх

тээрэм бүхий

тээдүү ●○○ [тэ.н] үгээ хэлэхгүй түгдрэх тээрэмч ●○○ [тэ.н] тээрэм ажиллуулагч

байдал; замд саатах байдал; өвчин хүндрэх тээрэмчин I.20.4 ●●○ [ж.н] тээрэмч,

болон амьдралын хүнд байдал

тээрэмдэгч

тээдэл I.17.4 ●○○ [ж.н] тээдэх үйлийн нэр, тээхэлз- II.7.4 ●○○ [үй.ү] өргөн цээж гаргах,

явдал, ээрэх, түгдрэх явдал

ханхалзах

тээл I.1.4 ●○○ [ж.н] хайч өрөлбийн хадаас

тээш I.11.4 ●●● [ж.н] ачаа ~, гар ~

тээл I.1.4 ●○○ [ж.н] ус урсгалыг салбарлуулсан тээшивч I.32.4 ●○○ [ж.н] унаа, хөсөгний ~

дов шороо

тээшил- II.11.4 ●●○ [үй.ү] ачаа бараагаа

тээлбэр I.5.4 ●○○ [ж.н] таглаа хавхаг

тээшинд хадгалах, тээшинд өгөх

тээлд- II.7.4 ●○○ [үй.ү] хайч зэргийг тээлээр тярмагар ●○○ [тэ.н] өвчин тохиож нүд

хадах

нуухтсан байдалтай

тээлий ●○○ [тэ.н] ~ хүү, дунд хүү

тярмай- II.1.1 ●○○ [үй.ү] тярмагар болох

328

329

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

угалзчин I.2.1 ●○○ [ж.н] хээ угалз урлагч

угж I.11.1 ●●● [ж.н] угжин тэжээх хэрэглүүр

угж- II.9.1 ●●● [үй.ү] угж хөхүүлэх

угжигч I.4.1 ●●○ [ж.н] угж хөхүүлэгч

У

угжмал ●○○ [тэ.н] угж хөхдөг, ~ хурга

угжсаг ●●○ [тэ.н] угж хөхөмтгий, ~ ишиг

угжуур I.5.1 ●○○ [ж.н] төл малыг угжих

төхөөрөмж

ув- II.4.1 ●●○ [үй.ү] цувж ~, уван цуван явах

угз ●○○ [д.д.ү] ~ татах

ув I.1.1 ●○○ (урга.) [ж.н] галыг үлээн асаах угзар- II.12.1 ●●○ [үй.ү] угз татах

сахал өвс

угзач- II.16.1 ●●○ [үй.ү] олонтоо угзрах

увар ●○○ [тэ.н] ~ цувар

угзралт I.3.1 ●○○ [ж.н] угзрах үйлийн нэр

увдис I.5.1 ●●● [ж.н] нууц эрдэм номын эш

угла- II.10.1 ●●○ [үй.ү] гутал ~, хуруундаа ~



увдис

углаа I.12.1 ●●○ [ж.н] углаж өмсгөх юм

Давхар зөөлөрсөн

углааш I.4.1 ●●○ [ж.н] ~ шаахай

×

увидас

гийгүүлэгчийн дүрмээр увдис

гэж бичнэ.

угларга I.18.1 ●○○ [ж.н] углуурга, үсний ~

×

увьдас

углуур I.5.1 ●○○ [ж.н] үмхүүлж углах хэсэг

У увдисал- II.11.1 ●○○ [үй.ү] увдис эрдмийг углуурга I.18.1 ●●● [ж.н] модон эдлэлийн

хүртээх

зүйлийг залгах холбоо углуур

увдислаг ●○○ [тэ.н] увдис сайтай

углуургад- II.6.1 ●●○ [үй.ү] углуурга гаргах,

увдислал I.1.1 ●○○ [ж.н] увдислах үйлийн мод ~

нэр, увдислах нь

углуурд- II.7.1 ●○○ [үй.ү] углуурыг сүвэнд

увдист ●●○ [тэ.н] увдистай

үмхүүлэх

увдистан I.20.1 ●○○ [ж.н] увдис бүхий хүн

угнагар ●○○ [тэ.н] гуньхарсан, унжгар

увдисч I.4.1 ●○○ [ж.н] увдис үзүүлэгч

угсаа I.12.1 ●●● [ж.н] үүсэл, гарваль, үндэс

увуу ●○○ [тэ.н] ~ цувуу, увар цувар

сурвалж; үүлдэр; удам залгамж

увш I.4.1 ●○○ (шаш.) [ж.н] гэнэн сахилтан

угсаа I.12.1 ●○○ [ж.н] цулбуур жолооны

увшинз I.3.1 ●○○ (шаш.) [ж.н] чавганц буюу гогцоо шижим

эмэгтэй увш

угсаал- II.4.1 ●○○ [үй.ү] угсаа гогцоо гаргах

уг ●●○ [тэ.н] ~ чанар, ~ нутаг, ~ язгуур

угсаал- II.4.1 ●●○ [үй.ү] удам угсаа залгах

угаа- II.1.1 ●●○ [үй.ү] хир буртаг арилгаж ~

угсаалаг ●○○ [тэ.н] сайн угсааны шинж

угаа- II.1.1 ●●○ [үй.ү] ариулж ~

бүрдсэн

угаагуур I.5.1 ●●● [ж.н] угаах хэрэглүүр

угсаат ●●○ [тэ.н] удам угсаа бүхий

угаагч I.4.1 ●●○ [ж.н] угаах үйлийг гүйцэтгэгч

угсаатан I.20.1 ●●● [ж.н] нутаг дэвсгэр, аж

угаадас I.26.1 ●●○ [ж.н] тогооны ~

ахуй, хэл, соёлын нийтлэг чанартай, гарал

угаал I.1.1 ●●○ [ж.н] ариусгах зан үйлийн нэр

угсаа нэгтэй ард түмний нэгдэл

угаалга I.18.1 ●●● [ж.н] угаах үйлийн нэр

угсамжаа I.12.1 ●○○ [ж.н] ~ залгамжаа

угаалт I.3.1 ●○○ [ж.н] угаах үйлийн үр дүнг угсар- II.12.1 ●●○ [үй.ү] багаж төхөөрөмж ~,

заасан нэр

тавиур ~

угаалтуур I.5.1 ●●○ [ж.н] угааж цэвэрлэхэд угсармал ●●● [тэ.н] угсарч барьсан барилга

зориулсан цорго бүхий сав

угсраа I.12.1 ●○○ [ж.н] угсрах үйлийн нэр;

угаалч ●○○ [тэ.н] угаалга хийгч; угаалын угсарсан байдал, ~ цувраа

аргаар өвчнийг засах, сувилах нь

угсрагч I.4.1 ●○○ [ж.н] угсрах үйлийг

угаалчин I.20.1 ●○○ [ж.н] ариусган угаагч

гүйцэтгэгч

угаар I.5.1 ●●● [ж.н] утаа ~

угсралт I.3.1 ●●○ [ж.н] угсрах үйлийн нэр,

угаарт- II.7.1 ●●○ [үй.ү] угаартай болох, угсарсан байдал

угаарт утагдах

угсруулал I.17.1 ●○○ [ж.н] угсруулах үйлийн

угааш I.4.1 ●○○ [ж.н] ойр ойрхон угаадаг гэр нэр, угсруулсан нь

зуурын даавуун хэрэглэл

угсуурга I.18.1 ●●○ [ж.н] эмээлийн олом,

угалж I.4.1 ●○○ (амь.) [ж.н] хөхөвтөр жирэм уях суран гогцоо, хударга тогтоох сур

богширго

угт- II.7.1 ●●○ [үй.ү] зочин ~, тосон ~

угалз I.9.1 ●●● [ж.н] хээ ~

угтагч I.4.1 ●○○ [ж.н] угтан авах хүн

угалз I.3.1 ●●● (амь.) [ж.н] аргаль ~

угтал I.17.1 ●○○ [ж.н] угтах үйлийн нэр

угалз I.3.1 ●●○ [ж.н] говь цөлд тохиолдох угтал- II.11.1 ●○○ [үй.ү] ан гөрөөсийг угтан

хүчтэй элсэн шуурга

тосож харвах

угалзал- II.11.1 ●○○ [үй.ү] угалз гаргах

угталт I.3.1 ●○○ [ж.н] угтах байдал

угалзар- II.12.1 ●●○ [үй.ү] угалз хэлбэртэй угтар- II.12.1 ●○○ [үй.ү] алгуур ахиж дэвших,

болох

урагшаа давхих

угалзархуу ●○○ [тэ.н] угалз мэт

угтвар I.5.1 ●○○ [ж.н] угтал болсон юм, ~ үг

угалзат ●○○ [тэ.н] угалз бүхий

угтварт ●○○ [тэ.н] угтвар бүхий

330

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

угтлага I.18.1 ●○○ [ж.н] угтах үйлийн нэр; удгал- II.4.1 ●○○ [үй.ү] удган бөөлөх

угтуул

удгал I.1.1 ●○○ [ж.н] морины нэг зүйл явдал

угтуул I.1.1 ●●○ [ж.н] амлан авсан бөхөд удган I.2.1 ●●● (шаш.) [ж.н] эмэгтэй бөө

угтан очиж барилдах бөх

удгана I.18.1 ●○○ (амь.) [ж.н] гуйванга шувуу

угтуул I.1.1 ●○○ [ж.н] бийрийн дугтуй

удирд- II.7.1 ●●● [үй.ү] тэргүүлэх, ахлах,

угтуул I.1.1 ●○○ [ж.н] угтан авах хүн

жолоодон дагуулах

угтуул I.1.1 ●○○ (урга.) [ж.н] үнэрлэвээс нойр удирдаач ●●● [тэ.н] хөгжмийн ~

сэргээх нэг зүйл цэцэг

удирдагч I.4.1 ●●● [ж.н] тэргүүлэгч,

угтуулагч I.4.1 ●○○ [ж.н] угтуулж буй хүн, толгойлогч, жолоодогч

тосуулж буй хүн

удирдамж I.4.1 ●●● [ж.н] удирдлага болговол

угтуулч ●○○ [тэ.н] угтагч, угтах хүн

зохих зүйл

угтчил- II.4.1 ●○○ [үй.ү] газрын өндрийг удирдвар I.5.1 ●○○ [ж.н] олон хоолойд

барин гөрөөчлөх

зориулан найруулсан хөгжмийн эгшиг

угчил- II.11.1 ●○○ [үй.ү] уг ёсоор болгох

бичгийн эмхэтгэл

угшил I.17.1 ●●● [ж.н] удам; адууны ~

удирдлага I.18.1 ●●● [ж.н] удирдах үйлийн

угшмал ●○○ [тэ.н] угшсан байдал

нэр, удирдах байгууллага

уд- II.6.1 ●●● [үй.ү] аливаа хэрэг явдлын удиртгал I.1.1 ●●○ [ж.н] зохиолын ~

хугацаа уртсах, сунжрах

удлаг ●○○ [тэ.н] хөгширч нүд, чих муудсан

уд- II.6.1 ●○○ [үй.ү] бүтэлгүй хэргийг өдөөх, байдал

У

мууг зөгнөх

удлага I.18.1 ●○○ [ж.н] өдөж сэдэх явдал

уд I.3.1 ●○○ (урга.) [ж.н] нэг зүйл мод

удмарх- II.7.1 ●○○ [үй.ү] удмаараа гайхуулах;

удаа I.30.1 ●●● [ж.н] ~ дараа; нэг ~

удмаа дагахыг хичээх

удаавтар ●○○ [тэ.н] удаандуу

уж- II.8.1 ●●○ [үй.ү] удаашрах, удах, ужиг

удаад- II.6.1 ●○○ [үй.ү] удаан болох

болох

удаал- II.4.1 ●○○ [үй.ү] дараалах

ужгир- II.5.1 ●●○ [үй.ү] ужиг болох, өвчин ~

удаан ●●○ [тэ.н] алгуур аажуу, цаг их зарах ужгир- II.5.1 ●●○ [үй.ү] юм, үзэгдэл удаашрах,

нь

удах, ужиг болох

удаандуу ●○○ [тэ.н] удаан байрын

ужиг ●●○ [тэ.н] удаан, назгай

удаас- II.6.1 ●○○ [үй.ү] удаатах, удаан болох

ужигдуу ●○○ [тэ.н] ужиг шинжтэй

удаах ●●○ [тэ.н] дараах, ~ хүү

ужигла- II.10.1 ●○○ [үй.ү] ужиг болох

удаашир- II.12.1 ●●○ [үй.ү] удаан шинжтэй ужигш- II.9.1 ●○○ [үй.ү] ужиг шинжтэй болох

болох

ужид ●○○ [тэ.н] нөр махруу; зөрүүд

удаашрал I.1.1 ●●○ [ж.н] удаашрах үйлийн ужид I.19.1 ●○○ [ж.н] садар самуун

нэр

ужидла- II.10.1 ●○○ [үй.ү] садарлах

удаашралт I.3.1 ●○○ [ж.н] удаашрах явц уй I.15.1 ●●● [ж.н] ~ гашуу

байдал

уй I.15.1 ●○○ (амь.) [ж.н] ~ загас

удаашруулагч I.4.1 ●○○ [ж.н] удаашруулах уйгагүй ●●○ [тэ.н] цөхрөлтгүй, цуцалтгүй,

этгээд

залхуугүй

удам I.17.1 ●●● [ж.н] ~ угсаа

уйгур I.5.1 ●○○ [ж.н] түрэг гаралтай угсаатны

удамбар I.5.1 ●○○ (урга.) [ж.н] нэг зүйл том нэр

цэцэг

уйгуржин ●●○ [тэ.н] ~ бичиг, уйгур маягийн

удамла- II.10.1 ●○○ [үй.ү] удам угсаагаа уйд- II.6.1 ●●○ [үй.ү] уйтгарлах, дургүй болох

дуурайх

уйд- II.6.1 ●○○ [үй.ү] углуур зэргийн холхидог

удамт ●●○ [тэ.н] удамтай, ~ гүүний унага

сул болох

удамтан I.20.1 ●○○ [ж.н] удам бүхий хүн

уйдаа I.12.1 ●○○ [ж.н] уйтгар

удамч ●○○ [тэ.н] удам угсааны онцлогийг уйдамтгай ●○○ [тэ.н] уйдах нь хялбар

хадгалсан

уйдамхай ●○○ [тэ.н] уйдах нь амархан

удамчир I.21.1 ●○○ [ж.н] өөрөөс доош таван уйданги ●○○ [тэ.н] уйдсан байдалтай

үе хэтэрсэн үр хүүхэд

уйл- II.4.1 ●●● [үй.ү] хүүхэд ~

удамш- II.9.1 ●●● [үй.ү] удам угсааны онцлог уйл I.1.1 ●○○ [ж.н] ус, үс, мод мэтийн эргүүлэг

шинжийг хадгалах

уйлаан I.2.1 ●●○ [ж.н] ~ майлаан

удамшил I.17.1 ●●● [ж.н] удам угсаа, садан уйлагна- II.10.1 ●●○ [үй.ү] уйлах янз байдал

төрлөөс дамжиж ирсэн шинж төлөв

гаргах

ударла- II.10.1 ●○○ [үй.ү] хээл аваагүйг нь уйлагнуур ●●○ [тэ.н] уйлагнах зантай

ялгах

уйлалдаан I.2.1 ●○○ [ж.н] уйлалдах үйлийн

удархай ●○○ [тэ.н] ханзархай

нэр

удач- II.16.1 ●○○ [үй.ү] байн байн удрах, уйламтгай ●○○ [тэ.н] байнга уйлдаг

удчих

уйламхай ●●○ [тэ.н] амархан уйлдаг,

удвал I.1.1 ●○○ (урга.) [ж.н] нэг зүйл цэцэг, уйлахдаа хялбар

хөх ~

уйланги ●○○ [тэ.н] уйлсан байдалтай

331

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

уйлангир ●○○ [тэ.н] байнга уйлагнаж байдаг

улаач I.4.1 ●○○ (хууч.) [ж.н] улаа нэхэх нь,

уйланхай I.15.1 ●●● [ж.н] амьтны биед өртөөний ~

өвчний улмаас үүсэх цулцан

улаачил- II.11.1 ●○○ [үй.ү] улаа нэхэх,

уйланхай ●●○ [тэ.н] уйламтгай байрын

улаачийн алба хаах

уйланхайт- II.6.1 ●●○ [үй.ү] уйланхай бий улавч I.32.1 ●●● [ж.н] гутлын ~, хавхны ~

болох, уйланхай мэт цэврүүтэх

улавчил- II.11.1 ●○○ [үй.ү] улавч дэвсэх

уйлхай ●●○ [тэ.н] дандаа уйлдаг, уйламхай

улавчуур I.5.1 ●○○ [ж.н] хэтний ул, цахиурыг

уймагч I.4.1 ●○○ [ж.н] усанд замчлагч

агуулах бяцхан хүүдий

уймар- II.12.1 ●●○ [үй.ү] сэтгэл санаа улаг ●○○ [тэ.н] шуналтай, сувдаг

тогтворгүй болох

улаг I.22.1 ●○○ [ж.н] уршиг балаг

уймарла- II.10.1 ●○○ [үй.ү] санаа зовох, улагчин ●○○ [тэ.н] улаагчин

түгшүүрлэх

улай- II.1.1 ●●○ [үй.ү] хичээнгүйлэн чармайх,

уймраа ●●○ [тэ.н] сэтгэл санаа тогтворгүй махран зүтгэх

байдал

улай- II.1.1 ●●○ [үй.ү] буруугаа хүлээх

уймруу ●○○ [тэ.н] ~ будилуу

улай I.15.1 ●○○ [ж.н] махны зүйл буюу улайж

уйс- II.6.1 ●○○ [үй.ү] уйдах

харагдах зүйл

уйтад- II.15.1 ●○○ [үй.ү] уйтан болох

улай- II.1.1 ●●○ [үй.ү] улаан болох

У уйтан ●●○ [тэ.н] явцуу, ~ эгшиг

улайдас I.26.1 ●○○ [ж.н] чийдэн зэргийн

уйтанш- II.9.1 ●●○ [үй.ү] уйтан шинжтэй доторх гэрэл цацраах утас

болох

улайдмал ●○○ [тэ.н] улайдсан байдалтай

уйтгар I.5.1 ●●● [ж.н] ~ гуниг

улайм ●●○ [тэ.н] ~ цайм: хилс гүжир

уйтгарла- II.10.1 ●●○ [үй.ү] уйтгар төрөх, улаймтгай ●○○ [тэ.н] улайх нь их

гансрах

улайр- II.5.1 ●●○ [үй.ү] махран зүтгэх

уйтгарт ●●○ [тэ.н] уйтгар бүхий

улайр- II.5.1 ●○○ [үй.ү] улаан харагдах

ул I.9.1 ●●○ [ж.н] гутлын ~, ~ мөр, ~ суурь

улайс- II.6.1 ●●○ [үй.ү] улаан болох, төмөр

улаа I.12.1 ●●○ (хууч.) [ж.н] өртөө ~

галд ~, нүд ~

улаа ●○○ [тэ.н] гал шиг өнгө, ~ бутрах

улайсгуур I.5.1 ●○○ [ж.н] улайсгах хэрэглүүр

улаавар ●○○ [тэ.н] улаанд шар буюу хар улайсмал ●○○ [тэ.н] улайссан

холилдсон өнгө

улайт- II.6.1 ●●○ [үй.ү] түлэгдэж халснаас

улаавтар ●○○ [тэ.н] улаан голлосон өнгө

улаан болох

улаагана I.18.1 ●○○ (урга.) [ж.н] исгэлэн улайтгуур I.5.1 ●○○ [ж.н] юмыг улайтгах зүйл

улаан жимстэй сөөг ургамал

улайшир- II.12.1 ●○○ [үй.ү] мэрийн шамдах

улаагч ●●○ [тэ.н] эм хүйсийн улаан өнгө зүс

улалж I.4.1 ●○○ (урга.) [ж.н] үет ургамлын

улаагчин I.20.1 ●●○ (амь.) [ж.н] улаан язгуурын олон наст өвслөг ургамал

зүсмийн эм бод мал

улалжгана I.18.1 ●○○ (урга.) [ж.н] нэг зүйл

улаад- II.6.1 ●●○ [үй.ү] улаа хэрэглэх

тураг мод, түүний жимс

улаад- II.6.1 ●○○ [үй.ү] улаан нь их болох

улалз- II.7.1 ●●○ [үй.ү] галын дөл байн байн

улаадан I.16.1 ●○○ (амь.) [ж.н] нэг зүйл улааран харагдах

амьтан

улам ●●● (баймж.) [тэ.н] ~ их, ~ сайн, ~ муу

улаал- II.4.1 ●○○ [үй.ү] улаа хэрэглэх

уламжил- II.11.1 ●●○ [үй.ү] залгамжлах,

улаал- II.4.1 ●○○ [үй.ү] бусдын хөрөнгийг дамжуулан хүргэх

дураар хэрэглэн явах

уламжлагч I.4.1 ●●○ [ж.н] уламжлан авагч,

улаалж I.4.1 ●○○ (амь.) [ж.н] нэг зүйл царцаа

уламжлан дамжуулагч

улаалзай I.15.1 ●○○ (урга.) [ж.н] сараанын уламжлал I.1.1 ●●● [ж.н] ардын ~, бичгийн ~

төрлийн нэг зүйл цэцэг

уламжлалт ●●● [тэ.н] уламжлал бүхий

улаалзгана I.18.1 ●○○ (урга.) [ж.н] шугуйд улангас- II.6.1 ●●○ [үй.ү] улайран дайрах, ~ шунах

хонгорцоглон ургах жимсгэнэ

уланги I.8.1 ●○○ (урга.) [ж.н] нэг зүйлийн

улаан ●●● [тэ.н] ~ өнгө

олон наст ургамал

улаан I.2.1 ●○○ [ж.н] нэг зүйл нүдний өвчин

улангир I.5.1 ●○○ [ж.н] нүдний салст бүрхүүл

улаандай I.15.1 ●○○ [ж.н] улааны өхөөрдөл үг

үрэвсэх өвчин

улаандуу ●○○ [тэ.н] улаан байрын

улангирт- II.7.1 ●○○ [үй.ү] улангир бий болох

улаант- II.7.1 ●○○ [үй.ү] нүдний улаан өвчин уланжуу I.12.1 ●○○ (амь.) [ж.н] цагаан хөх

тусах

өнгийн нэг зүйл шувуу

улаантан I.20.1 ●○○ [ж.н] ~ цагаантан

улар I.21.1 ●○○ (амь.) [ж.н] хур гургуултай

улаанууд I.3.1 ●○○ [ж.н] улаан бижрүү туурах төслөг, үнсэн өнгөт нэг зүйл шувуу, хойлог

хүүхдийн өвчин

улба I.18.1 ●○○ [ж.н] хуягийн дотуур өмсөх

улаар- II.5.1 ●○○ [үй.ү] улаан болох

хөвөнтэй цамц

улаач I.4.1 ●●○ (шаш.) [ж.н] онгод тэнгэрийн улба ●○○ [д.д.ү] ~ норох, ~ шалба

хэл дамжуулагч бөө

улбаа I.12.1 ●●● [ж.н] ураг төрлийн сүлбээ,

~ сүлбээ

332

333

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

улбаа I.12.1 ●●○ [ж.н] сураг чимээ

улир- II.5.1 ●●○ [үй.ү] өнгөрөх, нөгчих,

улбаа I.12.1 ●●○ [ж.н] чийг бууж, өвс ургамал хувьсан өөрчлөгдөх

дээр хуралдсан ус

улир I.5.1 ●○○ (амь.) [ж.н] хойлог

улбаа I.12.1 ●○○ [ж.н] тэрэг чарга, хүн, улирагч I.4.1 ●●○ [ж.н] цэргийн албанд

амьтны мөр

улиран үлдсэн хүн; анги улирсан сурагч

улбаал- II.4.1 ●●○ [үй.ү] улбаа дагах

улирал I.17.1 ●●● [ж.н] жилийн арван хоёр

улбагана- II.10.1 ●○○ [үй.ү] улбагар юмны сарыг гурав гурваар хуваасан нь; дөрвөн ~,

үргэлжлэн хөдлөх

билгийн ~

улбагар ●●○ [тэ.н] яс чанар муу, тамир улла- II.10.1 ●●○ [үй.ү] юманд ултай суурьтай

тэнхэл тааруу

хандах

улбагард- II.7.1 ●○○ [үй.ү] улбагар болох

улла- II.10.1 ●●○ [үй.ү] гутал мэтэд ул хийх

улбагардуу ●○○ [тэ.н] улбагар байрын

уллаа I.12.1 ●○○ [ж.н] гутал уллах бүдүүн

улбай- II.1.1 ●●○ [үй.ү] улбагар болох, тэнхээ утас

тамиргүй болох

уллаас I.9.1 ●○○ [ж.н] гутал шаахайн улласан

улбалз- II.7.1 ●○○ [үй.ү] улбагар юмны байн оёдол

байн хөдлөх

уллаг ●○○ [тэ.н] суурьтай, ул үндэс сайтай

улбалзуур I.5.1 ●○○ (урга.) [ж.н] багавтар уллагаа I.12.1 ●●○ [ж.н] улласан байдал

тураг мод, хайтан жимс

улруу I.12.1 ●○○ (амь.) [ж.н] нэг зүйл шувуу

улбар- II.3.1 ●○○ [үй.ү] улиран хувилах

улс I.3.1 ●●● [ж.н] тусгаар тогтносон төрийн У

улбар- II.5.1 ●●○ [үй.ү] улбагар зөөлөн, эрхт ёс бүхий орон

улцгар болох

улс ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

улбар- II.5.1 ●●○ [үй.ү] улиран хувьсах, улт ●○○ [тэ.н] ул бүхий

хувиран хөгжих

ултраг I.6.1 ●○○ [ж.н] гуталд дэвсэх арьсан

улбарал I.17.1 ●○○ [ж.н] улбарах үйлийн нэр

улавч

улбардуу ●○○ [тэ.н] улбар байрын

улуу I.12.1 ●○○ [ж.н] хулуу; хуян

улбарт- II.7.1 ●○○ [үй.ү] улбар өнгөтэй болох

улуулаг I.22.1 ●○○ (амь.) [ж.н] нэг зүйл шувуу

улбас ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

улх I.3.1 ●○○ [ж.н] амьтны идэш агуулах буюу

улбуудай I.15.1 ●○○ (урга.) [ж.н] буудайн зулзагаа торниулах уут

төрлийн нэг зүйл цэцэг

улхай- II.1.1 ●○○ [үй.ү] улхгар болох

улд- II.7.1 ●●○ [үй.ү] малын туурай элэгдэж улхалз- II.7.1 ●○○ [үй.ү] улхгар юмны байн

доголох

байн хөдлөх

улд- II.7.1 ●○○ [үй.ү] энхрийлэх, таалах, улхан I.20.1 ●○○ [ж.н] довцог, толгой, улхун,

сэтгэл засах

олхон

улдруу I.12.1 ●○○ [ж.н] олиг, өөд, ~гүй улхга ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

аашлах

улхгана- II.10.1 ●○○ [үй.ү] улхгар юмны улхга

улдуу ●○○ [тэ.н] улдсан байдалтай

улхга хөдлөх

улдуурла- II.10.1 ●○○ [үй.ү] хураан олж,

улх- гэсэн идэвхгүй дүрс

арвилан хэрэглэх

 улхганах

дуурайх язгуурт -гана дагавар

улжгар ●○○ [тэ.н] улхгар, улбагар, сул

залган улхгана- гэсэн үйл

улжгард- II.7.1 ●○○ [үй.ү] улжгар болох

үндэс үүснэ. улхай, улхалз,

улжгардуу ●○○ [тэ.н] улжгар байрын

× улхагнах

улхгар гэх мэт төрөл үгийн үүр

улжий- II.1.1 ●○○ [үй.ү] улжгар болох, улбайх,

үүсдэг.

сулдайх, сулрах

улхгар ●●○ [тэ.н] яс чанар муу; улцгар; амт

улиан I.2.1 ●○○ [ж.н] улих үйлийн нэр, ~ шимт сул; ядуу дорой

хуцаан болох

улхгард- II.7.1 ●○○ [үй.ү] улхгар болох

улиангар I.5.1 ●●○ (урга.) [ж.н] улиасны улхгардуу ●○○ [тэ.н] улхгар байрын

төрлийн нэг зүйл мод

улцай- II.1.1 ●●○ [үй.ү] улцгар болох

улиас I.9.1 ●●○ (урга.) [ж.н] нэг зүйл навчит улцалз- II.7.1 ●○○ [үй.ү] улцгар юмны хөдлөх

мод

улцан ●●○ [тэ.н] нулимс гоожимтгой, ~ нүд

улиг I.6.1 ●●○ [ж.н] яршиг, уршиг будилаан

улцандуу ●○○ [тэ.н] улцан байрын

улигла- II.10.1 ●●○ [үй.ү] улиг болох

улцар I.21.1 ●○○ [ж.н] нүдний халдварт ужиг

улигна- II.10.1 ●○○ [үй.ү] байн байн бага сага өвчин

улих; улиг болон үргэлжлэх

улцвалз- II.7.1 ●○○ [үй.ү] улцавгар юмны

улигт ●●○ [тэ.н] улиг бүхий

байн байн хөдлөх

улигш- II.9.1 ●●○ [үй.ү] улиг шинжтэй болох

улцга ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх

улилт I.3.1 ●○○ [ж.н] улих үйлийн үр дүнг улцгана- II.10.1 ●○○ [үй.ү] улцгар юмны

заасан нэр

үргэлжлэн хөдлөх

улингар I.5.1 ●○○ [ж.н] зөөлөн хөрстэй, өвс улцгар ●●○ [тэ.н] нойтон; улхгар; яс чанар

ногоо сайн ургах газар

тааруу; сиймгэр

улинхай ●○○ [тэ.н] улих нь их

улцгард- II.7.1 ●○○ [үй.ү] улцгар болох

332

333

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

улцгардуу ●○○ [тэ.н] улцгар байрын

унаас- II.6.1 ●●○ [үй.ү] унаа унахыг ихэд

улцран I.16.1 ●○○ [ж.н] улцар өвчин туссан хүн

хүсэх

уль- II.13.1 ●●○ [үй.ү] чоно ~, нохой ~

унаасаг ●○○ [тэ.н] унаа унах дуртай

умай I.15.1 ●●● [ж.н] эм амьтны үр хээл унааш- II.8.1 ●●○ [үй.ү] унаатай болох

торниж биелэх дотоод эрхтэн, сав, эхийн ~

унаашир- II.12.1 ●●○ [үй.ү] удаан унаж

умай- II.1.1 ●●○ [үй.ү] умгар болох

эдэлснээс морь малын тамирдах

умайс I.9.1 ●○○ (амь.) [ж.н] тогорууны өөр унавар I.5.1 ●●○ [ж.н] уналга даах морь

нэр

малын тэсвэр

умалз- II.7.1 ●●○ [үй.ү] умгар юмны байн унага I.25.1 ●●● (амь.) [ж.н] адуу, хулан, тахь

байн хөдлөх

зэрэг амьтны нэг настай төл

умалзуур ●○○ [тэ.н] умалзан хөдөлдөг

унагал- II.4.1 ●●● [үй.ү] гүү төллөх

умар ●●○ [о.н] хойд зүг, ~ одох

унагал- II.4.1 ●●○ [үй.ү] юмыг зэрэг зэрэг

умар- II.12.1 ●●○ [үй.ү] өмрөх, хялбархан унагах

урагдах

унагч I.4.1 ●○○ [ж.н] унаа, морь унадаг хүн

умард ●●○ [о.н] хойд, ~ туйл

уналга I.18.1 ●●○ [ж.н] унаа хөсөг

умарт- II.7.1 ●○○ [үй.ү] мартах, эс санах

уналдаа I.12.1 ●○○ [ж.н] утас дээсэнд гарсан

умартамтгай ●○○ [тэ.н] мартамтгай, зангилаа

У мартах нь их

уналт I.3.1 ●●○ [ж.н] унах явц, унах байдал

умартамхай ●○○ [тэ.н] умартах зантай, үе үе унамал ●○○ [тэ.н] нэгэнт унасан

умартдаг

унамгай ●○○ [тэ.н] уналга эдэлгээнд

умартуулагч I.4.1 ●○○ [ж.н] умартуулах сургасан байдал

хүчин зүйл, мартуулагч

унамтгай ●○○ [тэ.н] байн байн ойчоод

умарш ●●○ [о.н] хойд зүг тийш

байдаг; морь мал унах дуртай

умба- II.10.1 ●●○ [үй.ү] усанд ~; торгонд ~

унанги ●○○ [тэ.н] унаж ойчсон байдалтай, ~

умбагар ●○○ [тэ.н] маш зөөлөн, тумбагар

мод

умбалз- II.7.1 ●○○ [үй.ү] умбагар юмны байн унац I.3.1 ●●● [ж.н] ашиг хонжоо

байн хөдлөх

унац I.3.1 ●○○ [ж.н] өвс ногооны гарц, ургац

умбар- II.5.1 ●○○ [үй.ү] нунтаг нарийн унаш I.4.1 ●●○ [ж.н] унаа ~

ширхэгтэй бодисын нурж хөдлөх

унга- II.10.1 ●●○ [үй.ү] гэдэсний хий гадагш

умбараа I.12.1 ●○○ [ж.н] нүүр арчих, бие гарах

угаах зөөлөн бараа

унгай I.15.1 ●○○ [ж.н] хээр гадаа үхсэн мал,

умбуур I.5.1 ●○○ [ж.н] усанд байдаг тунадас, ан гөрөөсний сэг

усны чанарын үзүүлэлт

унгал- II.4.1 ●●○ [үй.ү] унгасах, уугих

умгайр- II.5.1 ●○○ [үй.ү] аав ээж, ах захын унгалай I.15.1 ●○○ [ж.н] шувууны хоол

эзгүйд хүүхэд дураар аашлах

боловсруулах эрхтний нэг хэсэг

умгана- II.10.1 ●○○ [үй.ү] умгар юмны унгалд- II.7.1 ●●○ [үй.ү] адуу янцгаах, зарим

үргэлжлэн хөдлөх

амьтны дуугарах

умгар ●●○ [тэ.н] хумьж өмгөр болсон унгалдаан I.2.1 ●○○ [ж.н] адуу янцгаах чимээ

байдалтай

унгараг ●●○ [тэ.н] унгах нь их

умгард- II.7.1 ●○○ [үй.ү] умгар болох

унгас I.9.1 ●●● [ж.н] хонь, тэмээ зэргийн

умгардуу ●○○ [тэ.н] умгар байрын

ноос, үс

умдаг I.22.1 ●●○ [ж.н] бэлгэ эрхтний дээгүүр унгас I.9.1 ●●○ [ж.н] гэдэснээс гарах хий

байх, арьсан доорх өөхлөг эдээс тогтсон унгас- II.6.1 ●●○ [үй.ү] уугих, унгатах

хэсэг

унгас- II.6.1 ●●○ [үй.ү] гүү унагандаа үүрсэх

умла- II.10.1 ●●○ [үй.ү] өмлөн тасдах; хялгас, унгасамтгай ●○○ [тэ.н] байнга унгасаж

ноос урах, сэмлэх

байдаг, унгасах нь олонтоо

умруу I.12.1 ●○○ [ж.н] нэг төрлийн өвчин

унгасамхай ●○○ [тэ.н] унгасах дуртай,

умс I.9.1 ●●● [ж.н] адууны бүдүүн гэдэс

унгасах зантай

умс ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

унгат- II.6.1 ●●○ [үй.ү] унтрах шахсан галд

умхан I.20.1 ●○○ (амь.) [ж.н] нэг зүйл шувуу

хийсэн юм ноцож асч эхлэх

умш I.4.1 ●○○ [ж.н] дарийн ширхэг

унгирал I.1.1 ●○○ [ж.н] уд, улиас зэрэг зарим

умшил- II.11.1 ●○○ [үй.ү] дарийг ширхэглэх

модны үрийг бүрсэн хөвөн мэт юм

уна- II.10.1 ●●● [үй.ү] ойчих ~, хяруу ~, хэрэгт ~

унгирал I.1.1 ●●○ [ж.н] амьтны нарийн ноос;

уна- II.10.1 ●●● [үй.ү] морь ~, дугуй ~

шувууны өрөвлөг

унаа I.12.1 ●●○ [ж.н] тэрэг, ~ хөсөг

унгиралла- II.10.1 ●○○ [үй.ү] мод унгиралаа

унааж- II.8.1 ●○○ [үй.ү] унаатай болох

унагах

унаар I.23.1 ●○○ [ж.н] байнга унах мал, ~ын унд I.9.1 ●●● [ж.н] цай ~, хоол ~

морь

ундаа I.12.1 ●●● [ж.н] унд, жимсний ~

унаарх- II.7.1 ●○○ [үй.ү] унаа унаштайгаараа ундаал- II.4.1 ●○○ [үй.ү] ус ундаа уух

бардамнах

334

335

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

ундаас- II.6.1 ●●○ [үй.ү] цангах, уух юмыг унтамхай ●●○ [тэ.н] унтах нь амархан

хүсэх

унтар- II.12.1 ●●● [үй.ү] ноцохоо зогсох; хэрэг

ундал- II.11.1 ●○○ [үй.ү] унд уух

үйлийг хийхээ болих

ундар- II.12.1 ●●○ [үй.ү] булгийн усны унтлага I.18.1 ●●○ [ж.н] унтах үйлийн нэр

тасралтгүй үргэлжлэн гарах; юмны үргэлжлэн унтраагуур I.5.1 ●●● [ж.н] унтраах хэрэглүүр

өрнөх, бадрах

унтраагч I.4.1 ●○○ [ж.н] унтраах үйлийг

ундарга I.18.1 ●●● [ж.н] усны ундран гарах гүйцэтгэдэг хүн

нь; оюун ухааны нөөц чадамж

унтраалга I.18.1 ●●● [ж.н] цахилгаан

ундармал ●●○ [тэ.н] ундарсан, ундарч гүйдлийг гүйлгэх зогсоох хэрэгсэл

байдаг, ~ булаг

унтуу I.30.1 ●●○ [ж.н] уур ~, уур уцаар

ундраа I.12.1 ●●○ [ж.н] ундарга; үл унтуулга I.18.1 ●●○ [ж.н] нойрсуулагч эм

шавхагдах, ундран гарах зүйл

унтуурх- II.7.1 ●●○ [үй.ү] уурласан байдал

ундрал I.1.1 ●○○ [ж.н] ундрах үйлийн нэр

илрэх, уурласнаас болж царай нь хувирах

ундрам I.1.1 ●●○ [ж.н] эрдэнийн чулуу

унтууц- II.6.1 ●●○ [үй.ү] уурлах янз гаргах

ундуй ●●○ [тэ.н] ~ сундуй: эмх замбараагүй

унууль I.23.1 ●○○ [ж.н] нэг модоор тавьсан

ундуулаг ●○○ [тэ.н] урталжин буюу гүүр, ~ гүүр

гонзгордуу

унууль I.23.1 ●○○ [ж.н] дамнаж унасан мод

ундуур- II.5.1 ●○○ [үй.ү] анчинд зол таарахгүй унуурь I.23.1 ●○○ [ж.н] ажлын хэрэгцээнд

байх; буу баарах

тааруулж тусгайлан бэлдсэн унаа

У

унж- II.9.1 ●●○ [үй.ү] дээрээс доош унууш I.4.1 ●○○ [ж.н] морины сайвар жороо

дүүжлэгдэн санжин байх

мэт, унахад зөөлөн эвтэй явдал

унжаа ●○○ [тэ.н] унжинхай байрын

унхгар ●○○ [тэ.н] бие болоод байдал төрх

унжаас I.9.1 ●○○ [ж.н] унжсан, санжсан юм

уруу дорой

унжга ●●○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

унхгардуу ●○○ [тэ.н] унхгар байрын

унжгай ●○○ [тэ.н] унжийсан буюу зууралдсан унхи I.8.1 ●○○ [ж.н] хүний ухаан төхөө, овсгоо

байдалтай

самбаа

унжгана- II.10.1 ●○○ [үй.ү] унжгар юмны байн унхиа I.12.1 ●●○ [ж.н] арчаа муу, сул дорой

байн хөдлөх

унхиагүйт- II.6.4 ●●○ [үй.ү] унхиагүй байдал

унжгар ●●○ [тэ.н] доош унжсан; тамир гаргах

тэнхэл, зүс царай муухан

унхил- II.4.1 ●○○ [үй.ү] нялх мал хөхөө

унжгард- II.7.1 ●○○ [үй.ү] унжгар болох

нудчих; эрэгчин нь эмэгчнээ шиншин эрэх

унжгардуу ●○○ [тэ.н] унжгар байрын

унш- II.9.1 ●●● [үй.ү] ном ~, сонин ~

унжий- II.1.1 ●●○ [үй.ү] унжгар болох, цог унш- II.9.1 ●●○ [үй.ү] чангаар хашхиран

хийморьгүй болох

өгүүлэх

унжилган I.2.1 ●○○ (урга.) [ж.н] нэг зүйл цэцэг

уншигч I.4.1 ●●○ [ж.н] ном сонины ~, уран ~

унжилз- II.7.1 ●○○ [үй.ү] унжгар юмны байн уншилт I.3.1 ●○○ [ж.н] унших үйлийн үр дүнг

байн хөдлөх

заасан нэр

унжин ●○○ [тэ.н] ~ санжин

уншлага I.18.1 ●●● [ж.н] уран ~, нийтийн ~

унжинхай ●○○ [тэ.н] унжсан байдалтай

уншуу I.12.1 ●○○ [ж.н] аялан уншдаг

унжир- II.12.1 ●●○ [үй.ү] удаашрах, сунжрах

шүлэглэл

унжлага I.18.1 ●●○ [ж.н] унжуулан зүүх чимэг, унь I.28.1 ●●● [ж.н] гэрийн ~

шүрэн ~

ур I.1.1 ●●● [ж.н] гарын ~, ~ маяг

унжраа ●●○ [тэ.н] унжирсан байдалтай

ур I.1.1 ●●○ [ж.н] модны ~

унжралдамхай ●○○ [тэ.н] унжралдахдаа ур- II.3.1 ●●○ [үй.ү] хувцсаа ~, сэмлэн ~,

амархан

нохой ~, гараа ~

унжруу ●●○ [тэ.н] ~ сунжруу

ураацай I.15.1 ●○○ (амь.) [ж.н] алтан

унжуу ●○○ [тэ.н] ~ сунжуу

хараацай, морин хараацай

унжууд- II.6.1 ●○○ [үй.ү] унжуу болох

ураг I.22.1 ●●● [ж.н] ~ төрөл, ~ садан, ~ удам

унжуудуу ●○○ [тэ.н] унжуу байрын

урагла- II.10.1 ●●○ [үй.ү] ураг бололцох

унжуур- II.5.1 ●○○ [үй.ү] унжруу болох

урагс- II.7.1 ●○○ [үй.ү] ураг удмаа санагалзах

унжуурга I.18.1 ●●○ [ж.н] унжлага

урагсаг ●○○ [тэ.н] урагтаа элэгсэх, хайрлах

унзад I.3.1 ●●○ (шаш.) [ж.н] уншлага эхлэх зантай

аргил бүдүүн хоолойтой лам

урагсуу ●○○ [тэ.н] ураг төрөлдөө элгэмсүү,

униар I.5.1 ●●○ [ж.н] ~ татах; утаа ~

ургасаг байрын

униарт- II.7.1 ●●○ [үй.ү] униар татах

урагц- II.7.1 ●●○ [үй.ү] андлай худ болох

унт- II.7.1 ●●● [үй.ү] нойр авч амрах; урагчил- II.11.1 ●○○ [үй.ү] ураг садныдаа

хагалгааны үед сэрж мэдрэхгүй байх

айлчлах

унтаахай ●○○ [тэ.н] нойр ихтэй

урагш ●●○ [о.н] өмнөш, урд зүг тийш;

унтамтгай ●○○ [тэ.н] дандаа унтдаг, байнга ухралгүй, чигээрээ

унтдаг, унтах нь их

урагшаа ●●○ [о.н] урд зүг рүү, чигээрээ

334

335

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

урагшгүйт- II.6.4 ●●○ [үй.ү] урагшгүй байдал урвай- II.1.1 ●●○ [үй.ү] урвагар болох, царай

гаргах

алдах

урагшид- II.15.1 ●○○ [үй.ү] урагш болох

урвал I.1.1 ●●○ [ж.н] урвах явдал

урагшил- II.11.1 ●●○ [үй.ү] урагш явах, урвалга I.18.1 ●○○ (амь.) [ж.н] уулийн

давших, ахих

төрлийн шувуу

урагшлагч I.4.1 ●○○ [ж.н] урагш бологч, урвалж- II.9.1 ●●○ [үй.ү] бодис урвалд орох

урагш тэмүүлэгч

урвалж I.4.1 ●○○ [ж.н] хувилахуйн ухааны

урагшлуур I.5.1 ●○○ [ж.н] урагшлах хэрэглүүр

туршилтад хэрэглэх бодис

урад I.3.1 ●○○ [ж.н] Өвөр Монголын нэгэн урвалз- II.7.1 ●●○ [үй.ү] урваганах, санаандаа

аймаг, хошуу

хүрэхээр эрхлэн аашлах

урай ●○○ [а.ө] ~ хашхирах, ~ гэх

урвалзуур ●●○ [тэ.н] уруул амаа

уралд- II.7.1 ●●● [үй.ү] морь ~, бүтээлээрээ урвалзуулдаг эрх танхи; эргэж хөрвөдөг

~, ам ~

ааштай

уралдаан I.2.1 ●●● [ж.н] морины ~, ~ тэмцээн

урвалт I.3.1 ●●○ [ж.н] ~ хөрвөлт

уралдаант ●○○ [тэ.н] уралдаан бүхий

урвамтгай ●○○ [тэ.н] урвахдаа хялбар,

уралдаанч ●●○ [тэ.н] уралдах дуртай

няцаж буцамтгай

уралдаач ●●○ [тэ.н] уралдагч; уралдах урвамхай ●○○ [тэ.н] урвахдаа гаргуун

У дуртай

урвас ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

уралдагч I.4.1 ●●○ [ж.н] уралдах хүн, урвуу ●●○ [тэ.н] эсрэгээр эргэсэн, эргэж

уралдаач

хөрвөсөн, ~ тоо, ~ харьцаа

уралдамтгай ●○○ [тэ.н] байнга уралдаж урга- II.10.1 ●●● [үй.ү] ногоо ~, үс ~, нар ~,

байдаг, уралдах нь олонтоо

жигүүр ~, учир ~

уралдамхай ●○○ [тэ.н] уралдах зантай, үе үе ургаа ●●○ [тэ.н] угаас ургасан юм, ~ мод, ~

уралддаг

хад

уралдуур I.5.1 ●○○ [ж.н] малын богино ургалт I.3.1 ●●○ [ж.н] ургах үйлийн үр дүнг

хавирган дээр ургасан бяцхан нарийн мах

заасан нэр

урам I.17.1 ●●● [ж.н] сэтгэл, хүсэл сонирхол, ургалч ●●○ [тэ.н] олон ишт үзэл

~ зориг

ургамал I.17.1 ●●● [ж.н] өвс ~, эмийн ~

урам I.17.1 ●●○ [ж.н] отлох үедээ урхирах ургамалж- II.9.1 ●●○ [үй.ү] ургамалтай болох

бугын дуу; буга урамдах мэт дуугарах бүрээ

ургамалжилт I.3.1 ●●○ [ж.н] ургамалжих

урамд- II.7.1 ●●○ [үй.ү] буга ~

үйлийн ийн үр дүнг заасан нэр

урамдал I.17.1 ●●○ [ж.н] бугын ~

ургамаллаг ●○○ [тэ.н] ургамал элбэгтэй

урамш- II.9.1 ●●○ [үй.ү] урамтай болох, ургамалт ●○○ [тэ.н] ургамал бүхий

сэтгэл санаа зоригжих

ургамалч I.4.1 ●●○ [ж.н] ургамал судлаач

урамшил I.17.1 ●●○ [ж.н] урамших үйлийн ургамалшил I.17.1 ●○○ [ж.н] ургамалших

нэр, шагнал хөхиүлэл; бух зэрэг зарим үйлийн нэр, ургамал элбэгших

амьтны ороо

ургамалшилт I.3.1 ●○○ [ж.н] ургамалших

урамшуулал I.17.1 ●●● [ж.н] урамшуулах үйлийн үр дүнг заасан нэр, ургамалших нь

үйлийн нэр

ургац I.3.1 ●●● [ж.н] ургасан байдал; ~

урамшуулалт I.3.1 ●●○ [ж.н] урамшуулах хураалт

үйлийн үр дүнг заасан нэр

ургацаг I.22.1 ●●○ [ж.н] үү ~

уран ●●● [тэ.н] авьяас билигтэй; нарийн урги- II.2.1 ●○○ [үй.ү] оргих, бургих

гоёмсог хийцтэй

урд ●●● [о.н] өмнө зүг, ~ хойд

уранхай ●●○ [тэ.н] урагдаж тасарсан, ~ урд ●○○ [а.д.ү] ~ хийх, ~ гэх: барсын гэнэт

цоорхой

дуугарах чимээ

уранхайвтар ●○○ [тэ.н] бага зэрэг уранхай

урдад- II.15.1 ●○○ [үй.ү] урдуур болох

уранхайдуу ●○○ [тэ.н] уранхай байрын

урдах ●●● [о.н] ~ хойдох

урва- II.10.1 ●●○ [үй.ү] эргэх, хөрвөх, нөгөө урдуур ●●● [о.н] ~ хойгуур

талд элсэх

урдхан ●○○ [тэ.н] урд тал, урд уул

урваач ●●○ [тэ.н] урваж хөрвөх зантай

уржигдар ●●● [ц.н] өчигдрийн урд өдөр

урвага ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

уржнан ●●● [ц.н] ноднингийн цаад жил

урвагана- II.10.1 ●○○ [үй.ү] урвагар юмны уриа I.12.1 ●●● [ж.н] ~ лоозон, ~ тэмдэг ,~

хөдлөх; уйлагнах

салхи

урвагануур ●●○ [тэ.н] урваганаж байдаг уриа I.12.1 ●○○ [ж.н] харцгай, хяргуйг

зантай

уриадан ирүүлэх тэмдэгт юм

урвагар ●●○ [тэ.н] нойтон улцгар; нус нулимс уриагуур I.5.1 ●●○ [ж.н] уриа татах хэрэглүүр

нь гоожсон

уриалаг ●○○ [тэ.н] ааш зан сайтай, дуулгавар

урвагард- II.7.1 ●○○ [үй.ү] урвагар болох

сайтай

урвагардуу ●○○ [тэ.н] урвагар байрын

уриалагдуу ●○○ [тэ.н] уриалаг байрын

урвагч I.4.1 ●●○ [ж.н] урвасан этгээд

уриалал I.17.1 ●●○ [ж.н] уриалах үйлийн нэр

336

337

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

уриалга I.18.1 ●●● [ж.н] уриа ~

 уруй

Уруу газар эрчлэн буух

уриалга I.18.1 ●○○ (урга.) [ж.н] боролзгоно

усыг уруй гэж бичнэ. Уруйд

урианхай I.15.1 ●○○ [ж.н] Монголын нэг

× уруу

эвдэрсэн бэлчээр, уруй туулах

угсаатны бүлгийн нэр

× урий

гэх мэтээр бичнэ.

урил- II.4.1 ●○○ [үй.ү] хилэгнэх, уурлах

уруу ●●○ [тэ.н] өөд ~

урилга I.18.1 ●●● [ж.н] урьж залах хэл, бичиг, урууд- II.6.1 ●●○ [үй.ү] салхинд ~, бороонд

~ айлтгах, хуримын ~

~, уул ~

урин ●●● [тэ.н] ~ дулаан, уян зөөлөн

урууд- II.6.1 ●●○ [үй.ү] буурах, доройтон ~

уринш I.4.1 ●●● [ж.н] жил өнжсөн тариан уруудалт I.3.1 ●●○ [ж.н] уруудах явц байдал

талбай, ~ хагалах

уруудамтгай ●○○ [тэ.н] уруудахдаа хялбар

уринш- II.9.1 ●●○ [үй.ү] урин дулаан болох уруул I.1.1 ●●● [ж.н] хүн, амьтны амны ирмэг

шинж орох

хэсэг

урла- II.10.1 ●●○ [үй.ү] уран гоёмсог зүйл уруулд- II.7.1 ●●○ [үй.ү] уруулаас нь барих,

хийх, үйлдэх

цорводох

урлаач I.4.1 ●●○ [ж.н] урлах мэргэжилтэн

уруулш- II.9.1 ●○○ [үй.ү] өгүүлэхэд уруулын

урлаг I.6.1 ●●● [ж.н] үнэн байдлыг уран оролцох шинжээр авиа ижилсэх

сайхны аргаар дүрслэн гаргасан бүтээл

урхаг I.22.1 ●●○ [ж.н] уг учир, учир шалтгаан;

урлаг I.6.1 ●○○ (урга.) [ж.н] гичгэнийн төрлийн өвчний үлдэц, хор уршиг

нэг зүйл ургамал

урхаг ●○○ [тэ.н] хашин, хойрго залхуу

У

урлагж- II.9.1 ●●○ [үй.ү] урлагтай болох

урхагла- II.10.1 ●○○ [үй.ү] урхаг үлдэх,

урлагч I.4.1 ●●○ [ж.н] урлах үйлийг гүйцэтгэгч

урхагтай болох

урлал I.1.1 ●●● [ж.н] гар ~

урхи I.13.1 ●●○ [ж.н] ~ тавих, төмөр ~, ~нд

урлан I.16.1 ●●● [ж.н] уран зураач, барималч, орох

сийлбэрч, дархчуудын уран бүтээлээ туурвих урхивч I.32.1 ●●○ [ж.н] урхи, урхины сав

байр

урхид- II.6.1 ●●○ [үй.ү] урхиар барих

урс- II.7.1 ●●● [үй.ү] ус ~, усанд ~

урхил- II.4.1 ●●○ [үй.ү] урхи хэрэглэж өөрийн

урсалт I.3.1 ●○○ [ж.н] урсах үйлийн үр дүнг болгох

заасан нэр

урхир- II.5.1 ●○○ [үй.ү] архирах, хорхирох

урсамтгай ●○○ [тэ.н] байнга урсдаг

урхич ●○○ [тэ.н] урхи хэрэглэхдээ чадамгай

урсамхай ●○○ [тэ.н] урсах нь амархан

урхичин I.20.1 ●○○ [ж.н] урхи тавигч,

урсанги ●○○ [тэ.н] урсан буй, урсалт, урсах урхилагч

байдал

урц I.9.1 ●●● [ж.н] нэгэн төрлийн сууц,

урсац I.19.1 ●●○ [ж.н] урсах хэмжээ

овоохой

урсгал I.1.1 ●●● [ж.н] урсах үйлийн нэр, ~ ус, урц I.3.1 ●○○ [ж.н] ардын уламжлалт оньсон

цагийн ~, ~ зардал

наадгай

урсгалт ●○○ [тэ.н] урсгал бүхий

урч ●○○ [тэ.н] урлаач

урсгуур I.5.1 ●○○ [ж.н] урсгадаг юм

урчин I.20.1 ●○○ [ж.н] уран үйл хийгч

урсмал ●○○ [тэ.н] урсдаг байдал, урсамгай уршиг I.22.1 ●●● [ж.н] хор ~, ~ татах, яршиг ~

байдал

уршигла- II.10.1 ●●○ [үй.ү] уршиг чирэгдэл

урт ●●● [тэ.н] ~ богино, ~ удаан, ~ эгшиг

учруулах

уртааш ●●○ [о.н] ~ нь хэмжих

урь- II.13.1 ●●● [үй.ү] хүндэтгэн залах

уртавтар ●○○ [тэ.н] бага зэрэг урт

урь I.23.1 ●●○ [ж.н] ~ орох

уртагчин I.20.1 ●○○ [ж.н] эврээр хийсэн урт урь- II.13.1 ●○○ [үй.ү] ~ салхи: өмнөөс үлээх

нум

халуун хуурай салхи

уртад- II.15.1 ●●○ [үй.ү] урт болох

урьд- II.7.1 ●●○ [үй.ү] урьдаж хийх

урталжин ●○○ [тэ.н] уртавтар тэгш өнцөгт

урьд ●●○ [ц.н] эрт ~, ~ өмнө

уртас- II.15.1 ●●○ [үй.ү] улам урт болох, өдөр ~

урьдал I.17.1 ●●○ [ж.н] эхэн түрүүнд

уртасгал I.1.1 ●●○ [ж.н] уртасгах үйлийн нэр

оруулбал зохих зүйл

уртасгуур I.5.1 ●●○ [ж.н] уртасгах хэрэглүүр

урьдал- II.11.1 ●○○ [үй.ү] өмнө нь болгох

уртатгал I.1.1 ●○○ [ж.н] уртатгах үйлийн нэр

урьдас I.26.1 ●○○ [ж.н] урь идэж эвэрсэн

уртатгалт ●○○ [тэ.н] уртатгал бүхий

хөлдүүс

уртач I.31.1 ●○○ [ж.н] галуун хүзүүт, нэг зүйл урьдач ●○○ [тэ.н] ~ нөхцөл

архины сав

урьдчил- II.4.1 ●●○ [үй.ү] тогтсон цагаас

уртдуу ●○○ [тэ.н] урт байрын

өмнө гүйцэтгэх

уртлаг ●○○ [тэ.н] урт байдалтай, уртхан урьдчилгаа I.12.1 ●●● [ж.н] ~ авах, ~ өгөх

хэлбэртэй

урьс- II.7.1 ●●○ [үй.ү] урин дулаан болох

уртраг I.6.1 ●●● [ж.н] ~ өргөрөг

урьсал- II.11.1 ●○○ [үй.ү] урьдаас хийх,

уртсал I.1.1 ●●○ [ж.н] уртсах үйлийн нэр

урьдчилгаа авах, урьтах

уруй I.15.1 ●●○ [ж.н] үерийн эрчтэй ус

урьт- II.7.1 ●○○ [үй.ү] урь орох

336

337

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

урьтал I.17.1 ●●○ [ж.н] урьтах үйлийн нэр

утаа I.12.1 ●●● [ж.н] ~ униар, ~ тавих, ~

урьхан ●●○ [тэ.н] дулаан зөөлөн, ааш зан суунаглах

эелдэг нийцтэй

утаад- II.6.1 ●○○ [үй.ү] утаагаар утах

урьш- II.9.1 ●●○ [үй.ү] урин дулаан болох, утаарь I.23.1 ●○○ [ж.н] загас, мах зэргийг

урь идэх

утаж болгох газар

ус I.9.1 ●●● [ж.н] ~ цас, ~ урсах; мөнгөн ~, утаат- II.6.1 ●●○ [үй.ү] утаатай болох

булгийн ~

утаачин I.20.1 ●●○ [ж.н] сур, арьс зэргийг

усавх I.8.1 ●○○ [ж.н] чанар тааруухан архи, утах хүн

сувс

утааш- II.8.1 ●●○ [үй.ү] утаа шингэх

усаг I.22.1 ●○○ (урга.) [ж.н] амт сайтай нэг утас I.26.1 ●●● [ж.н] ~ ээрэх

зүйл ногоо

утас I.26.1 ●●● [ж.н] цахилгаан ~; гар ~

усаж- II.16.1 ●●○ [үй.ү] ус ихтэй болох

утасд- II.7.1 ●●● [үй.ү] утсаар юмны чигийг

усажмал ●●○ [тэ.н] усаар элбэг болсон

гаргах, хэмжих; утсаар ярих

усал- II.11.1 ●●○ [үй.ү] мал ~, тариа ногоо ~

утасла- II.10.1 ●●○ [үй.ү] хөгжимд утас

усалгаа I.12.1 ●●● [ж.н] услах үйлийн нэр

чавхдас хийх, утас тавьж чимэглэх

усархаг ●●○ [тэ.н] ус ихтэй

утаслаг ●○○ [тэ.н] утастай төстэй; ~ биетэн

усархуу ●○○ [тэ.н] ус шиг, ус мэт

утаст ●○○ [тэ.н] утас бүхий

У усгал ●●○ [тэ.н] дөлгөөн, талбиун, ~ зөөлөн утасчин I.20.1 ●●○ [ж.н] утас ээрэгч, утсаар

усгүйт- II.6.4 ●●○ [үй.ү] усаар дутагдах, ус холбоо бариулах хүн

хүрэлцэхгүй болох

утга I.18.1 ●●● [ж.н] ~ агуулга

усгүйшил I.17.1 ●○○ [ж.н] усгүй болох шинж

утгаж- II.8.1 ●●○ [үй.ү] утгатай болох

усжуулагч I.4.1 ●●○ [ж.н] усжуулах үйлийг утгал- II.4.1 ●●○ [үй.ү] утгыг ухаж мэдэх

гүйцэтгэгч

утгалаач I.4.1 ●○○ [ж.н] утгачлан үйлдэгч

усжуулалт I.3.1 ●●○ [ж.н] усжуулах үйлийн утгалбар I.5.1 ●○○ [ж.н] утга зүйн нэгж, утгын

үр дүнг заасан нэр

цогц

услаг ●○○ [тэ.н] усаар элбэг

утгат ●●○ [тэ.н] утга бүхий, ~ хэсэг

услагч I.4.1 ●●○ [ж.н] услах үйлийг хийгч

утгачил- II.11.1 ●●○ [үй.ү] бичиг номын утгын

услалт I.3.1 ●●○ [ж.н] услах үйлийн үр дүнг дагуу үйлдэх, орчуулах

заасан нэр

утлага I.18.1 ●●● [ж.н] утах үйлийн нэр, утах

услуур I.5.1 ●●○ [ж.н] услах хэрэглүүр

бодис, юм

услуурга I.18.1 ●○○ [ж.н] мал усалж болох утмал ●●○ [тэ.н] утаж болгосон

эрэг гангагүй газар

утсанцар I.21.1 ●○○ [ж.н] утас мэт юм

усмаг ●○○ [тэ.н] үр жимсний шүүслэг байдал

утуу I.12.1 ●○○ [ж.н] үнэртэн уугиулах араг

усмагт- II.7.1 ●○○ [үй.ү] усмаг байдалтай мэт сав

болох

утуур I.5.1 ●●○ [ж.н] утах хэрэглүүр

усруу I.12.1 ●○○ [ж.н] яр шархны услаг шүүс уу- II.1.1 ●●● [үй.ү] идэж ~

ба усан цэврүү

уу ●●○ [баймж.] ерөнхийлөн асуух утгатай

усруу I.12.1 ●○○ (амь.) [ж.н] бяцхан хархираа баймж, та сайн ~?

шувууны өөр нэр

уувай ●○○ [а.ө] ~ ~: бүүвэйлэх аялга

уст- II.7.1 ●●● [үй.ү] сөнөх, мөхөх, үгүй болох

ууган ●●● [тэ.н] хамгийн анхны, эхний

уст- II.7.1 ●●○ [үй.ү] ус нь улам ихсэх, уушги ~

уугимтгай ●○○ [тэ.н] уугих нь их

устал I.1.1 ●●○ [ж.н] ус их болсон нь, уушгины ~

уугимхай ●○○ [тэ.н] уугихдаа амархан

усталт I.3.1 ●○○ [ж.н] ус нь үлэмж нэмэгдэх уугуул ●●● [тэ.н] төрөлх, унаган

үйлийн үр дүнг заасан нэр

уугь- II.13.1 ●●○ [үй.ү] утаа суунаглах, ~

устанги ●○○ [тэ.н] ус гүйлгэнэсэн, устсан

баагих

устгагч I.4.1 ●●● [ж.н] устгах үйлийг уудал- II.11.1 ●●○ [үй.ү] сэтгэлээ дэлгэх

гүйцэтгэгч, хортон шавж ~

уудал- II.11.1 ●●○ [үй.ү] шингэн юмыг савлах,

устгал I.1.1 ●●○ [ж.н] устгах үйлийн нэр

юүлэх

устөрөгч I.4.3 ●●● [ж.н] хувилахуйн ухааны уудал- II.11.1 ●●○ [үй.ү] авдар сав ~, хэрэг

махбод

учрыг ~

усхай I.15.1 ●○○ (амь.) [ж.н] нохойтой уудам ●●● [тэ.н] өргөн ~, ~ тал, ~ сэтгэл

адилавтар, биедээ хайрстай, гахай мэт үстэй уудам I.17.1 ●○○ [ж.н] хөө хуягийн суганд

амьтан

давхарлан хадах халхавч

усч ●●○ [тэ.н] усанд сэлэхдээ чадамгай

уудамд- II.7.1 ●○○ [үй.ү] уудам болох

усчил- II.11.1 ●●○ [үй.ү] усанд чадамгай уудамдуу ●○○ [тэ.н] уудам байрын

сэлэх

уудамч ●○○ [тэ.н] сэтгэл агуу, өршөөнгүй

усчил- II.11.1 ●○○ [үй.ү] усчин болж ажиллах

уудлагч I.4.1 ●○○ [ж.н] уудлах үйлийг

усчин I.20.1 ●●○ [ж.н] ус зөөхдөө гарамгай гүйцэтгэгч

хүн

ууж I.11.1 ●●○ [ж.н] эхнэр хүний дээлийн

ут- II.6.1 ●●○ [үй.ү] тарвага ~, мах ~, эмээр ~

гадуур өмсөх ханцуйгүй хувцас

338

339

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

уужим ●●● [тэ.н] уудам, цэлгэр; тавиу тайван

уульхайдуу ●○○ [тэ.н] уульхай байрын

уужимд- II.7.1 ●○○ [үй.ү] уужим болох

уульхайл- II.4.1 ●○○ [үй.ү] зүрхшээх, эмээх

уужимдуу ●○○ [тэ.н] уужим байрын

уульхайт- II.6.1 ●○○ [үй.ү] уульхай зан гаргах

уужимс- II.7.1 ●●○ [үй.ү] улмаар уужим болох

уумтгай ●○○ [тэ.н] уух нь их, байнга уудаг

уужир- II.12.1 ●●○ [үй.ү] улам уужим болох: уумхай ●●○ [тэ.н] уух дуртай, уух зантай

сэтгэл ~

уур I.5.1 ●●● [ж.н] шингэнээс гарах ~; цаг ~,

уужмаг I.6.1 ●●○ [ж.н] ханцуйгүй, нарийн усны ~, ~ амьсгал

мөрөвчтэй цээжээр өмсдөг хувцас

уур I.5.1 ●●○ [ж.н] ~ хилэн

уужрал I.1.1 ●●○ [ж.н] уужрах үйлийн нэр

уур I.5.1 ●●○ [ж.н] ~ нүдүүр, цайны ~

уужуу ●●○ [тэ.н] уужим, зайтай; аажуу, уураг I.22.1 ●●● [ж.н] амин хүчлийн бүрдэл

яаралгүй; тайван, дөлгөөн; элбэг

болох шимт бодис; нярайлсны даруйд

уужуувтар ●○○ [тэ.н] бага зэрэг уужуу

хөхнөөс гарах язмагтай өтгөн сүү; тархи

уужууд- II.6.1 ●○○ [үй.ү] зай, багтаамж ихтэй уурагд- II.7.1 ●○○ [үй.ү] уургаа хөхсөн даруй

болох

ихэд даарснаас өвдөх

уужуудуу ●○○ [тэ.н] уужуу байрын

уурагла- II.10.1 ●●○ [үй.ү] хээлтэх, уураг буй

уужуур- II.5.1 ●●○ [үй.ү] уужрах

болох

уул I.1.1 ●●● [ж.н] ~ нуруу, ~ даваа, ~ тал, уураглаг ●●○ [тэ.н] уургаар баялаг

~ ус

уурай I.15.1 ●○○ [ж.н] тэрэгний булын тэнхлэг

уул ●●○ [тэ.н] уг, уугуул

шургуулах нүх

У

уул I.1.1 ●○○ (урга.) [ж.н] ~ өвс, цагаан түрүү, уурайл- II.4.1 ●○○ [үй.ү] уурай гаргах

ул өвс

уурга I.18.1 ●●● [ж.н] адуу мал барих,

уулавч I.32.1 ●●○ [ж.н] хэтний уул агуулах үзүүртээ хуйвтай урт нарийн мод; загас

сав, хэтэвч

агнахад хэрэглэх саваа

уулай I.15.1 ●○○ (амь.) [ж.н] нэг зүйл шувуу

уургай I.15.1 ●○○ [ж.н] хацрын хонхорхой

уулархаг ●●○ [тэ.н] уул ихтэй

уургал- II.4.1 ●●● [үй.ү] морь ~

уулархуу ●○○ [тэ.н] уул мэт, уулархаг

уургач ●●● [тэ.н] морь уургалахдаа

уулга ●●○ [ж.н] ~ алдах

чадамгай; уургын морь

уулга I.18.1 ●○○ [ж.н] гэнэт довтлон уургачин I.20.1 ●●○ [ж.н] адуу уургалах хүн

дээрэмдэхүй

уургачин I.20.1 ●○○ (амь.) [ж.н] нэг зүйл

уулгал- II.4.1 ●●○ [үй.ү] уулга алдах; шувуу,~ намнаахай

цочимдон ~

уурд- II.7.1 ●○○ [үй.ү] ууранд хийж нүдэх

уулгал- II.4.1 ●●○ [үй.ү] уулгалан дайрах

уурла- II.10.1 ●●○ [үй.ү] бухимдан хилэгнэх

уулгалагч I.4.1 ●○○ [ж.н] уулгалан дайрагч

уурламтгай ●○○ [тэ.н] уурлах нь их

уулгамч ●●○ [тэ.н] уулга алдамтгай

уурламхай ●○○ [тэ.н] уурлаж хилэгнэх нь

уулгамчил- II.11.1 ●●○ [үй.ү] уулга алдах

түргэн

уулгар ●○○ [тэ.н] сандрамхай, яаруу

уурс- II.7.1 ●●○ [үй.ү] уурлах

уулгар ●○○ [тэ.н] уулын, уг язгуурын

уурс I.3.1 ●○○ [ж.н] эд агуурс, хөрөнгө зоорь

уулгард- II.7.1 ●○○ [үй.ү] уулгар болох

уурс I.3.1 ●○○ (амь.) [ж.н] тогоруу шувуу,

уулгардуу ●○○ [тэ.н] яаруу, сандруу

амьтны хэвлий дэх үр зулзага

уулгарла- II.10.1 ●○○ [үй.ү] уулгар зан гаргах

уурт ●○○ [тэ.н] уур бүхий

уулгарч ●○○ [тэ.н] уулгар зантай

уурхай I.15.1 ●●● [ж.н] ашигт малтмалын орд

уулгач I.4.1 ●○○ [ж.н] гэнэтээр талан газар; хэрэг явдлын уг үндэс, сурвалж, үүр

дээрэмдэх түрүүч хэсэг

уурхайл- II.4.1 ●○○ [үй.ү] уурхай болгон ухах

уулз- II.7.1 ●●● [үй.ү] нүүр учрах; нийлэх

уурхайчин I.20.1 ●●● [ж.н] уурхайн ажилчин

уулзалт I.3.1 ●●● [ж.н] уулзах, учрах үйлийн уурчил- II.11.1 ●○○ [үй.ү] амьсгаадах,

үр дүнг заасан нэр

аахилах; тэвдэх; хаях, шидэх

уулзамтгай ●○○ [тэ.н] уулзах дуртай

уурш- II.9.1 ●●● [үй.ү] ус ~, шингэн бодис ~

уулзвар I.5.1 ●●● [ж.н] юмны нийлсэн газар, ууршилт I.3.1 ●●○ [ж.н] уурших үйлийн үр

замын ~

дүнг заасан нэр

уулинхай I.15.1 ●○○ (амь.) [ж.н] нэг зүйл ууршимтгай ●○○ [тэ.н] ~ бодис

шувуу

ууршимхай ●○○ [тэ.н] ууршихдаа хялбар

уулинцар I.21.1 ●○○ (амь.) [ж.н] уулийн ууршмал ●○○ [тэ.н] ууршсан байдал

язгуурын шувуу

ууршуулагч I.4.1 ●●○ [ж.н] ууршуулах үйлийг

уулла- II.10.1 ●○○ [үй.ү] уул барин явах

гүйцэтгэгч

ууллаг I.6.1 ●○○ (амь.) [ж.н] хээрийн галуу

ууршуулалт I.3.1 ●○○ [ж.н] ууршуулах

уулч ●●○ [тэ.н] ууланд авирахдаа чадамгай

үйлийн үр дүнг заасан нэр

уулчин I.20.1 ●●● [ж.н] ууланд авирах уус- II.6.1 ●●● [үй.ү] хайлж ~, давс ~, шингэн ~

тамирчин

уусал I.17.1 ●●○ [ж.н] уусах үйлийн нэр

ууль I.23.1 ●●○ (амь.) [ж.н] махчин шувуу

уусалт I.3.1 ●●○ [ж.н] уусах үйлийн үр дүнг

уульхай ●○○ [тэ.н] аймтгай, цочимтгой

заасан нэр

338

339

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

уусамтгай ●○○ [тэ.н] ~ бодис

ухаагч ●●● [тэ.н] малын ухаа зүс

уусац I.19.1 ●○○ [ж.н] уусах хэмжээ, ууссан ухаагчин I.20.1 ●●● (амь.) [ж.н] ухаа зүстэй

байдал

эм мал

уусвар I.5.1 ●●○ [ж.н] уусах байдал, уусах ухааж- II.8.1 ●●● [үй.ү] ухаан суух

чанар

ухаал- II.4.1 ●○○ [үй.ү] арга ухаан сийлэх

уусварла- II.10.1 ●○○ [үй.ү] уусвар болгох

ухаалаг ●●● [тэ.н] ухаан сайтай

уусгагч I.4.1 ●●○ [ж.н] ~ бодис

ухаалагдуу ●○○ [тэ.н] ухаалаг байрын

уусгамал ●○○ [тэ.н] нэгэнт уусгасан

ухаалж I.4.1 ●○○ (урга.) [ж.н] ухаа шар

уусмал I.1.1 ●●● [ж.н] ууссан юм, химийн ~

өнгөтэй, модон дээр ургадаг хаг бие

уусмалж- II.9.1 ●●○ [үй.ү] уусмал болох

ухаан I.2.1 ●●● [ж.н] хүний дээд хэмжээгээр

уут I.9.1 ●●● [ж.н] даавуу, эсгий мэтийн хийсвэрлэн сэтгэх чадвар

зүйлээр хийсэн сав, хүүдий

ухаант ●○○ [тэ.н] ухаан бүхий, ухаан ихтэй

уутавч I.32.1 ●○○ [ж.н] дээд мөөгний үрийг ухаантан I.20.1 ●●○ [ж.н] гүн ~, суут ~

агуулсан уут

ухаар- II.5.1 ●●○ [үй.ү] ухаан орох, ойлгох ~

уутал- II.11.1 ●●○ [үй.ү] уутанд хийх

ухаарал I.17.1 ●●○ [ж.н] ухаарах үйлийн нэр

уутанцар I.21.1 ●●○ [ж.н] жижиг уут

ухаарамтгай ●○○ [тэ.н] дор нь ухаардаг,

уутат ●○○ [тэ.н] ~ амьтан

амархан ухаардаг

У уутлаг ●○○ [тэ.н] уут хэлбэртэй, уут мэт

ухаарх- II.7.1 ●○○ [үй.ү] ухаантайдаа эрдэж

уутлагч I.4.1 ●○○ [ж.н] уутанд хийгч

бардах

ууттан I.2.1 ●○○ (амь.) [ж.н] ~ амьтад

ухаархаг ●○○ [тэ.н] ухаа толгод ихтэй

уухай ●●○ [а.ө] сур, шагайн харваачдыг ухаас I.9.1 ●●○ [ж.н] дээлийн ~

хөгжөөх дуудлага; сэтгэлд тааламжтайг ухаачил- II.11.1 ●○○ [үй.ү] ухаан гаргах

илтгэх аялга

ухагдахуун I.2.1 ●●● [ж.н] ойлголт ~

уухай I.15.1 ●●○ [ж.н] уриа дуудлага

ухагч I.4.1 ●○○ [ж.н] ухан ойлгогч хүн

уухайл- II.4.1 ●●○ [үй.ү] уриалан ~

ухагч I.4.1 ●○○ [ж.н] ухах малтах үйлийг

уухайс ●●○ [а.ө] лавдуулах аялга

хийгч

уухайчин I.20.1 ●○○ [ж.н] сур харвааны ~

ухам I.17.1 ●●● [ж.н] малын нэг зүйл им

уухил- II.4.1 ●●○ [үй.ү] амьсгаа давхцах, тэмдэг

түргэн түргэн амьсгалах

ухам I.17.1 ●○○ [ж.н] юмны дотоодыг ухах

уухилаач ●○○ [тэ.н] уухилах зантай хүн

багаж

уухир- II.5.1 ●○○ [үй.ү] бархиран түйвээх

ухамд- II.7.1 ●○○ [үй.ү] ухмаар ховилдох

уухирд- II.7.1 ●○○ [үй.ү] амьсгаадан ухамж I.4.1 ●○○ [ж.н] ойлгон мэдэж болох

бачимдах

чадвар; ~гүй үг

уухич- II.8.1 ●●○ [үй.ү] байн байн уухилах

ухамла- II.10.1 ●●○ [үй.ү] ухам, им хайчлах

уухичаа ●○○ [тэ.н] амархан уухилж ухамсар I.21.1 ●●● [ж.н] бодит ахуйг тусгах

амьсгааддаг

сэтгэхүйн дээд хэлбэр

ууц I.9.1 ●●● [ж.н] нурууны сээрээс хойш ухамсар- II.12.1 ●●○ [үй.ү] учир зүйг ялган

ахар сүүл хүртэлх хэсэг, харцага; Монгол таних, ухаан суух

үндэсний идээ

ухамсарла- II.10.1 ●●○ [үй.ү] учир утгыг

ууцал- II.11.1 ●○○ [үй.ү] ууцаар нь хугалах

ойлгон таних

ууцархаг ●○○ [тэ.н] бие бялдар сайтай, ухамсарт ●●○ [тэ.н] ухамсар бүхий

бадируун том биетэй

ухамтгай ●○○ [тэ.н] ухаж төнхөхдөө

ууч ●○○ [тэ.н] өршөөнгүй, тэнүүн сэтгэлтэй

гарамгай, ухаж учрыг мэдэхдээ дадамгай

уучил- II.11.1 ●●○ [үй.ү] өршөөн үзэх

ухамхай ●○○ [тэ.н] ухаж төнхөх дуртай

уучлал I.1.1 ●●○ [ж.н] уучлах үйлийн нэр

ухар- II.12.1 ●●● [үй.ү] гэдрэг буцах; шантрах

уучлалт I.3.1 ●●○ [ж.н] уучлах үйлийн үр мохох

дүнг заасан нэр

ухар I.21.1 ●○○ [ж.н] этүүр халбага

уучламтгай ●○○ [тэ.н] уучилж өршөөх зантай ухархай I.15.1 ●●● [ж.н] гавлын ясны нүдний

уучламхай ●○○ [тэ.н] уучлах нь амархан

алим суух хонхорхой

уучлангуй ●○○ [тэ.н] уучилсан байдалтай, ухас ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

уучлах янзтай

ухаш I.12.1 ●○○ [ж.н] ухсан юм, онгорхой нүх,

ууш I.11.1 ●●○ [ж.н] уух юм, идэш ~

сүв

уушги I.13.1 ●●● [ж.н] амьтны дотоод цул ухвар I.5.1 ●●○ [ж.н] ойлгох мэдэх чадвар

эрхтний нэг, амьсгалах эрхтэн

ухвар I.5.1 ●●○ [ж.н] ухаж малтсан олз; хүний

уушгил- II.10.1 ●●○ [үй.ү] уушгиараа оруулах

өө сэв

уушгин I.2.1 ●○○ (урга.) [ж.н] уушгины ухварж- II.9.1 ●○○ [үй.ү] ухвар суух, ухварлах,

өвчнийг засдаг эмийн ургамал

ухаажих

ух- II.6.1 ●●○ [үй.ү] малтах сэндлэх

ухварла- II.10.1 ●●○ [үй.ү] сайтар ухамсарлан

ух- II.6.1 ●●○ [үй.ү] ойлгох ухамсарлах

ойлгох

ухаа ●●● [тэ.н] цайвардуу улаан өнгө

ухдас I.5.1 ●●○ [ж.н] ухаж авсан ором

340

341

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

ухил I.1.1 ●○○ (амь.) [ж.н] хорхой шавжийг загас

төнхөн иддэг нэг зүйл шувуу

уя- II.2.1 ●●○ [үй.ү] хэрэг явдлыг удаашруулах

ухлаадас I.26.1 ●●● [ж.н] ухдас, юмнаас уя- II.2.1 ●●● [үй.ү] уяагаар торгон бөхлөх

ухаж авсан хэсэг

уя I.7.1 ●○○ [ж.н] хатуу, чанга юмны доторх

ухмал ●●○ [тэ.н] ухсан нь, ~ нүх

зөөлний хувь; эе эв; хүйтэн уур амьсгалын

ухмалла- II.10.1 ●○○ [үй.ү] ухаж үйлдэх, доторх дулааны хувь

ухмал болгох

уяа I.12.1 ●●● [ж.н] морь мал уях шон, зэл

ухна I.18.1 ●●● (амь.) [ж.н] хөнгөлж засаагүй татсан нь; олс, дээс зэрэг юм

эр ямаа

уяай I.15.1 ●○○ (амь.) [ж.н] нэг зүйл загас

ухнадай I.15.1 ●○○ (амь.) [ж.н] ухныг уяал- II.4.1 ●●○ [үй.ү] уях, морь уях

өхөөрдсөн нэр

уяас I.9.1 ●○○ [ж.н] уяж зангидсан хэсэг; уяж

ухнас- II.6.1 ●○○ [үй.ү] эм ямааны ухна эрэх

хүлэхэд хэрэглэх дээс, оосор

ухнат- II.6.1 ●●○ [үй.ү] бүтэхгүй юмыг хийх уяач I.4.1 ●●● [ж.н] хурдны морь сойгч

гэж будилах, мунгинах

уяаш- II.8.1 ●●○ [үй.ү] уяандаа харшиж ядрах

ухнат- II.6.1 ●○○ [үй.ү] эм ямааг ухна хөөх

уяашир- II.12.1 ●○○ [үй.ү] уяандаа харших

ухралт I.3.1 ●●○ [ж.н] ухрал, ухрах явц, шинж орох

байдал

уяг I.6.1 ●○○ [ж.н] урлах сэтгэлгээний цар

ухруу ●○○ [тэ.н] ухрах няцах зантай, хойрго

чинээ

ухуулагч I.4.1 ●●● [ж.н] ухуулах, сэнхрүүлэх уяд- II.6.1 ●●○ [үй.ү] уян болох, төмөр ~

У

үйлийг гүйцэтгэгч

уядал I.17.1 ●○○ [ж.н] уядах үйлийн нэр

ухуулга I.18.1 ●●● [ж.н] ухуулан сэнхрүүлэх уядуу ●●○ [тэ.н] уя орсон байрын

нь, итгүүлэн үнэмшүүлэх нь

уял- II.4.1 ●○○ [үй.ү] олонтоо уях

ухуур I.5.1 ●●○ [ж.н] ухаж малтах багаж

уялга I.18.1 ●●○ [ж.н] ~ үг: бичиг зохиолын

ухчил- II.11.1 ●○○ [үй.ү] дахин дахин хянах

санааг хураангуйлан бичсэн товч үг; усны

ухчил- II.11.1 ●○○ [үй.ү] бусдын өө сэвийг болон үсний эргүүлэг

эрэлхийлэх

уялга I.3.1 ●○○ [ж.н] уях үйлийн нэр

уцаар I.5.1 ●●● [ж.н] цухалдахад илрэх ааш уялгал- II.4.1 ●○○ [үй.ү] бичиг зохиолын өмнө

авир; уур ~

хураангуй үг сэдэвлэн гаргах, уялга үг бичих

уцаард- II.7.1 ●●○ [үй.ү] ихэд уцаарлах

уялд- II.7.1 ●●● [үй.ү] шүтэлдэн холбогдох

уцаардуу ●○○ [тэ.н] уцаартай байрын

уялдаа I.12.1 ●●● [ж.н] уялдах үйлийн нэр,

уцаарла- II.10.1 ●●○ [үй.ү] уцаар зан гаргах

~ холбоо

уцаарламтгай ●○○ [тэ.н] уцаарлах нь их

уялдаат ●●○ [тэ.н] уялдаа бүхий

уцаарламхай ●○○ [тэ.н] уцаарлахдаа уялдангуй ●○○ [тэ.н] уялдсан байдалтай

амархан

уялдуу ●○○ [тэ.н] үг өгүүлбэрийн зөөлөн

учиг I.22.1 ●●○ [ж.н] төл хөхсөний дараа ялгуун; хатсан юмны дэвтэж зөөлөрсөн

дэлэнд үлдсэн сүү

байдал

учиг I.22.1 ●●○ [ж.н] зүүнд сүвлээтэй байгаа уямал ●○○ [тэ.н] уясан байдал

утас

уяман I.20.1 ●○○ [ж.н] хортой, халдварт яр

учиг ●●○ [ж.н] хэрэг явдлын үндэс сурвалж, өвчин

үзүүр сэжим

уямант- II.7.1 ●○○ [үй.ү] уяман өвчнөөр өвдөх

учигла- II.10.1 ●●○ [үй.ү] зүүнд сүвлэхээр уян ●●● [тэ.н] зөөлөн, нугарахдаа хялбар;

утсанд үзүүр гаргах

сэтгэл санаа, үг яриа зан авир эелдэг, зөөлөн

учигла- II.10.1 ●●○ [үй.ү] учгийг саах

уянга I.18.1 ●●● [ж.н] дуу, хөг аялгууны

учигна I.18.1 ●○○ (урга.) [ж.н] ойн хөрс, сонсоход тааламжтай яруу сайхан

унанги дээр ургадаг, хортой мөөг

уянгал- II.4.1 ●●● [үй.ү] сайхан аялгуу

учир I.21.1 ●●● [ж.н] хэрэг явдлын уг үүсгэл, сонстох; тааламжтай, сонсголонтой дуу

шалтгаан, байдал

эгшиглэх

учир- II.12.1 ●●● [үй.ү] тохиолдох, таарах

уянгалаг ●●○ [тэ.н] уянга ихтэй, ~ хоолой

учирла- II.10.1 ●●○ [үй.ү] учрыг тайлбарлах

уянгат ●●○ [тэ.н] уянга бүхий

учраа I.12.1 ●●○ [ж.н] учрах ёстой хүн, юм, уянш- II.9.1 ●●○ [үй.ү] уян шинжтэй болох

бөхийн ~

уяр- II.5.1 ●●● [үй.ү] уян болох, сэтгэл ~,

учрагч I.4.1 ●○○ [ж.н] учирсан хүн

хүйтний эрч ~

учрал I.1.1 ●●○ [ж.н] учрах үйлийн нэр, ~ уяраа- II.1.1 ●●○ [үй.ү] уян болгох

тохиол

уяраалт I.3.1 ●○○ [ж.н] уяраах үйлийн үр

учралт ●○○ [тэ.н] учрал бүхий

дүнг заасан нэр, уян болгосон нь

учралт I.3.1 ●●○ [ж.н] учрах үйлийн үр дүнг уярал I.17.1 ●●○ [ж.н] уярах үйлийн нэр

заасан нэр, учрах явдал

уярам ●●○ [тэ.н] эрхгүй уярахаар

учруулагч I.4.1 ●○○ [ж.н] учруулах үйлийн уярамтгай ●●○ [тэ.н] уярч хайлах нь их

эзэн

уярамхай ●○○ [тэ.н] уярч хайлах нь амархан

уюу I.12.1 ●○○ (амь.) [ж.н] далайн цулбуурт уярангуй ●○○ [тэ.н] уярсан байдалтай

340

341

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

уярмал ●○○ [тэ.н] уярч зөөлөрсөн

уярш- II.9.1 ●○○ [үй.ү] уярах шинж орох

уяруулагч I.4.1 ●○○ [ж.н] уяруулж буй юм; уяс I.3.1 ●○○ [ж.н] сөөхий гутлын түдүүлд

уян зөөлөн болгох хүчин зүйл

хэлхэж уях оосор

уяруун ●○○ [тэ.н] уян зантай, ~ сэтгэл

уяс- II.6.1 ●●○ [үй.ү] уян болох

У

342

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

үгээрлэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] яр шарх үгээртэй

болох

үгээрт- II.7.4 ●○○ [үй.ү] яр шарханд үгээр

тогтох

Ү

үд I.3.4 ●●● [ц.н] өдөр дундын үе, их ~, бага

~, жин ~

үд- II.6.4 ●●● [үй.ү] зочноо ~

үд- II.6.4 ●●● [үй.ү] үдээсээр ~

үдлэг I.5.4 ●○○ [ж.н] үдэж холбохуй

үг I.9.4 ●●● [ж.н] ~ хэл, зүйр ~, өмнөх ~

үдлэг I.5.4 ●●○ [ж.н] зочныг явахад хийх

үгд- II.7.4 ●●○ [үй.ү] өвчин дахих, үгдрэх

дайллага

үгдрэл I.1.4 ●●○ [ж.н] өвчин дахин үгдрэх

үдлэл I.1.4 ●○○ [ж.н] үдлэх үйлийн нэр

үгдэл- II.11.4 ●○○ [үй.ү] хайхрамжгүйн улмаас үдлэлт I.3.4 ●●○ [ж.н] үдийн амралт,

өвчнөө хүндрүүлэх

үдлэхүйн үр дүнг заасан нэр; үдлэлийн газар

үгдэр- II.12.4 ●●○ [үй.ү] өвчин дахин хүндэрч үдмэл I.1.4 ●○○ [ж.н] аргал түүх сав

ужгирах

үдмэл ●○○ [тэ.н] үдчихсэн байдалтай, ~

үгдэрмэл ●○○ [тэ.н] үгдэрсэн байдалтай

дэвтэр

үглэ- II.10.4 ●●○ [үй.ү] нуршин зэмлэх, үдүн I.2.4 ●○○ (урга.) [ж.н] иш өндөр, хээ

янших; байнга нэхэж шалах

сайхан, хөх навчтай нэг зүйл мод

үглэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] агнах үед гөрөөсийг үдүүр I.5.4 ●●○ [ж.н] ном дэвтэр үдэх

тогтоохын тулд чимээ гаргах

хэрэгсэл

үглэл I.1.4 ●○○ [ж.н] үглэх үйлийн нэр

үдэгч I.4.4 ●●○ [ж.н] үдэх хэрэгсэл

үглээ ●●○ [тэ.н] яншаа, олон дахин хэлж үдэгч I.4.4 ●○○ [ж.н] үдэн гаргагч, үдэж Ү

залхаадаг зантай

мордуулах хүн

үгс- II.7.4 ●●● [үй.ү] зөвшилдөх, харилцан үдэл- II.11.4 ●●○ [үй.ү] аянчдын түр бууж

тохирох, хэвдэх

амрах, үд өнгөрөөх

үгс- II.7.4 ●○○ [үй.ү] ургамал зэргийн хатаж үдэл- II.11.4 ●●○ [үй.ү] үдийн хоол цай идэж

шарлах

уух

үгсэл I.17.4 ●●○ [ж.н] үгсэх үйлийн нэр, үдэл- II.11.4 ●●○ [үй.ү] бэлчээрийн малыг

хэлэлцэн тохиролцсон зүйл, үг санал үдэд хотлуулж саах

нийлсэн зохицол

үдэлт I.3.4 ●●● [ж.н] үдэж мордуулах үйлийн

үгсэр- II.12.4 ●○○ [үй.ү] амрах тусам улам үр дүнг заасан нэр

алжааж бие хүндрэх

үдэр- II.12.4 ●○○ [үй.ү] үгдрэх, ужгирах,

үгт ●●○ [тэ.н] үг бүхий, олон ~

дахин хүндрэх

үгт I.3.4 ●○○ [ж.н] шингээлт муудах өвчин

үдэш I.31.4 ●●● [ц.н] бүрийгээс шөнө дүл

үгт- ●○○ [д.д.ү] угз, ~ татах, ~ зулгаах

хүртэлх үе

үгтэл- II.11.4 ●○○ [үй.ү] үсээ байн байн үдэшлэг I.5.4 ●●● [ж.н] төгсөлтийн ~, ~

зулгаах

зохиох

үгтээ- II.1.4 ●●○ [үй.ү] татаж чангаах, зулгаах

үдээр I.5.4 ●●● [ж.н] юм үдэх нарийн зүссэн

үгүй ●●● [а.ө] бий гэдгийн эсрэг утгатай үг

шир

үгүйд- II.6.4 ●○○ [үй.ү] үгүй болох

үдээрлэ- II.10.4 ●●○ [үй.ү] үдээрээр холбож

үгүйл- II.4.4 ●●○ [үй.ү] санаж мөрөөдөх, үгүй үдэх

болсонд нь харуусах

үдээс I.9.4 ●●● [ж.н] үдэхэд хэрэглэх зүйл,

үгүйр- II.5.4 ●●○ [үй.ү] хоосрох, ядуурах, гутлын ~

үгээгүй болох

үдээсэл- II.11.4 ●●○ [үй.ү] үдээсээр үдэх

үгүйрэл I.17.4 ●●○ [ж.н] үгүйрэх үйлийн нэр

үе I.7.4 ●●● [ж.н] хүн, мал, амьтны яс

үгүйс- II.6.4 ●○○ [үй.ү] алга болох, байхгүй хоорондын хөдөлгөөн бүхий холбоос, ~ мөч,

болох

судал давхарга, эгнээ; цаг ~,

үгүйсгэгч I.4.4 ●●○ [ж.н] үгүйсгэн үзэгч, ахуйг ~

үел- II.4.4 ●●○ [үй.ү] үе үеэр болгох

үгүйсгэл I.1.4 ●●○ [ж.н] үгүйсгэх үйлийн нэр; үел- II.4.4 ●●○ [үй.ү] үе, шатаар хуваан

буруутгах, няцаах явдал

судлах

үгч I.4.4 ●○○ [ж.н] үг хэл, мэдээ сураг хүргэгч

үел- II.4.4 ●○○ [үй.ү] ясыг үе гишүүгээр нь

үгчил- II.11.4 ●●○ [үй.ү] үг бүрчлэн нэвтрүүлэх салгах

буюу орчуулах

үелбэр I.5.4 ●○○ [ж.н] үе үеэр болгосон нь,

үгэнцэр ●○○ [тэ.н] хэлэмгий, аманцар

үеийн хийсвэр нэгж

үгээгүй ●●○ [тэ.н] ядуу хоосон, ~ дорд

үелз- II.7.4 ●●○ [үй.ү] нахилзах туялзах

үгээгүйр- II.5.4 ●●○ [үй.ү] үгээгүй болох, үелз- II.7.4 ●○○ [үй.ү] олны хөл ихсэж үймэх

ядуурах

үелзүүр I.5.4 ●●○ [ж.н] Монгол ардын

үгээр I.5.4 ●○○ [ж.н] яр шархны илжирхий бүжгийн нэг төрөл

идээт ус

үелзэл I.17.4 ●●○ [ж.н] цахилгааны ~

343

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

үелэг ●○○ [тэ.н] үе ихтэй

үзмэрд- II.7.4 ●○○ [үй.ү] зөгнөн хэлэх,

үелэл I.17.4 ●●○ [ж.н] үелэх үйлийн нэр

мэргэлэх

үелээ I.12.4 ●○○ (урга.) [ж.н] олон наст усны үзмэрч I.4.4 ●●● (шаш.) [ж.н] ёрч; бэлгэч,

ургамал

далдыг үзэгч

үелээтэн I.20.4 ●○○ (урга.) [ж.н] хос хэлтэрт үзүүлбэр I.5.4 ●●● [ж.н] үзүүлэхээр бэлдсэн

ургамлын овог

тоглолт

үен I.16.4 ●○○ (амь.) [ж.н] өмхий хүрний үзүүлэгч I.4.4 ●○○ [ж.н] юмыг хариуцан

төрлийн нэг зүйл амьтан

үзүүлэх хүн,

үенцэр I.21.4 ●○○ [ж.н] хаяалд ах дүүгээс үзүүлэлт I.3.4 ●●● [ж.н] үзүүлэх үйлийн үр

төрөгсөд

дүнг заасан нэр, тоон ~, чанарын ~

үер I.5.4 ●●● [ж.н] ~ буух, шар усны ~

үзүүлэн I.16.4 ●●○ [ж.н] багш, арга зүйч

үерлэ- II.10.4 ●●○ [үй.ү] гол мөрний ус ихэд нарын сургалтдаа үзүүлэхээр зэхсэн зүйл

нэмэгдэх, үер болох

үзүүр I.5.4 ●●○ [ж.н] урт гонзгор юмны шовх,

үерлэг I.5.4 ●○○ (урга.) [ж.н] нэг зүйл цэцэг

нарийн тал буюу төгсгөл; бөхийн барилдааны

үерх- II.7.4 ●●○ [үй.ү] үе тэнгийнхний сүүлийн даваа; хязгаар, төгсгөл, туйл

дасалцан нөхөрлөх

үзүүрд- II.7.4 ●○○ [үй.ү] мөчиддөх, үзүүр

үерхэг ●○○ [тэ.н] үе ихтэй

тааруу хэлбийх

үерхэл I.17.4 ●●● [ж.н] үерхэн нөхөрлөсөн нь

үзүүрдүү ●○○ [тэ.н] үзүүрт ойрхон

үес ●●○ [ц.н] үед, орчимд, тухайн ~, тэр ~

үзүүрлэ- II.10.4 ●●○ [үй.ү] үзүүр гаргах:

үет ●○○ [тэ.н] үе бүхий, ~ ургамал

харандаа ~

үет- II.6.4 ●●○ [үй.ү] үе гарч ургах; үетэй мэт үзүүрлэ- II.10.4 ●●○ [үй.ү] барилдааны

Ү харагдах

үзүүрт үлдэх, бөх ~

үетмэл ●○○ [тэ.н] үетсэн нь

үзүүрсэг I.21.4 ●●● [ж.н] гүйцэд үсийг

үетэн I.20.4 ●○○ [ж.н] үе чацуутан ойролцоо ноосолсны дараа ургасан үс, үзүүрс

настай хүн

үзүүрсэглэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] уртын ноосыг

үетэн I.20.4 ●○○ [ж.н] ~ амьтад

хяргасан үс ургаж хайчны ором арилах

үеч- II.8.4 ●○○ [үй.ү] үе үеэр нь болгох, ~ үзүүрт ●○○ [тэ.н] үзүүр бүхий

нугачих

үзүүрх- II.7.4 ●○○ [үй.ү] эрдэж бардамнах,

үечил- II.11.4 ●●○ [үй.ү] үе болгож хуваах, бие тоон сагсуурах

хөгжлийг ~

үзэг I.21.4 ●●● [ж.н] ~ харандаа

үечилгээ I.12.4 ●○○ [ж.н] үечилсэн байдал, үзэгдэгч I.4.4 ●●○ [ж.н] үзэгдэх юм; үл ~

үечлэл

үзэгдэл I.17.4 ●●○ [ж.н] үзэгдэх үйлийн нэр,

үечлэл I.1.4 ●●● [ж.н] үе үеэр зааглахуй, байгалийн ~, жүжгийн ~

цагийн ~

үзэгдэлт ●●○ [тэ.н] үзэгдэл бүхий, гурван

үешил I.17.4 ●○○ [ж.н] газрын давхаргын үзэгдэлт жүжиг

үелж атираатсан байдал

үзэгдэхүүн I.2.4 ●○○ [ж.н] бүхий л үзэгдэх юм

үеэл I.1.4 ●●○ [ж.н] төрсөн ах, дүүгийн үзэглэ- II.10.4 ●●○ [үй.ү] гарын үсэг зурах

хүүхэд, ~ хаяал

үзэгч I.4.4 ●●○ [ж.н] урлаг, уран сайхан,

үж- II.8.4 ●●○ [үй.ү] өмхрөх, ялзрах, муудах

уралдаан тэмцээн үзэж буй хүн

үжил- II.11.4 ●○○ [үй.ү] уралдаан байлдаанд үзэл I.17.4 ●●● [ж.н] ~ бодол, ~ санаа,

манлайлах, үзүүрлэх

дэвшилт ~

үжил I.17.4 ●●○ [ж.н] үжирч илжрэх үйлийн үзэлт ●●○ [тэ.н] үзэл бүхий

нэр

үзэлт I.3.4 ●○○ [ж.н] үзэх байдал, үзэх явц,

үжил I.17.4 ●○○ (урга.) [ж.н] хээр хатаж жил үзэл

өнжин хөхөрсөн өвс

үзэлтэн I.20.4 ●●● [ж.н] үндсэрхэг ~, үгүйсгэх ~

үжир- II.12.4 ●●○ [үй.ү] нар, салхи, чийгэнд үзэлч I.4.4 ●●○ [ж.н] үзэл санааг баримтлагч

удтал байсаар өгөрч хэврэгших

үзэм I.17.4 ●●○ (урга.) [ж.н] амтлаг, сэрүүн

үжирхий ●●○ [тэ.н] үжиршсэн нь

чанартай жимс

үжирш- II.9.4 ●●○ [үй.ү] нар салхинд онгож үзэмж I.4.4 ●●● [ж.н] үзэгдэх төрх байдал,

хэврэгших

байгалийн ~; санал бодол, таалал

үжрүү I.12.4 ●○○ (амь.) [ж.н] нэг зүйл амьтан

үзэмжил- II.11.4 ●●○ [үй.ү] үзэмжтэй болгох

үжрэлт I.3.4 ●○○ [ж.н] үжрэх үйлийн үр дүнг үзэмжит ●●○ [тэ.н] үзэмж бүхий, ~ цэцэг

заасан нэр

үзэмчин I.20.4 ●○○ [ж.н] Монгол угсаатны

үз- II.6.4 ●●● [үй.ү] харах ~, ном ~, хэл ~, бүлгийн нэр

өвчтөн ~, хал ~

үзэсгэлэн I.16.4 ●●● [ж.н] нийтэд үзүүлж

үзвэр I.5.4 ●●● [ж.н] ~ үйлчилгээ

сонирхуулахаар тусгайлан тавьсан зүйлс

үзлэг I.5.4 ●●● [ж.н] эмчийн ~, ~ шалгалт

үзэсгэлэн ●●● [тэ.н] ~ төгөлдөр, ~ гоо

үзлэгч I.4.4 ●○○ [ж.н] бэлгэдэгч, төлгөдөгч

үзэсгэлэнт ●●● [тэ.н] үзэсгэлэн бүхий, ~

үзмэр I.5.4 ●●○ [ж.н] дэлгэн үзүүлэх юмс, бүсгүй

музейн ~

344

345

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

үй ●●● (баймж.) [д.д.ү] ~ олон, ~ зайгүй найз, үймц- II.7.4 ●○○ [үй.ү] олны сандралдах

~ түмэн

үймэлдээн I.2.4 ●○○ [ж.н] үймэлдэх үйлийн

үй- II.1.4 ●●○ [үй.ү] тогоотой усанд мах, цай нэр, үймэн хөлсөх үйлийн нэр

хийх, тогоотой тосонд боов зэргийг хийх

үймэлз- II.7.4 ●○○ [үй.ү] үймэлцэх, үймцэх

үй- II.1.4 ●○○ [үй.ү] олноороо усанд осолдож үймэр- II.12.4 ●●○ [үй.ү] сэтгэл санаа тайван

үхэх

бус болох, хямрах

үй I.15.4 ●○○ (амь.) [ж.н] сэрүүн болон дулаан үймээн I.2.4 ●●○ [ж.н] ~ самуун; ~ шуугиан;

бүсийн далайд орших загас

хөл ~

үйл I.1.4 ●●● [ж.н] ~ хэрэг, ~ явдал

үймээнт ●○○ [тэ.н] үймээн бүхий

үйл I.1.4 ●●○ [ж.н] оёдол ~, ~ урлахуй

үймээнч ●●○ [тэ.н] үймээн самуунд дуртай,

үйл- II.4.4 ●○○ [үй.ү] үйрүүлэх, няцлах

түүнд оролцогч

үйл I.1.4 ●○○ [ж.н] ~ лай, ~ ийн үр

үйр- II.5.4 ●●○ [үй.ү] бутарч жижгэрэх; сүйрэх

үйлд- II.7.4 ●●● [үй.ү] хийх ~

үйрдэс I.26.4 ●●○ [ж.н] үйрсэн жижиг юм

үйлдвэр I.5.4 ●●● [ж.н] хүнсний ~, аж ~

үйрмэг ●●○ [тэ.н] юмны бутарсан нь, үйрсэн,

үйлдвэрж- II.9.4 ●●○ [үй.ү] үйлдвэр бүхий бутархай, ~ чулуу

болох, үйлдвэр олонтой болох

үйрмэгд- II.7.4 ●○○ [үй.ү] үйрмэг болох

үйлдвэржил I.17.4 ●●○ [ж.н] үйлдвэржих үйрмэгдүү ●○○ [тэ.н] үйрмэг байрын

үйлийн нэр

үйрмэглэ- II.10.4 ●●○ [үй.ү] үйрмэг болгох

үйлдвэржилт I.3.4 ●●● [ж.н] үйлдвэржих үйрмэгт- II.7.4 ●●○ [үй.ү] үйрмэг болох

үйлийн үр дүнг заасан нэр, байдал

үйрэнгэ ●○○ [тэ.н] үйрсэн янзтай

үйлдвэржүүлэл

I.17.4

●●○

[ж.н] үйрэнхий ●○○ [тэ.н] нэгэнт үйрчхээд байгаа

үйлдвэржүүлэх үйлийн нэр

үйс I.9.4 ●●○ [ж.н] хус модны хальс,

үйлдвэржүүлэлт

I.3.4

●●○

[ж.н] үйс I.9.4 ●○○ [ж.н] хуягийн мөр, омруу тус Ү

үйлдвэржүүлэх үйлийн үр дүнг заасан нэр

газар

үйлдвэрлэ- II.10.4 ●●○ [үй.ү] бараа таваар ~

үйсэл- II.11.4 ●○○ [үй.ү] үйсээр бүрэх; үйсийг

үйлдвэрлэгч I.4.4 ●●● [ж.н] үйлдвэрлэн нь хуулах

гаргагч, үндэсний ~

үйч- II.8.4 ●○○ [үй.ү] жижиг хэсэг болгох

үйлдвэрлэл I.1.4 ●●● [ж.н] ~ үйлчилгээ, ~ үйчүүр I.5.4 ●●○ [ж.н] шоо хаяж тоглох нэг

явуулах

зүйл тоглоом

үйлдвэрлэлт I.3.4 ●○○ [ж.н] үйлдвэрлэх үйчүүрд- II.7.4 ●○○ [үй.ү] үйчүүрээр наадах

үйлийн үр дүнг заасан нэр

үл ●●● [баймж.] үгүйсгэх утгатай баймж, хэн

үйлдвэрчин I.20.4 ●●● [ж.н] ~ий эвлэл

ч түүнийг ~ мэднэ

үйлдэгч I.4.4 ●●○ [ж.н] ажил үйлийг хийгч

үл- II.4.4 ●●○ [үй.ү] үлдэх, хоцрох

үйлдэл I.17.4 ●●○ [ж.н] үйлдэх үйлийн нэр

үлбий- II.1.4 ●●○ [үй.ү] үлбэгэр болох

үйлдэлт ●●○ [тэ.н] үйлдэл бүхий

үлбэг ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

үйлдэмж I.4.4 ●○○ [ж.н] үйлдэх цар хүрээ, үлбэгэнэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] үлбэгэр юмны

хэмжээ

үргэлжлэн хөдлөх

үйлдэхүүн I.2.4 ●○○ [ж.н] үйлдэж бүтээх юмс

үлбэгэр ●●○ [тэ.н] амт шимт сулхан, тамир

үйлс I.3.4 ●●○ [ж.н] хийж бүтээхээр зорьж тэнхэл тааруухан

санасан хэрэг явдал

үлбэгэрд- II.7.4 ●○○ [үй.ү] үлбэгэр болох

үйлстэн I.20.4 ●●○ [ж.н] үйлсийг бүтээгч, үлбэгэрдүү ●○○ [тэ.н] үлбэгэр байрын

сайн ~

үлбэлз- II.7.4 ●○○ [үй.ү] үлбэгэр юмны байн

үйлт ●○○ [тэ.н] үйл бүхий, сайн ~, муу ~, ~ дахин хөдлөх

нэр

үлбэн ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

үйлтэн I.20.4 ●○○ [ж.н] үйл зовлон ихтэй хүн

үлбэн I.16.4 ●○○ [ж.н] чимэг болгон зүүх

үйлч ●●○ [тэ.н] оёж хатгахдаа гарамгай

жижиг бөөрөнхий шил

үйлчил- II.11.4 ●●○ [үй.ү] ахас ихсийг ~, олон үлбэр I.5.4 ●○○ [ж.н] үлдвэр, үлдэгдэл

нийтэд ~

үлгэ- II.10.4 ●●○ [үй.ү] зогсолтгүй шунан

үйлчилгээ I.12.4 ●●● [ж.н] үзвэр ~, ~ сайтай

хөхөх

үйлчин I.20.4 ●●● [ж.н] үйл хийдэг хүн

үлгэн ●○○ [тэ.н] ~ салган

үйлчлүүлэгч I.4.4 ●●● [ж.н] үйлчлүүлж буй үлгэр I.5.4 ●●● [ж.н] ардын аман зохиолын

хүн

нэгэн төрөл, ~ домог, ёгт ~

үйлчлэгч I.4.4 ●●● [ж.н] үйлчилж буй хүн

үлгэр I.5.4 ●●○ [ж.н] эсгүүр хийхэд хэрэглэх

үйлчлэл I.1.4 ●●○ [ж.н] үйлчлэх үйлийн нэр

загвар хэв; даган дуурайх, жишээ болгох

үйм- II.4.4 ●●○ [үй.ү] эмх замбараагаа алдах, зүйл

сэтгэл ~

үлгэрлэ- II.10.4 ●●○ [үй.ү] үлгэр жишээ

үймрүү ●○○ [тэ.н] төвөгтэй, ярвигтай; болгох

сандруу, уймраа, үймрээ

үлгэрлэгч I.4.4 ●●○ [ж.н] үлгэр дуурайл

үймүүлэгч I.4.4 ●●○ [ж.н] үймээн самуун үзүүлэгч

өдөөгч

үлгэрлэл I.1.4 ●●○ [ж.н] үлгэрлэх үйлийн нэр

344

345

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

үлгэрч I.4.4 ●●○ [ж.н] үлгэр хэлэгч

үлхийр- II.5.4 ●○○ [үй.ү] үлхий болох

үлгэрчил- II.11.4 ●●○ [үй.ү] хэв загвар болгон үлхийт- II.6.4 ●○○ [үй.ү] үлхий өвчин тусах

үйлдэх; үлгэр жишээ болгох

үлхэг I.21.4 ●●○ [ж.н] тоос шороо

үлд- II.7.4 ●●○ [үй.ү] хоцрох, гэртээ ~; илүү үлхэг ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

гарах, хоол ~

үлхэлз- II.7.4 ●○○ [үй.ү] үлхгэр юмны байн

үлд I.3.4 ●●○ [ж.н] хайрс ~: арьсны өвчин

байн хөдлөх

үлд- II.7.4 ●●○ [үй.ү] хөөх, зайлуулах

үлхэн ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

үлд I.3.4 ●○○ (урга.) [ж.н] нэг зүйл өвс

үлэг ●●● (амь.) [тэ.н] нэг зүйл гүрвэл

үлдвэр I.5.4 ●○○ [ж.н] үлдэгдэл, илүү гарсан үлэг ●○○ [тэ.н] ухаан мэдрэл муутай, гөлрөө

зүйл

байдалтай

үлдмэр I.5.4 ●○○ [ж.н] аль нэг нутаг оронд үлэг ●○○ [тэ.н] хөндий, зай ихтэй, ~ цээж

улирсан үеэс үлдэж орогносон ургамал, үлэгдэл I.17.4 ●○○ [ж.н] үлдэгдэл, үлсэн юм

амьтан

үлэгдэлт ●○○ [тэ.н] үлэгдэл бүхий

үлдүүр I.5.4 ●○○ [ж.н] ялаа батгана үргээх үлэгдэхүүн I.2.4 ●○○ [ж.н] жишигдэхүүн

хэрэгсэл

үлэмж ●●○ [тэ.н] нэн илүү, их, аварга, ~

үлдэгдэл I.17.4 ●●○ [ж.н] барааны ~, хоолны ~

биетэн

үлдэгдэлт ●○○ [тэ.н] үлдэгдэл бүхий

үлэмж I.4.4 ●○○ [ж.н] буд гараг, лхагва гараг,

үлдэгч I.4.4 ●●○ [ж.н] үлдэн хөөгч; үлдэж усан гараг

хоцорсон юм

үлэхүүн I.2.4 ●○○ [ж.н] үлдэж хоцрохуй

үлдэл I.17.4 ●○○ [ж.н] ~ хоцрол

үлээ- II.1.4 ●●○ [үй.ү] салхи ~

үлдэц I.19.4 ●●○ [ж.н] үлдэх хэмжээ

үлээвэр I.5.4 ●●○ [ж.н] ~ найрал хөгжим

Ү үлдээл I.1.4 ●○○ [ж.н] үлдээж хоцроох зүйл үлээгүүр I.5.4 ●●○ [ж.н] дархны багаж; гал

үлдээмж I.4.4 ●●○ [ж.н] үлдээх боломж, үлээж асаадаг нарийн гуурс

үлдээсэн хэмжээ

үлээгүүрч I.4.4 ●○○ [ж.н] үлээгүүр үлээхдээ

үлдээмэл ●○○ [тэ.н] нэгэнт үлдээсэн

дадамгай

үлдээс I.9.4 ●○○ [ж.н] үлдэж хоцорсон юм

үлээгч I.4.4 ●○○ [ж.н] лимбэчин; үлээдэг

үлдээц I.3.4 ●○○ [ж.н] их бууны харааны хэрэгсэл

хөдлөгч

үлээлт I.3.4 ●○○ [ж.н] үлээх үйлийн үр дүнг

үлжгэнэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] үлжгэр юмны заасан нэр

үргэлжлэн хөдлөх

үмбэ I.18.4 ●○○ (урга.) [ж.н] нэг зүйл мод,

үлжгэр ●○○ [тэ.н] үлбэгэр, сул дорой

түүний жимс

үлжгэрд- II.7.4 ●○○ [үй.ү] үлжгэр болох

үмрүүл I.1.4 ●○○ [ж.н] савны амсрыг хуних

үлжгэрдүү ●○○ [тэ.н] үлжгэр байрын

оосор

үлий I.15.4 ●●○ [ж.н] хулгана оготнын хөрсөн үмт- II.7.4 ●○○ [үй.ү] загас усны мандалд

доогуур сэндийлсэн газар

хөөс гаргах

үлийш- II.8.4 ●○○ [үй.ү] үлийтэй болох шинж үмтэр- II.12.4 ●●○ [үй.ү] зулгарч унах,

орох

халцрах

үлт- II.7.4 ●○○ [үй.ү] халдварлах, тахал тусах

үмх- II.7.4 ●●○ [үй.ү] хайч, өрөлбө зэргийн

үлт- II.7.4 ●○○ [үй.ү] үхэх, нас барах

хавчих

үлт ●○○ [д.д.ү] хэмх, зад, бут, эмт, ~ цохих

үмх- II.7.4 ●●● [үй.ү] амандаа нэгмөсөн хийх

үлтгэл I.1.4 ●○○ [ж.н] адилтгал, харьцуулал

үмх ●●○ [тэ.н] өчүүхэн, бага, ~ мах

үлтэл- II.11.4 ●○○ [үй.ү] үлт цохих, үлтрүүлэх

үмхлүүр I.5.4 ●○○ [ж.н] хутга сэлэмний

үлтэр- II.12.4 ●●○ [үй.ү] элэгдэж тамтаг ишинд углах толт

болох; шалзрах; дарлагдах зарцлагдах

үмхэл- II.11.4 ●●○ [үй.ү] байн байн үмхэх

үлтэрхий ●○○ [тэ.н] үлтэрсэн байдалтай

үнгэ- II.10.4 ●●○ [үй.ү] нухаж зөөлрүүлэх

үлтэс I.26.4 ●○○ [ж.н] үлтэрсэн юм

үнгэ- II.10.4 ●●○ [үй.ү] ноход уралцах

үлтэч- II.16.4 ●●○ [үй.ү] байн байн үлтлэх

үнгэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] хүч дийлж ихэд дарлах

үлүүр I.5.4 ●○○ [ж.н] багцаалан хэмжих үнгэл- II.4.4 ●●○ [үй.ү] байн байн үнгэх

хэрэглүүр

үнгэч- II.8.4 ●○○ [үй.ү] олон дахин үнгэх

үлх- II.7.4 ●●○ [үй.ү] ховлох, ховсрох

үндсэндээ ●●○ (баймж.) [ж.н] үнэндээ,

үлх ●○○ [тэ.н] ухаан мэдрэл муутай, гөлрөө чухамдаа, ерөнхийдөө

мэлрээ, өлх

үндсэрх- II.7.4 ●●○ [үй.ү] үндэс угсаагаараа

үлхгэнэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] үлхгэр юмны омгорхох, үндэсний үзэл гаргах

үргэлжлэн хөдлөх

үндсэрхүү ●○○ [тэ.н] үндэс мэт; үндэслэг,

үлхгэр ●○○ [тэ.н] уяа баглаа сул; амт үндэс ихтэй

шимтгүй, үлбэгэр

үндсэрхэг ●●● [тэ.н] өөрийн үндэстнийг

үлхгэрд- II.7.4 ●○○ [үй.ү] үлхгэр болох

дээгүүр үзэх үзэл, үндсээ баримтлагч

үлхгэрдүү ●○○ [тэ.н] үлхгэр байрын

үндсэрхэг ●●○ [тэ.н] үндэс сайтай, үндэс

үлхий I.15.4 ●●○ [ж.н] уруулын арьс ихтэй, үндэслэг

хуурайшин ярших өвчин

үндүүл I.1.4 ●○○ (урга.) [ж.н] ургамлын

346

347

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

үндэснээс гарсан булцуут үр

үнэмлэх I.3.4 ●●● [ж.н] үнэн хэмээн гэрчлэх

үндэс I.26.4 ●●● [ж.н] гол, төв, ~ угсаа, бичиг

ургамлын ~, үгийн ~, ~ ажил, ~ хууль, ~ өнгө, үнэмлэхүй ●●○ [тэ.н] харьцангуй бус, ~ үнэн,

~ суурь

~ жин

үндэслэ- II.10.4 ●●○ [үй.ү] үндэс баримт үнэмш- II.9.4 ●●○ [үй.ү] үнэн гэж итгэх

болгох; үндэс суурийг тавих

үнэмшил I.17.4 ●●○ [ж.н] үнэмших үйлийн

үндэслэ- II.10.4 ●●○ [үй.ү] ургамал үндэстэй нэр

болох

үнэн ●●● [тэ.н] жинхэнэ, бодит байдалд

үндэслэг ●○○ [тэ.н] үндэс сайтай, үндэс нь тохирох, худал ташаа биш; худал бус

бат бэх

үнэндээ ●●○ (баймж.) [тэ.н] үнэн хэрэг

үндэслэгч I.4.4 ●●● [ж.н] үндэс суурийг дээрээ, яг үнэн, чухамдаа

тавигч

үнэнхүү ●○○ (баймж.) [тэ.н] чин үнэн, лав

үндэслэл I.1.4 ●●○ [ж.н] эш үндэс болгохуйц үнэн

зүйл; уламжлал

үнэнч ●●○ [тэ.н] үнэн сэтгэлт, ~ нөхөр

үндэстэн I.20.4 ●●● [ж.н] нэг хэл соёл, газар үнэнчирх- II.7.4 ●○○ [үй.ү] үнэнч байдал

нутагтай ястнуудын нэгдэл

гаргах

үнжрэг I.9.4 ●○○ [ж.н] зэвгүй өдөт сум

үнэр I.5.4 ●●● [ж.н] ~ танар, нялх ногооны ~

үнс- II.7.4 ●●● [үй.ү] үнэрийг хамраар сэрэн үнэрлэ- II.10.4 ●●○ [үй.ү] үнэр авахаар

мэдрэх, үнэрлэх; хүүхдээ ~

шинших

үнс I.9.4 ●●● [ж.н] шатсан бодисоос үлдэх үнэрлэг ●○○ [тэ.н] үнэр сайтай, үнэр гаргадаг

нунтаг зүйл

үнэрт- II.7.4 ●●○ [үй.ү] үнэр мэдрэгдэх;

үнслэг ●○○ [тэ.н] үнс мэт шинжтэй

үнэрлэх, үнсэх, энхрийлэх

үнсэд- II.15.4 ●●○ [үй.ү] үнс түрхэх, үнс үнэрт ●○○ [тэ.н] үнэр бүхий

Ү

болгох

үнэртэн I.20.4 ●●○ [ж.н] сүрчиг зэрэг гоо

үнсэл- II.11.4 ●●○ [үй.ү] байн байн үнсэж заслын анхилам үнэрт эд юмс

үлгэх

үнэрх- II.7.4 ●●○ [үй.ү] их үнэ хэлэх; тунирхах

үнсэл- II.11.4 ●●○ [үй.ү] үнсдэх, үнсийг нь үнэрхүү ●○○ [тэ.н] үнэрхэг, тунирхуу

гаргах

үнэрхэг ●○○ [тэ.н] үнэрхэх, тунирхах зантай

үнсэлт I.3.4 ●●○ [ж.н] үнсэх үйлийн үр дүнг үнэрч ●○○ [тэ.н] үнэрийг сэрж мэдрэхдээ

заасан нэр,

соргог

үнсэр- II.12.4 ●○○ [үй.ү] үнс нь ихсэх

үнэт ●●● [тэ.н] үнэ бүхий, ~ эрдэнэ, ~ чулуу

үнсэрхэг ●○○ [тэ.н] үнс бүхий

үнэтэйд- II.6.4 ●●○ [үй.ү] үнэтэй байх

үнхэлбэр I.5.4 ●○○ [ж.н] хутга, сэлэмний хуй үнэхээр ●●○ (баймж.) [тэ.н] нээрэн, магад,

орчмын ирт өмсгөх төмөрлөг

лав

үнхэлцэг I.21.4 ●●● [ж.н] зүрхний бүрээс үнээ I.12.4 ●●● (амь.) [ж.н] гурваас дээш

хальс, түүнд мах хийж битүүлсэн хоол

насны эм үхэр

үнэ I.18.4 ●●● [ж.н] ~ хөлс, ~ өртөг

үр I.1.4 ●●● [ж.н] ~ хүүхэд; ~ тариа; үйлийн ~

үнэг I.9.4 ●●● (амь.) [ж.н] үс сайхан, зүс үр- II.3.4 ●●○ [үй.ү] сүйтгэх, дуусгах, барах,

улаавтар нэгэн зүйл араатан

мөнгө ~

үнэгүйд- II.6.4 ●●○ [үй.ү] үнэгүй болох

үр- II.3.4 ●●○ [үй.ү] юмыг харж хавирах,

үнэгц- II.7.4 ●○○ [үй.ү] хүүхдийн үнэг, нохой, хуурайгаар ~, нунтаг юмыг цацах, гурил ~

анчин болж тоглох

үрбэлгэ I.18.4 ●○○ (шаш.) [ж.н] буриад

үнэгчил- II.11.4 ●●● [үй.ү] нялх хүүхдийн бөөгийн өмсгөл

зүүдлэн инээмсэглэх

үрвэл I.1.4 ●○○ (амь.) [ж.н] гүрвэлийн зулзага

үнэгчил- II.11.4 ●●○ [үй.ү] үнэг агнах

үрвэлдэй I.15.4 ●○○ (амь.) [ж.н] үрвэл

үнэгэлдэй I.15.4 ●○○ (амь.) [ж.н] үнэгтэй үрвэлз- II.7.4 ●○○ [үй.ү] гал дээшээ дүрэлзэн

төсөөтэй нэг зүйл амьтан

асах

үнэгэнцэр I.21.4 ●○○ (амь.) [ж.н] үнэгтэй үрвэлзүүр ●○○ [тэ.н] гал дүрэлзэх адил хурц

төстэй, модонд авирах нэг зүйл амьтан

түргэн зантай

үнэл- II.4.4 ●●○ [үй.ү] амжилт, ач холбогдлыг үргүйд- II.6.4 ●●○ [үй.ү] үргүй болох

тодорхойлох

үргүйдэл I.17.4 ●●○ [ж.н] үргүйдэх үйлийн

үнэл- II.4.4 ●●○ [үй.ү] үнэ ханш тогтоох

нэр

үнэлгээ I.12.4 ●●● [ж.н] ~ өгөх, үнэлсэн нь

үргэ- II.10.4 ●●○ [үй.ү] мал амьтан айж

үнэлэгч I.4.4 ●●○ [ж.н] үнэ ханш тогтоогч; цочсоноос буруулан дутаах

үнэлэн дүгнэгч

үргэд- II.6.4 ●●○ [үй.ү] загатнасан газрыг

үнэлэлт I.3.4 ●●● [ж.н] ~ дүгнэлт, ~ өгөх, маажих

үнэлсэн байдал, үнэлсэн нь

үргэлж ●●● [ц.н] байнга, туж, тасалдалгүй

үнэлэмж I.4.4 ●○○ [ж.н] байр байцыг үнэлэн үргэлж ●●○ [тэ.н] саланги биш, залгаа

цэгнэхүй

үргэлжид ●●○ [ц.н] хэзээ, ямагт

үргэлжил- II.11.4 ●●○ [үй.ү] үйл явдал

346

347

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

дараалан өрнөх

үрсэг ●○○ [тэ.н] үр зулзагаа хүсэх нь их

үргэлжлэл I.1.4 ●●● [ж.н] тасралтгүй болохуй

үрсэл- II.11.4 ●●○ [үй.ү] үрийг суулгах

үргэмтгий ●●○ [тэ.н] үргэдэг зантай

үрт ●○○ [тэ.н] үр бүхий

үргэнч I.4.4 ●○○ (амь.) [ж.н] нэг зүйл хулгана

үртэс I.26.4 ●●● [ж.н] төмрийн ~, модны ~

үргэнэг I.9.4 ●○○ [ж.н] хашхирах дуу, үртэс I.26.4 ●●○ [ж.н] үйл үртэс, оёдол,

хашхираан

хатгамлын үйл

үргээгч I.4.4 ●●○ [ж.н] үргээх үйлийг үрүүл I.1.4 ●●○ [ж.н] үрж зорох хэрэгсэл

гүйцэтгэгч

үрүүлд- II.7.4 ●●○ [үй.ү] үрүүлээр үрэх

үргээлэг I.21.4 ●●○ [ж.н] гөрөөлөх амьтдыг үрчгий ●●○ [тэ.н] үрчгэр байдалтай

үргээх үйлийн нэр

үрчгэнэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] үрчгэр юмны

үргээн I.2.4 ●○○ [ж.н] олуул үргэн цочих үргэлжлэн хөдлөх

байдал, хөл үймээн

үрчгэр ●●○ [тэ.н] ~ хорчгор

үрдэс I.26.4 ●○○ (урга.) [ж.н] хатаасан үр үрчгэрд- II.7.4 ●○○ [үй.ү] үрчгэр болох

жимсийн зүйл

үрчгэрдүү ●○○ [тэ.н] үрчгэр байрын

үрж- II.9.4 ●●○ [үй.ү] өсөх, олшрох

үрчгэрт- II.7.4 ●○○ [үй.ү] үрчгэр тогтох

үржвэр I.5.4 ●●○ [ж.н] үржих үйлийн үр дүн

үрчий- II.1.4 ●●○ [үй.ү] атираа үрчлээтэй

үржигдэгч I.4.4 ●●○ [ж.н] үржигдэхүүн, болох

үржигдэж буй тоо

үрчил- II.11.4 ●●○ [үй.ү] бусдын хүүхдийг

үржигдэхүүн I.2.4 ●●○ [ж.н] үржих үйлдэл өөрийн үр болгон авах

хийх тоо

үрчилгээ I.12.4 ●○○ [ж.н] үрчлэх үйлийн нэр

үржигч I.4.4 ●●○ [ж.н] үржиж буй тоо

үрчилз- II.7.4 ●○○ [үй.ү] үрчгэр юмны байн

Ү үржил I.17.4 ●●● [ж.н] ~ шим, ~ хөгжил

байн хөдлөх

үржилт ●●○ [тэ.н] үржил бүхий, ~ шороо

үрчис ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

үржинба I.18.1 ●○○ (шаш.) [ж.н] бурхны үрчлэгч I.4.4 ●●○ [ж.н] үрээ болгон авч буй

шашны нэг чиглэлийн нэр, улааны шашин

хүн

үржихүй I.15.4 ●●○ [ж.н] нөхөн ~

үрчлэлт I.3.4 ●●○ [ж.н] үрчлэх үйлийн үр дүнг

үржлэг I.5.4 ●●○ [ж.н] үржих үйлийн нэр

заасан нэр

үржүүлэг I.21.4 ●●● [ж.н] мал, амьтны ~

үрчлээ I.12.4 ●●○ [ж.н] ~ атираа

үржүүлэгч I.4.4 ●●○ [ж.н] үржүүлж буй юм

үрчлээс I.9.4 ●●○ [ж.н] үрчгэр болсон хэсэг

үржүүлэлт I.3.4 ●●○ [ж.н] үржүүлэх үйлийн үрчлээт- II.6.4 ●●○ [үй.ү] үрчлээ суух,

үр дүнг заасан нэр

үрчлээтэй болох

үрзий- II.1.1 ●○○ [үй.ү] шувууны өд өрвийх, үрчлээт ●○○ [тэ.н] үрчлээ бүхий

сэрвийх

үрэвс- II.7.4 ●●○ [үй.ү] уушги ~, шарх ~

үрлиг I.6.4 ●○○ (урга.) [ж.н] нэг зүйл цэцэг, ~ үрэвсэл I.17.4 ●●● [ж.н] өвчний ~

цэцэг

үрэвсэлт ●●○ [тэ.н] үрэвсэл бүхий

үрлүүр I.5.4 ●●○ [ж.н] үр цацах машин

үрэгдүүлэгч I.4.4 ●○○ [ж.н] үрэгдүүлэх

үрлэ- II.10.4 ●●○ [үй.ү] тарихаар газарт үр үйлийн эзэн, бүрэлгэгч, сүйтгэгч, үрэн таран

булах

хийгч, шамшигдуулагч

үрлэ- II.10.4 ●●○ [үй.ү] үр цөмөө суух

үрэгдэгч I.4.4 ●●○ [ж.н] амь эрсэдсэн хүн,

үрлэвч I.32.4 ●○○ [ж.н] хаж дээр үрэл цохих амь ~

төмрийн дархны багаж

үрэгдэл I.17.4 ●○○ [ж.н] үрэгдэх үйлийн нэр

үрлэг I.5.4 ●●○ [ж.н] үрж зарах үйлийн нэр

үрэгч I.4.4 ●●○ [ж.н] ~ багаж

үрлэг I.5.4 ●○○ [ж.н] үрж хуурайдах үйлийн үрэл I.17.4 ●●○ [ж.н] бөөрөнхий, мөхлөг юм

нэр

үрэлгэч ●○○ [тэ.н] үрэлгэн

үрлэг I.5.4 ●○○ (хууч.) [ж.н] ял хэлтрүүлэх үрэлт ●○○ [тэ.н] үрэл бүхий

хааны зарлигийн бичиг

үрэлт I.3.4 ●○○ [ж.н] үрэх явдал

үрлэгч I.4.4 ●●○ [ж.н] ~ машин, үрлүүр

үрэлхэг ●○○ [тэ.н] үрсэг, үр жимс сайтай, үр

үрлэгээ I.12.4 ●●○ [ж.н] таримлын зүйлийг жимс ихтэй

үрлэх үйлийн нэр

үрэлч I.4.4 ●○○ (урга.) [ж.н] нэг зүйл жимс

үрлээч I.4.4 ●○○ [ж.н] үр цацах машин

үрэм I.17.4 ●○○ [ж.н] чанар сул, авсаар

үрмэл ●○○ [тэ.н] үрж өөлсөн

бөөгнөрч барилдахгүй шороо

үрс- II.7.4 ●●○ [үй.ү] амьтны үр зулзагаа үрэмтгий ●○○ [тэ.н] үрж холгох нь их; үрж

хүсэн тэмүүлэх

зарах нь их

үрслүүлэлт I.3.4 ●●○ [ж.н] үрслүүлэх үйлийн үрээ I.12.4 ●●● (амь.) [ж.н] гурваас тав

үр дүнг заасан нэр

хүртэлх насны эр адуу

үрслүүр I.5.4 ●●○ [ж.н] ургамлын үр суулгаж үрээнцэр I.21.4 ●●○ (амь.) [ж.н] сая шүд

ургуулах газар

гүйцэж буй эр адуу

үрслэг I.5.4 ●●○ (урга.) [ж.н] ил талбайд үс I.9.4 ●●● [ж.н] ~ гэзэг, ~ ноос; ~ зүс

шилжүүлэн суулгадаг ургамал

үслүүр I.5.4 ●○○ [ж.н] шингэн идээний үс

үрслэгч I.4.4 ●○○ [ж.н] үрслэх зүйл

хялгасыг шүүрдэх хэрчлээст мод

348

349

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

үслүүрд- II.7.4 ●○○ [үй.ү] үслүүрээр үйлдэх

хоёрыг нийлүүлж үдэх сур

үслэг ●●○ [тэ.н] үс сайтай, сахлаг

үтээр- II.5.4 ●○○ [үй.ү] тусыг мартаж бачлах,

үслэгдүү ●○○ [тэ.н] үслэг байрын

өршөөснийг эс санах

үсрэлт I.3.4 ●●○ [ж.н] үсрэх үйлийн үр дүнг үтээрх- II.7.4 ●○○ [үй.ү] атаархах, мөчөөрхөх,

заасан нэр, байдал

үтээрхүү зан гаргах

үсрэнгүй ●●● [тэ.н] ~ хөгжил, ~ дэвшил

үтээрхэг ●○○ [тэ.н] атаархах, мөчөөрхөх

үст- II.7.4 ●●○ [үй.ү] юманд үс наалдах, удаж зантай

муудсанаас үс мэт зүйл бүрхэх, үс ургах

үтээрхэгч I.4.4 ●○○ [ж.н] үтээрхэх хүн

үст ●○○ [тэ.н] үс бүхий

үтээрхээч ●○○ [тэ.н] атаархаач, үтээрхэх

үсхий ●○○ [тэ.н] үслэг, үс ихтэй

зантай

үсч- II.9.4 ●●○ [үй.ү] байн байн үсрэх; тал үтээрэгч I.4.4 ●○○ [ж.н] ач тусыг умартагч

талд муухай ааш гарган цамнах

үү I.12.4 ●●○ [ж.н] ~ өвчин, ~ ургацаг

үсчин I.20.4 ●●● [ж.н] үс засах мэргэжилтэн

үү ●●○ [баймж.] ерөнхийлөн асуух утгатай

үсчүүр ●○○ [тэ.н] үсчих нь их; үсчин баймж, энэ мөн ~?

хашхичих зантай

үүг- II.3.4 ●●○ [үй.ү] юмны нүх цоорхой,

үсэг I.21.4 ●●● [ж.н] цагаан толгойн тэмдгүүд

хөндий зэргээс жихүүн салхи үлээх

үсэглэ- II.10.4 ●●○ [үй.ү] үсэг үсгээр дуудан үүгнэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] үхэр хамраараа

унших, үсэг таних

үргэлжлүүлж дуугарах

үсэглэл I.1.4 ●●● [ж.н] үсэг бичиг эхлэн үүгээр ●●○ [тө.ү] ~ түүгээр

сургах ном

үүд I.9.4 ●●● [ж.н] ~ хаалга, ~ сөхөх

үсэгчил- II.11.4 ●●○ [үй.ү] үсэгчлэн орчуулах, үүд- II.6.4 ●●○ [үй.ү] үүсэх, үндэслэх

үсэгчлэн галиглах, үсэгчлэн цээжлэх

үүдвэр I.5.4 ●●○ [ж.н] үүдсэн юм

үсэд- II.15.4 ●○○ [үй.ү] үснээс зулгаах

үүдэвч I.32.4 ●●○ [ж.н] үүдэнд хэрэглэх юм, Ү

үсэд ●●○ [тэ.н] нэн, хэтэрхий, онцгой

үүд болох юм

үсэл- II.11.4 ●○○ [үй.ү] зүлгүүрт үс хялгас үүдэгч I.4.4 ●●○ [ж.н] үүдэн гарах юм

тогтоох

үүдэл I.17.4 ●●○ [ж.н] үүсэл

үсэл- II.11.4 ●○○ [үй.ү] арвай буудайн үүдэл- II.11.4 ●●○ [үй.ү] үүд гаргах

хальсыг унагах

үүдэч I.31.4 ●●○ [ж.н] хаалгач

үсэлж I.4.4 ●○○ (урга.) [ж.н] нэг зүйл бутлаг үүл I.9.4 ●●● [ж.н] борооны ~

ургамал

үүлгэр ●○○ [тэ.н] ~ түүлгэр зантай

үсэнцэр I.21.4 ●○○ [ж.н] үс мэт юм

үүлгэрд- II.7.4 ●○○ [үй.ү] үүлгэр болох

үсэр- II.12.4 ●●○ [үй.ү] харайх, дэвхрэх,: үүлгэрдүү ●○○ [тэ.н] үүлгэр байрын

өндрөөс ~

үүлгэрт- II.7.4 ●○○ [үй.ү] үүлгэр болох

үсэр- II.12.4 ●●○ [үй.ү] хагарах, бутрах: бут ~

үүлдэр I.21.4 ●●● [ж.н] ~ угсаа

үсэргээ I.12.4 ●●● [ж.н] сойсон морийг

Малын үүлдэр угсаа гэж бичих

тарлах сорилго

 үүлдэр

ба эгүлдэр гэж монгол бичигт

үсэрхийл- II.4.4 ●●○ [үй.ү] түүхий, яр зэргийн

тэмдэглэсэн эгү гэсэн урт

халдварлан өөр газар нэмж гарах

эгшгийг кирилл бичигт үү гэж

үсэрхийл- II.4.4 ●○○ [үй.ү] үсчих, байн байн

× үйлдэр

бичнэ. Тиймээс үүлдэр гэж

үсрэх

бичнэ.

үсэрхийлэл I.17.4 ●●○ [ж.н] яр шархны ~

үүлт- II.7.4 ●○○ [үй.ү] үүлтэй болох

үсэрхэг ●●○ [тэ.н] үс ихтэй

үүлш- II.9.4 ●●○ [үй.ү] үүл гарах

үт ●○○ [тө.ү] бүр, огт, бүрмөсөн

үүлшил I.17.4 ●●○ [ж.н] үүлших үзэгдэл

үтрэм I.1.4 ●●○ [ж.н] тариа цайруулах газар

үүлшилт I.3.1 ●●○ [ж.н] үүлших үйлийн үр

үтрэмд- II.7.4 ●●○ [үй.ү] үтрэм булдах

дүнг заасан нэр

үтрэмлэ- II.10.4 ●○○ (хууч.) [үй.ү] харван үүлэрхэг ●●○ [тэ.н] үүл ихтэй

алахын цээрлэл

үүнчлэн ●●○ [тө.ү] энэ мэтчилэн, үүн шиг

үтрээ I.12.4 ●●○ [ж.н] умайн хоолой

үүнээс ●●○ [тө.ү] энэ юмнаас, энэ үеэс

үтрээ I.12.4 ●○○ [ж.н] атираа, үрчлээ

үүр I.9.4 ●●● [ж.н] амьтны оромж, шувууны ~

үтэг I.21.4 ●○○ [ж.н] эмэгтэй хүний нууц орны үүр I.5.4 ●●● [ж.н] ~ цайх

нэр

үүр I.5.4 ●●○ [ж.н] олон нийтийн байгууллагын

үтэл ●○○ [тэ.н] энгийн, эгэл жирийн, сул анхан шатны нэгж, намын ~

зүгээр

үүр- II.5.4 ●●○ [үй.ү] хариуцан дааж авах;

үтэр ●●○ [тэ.н] даруй түргэн, хурдан бушуу

нуруун дээрээ хэдэрч явах

үтэр- II.12.4 ●○○ [үй.ү] шүргэх хавирах

үүр ●○○ [тэ.н] ~ түүр: бүрэг барагхан

үтэр- II.12.4 ●○○ [үй.ү] атирах

үүргэвч I.32.4 ●●○ [ж.н] үүрдэг цүнх

үтэрлэ- II.10.4 ●●○ [үй.ү] түргэлэх, хурдлах

үүргэвчил- II.11.4 ●●○ [үй.ү] үүргэвчид хийх

үтэрс I.3.4 ●○○ (амь.) [ж.н] барсын өөр нэр

үүргэл- II.4.4 ●●○ [үй.ү] нойрмоглох, нүд

үтээ I.12.4 ●○○ [ж.н] далдуур өрсөлдөөн

эрхгүй анилдах

үтээр I.5.4 ●●○ [ж.н] эмээлийн бүүрэг, хавтас үүргэнэ I.18.4 ●○○ [ж.н] мэхээрийн үр

348

349

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

үүрд ●●● [ц.н] өнө мөнх, цаг ямагт, хэзээд, үүцэл- II.11.4 ●●○ [үй.ү] махаар үүц бэлтгэх;

үргэлжид

ихээхэн хэмжээгээр нөөж хадгалах

үүрлэ- II.10.4 ●●○ [үй.ү] зөгий ~

үх- II.6.4 ●●● [үй.ү] хүн амьтны амьгүй болох,

үүрлэг ●○○ [тэ.н] сүвэрхэг

ургамлын хатах

үүрс- II.7.4 ●●● [үй.ү] адуу ~

үхдэл I.1.4 ●●○ [ж.н] хүүр, цогцос

үүрт- II.7.4 ●●○ [үй.ү] түүртэх

үхжил I.1.4 ●●○ [ж.н] үхжих үйлийн нэр

үүрч I.4.4 ●○○ (амь.) [ж.н] үүр засаж амьдрах үхлүүт ●●○ [тэ.н] үхэхэд хүрч хэвтэрт орсон;

амьтад

салахааргүй бат бэх тогтоосон

үүрэг I.21.4 ●●● [ж.н] дааж авсан, хариуцан үхмэл ●●○ [тэ.н] ~ арьс, ~ хөрөнгө

гүйцэтгэх зүйл

үхүүр I.5.4 ●○○ (амь.) [ж.н] урт нарийн биетэй

үүрэглэ- II.10.4 ●●○ [үй.ү] нойрмоглох

нэг зүйл загас

үүрэглэ- II.10.4 ●●○ [үй.ү] үүрэг болгон оноох

үхшир- II.5.4 ●●○ [үй.ү] хүн, амьтны махбодын

үүрэгт ●○○ [тэ.н] үүрэг бүхий

ажиллагаа суларч нэгмөсөн хөдөлж чадахаа

үүрэгч I.4.4 ●○○ [ж.н] ачаа ~

болих

үүрэлдээн I.2.4 ●○○ [ж.н] ардын наадам

үхширмэл ●●○ [тэ.н] үхширсэн нь

үүрээ I.12.4 ●●○ [ж.н] бөхийн мэх

үхширэл I.17.4 ●●○ [ж.н] үхшрэх үйлийн нэр

үүс- II.6.4 ●●○ [үй.ү] бий болох

үхшрүү ●○○ [тэ.н] үзэлгүй дорой

үүсвэр I.5.4 ●●● [ж.н] эхлэл, үүсэл

үхэг I.21.4 ●○○ [ж.н] юм агуулж, тээх авдар

үүсвэрлэ- II.10.4 ●●○ [үй.ү] үүсвэр болгох

үхэглэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] үхэгт хийх

үүсгүүр I.5.4 ●●○ [ж.н] цахилгаан ~, ~ хэл зүй

үхэж- II.16.4 ●●○ [үй.ү] үхмэл болох, амьдрах

үүсгэвэр I.21.4 ●●○ [ж.н] үүсгэж бүрдүүлэх үржих чадваргүй болох

Ү хүчин зүйл, цахилгаан ~

үхэл I.17.4 ●●○ [ж.н] амьгүй болох явдал

үүсгэгч I.4.4 ●●● [ж.н] үндэслэгч, бий үхэнгэ ●○○ [тэ.н] үхсэн мэт байдалтай

болгогч; үүсгэсэн этгээд, эхлэгч

үхэр I.21.4 ●●● (амь.) [ж.н] таван хошуу

үүсгэл I.1.4 ●●○ [ж.н] үүсгэх үйлийн нэр

малын нэг, бод мал, ~ буу, ~ хараацай

үүсгэмэл ●●○ [тэ.н] үүсгэсэн

үхэрж- II.9.4 ●●○ [үй.ү] үхэртэй болох

үүсгэр I.5.4 ●○○ [ж.н] сумны ~; үүсэл гарал

үхэрчин I.20.4 ●●● [ж.н] үхэр маллах хүн

үүсмэл I.1.4 ●●○ [ж.н] үүссэн юм

үхэтхий- II.1.4 ●○○ [үй.ү] муужран унах; өнгө

үүсэл I.17.4 ●●● [ж.н] ~ гарал

царай буурч бүдгэрэх

үүт- II.6.4 ●●○ [үй.ү] үү гарах, үүтэй болох

үхэш- II.16.4 ●●○ [үй.ү] ургамал ногоо бага

үүт- II.6.4 ●○○ [үй.ү] үүсэх

зэрэг хатаж, үхэх шинж орох

үүтгэл I.1.4 ●●○ [ж.н] үүсгэл

үхээнц ●●○ [тэ.н] ~ дорой

үүтэн I.16.4 ●○○ (урга.) [ж.н] нэг зүйл мод, үхээнцэд- II.15.4 ●○○ [үй.ү] үхээнц байдал

уянгат мод

гаргах

үүхэр- II.12.4 ●○○ [үй.ү] хашхирах, бахирах

үхээр I.5.4 ●●○ [ж.н] хүүр, ~ ийн бузар

үүхэрд- II.7.4 ●○○ [үй.ү] үүхэр болох

үхээрт- II.7.4 ●○○ [үй.ү] үхээнц дорой болох

үүхэрдүү ●○○ [тэ.н] бачимдуу, яаруу тэвдүү үч I.4.4 ●○○ [ж.н] оготор нэхий дээл

зантай

үш I.11.4 ●○○ (урга.) [ж.н] амт нь туулайн

үүц I.9.4 ●●● [ж.н] хавар идэхээр хадгалсан бөөр мэт нэг зүйл жимс

мах; нөөж хадгалсан юм

350

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

хаахгар ●○○ [тэ.н] ханхар том

хаахгардуу ●○○ [тэ.н] хаахгар байрын

хаац I.3.1 ●○○ [ж.н] халх, хаалт

хаацай I.15.1 ●●○ [ж.н] халхлахуй,

Х

хамгаалахуй

хаацайл- II.4.1 ●●○ [үй.ү] амиа ~, танилаа ~

хааш ●●○ [тө.ү] аль тийш

хааш ●●○ [тэ.н] ~ яаш, цалгар назгай

хаашаа ●●● [тө.ү] аль тийшээ

хаа- II.1.1 ●●● [үй.ү] нээж ~, үүд ~, зам ~, хаая ●○○ [а.ө] адуу малыг туух аялга; хүүе ~

алба ~

хаая ●●○ [а.ө] цочсон үед гарах аялга

хаа I.12.1 ●●● [ж.н] амьтны урд хөл далны хааяа ●●● [тө.ү] заримдаа

хамт

хав ●●○ [баймж.] ~ хар

хаа ●●○ [а.ө] гайхах сайшаахад гарах аялга

хав ●○○ [а.ө] ~ ~: нохой хуцах чимээ

хаа ●○○ [тэ.н] ~ хамаагүй

хав I.1.1 ●●○ (амь.) [ж.н] ~ нохой

хааг ●○○ [тэ.н] онгироо, сагсуу, ~ залуу

хав- II.4.1 ●●○ [үй.ү] хол хол нэвт оёх

хаагдал I.17.1 ●●● [ж.н] ~ боогдол

хаваас I.9.1 ●●● [ж.н] хавсан оёос

хаагдмал ●●○ [тэ.н] хаагдсан юм, ~ зам , ~ ус

хавагна- II.10.1 ●●● [үй.ү] хаван суух, дотуур ~

хаагуул I.1.1 ●○○ [ж.н] замын хөндлөвч, хаван I.16.1 ●●● [ж.н] хавдар

замын хаалт; өөрөө онгойж хаагддаг хаалга

хаван I.16.1 ●○○ [ж.н] хавхаас

хаагуур ●●○ [тө.ү] аль газраар, ямар газраар

хаван I.16.1 ●○○ (амь.) [ж.н] азарган гахай

хаагч I.4.1 ●●● [ж.н] хаадаг юм, боогч; албан хаван I.16.1 ●○○ (хууч.) [ж.н] хиа нарын дарга

үүрэг гүйцэтгэгч

хавант- II.7.1 ●●○ [үй.ү] хаван гүйх

хаагь- II.2.1 ●○○ [үй.ү] бусдыг шоодох, хяхан хавар I.21.1 ●●● [ж.н] билгийн тооллын

харгислах

эхний гурван сарыг багтаах улирал

хаагь- II.2.1 ●○○ [үй.ү] утаа уугих, тоос дэгдэх

хаварж- II.9.1 ●●○ [үй.ү] хаврыг өнгөрөөх

Х

хаадай I.15.1 ●○○ [ж.н] сая төрсөн эх малын хаваржаа I.12.1 ●●● [ж.н] хаваржих нутаг,

нэмнээ

хаваржих явц

хаадай- II.1.1 ●○○ [үй.ү] хаадгар болох

хаваржаал- II.4.1 ●●○ [үй.ү] хаваржаандаа

хаадайл- II.4.1 ●○○ [үй.ү] хаадайгаар хаах

буух

хаадалз- II.7.1 ●○○ [үй.ү] хаадгар юм байн хаваржилт I.3.1 ●●● [ж.н] хаваржих үйлийн

байн хөдлөх

үр дүнг заасан нэр

хаадас ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

хаваржин ●●○ [ц.н] хаврын турш

хаадга ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

хаварч I.4.1 ●○○ (амь.) [ж.н] ~ шувуу: нэг

хаадгана- II.10.1 ●○○ [үй.ү] хаадгар юмны зүйл бялзуухай

үргэлжлэн хөдлөх

хаварш- II.9.1 ●●○ [үй.ү] хаврын шинж орох

хаадгар ●○○ [тэ.н] паадгар, таадгар

хаваршил I.17.1 ●○○ [ж.н] хаварших үйлийн

хаалга I.25.1 ●●● [ж.н] үүд ~

нэр, хаврын шинж

хаалгад- II.6.1 ●○○ [үй.ү] арын хаалгадах

хаваршил I.17.1 ●○○ (урга.) [ж.н] ~ цэцэг:

хаалгач I.4.1 ●●● [ж.н] үүдэч; хөл бөмбөгийн ~

үзэмжийн цэцэг

хаалт I.3.1 ●●○ [ж.н] хаасан зүйл; усны хаац; хавд- II.7.1 ●●○ [үй.ү] хавдар орох

бичиг ба тооны илэрхийллийн тэмдэгт

хавдар I.21.1 ●●● [ж.н] хөөж хавагнасан хэсэг

хаалтуур I.5.1 ●○○ [ж.н] юмыг хорих, нээх хавдарт- II.7.1 ●●○ [үй.ү] хавдар өвчин тусах

боломжтой зүйл

хавжгана- II.10.1 ●○○ [үй.ү] маш хурдан ярих

хаан I.2.1 ●●● [ж.н] ~ эзэн, их ~

хавжгана- II.10.1 ●○○ [үй.ү] даарах,

хаана ●●● [тө.ү] аль газар, ямар газар

халуурахад шүд тачигнан чичрэх; айн,

хаанах ●●● [тэ.н] аль газар буй

бэмбэгэнэх

хаант ●○○ [тэ.н] хаан бүхий

хавжгануур ●○○ [тэ.н] юмнаас ихэд бэргэн

хаантан I.20.1 ●●● [ж.н] эзэн ~

айх зантай

хаанчил- II.11.1 ●●○ [үй.ү] хааны ёсоор хавиар- II.5.1 ●○○ [үй.ү] хамаарах

эзэрхэх

хавигана- II.10.1 ●○○ [үй.ү] хүн, амьтны

хаахай- II.1.1 ●○○ [үй.ү] хаахгар болох

тогтон байж сууж чадахгүй хавчих

хаахайл- II.4.1 ●○○ [үй.ү] халхлах, хамгаалах

хавилга I.18.1 ●○○ [ж.н] хуримтлал

хаахалз- II.7.1 ●○○ [үй.ү] ханхалзан бардам хавилд- II.7.1 ●○○ [үй.ү] хоорондоо ойртох,

дээрэнгүй загнах, хаахгар юмны хөдлөх

төсөөтэй болох

хаахалзуур ●○○ [тэ.н] хаахалзсан зантай

хавилдаа ●●○ [тэ.н] ойр дөт, холгүй; адил

хаахас ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

төстэй

хаахга ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

хавилдуу ●○○ [тэ.н] ойр төслүү

хаахгана- II.10.1 ●○○ [үй.ү] онгирон хавир- II.5.1 ●●○ [үй.ү] ойртож очих, дөхүү

сагсуурах, таахалзах

болох

351

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

хавир ●○○ [а.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

хавтгай ●●● [тэ.н] өөгүй тэгш

хавир- II.5.1 ●●○ [үй.ү] шүргэх, харшилдах

хавтгай I.15.1 ●●○ [ж.н] зэрлэг тэмээ

хавиралдаан I.2.1 ●●○ [ж.н] харилцан хавтгайвтар ●○○ [тэ.н] хавтгай маягтай

хавирах үйлийн нэр

хавтгайдуу ●○○ [тэ.н] хавтгай байрын

хавирга I.25.1 ●●● [ж.н] ~ яс, үхрийн ~

хавтгайл- II.4.1 ●●○ [үй.ү] хавтгай болгох

хавиргад- II.6.1 ●○○ [үй.ү] харвасан сум хавтгайр- II.5.1 ●●○ [үй.ү] улам хавтгай

хэлтгий тусах

болох; нийтэд өргөн дэлгэр тархах

хавиргал- II.4.1 ●●○ [үй.ү] хажуулж хэвтэх

хавтгал I.1.1 ●○○ [ж.н] эмээлийн хавтас

хавиргал- II.4.1 ●○○ [үй.ү] уулын хавиргаар хавтгалж I.4.1 ●○○ (амь.) [ж.н] нэг зүйл

явах

нүүдлийн шувуу

хавиргана I.18.1 ●○○ (урга.) [ж.н] салслагаар хавтган I.2.1 ●○○ [ж.н] хуягийн зүүн этгээдийн

нийлж хүй үүсгэдэг ногоон замаг

халхавч

хавла- II.10.1 ●○○ [үй.ү] хав хийн үмхэж авах, хавтгана- II.10.1 ●○○ [үй.ү] байн байн

зуух

хавтайн хөдлөх

хавлаг ●●○ [тэ.н] эвтэй тохиромжтой, ид хав хавтгар ●●○ [тэ.н] хавтгай, намхан

бүхий

хавтгард- II.7.1 ●○○ [үй.ү] хавтгар болох

хавс- II.7.1 ●●○ [үй.ү] хамсрах, хавсрах; хавтгардуу ●○○ [тэ.н] хавтгар байрын

хавтгай талаар нь нийлүүлэх

хавтлаг I.6.1 ●○○ (урга.) [ж.н] нэг зүйл бут

хавсаа I.12.1 ●●○ [ж.н] хань хамсаа

мод

хавсаад- II.6.1 ●●● [үй.ү] хамсах, элбэх

хавх I.9.1 ●●● [ж.н] нэг зүйл агнуурын багаж

хавсай I.15.1 ●●○ [ж.н] нэг зүйл боорцог

хавхаас I.9.1 ●○○ [ж.н] хавхаг болгож буй

хавсар- II.12.1 ●●● [үй.ү] алга ~, хамтарч ~

зүйл

хавсар- II.12.1 ●●● [үй.ү] хүйтнээр хуурай хавхаг I.22.1 ●●○ [ж.н] таг, нээлхий, таглаа;

шуурах

тогооны ~

Х хавсарга I.25.1 ●●● [ж.н] хуурай шуурга

хавхагла- II.10.1 ●●○ [үй.ү] таглах

хавсарга I.18.1 ●●○ [ж.н] хамжаа, хамтрал, хавхаглаа I.12.1 ●○○ [ж.н] хавхаглах, таглах

хавсралт

юм

хавсаргад- II.6.1 ●●○ [үй.ү] хавсарга тавих, хавхад- II.15.1 ●●○ [үй.ү] хавхаар барих

байн байн шуурах

хавхалга I.25.1 ●●○ [ж.н] бөглөө, таглаа

хавсаргал- II.4.1 ●○○ [үй.ү] хавсаргадах

хавхлаа I.12.1 ●○○ [ж.н] хавхаг, таглаа

хавсаргат ●●○ [тэ.н] хуурай хүйтэн салхи хавхлаас I.9.1 ●○○ [ж.н] дугуйн хошууны

бүхий

хавхаг, зүрхний хавхаг

хавсаргат ●●○ [тэ.н] хамжаа, хавсрал бүхий; хавхнаг I.6.1 ●○○ [ж.н] их үүд хаалга

хавсарга ихтэй

хавхчин I.20.1 ●○○ [ж.н] хавх тавигч, хавхаар

хавсармал ●○○ [тэ.н] хавсарч хамжсан

ан барьдаг хүн

хавсраа I.12.1 ●●● [ж.н] бөхийн мэх

хавцал I.17.1 ●●● [ж.н] уул хадны хоорондох

хавсрагч I.4.1 ●○○ [ж.н] хамсан хавсрах явцуу газар

үйлийн эзэн

хавцгай I.15.1 ●●○ [ж.н] өндөр элгэн хад,

хавсрал I.1.1 ●○○ [ж.н] хавсарлага

хадан хясаа; уул хадны бэрх сархиаг

хавсралт I.3.1 ●●● [ж.н] бичиг зохиолын хавцгай I.15.1 ●○○ [ж.н] хүүхэд наадахад

дагалдуулал

зориулсан хурц үзүүртэй сум

хавтага I.25.1 ●●● [ж.н] амсрыг нь хуниаслан хавцгайдуу ●○○ [тэ.н] хавцгай байрын

татаж зүүх сав

хавч- II.9.1 ●●○ [үй.ү] хоёр талаас нь шахаж

хавтагал- II.4.1 ●○○ [үй.ү] хавтаганд агуулах; барих, шахаж дарах, оёх

хавтага зүүх

хавч I.32.1 ●○○ (амь.) [ж.н] нэг зүйл амьтан

хавтай- II.1.1 ●●○ [үй.ү] хавтгай болох

хавчаар I.5.1 ●○○ [ж.н] хувцас хунарын

хавталз- II.7.1 ●○○ [үй.ү] байн байн хавтайн хавчуулан хавсарч оёсон зурвас хэсэг

хөдлөх

хавчаар I.5.1 ●●○ [ж.н] хавчих хэрэглүүр

хавтан I.16.1 ●●● [ж.н] хавтгай эд, барилгын ~

хавчаард- II.7.1 ●●○ [үй.ү] хавчаараар

хавтанцар I.21.1 ●●○ [ж.н] тусгай аргаар хавчих

шахаж хэвлэсэн барилгын түүхий эд

хавчаарла- II.10.1 ●○○ [үй.ү] юманд хавчаар

хавтарга I.18.1 ●○○ [ж.н] хавтага савны өөр барих

нэр

хавчаас I.9.1 ●●○ [ж.н] юмны завсарт барьж

хавтас I.26.1 ●●● [ж.н] хуяг ~, номын ~, оёсон зүйл

эмээлийн ~

хавчаахай I.15.1 ●●○ [ж.н] элэг тэвхгүй нум;

хавтасла- II.10.1 ●●○ [үй.ү] хавтас хийх; хүүхдийн бяцхан нум

юманд хавтас гаргах

хавчаахай I.15.1 ●○○ (амь.) [ж.н] хавч хорхой

хавтаслагч I.4.1 ●○○ [ж.н] хавтаслах үйлийн хавчгана- II.10.1 ●○○ [үй.ү] хүний дал мөрөө

эзэн

хавчисхийх, амьтны биеэ хураан агзайх

хавтаст ●○○ [тэ.н] хавтас бүхий

хавчгар ●○○ [тэ.н] хавчийсан нь

352

353

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

хавчгард- II.7.1 ●○○ [үй.ү] хавчгар болох

хаг I.26.1 ●●○ [ж.н] хадны ~, үсний ~

хавчгардуу ●○○ [тэ.н] хавчгар байрын

хага ●○○ [д.д.ү] ~ цохих

хавчиг ●●● [тэ.н] нас бие гүйцээгүй мал, ~ хагаас I.9.1 ●○○ [ж.н] загас барих дэгээний

адуу; хавчгар

үзүүр

хавчиг I.22.1 ●●○ [ж.н] салтаа, хоёр гуяны хагааст ●○○ [тэ.н] хурц үзүүр бүхий, шовх

уулзвар

үзүүр бүхий

хавчиг I.22.1 ●●○ [ж.н] бургас мэтийг хагадас I.26.1 ●○○ [ж.н] загасны яс

ханачлан үдээрлэсэн хавчин үүрэх хэрэгсэл

хагадас I.26.1 ●●○ [ж.н] жиргэж хагалсан

хавчигдал I.17.1 ●○○ [ж.н] хавчигдах үйлийн түлээ

нэр

хагал- II.4.1 ●●○ [үй.ү] газар ~, үсээ ~

хавчигдмал I.1.1 ●●○ [ж.н] нэгэнт хавчигдсан хагалаа I.12.1 ●●○ [ж.н] хагалах үйлийн нэр

юм

хагалагч I.4.1 ●●○ [ж.н] хагалах үйлийг

хавчигдуу ●○○ [тэ.н] хавчиг байрын

гүйцэтгэгч, газар ~

хавчигч I.4.1 ●●○ [ж.н] хавчих хэрэгсэл

хагалалт I.3.1 ●●○ [ж.н] хагалах үйлийн үр

хавчий- II.1.1 ●○○ [үй.ү] хавчгар болох

дүнг заасан нэр

хавчил I.17.1 ●●○ [ж.н] хавцал; юмны хагалбар I.5.1 ●●○ [ж.н] шинэ тарьсан

шахагдсан, хавчигдсан байдал

тариалан; усны ~; дэл, үсний ~

хавчилт I.3.1 ●○○ [ж.н] хавчих үйлийн үр дүнг хагалбарла- II.10.1 ●○○ [үй.ү] хагалбар

заасан нэр, хавчлага

гаргах

хавчирга I.18.1 ●●○ [ж.н] гурван нас хүрч буй хагалгаа I.12.1 ●●● [ж.н] хагалах үйлийн нэр;

үхэр

мэс заслын ~, газар ~

хавчлага I.18.1 ●●○ [ж.н] хавчиж зуух үйлийн хагалмал ●○○ [тэ.н] хагалсан газар

нэр; хэрэг явдлыг боож шахах явдал

хагар- II.5.1 ●●○ [үй.ү] хага тусах, шил ~

хавчрай I.15.1 ●○○ (амь.) [ж.н] хоногоо хагарал I.17.1 ●●● [ж.н] ~ бутрал, эвдрэл ~

гүйцээлгүй төрсөн малын төл

хагаралт I.3.1 ●○○ [ж.н] хагарах үйлийн үр

хавчуу ●●○ [тэ.н] хоёр талаасаа шахуу, зай дүнг заасан нэр

Х

багатай

хагарамтгай ●○○ [тэ.н] хагарахдаа хялбар

хавчуулбар I.5.1 ●○○ [ж.н] ~ зураг, ~ хүснэгт

хагарамхай ●○○ [тэ.н] амархан хагардаг

хавчуулга I.18.1 ●●○ [ж.н] хавчуулсан зүйл

хагархай ●●● [тэ.н] хагарсан хэлтэрхий

хавчуулга I.18.1 ●○○ [ж.н] машин хагас ●●● [тэ.н] ~ хугас

төхөөрөмжийн эргэх тэнхлэгийн эд анги

хагасад- II.15.1 ●○○ [үй.ү] хагас болох

хавчуур I.5.1 ●●● [ж.н] хавчих хэрэгсэл, хагасал- II.11.1 ●●○ [үй.ү] хагас болгох

хавчаар

хагаст I.3.1 ●○○ [ж.н] тахилд хэрэглэх бараан

хавчуурга I.25.1 ●●○ [ж.н] хавчуур, номын ~

хас

хавчуурд- II.7.1 ●○○ [үй.ү] хавчуур хэрэглэх

хагац- II.6.1 ●●○ [үй.ү] бүрмөсөн салах,

хавчуурла- II.10.1 ●○○ [үй.ү] хавчуураар ангижрах

хавчих

хагацал I.17.1 ●●○ [ж.н] хагацах үйлийн нэр

хавш- II.9.1 ●○○ [үй.ү] ялаа хорхойг загас хагач- II.8.1 ●○○ [үй.ү] хага хага цохих

шүүрэх, хавхийн үмхэх

хагд I.9.1 ●●● (урга.) [ж.н] хатсан өвс

хавшаа ●○○ [тэ.н] үглээ, яншаа

хагдар- II.12.1 ●●○ [үй.ү] өвс ургамлын хагд

хавший- II.1.1 ●○○ [үй.ү] хавчийх, навшийх

болох

хавь ●●● [тэ.н] ойр орчим, орчин тойрон, ойр ~

хагдгар ●○○ [тэ.н] хүзүү богино, мөр хавчгар

хавьд- II.7.1 ●○○ [үй.ү] ойртох, дөхөх

хагж- II.9.1 ●●○ [үй.ү] хаг ихтэй болох

хавьдуу ●○○ [тэ.н] ойр дөхүү шинжтэй

хагжид- II.15.1 ●○○ [үй.ү] хагжтай болох

хавьс I.9.1 ●○○ [ж.н] хавирга; хаалганы хагжит- II.15.1 ●○○ [үй.ү] хагж тогтох, хагжтай

хатавч; ялтас, хайрс

болох

хавьсал- II.11.1 ●○○ [үй.ү] сар ~, бичиг ~

хагз ●○○ [д.д.ү] ~ татах

хавьсгана I.18.1 ●○○ (урга.) [ж.н] үндэс нь хагзал- II.11.1 ●●○ [үй.ү] хэгзлэх, оёдол

эмд ордог олон наст өвслөг ургамал

ханзлах

хавьт- II.7.1 ●●○ [үй.ү] ойртох, ойр очих

хагзар- II.12.1 ●●○ [үй.ү] цас хайлж цоохортох

хавьтал I.17.1 ●●○ [ж.н] ойртол, бэлгийн ~

хагзархай ●○○ [тэ.н] ханзархай

хавьц- II.7.1 ●○○ [үй.ү] ойртож очих

хагзач- II.16.1 ●○○ [үй.ү] байн байн хагз татах

хавьцаа ●●○ [тэ.н] ойролцоо, хавьд

хагла- II.10.1 ●○○ [үй.ү] завсар цоорхойг

хавьцаг I.22.1 ●○○ [ж.н] гуяны угийн дотор бөглөх, таглах

тал

хаглан I.16.1 ●○○ [ж.н] нэг зүйл торго

хавьцуу ●○○ [тэ.н] адил, ойролцоо

хагс- II.7.1 ●●○ [үй.ү] чийгтэй юм хатаж ан

хавьч- II.9.1 ●●○ [үй.ү] үглэж янших, завсар гарах; ам цангах

тогтворгүй тэлчлэн хөдлөх

хагс- II.7.1 ●○○ [үй.ү] хагтах, хагтай болох

хавьчаа ●○○ [тэ.н] хавьчих зантай

хагсаа I.12.1 ●●○ [ж.н] хагссан байдал

хаг I.6.1 ●●○ [ж.н] мал төллөхөд гарах хальс

хагсаамал ●●○ [тэ.н] хатааж болгосон

352

353

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

хагсар- II.12.1 ●●○ [үй.ү] чийг, тос нь гарч хаданга I.18.1 ●○○ [ж.н] сэтгэл санаанд

сэврэн хатах, борц ~

хадаастай юм

хагсар- II.12.1 ●●○ [үй.ү] өвс тэжээлийг нь хадангар- II.5.1 ●○○ [үй.ү] сэтгэл санаанд

хязгаарласнаас морь малын гэдэс шавхрах

хоногших

хагсар- II.12.1 ●○○ [үй.ү] хавсарга тавин хадар I.21.1 ●○○ (амь.) [ж.н] цагаан зарамтай

шороогоор шуурах

төстэй нэг зүйл загас

хагсар- II.12.1 ●○○ [үй.ү] боорцог, мах хадар- II.12.1 ●●○ [үй.ү] гахай ~; хаяагаа ~

зэргийн шаргалттал болох

хадарга I.18.1 ●○○ (амь.) [ж.н] хүдэр хэмээх

хагсмал ●○○ [тэ.н] нэгэнт хагсаж гандсан нь

амьтны өөр нэр

хагсуу ●○○ [тэ.н] хагссан байдал

хадаргал- II.4.1 ●○○ [үй.ү] ховдоглох, хоол

хагсуур- II.5.1 ●○○ [үй.ү] хагсрах, хагсах

идээ голж шилэхгүй идэх

хагт- II.7.1 ●●○ [үй.ү] хир буртаг, хог шороо хадармаг I.6.1 ●○○ (урга.) [ж.н] ургаагаар

дагшран суух; хаг ургах

хатсан гоёо

хагшаас I.9.1 ●○○ [ж.н] үерийн уснаас хадархаг ●○○ [тэ.н] хад ихтэй

хуралдан тогтсон хог

хадархуу ●○○ [тэ.н] хад мэт; хадархаг

хагшин I.20.1 ●○○ (урга.) [ж.н] хонх мэт хадгал- II.4.1 ●●○ [үй.ү] уг хэвээр нь байлгах,

цэцэгтэй, эмд ордог олон наст өвслөг нөөцлөх

ургамал

хадгалагч I.4.1 ●●○ [ж.н] хадгалах үйлийг

хагшир- II.12.1 ●○○ [үй.ү] агшиж хатах

эрхлэгч

хагшуур I.5.1 ●○○ [ж.н] хуурай ханиалга

хадгалалт I.3.1 ●●● [ж.н] хадгалах үйлийн үр

хагшуурт- II.7.1 ●○○ [үй.ү] хагшуур хүрэх

дүнг заасан нэр, үзмэр ~

хагь- II.13.1 ●○○ [үй.ү] цэцэг өвчний сорвины хадгаламж I.4.1 ●●● [ж.н] хадгалах газар,

хаг ховхорч унах

хадгалсан юм

хад I.9.1 ●●● [ж.н] асар том ургаа чулуу, уул ~

хадгархуу ●○○ [тэ.н] хадаг шиг

Х хад I.9.1 ●●○ (урга.) [ж.н] ~ жимс, түүний бут хадлаг ●●○ [тэ.н] хадархуу, хад ихтэй газар

мод

хадлан I.16.1 ●●● [ж.н] өвс хадаж авах газар;

хад- II.6.1 ●●● [үй.ү] хадаас зэрэг зүйлийг хадаж авсан өвс ногоо

цохин шааж бэхлэх

хадланч ●●● [тэ.н] өвс хадлан авагч

хад- II.6.1 ●●● [үй.ү] өвс, ургамлыг хадуур хадланчин I.20.1 ●○○ [ж.н] өвс хадах хүн

ашиглан хяргах, огтлох

хадлар I.5.1 ●○○ (амь.) [ж.н] нэг зүйл гөрөөс

хад- II.6.1 ●●● [үй.ү] малын сээрнээс хадмал ●●○ [тэ.н] ~ толь, ~ үг

хавиргыг, хавирганаас өвчүүг үелэн салгах

хадмалла- II.10.1 ●○○ [үй.ү] хадмал үсгээр

хад- II.6.1 ●●○ [үй.ү] цуурайтах, хийсэх, бичих

дэгдэх

хадрамтгай ●○○ [тэ.н] хадрах нь олон

хадаа I.12.1 ●○○ [ж.н] хүн, амьтан явахад хадрамхай ●○○ [тэ.н] хадрах зантай, үе үе

даахуйц болж хөлдсөн мөс, мөсөн зам

хадардаг

хадаал- II.4.1 ●○○ [үй.ү] гол, ус хөлдөх, хадаа хадран I.16.1 ●○○ (амь.) [ж.н] нэг зүйл загас

тогтох

хадуу- II.1.1 ●○○ [үй.ү] гогцоогоор өвдөг

хадаас I.9.1 ●●● [ж.н] хурц үзүүртэй, нөгөө болон зөв талын хойд хөлийн бэрэвхийг

талдаа тавтай тогтоох, бэхлэх хэрэгсэл

углан бод малыг унагах арга

хадаас I.9.1 ●○○ [ж.н] хонины халдварт өвчин

хадуун ●○○ [тэ.н] бүдүүн ~ байдал

хадаас I.9.1 ●○○ [ж.н] тоо дутвал гүйцээхээр хадуур I.5.1 ●●● [ж.н] өвс ногоо хадах

бэлтгэсэн илүү юм

хэрэглүүр

хадаасал- II.11.1 ●○○ [үй.ү] хадаасаар бэхлэх

хадуур- II.5.1 ●●○ [үй.ү] морь ~, зам ~, үг ~

хадаасгана I.18.1 ●○○ (урга.) [ж.н] хүнсэнд хадуурамтгай ●○○ [тэ.н] байнга хадуурдаг,

хэрэглэх ойн ургамал

хадуурах нь олонтоо

хадааст ●○○ [тэ.н] хадаас бүхий

хадуурамхай ●○○ [тэ.н] хадуурах зантай

хадааст- II.7.1 ●○○ [үй.ү] хонинд хадаас хадуурд- II.7.1 ●●○ [үй.ү] хадуураар хадах

өвчин тусах

хадуурч I.4.1 ●●○ [ж.н] хадуур хэрэглэгч

хадаг I.22.1 ●●● [ж.н] хив ~, ~ самбай, ~ хадуурч I.4.1 ●○○ (амь.) [ж.н] нэг зүйлийн

яндар

аалз

хадагч I.4.1 ●●○ [ж.н] хадах хэрэгсэл, өвс ~

хаж I.11.1 ●●● [ж.н] чимэглэл, хээ, угалз;

хадалга I.18.1 ●○○ [ж.н] эмэгтэй хүний үсний хажлага

гэр, үсний гоёл

хаж- II.8.1 ●●○ [үй.ү] төмөрлөг эдлэлд хаж

хадам I.17.1 ●●● [ж.н] ~ аав, ~ эгч

хээ гаргах

хадамла- II.10.1 ●●○ [үй.ү] хадмындаа очих

хаж- II.8.1 ●●○ [үй.ү] хөвөөлөн явах

хадамс- II.7.1 ●●○ [үй.ү] хадамдаа элэгсэг хаж- II.8.1 ●●○ [үй.ү] хажлага оёх, хажилж оёх

хандах

хаж I.11.1 ●○○ [ж.н] ангийн зэвсэг

хадамсаг ●●○ [тэ.н] хадамсах зантай

хаж I.11.1 ●○○ [ж.н] дархны үйлд хэрэглэх,

хадамсуу ●○○ [тэ.н] хадамсаг зантай

нэг талыг нь ирлэсэн жижиг сүх

354

355

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

хаж I.11.1 ●○○ [ж.н] арьс үс хусах хутга

хазгай ●●● [тэ.н] хэлтгий, хэвгий; ташаа,

хаж I.11.1 ●○○ [ж.н] үзүүр, ир

буруу

хаж- II.8.1 ●○○ [үй.ү] хажиглах

хазгайвтар ●○○ [тэ.н] хазгай байрын

хажаас I.9.1 ●●○ [ж.н] хажлага

хазгайд- II.6.1 ●○○ [үй.ү] хазгай болох

хажаасал- II.11.1 ●●○ [үй.ү] хажаас хийх

хазгайдуу ●○○ [тэ.н] хазгай байрын

хажиг ●●● [тэ.н] зөрүүд зожиг, гадуурчлах хазгайр- II.5.1 ●○○ [үй.ү] хазгай болох;

зантай

гажууд болох

хажигдуу ●○○ [тэ.н] хажиг зантай, зожигдуу

хазгалз- II.7.1 ●○○ [үй.ү] хазганах, хазвалзах,

хажигла- II.10.1 ●●○ [үй.ү] тээр дараа үзэх; хазалзах

хажиг зожиг загнах

хазгана- II.10.1 ●●○ [үй.ү] хазгар юмны

хажигламтгай ●○○ [тэ.н] байнга хажигладаг, үргэлжлэн хөдлөх

хажиглах нь олонтоо

хазгар ●●○ [тэ.н] доголон; хазгай, буруу

хажигламхай ●○○ [тэ.н] хажиглах зантай

хазгард- II.7.1 ●○○ [үй.ү] хазгар болох

хажигна- II.10.1 ●○○ [үй.ү] хатуу юмны хазгардуу ●○○ [тэ.н] хазгар байрын

хоорондоо хавиралдан, үрэлдэн дуугарах

хазуур I.5.1 ●○○ [ж.н] хазах хүч сайтай бахь

хажигч ●●● [тэ.н] хажиг зантай

хазуур I.5.1 ●○○ [ж.н] хазах багаж

хажир I.21.1 ●○○ (амь.) [ж.н] харцгайн хазуурд- II.7.1 ●○○ [үй.ү] хазуураар үйлдэх

төрлийн махчин шувуу

хай- II.1.1 ●●● [үй.ү] эрж ~

хажир ●○○ [тэ.н] догшин, ширүүн

хайв I.1.1 ●●○ [ж.н] эрдэм чадвар тэгш хүн

хажирд- II.7.1 ●○○ [үй.ү] хажир болох

хайв I.1.1 ●○○ [ж.н] сэлүүр

хажирла- II.10.1 ●○○ [үй.ү] хажир зан гаргах

хайв- II.4.1 ●○○ [үй.ү] дайвах, гуйвах

хажлага I.18.1 ●●● [ж.н] хувцасны зах хайв- II.4.1 ●○○ [үй.ү] шувуу, мал зэргийн

хөвөөгөөр барьж оёсон арьсан тасам

усанд умбаж явах

хажлагал- II.4.1 ●○○ [үй.ү] хажааслах

хайвалз- II.7.1 ●●○ [үй.ү] дайвалзах, хайвга

хажмал ●●○ [тэ.н] хажиж эмжсэн нь

хайвга хийх

хажуу I.30.1 ●●● [ж.н] уулын ~, биеийн хоёр хайвалзуур

●○○

[тэ.н]

хайвалзсан Х

тал; ойр хавь

хөдөлгөөнтэй

хажууд ●●○ [о.н] дэргэд

хайванч ●○○ [тэ.н] тогтворгүй байн байн

хажууд- II.6.1 ●○○ [үй.ү] хажуу болох

хувирах байдал

хажуул- II.4.1 ●●○ [үй.ү] хажуугаараа хэвтэж хайвар- II.12.1 ●○○ [үй.ү] аяндаа хайвгар

түр зуур амрах

болох

хажуул- II.4.1 ●○○ [үй.ү] хажуу газраар явах

хайварс ●○○ [д.д.ү] далжгар, далжис, ~ гэх

хажуулд- II.7.1 ●●○ [үй.ү] хажуулах, хайвга ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

хажуугаараа унах; хажуу газраар явах

хайвгана- II.10.1 ●○○ [үй.ү] хайвгар юмны

хажуухай I.15.1 ●○○ [ж.н] эжүүхэй ~: маш байн байн хөдлөх

бяцхан юм

хайвгар ●○○ [тэ.н] хайвж дайвсан байдал

хаз- II.6.1 ●●● [үй.ү] шүд бүхий юмаар зуух хайвд- II.7.1 ●○○ [үй.ү] сэлүүрдэх

хавчих

хайвчин I.20.1 ●○○ [ж.н] сэлүүрчин

хазаар I.5.1 ●●● [ж.н] амгай, зуузай, жолоо, хайга I.18.1 ●○○ (амь.) [ж.н] нэг зүйл загас

цулбуур бүхий уналга эдэлгээний тоног хайгуул I.1.1 ●●● [ж.н] ашигт малтмалын

хэрэгсэл

нөөцийг нарийвчилсан судалгааны үе шат

хазаар I.5.1 ●○○ (урга.) [ж.н] ~ өвс

хайгуул I.1.1 ●○○ [ж.н] нумын хөвч

хазааргана I.18.1 ●○○ (урга.) [ж.н] хазаар мултрахаас сэргийлэх бэхэлгээ

өвсний төрлийн нэг зүйл ургамал

хайгуулд- II.7.1 ●●○ [үй.ү] хайгуул хийх

хазаард- II.7.1 ●○○ [үй.ү] морийг жолооноос хайгуулч ●●○ [тэ.н] хайгуул хийхдээ

нь шүүрэх

чадамгай, хайгуул хийх мэргэшилтэй

хазаарла- II.10.1 ●●○ [үй.ү] хазаар зүүх, морь ~

хайгуулчин I.20.1 ●●● [ж.н] хайгуулын

хазав ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

ажилтай хүн

хазагч I.4.1 ●○○ [ж.н] хаздаг юм, хаздаг багаж

хайгч I.4.1 ●○○ [ж.н] хайх үйлийг гүйцэтгэгч

хазай- II.1.1 ●●○ [үй.ү] хэлбийх, замаас ~, хайдаа I.12.1 ●○○ (урга.) [ж.н] нэг зүйл эмийн

үгнээс ~

ургамал

хазайгч I.4.1 ●○○ [ж.н] арга зальтай хүн

хайдаг I.22.1 ●●● (амь.) [ж.н] хөхүүлж

хазайлт I.3.1 ●●○ [ж.н] хазайх үйлийн үр дүнг ивлэгэхгүй сааж сургасан мал

заасан нэр

хайдаг I.22.1 ●●○ [ж.н] дотоод энгэрийн

хазал- II.11.1 ●●○ [үй.ү] байн байн хазах

хөвөө, ханцуйн шанаа; хайдас

хазалз- II.7.1 ●○○ [үй.ү] хазганах

хайдаг ●●○ [тэ.н] цөөн бүлэг, ганц, зарим,

хазамтгай ●○○ [тэ.н] хаздаг зантай, ~ буур

дан

хазамхай ●○○ [тэ.н] хазах зантай

хайдаг I.22.1 ●○○ [ж.н] тохмын ~: жийрэг

хазвалз- II.7.1 ●○○ [үй.ү] хазалзах, хазганах

хөлсөвч

хазга ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

хайдаг I.22.1 ●○○ [ж.н] хээр түр суухаар

354

355

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

бэлтгэсэн овоохой

хайлц I.3.1 ●○○ [ж.н] хайлах чанар

хайдаг ●○○ [тэ.н] зуйрган ховсоргоч

хайлш I.11.1 ●●● [ж.н] төмрийн ~

хайдагла- II.10.1 ●○○ [үй.ү] дээлэнд хайдаг хаймс- II.7.1 ●○○ [үй.ү] хол тусгахаар

оруулах

сөлийлгөж харвах

хайдагла- II.10.1 ●○○ [үй.ү] хазаарын ганц хаймсуур I.5.1 ●○○ [ж.н] сорьц авах зэрэг

мориор явах

зориулалттай гуурс

хайдагла- II.10.1 ●○○ [үй.ү] зуйрган зангаар хаймуур I.5.1 ●○○ [ж.н] хол харвах сум

ховсрох

хайн I.2.1 ●●○ [ж.н] харилцан хожилгүй,

хайдагт- II.7.1 ●○○ [үй.ү] зусар зуйрган зан тэнцээ

гаргах

хайнаг I.6.1 ●●● (амь.) [ж.н] үхэр сарлагийн

хайдагш- II.9.1 ●●○ [үй.ү] хайдаг болгон дундаас гарсан эрлийз мал, саран ~, наран ~

дасах

хайнагж- II.9.1 ●○○ [үй.ү] хайнагтай болох

хайдай I.15.1 ●○○ (урга.) [ж.н] хүрэн замгийн хайнга ●●○ [тэ.н] салан, назгай, анхааралгүй

нэг зүйл, ханьс

хайнгад- II.6.1 ●○○ [үй.ү] хайнга болох

хайдан I.16.1 ●○○ (урга.) [ж.н] цанхуйн хайнгадуу ●○○ [тэ.н] хайнга байрын

язгуурын багавтар тураг модны жимс

хайнгаш- II.8.1 ●○○ [үй.ү] хайнга шинжтэй

хайдас I.26.1 ●○○ [ж.н] ууцны хоёр хажуугаас болох

авсан мах

хайнгашир- II.12.1 ●○○ [үй.ү] улам хайнга

хайдгар- II.5.1 ●○○ [үй.ү] мал хайдаг саалгаж шинжтэй болох

сурах, хайдагших

хайнзан I.20.1 ●○○ [ж.н] шидтэн, идтэн

хайдгар- II.5.1 ●○○ [үй.ү] зуйрах, ховсрох

хайнц- II.7.1 ●●○ [үй.ү] хайн болох, хожил

хайл- II.4.1 ●●● [үй.ү] хатуу биет халж шингэн тэнцэх

төлөвт шилжих; тос холих

хайнцаа I.12.1 ●●○ [ж.н] хайн, харилцан

хайл- II.4.1 ●●● [үй.ү] уусах, шингэх

тэнцэл

Х хайл- II.4.1 ●●○ [үй.ү] үлгэр, туулийг хайр I.14.1 ●●● [ж.н] ~ энэрэл, ~ хүрэх; ~

аялгуулан дуулах

хишиг; ~ гам

хайл- II.4.1 ●●○ [үй.ү] уйлж ~

хайр- II.5.1 ●●○ [үй.ү] морь мал хойд

хайлаас I.9.1 ●●○ (урга.) [ж.н] ~ мод, хайлс

хөлөөрөө өшиглөх

хайламтгай ●○○ [тэ.н] хайлах нь их

хайр- II.5.1 ●●○ [үй.ү] түлэх, шарж болгох;

хайламхай ●○○ [тэ.н] хайлах нь амархан

жин тавих

хайлан I.16.1 ●○○ [ж.н] нэг зүйлийн бөс, хайр- II.5.1 ●●○ [үй.ү] агтлах, хөнгөлөх

гөлөнгөр

хайр I.1.1 ●○○ [ж.н] ~ чулуу; загасны хайрс;

хайланги ●○○ [тэ.н] хайлмал, хайлан буй

хээрийн хайлсан цасны ус

хайлангиш- II.8.1 ●○○ [үй.ү] хайланги хайралхаг ●○○ [тэ.н] хайр чулуу элбэгтэй

шинжтэй болох

хайран ●○○ [а.ө] харамсахад гарах аялга

хайлган ●●● [тэ.н] ~ цаг: цас мөс хайлах цаг; хайрга I.25.1 ●●● [ж.н] ширүүн билүү; маш

хайлахдаа хялбар

үйрмэг чулуу

хайлгана I.18.1 ●○○ (амь.) [ж.н] цахлай хайргад- II.6.1 ●○○ [үй.ү] хайргаар ирлэх

шувуу

хайргадуу ●○○ [тэ.н] хайргатай байрын

хайлгуур I.5.1 ●○○ [ж.н] юм хайлах сав

хайргаж- II.8.1 ●○○ [үй.ү] хайрга ихтэй болох

хайлдан I.16.1 ●○○ [ж.н] олс буюу илгэн өмд

хайргал- II.4.1 ●○○ [үй.ү] хайргатай болгох

хайлдас I.26.1 ●○○ [ж.н] хайлсан юмны хайргал- II.4.1 ●○○ [үй.ү] хутга шөвгийг

үлдэгдэл

хайрганд хавирах

хайлмаг I.6.1 ●●● [ж.н] өрмийг хайлж хийсэн хайргана I.18.1 ●○○ (амь.) [ж.н] нэг зүйл

нэг зүйл идээ

шувуу

хайлмагар- II.12.1 ●○○ [үй.ү] хайлмаг болох

хайрганцар I.21.1 ●○○ [ж.н] хайрга мэт чулуу,

хайлмагла- II.10.1 ●○○ [үй.ү] хайлмаг хөнгөн чанартай барилгын материал

байдалтай болгох

хайргархаг ●○○ [тэ.н] хайрга ихтэй

хайлмагт- II.7.1 ●●○ [үй.ү] хайлмаг болж хайргацай I.15.1 ●○○ (урга.) [ж.н] нэг зүйл

эхлэх

бялзуухай

хайлмагш- II.9.1 ●○○ [үй.ү] хайлмаг шинжтэй хайргаш- II.8.1 ●○○ [үй.ү] газрын өвс ургамал

болох

дуусаж хайр чулуу төдий болох

хайлмал ●○○ [тэ.н] нэгэнтээ хайлсан

хайрд- II.7.1 ●○○ [үй.ү] голын үйрмэг чулуунд

хайлс I.9.1 ●○○ (урга.) [ж.н] хайлаасны тулах, тээглэх, хайргадах; голын хайр

төрлийн нэг зүйл мод

хэтэрхий ихдэх

хайлт I.3.1 ●●● [ж.н] хайх үйлийн үр дүнг хайрла- II.10.1 ●●● [үй.ү] дотночлон ~; ~

заасан нэр

гамнах

хайлуулагч I.4.1 ●○○ [ж.н] хайлуулж буй хайрлага I.18.1 ●○○ [ж.н] адуу мал, эд зүйл

хүчин зүйл; хайлуулах үйлийн эзэн

зэрэгт тэмдэг болгон хайрах төмөр хэрэгсэл,

хайлуур I.5.1 ●●○ [ж.н] ~ жонш, тугалганы ~

тамга

356

357

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

хайрлангуй ●●○ [тэ.н] хайрласан байдалтай

шувууны өөр нэр

хайрмаг I.6.1 ●○○ [ж.н] хайрч болгосон хайчин I.16.1 ●○○ (урга.) [ж.н] ~ өвс: хавтгай

идээний зүйл

навчтай, цэцэггүй ургамал

хайрмагт ●○○ [тэ.н] хайрмаг бүхий, хайрга хайчлуур I.5.1 ●○○ [ж.н] хурууны үзүүр битүү

элс бүхий, хайр чулуу бүхий

хавдах өвчин

хайрмал ●○○ [тэ.н] хайрч бэлдсэн

хайчлуурт- II.7.1 ●○○ [үй.ү] хайчлуур өвчин

хайрмал I.17.1 ●○○ [ж.н] нэг зүйл тосонд тусах

чанасан боов

хайчмар I.5.1 ●○○ [ж.н] хумсны хайч, хумсны

хайрс I.9.1 ●●○ [ж.н] загас ба зарим мөлхөгч хутга

амьтны биеийг бүрхсэн ялтаслаг эд

хал I.1.1 ●○○ [ж.н] бэрхшээл, зүдүүр

хайрсал- II.11.1 ●●○ [үй.ү] хайрсыг нь хал- II.4.1 ●●○ [үй.ү] ажлаас ~

арилгах, хусах

хал- II.4.1 ●●● [үй.ү] халуун болох

хайрслаг ●○○ [тэ.н] хайрс ихтэй; хайрс мэт, хал- II.4.1 ●●○ [үй.ү] ойртох хавьтах, халж оёх

~ далавч

халаа I.12.1 ●●● [ж.н] ~ сэлгээ

хайрст ●○○ [тэ.н] хайрс бүхий

халаагуур I.5.1 ●●● [ж.н] халаах төхөөрөмж

хайрстан I.20.1 ●○○ [ж.н] хайрстай амьтдын халаагч I.4.1 ●●○ [ж.н] халаах үйлийн эзэн

ерөнхий нэр

халаад I.9.1 ●●● [ж.н] гэрт өмсөх хувцас

хайрт ●●● [тэ.н] хайр сэтгэл бүхий

халаал- II.4.1 ●○○ [үй.ү] ээлж халаа авах

хайрт ●○○ [тэ.н] хайр чулуу бүхий

халаалт I.3.1 ●●● [ж.н] халаах үйлийн үр

хайруу ●○○ [тэ.н] хайрсан, хайрдаг

дүнг заасан нэр

хайруул I.1.1 ●●○ [ж.н] халааж хайрах халаас I.9.1 ●●● [ж.н] хувцсанд оёсон уут

хэрэгсэл, ~ таваг

халаас I.9.1 ●○○ [ж.н] солих, сэлбэхэд

хайруул I.1.1 ●○○ [ж.н] гутал, шаахай ширэх хэрэглэх зүйл; нөхөөс

хутга мэт багаж

халаасал- II.11.1 ●●○ [үй.ү] халаасанд хийх

хайруулга I.18.1 ●○○ [ж.н] монгол адууны халав ●○○ [д.д.ү] ~ хулав хийх

тамга

халаг ●○○ [а.ө] харамсахад гарах аялга

Х

хайруулд- II.7.1 ●●○ [үй.ү] хайруулаар халагла- II.10.1 ●●○ [үй.ү] харамсаж ~

үйлдэх

халаглал I.1.1 ●●○ [ж.н] халаглах үйлийн нэр

хайрхан I.20.1 ●●● [ж.н] уул, могой, чоно халам I.17.1 ●○○ (урга.) [ж.н] ороож ургах нэг

зэргийг цээрлэх нэр

наст ургамал

хайрцаг I.22.1 ●●● [ж.н] авдар ~; амны ~; ~ халамж I.4.1 ●●○ [ж.н] асрамж, тэтгэмж

тамхи

халамжил- II.11.1 ●●○ [үй.ү] халамж үзүүлэх,

хайрцагла- II.10.1 ●●○ [үй.ү] хайрцагт хийх, халамж тавих

агуулах

халамжит ●●○ [тэ.н] халамж бүхий, ~ хань

хайс I.9.1 ●●● [ж.н] хашаа, ~н хэрэм

халамс- II.7.1 ●○○ [үй.ү] архинд ~, үгэнд ~

хайс I.9.1 ●○○ [ж.н] жижиг тогоо, дорвого

халамц- II.7.1 ●●○ [үй.ү] халамсах

хайсал- II.11.1 ●○○ [үй.ү] юманд хайс хийх

халамцуу ●●● [тэ.н] хөлчүүвтэр, согтуувтар

хайт I.3.1 ●○○ (амь.) [ж.н] нэг зүйл соёот халанги ●○○ [тэ.н] халамцаж их ярих байдал

гахай

халангидуу ●○○ [тэ.н] халанги байрын

хайтан I.16.1 ●○○ (урга.) [ж.н] ~ цэцэг: ягаан халанхай I.15.1 ●○○ [ж.н] түлэгдсэнээс

улаан цэцэгтэй ургамал

үлдсэн сорви

хайхар- II.12.1 ●●○ [үй.ү] хэрэгсэх, анзаарах, халба ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

анхаарах

халбага I.25.1 ●●● [ж.н] шингэн болон

хайхрамж I.4.1 ●●○ [ж.н] ажиг, болгоомж

үйрмэг, нунтаг зүйлийг хутгах хэрэгсэл

хайцан I.16.1 ●○○ [ж.н] хөх будгийн нэгэн халбага ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

зүйл

халбагад- II.6.1 ●●○ [үй.ү] халбагаар утгах

хайч I.11.1 ●●● [ж.н] үйлийн ~, төмрийн ~

халбагай I.15.1 ●○○ (амь.) [ж.н] ~ шувуу

хайч I.11.1 ●○○ [ж.н] хилийн харуулын халбагал- II.4.1 ●○○ [үй.ү] халбагаар утган

тэмдэгт газар

хэмжих

хайч I.4.1 ●○○ (амь.) [ж.н] ~ хорхой: олон халбагана- II.10.1 ●○○ [үй.ү] халбагар юмны

хөлтний овгийн нэг зүйл хорхой

үргэлжлэн хөдлөх

хайч I.4.1 ●○○ [ж.н] монгол адууны тамга

халбагант I.3.1 ●○○ (амь.) [ж.н] дэглийтэй

хайчил- II.11.1 ●●○ [үй.ү] хайчаар эсгэх

адил нэг зүйл шувуу

хайчил- II.11.1 ●○○ [үй.ү] харилцан мөр халбагант I.3.1 ●○○ [ж.н] хөлийн шилбэний

жишүү огтлон зөрж явах, хил ~

зузаан булчин шөрмөс

хайчилбар I.5.1 ●●● [ж.н] хайчилж авсан халбагар ●○○ [тэ.н] өргөн хавтгай, халхгар

хэсэг

халбагард- II.7.1 ●○○ [үй.ү] халбагар болох

хайчилмал I.1.1 ●○○ [ж.н] гар урлалын нэг халбагардуу ●○○ [тэ.н] халбагар байрын

төрөл

халбагат ●○○ [тэ.н] халбаган хэлбэр бүхий,

хайчин I.16.1 ●○○ (амь.) [ж.н] шонхор ~ мөгөөрс

356

357

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

халбай- II.1.1 ●●○ [үй.ү] өргөн том халбагар халдваргүйжүүлэл

I.17.4

●●○

[ж.н]

харагдах

халдваргүйжүүлэх, халдваргүй болгосон нь

халбалз- II.7.1 ●○○ [үй.ү] халбагар юмны халдваргүйт- II.6.4 ●○○ [үй.ү] халдваргүй

байн байн хөдлөх

болох

халбан ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

халдваргүйтгэл

I.1.4

●○○

[ж.н]

халбан I.16.1 ●○○ [ж.н] эмэгтэй хүний гоёлын халдваргүйтгэх үйлийн нэр

малгай

халдварж- II.9.1 ●○○ [үй.ү] халдварыг нь

халбигар ●○○ [тэ.н] дэлбэгэр, өргөн

авсан шинж илрэх

халбигардуу ●○○ [тэ.н] халбигар байрын

халдварла- II.10.1 ●●○ [үй.ү] халдвар

халбий- II.1.1 ●○○ [үй.ү] халбигар болох

дамжих

халбилз- II.7.1 ●○○ [үй.ү] халбис халбис халдварлал I.1.1 ●●○ [ж.н] халдварлах

хөдлөх

үйлийн нэр

халбинь I.23.1 ●○○ (амь.) [ж.н] нэг зүйл загас

халдварламтгай ●○○ [тэ.н] халдварлан

халбис ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

дамжих нь их

халга- II.10.1 ●●○ [үй.ү] айх, бэрхшээх; халдварламхай ●○○ [тэ.н] халдварлахдаа

халирах зайлах; буруу хэлэх

амархан

халга- II.10.1 ●○○ [үй.ү] халтирах, гулгах

халдварт ●●● [тэ.н] ~ өвчин

халгаа ●○○ [тэ.н] халгаж халирамтгай

халдлага I.18.1 ●●○ [ж.н] халдах үйлийн нэр,

халгаат ●○○ [тэ.н] халгаа бүхий

зэвсэгт ~

халгай I.15.1 ●●● (урга.) [ж.н] олон наст халз ●●○ [д.д.ү] эгц өөдөөс, ~ тулгарах

өвслөг ургамал

халз I.3.1 ●●● [ж.н] ой мод, хад асгатай

халгайд- II.6.1 ●○○ [үй.ү] халгайгаар ороолгох

газрын хэсэгхэн цулгуй газар

халгамтгай

●○○

[тэ.н]

гулгамтгай, халз I.3.1 ●○○ [ж.н] бэх агуулах сав

халтирамтгай, халирамтгай

халзавтар ●○○ [тэ.н] бага зэрэг халзан

Х халгар- II.5.1 ●○○ [үй.ү] байн байн гулгах, халзагч ●●● [тэ.н] гүүний халзан зүс

халтирах; юмнаас зүрхшээх, бэрхшээх

халзагчин I.20.1 ●●● [ж.н] халзагч зүсмийн

халгацай I.15.1 ●○○ (урга.) [ж.н] нэг наст гүү

өвслөг ургамал

халзал- II.11.1 ●●○ [үй.ү] халзан болгох

халги- II.2.1 ●●○ [үй.ү] цалгих; савандаа халзан ●●● [тэ.н] амьтны магнайн дагуух

багтахгүй гарч ирэх; элбэг хангалуун байх

цагаан зурвас, ~ хонь; ~ толгой, ~ газар

халгиа I.12.1 ●●● [ж.н] ~ цалгиа

халзандуу ●○○ [тэ.н] халзан байрын

халгидас I.26.1 ●○○ [ж.н] халгиж гарсан юм

халзар- II.12.1 ●●○ [үй.ү] халзан болох

халгил- II.4.1 ●●○ [үй.ү] цалгилах, байн байн халиа I.12.1 ●●○ [ж.н] мөсөн дээгүүр урссан

халгих

ус

халгир- II.5.1 ●○○ [үй.ү] шингэн юман дээгүүр халиад- II.6.1 ●○○ [үй.ү] махыг нимгэн нимгэн

тос хөвөх

огтлох

халгиур- II.5.1 ●○○ [үй.ү] их тостой юм идээд халиадай I.15.1 ●○○ (амь.) [ж.н] нэг эст эгэл

тосоор гулгим болох; шандуурах

биетний зүйл

халгиц I.3.1 ●○○ [ж.н] халгих хэмжээ

халиадас I.26.1 ●○○ [ж.н] хальж урссан ус;

халгуу ●○○ [тэ.н] эндүү ташаа, ~ үг, ~ бичлэг

халиадан огтолсон зүсэм

халгуур- II.5.1 ●○○ [үй.ү] эндүү халгуу болох

халиал- II.4.1 ●○○ [үй.ү] мөсөн дээгүүр халиа

халд I.3.1 ●○○ [ж.н] аварга загасны дэлүү

гүйх

халд- II.7.1 ●●○ [үй.ү] наалдах, халдварлах, халиар I.5.1 ●●○ (урга.) [ж.н] сонгинын

түрэмгийлэх

төрлийн ургамал

халд- II.7.1 ●○○ [үй.ү] хал үзүүлэх

халиат- II.6.1 ●○○ [үй.ү] халиа тогтох

халдага I.18.1 ●○○ [ж.н] эр бэлгэ эрхтний өөр халив I.1.1 ●●● [ж.н] хавхаг, таглаа

нэр

халив I.1.1 ●●○ [ж.н] эрэг шураг чангалах,

халдагч I.4.1 ●○○ [ж.н] халдан ирэгч

сугалах багаж

халдалт I.3.1 ●○○ [ж.н] халдах үйлийн үр халив I.1.1 ●○○ [ж.н] тугалган сумны хэв

дүнг заасан нэр

халив ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

халдамтгай ●○○ [тэ.н] байн байн халдаад халивд- II.7.1 ●●○ [үй.ү] халиваар эрэгдэх

байдаг

халивла- II.10.1 ●○○ [үй.ү] хавхаглан таглах

халдамхай ●○○ [тэ.н] халдах нь хялбар

халил I.1.1 ●●● [ж.н] маш өндөр эргэцэг

халдац I.19.1 ●○○ [ж.н] халдах хэр хэмжээ

халим I.1.1 ●●● [ж.н] өөхний гадуурх өнгөн

халдвар I.5.1 ●●● [ж.н] өвчний бусдад хальс

дамжиж халдах нь; бусдад тусах нөлөө

халим I.1.1 ●○○ (амь.) [ж.н] далайд амьдрах,

халдваргүйж- II.8.4 ●●○ [үй.ү] халдваргүй загасны хэлбэртэй аварга биет хөхтөн

болох

амьтан

халдваргүйжил

I.17.4

●●○

[ж.н] халимаг I.22.1 ●●● [ж.н] ~ үс, битүү ~

халдваргүйжих үйлийн нэр

халимаг I.6.1 ●○○ [ж.н] ~ монгол, ижил

358

359

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

мөрний ~

халти ●●○ [д.д.ү] ~ мөлт, ~ гишгэх

халимал ●○○ [тэ.н] хальж давж урссан нь

халтид- II.6.1 ●○○ [үй.ү] мөчид болох

халимд- II.7.1 ●○○ [үй.ү] амьтны арьс махны халтир- II.5.1 ●●○ [үй.ү] гулгаж ~

завсар юм орох

халтираа I.12.1 ●●● [ж.н] гулгаа, халтиргаа

халимдаг I.22.1 ●○○ [ж.н] дан дотортой халтирамтгай ●○○ [тэ.н] халтирах нь

хувцас

олонтоо

халимла- II.10.1 ●○○ [үй.ү] арьсанд өвчигдсөн халтирамхай ●○○ [тэ.н] халтирахдаа

өөхийг хусах; мах нимгэлэн хэсэглэх

хялбар, амархан халтирдаг

халимт- II.7.1 ●●○ [үй.ү] цасан дээгүүр ус халтиргаа I.12.1 ●●● [ж.н] халтираа

өрөмтөн хөлдөх

халтирхай

●○○

[тэ.н]

халтиргаатай,

халимт- II.7.1 ●●○ [үй.ү] арьс өвчихөд халим гулгамхай байдал

наалдан үлдэх

халтич- II.8.1 ●●○ [үй.ү] байн байн халтирах

халир- II.5.1 ●●○ [үй.ү] зайлсхийх, няцаж халтичаа ●○○ [тэ.н] халтичдаг шинжтэй

дутаах

халтмар I.5.1 ●○○ (урга.) [ж.н] чонын халтар:

халир- II.5.1 ●○○ [үй.ү] зүрхшээх, бэрхшээх, өвслөг ургамал

халшрах

халтуур I.5.1 ●●● [ж.н] үндсэн ажлын

халирхай ●●○ [тэ.н] аймхай, мятрамхай

чөлөөгөөр мөнгө олох зорилготой хийх ажил

халиу I.12.1 ●○○ (амь.) [ж.н] усны хөвөөгөөр халуу ●●○ [тэ.н] халуун, ~ оргих, ~ дүүгэх

амьдрах нэг зүйл хөхтөн амьтан

халуу I.12.1 ●○○ (урга.) [ж.н] ~ цэцэг: хоёр

халиугч ●●● [тэ.н] эм малын халиун зүс

наст өвслөг ургамал, эмд орно

халиугчин I.20.1 ●●● (амь.) [ж.н] халиун халуу I.12.1 ●○○ (амь.) [ж.н] нохой шогшор:

зүсмийн эм мал

загас барьдаг бяцхан шувуу

халиун ●●● [тэ.н] хар сортой хүрэн зүсэм; ~ халуувтар ●○○ [тэ.н] халуун маягтай

галуу

халууд- II.6.1 ●●○ [үй.ү] халуун болох

халиур- II.5.1 ●●○ [үй.ү] өвс, ургамал халуумсаг ●○○ [тэ.н] дотно халуун сэтгэлтэй

салхины аясаар жигд найган ганхах, тариа ~

халуун ●●● [тэ.н] ~ хүйтэн, ~ рашаан, ~ ногоо Х

халиур I.5.1 ●○○ [ж.н] хальж хөврөх зүйл

халуур- II.5.1 ●●○ [үй.ү] биеийн дотоод

халма- II.10.1 ●○○ [үй.ү] хаман авах

дулаан хэтрэх

халмаг ●●○ [тэ.н] архи дарс ууж, ихэд халсан халуурх- II.7.1 ●○○ [үй.ү] халуун гэж баашлах;

байдалтай

хүний биеэ тоон сагсалзах, омгорхох, онгирох

халмаг I.6.1 ●○○ [ж.н] дөрвөлжин оройтой, халуут- II.6.1 ●○○ [үй.ү] халуун болох

хүрээ бүхий малгай

халууц- II.6.1 ●●○ [үй.ү] халуунд тэсэж ядах

халсар I.21.1 ●○○ (амь.) [ж.н] элээтэй адил халх I.3.1 ●●● [ж.н] Монгол угсаатны бүлгийн

нэг зүйл шувуу

нэр, ~ аялгуу

халсуу ●○○ [тэ.н] хөлчүү маягтай

халх I.3.1 ●●○ [ж.н] халхавч, бамбай

халтагч ●●● [тэ.н] эм малын халтар зүсэм

халхаа I.12.1 ●○○ [ж.н] халх, халхавч

халтагчин I.20.1 ●●● (амь.) [ж.н] халтагч халхавч I.32.1 ●●● [ж.н] нарны ~, салхины ~

зүсмийн эм мал

халхавчил- II.11.1 ●●○ [үй.ү] халхавч болгох

халталж I.4.1 ●○○ (урга.) [ж.н] нэг зүйл халхаг ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

ургамал, хатаалзай

халхаж- II.16.1 ●○○ [үй.ү] халх аялгуутай

халтанд- II.7.1 ●○○ [үй.ү] халтан болох, болох, халх заншилтай болох

халтартах

халхай ●●○ [а.ө] халуунаас цочин хэлэх

халтандуу ●○○ [тэ.н] халтан байрын

аялга

халтант- II.7.1 ●○○ [үй.ү] халтартах

халхайл- II.4.1 ●○○ [үй.ү] халхай халхай

халтар ●●● [тэ.н] амьтны зүс; бохиртож хэмээн хэлэх

хиртсэн; ~ нугас

халхал- II.11.1 ●●○ [үй.ү] далдалж ~

халтар ●○○ [тэ.н] ~ хултар: эрээн тарлан, халхалз- II.7.1 ●○○ [үй.ү] халхгар юмны байн

хааш яаш

байн хөдлөх

халтаргана I.18.1 ●○○ (урга.) [ж.н] эмд ордог халхас I.26.1 ●○○ [ж.н] ~ гэр: модны хальс

ургамал, банздоогийн өөр нэр

зэргээр бүрсэн оромж

халтард- II.7.1 ●○○ [үй.ү] халтар нь хэтрэх

халхас I.26.1 ●○○ [ж.н] цомцгийн унины

халтарла- II.10.1 ●○○ [үй.ү] халтар болгох, үзүүрийг хатган тогтоох мод; хам мухлагийн

цоохорлох

мод

халтарт- II.7.1 ●●○ [үй.ү] халтар болох

халхаш- II.16.1 ●○○ [үй.ү] халхын шинжтэй

халтархай ●●● [тэ.н] эвдэрхий, хамхархай, болох

хэлтэрхий, холторхой, тамтархай

халхгана- II.10.1 ●○○ [үй.ү] халхаг халхаг

халтас I.21.1 ●○○ [ж.н] юмны хагас хувь

хийх

халтгай ●○○ [а.ө] халхай хэмээх аялга

халхгар ●○○ [тэ.н] ~ хэлхгэр, ~ дээл

халтгана- II.10.1 ●○○ [үй.ү] загасны тэлүүлэн халхгард- II.7.1 ●○○ [үй.ү] халхгар болох

хөдлөх

халхгардуу ●○○ [тэ.н] халхгар байрын

358

359

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

халхдай ●○○ [а.ө] халхай, халцгай

төлөв, ~ бүтэц

халхжуу ●○○ [тэ.н] халх маягийн

хам- II.4.1 ●●○ [үй.ү] бөөгнүүлэх; хураан авах

халхлаг I.6.1 ●○○ [ж.н] халхавч, халх

хам- II.4.1 ●●○ [үй.ү] бөхийн мэх, давхар ~

халц ●○○ [д.д.ү] юмны хэсэгхэн газар хэгзэрч, хамаа I.12.1 ●●○ [ж.н] учир холбогдол; садан

хуурсан нь

төрлийн холбоо

халцал- II.11.1 ●○○ [үй.ү] халцгай болгох

хамаар- II.5.1 ●●● [үй.ү] ойшоох, хайхрах;

халцар- II.12.1 ●●○ [үй.ү] аяндаа халцайх, үс хариуцаж гүйцэтгэх; эрхэлж эзэгнэх

~, өвс ~

хамаарагч I.4.1 ●●○ [ж.н] хамаарах үйлийг

халцархай ●●○ [тэ.н] ~ нэхий, ~ тал

эрхлэгч

халцархайт- II.6.1 ●○○ [үй.ү] халцархайтай хамаарал I.17.1 ●●● [ж.н] хамаарах үйлийн нэр

болох

хамаарх- II.7.1 ●○○ [үй.ү] хамаатай болохыг

халцгай ●●○ [тэ.н] үсгүй; өвс ургамалгүй

хичээх

халцгай ●○○ [а.ө] аялга, халхай

хамаат- II.6.1 ●●○ [үй.ү] хамаа бүхий болох

халцгайвтар ●○○ [тэ.н] бага зэрэг халцгай

хамаатал I.17.1 ●○○ [ж.н] учир холбогдол;

халцгайд- II.6.1 ●○○ [үй.ү] халцгай болох

төрөл сүлбээ

халцгайдуу ●●○ [тэ.н] халцгай байрын

хамаатан I.20.1 ●●● [ж.н] төрөл садан

халцгайл- II.4.1 ●○○ [үй.ү] халцгай болгох

хамаг ●●● [тө.ү] бүх, бүгд

халцгайр- II.5.1 ●○○ [үй.ү] аяндаа халцгайх, хамагч I.4.1 ●●● [ж.н] үхрийн хамарт хийсэн

халцайх

дөр уях гогцоо

халцгайт- II.6.1 ●○○ [үй.ү] халцгай үүсэх

хамагч I.4.1 ●●○ [ж.н] хамах хэрэгсэл; хамах

халцмай I.15.1 ●○○ [ж.н] морь, тэмээ буух этгээд

талыг нь үрж тэгшилсэн шагай

хамагчил- II.11.1 ●○○ [үй.ү] хамагч хийх;

халчгай I.15.1 ●○○ [ж.н] модон хусуур

эрхшээлдээ хураах

халчгана- II.10.1 ●○○ [үй.ү] халчгар юмны хамар I.21.1 ●●● [ж.н] үнэрлэх, амьсгалах

Х үргэлжлэн хөдлөх

эрхтэн, ~ ам

халчгар ●○○ [тэ.н] хувцас зэргийн зохисгүй хамар I.21.1 ●●● [ж.н] нумын хөвч торгох

нимгэн

газар; ~ хашаа; ~ давах

халчгард- II.7.1 ●○○ [үй.ү] халчгар болох

хамар- II.12.1 ●●○ [үй.ү] багтаан оролцуулах

халчгардуу ●○○ [тэ.н] халчгар байрын

хамард- II.7.1 ●○○ [үй.ү] хамраас барих,

халчий- II.1.1 ●○○ [үй.ү] халчгар нимгэн татах

болох

хамардай I.15.1 ●●○ [ж.н] эхийгээ хөхдөг

халчилз- II.7.1 ●○○ [үй.ү] халчганах

бяруу, шүдлэнгийн хамарт хийдэг борх

халчуух I.3.1 ●○○ [ж.н] модоор барьсан хамардай I.15.1 ●○○ [ж.н] гуншаа, хамар

өөвөн гэр

томтой зэргийг гоочлох үг

халшир- II.12.1 ●●○ [үй.ү] бэрхшээх, зүрх хамарла- II.10.1 ●●○ [үй.ү] юманд хамар

алдах

гаргах

халшрал I.1.1 ●○○ [ж.н] халшрах үйлийн нэр

хамарла- II.10.1 ●●○ [үй.ү] уулын хамар

халшрамтгай ●●○ [тэ.н] халшрах нь түргэн

дагаж явах

халь- II.13.1 ●●○ [үй.ү] нас барах

хамарш- II.9.1 ●○○ [үй.ү] хамрын дууны

халь- II.13.1 ●●○ [үй.ү] хөөрөн нисэх, өндрөөс шинжтэй болох, авиа ~

унах

хамба I.18.1 ●●● (шаш.) [ж.н] ~ торго; ~ хилэн

халь- II.13.1 ●●○ [үй.ү] бялхах

хамба I.18.1 ●●● (шаш.) [ж.н] сүмийн сахил

хальс I.9.1 ●●○ [ж.н] юмны арьс хайрс мэт санваарыг хамааран эрх мэдэгч тэргүүн лам

нимгэн бүрээс

хамба I.18.1 ●○○ (урга.) [ж.н] ~ шарилж, ~

хальс- II.7.1 ●○○ [үй.ү] мал гөрөөсний гэнэт удвал, ~ шаваг

үргэх; сум шүргэх; хөл халтирах

хамбагар ●○○ [тэ.н] ам хамар зузаан

хальсад- II.15.1 ●○○ [үй.ү] хальсаар бүрэх, бамбагар

хальстай болгох

хамбил I.1.1 ●○○ (урга.) [ж.н] хүнс болон эмд

хальсаж- II.16.1 ●○○ [үй.ү] хальстай болох

ордог нэг наст өвслөг ургамал, гонтиг

хальсал- II.11.1 ●●○ [үй.ү] хальсыг нь авах

хамбуур I.5.1 ●○○ [ж.н] шуудаг

хальсар- II.12.1 ●○○ [үй.ү] хальс болох

хамгаал- II.4.1 ●●● [үй.ү] батлан ~, хайрлан

хальсархаг ●○○ [тэ.н] хальс ихтэй

~, эрүүлийг ~

хальслаг ●○○ [тэ.н] хальс ихтэй, хальс бүхий

хамгаалагч I.4.1 ●●● [ж.н] бие ~, гал ~, ой ~

хальст ●○○ [тэ.н] хальс бүхий

хамгаалал I.17.1 ●●○ [ж.н] харгалзан ~,

хальст- II.7.1 ●○○ [үй.ү] хальстай болох

хадгалан ~

хальстан I.20.1 ●○○ (амь.) [ж.н] хальс бүхий хамгаалалт I.3.1 ●●● [ж.н] хил ~, харуул ~

амьтдын овог

хамгалз- II.7.1 ●○○ [үй.ү] бага зэрэг

хальт- II.7.1 ●○○ [үй.ү] харцагын элэн шунган хамгаалах, хамгаалсхийх

нисэх

хамгар I.5.1 ●○○ (урга.) [ж.н] нэг зүйл зэрлэг

хам ●○○ [тө.ү] нэгдмэл, нэгдсэн, хамт, цуг, ~ сонгино

360

361

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

хамдхас I.9.1 ●○○ [ж.н] өвс модны зулгарсан хамх ●○○ [д.д.ү] ~ дэлсэх, ~ цохих

навч

хамхаг I.22.1 ●○○ (урга.) [ж.н] нэг наст өвслөг

хамж- II.9.1 ●●○ [үй.ү] хавсарч ~, ~ гийгүүлэгч

ургамал

хамжаа I.12.1 ●●○ [ж.н] ~ хамсаа

хамхай I.15.1 ●○○ (амь.) [ж.н] хээрийн гахай,

хамжаар I.5.1 ●●○ [ж.н] ханцуйгүй охор зэрлэг гахай

хувцас, хантааз

хамхал- II.11.1 ●○○ [үй.ү] хэмхлэх, няцлах

хамжаарга I.18.1 ●●○ [ж.н] эмх цэгц

хамхар- II.12.1 ●●○ [үй.ү] хэмхэрч эвдрэх

хамжааргад- II.6.1 ●○○ [үй.ү] эмх хамхархай ●○○ [тэ.н] хэмхэрхий ~

замбараатай болгох

хамхи- II.2.1 ●○○ [үй.ү] ам амсрыг нь хааж

хамжааргал- II.4.1 ●○○ [үй.ү] хамжааргатай битүүлэх

болгох

хамхуул I.1.1 ●●○ [ж.н] хатахдаа үндэснээсээ

хамжиг I.22.1 ●○○ [ж.н] гутлын түрий дээгүүр салдаг ганц болон олон наст өвс

ороон татаж уядаг нарийн сур

хамхч- II.9.1 ●○○ [үй.ү] хэмхчих

хамжигч I.4.1 ●●○ [ж.н] ажил ~, хүч ~

хамшга ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

хамжил I.17.1 ●●○ [ж.н] хамжих үйлийн нэр

хамшгана- II.10.1 ●○○ [үй.ү] хамшгар юмны

хамжилцаа I.12.1 ●○○ [ж.н] хамжих дахин дахин хөдлөх

ажиллагаа

хамшгар ●○○ [тэ.н] хөндий зүйлийн

хамжлага I.18.1 ●○○ (хууч.) [ж.н] ~ ард

цөмөрсөн байдал

хамжлагат ●○○ [тэ.н] хамжлага бүхий

хамшгард- II.7.1 ●○○ [үй.ү] хамшгар болох

хамжлагатан I.20.1 ●○○ [ж.н] хамжлага хамшгардуу ●○○ [тэ.н] хамшгар байрын

бүхий хүмүүс

хамшилз- II.7.1 ●○○ [үй.ү] хамшгар юм байн

хамиал ●○○ [тэ.н] нэгэн хэвийн тарга хүч байн хөдлөх

бүхий: ~ үнээ

хамширхай

●○○

[тэ.н]

хамшийсан,

хамниган I.2.1 ●○○ [ж.н] эвенк, түнгүс, манж хавчийлгасан нь

төрөл хэлтэн; ~ буриад

хан I.2.1 ●●○ [ж.н] ~ хөвгүүн, ~ гарди, ~

хамрал I.1.1 ●●○ [ж.н] хамрах үйлийн нэр

боргоцой

Х

хамс- II.7.1 ●●○ [үй.ү] нийлж элбэх

хан ●○○ [а.д.ү] ~ хийх, ~ гэх: төмөр цохих

хамсаа I.12.1 ●●○ [ж.н] хань ~, садан ~

зэрэгт гарах чимээ

хамсаатан I.20.1 ●●● [ж.н] ~ сүлбээтэн, хань ~

хана I.25.1 ●○○ [ж.н] шувууны жигүүрт сөдний

хамсагч I.4.1 ●○○ [ж.н] хамсан үйлдэгч

дараа ургасан өд

хамсар- II.12.1 ●●○ [үй.ү] хавсарч ~

хана I.25.1 ●●● [ж.н] гэрийн ~, байшингийн ~

хамсраа I.12.1 ●○○ [ж.н] хавсраа

хана- II.10.1 ●●● [үй.ү] сэтгэл ~, ~ цадах

хамт ●●● [тө.ү] ~ олон

хана- II.10.1 ●●○ [үй.ү] судас ~

хамтад- II.15.1 ●○○ [үй.ү] хамт болох

ханагар ●●● [тэ.н] өргөн, уудам, тэнэгэр, ~

хамтаж- II.16.1 ●○○ [үй.ү] хамтын зохион цээж, ~ баян, ~ гэр

байгуулалттай болох

ханагард- II.7.1 ●○○ [үй.ү] ханагар болох

хамтар- II.12.1 ●●○ [үй.ү] хүч ~

ханагардуу ●○○ [тэ.н] ханагар байрын

хамтат- II.15.1 ●○○ [үй.ү] хамт болох, нэгдэх

ханай- II.1.1 ●○○ [үй.ү] ханагар болох, цээж

хамтатгал I.1.1 ●○○ [ж.н] хамтатгах үйлийн өргөн, том тэнэгэр харагдах

нэр

ханал I.1.1 ●●○ [ж.н] ханах үйл, сэтгэл ~

хамтач ●●● [тэ.н] нийтэч ~

ханал- II.4.1 ●○○ [үй.ү] хана мэт өрөх,

хамтлаг I.6.1 ●●● [ж.н] хамтран зүтгэгч байрлуулах

ажлын хэсэг

ханалжин ●○○ [тэ.н] адил талт жишүү

хамтрагч I.4.1 ●●● [ж.н] хамтарсан хүн

дөрвөлжин, ромбо

хамтрал I.1.1 ●○○ [ж.н] хамтрах үйлийн нэр, ханалз- II.7.1 ●○○ [үй.ү] ханагар байдал

~ хоршоолол

гаргах

хамтралж- II.9.1 ●○○ [үй.ү] ~ хөдөлгөөн, ханамал ●●○ [тэ.н] нэгэнтээ ханасан байдал

хоршооллох

ханамж I.4.1 ●●● [ж.н] сэтгэл ~

хамтралжил I.17.1 ●○○ [ж.н] хамтралжих хананги I.8.1 ●○○ [ж.н] ан барих арга,

үйлийн нэр

хавчирга

хамтралжуулалт

I.3.1

●○○

[ж.н] хананцар I.21.1 ●○○ [ж.н] судас зэрэг хөндий

хамтралжуулахуй

эрхтний дотор талын ханалаг бүрхэвч

хамтралч I.4.1 ●○○ [ж.н] хамтралын гишүүн

ханар- II.5.1 ●●● [үй.ү] нэг тийш хазайх,

хамуу I.12.1 ●●○ [ж.н] арьсны халдварт өвчин

налах; мал, амьтны зэрэгцэн явах

хамуур I.5.1 ●●○ [ж.н] хамах хэрэглүүр

ханат ●●○ [тэ.н] хана бүхий, таван ~ гэр

хамуур- II.5.1 ●○○ [үй.ү] хамуу өвчин тусах

ханач I.31.1 ●○○ [ж.н] гэрийн хана хийж

хамуурд- II.7.1 ●○○ [үй.ү] хамуураар хамах

гаршсан хүн; нэгэн зэргээр дайрах

хамуут- II.6.1 ●○○ [үй.ү] хамуутай болох

ханачил- II.11.1 ●○○ [үй.ү] хана мэт жишүү

хамуухай I.15.1 ●○○ (амь.) [ж.н] хамуу дөрвөлжин нүд гаргах, ханачлан сүлжих

өвчний хорхой

ханга I.25.1 ●○○ [ж.н] ангийн арьс тэлэх

360

361

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

модон хэрэгсэл

хандалмал ●○○ [тэ.н] хандалсан нь

ханга- II.10.1 ●●● [үй.ү] бэлтгэл ~, хүнсээр ~

хандар- II.12.1 ●●○ [үй.ү] идээшиж өтгөрөх,

хангагч I.4.1 ●●● [ж.н] хангах үйлийг ханд нь ялгарч үлдэх

гүйцэтгэгч

хандаш- II.16.1 ●○○ [үй.ү] ханд шинжтэй

хангад- II.6.1 ●○○ [үй.ү] хангаар тэлэх; чулуу болох

мэтээр харж элдэх

хандаш- II.16.1 ●○○ [үй.ү] ханд шинжтэй

хангай I.15.1 ●●● [ж.н] уул нуруу, ой хөвч, гол болох

мөрөн, мод ургамал сайтай нутаг

хандгай I.15.1 ●●○ (амь.) [ж.н] бугынхан

хангал ●●○ [тэ.н] ардаг, эмнэг догшин, ~ үрээ

овгийн туруут хөхтөн, өвсөн тэжээлтэн

хангалт I.3.1 ●●○ [ж.н] хангах үйлийн үр дүнг амьтан

заасан нэр

хандив I.5.1 ●●● [ж.н] нэмэр ~ , ~ үзүүлэх

хангалуун ●●● [тэ.н] сэтгэл ~

хандивла- II.10.1 ●●● [үй.ү] тус нэмэр болох,

хангалш- II.9.1 ●●○ [үй.ү] эмнэгших

хандив оруулах, хандив өргөх

хангамж I.4.1 ●●● [ж.н] ~ сайтай, хүрэлцээ ~

хандивлагч I.4.1 ●●● [ж.н] хандив оруулагч,

хангар- II.5.1 ●○○ [үй.ү] сум арьсыг халти хандив өргөгч

шүргэн гарах

хандлага I.18.1 ●●● [ж.н] үйл ажиллагаандаа

хангар ●○○ [а.д.ү] ~ хүнгэр хийх, гэх: тэрэгний барих чиглэл

явах чимээ

ханжаар I.5.1 ●○○ [ж.н] хантааз, цээжмэг

хангарди I.8.1 ●○○ (амь.) [ж.н] үлгэрт гарах ханжаарла- II.10.1 ●○○ [үй.ү] ханжаар өмсөх

жигүүртний хаан

ханжин ●○○ [тэ.н] хамаргүй; ханз

ханги ●○○ [а.д.ү] ~ данги хийх, гэх, ~ хөлдөх

ханз I.9.1 ●○○ [ж.н] пийшингийн яндан дээр

хангибуур I.5.1 ●○○ [ж.н] хүүгүүлэн дуугаргах зассан ор

хөгжим

ханз ●●○ [д.д.ү] ~ татах

хангил I.5.1 ●○○ [ж.н] холхимдог, зай ихтэй; ханзал- II.11.1 ●●○ [үй.ү] оёос ~, дээл ~

Х уулын нүцгэн хадтай орой

ханзал- II.11.1 ●○○ [үй.ү] ханзан дээр юм

хангилз- II.7.1 ●○○ [үй.ү] хангинах, дуугарах, дэлгэж тавих

шуугиан гарах

ханзар- II.12.1 ●●○ [үй.ү] гутал ~, цас ~

хангилзуур I.5.1 ●○○ (шаш.) [ж.н] хангинасан ханзархай ●●○ [тэ.н] уранхай ~

дуу чимээ үүсгэдэг юм; бүрээ бишгүүр ханзач- II.16.1 ●○○ [үй.ү] олон юм ханзлах,

маягийн шашны хэрэгсэл

олон дахин ханзлах

хангин I.2.1 ●○○ [ж.н] Өвөр Монголын нэг ханиа- II.1.1 ●●● [үй.ү] хагшиж ~, найтааж ~

хошуу

ханиад I.9.1 ●●● [ж.н] ~ хүрэх, ~ томуу

хангина- II.10.1 ●●○ [үй.ү] янгинан өвдөх

ханиадам I.17.1 ●●○ [ж.н] инээдэм ~ : элэг

хангина- II.10.1 ●○○ [үй.ү] чих ~, ~ цангинах, доог

~ жингэнэх

ханиалга I.18.1 ●●● [ж.н] амьсгалын замын

хангинаан I.2.1 ●○○ [ж.н] хангинан дуугарах ханиах өвчин; хуурай ~

үйл

ханил- II.4.1 ●●○ [үй.ү] хань болох, зам ~,

хангинуур ●●○ [тэ.н] хангинасан дуутай; ~ нөхөрлөж ~

сүх

ханилгаа I.12.1 ●●○ [ж.н] ханилал, ханилбар,

хангир ●●○ [а.д.ү] ~ жингир хийх, гэх

~ сайтай

хангир- II.5.1 ●○○ [үй.ү] хангинах, цангинах

ханирх- II.7.1 ●○○ [үй.ү] хань татах

хангир- II.5.1 ●○○ [үй.ү] наасан эд юм хуурах, ханирхаг ●○○ [тэ.н] хань татах зантай,

ховхрох

ханьсаг

хангирц- II.7.1 ●○○ [үй.ү] хангирцаа наадах

ханлиг I.6.1 ●○○ [ж.н] хант улс

хангирцаа I.12.1 ●○○ [ж.н] олноороо наадах хантааз I.9.1 ●●● [ж.н] ханцуйгүй цээжмэг

хүүхдийн тоглоом

хантага I.25.1 ●○○ [ж.н] ганзага

хангирцаг I.22.1 ●●○ [ж.н] богт чөмөгний хантай I.15.1 ●●○ [ж.н] эмээлийн хөлсөвч

үзүүрийн бяцхан яс

тохом

хангис ●○○ [а.д.ү] ~ хийх, ~ гэх

хантайр- II.5.1 ●●○ [үй.ү] морь ~; уяа татлагыг

хангис I.9.1 ●○○ [ж.н] хоёр үзүүртээ цацаг гэдрэг бэхлэх; туших

бүхий торгон алчуур

хантайр- II.5.1 ●○○ [үй.ү] юмны үзүүр

хангис I.9.1 ●○○ [ж.н] доргоны үр төл

хоншоорыг мухлайлах

хангисар- II.12.1 ●○○ [үй.ү] юмны хяхнах, хантайрга I.18.1 ●○○ [ж.н] морины тушаа;

хавирах, хахинах

ачааны татлага оосор; саадагны оосор

ханд I.9.1 ●●● [ж.н] буцалгаж ширгээж авсан хантар- II.12.1 ●○○ [үй.ү] хантайрах; хий

охь, цайны ~

өвчтөний таталдах; шилээ шөргөөн гэдийх

ханд- II.7.1 ●●○ [үй.ү] зүглэх, чиглэх

хантарга I.18.1 ●○○ [ж.н] хантайрга

хандагч I.4.1 ●○○ [ж.н] хандах үйлийн эзэн

хантгана- II.10.1 ●○○ [үй.ү] хантгар юмны

хандал- II.11.1 ●●○ [үй.ү] ханд болгох, эм ~, хөдлөх

цай ~

хантгар ●○○ [тэ.н] юмны үзүүр мохойж

362

363

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

хавтгай бүдүүн болсон байдал

ханьсаг ●●○ [тэ.н] хань татах дуртай, хань

хантгардуу ●○○ [тэ.н] хантгар байрын

эрэмтгий

хануур I.5.1 ●●● [ж.н] ханах хэрэглүүр; ~ ханьц- II.7.1 ●○○ [үй.ү] ханилах, нөхөрлөх

хорхой

ханьч ●○○ [тэ.н] ханилгаа

хануурч I.4.1 ●●○ [ж.н] хануур хийдэг хүн

ханьшаа- II.1.1 ●○○ [үй.ү] хань татах

ханхай- II.1.1 ●●● [үй.ү] ханхар том болох

хар ●●● [тэ.н] ~ өнгө, ~ хүн, ~ ус, ~ шөл, ~

ханхай- II.1.1 ●●○ [үй.ү] ханхай хоосон болох

хор, ~ хэл

ханхай I.15.1 ●○○ [ж.н] шатрын тэрэг

хар- II.3.1 ●○○ [үй.ү] юмны өнгөн хэсгийг

ханхай ●○○ [тэ.н] хөндий хоосон

хусах, ховхлох; харуулдах

ханхайл- II.4.1 ●●○ [үй.ү] ханхай хөндий хар- II.3.1 ●●● [үй.ү] ~ үзэх

болгох

ханхайр- II.5.1 ●○○ [үй.ү] ханхай хоосон

Бүрмөсөн үйлдэх байдлын -чих

-ийн араас залгавар залгахад

болох; орон гэр эзгүйрэх

 харчхаад

тодотгон холбох -х нөхцөл

ханхал- II.11.1 ●●○ [үй.ү] ямар нэгэн юмны

биш учир гээнэ. Харин харчих

үнэр ихэд үнэртэх

гэсэн үндсийн дараа нэр үгийн

ханхалз- II.7.1 ●○○ [үй.ү] ханхгар юм байн

нөхцөл орвол бүр мөсөн үйлдэх

байн хөдлөх

байдлын хураагдсан хэлбэр -ч,

ханхар

тодотгон холбох

●●○ [тэ.н] ханхгар, том

-х нөхцөл гэж

× харчихаад

үзэх ба энэ тохиолдолд эгшиг

ханхар- II.12.1 ●○○ [үй.ү] сум халти туссанаас

нь ялгах үүрэгтэй учир гээхгүй

арьс гэмтэх

харчихыг, харчихаар гэж бичнэ.

ханхардуу ●○○ [тэ.н] ханхар байрын

хар ●○○ [а.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх; ~ хур, ~ няр

ханхгана- II.10.1 ●○○ [үй.ү] ханхар юмны хараа I.12.1 ●●● [ж.н] тоононы гол

үргэлжлэн хөдлөх

хараа I.12.1 ●●● [ж.н] бууны овоо ~

ханхгар ●○○ [тэ.н] ханхайсан том, оворжуу

хараа I.12.1 ●●● [ж.н] нүдний ~, ~ бараа

ханхгард- II.7.1 ●○○ [үй.ү] ханхгар болох

хараа I.12.1 ●○○ [ж.н] тугийн орой дахь

ханхгардуу ●○○ [тэ.н] ханхгар байрын

хошуулжин төмөр

Х

ханхи- II.2.1 ●○○ [үй.ү] углууртай юмны хараа- II.1.1 ●●○ [үй.ү] ~ зүхэх

суларч холхидог болох

хараа I.12.1 ●○○ [ж.н] дуулганы оройд

ханхиал ●○○ [тэ.н] ханхигар, ~ том; хэвлүүн, хатгасан өд, залаа зэргийн чимэглэл,

~ хүүхэд

соновтор

ханхигардуу ●○○ [тэ.н] ханхигар байрын

хараа I.12.1 ●○○ [ж.н] холыг бараалах асар,

ханхий- II.1.1 ●○○ [үй.ү] ханхигар болох, тагт, цамхаг

ханхигар харагдах

хараа I.12.1 ●○○ [ж.н] домбо сав зэргийн

ханхил- II.4.1 ●○○ [үй.ү] ханхлах, үнэртэх

амсрын задгай цорго

ханцуй I.15.1 ●●● [ж.н] дээлийн ~, ~ шамлах

хараал I.1.1 ●●● [ж.н] мууг ёрлон дайруулах

ханцуйвч I.32.1 ●●○ [ж.н] ханцуй дотор, үг

гадуур өмсөх өмсгөл

хараал- II.4.1 ●●○ [үй.ү] алсыг бараалах

ханцуйвчил- II.11.1 ●○○ [үй.ү] ханцуйвчиндаа хараалай I.15.1 ●○○ (амь.) [ж.н] нэг зүйл

хийх, агуулах

шувуу

ханцуйл- II.4.1 ●●○ [үй.ү] ханцуй өмсөх, хараалж I.4.1 ●○○ (амь.) [ж.н] нэг зүйл шувуу

ханцуй дотроо хийх

хараалзай I.15.1 ●○○ (амь.) [ж.н] цахлайн

ханчин I.20.1 ●○○ [ж.н] ~ гутал, ~ булигаар

овгийн шувуу

ханчир I.21.1 ●●○ [ж.н] цоройн ~

хараалч ●●● [тэ.н] зүхэлч, их хараадаг

ханчир I.21.1 ●○○ (амь.) [ж.н] нэг зүйл хараамтгай ●○○ [тэ.н] байнга хараал хэлдэг,

нүүдлийн шувуу

хараах нь олон

ханчир ●○○ [тэ.н] өрөөл татуу

хараамхай ●○○ [тэ.н] хараах зантай

ханш I.11.1 ●●● [ж.н] зах зээлийн үнэ өртөг

хараат ●○○ [тэ.н] хараа бүхий

ханш I.4.1 ●●○ [ж.н] улирлын нэр, ~ нээх

хараахан ●●● (баймж.) [тэ.н] арайхан

ханш I.4.1 ●●○ [ж.н] найз сайтай, нийлэмжтэй, хараахан ●○○ [ц.н] дөнгөж сая

~ сайтай, хунш

хараацай I.15.1 ●●○ (амь.) [ж.н] ~ шувуу

ханшаар I.5.1 ●○○ [ж.н] хамрын уг

хараач I.4.1 ●●● [ж.н] тооно

ханшгүйдэл I.17.4 ●○○ [ж.н] ханш унахуй

хараачил- II.11.1 ●●○ [үй.ү] эргэн тойрноо

ханшил- II.11.1 ●○○ [үй.ү] ханш нээх өдөр ажиглах

шарил эргэх

харавтар ●○○ [тэ.н] бага зэрэг хар

ханшил- II.11.1 ●○○ [үй.ү] зах зээлийн үнийг харавч I.32.1 ●○○ [ж.н] хуягийн ханцуй

зөвлөн тогтоох

харагдац I.19.1 ●○○ [ж.н] харагдах боломж

хань I.23.1 ●●● [ж.н] ~ ижил, ~ нөхөр

харагч ●●● [тэ.н] эм амьтны хар өнгийн зүсэм

ханьс I.5.1 ●○○ (урга.) [ж.н] нэг зүйл хүрэн харагчин I.20.1 ●●● [ж.н] усан махбодтой эм

замаг, ханин

жил, сар, өдөр; хар зүсмийн эм мал

ханьс- II.7.1 ●●○ [үй.ү] хань болох, ханилах

362

363

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

харагчин I.20.1 ●○○ (амь.) [ж.н] нэг зүйл харвал I.1.1 ●○○ (амь.) [ж.н] мөргийн

бялзуухай

язгуурын нэг зүйл загас

харай- II.1.1 ●●● [үй.ү] үсэрч ~ , гүйж ~

харвал- II.4.1 ●○○ [үй.ү] зэрэг зэрэг харвах,

харайл- II.4.1 ●●○ [үй.ү] байн байн харайх

олонтоо харвах

харайлт I.3.1 ●●● [ж.н] харайх үйлийн үр харвалга I.18.1 ●○○ [ж.н] харвах үйлийн нэр;

дүнг заасан нэр, байдал

харвах эрдэм, ~ намналга

харалган ●●○ [тэ.н] холыг үзэхдээ муу, ойр харвалт I.3.1 ●●○ [ж.н] харвах үйлийн үр

хараатай; ахар бодолтой

дүнг заасан нэр

харалганд- II.7.1 ●○○ [үй.ү] нүдний хараа харвар I.5.1 ●○○ [ж.н] харавтар барс

муудах, харалган болох

харвигна- II.10.1 ●○○ [үй.ү] харвин суух,

харалгандуу ●○○ [тэ.н] харалган байрын

таргалах; харвин мэт хунирах, унжих

харалгант- II.7.1 ●○○ [үй.ү] харалган болох

харвин I.16.1 ●●○ [ж.н] хүний цоройн өөх

харалд I.3.1 ●○○ (амь.) [ж.н] нэгэн зүйл харвинт- II.7.1 ●○○ [үй.ү] харвин суух

махчин шувуу

харвир I.5.1 ●○○ (амь.) [ж.н] талд амьдардаг

харалдаа ●●● [о.н] зэргэлдээ, хажууд

нэг зүйл шувуу

харалдай I.15.1 ●○○ (амь.) [ж.н] ~ бялзуухай

харвис I.9.1 ●○○ [ж.н] адгуусны хэвэл дэх

харалжин I.20.1 ●○○ (амь.) [ж.н] хар тахиа

үрийн хэвтэш

харалмай ●○○ [тэ.н] ~ улс: харьяат, албат харвуул I.1.1 ●●○ [ж.н] харвах зэвсэг

улс

харвуур I.5.1 ●○○ [ж.н] мод, чулуу шидэх,

харалт I.3.1 ●○○ (амь.) [ж.н] хяргуйн өөр нэр

харвах хэрэгсэл; нисэхийн хөөрөлтийг

харам ●●○ [тэ.н] ~ зан, ~ сэтгэл

хурдасгахад зориулсан төхөөрөмж

харамга I.18.1 ●○○ (шаш.) [ж.н] лам нар харга I.18.1 ●○○ (урга.) [ж.н] ~ мөөг

барьдаг нэг зүйл таяг

харга- II.10.1 ●●○ [үй.ү] харилцан дайралдах,

харамж I.4.1 ●●○ [ж.н] шан ~, ~ мөнгө

маргах тэмцэх

Х харамжил- II.11.1 ●○○ [үй.ү] харамж өгөх

харгаан I.2.1 ●○○ [ж.н] харгалдаан

харамла- II.10.1 ●●○ [үй.ү] харам зан гаргах, харгай I.15.1 ●●● (урга.) [ж.н] хар мод

бусдад юм өгөхгүй байх

харгалд- II.7.1 ●●○ [үй.ү] уулзалдах;

харамс- II.7.1 ●●○ [үй.ү] бүтэмжгүй зүйлд мөргөлдөх,

хавиралдах,

харшилдах;

гэмшин зовних

тулалдах, байлдах; маргалдах, тэмцэлдэх,

харамсал I.17.1 ●●○ [ж.н] харамсах үйлийн зөрчилдөх

нэр

харгалдаан I.2.1 ●●○ [ж.н] харилцан

харамсангуй ●○○ [тэ.н] харамссан янзтай

тэмцэхүй

харамтгай ●○○ [тэ.н] байнга харах зантай, харгалз- II.7.1 ●●○ [үй.ү] хамаарч ~, асарч ~,

харах нь олонтоо

хүлээзнэх

харамц I.3.1 ●○○ [ж.н] харамлах

харгалзаа I.12.1 ●○○ [ж.н] харгалзах үйлийн

харамч ●●● [тэ.н] харам зантай, өглөгч бус

нэр

харамчдуу ●○○ [тэ.н] харамч байрын

харгалзагч I.4.1 ●●● [ж.н] харгалзан үйлдэгч

харанга I.18.1 ●●● [ж.н] хөгжмийн зэмсэг

харгалзал I.17.1 ●○○ [ж.н] харгалзах үйлийн

харанга I.18.1 ●○○ (амь.) [ж.н] нэгэн зүйл нэр, бусдын төлөө тавих анхаарал, халамж,

далайн загас

дэмжлэг

харангад- II.6.1 ●●○ [үй.ү] өлсөж ~, дотор ~

харгам I.1.1 ●○○ [ж.н] хатгаж оёсон гоёмсог

харангадал I.17.1 ●○○ [ж.н] өлссөний улмаас хээ

манарахуй

харгам I.1.1 ●○○ [ж.н] адуу, үхрийн хондлой

харангас- II.6.1 ●○○ [үй.ү] харангадах

харгана I.18.1 ●●○ (урга.) [ж.н] нэг зүйл

харангач I.4.1 ●○○ [ж.н] харанга дэлдэгч

өргөст бут мод, алтан ~

харангуй ●○○ [тэ.н] харавтархан: ~ өнгө

харгана I.18.1 ●○○ (амь.) [ж.н] сүрэглэн

харандаа I.12.1 ●●● [ж.н] балын ~, будгийн ~

амьдрах усны шувуу

харанхуй ●●● [тэ.н] гэрэл гэгээгүй, ~ шөнө

харганад- II.6.1 ●○○ [үй.ү] алтан харганын

харанхуйвтар ●○○ [тэ.н] бага зэрэг харанхуй

хальсыг эмээлийн бүүрэгт наах

харанхуйд- II.6.1 ●●○ [үй.ү] харанхуй болох

харгац I.3.1 ●○○ [ж.н] манарч ухаан алдах

харанхуйдуу ●○○ [тэ.н] харанхуй байрын

явдал

харанхуйл- II.4.1 ●●○ [үй.ү] харанхуй болох; харгац- II.6.1 ●○○ [үй.ү] өрсөх мэтгэх; харших

манарч балартах

мөргөлдөх; манарах

харва- II.10.1 ●●● [үй.ү] сур ~, шагай ~, од ~, харги I.8.1 ●●○ [ж.н] усны түргэн урсгал

гэрэл ~, цус ~

харги- II.2.1 ●○○ [үй.ү] идээ харшиж хар шүлс

харва I.18.1 ●○○ (амь.) [ж.н] нэг зүйл загас

асгарах

харваа I.12.1 ●●● [ж.н] сурын ~, шагайн ~

харги- II.2.1 ●○○ [үй.ү] урсгал ус чулуунд

харваач ●●● [ж.н] мэргэн ~

даргилах

харвагч I.4.1 ●●○ [ж.н] харвах үйл гүйцэтгэгч, харгиа I.12.1 ●●● [ж.н] гол мөрний салбарлаж

~ өвс

гарсан урсгал

364

365

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

харгиат- II.6.1 ●●○ [үй.ү] харгиатай болох

буцах шинж

харгил- II.4.1 ●●○ [үй.ү] харгих, даргилах

харимс I.3.1 ●○○ (урга.) [ж.н] харимстан

харгил I.1.1 ●○○ (урга.) [ж.н] нэг зүйл мод

овгийн сонгинолог найлзууртай ургамал

харгил ●○○ [тэ.н] хашир догь, буурьтай

харимтгай ●○○ [тэ.н] зориг мохомтгой,

харгил I.1.1 ●○○ [ж.н] даргиа, харги

хулчгар; юмны уян хатан чанар байдал

харгис ●●● [тэ.н] догшин хэрцгий

харимхай ●●○ [тэ.н] буцаж татах чанартай

харгис- II.6.1 ●○○ [үй.ү] мал адгуусны үр харин ●●● [хо.үг] санаснаас ангид, сөргүүлэн

төлөө өмгөөлөн догшрох

өгүүлэхэд хэрэглэх үг

харгисал- II.11.1 ●○○ [үй.ү] харгисаар хариу I.12.1 ●●● [ж.н] ~ авах, ~ өгөх

дарлах, хэрцгийлэх

хариу ●●● [тэ.н] хэлтгий, хазгай

харгисдуу ●○○ [тэ.н] харгис байрын

хариувч I.32.1 ●○○ [ж.н] ханцуйгүй дээл буюу

харгислал I.1.1 ●●○ [ж.н] харгислах үйлийн дэглий

нэр

хариул- II.4.1 ●●● [үй.ү] мал ~

харгуй I.15.1 ●●● [ж.н] өргөн дардан зам

хариул- II.4.1 ●●○ [үй.ү] хариу өгөх, хариу

харгуй I.15.1 ●○○ [ж.н] бууны бянт

барих, асуултад ~

харгуйл- II.4.1 ●○○ [үй.ү] харгуйгаар явах; хариул- II.4.1 ●○○ [үй.ү] архийг дахин нэрэх

харгуй гаргах өгөх

хариулал I.17.1 ●○○ [ж.н] хариулах үйлийн

харгуйч I.4.1 ●○○ [ж.н] газарчлах хүн, зам нэр

заагч

хариулал I.17.1 ●○○ [ж.н] эгүүлэл, буцаалт

харгуу ●●● [тэ.н] юмандаа харамч

хариулга I.18.1 ●●● [ж.н] мал хариулах

харгуулагч I.4.1 ●○○ [ж.н] харгуулан үйлдэгч

үйлийн нэр

хард- II.7.1 [үй.ү] хар муу санах, сэжиглэх

хариулт I.3.1 ●●● [ж.н] асуулт ~

хард ●○○ [а.д.ү] ~ хийх, ~ гэх

хариуц- II.6.1 ●○○ [үй.ү] мөчөөрхөх,

хардай I.15.1 ●○○ [ж.н] халз харвах шагай

эсэргүүцэх

хардалт I.3.1 ●●○ [ж.н] хардлага, сэрдлэг

хариуц- II.6.1 ●●● [үй.ү] үүрэг болгож авах

хардамтгай ●○○ [тэ.н] хардах нь олонтоо

хариуцагч I.4.1 ●●● [ж.н] хариуцан үйлдэгч

Х

хардамхай ●○○ [тэ.н] хардах зантай

хариуцлага I.18.1 ●●● [ж.н] үүрэг ~

хардлага I.18.1 ●●○ [ж.н] хар буухуй

хариуцлагатан I.20.1 ●○○ [ж.н] үүрэг

хардуун ●○○ [тэ.н] хэрсүү сэрэмжтэй

хариуцлага бүхий хүн

харжиг ●○○ [а.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

харла ●○○ [а.ө] үйл хэрэг урагшгүйдэхэд

харжигна- II.10.1 ●○○ [үй.ү] хатуу зүйлийг хэлэх аялга

харшуулан чимээ гаргах

харла- II.10.1 ●○○ [үй.ү] хар өнгөтэй болох;

харз I.9.1 ●●● [ж.н] голын усны өвөлдөө үл ажил хэрэг бүтэлгүйтэх

хөлдөх, үл мөстөх хэсэг

харлаг ●●● [тэ.н] хар алаг

харзал- II.11.1 ●●○ [үй.ү] харз гарах

харлаг ●○○ [ж.н] харц, боол

харзгар ●○○ [тэ.н] хүн, амьтны харзайн харлагжин I.20.1 ●○○ [ж.н] хар асмалжин

турсан байдал, хэрзгэр

чулуу

хариг ●●○ [тэ.н] юманд хүрч ядсан, зориг харлагч I.4.1 ●●● [ж.н] эм малын хар алагч

дутуу; хажиг харамч

зүс

харигла- II.10.1 ●○○ [үй.ү] харамлах, харламар ●○○ [а.ө] хараалын үг, уулгамч

хажиглах

аялга

харил I.1.1 ●○○ [ж.н] харих үйлийн нэр

харлан I.16.1 ●○○ [ж.н] харзат газар

харил- II.4.1 ●○○ [үй.ү] харьд очих

харма- II.10.1 ●○○ [үй.ү] хамах, шүүрдэх,

харилга I.18.1 ●○○ [ж.н] хуурай газар цөлмөх

өргөгдөх, далайн ёроол доош хотойх, тэнгис хармаг I.6.1 ●●○ (урга.) [ж.н] говьд ургадаг,

далай эргээсээ алгуур ухрах үйл явц

жимстэй өргөст бут

харилт I.3.1 ●○○ [ж.н] харих үйлийн үр дүнг хармаж I.11.1 ●○○ (урга.) [ж.н] уруултан

заасан нэр, буцалт, бууралт

овгийн нэг наст өвс

харилх- II.7.1 ●○○ [үй.ү] харийн зан гаргах

хармуур I.5.1 ●●○ [ж.н] газар хусах, харсан

харилцаа I.12.1 ●●● [ж.н] харилцах үйлийн зүйлийг хамах багаж

нэр

хармуурд- II.7.1 ●●○ [үй.ү] хармуураар

харилцаатан I.20.1 ●○○ [ж.н] харилцаатай үйлдэх

хүмүүс

харнууд I.3.1 ●○○ [ж.н] Монгол эртний

харилцагч I.4.1 ●●○ [ж.н] харилцах хүн

аймгийн нэр

харилцуур I.5.1 ●●○ [ж.н] харилцах хэрэглүүр

харс ●○○ [тэ.н] хоолны мах, тос, сүү зэргийн

харим I.1.1 ●○○ [ж.н] махыг хэрчиж амтлан хольцгүй, нүнжигтэй байдал

жигнэсэн идээ

харс I.9.1 ●○○ (амь.) [ж.н] хар галуу

харимал ●●○ [тэ.н] нас өтөлж, тамир чадал хартан I.20.1 ●○○ (амь.) [ж.н] өнгө алаг, хар

буурсан нь; буцмал, эгмэл

бидэр бүхий нэг зүйл нохой

харимгай ●○○ [тэ.н] нум, хөвч мэтийн хүчтэй харуй I.15.1 ●●● [ж.н] шөнийн харанхуйд

364

365

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

алгуурхан шилжих үе

харцгай I.15.1 ●●○ (амь.) [ж.н] харцага,

харуу I.12.1 ●●○ [ж.н] мөсөн дээгүүр асгасан махчин шувуу

шороон зам

харцгана I.18.1 ●○○ (урга.) [ж.н] гамал, хорон

харуу I.12.1 ●○○ (урга.) [ж.н] нэг зүйл цэцэг

харгана

харуу I.12.1 ●○○ [ж.н] ургамлын мөхлөг нь харчгар ●○○ [тэ.н] хорчгор, хоржгор

хатуурах өвчин

харчгард- II.7.1 ●○○ [үй.ү] харчгар болох

харуу ●○○ [тэ.н] хайрламтгай, харам харчгардуу ●○○ [тэ.н] харчгар байрын

сэтгэлтэй, харамч ~

харчиг ●○○ [а.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

харууд- II.6.1 ●○○ [үй.ү] харуу болох

харчигна- II.10.1 ●○○ [үй.ү] хатуу юмны

харуул I.1.1 ●●● [ж.н] мод харуулдан засах хавиран харшилдах

багаж

харчий- II.1.1 ●○○ [үй.ү] хэрзийх, харзайх

харуул I.1.1 ●●● [ж.н] ~ манаа

харчин I.2.1 ●○○ [ж.н] монгол угсааны нэгэн

харуулд- II.7.1 ●●○ [үй.ү] харуулаар хусах

аймгийн нэр

харуулд- II.7.1 ●○○ [үй.ү] горилон харж харш I.4.1 ●●○ [ж.н] орд ~

хүлээх; бусдыг ажиглан тагнах

харш ●●● [тэ.н] зохисгүй, эсрэг

харуулд- II.7.1 ●○○ [үй.ү] түрүүлгээ харан харш- II.9.1 ●●○ [үй.ү] шаазан, шил мэтийн

унах

шүргэлцэх

харуулдагч I.4.1 ●○○ [ж.н] харуулдан харш- II.9.1 ●●○ [үй.ү] үл нийцэх, үл зохилдох

өнгөлөгч

харшаа ●●○ [тэ.н] морь мал тамир тасарч,

харуулдуур I.5.1 ●○○ [ж.н] харуул, мод эцэж туйлдсан

өнгөлөх багаж

харшаа ●○○ [тэ.н] хөгжмийн эгшгүүд чихэнд

харуулч I.4.1 ●○○ [ж.н] харуулдагч, сонсголонтой бус

харуулаар юм хийх хүн

харшар I.5.1 ●○○ (амь.) [ж.н] усны үхэртэй

харуур I.5.1 ●○○ [ж.н] бичил зүйлийг өсгөн төстэй нэг зүйл амьтан

Х харах хэрэгсэл

харшил I.17.1 ●●● [ж.н] харших үйлийн нэр;

харуус- II.6.1 ●●○ [үй.ү] харамсан гашуудах

~ өвчин

харуусагч I.4.1 ●○○ [ж.н] харуусан гашуудагч

харшил- II.11.1 ●●● [үй.ү] эс нийцэх, үл

харуусал I.17.1 ●●○ [ж.н] харуусах үйлийн зохицох

нэр; харамсал ~

харшилдаан I.2.1 ●○○ [ж.н] харилцан

харуусч I.4.1 ●○○ (хууч.) [ж.н] хулгай харшихуй

босуулыг барих үүрэгтэн

харшилдал I.17.1 ●○○ [ж.н] харшилдах

харуут- II.6.1 ●○○ [үй.ү] тариан түрүү харуу үйлийн нэр

өвчинд нэрвэгдэх

харшимтгай ●○○ [тэ.н] нийц муутай, харшдаг

харууц I.3.1 ●○○ [ж.н] чулууны өөдөс

харшимхай ●○○ [тэ.н] харших нь амархан

харууц I.3.1 ●○○ [ж.н] өмхий давс, хий харшлаа I.12.1 ●○○ [ж.н] харшил

өвчнийг анагаах эмд орно

харшлагч I.4.1 ●●● [ж.н] харшлах этгээд

харх I.9.1 ●○○ (амь.) [ж.н] нэг зүйлийн мэрэгч харшлагч I.4.1 ●○○ [ж.н] төмөр гахай жилийн

амьтан

ёгт нэр

хархир- II.5.1 ●○○ [үй.ү] харчигнан дуугарах

харшлал I.1.1 ●○○ [ж.н] харшлах үйлийн нэр

хархираа I.12.1 ●●● [ж.н] ~ хөөмий

харшмал ●○○ [тэ.н] сэжиглэх, үл итгэх

хархираа I.12.1 ●○○ (амь.) [ж.н] хөх тогоруу, байдал

арис

харшуулал I.17.1 ●○○ [ж.н] жишил,

хархираан I.2.1 ●○○ [ж.н] хархирах дуун харьцуулал

гарахуй

харь- II.13.1 ●●○ [үй.ү] буцах, эргэх, уг

хархмай I.15.1 ●○○ (амь.) [ж.н] ~ нугас

байрандаа очих

харц I.3.1 ●●● [ж.н] ~ хүн

харь ●●○ [тэ.н] гаднын, бусдын

харц I.9.1 ●●● [ж.н] нүдний ~

харь I.23.1 ●○○ [ж.н] уснаас юм шүүрдэх тор

харц I.3.1 ●○○ (амь.) [ж.н] нэг зүйл бяцхан харьд- II.7.1 ●○○ [үй.ү] хариар хутган

хараацай

шүүрдэх

харцага I.25.1 ●●○ [ж.н] сээр ууц хоёрын харьс- II.7.1 ●○○ [үй.ү] харь газар идээших

хоорондох нурууны яс

харьт I.3.1 ●●● [ж.н] бугалга чөмөг

харцага I.18.1 ●●○ (амь.) [ж.н] нэг зүйл харьтан I.20.1 ●○○ [ж.н] гийчин, зочин

махчин шувуу

харьц- II.7.1 ●●● [үй.ү] харилцах

харцага I.18.1 ●●○ [ж.н] монгол бөхийн цол

харьцаа I.12.1 ●●● [ж.н] харилцаа, ~ холбоо

харцагад- II.6.1 ●●○ [үй.ү] харцагадах мэх харьцангуй ●●○ [тэ.н] ~ чанар, ~ үзэл, ~ үнэн

хийх

харьцуулагч I.4.1 ●●○ [ж.н] харьцуулан

харцаганаг I.6.1 ●○○ [ж.н] малын нугалам яс

үйлдэгч

харцай I.15.1 ●○○ (амь.) [ж.н] хар галууны харьцуулал I.17.1 ●●○ [ж.н] харьцуулан

өөр нэр

жиших үйлийн нэр

харцар I.21.1 ●○○ (амь.) [ж.н] уран шувуу

харьцуулалт I.3.1 ●●● [ж.н] харьцуулах

366

367

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

үйлийн үр дүнг заасан нэр

хатаамагла- II.10.1 ●○○ [үй.ү] хатаах,

харьяа ●●● [тэ.н] ~ хамаа, ~ газар

хатаамаг болгох

харьяал- II.4.1 ●●○ [үй.ү] харьяанд багтах, хатаамал ●○○ [тэ.н] ~ ээзгий, ~ болд

хамаатай болох

хатавч I.32.1 ●●● [ж.н] хаалга хана хоёрын

харьяалал I.17.1 ●●○ [ж.н] харьяатай болох нийлэх газар; хоёр тийш сөхөгдөх хаалганы

явдал

далавч, хасавч

харьяат ●●○ [тэ.н] харьяа бүхий

хатавчил- II.11.1 ●●○ [үй.ү] үүд алдлах

харьяатан I.20.1 ●○○ [ж.н] харьяа бүхий хатагтай I.15.1 ●●● [ж.н] язгууртны гэрийн

хүмүүс

эзэгтэй; эхнэр хүний хүндэтгэл

хас- II.6.1 ●●● [үй.ү] хороох, хасах

хатай I.15.1 ●○○ [ж.н] шагай наадахад барьж

хас I.9.1 ●●○ [ж.н] хүн, амьтны бүдүүн гуяны харвах чулуу

дотор тал, гуя ~

хатайр I.5.1 ●○○ [ж.н] хүн, мал, ургамлын

хас I.3.1 ●●○ [ж.н] монгол адууны тамга; өвчин

тоонолж хэлбэртэй бэлгэ тэмдэг

хатайр- II.5.1 ●○○ [үй.ү] хатайр өвчинтэй

хас ●○○ [а.ө] муурыг хөөх зандрах аялга

болох

хас I.3.1 ●○○ [ж.н] ~ чулуу, хаш

хатайрт- II.7.1 ●○○ [үй.ү] хатайр тусах

хасаа I.12.1 ●●○ [ж.н] шагай харвахад хатамж I.4.1 ●●○ [ж.н] зориг, тэвчээр,

хэрэглэх хашлага мод ба яс, шах

хатуужил

хасаг I.22.1 ●○○ [ж.н] түрэг төрөл хэлтэн, хатамж- II.9.1 ●○○ [үй.ү] хатуужих

казах

хатамжил- II.11.1 ●●○ [үй.ү] хатуужин

хасаг ●○○ [тэ.н] ~ тэрэг; шатрын тэрэг, ханхай

тэсвэрлэх, хатамжих

хасагдагч I.4.1 ●○○ [ж.н] хасагдах тоо

хатамжлал I.1.1 ●○○ [ж.н] хатамжлах үйлийн

хасагдахуун I.2.1 ●○○ [ж.н] хасагдаж буй тоо

нэр

хасагч I.4.1 ●○○ [ж.н] хасаж буй тоо

хатамхай ●○○ [тэ.н] амархан хатдаг

хасалгана I.18.1 ●○○ (урга.) [ж.н] ~ тэрэлж: хатан I.20.1 ●●● [ж.н] хааны ~

эмийн ургамал

хатан ●●● [тэ.н] ~ төмөр, уян ~, ~ хүзүү

Х

хасалт I.3.1 ●○○ [ж.н] хасах үйлийн үр дүнг хатан ●○○ [тэ.н] ааг, амт ихтэй байдал

заасан нэр

хатан ●○○ [тэ.н] догшин, ширүүн зан

хасана I.18.1 ●○○ [ж.н] ургамлын үндсийг хатанга ●○○ [тэ.н] хатуу бэрх чанар

гэмтээлгүйгээр ухаж авдаг модон ухуур

хатанга I.18.1 ●○○ (урга.) [ж.н] навчтай нэг

хасарваань I.23.1 ●○○ (урга.) [ж.н] халуун зүйл ургамал, хаталзай

орны нэг зүйл жимс

хатангад- II.6.1 ●○○ [үй.ү] хатуу бэх шинж нь

хасдаа I.30.1 ●○○ (шаш.) [ж.н] сарны зурхайн хэтрэх

хорин найман одны нэг, төвөд нэр нь мэгши

хатангат- II.6.1 ●○○ [үй.ү] маш чухалчлах,

хасдас I.3.1 ●○○ [ж.н] юмнаас гарах өөдөс

хатуу шаардах

хасзул I.1.1 ●○○ [ж.н] хонгорзул

хатанги ●●○ [тэ.н] хатаж хуурайшсан байдал;

хасмал ●○○ [тэ.н] хагасыг нь хасаж авсан нь

турж эцсэн байдал, төрх

хасуй I.15.1 ●○○ [ж.н] тэмээ ачихад хэрэглэх хатангид- II.6.1 ●○○ [үй.ү] хатанги болох

модон хэрэгсэл

хатангир ●●○ [тэ.н] эцэнхий, туранхай

хасуу I.30.1 ●○○ [ж.н] монгол бөхийн хатангир- II.5.1 ●○○ [үй.ү] эцэнхий туранхай,

барилдааны нэг төрөл

өнгө жавхаагүй болох; ургамал шим шүүсгүй

хасуур I.5.1 ●●○ [ж.н] төмрийн ~

болох

хасуурд- II.7.1 ●○○ [үй.ү] хасуураар үйлдэх

хатангирд- II.7.1 ●●○ [үй.ү] хатангир болох

хасхаг ●○○ [тэ.н] биеэ өмөөрөн үглэх зантай

хатангирла- II.10.1 ●○○ [үй.ү] хатангирах

хат I.3.1 ●○○ [ж.н] хатуу бэх чанар; хутга хатангирт- II.7.1 ●○○ [үй.ү] хатангир

зэргийн ирт оруулсан ган

байдалтай болох

хат- II.6.1 ●○○ [үй.ү] төмрийн зүйл хатуу хатангирш- II.9.1 ●○○ [үй.ү] хатангир

болох

шинжтэй болох

хат- II.6.1 ●●○ [үй.ү] хуурай болох

хатангиршил I.17.1 ●○○ [ж.н] хатангиршихуй

хатаагуур I.5.1 ●●● [ж.н] нойтон зүйл хатаах хатангуу ●○○ [тэ.н] хатуу, бэх, чанд

хэрэгсэл

хатанз I.3.1 ●○○ [ж.н] хатан зөгий

хатаагч I.4.1 ●●● [ж.н] хатаан үйлдэгч

хатанхай ●○○ [тэ.н] эцэнхий туранхай

хатаадас I.19.1 ●○○ [ж.н] хатаасан юм

хатанхайр- II.5.1 ●○○ [үй.ү] хатангир болж

хатаалга I.18.1 ●○○ [ж.н] хатаах үйлийн нэр

эхлэх

хатаалзай I.15.1 ●○○ (урга.) [ж.н] олон наст хатга- II.10.1 ●●○ [үй.ү] үзүүртэй юмаар

ургамал

чичих, үгээр ~

хатаалт I.3.1 ●○○ [ж.н] төмөр эдлэлийг хатан хатгаа I.12.1 ●●● [ж.н] хатгалгаа, уушгины

чанартай болгохуй

өвчин

хатаамаг I.22.1 ●○○ [ж.н] шарж хатаасан хатгаас I.9.1 ●○○ [ж.н] хатгаа; хатгаж тавьсан

талх

зүйл

366

367

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

хатгаач ●●○ [тэ.н] өдөөн хатгагч, турхирагч

хатуужил I.17.1 ●●● [ж.н] тэсвэр ~

хатгагч I.4.1 ●○○ [ж.н] хатгах үйлийн эзэн

хатуул- II.4.1 ●○○ [үй.ү] хүчтэй болгох, хатуу

хатгадай I.15.1 ●○○ (амь.) [ж.н] долоо болгох, чанаржуулах

найман сартай нохойн гөлөг

хатуулаг ●●● [тэ.н] хатуу чанартай

хатгал- II.4.1 ●○○ [үй.ү] байн байн хатгах

хатуулга I.18.1 ●●○ [ж.н] хатууруулж хийсэн

хатгалга I.18.1 ●●● [ж.н] өдөөн ~

юм

хатгалгаа I.12.1 ●●● [ж.н] уушгины хатгалах хатуулд- II.7.1 ●●○ [үй.ү] хатуу мэт санагдах

өвчин

хатуур- II.5.1 ●●○ [үй.ү] хатуу болох

хатгалдаан I.2.1 ●○○ [ж.н] тулалдаан, хатуурал I.17.1 ●●○ [ж.н] хатуурах үйлийн

хядалдаан

нэр

хатгалдагч I.4.1 ●○○ [ж.н] хатгалдах этгээд

хатууралт I.3.1 ●●○ [ж.н] хатуурах үйлийн үр

хатгалт I.3.1 ●●○ [ж.н] хатгах үйлийн үр дүнг дүнг заасан нэр

заасан нэр

хатуурх- II.7.1 ●●○ [үй.ү] хатуу хандах

хатгалцаан I.2.1 ●○○ [ж.н] хатгалцах хатуурхаг ●○○ [тэ.н] хатуурах байдалтай,

тулалдаан

хатуурхах зантай

хатгамал I.17.1 ●●● [ж.н] нэг зүйл гар урлал, хатуурхуу ●○○ [тэ.н] хатуу байрын

~ хатгах

хатууч ●○○ [тэ.н] харгис, хэрцгий, догшин;

хатгамалла- II.10.1 ●○○ [үй.ү] хатгамал хийх

харамч нарийн, харуу

хатгамалч ●●● [тэ.н] хатгамал урлагч

хатуучил- II.11.1 ●○○ [үй.ү] харгис зан авир

хатгамалчин I.20.1 ●○○ [ж.н] хатгамалч

гаргах, хэрцгий догшноор авирлах

хатгар I.5.1 ●○○ [ж.н] сумны хальс

хатууш- II.8.1 ●○○ [үй.ү] хатуу болох

хатгарла- II.10.1 ●○○ [үй.ү] суманд хатгар хах- II.6.1 ●●● [үй.ү] утаанд ~, буу ~

хальс наах

хахаас I.9.1 ●○○ [ж.н] загасны гөхийн

хатгас I.9.1 ●○○ [ж.н] уд модны хөх хальс

үзүүрийн хурц шор бүхий гох

Х хатгасан I.20.1 ●○○ [ж.н] долоо, найман хахал ●○○ [тө.ү] бүхэл ~

настай тэмээ

хахар- II.12.1 ●●○ [үй.ү] амт хүч нь ахдах,

I.8.1 ●●○ [ж.н] өвчин, мухар ~

хатуурах

хатгин I.2.1 ●○○ [ж.н] монголын нэг овог хахар ●○○ [а.д.ү] ~ хухар хийх, гэх

аймгийн нэр

хахилаг I.22.1 ●○○ (амь.) [ж.н] ятууны

хатгит- II.6.1 ●●○ [үй.ү] хатги гарах

төрлийн шувуу

хатгиш- II.8.1 ●○○ [үй.ү] хатги байнга гарах хахина- II.10.1 ●○○ [үй.ү] хөлсөн үймцэх

шинжтэй болох

хахина- II.10.1 ●○○ [үй.ү] чахран дуугарах

хатгишил I.17.1 ●○○ [ж.н] хатгиших үйлийн хахир ●●● [тэ.н] хатуу, бэрх, ширүүн;

нэр

тасхийм, хатуу, хүйтэн; чахарган

хатгуур I.5.1 ●●● [ж.н] ~ гэр: хатгуур тооно хахир- II.5.1 ●○○ [үй.ү] хоолойгоо хүчлэн

бүхий ханагүй гэр

засах, цэрээ ховхлох

хатгуур I.5.1 ●●○ [ж.н] эмэгтэйчүүдийн үсний ~

хахирган ●●● [тэ.н] хатуу ~, ~ ширүүн

хатгуур I.5.1 ●●○ [ж.н] ханаж хатгах багаж

хахирд- II.7.1 ●○○ [үй.ү] хахир болох

хатгуур I.5.1 ●○○ [ж.н] юмыг хатгаж тогтоох хахирдуу ●○○ [тэ.н] хахир байрын

суурь

хахирш- II.9.1 ●○○ [үй.ү] хахир шинжтэй

хатгуурд- II.7.1 ●●○ [үй.ү] хатгуураар үйлдэх

болох

хатгуурла- II.10.1 ●○○ [үй.ү] хатгуур чимэг хахитна- II.10.1 ●○○ [үй.ү] төмөр зэрэг зүйл

зүүх

хоорондоо хавирч дуугарах

хатир I.5.1 ●●○ [ж.н] морины явдал, хатираа, хахна- II.10.1 ●○○ [үй.ү] хатуу юмны

~ сайтай

харшилдах дуу гарах

хатир I.5.1 ●○○ (амь.) [ж.н] нэг зүйл гүрвэл

хахруу ●○○ [тэ.н] гашуун хүчтэй амт, ~н амт

хатир- II.5.1 ●○○ [үй.ү] морины шогших, хахтна- II.10.1 ●○○ [үй.ү] олон янзаар инээх

цогихын хоорондуур ширүүн явах

хахун ●○○ [а.д.ү] ~ хухун хийх, гэх

хатираа I.12.1 ●●● [ж.н] хатирах явдал, хахуул I.1.1 ●○○ [ж.н] бөмбөгний амсрын

задгай ~

халхавч

хатираач ●○○ [тэ.н] хатирч явдаг

хахуул I.1.1 ●○○ [ж.н] ан гөрөөсийг утахдаа

хатирч ●●● [тэ.н] хатир сайтай

галыг хаах хаалт

хатмал ●○○ [тэ.н] нэгэнт хатсан

хахуул I.1.1 ●○○ [ж.н] загас барих зэвсэг

хатрана I.18.1 ●○○ (урга.) [ж.н] нэг зүйл бут хахуул I.1.1 ●○○ [ж.н] чангалах жийрэг мод,

мод

сүхний ~, тэрэгний ~

хатуу ●●● [тэ.н] зөөлөн бус, хэцүү бэрх

хахуулд- II.7.1 ●○○ [үй.ү] хахуулаар чангалах

хатуувтар ●○○ [тэ.н] бага зэрэг хатуу

хахуулд- II.7.1 ●○○ [үй.ү] хахуулаар загас

хатууд- II.6.1 ●○○ [үй.ү] хатуу болох

барих

хатууж- II.8.1 ●●○ [үй.ү] тэсвэртэй болох, хат хахуулил- II.4.1 ●○○ [үй.ү] хахууль түлхэх,

суух

хахууль өгөх

368

369

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

хахууль I.23.1 ●●● [ж.н] хээл ~

хашин ●○○ [тэ.н] дахин дахин буцалгасан

хахуульд- II.7.1 ●●● [үй.ү] хахууль өгөх, хуучин тос, ~ тос

хахууль тавих

хашин ●○○ [тэ.н] хуучирч элэгдсэн хувцас, ~

хахуульч ●●● [тэ.н] хахууль өгөгч

гутал

хахуун ●●● [тэ.н] хатуу, хурц үнэр болон амт

хашинд- II.7.1 ●○○ [үй.ү] хашин болох

хахууна I.18.1 ●○○ (урга.) [ж.н] эмд ордог нэг хашиндуу ●○○ [тэ.н] хашин байрын

зүйл ургамал

хашир ●●● [тэ.н] догь, нягт нямбай

хахуур- II.5.1 ●○○ [үй.ү] хахуун болох

хашир- II.12.1 ●○○ [үй.ү] гэнэдэж алдсанаас

хахуус I.5.1 ●○○ [ж.н] ~ хийх: гашуун амт

хэрсүүжих; хал амсаж зүрх үхэх

хахь ●○○ [тэ.н] ~ ондоо: тэс ондоо

хаширд- II.7.1 ●○○ [үй.ү] хашир байдал

хац- II.6.1 ●○○ [үй.ү] боож хяхах, хявцах, гаргах

гачих

хаширж- II.9.1 ●○○ [үй.ү] хашир суух

хацан I.16.1 ●○○ [ж.н] хатавч

хаширла- II.10.1 ●●○ [үй.ү] хашир зан гаргах

хацар I.21.1 ●●● [ж.н] хаалганы ~, ~ нүүр

хашлаг I.6.1 ●○○ (урга.) [ж.н] нэг зүйл жимст

хацарла- II.10.1 ●○○ [үй.ү] гол хоёр захаараа ургамал

хөлдөх

хашлага I.25.1 ●●○ [ж.н] хашаас

хацарла- II.10.1 ●○○ [үй.ү] юманд хацар хийх

хашлиг I.5.1 ●○○ (урга.) [ж.н] хашлиг мод,

хач I.4.1 ●○○ [ж.н] хов үг

уртавтар зууван жимстэй үзэмжийн мод

хач I.4.1 ●○○ (урга.) [ж.н] эмд болон хүнсэнд хашрамж I.4.1 ●○○ [ж.н] гашуун туршлага,

хэрэглэдэг ургамал, ~ гүргэм

хаширч залхсан байдал, сургамж

хачиг I.22.1 ●●● (амь.) [ж.н] үет хөлтөн хашхир- II.5.1 ●●○ [үй.ү] орилж ~, уриа ~

хорхой; томроогүй байгаа хувалз

хашхир, бархир гэж

хачигт- II.7.1 ●●○ [үй.ү] хачигтай болох

 хашхирах

бичих ба гийгүүлэгчээр

хачид I.19.1 ●○○ (амь.) [ж.н] нэгэн зүйл луус

эхэлсэн залгавар залгахад

хачил- II.11.1 ●○○ [үй.ү] хов хүргэх

мөнхүү үгийн төгсгөлийн

хачин ●●● [тэ.н] этгээд сонин, жиг бүхий

гийгүүлэгчийн өмнөх балархай

× хашиграх

и эгшиг гээгдэх эгшгийн

Х

хачир I.21.1 ●●● [ж.н] хоолны ~

дүрмээр гээгдэх ёстой ч, ш,

хачир I.21.1 ●○○ (амь.) [ж.н] тас шувуу

х гэсэн гийгүүлэгчийг давхар

хачирла- II.10.1 ●●○ [үй.ү] хоол ~, хачир

× хашгирах

зөөлрүүлэх үүрэгтэй учир

нэмэх

гээхгүй.

хачирх- II.7.1 ●●○ [үй.ү] хачин байдал гаргах, хашхираа ●●○ [тэ.н] ~ хүн, ~ тэмээ

сонирхон бахархах

хашхираан I.2.1 ●○○ [ж.н] зэрэг зэрэг

хачирхал I.17.1 ●●● [ж.н] хачирхах үйлийн хашхиралдах дуун

нэр

хашхирал I.17.1 ●○○ [ж.н] хашхирах үйлийн

хаш I.4.1 ●●● [ж.н] эрдэнийн чулуу

нэр

хаш- II.8.1 ●●● [үй.ү] ажил алба эрхлэх, хаах

хашхиралдаан I.2.1 ●○○ [ж.н] хашхиралдан

хаш- II.8.1 ●●○ [үй.ү] тойруулан хүрээлж дуугарахуй

халхлах, шахах, хорих

хашхирамтгай ●○○ [тэ.н] хашхирах нь их

хаш I.4.1 ●○○ (урга.) [ж.н] нэг наст өвслөг хашхирамхай ●○○ [тэ.н] хашхирах зантай

ургамал, идэшний ногоо, төвөд ~

хашхич- II.8.1 ●○○ [үй.ү] байн байн хашхирах

хашаа I.12.1 ●●● [ж.н] ~ хороо, малын ~

хашхичаа ●●○ [тэ.н] хашхирч ярьдаг зантай,

хашааж- II.8.1 ●○○ [үй.ү] хашаатай болох

хашхичиж байдаг зантай

хашаал- II.4.1 ●●○ [үй.ү] юмыг тойруулан хая- II.2.1 ●●○ [үй.ү] шидэх, чулуудах

хашаа барих

хаяа I.12.1 ●●● [ж.н] зах, хөвөө

хашаас I.9.1 ●○○ [ж.н] хашлага

хаяавч I.32.1 ●●● [ж.н] гэрийн ~, ~ сөхөх

хашгана I.18.1 ●○○ (урга.) [ж.н] эмчилгээнд хаяавч I.32.1 ●○○ [ж.н] бөхийн зүүн, баруун

ашигладаг нэг наст өвслөг ургамал

талын оноог хариуцагч

хашдас I.26.1 ●○○ [ж.н] ууц зэргээс хашиж хаяавчил- II.11.1 ●○○ [үй.ү] монгол гэрт

огтолж авсан мах

хаяавч тааруулж хийх

хашивтар ●○○ [тэ.н] хашин байрын

хаяал I.1.1 ●●○ [ж.н] үеэлийн үр хүүхэд

хашиг ●○○ [тэ.н] төрөл дотнынхноо өмгөөлөх хаяал- II.4.1 ●●○ [үй.ү] юмны хаяагаар явах

нь, өөрийн юмандаа харам зантай

хаяалбар I.5.1 ●○○ [ж.н] хаяа, хаялга

хашигдмал ●○○ [тэ.н] нэгэнтээ хашигдсан

хаяалд- II.7.1 ●○○ [үй.ү] төрөл алгасах,

хашигла- II.10.1 ●○○ [үй.ү] харам зан гаргах

манан ~, айл ~, мод ~

хашигна- II.10.1 ●●○ [үй.ү] хашин зан гаргах

хаяар- II.5.1 ●●○ [үй.ү] үүрийн гэгээ орох

хашилж I.4.1 ●○○ (урга.) [ж.н] нэг зүйл өвслөг хаяарал I.17.1 ●○○ [ж.н] хаяарахуй

ургамал

хаяг I.6.1 ●●● [ж.н] гэрийн ~, ~ хадах

хашим I.17.1 ●○○ (амь.) [ж.н] нэг зүйл амьтан

хаягдал I.17.1 ●●● [ж.н] хаясан юм

хашин ●●● [тэ.н] хойрго, удаан; морь малын хаягдмал ●●○ [тэ.н] орхигдсон, гээгдсэн

оёг

368

369

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

хаягла- II.10.1 ●●○ [үй.ү] хаяг бичих, хаягтай хивсэнцэр I.21.4 ●●○ [ж.н] хивсэрхүү эд

болгох

хивүүргэнэ I.18.4 ●○○ (урга.) [ж.н] эмд ордог

хаягла- II.10.1 ●○○ [үй.ү] нохой зэрэг амьтны хоёр настай ургамал, аргуй

шээсээ булах

хивэг I.21.4 ●●● (урга.) [ж.н] буудайн ~,

хаягла- II.10.1 ●○○ [үй.ү] үглэх, зэмлэх

сагагийн ~

хаядас I.26.1 ●○○ [ж.н] хаямал хог

хивэглэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] амуу будааг

хаял- II.4.1 ●○○ [үй.ү] байн байн хаях

цайлгах, хивгийг нь арилгах

хаялга I.18.1 ●●● [ж.н] усны ~, гарын ~, хивэн I.16.4 ●○○ (амь.) [ж.н] ~ эрвээхэй

бөхийн ~

хивэр I.21.4 ●○○ [ж.н] нэг зүйл сум

хаялт I.3.1 ●●● [ж.н] хаях үйлийн үр дүнг хиг I.1.4 ●○○ [ж.н] усан доторх замаг мэт зүйл

заасан нэр

хиг- II.3.4 ●○○ [үй.ү] хэсэглэн огтчих

хаялцаа I.12.1 ●○○ [ж.н] ~ наймаа

хигд I.3.4 ●○○ [ж.н] алтан шар өнгөт нэг зүйл

хаямал ●○○ [тэ.н] нэгэнтээ хаясан

будаг

хаянцар I.21.1 ●○○ [ж.н] үенцрийн хүүхэд

хигд- II.7.4 ●○○ [үй.ү] огтлох, тайрах

хаяр- II.5.1 ●○○ [үй.ү] ингэ бууранд гарч боос хигдэс I.26.4 ●●● [ж.н] үрдэс, зомгол

болох

хиглэг I.5.4 ●○○ [ж.н] хагийн ургал үржлийн

хаярмал I.1.1 ●○○ [ж.н] хээлтэй болсон ингэ

үйрмэг, мөхлөг биенцэр

хиа I.30.1 ●○○ [ж.н] хаад, ноёдын дагалт

хигт- II.7.4 ●○○ [үй.ү] хиг тогтох

хиаг I.6.1 ●●○ (урга.) [ж.н] олон наст өвслөг хигтэр I.21.4 ●○○ (урга.) [ж.н] усан доторх

ургамал

хөвд

хиаг ●○○ [а.д.ү] зарим шувууны дуугарах хигээс I.9.4 ●●● [ж.н] хүрд, дугуйн тэлүүр

байдал

хигээсэл- II.11.4 ●○○ [үй.ү] хигээс болгох

хиагла- II.10.1 ●○○ [үй.ү] харцгай хяргуйн хигээсэр- II.12.4 ●○○ [үй.ү] хигээс мэт болох

дуугарах

хиевэн I.16.4 ●○○ [ж.н] олсны ширхгээр

Х хиагла- II.10.1 ●○○ [үй.ү] малыг хиагтай газар нэхсэн сиймгэр бараа

бэлчээх

хиен I.16.4 ●○○ [ж.н] дан эрчилсэн утасны

хиад I.3.1 ●○○ [ж.н] Монголын эртний нэгэн ширхэг

аймаг

хиен I.16.4 ●○○ (урга.) [ж.н] нэг зүйл ургамал

хиаз I.3.1 ●●○ [ж.н] зах хөвөө ирмэг, дээлийн хиен I.16.4 ●○○ [ж.н] санаашрах өвчин

гоёмсог хөвөө хажлага

хиент- II.7.4 ●○○ [үй.ү] хиен өвчтэй болох

хиазал- II.11.1 ●○○ [үй.ү] хиаз хийх, хажлага хиж I.4.4 ●○○ (урга.) [ж.н] сөөглөг ургамал,

хийх

гоёл үзэмжид хэрэглэнэ

хиазат I.19.1 ●○○ (амь.) [ж.н] нэг зүйл шувуу

хижиг I.21.4 ●●○ [ж.н] ~ өвчин

хиам I.9.1 ●●● [ж.н] махыг олгойд амталж хижигт- II.7.4 ●○○ [үй.ү] хижиг өвчин тусах

хийсэн хүнсний бүтээгдэхүүн

хижим I.17.4 ●○○ [ж.н] сарлагийн гэдэсний

хиан I.16.1 ●○○ [ж.н] торго бөсийн хоёр зах

хоёр этгээдэд ургасан хялгас, саваг

хиар- II.5.1 ●●○ [үй.ү] олноор үхэж үрэгдэх

хижим I.17.4 ●○○ (амь.) [ж.н] далайн нэг зүйл

хиар ●○○ [а.д.ү] ~ ~ дуугарах

амьтан

хиарал I.17.1 ●○○ [ж.н] хатууших үйлийн хижимлэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] хижмийг нь

нэр; төмөрлөгийн бүтэц, шинж нь өөрчлөгдөх хяргаж засах

чанар

хижээл ●●● [тэ.н] ахимаг настай

хиарчигна- II.10.1 ●○○ [үй.ү] хүнд ачаатай хижээлдүү ●○○ [тэ.н] хижээл байрын

тэрэг шажигнах

хий I.15.4 ●●● [ж.н] бодисын нэгэн төлөв;

хиат- II.6.1 ●○○ [үй.ү] хиа болж дагалдах

гурван махбодын нэг; хоосон, сул дэмий

хиач- II.8.1 ●○○ [үй.ү] амьтныг олноор алж хий I.15.4 ●●○ [ж.н] хүний бодисын солилцоо

хядах; мод ургамлыг их хэмжээгээр огтлох

муудсанаас үүдэх өвчин

хиачил- II.11.1 ●○○ [үй.ү] хиа болон дагалдан хий- 1.15.4 ●○○ [үй.ү] үйлдэх, бүтээх

явах

хийгээд ●○○ [хо.үг] холбох үг

хив- II.4.4 ●●● [үй.ү] идсэн хоолоо дахин хийд I.3.4 ●●● (шаш.) [ж.н] сүм ~

дахин зажлах

хийд- II.6.4 ●●○ [үй.ү] хийтэй болох

хив I.1.4 ●○○ [ж.н] маш нимгэн торгомсог эд, хийд- II.6.4 ●○○ [үй.ү] тасалдах, орхигдох,

~ хадаг

эзэнгүйдэх

хивдэс I.26.4 ●○○ [ж.н] хивэгч амьтны амнаас хийдэл I.17.4 ●○○ [ж.н] хийдэх үйлийн нэр

унасан сэвс

хийж- II.8.4 ●●○ [үй.ү] хийтэй болох

хивс I.9.4 ●●● [ж.н] дэвсэхэд зориулалттай хийжүүл- II.4.4 ●○○ [үй.ү] хийтэй болгох

ноосон утсаар татаж хийсэн нэхмэл эдлэл

хийжүүлэгч I.4.4 ●●● [ж.н] хийжүүлэх үйлийн

хивслэг I.5.4 ●○○ (урга.) [ж.н] ~ цэцэг, сүүн эзэн

цэцэг

хийл I.1.4 ●●● [ж.н] чавхдаст хөгжмийн

хивсчин I.20.4 ●○○ [ж.н] хивс нэхэгч

зэмсэг

хивсэг I.21.4 ●○○ [ж.н] хилэн малгай

хийл- II.4.4 ●●○ [үй.ү] хий дүүргэх; бөмбөг ~

370

371

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

хийл- II.4.4 ●○○ [үй.ү] тэмцээнд гоц мөргөх

нэхсэн бараа

хийлмэл ●○○ [тэ.н] хийлсэн байдалтай

хилэн I.16.4 ●●○ [ж.н] уур уцаар

хийлүүр I.5.4 ●○○ [ж.н] хийлэх багаж

хилэнц I.3.4 ●●● [ж.н] нүгэл, буруу муу үйл,

хийлч I.4.4 ●●● [ж.н] хийл хөгжимчин

~ хүрэх

хийлэн I.16.4 ●○○ [ж.н] дотуур цамц

хилэнцэт ●●○ [тэ.н] хилэнц бүхий, ~ хорхой,

хийморь I.23.2 ●●● [ж.н] цог ~, ~ сэргээх

~ могой, ~ загас

хийморьлог ●●● [тэ.н] хийморь сайтай

хим I.1.4 ●○○ (урга.) [ж.н] олсны ургамал

хиймэл ●●● [тэ.н] юмыг дуурайлган хүний хим I.1.4 ●○○ [ж.н] ясны цус шим бүхий

гараар хийсэн; ~ эрхтэн, ~ нуур, ~ үс

сиймхий газар

хийр- II.5.4 ●○○ [үй.ү] хийтэх, хийтэй болох

химдэг I.21.4 (урга.) [ж.н] өвслөг ургамал

хийрх- II.7.4 ●●○ [үй.ү] хий өвчин хөдлөх

химс I.3.4 ●○○ [ж.н] тайлгад хэрэглэх алт

хийрхүү ●○○ [тэ.н] хийрхдэг

мөнгөн цаасаар хийсэн өлгий

хийрхүүдүү ●○○ [тэ.н] хийрхүү байрын

хин I.16.4 ●○○ [ж.н] ятга хөгжим

хийрхэг ●○○ [тэ.н] хийрхүү, хийрхэхдээ хингэнэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] хөндий дуугаар

хялбар

гинших

хийрхэгч I.4.4 ●○○ [ж.н] хийрхэж байдаг, хинд I.3.4 ●○○ (амь.) [ж.н] нэгэн зүйл тоть

хоосон ~

хинжир I.21.4 ●○○ [ж.н] хурганы уяа;

хийрхэл I.17.4 ●●● [ж.н] хийрхэх үйлийн нэр

ургамлын зэл

хийс- II.6.4 ●●○ [үй.ү] салхинд ~

хинин I.16.4 ●○○ (урга.) [ж.н] мөнх ногоон

хийс I.9.4 ●○○ [ж.н] малд будгаар тавьсан тураг мод

тэмдэг

хир I.5.4 ●●● [ж.н] ~ буртаг

хийсвэр ●●● [тэ.н] бодит бус, ~ утга

хир I.1.4 ●○○ (амь.) [ж.н] худгийн усанд

хийсвэрд- II.7.4 ●○○ [үй.ү] хийсвэр болох

амьдрах бяцхан хорхой

хийсвэрдүү ●○○ [тэ.н] арай хийсвэр

хирвэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] хяргах, тайрах

хийсвэрж- II.9.4 ●○○ [үй.ү] хийсвэр шинжтэй хирвэгэр ●○○ [тэ.н] жигд, нэг янз

болох

хирвээс I.3.4 ●●● [ж.н] үст эдээр хийсэн Х

хийсвэрлэ- II.10.4 ●●○ [үй.ү] аливаа бодит хажлага, мөшгөөр

бус юмс үзэгдлийн талаар бодох, сэтгэх

хирвээсэл- II.11.4 ●○○ [үй.ү] хирвээс хийх

хийсвэрлэл I.1.4 ●○○ [ж.н] хийсвэрлэх хиргисүүр I.5.4 ●●● [ж.н] эртний оршуулга,

үйлийн нэр

булш

хийсгэлэн ●●● [тэ.н] хөнгөн хуудам, нухацтай хирд ●○○ [д.д.ү] ~ хийх, ~ гэх, цочиж эвгүйцэх

биш, буурь суурь муутай, бодлогогүй

хирс- II.7.4 ●○○ [үй.ү] амьтны хярах

хийсдүү ●○○ [тэ.н] хийсвэрдүү

хирс I.5.4 ●○○ (амь.) [ж.н] нэг зүйл сүүн

хийт ●○○ [тэ.н] хий бүхий

тэжээлт амьтан

хийт- II.6.4 ●○○ [үй.ү] хийтэй болох

хирт- II.7.4 ●●● [үй.ү] хиртэй болох

хийт- II.6.4 ●○○ [үй.ү] адгуус, араатны ороо хирт- II.7.4 ●●● [үй.ү] нар ~; сар ~

орох, муур ~

хиртэл I.17.4 ●○○ [ж.н] хиртэх үйлийн нэр

хийц I.3.4 ●●● [ж.н] ~ сайтай; аяганы ~

хиртэлт I.3.4 ●●● [ж.н] нар ~, сар ~

хийцэл- II.11.4 ●●● [үй.ү] цай ~

хиртэмтгий ●○○ [тэ.н] хиртэх нь их

хийцэл- II.11.4 ●○○ [үй.ү] бусдыг гэнэдүүлэн хиртэнгэ ●○○ [тэ.н] хиртэй болж буй байдал

залилах

хирхэр- II.12.4 ●○○ [үй.ү] амьсгал давхцан

хил I.1.4 ●○○ [ж.н] хөгжмийн зэмсгийн хирчигнэн дуугарах

чавхдасыг хөрөөдөн эгшиглүүлэх нум

хирц- II.7.4 ●○○ [үй.ү] барагцаалах

хил I.1.4 ●●● [ж.н] хөвөө хязгаар, зааг

хирцээ I.12.4 ●○○ [ж.н] барагцаа, багцаа

хилжиргэнэ I.18.4 ●○○ (амь.) [ж.н] богширго хисгэр- II.5.4 ●○○ [үй.ү] исгэрэх

шувуу, гилжиргэнэ

хисмэс I.5.4 ●○○ (урга.) [ж.н] ~ үзэм: ногоон

хиллэ- II.10.4 ●●○ [үй.ү] хил нийлэх

үзэм

хилс ●●● [тэ.н] ~ гүжир, ~ хэрэг

хит- II.6.4 ●○○ [үй.ү] айж эмээх буюу ичсэнээс

хилсдүүлэг I.21.4 ●○○ [ж.н] хилсдүүлэх биеэ нууж далдлах

явдал

хитэг I.21.4 ●○○ [ж.н] суман онгоцны хойд

хилсэд- II.15.4 ●●○ [үй.ү] хилс болох, этгээд

гүжирлэгдэх, гөрдөгдөх

хитэмхий ●○○ [тэ.н] том хүүхдийн гирэвшүү,

хилчин I.20.4 ●●● [ж.н] хил хамгаалагч, нүүрэмгий бус зан

хилийн харуул

хиур I.5.1 ●●○ [ж.н] жижиг дарцаг

хилэгнэ- II.10.4 ●●○ [үй.ү] уурлах, хилэн хиур I.5.1 ●○○ (амь.) [ж.н] нэг зүйл хорхой

төрөх

хич I.4.4 ●○○ (урга.) [ж.н] юнгар гэдэг халуун

хилэгнэл I.1.4 ●●● [ж.н] хилэгнэх үйлийн нэр

чанартай ургамлын үр

хилэм I.17.4 ●○○ (амь.) [ж.н] цэнгэг усны нэг хичир ●○○ [тэ.н] туранхай тэмээний бөх нэг

зүйл загас

тийш хэлбийсэн байдал

хилэн I.16.4 ●●○ [ж.н] хөвөн мяндас зэргээр хичир I.21.4 ●○○ [ж.н] нумын хоёр захын

370

371

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

бэлчинд хадсан мод

соновтор тогтоох хонгио

хичирлэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] нуманд хичир ховон I.16.2 ●○○ [ж.н] цог хийж гэр

хийх, гичирлэх

дулаацуулах сав

хичээ- II.1.4 ●●○ [үй.ү] чармайн ~

ховоо I.12.2 ●●● [ж.н] ус зэргийг хутгаж татах

хичээгч I.4.4 ●●○ [ж.н] хичээн эрмэлзэгч

хэрэгсэл

хичээл I.1.4 ●●● [ж.н] ~ чармайлт, мэрийлт, ховоод- II.6.2 ●●○ [үй.ү] ховоогоор ус татах

зүтгэл

ховор ●●● [тэ.н] олдох тохиолдох нь цөөн

хичээл I.1.4 ●●● [ж.н] ~ сургууль, ~ ном

ховорд- II.7.2 ●●○ [үй.ү] ховор болох

хичээллэ- II.10.4 ●●○ [үй.ү] хичээл хийх

ховордмол ●○○ [тэ.н] ховор болоод буй

хичээнгүй ●●● [тэ.н] нарийн хянамгай ховордуу ●○○ [тэ.н] ховор байрын

бөгөөд шамдалтай; чин үнэнээр зүтгэдэг

ховорш- II.9.2 ●●○ [үй.ү] ховордох

хичээнгүйл- II.4.4 ●○○ [үй.ү] нямбай ховс I.3.2 ●●○ [ж.н] нойрсуулан эмчлэх

хичээнгүй байх; чин үнэнээр хүндлэх

сэтгэц заслын арга

хишиг I.21.4 ●●● [ж.н] өглөгийн хүндэтгэл; ховс I.3.2 ●○○ (амь.) [ж.н] хоёр настай зэрлэг

хувь ~

гахай

хишиглэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] хишиг өгөх; ээлж ховс I.3.2 ●○○ [ж.н] монгол үндэсний эртний

хишиг тохиох

хөгжмийн зэмсэг

хишигтэн I.20.4 ●○○ [ж.н] ихэс дээдсийг ховсод- II.15.2 ●○○ [үй.ү] ховс гаргах

хамгаалах шадар цэрэг; хишигтэй хүмүүс

ховсол- II.11.2 ●●○ [үй.ү] ховсдох, ховсонд

хиюү ●○○ [тэ.н] хэвгий, хазгай

оруулах

хов I.1.2 ●●● [ж.н] ~ жив

ховсор- II.12.2 ●○○ [үй.ү] ховлож хатган

хов ●●○ [баймж.] ~ хоосон

завсардуулах

ховд I.3.2 ●●○ [ж.н] юм агуулах урт нарийн ховсоргон ●○○ [тэ.н] ховсрох зантай

хайрцаг

ховсрооч ●○○ [тэ.н] хоёр тийш ховлон

Х ховд I.3.2 ●○○ [ж.н] урт мушгимал ноосны үймүүлж явдаг зантай, ховч

бөөн хэсэг

ховсч I.4.2 ●●○ [ж.н] ховсонд мэргэшсэн хүн

ховдгорх- II.7.2 ●○○ [үй.ү] ховдог зан гаргах

ховсчин I.20.2 ●○○ [ж.н] ховсч

ховдог ●●● [тэ.н] идэмхий, шунахай

ховх I.3.2 ●○○ (амь.) [ж.н] нэг зүйл загас,

ховдогд- II.7.2 ●○○ [үй.ү] ховдог болох

могой эрээлж

ховдогдуу ●○○ [тэ.н] ховдог байрын

ховхи I.13.2 ●○○ [ж.н] хонхойлж ухах багаж

ховдогло- II.10.2 ●●○ [үй.ү] идэх, авахад ховхид- II.6.2 ●○○ [үй.ү] ховхиор засах

шунах

ховхил I.1.2 ●○○ [ж.н] суваг мэт нарийн

ховдогш- II.9.2 ●○○ [үй.ү] ховдог шинжтэй хонхор зам

болох

ховхино- II.10.2 ●○○ [үй.ү] ийш тийш

ховдогшир- II.12.2 ●○○ [үй.ү] өлөн ховдог үймэлдэн гүйцгээх; сэтгэл тавгүйрхэх

болох

ховхол- II.11.2 ●●○ [үй.ү] хуулж салгах

ховдол I.17.2 ●●○ [ж.н] хүн, амьтны дотор ховхолз- II.7.2 ●○○ [үй.ү] ууцан хэсэг нь

эрхтний зарим хөндий

хотолзох, хотос хотос хийх

ховдол- II.11.2 ●●○ [үй.ү] унгас ноосыг ховд ховхор- II.12.2 ●●○ [үй.ү] наалдсан

болгох

барилдсан юм салах хуурах

ховдол- II.11.2 ●○○ [үй.ү] ховд дотор юм ховхорхой ●○○ [тэ.н] ховхорсон нь

агуулах

ховхруу I.12.1 ●○○ [ж.н] яр шархны тав

ховил I.1.2 ●●○ [ж.н] урт нарийн хонхор

ховхч- II.9.2 ●○○ [үй.ү] байн байн ховхлох

ховилд- II.7.2 ●●○ [үй.ү] ховил гаргах

ховхчис I.5.2 ●○○ [ж.н] халцархай, ховхорхой

ховилдуур I.5.1 ●○○ [ж.н] ховил гаргах ховч ●●● [тэ.н] хов үг зөөгч

зэвсэг, ~ хутга

ховчдуу ●○○ [тэ.н] ховч байрын

ховилт- II.7.2 ●○○ [үй.ү] ховилтой болох

ховчил- II.11.2 ●○○ [үй.ү] ховлох

ховилт I.3.2 ●○○ (урга.) [ж.н] олон наст ховчирх- II.7.2 ●○○ [үй.ү] ховч зан гаргах

өвслөг ургамал

ховшуур ●○○ [тэ.н] их ярьдаг

ховилуур I.5.1 ●●○ [ж.н] жим зөрөг, гуу ховьч I.4.2 ●○○ (амь.) [ж.н] алаг хэрээний

сувгийн бага сага ховхил

өөр нэр

ховир I.5.2 ●○○ (урга.) [ж.н] ~ жимс

хог I.6.2 ●●● [ж.н] хаягдал, үлдэгдэл

ховлигоно I.18.2 ●○○ (урга.) [ж.н] хонин эвэр хогжир- II.12.2 ●○○ [үй.ү] холцрох, хуурах

цэцэг

хогжруу I.12.1 ●●○ [ж.н] ховхрон унасан

ховло- II.10.2 ●●○ [үй.ү] хов хэлэх, хов зөөх

жижиг хальсархаг хаг

ховлогч I.4.2 ●●○ [ж.н] хов хэлэгч, хов зөөгч

хогжруут- II.6.1 ●○○ [үй.ү] хогжруутай болох

ховлооч ●●○ [тэ.н] хов зөөгч

хогло- II.10.2 ●○○ [үй.ү] мал бэлчээрлэн

ховол I.17.2 ●○○ (урга.) [ж.н] хар жимсгэнэтэй идээшлэх

тураг мод

хого- II.10.2 ●○○ [үй.ү] ууршиж ширгэх;

ховол I.17.2 ●○○ [ж.н] дуулганы оройн шимтэж нэвчих

372

373

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

хогор- II.12.2 ●○○ [үй.ү] хог болох, нунтаг хойгуурдуу ●○○ [тэ.н] хойгуур байрын

болох

хойгуурла- II.10.1 ●○○ [үй.ү] ажил үйлээс

хогт- II.7.2 ●○○ [үй.ү] хог ихтэй болох

хойш суух

хогш- II.9.2 ●○○ [үй.ү] хог ихтэй болох

хойгуурх ●●○ [тэ.н] хойд талаарх

хогшил I.17.2 ●●● [ж.н] хөрөнгө, эд агуурс

хойд ●●● [о.н] умард, ~ урд, ~ тал

хогшилж- II.9.2 ●○○ [үй.ү] хогшилтой болох

хойдох ●●○ [тэ.н] хойд талд буй

ход ●○○ [а.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

хойдох I.3.2 ●○○ [ж.н] хүүхэд төрсний дараах

ход ●○○ [тэ.н] саадгүй, ~ гүйх, ~ харайх

ихэс

ход ●○○ [ц.н] үргэлж, байнга

хойлго I.18.2 ●○○ [ж.н] мал адгуус

ход I.9.2 ●○○ [ж.н] ~ дэл: морины мундааны дагалдуулан оршуулах ёс

урт дэл

хойлгол- II.4.2 ●○○ [үй.ү] хойлго үйлдэх

ходоод I.9.2 ●●● [ж.н] хүн амьтны эрхтэн

хойлог I.22.2 ●●● (амь.) [ж.н] ~ шувуу

ходоод I.9.2 ●●○ [ж.н] бургасаар сүлжсэн хоймор I.21.2 ●●● [ж.н] гэрийн тулганаас

загас барих тор

хойших зай; хүндтэй суудал

ходоодол- II.11.2 ●○○ [үй.ү] бог малын шинэ хоймс- II.7.2 ●○○ [үй.ү] аймсах, хилэгнэх

ходоодоор өвчний хорыг татуулах

хоймсон ●●○ [тэ.н] хоёр давхарласан

ходор I.21.2 ●○○ (амь.) [ж.н] нэг зүйл загас

хойно ●●● [о.н] умар, ар; хожим

ходоч I.31.2 ●○○ (урга.) [ж.н] нэг зүйл мод

хойногш ●○○ [о.н] хойш

хоёр I.5.2 ●●● [то.н] тооны нэр

хойнох ●●● [тэ.н] хойно буй

хоёрд- II.7.2 ●○○ [үй.ү] хоёр болох, сэтгэл ~

хойноц- II.6.2 ●○○ [үй.ү] хүүхдүүд «элээ,

хоёрдмол ●●○ [тэ.н] эргэлзэж хоёрдсон, тахиа» болж тоглох

ацадмал

хойрго ●●● [тэ.н] залхуу ~

хоёрло- II.10.2 ●○○ [үй.ү] хоёр болгох, сэтгэл хойргодуу ●○○ [тэ.н] хойрго байрын

хоёрдох

хойргол- II.4.2 ●○○ [үй.ү] хойрго зан гаргах

хоёул ●●● [то.н] хоёр юм хамт, цугтаа

хойргош- II.8.2 ●●○ [үй.ү] хойрго болох

хож- II.8.2 ●○○ [үй.ү] хонжих, дийлэх

хойргошуу ●○○ [тэ.н] хойргоших байдалтай

Х

хожгор ●○○ [тэ.н] үс ургахаа больсон, ~ хойтон ●●● [ц.н] дараа жил

толгой; модгүй, ~ уул

хойхно ●●● [о.н] энүүхэн хойно, холгүйхэн,

хожгорд- II.7.2 ●○○ [үй.ү] хэт хожгор болох

саяхан

хожгордуу ●○○ [тэ.н] хожгор байрын

хойхнодуу ●○○ [о.н] хойхно маягтай

хождомтгой ●○○ [тэ.н] дандаа хожиддог

хойхнуур ●●● [о.н] арай хойгуур

хождомхой ●○○ [тэ.н] үе үе хожиддог

хойхнуурдуу ●○○ [о.н] хойхнуур маягтай

хожигдол I.17.2 ●●● [ж.н] хождох үйлийн нэр

хойч ●●● [тэ.н] ирээдүй, хожмын

хожигдонгуй ●○○ [тэ.н] хожигдох янзтай, хойш [ц.н] тухайн цагаас хожим

хожигдсон байдалтай

хойш ●●● [ц.н] умарш, арагш

хожигно- II.10.2 ●○○ [үй.ү] хоржигнох

хойшoo ●●● [ц.н] умард зүг тийш

хожид ●●○ [ц.н] урьд ~

хойшид ●●● [ц.н] хожим, сүүлд

хожий- II.1.2 ●○○ [үй.ү] хожгор болох

хойшил- II.11.2 ●○○ [үй.ү] хойш болох

хожил I.17.2 ●●○ [ж.н] хожих үйлийн нэр

хойшилд- II.7.2 ●○○ [үй.ү] чөдрийн урд талыг

хожим ●●● [ц.н] тухайн цагаас хойш, ~ хойно

хойш харуулан чөдөрлөх

хожимд- II.7.2 ●●○ [үй.ү] оройтох, сүүлдэх, хойших ●●● [тэ.н] хойд зүг дэх; хожмын,

цагаас хоцрох

дараагийн

хожимдол I.17.2 ●○○ [ж.н] цагаас хоцрохуй

хол ●●● [тэ.н] алс, зайтай; ирээдүй

хожимтгой ●○○ [тэ.н] олонхдоо хождог

хол- II.4.2 ●○○ [үй.ү] юм нухах, үрэх

хожис I.26.2 ●○○ (амь.) [ж.н] тэжээвэр холби ●●○ [д.д.ү] ~ үсрэх

тахианы өөр нэр

холбил- II.4.2 ●○○ [үй.ү] мултлан унагах,

хожоо I.12.2 ●●● [ж.н] хожил; хонжоо

хэлбэрүүлэн унагах

хожооч ●●● [тэ.н] ашиг хожоо ологч

холбилз- II.7.2 ●○○ [үй.ү] холбис холбис хийх

хожуу ●●● [тэ.н] ~ үе

холбир- II.5.2 ●●○ [үй.ү] бултран унах, гэнэт

хожууд- II.6.1 ●○○ [үй.ү] хоцрох

бултах зайлах

хожуудуу ●○○ [тэ.н] хожуу байрын

холбирхой ●○○ [тэ.н] итгэлгүй, тогтворгүй,

хожуул I.1.1 ●●● [ж.н] газарт үлдсэн модны уг

хувирамтгай

хой I.15.2 ●○○ (амь.) [ж.н] зэвэг загасны холбис ●○○ [д.д.ү] ~ хийх, ~ гэх

зулзага

холбич- II.8.2 ●○○ [үй.ү] байн байн холбирох

хойв I.1.2 ●○○ (амь.) [ж.н] булганы зулзага

холбо- II.10.2 ●●● [үй.ү] юмыг салахгүй

хойг I.6.2 ●●● [ж.н] ус руу түрж орсон газар

болгон уях, торгох; хэлхээ, харилцаатай

хойг- II.3.2 ●○○ [үй.ү] салах ангижрах

болгох; нийлүүлэх

хойгуур ●●● [о.н] хойд талаар, араар, холбогдогч I.4.2 ●●○ [ж.н] холбогдсон этгээд

сүүлээр

холбогдол I.17.2 ●●● [ж.н] холбогдох үйлийн

хойгуурд- II.7.1 ●●● [үй.ү] хойгуур болох

372

373

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

нэр

хажуугаас элтэлж ховхлох

холбого I.18.2 ●○○ [ж.н] загасчлах өөшний холтор- II.12.2 ●●○ [үй.ү] юмны хэлтрэх,

хөвүүр

эмтрэх

холбого I.18.2 ●○○ (шаш.) [ж.н] бөөгийн холторхой ●○○ [тэ.н] холторч унасан юм ба

хэнгэргийн хэрэгсэл

түүний ором

холбогод- II.6.2 ●○○ [үй.ү] холбого гүйлгэх: холтос I.26.2 ●●● [ж.н] модны гадуур бүрхсэн

бөөгийн зан үйлийн зүйл

зузаан хальс, давхарга

холбогч I.4.2 ●●● [ж.н] холбож буй этгээд

холтосло- II.10.2 ●○○ [үй.ү] холтсыг нь авах

холболт I.3.2 ●●● [ж.н] холбох үйлийн үр холтослог ●●○ [тэ.н] холтос бүхий, холтос

дүнг заасан нэр

мэт

холбомж I.4.2 ●○○ [ж.н] холбох боломж, холтослуур I.5.1 ●○○ [ж.н] холтослох багаж

холбох чадвар.

холтруу I.12.1 ●○○ [ж.н] холторч унасан хэсэг

холбомол ●○○ [тэ.н] нэгэнт холбосон

холуур ●●○ [о.н] хол зайтай газраар

холбоо I.12.2 ●●● [ж.н] шуудан ~, хэлхээ ~, холхгоно- II.10.2 ●○○ [үй.ү] холхгор юмны

~ үг

үргэлжлэн хөдлөх

холбоож- II.8.2 ●○○ [үй.ү] харилцаа холхгор ●○○ [тэ.н] түнтгэр, цүндгэр

холбоотой болох

холхгордуу ●○○ [тэ.н] холхгор байрын

холбоол- II.4.2 ●○○ [үй.ү] холбоо авах; холхи ●●● [тэ.н] хол, алс, ~ газар

нэгдэж холбоо болох

холхи ●●○ [тэ.н] суларсан, холхидог болсон

холбоолжин ●○○ [тэ.н] хоёр юмыг угаар нь холхивч I.32.2 ●●○ [ж.н] жийрэг болгож

нийлүүлж боосон нь

тавьсан цагариг төмөр

холбоос I.9.2 ●●● [ж.н] ~ утас, ~ үг, дээсний ~

холхид- II.6.2 ●○○ [үй.ү] холхи, сул болох

холбоот ●●○ [тэ.н] холбоо бүхий

холхиндог ●●● [тэ.н] сул, уужим, холхио

холбоотон I.20.2 ●○○ [ж.н] холбоо тогтоогчид

холхио ●●○ [тэ.н] нааш цааш холхисон, ~

Х холбоочин I.20.2 ●●○ [ж.н] холбоо баригч

морь, ~ жиргээ

холбоц I.3.2 ●●○ [ж.н] холболт, ~ үг

холхиу ●○○ [тэ.н] чөлөөтэй, сул

холго- II.10.2 ●●○ [үй.ү] нухагдан үрэгдэж холхой- II.1.2 ●●○ [үй.ү] цүлхгэр юмны

шалбарах, зулгарах

унжийх

холгодос I.26.2 ●○○ [ж.н] холгож шархалсан холхолз- II.7.2 ●○○ [үй.ү] холхгор юмны байн

газар

байн хөдлөх

холгуур I.5.1 ●○○ [ж.н] гутлын зуузай

холхондуу ●○○ [тэ.н] холхон байрын

холд- II.7.2 ●○○ [үй.ү] хол болох, зайтай байх

холцор- II.12.2 ●●○ [үй.ү] холтрох, халцрах

холжуухай I.15.1 ●○○ (амь.) [ж.н] үхэр бөднө

холцорхой I.15.2 ●●○ [ж.н] холцорсон газар

холиг I.6.2 ●○○ [ж.н] хоног арвайн тээрэмдсэн холцруу I.12.1 ●●○ [ж.н] осгоруутан тогтсон

хальс

бэржгэр

холигч I.4.2 ●●● [ж.н] холих үйл гүйцэтгэгч

холцруут ●○○ [тэ.н] холцруу бүхий

холилдмол ●○○ [тэ.н] хутгалдан нийлсэн

холцруут- II.6.1 ●○○ [үй.ү] холцруутай болох

холим I.1.2 ●○○ (урга.) [ж.н] шиштэй адил нэг холч ●●● [тэ.н] ~ хараа, ~ бодлого

зүйл тариа

холчил- II.11.2 ●○○ [үй.ү] холчлон явах,

холимог ●●● [тэ.н] юмны адил бус төрөл холчлон бодох

зүйл бүхий; ~ ой

холчир ●○○ [тэ.н] урваж хөрвөх тогтворгүй

холимогдуу ●○○ [тэ.н] холимог байрын

зантай

холимол ●○○ [тэ.н] хольсон, холилдсон

холчиргон ●●○ [тэ.н] аймхай зантай

холио I.12.2 ●○○ [ж.н] төмрийн хольц, холчирхой ●○○ [тэ.н] холчиргон, холчир

холих юм

холь- II.13.2 ●○○ [үй.ү] нийлүүлж хутгах

холио- II.1.2 ●○○ [үй.ү] эмх замбараагүй хольс I.9.2 ●○○ [ж.н] загасны элдэж

болгох

боловсруулсан арьс, загасны арьсан хувцас

холион ●●○ [тэ.н] ~ бантан

хольц I.3.2 ●●● [ж.н] юманд холих холио

холиос I.9.2 ●○○ [ж.н] хольсон юм

хольцоо I.12.2 ●●○ [ж.н] хольсон байдал,

холомд- II.7.2 ●○○ [үй.ү] загасыг шүүрхий хольц

шарах

хольш I.4.2 ●○○ [ж.н] юманд орсон орц

холон ●○○ [а.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

хольшил- II.11.2 ●○○ [үй.ү] хольш холих

холонгир ●○○ [тэ.н] амьтны үс халцарч арьс хом I.1.2 ●●● [ж.н] тэмээнд ачаа ачихад

гэмтсэн нь

нуруу зоог нь хамгаалж бамбайлан нөмөргөх

холонс I.9.2 ●○○ [ж.н] адууны чөмөгний эсгий; хөллөх малын хүзүүнд нь углах

дотор ургасан эвэрлэг зүйл

холховч бамбай

холслог I.6.2 ●○○ (амь.) [ж.н] нэгэн зүйл шар хом I.1.2 ●●○ [ж.н] тэмээний бөхний хажууг

шувуу

дагасан хэсэг өөх

холтлооч ●○○ [тэ.н] шогч, хонжооч

хомбого I.18.2 ●○○ [ж.н] амыг нь хуниасладаг

холтол- II.11.2 ●○○ [үй.ү] хатуу юмны хомбогор сав

374

375

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

хомбогор ●○○ [тэ.н] амсар нь доогуурхаас хомхор- II.12.2 ●○○ [үй.ү] хомхойж хамшийх

цухал сав; ~ аяга, ~ тогоо

хомхруу I.12.1 ●○○ [ж.н] амуу будааны

хомбогорд- II.7.2 ●○○ [үй.ү] хомбогор болох

хальс; хогжруу, гуужирхай

хомбогордуу ●○○ [тэ.н] хомбогор байрын

хомхруудас I.26.1 ●○○ [ж.н] амуу будааны

хомбон ●●● [тэ.н] цомбон; ~ туурай

хальсны жижиг хэсэг

хомбоо I.12.2 ●○○ [ж.н] хомбого сав

хомхруус I.5.1 ●○○ [ж.н] амуу будааны

хомборой I.15.2 ●○○ [ж.н] нэг зүйл шагай хальс, хивэг

наадаан

хон I.16.2 ●○○ [ж.н] өгзөг

хомборойд- II.6.2 ●○○ [үй.ү] хомборой хаяж хон ●○○ [а.д.ү] ~ ~ дуугарах

наадах

хонгил I.1.2 ●●● [ж.н] модны ~, агуйн ~,

хомборойц- II.6.2 ●○○ [үй.ү] хомборой чихний ~

наадах

хонгилд- II.7.2 ●○○ [үй.ү] хувцас томдох,

хомголз- II.7.2 ●●○ [үй.ү] хомхой сэтгэл төрөх

уужимдах

хомгор ●○○ [тэ.н] сав суулганы ам амсар хонгилдой I.15.2 ●○○ [ж.н] ~ чулуу: өвс

өмгөр бага

шороон дундах жижиг чулуу

хомгорд- II.7.2 ●○○ [үй.ү] хомгор болох

хонгилж- II.9.2 ●○○ [үй.ү] хонгилтой болох

хомгордуу ●○○ [тэ.н] хомгор байрын

хонгино- II.10.2 ●●○ [үй.ү] салхи тавьж аягүй

хомло- II.10.2 ●○○ [үй.ү] тэмээ хомнох; тэмээ болох; дуу ~, ходоод ~

хомтой болж таргалах

хонгинуур ●○○ [тэ.н] ~ дуутай

хомно- II.10.2 ●●○ [үй.ү] тэмээнд хом барьж хонгио I.12.2 ●●● [ж.н] бодын ширээр хийсэн

уях

өрөм, тос агуулах том сав; дотроо хөндийтэй

хомноо I.12.2 ●●● [ж.н] хом

зүйл

хомой- II.1.2 ●○○ [үй.ү] хомгор болох, хонгир ●○○ [а.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх: хатуу юм

хомбойх

хавирахад гарах дуу, хангир ~

хомоол I.1.2 ●●● [ж.н] адууны баас

хонгисго I.18.2 ●●○ [ж.н] ясны нугас, чөмөг

хоморго I.18.2 ●●○ [ж.н] ав хийхэд ан орших бүдүүн нүх

Х

гөрөөсийг хороолон авсан хүрээ

хонгиур I.5.1 ●○○ [ж.н] модны нүх, хонгил

хоморгол- II.4.2 ●●○ [үй.ү] хоморголон авлах, хонго I.25.2 ●●● [ж.н] гуяны арын зузаан

хоморгонд оруулах

хэсэг, эмээлийн бүүргийн доорх хөндий зай

хомс ●●● [тэ.н] ховор ~, ~ цөөн

хонгогч ●●○ [тэ.н] эм адууны хонгор зүсэм

хомсдол I.1.2 ●●○ [ж.н] хомсдох үйлийн нэр

хонгогчин I.20.2 ●●○ [ж.н] хонгор зүсэм

хомсовтор ●○○ [тэ.н] бага зэрэг хомс

бүхий эм адуу

хомсод- II.15.2 ●●○ [үй.ү] ховордох, дутагдах

хонгод- II.6.2 ●○○ [үй.ү] монгол бөхөд

хомст- II.7.2 ●●○ [үй.ү] улам хомс болох, хонгоноос барьж түрж давах мэх хийх,

ховордох, дутагдах

хонгонд хүрэх, нохой хонгоноос зуух

хомстоно

хонголзуур I.5.1 ●○○ (урга.) [ж.н] өвслөг

(тийм

с гийгүүлэгчээр төгссөн нэр

ургамал, хонгор залаа

 юмтай

үгэнд үйл үгийн үндэс үүсгэх -д

хонгоо I.12.2 ●○○ [ж.н] чих нь хатуурсан хүн

болох

дагаврыг залгахгүй -т дагаврыг

хонгоот- II.6.2 ●○○ [үй.ү] чих хатуурах

гэсэн утга) залгана гэсэн дүрмээр хомст

хонгор ●●● [тэ.н] адууны зүсэм

гэж бичих ба цаг заах -но

хонгоргин I.2.2 ●○○ (урга.) [ж.н] нэгэн зүйл

нөхцөлийг залгахад дараалсан

хомсодно

тураг мод, модны жимс



гурван гийгүүлэгчийн дүрмээр

(зохисгүйтэх хомстоно гэж бичнэ.

утга)

хонгорт- II.7.2 ●●○ [үй.ү] намар өвсний сор

халиуран харагдах

хомстол I.17.2 ●○○ [ж.н] хомстох үйлийн нэр

хонгорцог I.22.2 ●○○ [ж.н] жимс нэг салаанд

хомуут I.3.1 ●○○ [ж.н] морин тэрэгний сагсайж ургасан багц

хөллөгөөний тоног хэрэгсэл

хонгорцог I.22.2 ●○○ [ж.н] саравчинд

хомхой I.15.2 ●●● [ж.н] уруул дээр цэврүү шавхайран тогтсон мөс

үүсдэг цочмог өвчин

хонгорцог I.22.2 ●○○ [ж.н] үсний бөөнөөр

хомхой ●●○ [тэ.н] ~ сэтгэл, ховдог ~

ширэлдэн унжих хэсгүүд

хомхойвтор ●○○ [тэ.н] бага зэрэг хомхойдуу

хонгорцогло- II.10.2 ●○○ [үй.ү] хөвөн ~, жимс

хомхойд- II.6.2 ●●○ [үй.ү] хомхой болох

~, ноос ~

хомхойдуу ●○○ [тэ.н] хомхой байрын

хонд I.3.2 ●●○ [ж.н] өтөгтэй, нөмөр дулаан

хомхойл- II.4.2 ●○○ [үй.ү] ховдоглох, шунах; бууц

харамнах

хонд ●●○ [тэ.н] ухаа улаан

хомхойр- II.5.2 ●●○ [үй.ү] ховдог шунахай хондлой I.15.2 ●●○ [ж.н] хүн, амьтны

болох

нурууны шувтрах хэсэг

хомхойрх- II.7.2 ●○○ [үй.ү] хомхой зан гаргах

хондлойвч I.32.2 ●●● [ж.н] морины хондлойн

хомхолз- II.7.2 ●●○ [үй.ү] хомхой зан гаргах

зөөлөвч

хондлойд- II.6.2 ●○○ [үй.ү] хондлойноос

374

375

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

нь барих; морь малд ачсан ачаа хойшдож хонхгорд- II.7.2 ●○○ [үй.ү] хонхгор болох

хондлойгоор нь болох

хонхгордуу ●○○ [тэ.н] хонхгор байрын

хондого I.25.2 ●○○ [ж.н] шошго, тэмдэгт пайз

хонхигоно- II.10.2 ●●○ [үй.ү] базаахгүй зан

хондого I.18.2 ●○○ [ж.н] морины уяа

гаргах, аашлах

хондод- II.15.2 ●○○ [үй.ү] хондоор будах

хонхигор ●○○ [тэ.н] эцэнхий, туранхай,

хондор- II.12.2 ●○○ [үй.ү] хондон өнгөтэй цонхигор

болох

хонхигордуу ●○○ [тэ.н] хонхигор цонхигор

хондруу I.12.1 ●○○ (амь.) [ж.н] нэг зүйл байрын

шувуу

хонхилз- II.7.2 ●○○ [үй.ү] ёхилзсон муухай

хонж- II.9.2 ●○○ [үй.ү] хожих

ааш гаргах

хонжвор I.5.2 ●●● [ж.н] хонжиж авах юм

хонхилзуур ●○○ [тэ.н] ёхир муухай ааштай

хонжигч I.4.2 ●●○ [ж.н] хонжвор, хонжоо хонхилуур I.5.1 ●○○ [ж.н] нумны хичрийн ард

ологч

гаргасан ховил

хонжил I.17.2 ●○○ [ж.н] хожил, хонжвор

хонхир I.5.2 ●○○ [ж.н] цонхир, хонхигор

хонжин I.20.2 ●○○ [ж.н] төрийн ёслолыг хонхлог I.6.2 ●○○ (урга.) [ж.н] ~ цэцэг: нэг

хариуцах түшмэлийн цол

зүйл цэцэг

хонжин I.20.2 ●○○ [ж.н] ~ үг: хуримын хонхлой I.15.2 ●○○ (урга.) [ж.н] олон наст

зуучдын мэтгээний үг

өвслөг ургамал

хонжис I.26.2 ●○○ [ж.н] олгойн доод үзүүр, хонход- II.15.2 ●●○ [үй.ү] хонх дуугаргах

цагаан мах

хонхой- II.1.2 ●●○ [үй.ү] ~ цонхойх, нүд ~,

хонжлого I.18.2 ●○○ [ж.н] хонжсон ашиг, газар ~

хонжих үйлийн нэр

хонхойл- II.4.2 ●●○ [үй.ү] хонхор болгох,

хонжоо I.12.2 ●●● [ж.н] ашиг ~, ~ хайх

хотгор болгох

хонжоосон I.20.2 ●○○ [ж.н] загас агнах хонхол- II.11.2 ●○○ [үй.ү] хонхон цэцгийн

Х өөшний амсар

цэцэг ургаж гүйцэх

хонжооч ●●● [тэ.н] хонжиж амташсан

хонхолдой I.15.2 ●○○ [ж.н] эртний цэргийн

хонзогно- II.10.2 ●●○ [үй.ү] өс өвөрлөх

жанжны малгайн хонх

хонзогногч I.4.2 ●●○ [ж.н] өс хонзон өвөрлөгч

хонхолдой I.15.2 ●○○ (урга.) [ж.н] нэг зүйл

хонзон I.16.2 ●●● [ж.н] өс ~, ~ өвөрлөх

ургамал

хонимж I.4.2 ●○○ (амь.) [ж.н] ирвэстэй адил хонхолз- II.7.2 ●●○ [үй.ү] дарахад ~; гэдэс ~

нэг зүйл амьтан

хонхор ●●● [тэ.н] хотгор, гүнзгий болсон,

хонлин I.16.2 ●○○ (урга.) [ж.н] эмд орох юмны доош цөмөрсөн байдал

ургамал

хонхорд- II.7.2 ●○○ [үй.ү] хонхор болох

хоно- II.10.2 ●●○ [үй.ү] шөнийг өнгөрөөх, хонхордуу ●○○ [тэ.н] хонхор байрын

хээр ~

хонхорло- II.10.2 ●●○ [үй.ү] хонхор болгох

хоног I.6.2 ●●● [ж.н] дэлхийн бөмбөрцөг хонхорхой ●●● [тэ.н] бяцхан хонхор, алганы

тэнхлэгээ нэг бүтэн эргэх хугацаа

~, шилийн ~, хацрын ~

хоног I.6.2 ●●○ [ж.н] юм тогтоох тээглүүр хонхос ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

хэрчлээс

хонхосхий- II.1.4 ●○○ [үй.ү] гэнэт хонхойх

хоног I.6.2 ●○○ [ж.н] нэг зүйл тариа

хонхт- II.7.2 ●○○ [үй.ү] борооны дусал усан

хоногло- II.10.2 ●●○ [үй.ү] хоног өнгөрүүлэх

дээр цөврүүтэх

хоногш- II.9.2 ●●○ [үй.ү] сэтгэлд ~, цээжинд ~

хонхуу I.12.1 ●○○ [ж.н] хэсэг хэсэг хотойсон

хоногшил I.17.2 ●○○ [ж.н] хоногших үйлийн байдал

нэр

хонхчин I.20.2 ●○○ [ж.н] хонх цохигч

хоноц I.3.2 ●●○ [ж.н] хонох айлчин; хонох хоншир I.21.2 ●○○ [ж.н] саадаг хоромсогын

газар

сэнж

хонтол I.17.2 ●○○ [ж.н] далдуур олсон ашиг

хоншоор I.5.2 ●●● [ж.н] гахайн ~, гутлын ~,

хонтомбуу I.30.2 ●○○ [ж.н] том үндсэн аяга

~ урт

хонуулч ●○○ [тэ.н] айл хэсэгч

хоншоорд- II.7.2 ●○○ [үй.ү] хоншоороос

хонуулчин I.20.1 ●○○ [ж.н] хоног төөрүүлэх барих

явуулын хүн

хоншоорло- II.10.2 ●○○ [үй.ү] хоншоор

хонуурь I.5.1 ●○○ [ж.н] тахианы байр

гаргах, хоншоор хийх

хонуут ●●○ [ц.н] хоног өнгөрөх хэрийн хонь I.28.2 ●●● [ж.н] таван хошуу малын нэг,

хугацаа, ~ өнжүүт

~ мал, ~ хариулах, ~ жил

хонх I.9.2 ●●● [ж.н] дохио тэмдэг өгөх голдоо хоньж- II.9.2 ●○○ [үй.ү] хонь олонтой болох

хэлтэй төмөрлөг зүйл, ~ дамар

хоньс I.9.2 ●○○ [ж.н] хилэнгээс уртхан үстэй

хонхвой I.15.2 ●○○ (урга.) [ж.н] нэг зүйл цэцэг

бөс

хонхгоно- II.10.2 ●○○ [үй.ү] уцаарлаж хоньч ●●○ [тэ.н] хоньчин, ~ нохой

авирлах

хоньчин I.20.2 ●●● [ж.н] хонь хариулагч

хонхгор ●○○ [тэ.н] хонхор, ёнхор

хоо ●●○ [тэ.н] ухаа өнгө, ~ марал

376

377

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

хоовгоно- II.10.2 ●○○ [үй.ү] хоовгор юмны хоохолзуур ●○○ [тэ.н] цог жавхаатай

хөдлөх

хор I.1.2 ●●● [ж.н] ~ хөнөөл

хоовгор ●○○ [тэ.н] шомбогор, ёмбогор

хор I.9.2 ●●○ [ж.н] хорт бодис

хооволз- II.7.2 ●○○ [үй.ү] хоовгор юмны байн хор I.9.2 ●●○ [ж.н] атаархан хорсох сэтгэл

байн хөдлөх

хор- II.3.2 ●○○ [үй.ү] цөөрөх, багасах;

хоовон ●●○ [тэ.н] шомбогор, гозгор

халуунд мал хурж бөөгнөрөх

хоог ●○○ [а.ө] ачаатай тэмээ босгох аялга

хор ●○○ [а.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

хоогло- II.10.2 ●○○ [үй.ү] тахиа хүхтнэн хорвоо I.30.2 ●●● [ж.н] дэлхий ертөнц,

дуугарах

орчлон ертөнц; хүний ертөнц, хүний нийгэм

хоогч ●●● [тэ.н] мал амьтны ухаа зүсэм

хорвос I.9.2 ●○○ (амь.) [ж.н] хоёр настай

хоогчин I.20.2 ●●● [ж.н] ухаа зүсмийн эм зэрлэг гахай

адгуус

хорго I.25.2 ●●○ [ж.н] юм агуулах сав

хоожго I.18.2 ●○○ (амь.) [ж.н] нэг зүйл загас

хорго- II.10.2 ●○○ [үй.ү] нөмөр, хот хороонд

хоол I.9.2 ●●● [ж.н] ~ унд, ~ хош, хүний ~ орж хоргох

болох

хоргод- II.6.2 ●●○ [үй.ү] сэтгэл ~; мал нөмөрт ~

хоолбой ●○○ [а.ө] саалийн хонийг холбоход хоргодмол ●○○ [тэ.н] хоргодож бүхий

аргадах аялга

хоргодомтгой ●○○ [тэ.н] байнга эргэж хоргох

хоолбойл- II.4.2 ●●○ [үй.ү] хоолбой хоолбой зантай

хэмээн хонь аргадан аялах

хоргодомхой ●○○ [тэ.н] хоргодох зантай

хоолло- II.10.2 ●●○ [үй.ү] хоол идэх; хоол хоргодоо ●●○ [тэ.н] ~ морь

өгөх, хүүхэд ~

хоргой I.15.2 ●●● [ж.н] нэг зүйлийн торгомсог

хоолой I.15.2 ●●● [ж.н] улаан ~, усны ~, бараа; эмжээрийн ~

уулын ~

хоргол I.1.2 ●●● [ж.н] малын ~

хоолойвч I.32.2 ●○○ [ж.н] хүүхдийн хүзүүнд хоргол- II.4.2 ●○○ [үй.ү] бэхлэлт сахих

зүүж хувцас хамгаалах халхавч, энгэвч

хорголж I.4.2 ●○○ [ж.н] тугалга

хоолойд- II.6.2 ●○○ [үй.ү] хоолойноос нь хорголжил- II.11.2 ●○○ [үй.ү] нунтаг бодисыг Х

барих

хорголжин хэлбэртэй болгох

хоолонцор ●●○ [тэ.н] хоолонд ховдог

хорголжин ●●○ [тэ.н] ~ бар, ~ хэвлэл

хоолонцордуу ●○○ [тэ.н] хоолонцор байрын

хорголчин I.20.2 ●○○ [ж.н] аргалчин ~

хоолсог ●○○ [тэ.н] хоолонд дуртай

хоргомч ●○○ [тэ.н] горьдоон хуурагч

хоолч ●○○ [тэ.н] хоол базаахдаа чадамгай

хоргомчил- II.11.2 ●○○ [үй.ү] өгөх байдал

хоолш- II.9.2 ●●○ [үй.ү] хоолонд орох; идсэн гарган горьдоох

юм хоол болох

хоргомчлооч ●○○ [тэ.н] хоргомчлох зантай

хоор ●○○ [о.н] завсар хооронд, ~ дунд

хоргон I.2.2 ●○○ [ж.н] бэхлэлт цайз

хоормог I.6.2 ●●● [ж.н] сүүгээр шингэлж хоргонт I.3.2 ●○○ [ж.н] зэрлэг гахайн бүдүүн

исгэсэн тараг

гэдэс

хоормогло- II.10.2 ●○○ [үй.ү] хоормог болгох, хоргоо ●●○ [тэ.н] хоргодог зантай, хашин

хоормог утгах

хоргосол- II.11.2 ●○○ [үй.ү] хорголоор баах

хооронд ●●● [о.н] дунд, завсар

хоргүйж- II.8.4 ●○○ [үй.ү] хоргүй болох

хоорондох ●●○ [тэ.н] хооронд буй

хорд- II.7.2 ●●○ [үй.ү] атаа хор хөдлөх

хоорондуур ●●○ [о.н] завсар зайгаар, хорд- II.7.2 ●●○ [үй.ү] хор гүйж хүний бие

дундуур, завсраар

махбод гэмтэх

хоосовтор ●○○ [тэ.н] хоосон, ядуу

хорд ●○○ [а.д.ү] ~ хийх: шингэн юм хүчтэй

хоосод- II.15.2 ●○○ [үй.ү] хоосон болох

асгахад гарах чимээ

хоосол- II.11.2 ●●○ [үй.ү] хоосон болгох

хордлого I.18.2 ●●● [ж.н] эмийн ~, хоолны ~

хоосом I.17.2 ●○○ [ж.н] хамгийн доор оршдог хордуулагч I.4.1 ●●○ [ж.н] хордуулах үйлийн

огторгуй

эзэн

хоосон ●●● [тэ.н] хөндий, сул; үгээгүй, ядуу; хоржигно- II.10.2 ●●○ [үй.ү] шингэн юмны

хуурмаг, мөнх биш; дэмий, ончтой бус

хор хор дуугарах

хоосондуу ●○○ [тэ.н] хоосон байрын

хоржигноон I.2.2 ●○○ [ж.н] хоржигнох чимээ

хоосор- II.12.2 ●○○ [үй.ү] сулрах, хоосон, хоржигнуур ●○○ [тэ.н] хоржигносон дуутай

ядуу болох

хоржийлоо ●●○ [а.ө] хурай хурай

хоосрол I.1.2 ●●○ [ж.н] хоосрох үйлийн нэр, хоржоон I.2.2 ●●○ [ж.н] гэм, хор, уршиг

үгүйрэл

хорз I.3.2 ●●○ [ж.н] арзыг нэрж гаргасан архи

хоост- II.7.2 ●○○ [үй.ү] хоосон болох

хорзод- II.15.2 ●○○ [үй.ү] хорз архи уух

хоотос I.19.2 ●○○ [ж.н] уулын амны эх, цааш хорзол- II.11.2 ●○○ [үй.ү] арзыг хорз

үргэлжлэх хэсэг

болгохоор дахин нэрэх

хоохой I.15.2 ●○○ [ж.н] арчаа

хориг I.6.2 ●●● [ж.н] хориул хорио; саад

хоохойл- II.4.2 ●●○ [үй.ү] амиа аргалах

хориг; атгаг санаа

хоохолз- II.7.2 ●○○ [үй.ү] омог зориг бадрах

хориг I.6.2 ●●○ [ж.н] хүн амьтны эмзэг газар

376

377

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

хоригдмол ●●● [тэ.н] нэгэнтээ хоригдсон

хорсол I.17.2 ●●○ [ж.н] бухимдал, зэвүүцэл,

хоригдогч I.4.2 ●●○ [ж.н] ял шийтгэгдэн хорсох явдал

хоригдож буй этгээд

хорт ●●○ [тэ.н] хор бүхий, ~н дайсан

хоригдол I.17.2 ●●○ [ж.н] хоригдох ялтан

хортиг I.6.2 ●○○ [ж.н] ~ яр: хошногонд гарах

хоригло- II.10.2 ●●○ [үй.ү] хориг тавих

нэг зүйл гүвдрүү

хориглолт I.3.2 ●●○ [ж.н] хориглох үйлийн үр хортон I.16.2 ●○○ [ж.н] гөлгөр хатуу юманд

дүнг заасан нэр

суусан сэв, гортон

хорио I.12.2 ●●● [ж.н] цээртэй зүйл, цээр ~, хоруу I.12.1 ●○○ [ж.н] нян

хөл ~

хоруу I.12.1 ●○○ [ж.н] нүдэнд унасан цагаа

хориул I.1.1 ●○○ [ж.н] халхлах хаалт

хоруут I.3.1 ●○○ (амь.) [ж.н] ~ бүргэд: нэг

хорло- II.10.2 ●●○ [үй.ү] хор хүргэх, зовоох; зүйл махчин шувуу

бусдын эрх ашгийг хөндөх, хохироох

хорхиног I.6.2 ●○○ (урга.) [ж.н] шулуун гиш:

хорлог I.6.2 ●○○ [ж.н] нэгэн зүйл домгийн вандуйн төрлийн ургамал

амьтан

хорхироо I.12.2 ●○○ [ж.н] хонинд тусах

хорлогч I.4.2 ●○○ [ж.н] бусдыг хорлох муу халдварт өвчин

санаатай хүн

хорхироот- II.6.2 ●○○ [үй.ү] хорхироо өвчин

хорлол I.1.2 ●●○ [ж.н] хорлох үйлийн нэр

тусах

хорлооч ●○○ [тэ.н] хорлох өстэй, хорлож хорхног I.6.2 ●○○ [ж.н] битүүмжлэн

байдаг

нөөшилсөн хоол, нөөш

хормогч I.32.2 ●●● [ж.н] өмсгөл

хорхог I.22.2 ●●● [ж.н] махыг битүү болгосон

хормогчил- II.11.2 ●○○ [үй.ү] хормогч зүүх

хоол

хормой I.15.2 ●●● [ж.н] дээлийн ~, уулын ~, хорхогло- II.10.2 ●○○ [үй.ү] хорхог мэт хурц

өвчүүний ~

амттай болгох

хормойвч I.4.2 ●●○ [ж.н] бэлхүүсээр зүүх хорхогло- II.10.2 ●○○ [үй.ү] хорхог хийх,

Х халхавч, хормовч

хорхог болгох

хормойд- II.6.2 ●●○ [үй.ү] хормойноос нь хорхой I.15.2 ●●● (амь.) [ж.н] ~ шавж

татах

хорхойл- II.4.2 ●○○ [үй.ү] хорхой хүргэх,

хормойл- II.4.2 ●●○ [үй.ү] хормойдоо юм хорхойг нь хөдөлгөх

хийх

хорхойс- II.6.2 ●●○ [үй.ү] хорхой хүрэх; ихэд

хоров I.17.2 ●○○ (амь.) [ж.н] нэг зүйл аварга дурлаж хүсэх

загас

хорхойтон I.20.2 ●●● [ж.н] бөхийн ~, номын ~

хорогдол I.17.2 ●●○ [ж.н] хорогдох үйлийн хорхойч ●○○ [тэ.н] ховдог шунахай

нэр

хорхойш- II.8.2 ●○○ [үй.ү] юманд хорхойтой

хорол I.17.2 ●○○ (шаш.) [ж.н] найман шуналтай болох

тахилын наймдугаар нь, хүрд; ~ хээ, ~ тооно

хорхон I.20.2 ●○○ [ж.н] нэг зүйл бишгүүр

хорол I.17.2 ●○○ [ж.н] даалуу мэт нэг зүйл хөгжим

тоглоом

хорхонцог I.22.2 ●○○ [ж.н] шим бүрдүүлэн

хорол I.17.2 ●○○ [ж.н] монгол адууны тамга

чанаж, хандалсан идээ

хоролд- II.7.2 ●○○ [үй.ү] хорол тоглоомоор хорхонцогло- II.10.2 ●○○ [үй.ү] хорхонцог

наадах

идүүлж өл дарах

хоролх- II.7.2 ●○○ [үй.ү] атаархах, хор хөдлөх

хорч I.4.2 ●○○ [ж.н] эртний Монголын

хором I.17.2 ●●● [ж.н] цаг ~

хишигтэн цэргийн нэг, хоромсого агсагч

хором I.17.2 ●○○ [ж.н] хайрга чулуу, элсэн хорчгоно- II.10.2 ●○○ [үй.ү] хорчгор юмны

нүүдэл

үргэлжлэн хөдлөх

хоромж I.4.2 ●○○ [ж.н] хорогдол, хорохуй

хорчгор ●●○ [тэ.н] харчгар туранги

хоромсого I.18.2 ●●○ [ж.н] нум агуулах сав

хорчгорд- II.7.2 ●○○ [үй.ү] хорчгор болох

хорон ●●○ [тэ.н] зэвүүрхэм, хортой, ~ санаа

хорчгордуу ●○○ [тэ.н] хорчгор байрын

хороо I.12.2 ●●● [ж.н] хашаа, хүрээ

хорчий- II.1.2 ●●○ [үй.ү] харчийж ~, арьс ~

хороол- II.4.2 ●○○ [үй.ү] хот хүрээ босгох

хорчил- II.11.2 ●○○ [үй.ү] нум сум агсах

хороолол I.17.2 ●●● [ж.н] үйлчилгээний хорчин I.20.2 ●○○ [ж.н] Өвөр Монголын

цогцолбор бүхий бичил хотхон

нэгэн аймаг

хороомтгой ●○○ [тэ.н] юмыг байнга хороодог, хорчлоо I.12.2 ●○○ [ж.н] хорчийсон ором

хороох нь их

хорш- II.9.2 ●●○ [үй.ү] хөдөлмөрөөрөө

хороомхой ●○○ [тэ.н] хороох зантай, үе үе хамтрах

хороодог

хорш- II.9.2 ●○○ [үй.ү] хольж найруулах

хорс I.9.2 ●○○ (урга.) [ж.н] олон наст өвслөг хоршил I.17.2 ●●○ [ж.н] хорших үйлийн нэр

ургамал

хоршмол ●●○ [тэ.н] хоршсон байдал

хорс- II.7.2 ●●○ [үй.ү] зэвүү төрөх

хоршоо I.12.2 ●●● [ж.н] хүч хөрөнгө

хорс- II.7.2 ●●○ [үй.ү] бие махбод халуу хамтарсан байгууллага нэгдэл, ~ үг

оргин өвдөх

хоршоож- II.8.2 ●○○ [үй.ү] хоршоотой болох,

378

379

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

хоршоо болон хамтрах

бүлгийн нэр

хоршоожил I.17.2 ●○○ [ж.н] хоршоожих хотон I.16.2 ●○○ [ж.н] холыг харуулдах ба

үйлийн нэр

утаагаар дохиолох өндөрлөг

хоршоологч I.4.2 ●○○ [ж.н] хоршин хамтрагч

хотон ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

хоршоолол I.17.2 ●●○ [ж.н] хоршоолох хотон I.16.2 ●○○ (амь.) [ж.н] нэг зүйл шувуу

үйлийн нэр, хоршоолсон байгууллага

хотор- II.5.2 ●○○ [үй.ү] нэвт шувт шургалах,

хорь ●●● [то.н] тооны нэр

нугарах, гажих

хорь- II.13.2 ●●○ [үй.ү] хориглох, болиулах, хоторго I.18.2 ●○○ [ж.н] нумны заадасны

цагдах

хоёр хажуугийн ховил

хорьт ●○○ [тэ.н] хорин тоотой, ~ын дэвсгэрт

хоторхой I.15.2 ●○○ [ж.н] ходоодны мухар

хос I.3.2 ●○○ [ж.н] хонь малын бүдүүн гэдэс

хоторхой ●○○ [тэ.н] нэвт гарсан, нэвт шувт

хос ●●● [тэ.н] хоёр хоёроор буй, хоёр ижил, гарсан; ов живтэй, зальтай

~ гутал, ~ морь

хотос ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

хослогч I.4.2 ●○○ [ж.н] хосолж буй хүн

хотос I.21.2 ●○○ [ж.н] галт уулын хурдас

хослол I.1.2 ●●● [ж.н] хослох үйл, хосолж чулуулаг бүхий бүтэц

буй юм

хоточ ●●● [тэ.н] ~ нохой

хослооч ●○○ [тэ.н] хосолсон

хотронхой I.15.2 ●○○ [ж.н] бүдүүн гэдэсний

хосмог ●○○ [тэ.н] хос юм шиг

дунд хэсэг

хосмолжил- II.11.2 ●○○ [үй.ү] хос болгох

хотхон I.2.2 ●●● [ж.н] хот хавийн жижиг

хосмолжин ●○○ [тэ.н] хос болгосон; тэгш хэм суурин

хосол- II.11.2 ●●○ [үй.ү] хос болох

хотчил- II.4.2 ●○○ [үй.ү] хоточ нохой хотоо

хосолбор I.5.2 ●○○ [ж.н] ~ зохиол

тойрон сахих

хосолмол ●●○ [тэ.н] хосолсон, ~ бүтэц

хохдой ●○○ [а.ө] хоолойгоо хуухинан

хот I.3.2 ●●● [ж.н] засаг захиргааны нэгж; ~ дуугаргах дуу

хүрээ, ~ айл

хохивгоно- II.10.2 ●○○ [үй.ү] хохиволзох,

хот I.3.2 ●●● [ж.н] хонь малын хэвтэш

хохигонох

Х

хот I.3.2 ●○○ [ж.н] малын далны хажуу хохиволз- II.7.2 ●○○ [үй.ү] муухай аашлах

этгээдийн уудам зай

хохиволзуур ●○○ [тэ.н] хохиур зантай

хот I.9.2 ●○○ [ж.н] төмөрлөг хайлуулах сав

хохигоно- II.10.2 ●●○ [үй.ү] хохилзох,

хот I.9.2 ●○○ [ж.н] дарь агуулах сав

хохиволзох

хотви I.13.2 ●○○ (амь.) [ж.н] нэгэн зүйл загас

хохигор ●●○ [тэ.н] зан муутай; нарийн урт

хотго I.18.2 ●○○ [ж.н] шавраар үйлдсэн муруй

ваар сав

хохигорд- II.7.2 ●○○ [үй.ү] хэт хохигор болох

хотгойд I.3.2 ●○○ [ж.н] монгол угсаатны нэг хохигордуу ●○○ [тэ.н] хохигор байрын

бүлгийн нэр

хохид- II.6.2 ●○○ [үй.ү] хохирол үзэх

хотгоно- II.10.2 ●○○ [үй.ү] хотгор юмны хохидол I.17.2 ●○○ [ж.н] хохидох үйлийн нэр

үргэлжлэн хөдлөх

хохилз- II.7.2 ●●○ [үй.ү] хохиволзох, царай

хотгор ●●● [тэ.н] ~ хонхор, ~ газар

хохийн хувьсах

хотгорд- II.7.2 ●○○ [үй.ү] хотгор болох

хохилзуур ●●○ [тэ.н] хохиволзуур

хотгордуу ●○○ [тэ.н] хотгор байрын

хохимой ●●● [тэ.н] толгойн яс; цамын баг

хотжилт I.3.2 ●●● [ж.н] хотжих үйлийн үр хохино- II.10.2 ●○○ [үй.ү] бачим бүгт дуугарах

дүнг заасан нэр

хохио ●○○ [тэ.н] маш дорой ядуу

хотил I.1.2 ●●○ (амь.) [ж.н] хоёр настай хохир- II.5.2 ●●○ [үй.ү] хор хөнөөл болох

тарвага

хохир ●○○ [тэ.н] ёхир муухай зантай

хотир I.5.2 ●○○ (урга.) [ж.н] бөөрөлзгөнийн хохирогч I.4.2 ●●○ [ж.н] хохирсон хүн

өөр нэр

хохирол I.17.2 ●●● [ж.н] алдагдал, хөнөөл,

хотож- II.16.2 ●●○ [үй.ү] хот маягтай болох; сүйтгэл

хот суурин ихсэх

хохироогч I.4.2 ●○○ [ж.н] хохироох үйлийн

хотой I.15.2 ●○○ (урга.) [ж.н] олон наст өвс

эзэн

хотой- II.1.2 ●●○ [үй.ү] хотгор болох, нуруу ~

хохиур ●○○ [тэ.н] яс, арьс төдий болсон

хотол- II.11.2 ●●● [үй.ү] мал ~

туранхай; хажиг муухай ааш, адайр зантай

хотол ●●○ [тө.ү] нийт, бүгдээр, даяар

хохлог I.6.2 ●○○ (амь.) [ж.н] нэг зүйл шар

хотолз- II.7.2 ●●○ [үй.ү] олон дахин хотойж шувуу

хөдлөх

хохой ●○○ [а.ө] халаг ~: аялга үг

хотолзомхой ●○○ [тэ.н] хотолзох чанартай, хохон ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

хотолзох онцлогтой

хохор- II.12.2 ●○○ [үй.ү] болих, төгсөх

хотолзуур ●○○ [тэ.н] хотолзох хөдөлгөөн хохь I.24.2 ●○○ [ж.н] хохирол, золгүй явдал;

бүхий уян

бүтэлгүй хэрэг үйлдсэнийхээ үрийг үзэх хувь

хотолхой ●○○ [тэ.н] хотолзуур байрын

хохь- II.14.2 ●○○ [үй.ү] яхир хэдэр зан байдал

хотон I.16.2 ●○○ [ж.н] Монголын нэг угсаатны гаргах, муухай авирлах

378

379

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

хоцор- II.12.2 ●○○ [үй.ү] үлдэж ~

лянхуа

хоцормол ●○○ [тэ.н] нэгэнт хоцорсон

хошоонч ●○○ [тэ.н] алиалж хошигнохдоо

хоцрогдмол ●●○ [тэ.н] хоцрогдсон

чадамгай

хоцрогдол I.17.2 ●●○ [ж.н] хоцрогдох үйлийн хошоочин I.20.2 ●○○ (амь.) [ж.н] эр, эмээр

нэр

хослон яваа жигүүртэн

хоцрогдонгуй ●○○ [тэ.н] хоцрогдсон хошуу I.12.1 ●●● [ж.н] гурвалжин хэлбэртэй

байдалтай

юм, ~ торго

хоцрогч I.4.2 ●●○ [ж.н] хоцорсон хүн, үлдсэн хошуу I.12.1 ●●● [ж.н] ам хамрын үзүүр,

хүн

уулын ~

хоцрол I.1.2 ●○○ [ж.н] хоцрох үйлийн нэр

хошуу I.12.1 ●●○ [ж.н] хуучны засаг

хоцронгуй ●●● [тэ.н] хоцорч буй, ~ байдал

захиргааны нэгж

хоч I.11.2 ●●● [ж.н] нэр ~

Кирилл бичигт хошуу хоншоор,

хочил- II.11.2 ●●○ [үй.ү] хоч өгөх, доог хийх

 хошуу

хошуу нутаг, хошуу торго гэхэд

хочлол I.1.2 ●○○ [ж.н] хочлох үйлийн нэр

утга салаалсан үгс гэж үзэн

хош I.4.2 ●●○ [ж.н] хоол ~

бүгдийг нэг ижил хэлбэрээр

× хушуу

хош I.4.2 ●○○ [ж.н] бөс нугалан үйлдсэн

бичнэ.

хударга

хошуувч I.32.1 ●●○ [ж.н] ам хамарт өмсөх

хош I.4.2 ●○○ [ж.н] юмны зах хөвөөг хэрэгсэл; малд тэжээл өгөх уут; нохойн

даруулсан оёдол, хошмог

хошуунд углаж хэрэглэх зүйл

хош I.4.2 ●○○ [ж.н] сул дагалдах хөтөч

хошууд I.3.1 ●○○ [ж.н] дөрвөн ойрадын нэг

хош I.4.2 ●○○ [ж.н] хошлог гэр

аймгийн нэр

хош- II.8.2 ●○○ [үй.ү] дээлийн эмжээр ~

хошуул- II.4.1 ●●○ [үй.ү] хошуу болгох,

хошго I.18.2 ●○○ [ж.н] богино иштэй модон хошуулдах; хошуу газраар явах

хүрз

хошуулд- II.7.1 ●●○ [үй.ү] хошуу гарган

Х хошигно- II.10.2 ●●○ [үй.ү] хошин зан гаргах нугалах, хошуулах

хошид I.19.2 ●○○ (урга.) [ж.н] нэг зүйл хошуулжин ●○○ [тэ.н] юмны хурц өнцөг

ургамал

маягтай гурвалжин

хошил- II.11.2 ●○○ [үй.ү] нар хүрээлэх

хошуумал I.17.1 ●○○ [ж.н] хошуут сумтай

хошил- II.11.2 ●○○ [үй.ү] давхарлан адил бяцхан сум

зэрэгцүүлэх

хошуумал I.17.1 ●○○ [ж.н] ~ тутарга: нэг зүйл

хошилд- II.7.2 ●●○ [үй.ү] урт хормой амт муутай будаа

ороолдох

хошуур- II.5.1 ●●○ [үй.ү] дагаж ~, мал ~

хошилд- II.7.2 ●○○ [үй.ү] гарилдсан нохой хошуут ●●○ [тэ.н] хошуу бүхий, улаан ~

салахгүй болох

хошууч I.4.1 ●●○ [ж.н] хошуу тэргүүлэгч, ~

хошин I.16.2 ●○○ (урга.) [ж.н] нэг зүйл мөөг

ноён; цэрэг цагдаагийн цол

хошин ●●● [тэ.н] алиа ~

хошуучил- II.11.1 ●●○ [үй.ү] тэргүүлэн

хошинч ●○○ [тэ.н] алиа хошин зантай

дагуулах, хошууч болох

хошир- II.12.2 ●○○ [үй.ү] элбэгдэх, уртдах

хошуучлагч I.4.1 ●○○ [ж.н] тэргүүлэгч,

хошит I.19.2 ●○○ [ж.н] тэргэнд хоёр, дөрвөөр манлайлагч

нь хөллөсөн морь

хошхир- II.5.2 ●●○ [үй.ү] тарваганы дуугарах

хошлог I.6.2 ●○○ [ж.н] нарийн саваагаар хошхич- II.8.2 ●●○ [үй.ү] байн байн хошхирох

барьж бөс цэмбээр бүрсэн гэр

хө ●○○ [баймж.] хөгжин хөхөх утгатай баймж,

хошлон I.16.2 ●●○ [ж.н] гэрийн ~, ~ бүслүүр

өнөөх чинь ирлээ ~

хошмог I.6.2 ●○○ [ж.н] дээлийн эмжээр дотор хөв I.1.3 ●○○ [ж.н] хөгц, ~ идэх

хадсан хос мөшгөөр

хөв I.1.3 ●○○ [ж.н] модны ~, усыг тогтоох гүн

хошмогло- II.10.2 ●○○ [үй.ү] хошмог гаргах

газар

хошного I.25.2 ●●○ [ж.н] хүн амьтны олгойн хөв- II.4.3 ●●○ [үй.ү] усанд ~

доорх хос гэдэсний нугалаанаас доош өтгөн хөв- II.4.3 ●●○ [үй.ү] нэхмэл юмыг задлах

мөр үзэх сүв хүртэлх хэсэг

хөв ●○○ [а.ө] ~ ~: нохойн хуцах дуун

хошой ●●○ [тэ.н] хоёр удаагийн, давхар

хөв ●●○ [баймж.] ~ хөнгөн, ~ хөөрхөн

хошоо I.12.2 ●●○ [ж.н] өнгө хошилсон нарийн хөвгүүн I.2.4 ●●○ [ж.н] хүү, хөвүүн

тууз, хошмог

хөвгүүнчил- II.11.4 ●○○ [үй.ү] бусдын

хошоод ●○○ [то.н] тус тус хоёр

хүүхдийг өөрийн хүү болгох

хошоол- II.4.2 ●●○ [үй.ү] солонголон хийсэн хөвд I.3.3 ●●○ (урга.) [ж.н] ойн ургамал

нарийн туузаар чимэх; хошоог даруулж оёх

хөвдлөг ●●○ [тэ.н] хөвд ихтэй

хошоол- II.4.2 ●○○ [үй.ү] араатны эр, эм хөвдөж- II.16.3 ●○○ [үй.ү] хөвд ихтэй болох

нийлэлдэх

хөвдөргөн ●○○ [тэ.н] ~ газар: маш сул

хошоонгор I.5.2 ●○○ (урга.) [ж.н] зэллэн шороотой газар

ургадаг нэг зүйл өвс, хошингор

хөвлөг ●○○ [тэ.н] хөвөнлөг

хошоонцор I.21.2 ●○○ (урга.) [ж.н] нэг зүйл

380

381

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

хөвмөл ●○○ [тэ.н] хөвөгч

хөвх I.3.3 ●○○ [ж.н] усанд урсан хөвж буй

хөвөгч I.4.3 ●○○ [ж.н] хөвдөг зүйл

хөвдөт давхраа

хөвөлз- II.7.3 ●●○ [үй.ү] салхи ~, үүл ~, завь ~

хөвх I.3.3 ●○○ [ж.н] ялимгүй хэрэг явдал

хөвөн I.16.3 ●●○ [ж.н] ~ бөс, ~ өвс

хөвх- II.7.3 ●○○ [үй.ү] хөвхийн сэвсийж

хөвөнлөг ●●○ [тэ.н] хөвөн шиг

зузаан болох

хөвөнцөр I.21.3 ●○○ (урга.) [ж.н] олон наст хөвх- II.7.3 ●○○ [үй.ү] сэтгэл хөдлөх

өвслөг ургамал

хөвхгөнө- II.10.3 ●○○ [үй.ү] хөвхөлзөж

хөвөө I.12.3 ●●○ [ж.н] зах ~

бөмбөлзөх

хөвөөл- II.4.3 ●●○ [үй.ү] дээл ~; нуур ~

хөвхгөр ●○○ [тэ.н] хөвхийж тогтсон; хөөргөн,

хөвөөт ●●○ [тэ.н] хөвөө бүхий

хөвсөргөн

хөвөр- II.12.3 ●●○ [үй.ү] юмны эрчлээ, нэхээс хөвхгөрд- II.7.3 ●○○ [үй.ү] хөвхгөр болох

алдран цувах; бодол санаа, яриа тасралтгүй хөвхгөрдүү ●○○ [тэ.н] хөвхгөр байрын

үргэлжлэх

хөвхий- II.1.3 ●●○ [үй.ү] хөвхгөр болох,

хөвөр- II.12.3 ●○○ [үй.ү] ургамлын үр соёолох

хөвсгөр хөнгөн юм сэвсийж харагдах

Үгийн эхний үед ө байвал

хөвхлүүр I.5.4 ●○○ [ж.н] ~ гүүр: голд түр

 хөврөх

хойшид ө дагана гэсэн

барьсан гүүр

эгшиг зохицох ёсны дүрмийг

хөвхөг ●○○ [тэ.н] хөнгөн хөөргөн

баримтлан хөврөх гэж бичнэ.

хөвхөг ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

х хөврэх

хөвөр үгэнд -х нөхцөлийг

хөвхөл- II.11.3 ●○○ [үй.ү] хөвхөд юм агуулах

залгахдаа -х-гийн өмнө эгшиг

жийрэглэвэл төгсгөлийн

хөвхөл- II.11.3 ●○○ [үй.ү] хөвхөлзөх

× хүврэх

гийгүүлэгчийн өмнөх эгшиг

хөвхөл- II.11.3 ●○○ [үй.ү] авдар савыг хөвхөн

гээгдэн хөврөх гэж бичнэ.

болгох

хөвөрд- II.7.3 ●●○ [үй.ү] юмны зах ирмэгийг хөвхөлз- II.7.3 ●○○ [үй.ү] хөвсөргөн зан

хэдрэн оёх

гаргах

хөвөрдөөс I.9.3 ●●○ [ж.н] хөвөрдсөн оёо

хөвхөлз- II.7.3 ●○○ [үй.ү] хөвхөс хөвхөс

хөвөрхий ●●○ [тэ.н] хөвөрсөн, занги биш хөдлөх, салхинд дэрвэлзэх

Х

уясан

хөвхөлзүүр ●○○ [тэ.н] хөвсөргөн зантай

хөврөл I.1.3 ●○○ [ж.н] хүн, амьтан, ургамлын хөвхөн I.20.3 ●○○ [ж.н] хоёр хэлтэс хөндий

эх үүсвэр, үр тогтож хөвөрсөн зүйл

хавсран нийлсэн юм

хөвхөр- II.12.3 ●○○ [үй.ү] уясан морины

Хүн, амьтан, ургамлын эх

хагсаал таарахгүй сулрах

 хөврөл

үүсвэр, үр тогтож хөвөрсөн

зүйл гэсэн утгатай тул

хөвхөр- II.12.3 ●○○ [үй.ү] юм дотроосоо

хөврөх гэдэг үгтэй адил

муудах

× хүврэл

дүрмээр үр хөврөл гэж

хөвхөр ●○○ [тэ.н] хөвсгөр, хөвхгөр

бичнэ.

хөвхөс ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

хөвс ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

хөвхүүл I.1.4 ●○○ [ж.н] ус болон агаарт

хөвсгөнө- II.10.3 ●○○ [үй.ү] хөвсгөр юмны дэгдэн явах зүйл

хөдлөх

хөвцөг I.21.3 ●○○ [ж.н] эмээлийн дэвс

хөвсгөр ●○○ [тэ.н] хөвсийсөн сийрэг, зөөлөн

хөвч I.4.3 ●●● [ж.н] ой модтой үргэлжилсэн

хөвсгөргөн ●○○ [тэ.н] ойворгон, хөөрүү зан өндөр газар

ааш

хөвч I.4.3 ●●● [ж.н] эр бэлгэ эрхтний тээрхий

хөвсгөрд- II.7.3 ●○○ [үй.ү] хөвсгөр болох

шамарга хоёрыг холбосон шөрмөс

хөвсий- II.1.3 ●●○ [үй.ү] хөвсгөр болох, цас ~

хөвч I.32.3 ●●○ [ж.н] нумны ~, дууны ~

хөвсөлз- II.7.3 ●○○ [үй.ү] хөвсгөр юмны хөвч I.4.3 ●○○ [ж.н] монгол адууны тамга

хөвсөлзөн хөдлөх

хөвчид- II.15.3 ●○○ [үй.ү] хөвч газар болох

хөвсөр ●○○ [тэ.н] хөвсөргөн

хөвчид- II.15.3 ●○○ [үй.ү] хөвөн, ноос зэргийг

хөвсөр- II.12.3 ●○○ [үй.ү] хөвсөргөн зан нумын хөвчөөр боловсруулах

гаргах

хөвчил- II.11.3 ●●○ [үй.ү] уулын хөвчөөр явах

хөвсөргөн ●●○ [тэ.н] хөөргөн, онгироо, хөвчил- II.11.3 ●○○ [үй.ү] юмыг тэлж татах

сагсуу

хөвчил- II.11.3 ●○○ [үй.ү] нуманд хөвч тогтоох

хөвүүлэг ●○○ [тэ.н] хүүхэд зантай

хөвчил- II.11.3 ●○○ [үй.ү] хүч чадлаа шавхах

хөвүүлэгч I.4.4 ●○○ [ж.н] хөвүүлэх үйлийн хөвчир- II.12.3 ●●○ [үй.ү] судал шөрмөс

эзэн

эрчлэн чангарах

хөвүүр I.5.4 ●●○ [ж.н] уснаа хөвж байх зүйл, хөвчирхий I.15.3 ●○○ [ж.н] мал, амьтны чив

~ тэмдэг

хөвчит ●●○ [тэ.н] хөвч бүхий

хөвх I.3.3 ●●○ [ж.н] ойн ялзмаг хөв

хөвчлүүр I.5.4 ●○○ [ж.н] нумны хөвчийг

хөвх I.3.3 ●○○ [ж.н] өвөл цагт төл малыг торгож тогтоох хоног

байлгах пин

хөвчтөн I.2.3 ●○○ [ж.н] ~ амьтан

хөвх I.3.3 ●○○ [ж.н] хавсран нийлүүлж хаах хөг I.5.3 ●●○ [ж.н] шившиг, ~өө тарих

авдар савны зүйл, тамганы ~

хөг I.5.3 ●●○ [ж.н] хуц ухнын гүйхийг хориглож

380

381

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

хүйсийн өмнүүр дүүжлэн уях халхавч

хөгш- II.9.3 ●○○ [үй.ү] идэшний зүйл шинэ

хөг I.5.3 ●●○ [ж.н] ~ дуу, ~ аялгуу, ~ тааруулах

байдлаа алдах

хөг I.5.3 ●○○ [ж.н] галын өр цог

хөгшивтөр ●○○ [тэ.н] бага зэрэг хөгшин

хөгж- II.9.3 ●●○ [үй.ү] дэгжиж ~, улс ~; гал ~, хөгшид- II.15.3 ●○○ [үй.ү] хөгшин болох

найр ~

хөгшин ●●● [тэ.н] насажсан, ~ хүн, ~ мод, ~

хөгжил I.17.3 ●●● [ж.н] хөгжих үйлийн нэр, мал

мандал ~, ~ бадрал

хөгшингө ●○○ [тэ.н] хөгшрөнгө, ~ мод

хөгжилт I.3.3 ●○○ [ж.н] хөгжих үйлийн үр хөгшир- II.12.3 ●●○ [үй.ү] насжих, өтлөх,

дүнг заасан нэр

хөгшин болох

хөгжилт ●○○ [тэ.н] хөгжилтэй байдал

хөгширхүү ●○○ [тэ.н] хөгшин маягтай

хөгжим I.17.3 ●●● [ж.н] ая ~, дуу ~

хөгшрөл I.1.3 ●○○ [ж.н] хөгшрөх үйлийн нэр

хөгжимд- II.7.3 ●●○ [үй.ү] хөгжим эгшиглүүлэх

хөдвөр I.5.3 ●○○ [ж.н] ёс журам мэдэхгүй хүн

хөгжимдөгч I.4.3 ●●● [ж.н] хөгжим тоглож хөдгөр I.5.3 ●○○ [ж.н] шувууны мэт өвчүүтэй

буй этгээд

хөдлөгч I.4.3 ●●○ [ж.н] хөдөлж байгаа юм

хөгжимлө- II.10.3 ●○○ [үй.ү] хөгжмийн хөдлөл I.1.3 ●○○ (шаш.) [ж.н] найман

зэмсгээр тоглох

хүллийн нэг, аянгыг төлөөлнө

хөгжимсөг ●●● [тэ.н] хөгжимд дуртай

хөдлөл I.1.3 ●○○ [ж.н] үйл ~

хөгжимт ●●○ [тэ.н] хөгжим бүхий

хөдлөлт I.3.3 ●●○ [ж.н] хөдлөх үйлийн үр

хөгжимч ●●○ [тэ.н] хөгжмийн зэмсгийг дүнг заасан нэр

чадварлаг эзэмшигч

хөдлөнгө ●○○ [тэ.н] хөдөлж байдаг, ~ байдал

хөгжимчин I.20.3 ●●● [ж.н] хөгжимдөх хөдлүүр I.5.4 ●○○ [ж.н] хөдлөх зүйл

мэргэшил эзэмшсэн хүн

хөдөг I.21.3 ●○○ (амь.) [ж.н] нэг зүйл шувуу

хөгжингө ●●● [тэ.н] хөгжиж буй

хөдөл- II.11.3 ●●● [үй.ү] газар ~, хууч ~,

хөгжингүй ●●● [тэ.н] ~ орон

сэтгэл ~

Х хөгжөөн I.2.3 ●●○ [ж.н] ~ наргиан

хөдөлбөр I.5.3 ●○○ [ж.н] хөдөлж шилжих

хөгжөөнт ●●● [тэ.н] хөгжөөн бүхий, ~ явдал

тоглоом

хөдөлгөгч I.4.3 ●●● [ж.н] хөдөлгөх үйлийн

хөгжүүн ●●○ [тэ.н] хөгжилтэй, хөгжөөнтэй

эзэн

хөгий I.15.3 ●○○ [ж.н] өвөл төрсөн хурга, хөдөлгөөн I.2.3 ●●● [ж.н] бодисын ~, хөгжил ~

ишиг

хөдөлгөөнт ●●○ [тэ.н] хөдөлгөөн бүхий

хөглий- II.1.3 ●●○ [үй.ү] эх зах нь харагдахгүй хөдөлгүүр I.5.4 ●●● [ж.н] хөдөлгөдөг тоног

үргэлжлэн харагдах

төхөөрөмж

хөглө- II.10.3 ●●○ [үй.ү] хөгжмийн хөг хөдөлмөл ●○○ [тэ.н] үргэлж хөдөлж

тааруулах

өөрчлөгдөж байдаг

хөглө- II.10.3 ●●○ [үй.ү] ундуй, сундуй болох

хөдөлмөр I.5.3 ●●● [ж.н] оюуны ~, биеийн ~

хөглө- II.10.3 ●●○ [үй.ү] хуц ухнад хөг зүүх

хөдөлмөрж- II.9.3 ●○○ [үй.ү] хөдөлмөрт

хөглө- II.10.3 ●●○ [үй.ү] хөгөө тарих

дуртай болох

хөглө- II.10.3 ●○○ [үй.ү] ачсан тээсэн юмны хөдөлмөрлө- II.10.3 ●●● [үй.ү] хөдөлмөр

унах, чирэгдэх

хийх

хөглөгөр ●●○ [тэ.н] хөглөрсөн байдал

хөдөлмөрч ●●● [тэ.н] их ажиллаж

хөглөгч I.4.3 ●○○ [ж.н] хөг оруулагч

хөдөлмөрлөдөг

хөглөр- II.5.3 ●●○ [үй.ү] ачаа ~

хөдөлмөрчин I.20.3 ●●○ [ж.н] хөдөлмөр

хөглөрхий ●○○ [ж.н] хөглөрсөн замбараагүй

эрхлэгч

хөглүүр I.5.4 ●○○ [ж.н] хөгжмийн хөг хөдөө I.12.3 ●●● [ж.н] хот сууринаас хол

тааруулахад зориулсан эгшиг дуурьсгагч нутаг; ~ гадаа, ~ хээр

багаж

хөдөөвөр ●●○ [тэ.н] ~ газар, хүнгүй газар,

хөгнө I.18.3 ●●○ [ж.н] хурга ишигний ~

зэлүүд газар

хөгнө I.18.3 ●○○ (урга.) [ж.н] ургамлын хөдөөл- II.4.3 ●●○ [үй.ү] хөдөө гарах

мөлхөн ургах иш

хөдөөл- II.4.3 ●●○ [үй.ү] нас барагсдыг

хөгнө I.18.3 ●○○ (урга.) [ж.н] өвслөг ургамал

оршуулах

хөгнө- II.10.3 ●●○ [үй.ү] хурга ишгийг хөгнөх

хөдөөрх- II.7.3 ●●○ [үй.ү] хөдөөний байдал

хөгс- II.7.3 ●○○ [үй.ү] хөөрөн хийрхэх; уур гаргах

төрөх, хилэгнэх

хөдөөрхүү ●○○ [тэ.н] хөдөө маягийн

хөгсүү ●○○ [тэ.н] онгироо, сагсуу, хөөрүү зан

хөдөөсөг ●●● [тэ.н] хөдөө нутагт дуртай

хөгц I.3.3 ●○○ [ж.н] ногоон шар өнгийн ваа

хөдөөх ●○○ [о.н] хөдөө буй

хөгцөр- II.12.3 ●●○ [үй.ү] хөгцтэй болох, хөгц хөдөөш- II.8.3 ●●○ [үй.ү] хөдөө нутагт

суух

идээших, хөдөөгийн шинжтэй болох

хөгцрөл I.1.3 ●○○ [ж.н] хөгцрөх үйлийн нэр

хөдөөшир- II.12.3 ●○○ [үй.ү] хөдөөшиж ирэх

хөгч I.4.3 ●○○ (урга.) [ж.н] ~ цэцэг: олон наст хөдөр- II.12.3 ●●○ [үй.ү] мөрлөж нөмрөх

өвслөг эмийн ургамал

хөдөс I.26.3 ●○○ [ж.н] хонь, ямааны

382

383

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

хуучирсан элдсэн арьс

өмсгөл

хөдөслөг ●○○ [тэ.н] хөдөс мэт

хөлмөг I.5.3 ●○○ [ж.н] өвлийн хүйтэнд унадаг

хөдрөг I.5.3 ●●○ [ж.н] хөдрөх юм

мөсөн хяруу

хөе I.7.3 ●○○ [ж.н] шовгор өндөрхөн хар чулуу

хөлмөгөнө- II.10.3 ●○○ [үй.ү] хөлмөгөр юмны

хөег I.5.3 ●○○ (урга.) [ж.н] дулаан газрын нэг байн байн хөдлөх, хөлмөлзөх

зүйл жимс

хөлмөгөр ●○○ [тэ.н] дээл хувцас уужимдсан

хөеө I.12.3 ●●○ [ж.н] зарим мэрэгч амьтны байдал

өвөл идшиндээ хэрэглэхээр хураасан өвс хөлмөгөр- II.12.3 ●○○ [үй.ү] эд юм хөсөр

ургамал, үр

орхигдох

хөеөл- II.4.3 ●○○ [үй.ү] хөеө хураах

хөлмөгөрд- II.7.3 ●○○ [үй.ү] хөлмөгөр болох

хөж ●●○ [а.ө] үхэр, тэмээг босгоход зандрах хөлмөгт- II.7.3 ●○○ [үй.ү] усан дээгүүр замаг

аялга

хөлмөг тогтох

хөзөр I.21.3 ●●● [ж.н] нэг зүйл тоглоом

хөлмөлз- II.7.3 ●○○ [үй.ү] хөлмөгөр юмны

хөзөрд- II.7.3 ●●● [үй.ү] хөзөр тоглох

байн байн хөдлөх

хөзөрчин I.20.3 ●●○ [ж.н] хөзөр тоглогч

хөлөг I.21.3 ●●○ [ж.н] ~ онгоц

хөл I.1.3 ●●● [ж.н] гар ~, ширээний ~, нуурын ~

хөлөг I.21.3 ●●○ [ж.н] хөлөгт тоглоомын өрж

хөлбө- II.10.3 ●○○ [үй.ү] нааш цааш хөрвөх

наадах хүснэг зураг бүхий тавиур

хөлбөр I.5.3 ●○○ [ж.н] хөллөж унах, эдлэх хөлөглө- II.10.3 ●●○ [үй.ү] морь унаа унах,

мал; хөллөгөө, углаа; тэрэгний гуяны хөсгөө босгох

хооронд малын орох зай

хөлөгт ●●○ [тэ.н] хөлөг бүхий, ~ тоглоом

хөлбөр- II.5.3 ●●○ [үй.ү] тэнцвэрээ алдан хөлөл I.17.3 ●●○ (шаш.) [ж.н] зурхайн

хөрвөх; хөрвөн өнхрөх, холбирох

бэлгэдэл тэмдэг

хөлбөргөн ●●○ [тэ.н] хөнтөргөн, хэвгий; хөлөндэй I.15.3 ●○○ (амь.) [ж.н] цэнгэг усанд

бултамхай, хөвсөргөн

байдаг нэгэн зүйл загас

хөлбөрөг ●○○ [тэ.н] хагас дугуй

хөлөр- II.12.3 ●●○ [үй.ү] хөлс гарах

хөлбөрүү ●○○ [тэ.н] хазгай, хэлбэрүү, хөлөр- II.12.3 ●●○ [үй.ү] мөс ~, цас ~

Х

хөнтөргөн; хөлбөргөн зантай

хөлөрх- II.7.3 ●●○ [үй.ү] хөл ихтэй байх

хөлд- II.7.3 ●●○ [үй.ү] хөлөөс нь шүүрэх

хөлөрхүү ●○○ [тэ.н] хөл ихтэй, хүн олон

хөлд- II.7.3 ●●○ [үй.ү] хүйтэнд царцах

цугладаг

хөлдмөл ●○○ [тэ.н] хөлдсөн нь

хөлрөмтгий ●○○ [тэ.н] амархан хөлөрдөг

хөлдөнгө ●●○ [тэ.н] нэгэнт хөлдсөн байдал, хөлс I.9.3 ●●● [ж.н] биеийн ~, тохмын ~;

хөлдөж байгаа байдал

цалин ~; ~ цутгах, хүү ~

хөлдөөгч I.4.3 ●●● [ж.н] хөлдөөх төхөөрөмж

хөлс- II.7.3 ●○○ [үй.ү] хөл үймээн их болох;

хөлдүү ●●● [тэ.н] хөлдөөд байгаа, ~ газар

хүйтэнд хоёр хүн хучлагаа нэгтгэн унтах

хөлдүүвтэр ●○○ [тэ.н] хөлдүү байрын

хөлслөгч I.4.3 ●●○ [ж.н] хөлслөн үйлдэгч

хөлдүүд- II.6.4 ●○○ [үй.ү] хөлдүү болох

хөлсөвч I.32.3 ●●○ [ж.н] хөлс хамгаалах

хөлдүүр I.5.4 ●○○ [ж.н] юм хөлдөх улирал

дотуур хувцас; тохмын жийрэг

хөлдүүр I.5.4 ●○○ [ж.н] шувуу зэргийн хөлөөс хөлсөг ●○○ [тэ.н] хөл үймээн ихтэй

гохдох хэрэгсэл

хөлсөл- II.11.3 ●●● [үй.ү] хөлс өгч эд юм

хөлдүүс I.9.4 ●○○ [ж.н] хөлдүү баас

түрээслэн авах, өгөх

хөлж- II.9.3 ●●○ [үй.ү] хөл залгах, уналгатай хөлсөл- II.11.3 ●●○ [үй.ү] мөнгө хүүлэх

болох

хөлсөл- II.11.3 ●●○ [үй.ү] хөлөргөх, муу

хөлж- II.9.3 ●○○ [үй.ү] бэл хөрөнгөтэй болох

хөлсийг нь авч эмчлэх; морийг үсэргэж

хөллө- II.10.3 ●●○ [үй.ү] юманд хөл тулгуур хөлсийг нь шавхраах

хийх

хөлсөөн I.2.3 ●○○ [ж.н] хөл үймээн

хөллө- II.10.3 ●●○ [үй.ү] тэрэг чарганд хөлтөн I.20.3 ●○○ [ж.н] хөл бүхий амьтад,

амьтан оруулах

дөрвөн ~

хөллө- II.10.3 ●●○ [үй.ү] ус ~: ус татарч хөлтрөг I.5.3 ●●○ [ж.н] монгол гэрийн

хөлөөр гатлахуйц болох

дээврийн гадуурх чимэг болгосон даруулга

хөллөвөр I.21.3 ●○○ [ж.н] тэмээний урд хөлтрөглө- II.10.3 ●○○ [үй.ү] хөлтрөг татах

бөхөнд углаж тэрэг хөллөх хэрэгсэл

хөлх I.3.3 ●○○ [ж.н] хүн амьтны нүдэнд

хөллөг I.6.1 ●●○ [ж.н] тэрэг чарганд хөллөх тогтсон цагаавтар юм

морь мал

хөлх- II.7.3 ●○○ [үй.ү] холхин явах

хөллөгөвч I.32.3 ●○○ [ж.н] тэргэнд хөллөх хөлхөг I.21.3 ●○○ [ж.н] усны чулууны

тэмээний бөхөнд углах тоховч

наалдангир

хөллөгөө I.12.3 ●●○ [ж.н] хөллөх үйлийн нэр

хөлц I.3.3 ●○○ [ж.н] архи нэрэхэд тогоонд

хөлмөг I.5.3 ●○○ (урга.) [ж.н] усны мяндас, хийх хүйтэн ус

замагтай адил нэг зүйл ургамал

хөлч- II.9.3 ●○○ [үй.ү] архинд халах

хөлмөг I.5.3 ●○○ [ж.н] хатан хүний нэг зүйл хөлч- II.9.3 ●○○ [үй.ү] хадсан тариаг баглаа

болгон хатаах

382

383

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

хөлч- II.9.3 ●○○ [үй.ү] гараа галд ээх

бүхий шувууны овог

хөлч- II.9.3 ●○○ [үй.ү] хүүхэд хөлд орох; хөл хөмүүн I.2.4 ●○○ [ж.н] дээд уруул

нийлүүлэн хэвтэх

хөмхий I.15.3 ●●○ [ж.н] доод уруул, ~ зуух

хөлчир ●○○ [тэ.н] хөндлөн гулдгүй хөнгөвтөр ●○○ [тэ.н] хөнгөн байрын

шахцалдсан байдал

хөнгөвчил- II.11.3 ●●○ [үй.ү] дөхөм хялбар

хөлчүү ●●● [тэ.н] согтуу ~

болгох

хөлчүүвтэр ●○○ [тэ.н] бага зэрэг хөлчүү

хөнгөвчлөл I.1.3 ●○○ [ж.н] хөнгөвчлөх

хөлчүүд- II.6.4 ●●○ [үй.ү] хөлчүү болох

үйлийн нэр

хөлчүүдүү ●○○ [тэ.н] хөлчүү байрын

хөнгөд- II.6.3 ●●○ [үй.ү] хөнгөн болох,

хөлчүүр- II.5.4 ●●○ [үй.ү] согтуурах

болгоомжлохгүй гэнэдэх

хөлчүүрх- II.7.4 ●●○ [үй.ү] хөлчүү байдал хөнгөдүү ●○○ [тэ.н] хөнгөн байрын

гаргах

хөнгөж- II.8.3 ●○○ [үй.ү] хөнгөрөх, төрөх

хөлш I.9.3 ●○○ [ж.н] хөллөж эдлэх мал унаа

хөнгөл- II.4.3 ●●○ [үй.ү] хөнгөн болгох

хөм I.1.3 ●○○ [ж.н] бод малын элдэж хөнгөл- II.4.3 ●●○ [үй.ү] мал адгуусыг засах,

зөөлрүүлсэн шир

агтлах

хөмгий I.15.4 [ж.н] уулын нөмөр газар

хөнгөлөлт I.3.3 ●○○ [ж.н] хөнгөлөх үйлийн үр

хөмгий ●○○ [тэ.н] юмны бага зэрэг хөмийсөн дүнг заасан нэр

байдал

хөнгөмсөг ●●○ [тэ.н] хөнгөн хийсгэлэн

хөмгөр ●○○ [тэ.н] юмны үзүүр нь матирч хөнгөмсөгд- II.7.3 ●○○ [үй.ү] хөнгөмсөг болох

дундуураа хүнхийсэн нь

хөнгөмсөгдүү ●○○ [тэ.н] хөнгөмсөг байрын

хөмий- II.1.3 ●○○ [үй.ү] хөмгөр болох, юмны хөнгөмсөглө- II.10.3 ●○○ [үй.ү] хөнгөмсөг

зах сэжүүр нь дотогш хумийх

зан гаргах

хөмлө- II.10.3 ●●○ [үй.ү] даран авч барих; хөнгөн ●●● [тэ.н] ~ ачаа, хөл ~, хуумгай ~

уул давж уруудах

хөнгөнд- II.7.3 ●●○ [үй.ү] хөнгөн болох

Х хөмнөг I.5.3 ●○○ [ж.н] ~ цас: туйлаадас, хөнгөндүү ●●○ [тэ.н] хөнгөн байрын

хярмаг цас

хөнгөө I.12.3 ●○○ [ж.н] тэмээний ширэн сав

хөмөг I.21.3 ●●○ [ж.н] хотгор, хонхор, нөмөр хөнгөр I.5.3 ●○○ [ж.н] зузаан цан, өнгөр, хөгц

газар

ваа, ~ цохих

хөмөл I.17.3 ●●○ (урга.) [ж.н] элсэрхэг газар хөнгөр- II.5.3 ●●○ [үй.ү] хөнгөн болох

ургадаг олон наст өвс

хөнгөр- II.5.3 ●●○ [үй.ү] нярайлах, төрөх

хөмөлдрөг I.5.3 ●●● [ж.н] эмээлийн ~

хөнгөрт- II.7.3 ●○○ [үй.ү] хөгц тогтох, цантах

хөмөлдрөглө- II.10.3 ●●● [үй.ү] морь малд хөнд- II.7.3 ●●○ [үй.ү] эмзэг газар хүрэх,

хөмөлдрөг хийх

шарх ~; газар ~; ууц ~

хөмөн I.16.3 ●○○ [ж.н] нэгэн зүйл гутал

хөндий ●●● [ж.н] тэгш тавиу газар

хөмөө I.12.3 ●●○ [ж.н] хотгор нөмөр газар

хөндий ●●● [тэ.н] хий зайтай, хоосон,

хөмөр- II.12.3 ●●○ [үй.ү] юмыг уруу харуулан ханхай; зожигдуу зан авир; чанга биш

тавих

хөндийвтөр ●○○ [тэ.н] хөндий байрын

хөмрөг I.5.3 ●●○ [ж.н] улсын сангийн хөрөнгө хөндийд- II.6.3 ●●○ [үй.ү] хөндий болох

юмыг хурааж хадгалах газар

хөндийдүү ●○○ [тэ.н] хөндий байрын

хөмрөг I.5.3 ●○○ (амь.) [ж.н] нэг зүйл хорхой

хөндийл- II.4.3 ●●○ [үй.ү] хөндий болгох

хөмрөг I.5.3 ●○○ [ж.н] ~ ор, ~ давшуурга

хөндийлж I.4.4 ●○○ [ж.н] гөлтгөнө, чулуун

хөмрөглө- II.10.3 ●●○ [үй.ү] хөмрөгт оруулж давс байгалийн усанд уусах үзэгдэл

бүртгэн хадгалах

хөндийр- II.5.3 ●●○ [үй.ү] хөндий болох

хөмрөглө- II.10.3 ●○○ [үй.ү] хөмрөгөн ав хөндийрөн I.16.3 ●○○ [ж.н] долоон тохой

авлах

өндөр мод

хөмрөгч I.4.3 ●●○ [ж.н] сан хөмрөг хариуцагч

хөндийрүүлэгч I.4.4 ●○○ [ж.н] хөндий

хөмрөө I.12.3 ●●○ [ж.н] хөмрөх үйлийн нэр; байлгах юм, хэрэгсэл

бөхийн мэх

хөндлөвч I.32.3 ●●○ [ж.н] хөндөл, хөндлөн

хөмрүү ●○○ [тэ.н] хөмөрч тавьсан, хөмрөөтэй

нуруу

хөмрүүл I.1.4 ●○○ [ж.н] шувуу зэрэг амьтныг хөндлөн ●●● [тэ.н] гулд бус өргөн тийш;

хөмөрч барих хэрэгсэл

~ийн, хажуугийн, гуравдагч этгээдийн

хөмрүүлэгч I.4.4 ●○○ [ж.н] хөмрүүлэх үйлийг хөндлөндүү ●○○ [тэ.н] хөндлөн байрын

хийгч

хөндлөөш ●○○ [о.н] хөндлөн тийш

хөмсөг I.26.3 ●●● [ж.н] нүдний ухархайн хөндөл I.17.3 ●○○ [ж.н] хөндлөн тохируулсан

дээд ирмэгээр хөндлөн ургасан үс

тушаа

хөмсөг I.26.3 ●●○ [ж.н] сав суулгыг өнгийлгөж хөндөлд- II.7.3 ●●○ [үй.ү] хөндлөн тийш

хийсэн янз маяг

болох, хэвтэх; халхлах, саад хийх, зогсоох

хөмсөглө- II.10.3 ●○○ [үй.ү] дээд талаар нь хөндөлс- II.7.3 ●○○ [үй.ү] хөндөлдөх

ирмэглэн харагдах

хөндөө I.12.3 ●●○ [ж.н] орхисон шагай

хөмсөгтөн I.20.3 ●○○ (амь.) [ж.н] хөмсөг түшилдэн буусан нь

384

385

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

хөндөр- II.12.3 ●○○ [үй.ү] хөдөлгөөнд орох, авах

хөдлөх

хөөвөрлөг ●○○ [тэ.н] хөөвөр ихтэй

хөндүүр ●●○ [тэ.н] ~ болох, ~ газар, ~ шарх

хөөвөрч ●○○ [тэ.н] хөөвөр авахдаа чадмаг

хөндүүрд- II.7.4 ●○○ [үй.ү] хөндүүр болох

хөөвөрчин I.20.3 ●○○ [ж.н] хөөвөрлөх хүн

хөндүүрдүү ●○○ [тэ.н] хөндүүр байрын

хөөвч I.4.3 ●○○ (амь.) [ж.н] нэгэн зүйл шувуу,

хөндүүрлэ- II.10.4 ●●○ [үй.ү] хөндүүр нь ховьч

эмзэглэн өвдөх

хөөг I.5.3 ●○○ [ж.н] усны урсгалд хөөгдөж

хөнжил I.17.3 ●●● [ж.н] ~ дэвсгэр, хучлага

бөөгнөрсөн юм

хөнө- II.10.3 ●○○ [үй.ү] хохирох, хорлогдох, хөөг I.5.3 ●○○ [ж.н] доогуур хурдан нүүх хар

сөнөх

үүл

хөнөг I.5.3 ●●○ [ж.н] шингэн юм агуулах сав

хөөг ●●● [а.ө] тэмээ, үхрийг туух аялга

хөнөглө- II.10.3 ●○○ [үй.ү] хөнөгт юм агуулах

хөөглө- II.10.3 ●●○ [үй.ү] малыг хөөг хөөг гэж

хөнөө- II.1.3 ●●○ [үй.ү] хорлох, сүйтгэх; үгүй зандах

болгох

хөөгч I.4.3 ●○○ [ж.н] сумын зангийн дараах

хөнөөгч I.4.3 ●●○ [ж.н] хөнөөх үйлийн эзэн

тушаалтан

хөнөөл I.1.3 ●●○ [ж.н] хөнөөх үйлийн хөөд- II.6.3 ●○○ [үй.ү] хөө түрхэх

нэр, хор ~

хөөе ●●● [а.ө] бусдыг дуудах аялга

хөнөөлт ●●○ [тэ.н] хөнөөл бүхий

хөөл- II.4.3 ●○○ [үй.ү] юманд тогтсон хөө

хөнөөлтөн I.20.3 ●○○ [ж.н] хор хөнөөл бүхий тортгийг арилгах

этгээд

хөөлөгч I.4.3 ●○○ [ж.н] яндан ~

хөнтгөр I.5.3 ●○○ [ж.н] хоёр хөмсөгний хөөлөнх I.3.3 ●○○ (амь.) [ж.н] цэнгэг усанд

хоорондох зай; хүний хөмсөгний доорх оршдог, улаавтар сэлүүртэй нэг зүйл загас

гүдгэр хэсэг

хөөлт I.3.3 ●●○ [ж.н] хөөж хөвсийх үйлийн үр

хөнтгөр ●○○ [тэ.н] хөнтийсөн товгор

дүнг заасан нэр

хөнтгөрд- II.7.3 ●○○ [үй.ү] хөнтгөр болох

хөөлтүүр I.5.4 ●●○ [ж.н] хөөмөлдөх багаж

хөнтөр- II.12.3 ●●○ [үй.ү] сав суулгыг уруу нь хөөлтүүрд- II.7.4 ●●○ [үй.ү] хөөлтүүрээр Х

харуулах, хөмрөх

үйлдэх

хөнтөргөд- II.6.3 ●○○ [үй.ү] ачаа тээш хэт хөөлүүр I.5.4 ●○○ [ж.н] хөө арилгах багаж

урагшдах

хөөлүүр I.5.4 ●○○ [ж.н] бодон гахайн үржлийн

хөнтөргөн ●●● [тэ.н] хэлбүү газар

эрхтэн, гадар бөөр

хөнтөргөнд- II.7.3 ●○○ [үй.ү] хөнтөргөн хөөмий I.15.3 ●●● [ж.н] ардын язгуур

болох

урлагийн нэг төрөл

хөнтөргөндүү ●○○ [тэ.н] хөнтөргөн байрын

Монгол бичгийн

хөнтрүү

-хэй, -мэй

●○○ [тэ.н] юмны дээд тал урагш

 хөөмий

төгсгөлтэй үгсийг -хий, -мий

түрсэн байдал

гэж кирилл бичигт буулган

хөнтрүүд- II.6.4 ●○○ [үй.ү] хөнтрүү байдалтай

дэлхий, мэлхий гэж бичдэгийн

× хөөмэй

болох

адил хөөмий гэж бичнэ.

хөнхгөр ●●○ [тэ.н] туранхай хонхигор, хөөмий I.15.3 ●●○ [ж.н] төвөнхийн доод тал

хатангир царайтай; хонхор нүдтэй, эрэг хөөмий I.15.3 ●○○ [ж.н] нарийн үст амьтны

духтай

өехийн үс

хөнхгөрд- II.7.3 ●○○ [үй.ү] хэт хөнхгөр болох

хөөмийл- II.4.3 ●●○ [үй.ү] хөөмийгөөр

хөнхгөрдүү ●○○ [тэ.н] хөнхгөр байрын

аялгуулах

хөнхий- II.1.3 ●○○ [үй.ү] хөнхгөр болох, нүд нь ~

хөөмийч ●●○ [тэ.н] хөөмий аялахдаа чадмаг

хөнхөл I.17.3 ●○○ [ж.н] газрын гадаргад хөөмийчин I.20.3 ●●○ [ж.н] хөөмийч

гарсан хөнхөр нүх

хөөмөл I.17.3 ●●○ [ж.н] төмөрлөгийг хөөлгөж

хөнхөө I.12.3 ●○○ [ж.н] аргалын авдар

хийсэн урлал

хөнхөр ●●○ [тэ.н] хөнхгөр, хөнхийсөн нь

хөөмөл ●○○ [тэ.н] хөөж хийсэн нь

хөнхөрд- II.7.3 ●○○ [үй.ү] хэт хөнхөр болох

хөөмөлд- II.7.3 ●●○ [үй.ү] хөөмөл хийх

хөнхөрдүү ●○○ [тэ.н] хөнхөр байрын

хөөмөлчин I.20.3 ●●○ [ж.н] хөөмөл урлаач

хөө I.12.3 ●●● [ж.н] утаа тортог; ~ хуяг

хөөнгө I.18.3 ●●○ [ж.н] агаарт тогтсон хөх

хөө- II.1.3 ●●○ [үй.ү] албадан зайлуулах; униар

туух; нэхэх гүйцэх; зам ~; хавагнах

хөөнгө ●●○ [тэ.н] хавдаж цэлхэрсэн байдал

хөөвөр I.21.3 ●●● [ж.н] малын үс, ноос

хөөнгөр- II.5.3 ●●○ [үй.ү] униар хөөнгө татах;

хөөвөр I.21.3 ●○○ [ж.н] урсгалгүй боловч дэвтэх буюу иссэнээс хөөх; хавагнах

усан даац бүхий газар

хөөндий I.15.4 ●○○ (амь.) [ж.н] нэг зүйл

хөөвөр I.21.3 ●○○ [ж.н] усан тарга, хавдар

шувуу

хөөвөр- II.12.3 ●○○ [үй.ү] онгоц, завь салхинд хөөр I.5.3 ●●● [ж.н] баяр ~, найр ~, ~ хөгжөөн

цохигдон зогсосхийх

хөөр- II.5.3 ●●● [үй.ү] дэгдэх, дээшлэх; нисэн

~, сүү ~

хөөвөрлө- II.10.3 ●●○ [үй.ү] малын хөөвөр хөөр- II.5.3 ●●● [үй.ү] баярлах, хөгжих, сэтгэл

384

385

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

бахтай болох

хөөрчил- II.11.3 ●○○ [үй.ү] ярилцах,

хөөр- II.5.3 ●●○ [үй.ү] хий ~: хий гүйх

хөөрөлдөх

хөөр- II.5.3 ●●○ [үй.ү] хөвхийрч хөвсийх, ноос ~

хөөс I.9.3 ●●● [ж.н] савангийн ~, усны ~ ,

хөөр- II.5.3 ●●○ [үй.ү] хэлэлцэх, хүүрнэн далайн ~ , ~ сагах

ярилцах

хөөс ●●● [а.ө] ~ ~: ингэ хөөслөх аялга

хөөргөн ●●○ [тэ.н] онгиргон, сагсуу

хөөслөг ●○○ [тэ.н] хөөсөрхүү, хөөс нь их

хөөргүү ●●○ [тэ.н] хөөргөн, онгироо, сагсуу

хөөсөд- II.15.3 ●○○ [үй.ү] хөөс болох

хөөрдөглө- II.10.3 ●○○ [үй.ү] хөөрдөг зан гаргах

хөөсөл- II.11.3 ●●● [үй.ү] ингэ аргадах

хөөрлө- II.10.3 ●○○ [үй.ү] сарлагийг хөөр хөөсөл- II.11.3 ●●○ [үй.ү] хөөс тогтох; хөөсийг

хөөр гэж дуудах

нь авах

хөөрлө- II.10.3 ●○○ [үй.ү] бардамнах, биеэ хөөсөнцөр I.21.3 ●○○ [ж.н] зөөлөвч ~

магтах

хөөсөр- II.12.3 ●●○ [үй.ү] хөөс гарах, тараг ~

хөөрмөг I.5.3 ●●○ [ж.н] бүлсэн айраг дээгүүр хөөсөрхөг ●○○ [тэ.н] хөөс ихтэй

хөвөх тослог

хөөсөрхүү ●○○ [тэ.н] хөөс шиг

хөөрөг I.21.3 ●●● [ж.н] гүүр, хөвүүрэг; хөөст- II.7.3 ●○○ [үй.ү] хөөстэй болох

хамрын тамхи хийх сав

хөөт ●○○ [тэ.н] ~ хар: нарийн гилгэр бараан бөс

хөөрөг I.21.3 ●●○ [ж.н] гал үлээх хэрэгсэл

хөөт- II.6.3 ●○○ [үй.ү] хөө тогтох

хөөрөг I.21.3 ●○○ [ж.н] цохивор хөгжмийн хөөцөл I.17.3 ●○○ [ж.н] хөгжмийн бүтээлийн

зэмсэг

бичлэгийн арга

хөөрөгд- II.7.3 ●●○ [үй.ү] хөөргөөр хий үлээн хөөцөлдлөгөө I.12.3 ●●○ [ж.н] хөөцөлдөх

гал хөгжөөх

ажиллагаа; амьтны үржлийн үе

хөөрөгт ●○○ [тэ.н] хөөрөг бүхий, ~ өргүүр: хөөцөлдөгч I.4.3 ●○○ [ж.н] хөөцөлдөж буй

өргөх гүүр

этгээд

хөөрөгч I.4.3 ●○○ [ж.н] хөөргийг үлээлгэж хөөцөлдөөн I.2.3 ●○○ [ж.н] харилцан

Х өгдөг хүн;

хөөлцөхүй

хөөрөл I.17.3 ●○○ [ж.н] хөөрөх үйлийн нэр

хөөцөө I.12.3 ●●○ [ж.н] амьтны ороо

хөөрөлдөөн I.2.3 ●●● [ж.н] яриа ~

хөөш ●●● [а.ө] хөөе, дуудах аялга

хөөрөлт I.3.3 ●●○ [ж.н] хөөрөх үйлийн үр хөр I.1.3 ●●○ [ж.н] хатуурч тогтсон юм, цас

дүнг заасан нэр

хөр- II.3.3 ●●● [үй.ү] даарч ~

хөөрөлх- II.7.3 ●○○ [үй.ү] хөөрүү зан гаргах

хөрвө- II.10.3 ●●○ [үй.ү] хүний санаа урвах

хөөрөмтгий ●○○ [тэ.н] хөөргөн сагсуу; хөрвө- II.10.3 ●○○ [үй.ү] амьтны бие хөлбөрөх

яриамсаг

хөрвөс I.5.3 ●○○ (урга.) [ж.н] нэг зүйл

хөөрөмхий ●○○ [тэ.н] амархан хөөрдөг, яриа ургамал, чонын ~

хөөрөөнд дуртай

хөрвөшил- II.11.3 ●○○ [үй.ү] хөрвөш, гүвдрүү

хөөрөө I.12.3 ●●● [ж.н] яриа ~

гарах

хөөрүү ●●○ [тэ.н] ~ бааруу, хөөрөлт ихтэй; хөрвүүлэг I.21.4 ●●○ [ж.н] орчуулга

дэврүүн, онгироо

хөргөгч I.4.3 ●●● [ж.н] хөргүүр

хөөрүүдүү ●○○ [тэ.н] хөөрүү байрын

хөргөлт I.3.3 ●○○ [ж.н] хөргөх үйлийн үр дүнг

хөөрүүлэг I.21.4 ●●○ [ж.н] айргийн тостой заасан нэр

буцалгасан цагаа, боз

хөргөц I.3.3 ●○○ [ж.н] архи нэрэх үед

хөөрхий ●●● [а.ө] өрөвдөх аялга; өрөвдөм жалавчинд хийх ус

буюу хайрлам, энхрийлэм

хөргүүр I.5.4 ●●● [ж.н] хөргөх төхөөрөмж

хөөрхийл- II.4.3 ●●○ [үй.ү] энхрийлж ~, хөрд- II.7.3 ●○○ [үй.ү] чулуу, төмөр зэргийг

өрөвдөж ~, өхөөрдөж ~

зүлгэн засаж өнгөлөх

хөөрхийлөл I.17.3 ●○○ [ж.н] хөөрхийлөх хөрзгөр ●○○ [тэ.н] ширүүн, бүрзгэр

үйлийн нэр

хөрзгөрд- II.7.3 ●○○ [үй.ү] хөрзгөр болох

хөөрхийс ●○○ [а.ө] хөөрхийлөлтэй олон хүн

хөрзгөрдүү ●○○ [тэ.н] хөгзгөр байрын

хөөрхөн ●●● [тэ.н] өхөөрдөм бяцхан, царай хөрзий- II.1.3 ●●○ [үй.ү] хөрзгөр болох,

зүс сайхан, ~ хүүхэд, ~ эд

арьс хөрс нь ширүүн арзгар болох, зузаарч

хөөрхөндүү ●○○ [тэ.н] хөөрхөн байрын

барвайх

хөөрхөс ●○○ [а.ө] өрөвдөх аялга

хөрзөн I.16.3 ●●● [ж.н] хонь, ямааны

хөөрхүү ●○○ [тэ.н] бардам, сайрхаг, биеэ дагтаршсан баас

тоосон

хөрзөнж- II.9.3 ●○○ [үй.ү] хөрзөн бүхий болох

хөөрцөг I.21.3 ●●○ [ж.н] хөгжөөн хөөрөлдөөн, хөрзөнт- II.7.3 ●●○ [үй.ү] хөрзөн тогтох

хөл ~

хөрзөнш- II.9.3 ●●○ [үй.ү] хөрзөн шинжтэй

хөөрцөглө- II.10.3 ●●○ [үй.ү] хөл хөөрцөг болох

болох

хөрлө- II.10.3 ●●○ [үй.ү] хөр тогтох

хөөрцөглөөн I.2.3 ●○○ [ж.н] ихэд хөрлөө I.12.3 ●○○ [ж.н] гутлын түрийн урд

хөөрцөглөхүй

хэсэг

хөөрч ●●○ [тэ.н] яриа хөөрөө сайтай

хөрмөг ●○○ [тэ.н] намар модны навч

386

387

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

зулгаран унасан байдал

хөсөг I.21.3 ●●○ [ж.н] тээврийн ерөнхий нэр,

хөрөв I.21.3 ●●● [ж.н] үс нь тэнийж байгаа ~ тэрэг, ачаа ~

бүдүүрсэн хурга

хөсөгж- II.9.3 ●○○ [үй.ү] хөсөгтэй болох

хөрөвж- II.9.3 ●●● [үй.ү] нялх төлийн үс хөрс хөсөглө- II.10.3 ●○○ [үй.ү] хөсөг хөдөлгөх,

нь гүйцэн торниж бойжих

хөсгөөр явах

хөрөг I.21.3 ●●● [ж.н] ~ зураг, бурхны ~

хөсөр I.21.3 ●●○ [ж.н] газар, хээр гадаа

хөрөглө- II.10.3 ●●○ [үй.ү] хөргийг нь зурж хөсөрд- II.7.3 ●○○ [үй.ү] газардах; итгэл ~:

бүтээх

итгэл найдвар талаар болох

хөрөнгө I.18.3 ●●● [ж.н] өмч ~, мал ~, ~ хөсөрш- II.9.3 ●○○ [үй.ү] хөсөр шинжтэй

зоорь; идээний зүйлийг исгэх хольц

болох

хөрөнгөж- II.8.3 ●○○ [үй.ү] хөрөнгө ихтэй хөсрий I.15.3 ●●○ [ж.н] хөсөршсөн юм, хээр

болох

хэвтээ юм

хөрөнгөл- II.4.3 ●○○ [үй.ү] хөрөнгө хольж хөсрийт- II.6.3 ●○○ [үй.ү] хөсрий болох

исгэх

хөсрийш- II.8.3 ●○○ [үй.ү] хөсрийн шинжтэй

хөрөнгөлөг ●●○ [тэ.н] хөрөнгөтэй байрын

болох

хөрөнгөлөгдүү ●○○ [тэ.н] хөрөнгөлөг хөтлөг I.5.3 ●○○ [ж.н] уул давааны хөтөл

байрын

хөтлөгч I.4.3 ●●● [ж.н] хөтөлдөг хүн, удирдан

хөрөнгөт ●○○ [тэ.н] хөрөнгө бүхий

зохион байгуулагч

хөрөнгөтөн I.20.3 ●●● [ж.н] хөрөнгө хөтлөө ●●○ [тэ.н] сул хөтөлж яваа, хөтөлгөө

мөнгөтэй хүн

хөтлүүр I.5.4 ●○○ [ж.н] тэжээвэр амьтныг

хөрөнгөш- II.8.3 ●○○ [үй.ү] хөрөнгөжих, хөтлөх оосор

хогших

хөтөв I.17.3 ●○○ [ж.н] адууны мөрөнд гарах

хөрөө I.12.3 ●●● [ж.н] огтлох тайрах багаж

өвчин

хөрөө I.12.3 ●○○ [ж.н] магнаг торгонд хэсэг хөтөвч I.32.3 ●○○ [ж.н] шээсний сав

хэсгээр хөндлөн нэхсэн луун хээ

хөтөл I.17.3 ●●○ [ж.н] хоёр уулын уулзвар

хөрөө I.12.3 ●○○ [ж.н] урсгал усны хоёр нам газар

Х

захаас эхлэн хөлдсөн байдал

хөтөл I.17.3 ●●○ [ж.н] хөтөч; хөтөлж яваа

хөрөөд- II.6.3 ●●● [үй.ү] хөрөөгөөр огтлох, унаа

зүсэх, тайрах

хөтөл- II.11.3 ●○○ [үй.ү] дагуулан залах,

хөрөөд- II.6.3 ●○○ [үй.ү] зам, гол мөрний морь ~

урсгал зэргийг хөндлөнгөөр нааш цааш хөтөл- II.11.3 ●●● [үй.ү] аливаа хэрэг явдлыг

сүлжин явах

тэмдэглэх, данс ~, тэмдэглэл ~

хөрөөл- II.4.3 ●○○ [үй.ү] урсгал ус хоёр хөтөлбөр I.5.3 ●●● [ж.н] ажил хэргийн

захаасаа хөлдөх

агуулга, дэс дарааг төлөвлөсөн нь

хөрөөлөг ●○○ [тэ.н] хөрөөний маягтай, хөтөлгөл- II.4.3 ●○○ [үй.ү] жолоо, цулбуураас

хөрөө мэт

нь хөтлөн явах

хөрөөч ●○○ [тэ.н] хөрөөдөгч

хөтөлгөө ●●● [тэ.н] сул хөтөлж яваа морь,

хөрс I.9.3 ●●● [ж.н] газрын өнгөн давхарга, мал, ~ морь

~ шороо

хөтөлгөөл- II.4.3 ●○○ [үй.ү] унаа хөсгийн

хөрс I.3.3 ●●○ [ж.н] уртын хэмжээ

хажууд малыг сул хөтлөн дагуулах

хөрс I.9.3 ●●○ [ж.н] бүрхүүл хальс; арьсны хөтөч I.31.3 ●●○ [ж.н] зам зааж дагуулан

үсгүй тал

явах хүн; тэрэг хөсөг гилэгч

хөрслөг ●●○ [тэ.н] хөрс сайтай; чийрэг

хөтүү ●●○ [тэ.н] хатуу ~

хөрсөж- II.16.3 ●○○ [үй.ү] хөрс шороон хөх I.9.3 ●●● [ж.н] хүн, амьтны сүүний

давхарга бүхий болох

булчирхай, ~ дэлэн

хөрсөж- II.16.3 ●○○ [үй.ү] арьс үс бөхжих, хөх I.9.3 ●○○ [ж.н] үхрийн омрууны хоёр

шарх анаж арьс төлжин хөрс суух

хажууд унжсан товч мэт арьс

хөрсөл- II.11.3 ●○○ [үй.ү] юмыг нимгэн хөх I.9.3 ●○○ (амь.) [ж.н] зэрлэг гахайн

хэрчин авах

зулзага

хөрст ●●○ [тэ.н] хөрс бүхий

хөх- II.6.3 ●●● [үй.ү] хөхөө ~

хөрт- II.7.3 ●○○ [үй.ү] нунтаг зүйл хурж хөх ●●● [тэ.н] номин чулууны адил өнгө

дагшран хатуурах

хөхвөр ●○○ [тэ.н] гүехэн хөх өнгө

хөрх I.9.3 ●○○ [ж.н] юмны өмнүүр татах хөшиг

хөхвөрдүү ●○○ [тэ.н] хөхвөр байрын

хөрхгөр ●○○ [тэ.н] ярвагар, ихэрхүү; хөшүүн, хөхдүү ●○○ [тэ.н] хөх байрын

хүйтэн

хөхдэй I.15.4 ●○○ (амь.) [ж.н] хөхөвтөр

хөрхөл- II.11.3 ●○○ [үй.ү] хөрх татах

өнгөтэй галбинга шувуу

хөрш I.4.3 ●●● [ж.н] зэргэлдээх, айл ~, ~ улс

хөхий- II.1.3 ●○○ [үй.ү] турж эцэн нүдний нь

хөршил- II.11.3 ●●○ [үй.ү] айл зэргэлдээ доогуур хөх туяа татах

буух, хөрш болох

хөс I.3.3 ●○○ [ж.н] гал ~

хөхиүл- II.4.4 ●●○ [үй.ү] урамшуулах, магтан

386

387

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

сайшаах

хэсэглэх

хөхлөг I.5.3 ●●● [ж.н] хурдан морины хөшиглө- II.10.3 ●●○ [үй.ү] юмны наагуур

хөхлийн боолт

хөшиг татсан мэт үзэгдэх

хөхлөр I.5.3 ●○○ [ж.н] өвлийн сүүл сар, хөшиглөө I.12.3 ●○○ [ж.н] хөшиглөж хэрчсэн

ордост өөлжин сар гэнэ

хэсэг

хөхлүү I.12.4 ●○○ [ж.н] ~ бор: эрдэнийн хөшиглүүр I.5.4 ●○○ [ж.н] юмыг хөшиглөх

найман морины нэг

багаж

хөхөвтөр ●●● [тэ.н] бага зэргийн хөх

хөшингө ●●○ [тэ.н] хөшөөд буй, хөшүүн

хөхөвтөрдүү ●○○ [тэ.н] хөхөвтөр байрын

хөшингөр- II.5.3 ●○○ [үй.ү] хөшингө болох

хөхөвч I.32.3 ●●○ [ж.н] хөхний даруулга

хөшлөг I.5.3 ●○○ [ж.н] онгоцны хаюурыг

хөхөгч ●●● [тэ.н] эм малын хөх зүсэм

торгох мод

хөхөгчин I.20.3 ●●● (амь.) [ж.н] хөхөгч хөшлөг I.5.3 ●○○ [ж.н] ав хоморгод ан амьтны

зүсмийн эм мал

зам хэрж суух анчин

хөхөд- II.15.3 ●○○ [үй.ү] хэт хөх болох

хөшөө I.12.3 ●●● [ж.н] чулуун дурсгал, гэрэлт ~

хөхөлбий ●●○ [тэ.н] бүгээн хөх өнгө

хөшөө I.12.3 ●●○ [ж.н] хөшиж оёсон оёдол

хөхөлбөр ●●○ [тэ.н] хөхөлбий, хөхөвтөр

хөшөө ●○○ [тэ.н] хөшүүн, зөрүүд, гөжүүн

хөхөлдий I.15.3 ●○○ [ж.н] хөх өнгөт хүн, хөшөөл- II.4.3 ●○○ [үй.ү] хэрэг явдлыг

амьтныг өхөөрдсөн нэр

хөндлөнгөөс саатуулах

хөхөлжин ●○○ [тэ.н] хөхөлбий

хөшөөл- II.4.3 ●○○ [үй.ү] хөшөө босгох

хөхөмдөг ●●○ [тэ.н] хөхөвтөр өнгөтэй

хөшөөлд- II.7.3 ●○○ [үй.ү] саад болох

хөхөө I.12.3 ●●○ (амь.) [ж.н] ~ шувуу

хөшөөс I.9.3 ●●○ [ж.н] хөшиж оёсон оёдол

хөхөөн I.2.3 ●○○ [ж.н] хөөр хөгжөөн

хөшүүвтэр ●○○ [тэ.н] бага зэрэг хөшүүн

хөхөр- II.12.3 ●●● [үй.ү] инээх, баясах

хөшүүд- II.6.4 ●○○ [үй.ү] хэт хөшүүн байх

хөхөр- II.12.3 ●●● [үй.ү] хөх өнгөтэй болж хөшүүн ●●○ [тэ.н] зөрүүд, хөшөө, гөжүүд

Х хувирах

хөшүүндүү ●○○ [тэ.н] хөшүүн байрын

хөхөргөнө I.18.3 ●○○ (урга.) [ж.н] хоёр наст хөшүүр- II.5.4 ●○○ [үй.ү] хөшүүн болох,

өвслөг ургамал

хатуурах

хөхөц I.19.3 ●○○ (амь.) [ж.н] нэгэн зүйл шувуу

хөшүүр I.5.4 ●○○ [ж.н] хөших хэрэгсэл

хөхрөлдөөн I.2.3 ●○○ [ж.н] хөхрөлдөх чимээ

хөшүүрд- II.7.4 ●○○ [үй.ү] хөшүүрээр үйлдэх

хөхрөнгө ●○○ [тэ.н] хөхрөх янз орсон нь

хөшүүрлэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] хөшүүрдэх

хөхрөнт- II.7.3 ●○○ [үй.ү] арьс мах гэмтэж хөшүүрх- II.7.4 ●○○ [үй.ү] өшөөрхөж

хөх болох; хөх болж харагдах

зөрүүдлэх, саатуулах

хөхтөн I.20.3 ●●○ (амь.) [ж.н] хөхөөр хөшүүрэг I.21.4 ●●● [ж.н] хөших хэрэгсэл,

хооллогч, сүүн тэжээлтэн, ~ амьтад

үндсэн болон туслах хүчин зүйл

хөхүй I.15.4 ●●○ [ж.н] өвөл гарсан төл

хөшүүрэгд- II.7.4 ●●○ [үй.ү] хөшүүргээр

хөхүүл ●●● [тэ.н] үр, зулзагаа хөхүүлж үйлдэх

байгаа хүн, амьтан

хөшүүрэглэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] хөшүүрэгдэх

хөхүүл- ●●● [үй.ү] хөхөөрөө тэжээх; татаж хөшүүт- II.6.4 ●○○ [үй.ү] хөшүүн болох

соруулах

хуа ●●● [тэ.н] цайвар улаан өнгө, ухаа,

хөхүүлэг I.21.4 ●○○ [ж.н] өвчний хорыг малын зүсэм

татуулах эм

хуа I.12.1 ●○○ [ж.н] дуу аялгуулан хуруу

хөхүүн ●●○ [тэ.н] ~ инээд, ~ зан

таалцах тоглоом

хөхүүр I.5.4 ●●● [ж.н] айргийн ~

хуагч ●●● [тэ.н] эм малын хуа зүсэм

хөхүүр I.5.4 ●○○ [ж.н] монгол адууны тамга

хуажуу I.12.1 ●○○ (урга.) [ж.н] нэг зүйл

хөхч I.4.3 ●○○ [ж.н] хөх будгийн зүйл, чулуун ~

ургамал

хөхчүүхэй I.15.4 ●○○ (амь.) [ж.н] хөхч шувуу

хуайс I.3.1 ●○○ (урга.) [ж.н] бутлан ургадаг

хөхшил I.1.3 ●○○ [ж.н] паалангийн өөр нэр

нэг зүйл мод, хонгорцогт мод

хөц I.3.3 ●●● [ж.н] ~ будаа

хуал- II.4.1 ●○○ [үй.ү] аялгуулан хуруу

хөш- II.8.3 ●●● [үй.ү] бие ~

таалцаж тоглох

хөш- II.8.3 ●●● [үй.ү] нэвт хатган ээлжлэн хуанли I.8.1 ●●● [ж.н] цаг улирлын тооны

дамнуулж оёх

бичиг, цаглавар

хөш- II.8.3 ●○○ [үй.ү] гөнжих

хуанлин I.16.1 ●○○ (урга.) [ж.н] цөс өвсний

хөш- II.8.3 ●○○ [үй.ү] ажил хэрэгт хөндөлдөн үндэс

хөшөөлөх, тээг болох

хуар I.5.1 ●●○ [ж.н] гоёл чимэглэл болгосон

хөшдөл I.1.3 ●○○ [ж.н] хөшиж оёсон оёдол

цэцгийн дүрс, хээ ~

хөшиг I.26.3 ●●● [ж.н] цонхны ~, тайзны ~

хуарагна- II.10.1 ●○○ [үй.ү] цэргийн

хөшиг I.21.3 ●○○ [ж.н] суман онгоцны хуарандаа байрлан суух

ёроолын хөндөл мод

хуаран I.16.1 ●●○ [ж.н] цэргийн ~

хуарла- II.10.1 ●○○ [үй.ү] хээ хуар тавих

хөшиглө- II.10.3 ●●● [үй.ү] хэрчих, огтлох, хув I.1.1 ●●● [ж.н] чимэглэлд хэрэглэх

388

389

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

давирхайн чулуужмал, бойшил

хувилуур I.5.1 ●○○ [ж.н] олшруулдаг

хув ●●○ [тэ.н] ~ хулгар, чихгүй буюу жижигхэн төхөөрөмж

чихтэй

хувин I.16.1 ●●● [ж.н] ам задгай өндөр сав

хув ●○○ [баймж.] хүч нэмэгдүүлэх сул үг, ~ хувин I.16.1 ●○○ (урга.) [ж.н] ~ өвс: нэг наст

хуурай мэт

өвслөг ургамал

хуваа- II.1.1 ●●● [үй.ү] бүхлийг саланги хувин I.16.1 ●○○ (амь.) [ж.н] нэг зүйл нугас,

болгох, ялган салгах

шанхар нугас

хуваагдагч I.4.1 ●●○ [ж.н] ~ тоо

хувир- II.5.1 ●●○ [үй.ү] юмны дүрс чанар

хуваагдал I.17.1 ●●○ [ж.н] хуваагдах үйлийн ангид болох

нэр, эсийн ~

хувирал I.17.1 ●●● [ж.н] хувирах үйлийн нэр

хуваагдмал ●○○ [тэ.н] нэгэнт хуваагдсан

хувирамтгай ●○○ [тэ.н] байнга хувирдаг

хуваагч I.4.1 ●●○ [ж.н] ~ тоо, хуваан үйлдэгч

хувирамхай

●○○

[тэ.н]

хялбархан

хуваарил- II.4.1 ●●● [үй.ү] ажил ~, орлого ~

хувирамтгай

хуваарилагч I.4.1 ●●○ [ж.н] хуваарилан хувиргагч I.4.1 ●●○ [ж.н] хувирган үйлдэгч

үйлдэгч

хувиргал I.1.1 ●●○ [ж.н] хувиргах үйлийн нэр

хуваарилалт I.3.1 ●●○ [ж.н] хуваарилах хувиргалт I.3.1 ●○○ [ж.н] хувиргах үйлийн үр

үйлийн үр дүнг заасан нэр

дүнг заасан нэр

хуваарь I.23.1 ●●● [ж.н] юмыг хувааж хувиргалт ●○○ [тэ.н] хувилах шинж бүхий

салгасан хувь; бутархай илэрхийллийн хувиргуур I.5.1 ●○○ [ж.н] хувиргагч

хуваагч хэсэг

төхөөрөмж

хуваарь

I.23.1

●○○

[ж.н]

хадлан, хувирмал ●○○ [тэ.н] нэгэнт хувирсан, ~ дүрс,

тариалангийн газрын талбайн хэмжээ

~ чулуулаг

хувалз I.3.1 ●●○ (амь.) [ж.н] цус сорж хувирхаг ●○○ [тэ.н] өмчирхөх зантай

амьдардаг шимэгч хорхой

хувраг I.6.1 ●●● [ж.н] буддын шашны

хуванцар I.21.1 ●●○ [ж.н] хувтай адил санваартан лам

бүрмэл эд

хувхай ●○○ [тэ.н] өгөр даасан өнгөтэй; Х

хувгар ●●● [тэ.н] хув, хулгар

цусгүй хужгар

хувд- II.7.1 ●○○ [үй.ү] хувцсыг нарийн хувхайд- II.6.1 ●○○ [үй.ү] хувхай болох

моголцгоор эмжих

хувхайдуу ●○○ [тэ.н] хувхай байрын

хувдай I.15.1 ●○○ [ж.н] хув малыг өхөөрдөн хувхайл- II.4.1 ●●○ [үй.ү] хоосруулах

дуудах аялга

хувхайр- II.5.1 ●●○ [үй.ү] яваандаа хувхай

хувил- II.4.1 ●●● [үй.ү] олшруулах, тус тус болох, хоосрох, үгүйрэх

хувь болгон салгах

хувхайрал I.17.1 ●○○ [ж.н] хувхайрах үйлийн

хувил- II.4.1 ●●○ [үй.ү] хувь өгөх

нэр

хувил- II.4.1 ●●○ [үй.ү] өөрчлөгдөх, хувирах, хувхайшир- II.12.1 ●○○ [үй.ү] хувхай шинж

үг ~, өнгө ~

орох

хувил- II.4.1 ●○○ [үй.ү] яр шарх идээлэх

хувцас I.26.1 ●●● [ж.н] хүний биедээ өмсөж

хувилаг ●○○ [тэ.н] нүдэнд дулаан, эвлэг

хэрэглэх эдийн ерөнхий нэр

хувилагч I.4.1 ●●● [ж.н] олшруулагч

хувцасла- II.10.1 ●●○ [үй.ү] хувцас хунар

хувилагч I.4.1 ●●○ [ж.н] өөрчлөгдөн хувирагч

өмсөх, өмсгөл хувцастай болгох

хувилал I.17.1 ●●○ [ж.н] чанар байдал хувцаслалт I.3.1 ●●● [ж.н] хувцаслах үйлийн

шилжихүй

үр дүнг заасан нэр

хувилалт I.3.1 ●○○ [ж.н] хувилах үйлийн үр хувь I.23.1 ●●● [ж.н] өөрийн бие, тус хүн, ~

дүнг заасан нэр

хүн

хувиланги ●○○ [тэ.н] хувилах байдал

хувь I.23.1 ●●● [ж.н] хүний аз заяа, учрал

хувиланги I.8.1 ●○○ (урга.) [ж.н] нэг зүйл тохиол, ерөөл тавилан

цөөн наст ургамал

хувь I.23.1 ●●● [ж.н] юмыг ноогдох хэсэг;

хувилахуй I.15.1 ●●● [ж.н] хувилах үйлийн юмны харьцлын хэмжээ, тоо ширхэг

нэр, ~ ухаан

хувь I.23.1 ●●○ [ж.н] өв хөрөнгө, өмчлөл

хувилбар I.5.1 ●●● [ж.н] хувилсан юм, ~ утга, хувь I.23.1 ●○○ [ж.н] цагийн хэм, нэг мөчийг

~ аяс

арван тав хуваасны нэг

хувилгаан I.2.1 ●●○ (шаш.) [ж.н] хутагтын ~, хувь I.23.1 ●○○ [ж.н] гучин зургаан алд

~ дүр

хэмжээ

хувилгагч I.4.1 ●●○ [ж.н] юм, үзэгдэл зэргийг хувьд- II.7.1 ●○○ [үй.ү] олон хувь болгон

өөр болгогч

салгах; хувьд нь ноогдуулан өгөх

хувилгана I.18.1 ●○○ (амь.) [ж.н] могойн хувьс- II.7.1 ●●○ [үй.ү] юмны дүрс чанар

зулзага

шилжин хувирах

хувилж I.4.1 ●○○ (урга.) [ж.н] сарнайтан хувьсагч I.4.1 ●○○ [ж.н] ~ хэмжигдэхүүн, ~

овгийн олон наст өвслөг ургамал

тоо

хувилмал ●○○ [тэ.н] хувилсан нь

хувьсал I.17.1 ●●● [ж.н] хувьсах үйлийн нэр

388

389

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

хувьсалт I.3.1 ●○○ [ж.н] хувьсах үйлийн үр хугач- II.8.1 ●○○ [үй.ү] байн байн хугалах

дүнг заасан нэр

хугаш I.4.1 ●○○ (амь.) [ж.н] цаа бугын тугал

хувьсамтгай ●●○ [тэ.н] хувьсах нь олон

хугуунь- II.13.1 ●○○ [үй.ү] шувуу жигүүрээ

хувьсамхай ●○○ [тэ.н] хувьсахдаа хялбар

хумин шунган дайрах

хувьсанги ●○○ [тэ.н] хувирч улирах шинж худ I.3.1 ●●● [ж.н] ураг барилдсан эр эмийн

бүхий

эцгүүд биесээ дуудах үг

хувьсангуй ●○○ [тэ.н] хувьссан байдалтай, худ ●○○ [а.д.ү] ~ ~: хунгийн дуу

хувьссан янзтай

худаа I.12.1 ●○○ [ж.н] өвс мод зэргийг хаман

хувьсахуун I.2.1 ●○○ [ж.н] хувьсах зүйл

тавьсан овоо

хувьсгагч I.4.1 ●●○ [ж.н] хувьсган үйлдэгч

худаа I.12.1 ●○○ [ж.н] юмыг худалдах үнэ

хувьсгал I.1.1 ●●● [ж.н] хувьсгах явдал, худаал- II.4.1 ●○○ [үй.ү] юмыг нэг газарт

нийгмийн ~

овоолох

хувьсгалж- II.9.1 ●○○ [үй.ү] хувьсгалч үзэл худаал- II.4.1 ●○○ [үй.ү] худалдах үнээ

санаатай болох

тогтоох

хувьсгалжилт I.3.1 ●○○ [ж.н] хувьсгалжих худаг I.22.1 ●●● [ж.н] газрыг гүнзгий ухаж

үйлийн үр дүнг заасан нэр

гаргасан устай нүх

хувьсгалт ●●○ [тэ.н] хувьсгалын үзэл худагж- II.9.1 ●○○ [үй.ү] худаг элбэг болох

санаатай

худагла- II.10.1 ●○○ [үй.ү] худгийн усаар

хувьсгалтан I.20.1 ●○○ [ж.н] хувьсгалын услах

зүтгэлтэн

худал ●●● [тэ.н] бодит байдалд үл нийцэх,

хувьсгалч ●○○ [тэ.н] ~ чанар, хувьсгалын хуурамч

үзэлтэн, хувьсгалд зүтгэгч

худал- II.11.1 ●○○ [үй.ү] худ ураг бололцох

хувьсгуур I.5.1 ●●○ [ж.н] хувьсгах хэрэгсэл, худалд- II.7.1 ●●● [үй.ү] эд барааг үнэ авч

хувьсгах багаж

арилжин өгөх; хувийн ашиг тусын төлөө

Х хувьсмал ●○○ [тэ.н] ~ цахилгаан орон

эсрэг талд хүчин зүтгэх; хов зөөх

хувьцаа I.12.1 ●●● [ж.н] хувь хөрөнгө худалдаа I.12.1 ●●● [ж.н] үнэ өртөгтэйгээр

оруулсан хэмжээ

харилцан өгч авах нь; аж ахуйн салбар

хувьцаат ●●● [тэ.н] хувьцаа бүхий, хувь худалдаал- II.4.1 ●●○ [үй.ү] худалдаа хийх

нийлүүлсэн

худалдаач ●○○ [тэ.н] худалдаа хийгч

хувьч I.4.1 ●○○ (амь.) [ж.н] ~ шувуу: элч худалдаачил- II.11.1 ●○○ [үй.ү] хэсүүчлэн

шувуу

явж худалдаа хийх

хувьч ●●○ [тэ.н] аминч

худалдаачин I.20.1 ●●● [ж.н] худалдаа

хувьчил- II.11.1 ●●● [үй.ү] хувийн болгох

наймаа эрхлэгч

хуга ●●○ [д.д.ү] ~ нуга цохих

худалдагч I.4.1 ●●● [ж.н] худалдаа наймаа

хугадас I.26.1 ●○○ [ж.н] хугарсан юм

хийгч

хугал- II.4.1 ●●○ [үй.ү] мод ~, зоригийг нь ~, худалч ●●● [тэ.н] худал хэлдэг зантай

нэрээ ~

худам I.17.1 ●○○ [ж.н] монгол бичгийн нэг

хугар- II.5.1 ●●● [үй.ү] урам ~, яс ~, нэр ~

нэр

хугарал I.17.1 ●●○ [ж.н] хугарах үйлийн нэр

худар I.21.1 ●○○ (амь.) [ж.н] нэг зүйл загас

хугарамтгай ●●○ [тэ.н] хугарах нь их

хударга I.18.1 ●●● [ж.н] морь малын сүүл

хугарамхай ●○○ [тэ.н] хугарахдаа хялбар

бөгсөнд тогтоох бэхэлгээ оосор

хугархай ●●○ [тэ.н] юмны хугарсан нь

хударга I.18.1 ●○○ [ж.н] нумны заадасны

хугас ●●○ [тэ.н] юмыг дөрөв хуваасны нэг хоёр этгээдийн ховил

хувь

хударгал- II.4.1 ●○○ [үй.ү] моринд хударга

хугас ●●○ [тэ.н] явцын дунд үе, замын ~, хийх; нумны гичрийн заадсанд ховил гаргах

хаврын ~

худгуй I.15.1 ●●○ [ж.н] ураг барилдсан эр,

хугасал- II.11.1 ●○○ [үй.ү] хугас болгон эмийн эхчүүд харилцан биесээ дуудах үг

хуваах

хужаа I.30.1 ●●○ [ж.н] хятад хүн

хугасар- II.12.1 ●○○ [үй.ү] хугас болох

хужгар ●○○ [тэ.н] царай зүс цусгүй болж

хугац- II.6.1 ●○○ [үй.ү] хугацаа тогтоож цайсан; өвс хатаж шарласан зэрэг байдал

болзох

хужгард- II.7.1 ●○○ [үй.ү] хужгар болох

хугац- II.6.1 ●○○ [үй.ү] ялыг хэлтрүүлэх ба хужигна- II.10.1 ●○○ [үй.ү] юмны хур хийж

хугацааг богиносгох

дуугарах, гэдэс ~

хугацаа I.12.1 ●●● [ж.н] цаг ~, өнгөрсөн ~, ~ хужий- II.1.1 ●○○ [үй.ү] хужгар болох, царай

тулах

~, гандаж ~

хугацаал- II.4.1 ●○○ [үй.ү] хугацах, хугацаа хужин ●○○ [тэ.н] хужгар цагаан

тогтоох

хужир I.21.1 ●●○ [ж.н] давсархаг хөрс;

хугацаат ●●○ [тэ.н] хугацаа бүхий

шүлтэрхэг талст бодис; дуртай, хорхойтой

хугацлага I.18.1 ●○○ [ж.н] сарны хиртэлт зүйл

тодорхой дарааллаар давтагдах хугацааны үе

хужир ●○○ [тэ.н] ~ сар: хаврын дунд сар

390

391

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

хужирла- II.10.1 ●●● [үй.ү] малд хужир өгөх

хуйсалз- II.7.1 ●○○ [үй.ү] ундууцан муухай

хужирла- II.10.1 ●●○ [үй.ү] үзээгүй ховор аашлах

зүйлийг ханатал үзэх

хуйсар- II.12.1 ●○○ [үй.ү] муухай зан гаргах

хужирлаг ●●○ [тэ.н] хужир мэт шинжтэй, хуйсгана- II.10.1 ●●○ [үй.ү] цаг агаар гэнэт

хужир оролцсон

хувирч муухайрах; гэнэт хувьсан уурлах

хужирс- II.7.1 ●●○ [үй.ү] мал адгуус хужирт хуйсгануур ●●○ [тэ.н] хуйсганах зантай,

дурлах

хурдан түргэн хувирч өөрчлөгддөг зантай

хужирсаг ●●○ [тэ.н] хужирт дуртай

хуйсгар ●●○ [тэ.н] хүйтэн царайлсны байдал

хужирт- II.7.1 ●○○ [үй.ү] хужиртай болох

хуйсгард- II.7.1 ●○○ [үй.ү] хуйсгар болох

хужирхаг ●○○ [тэ.н] хужир ихтэй

хуйсгардуу ●○○ [тэ.н] хуйсгар байрын

хужирхай I.15.1 ●●○ [ж.н] гүзээний хуйсч- II.9.1 ●○○ [үй.ү] байн байн хуйсрах

нугалбарын зузаан газар

хуйсчуур ●○○ [тэ.н] хялбархан хуйсчиж

хужирш- II.9.1 ●●○ [үй.ү] хужирлаг болох

авирладаг

хужис I.26.1 ●○○ (урга.) [ж.н] нэг зүйл бут мод

хуйх I.9.1 ●●○ [ж.н] хүний толгойн арьс

хуй I.15.1 ●●● [ж.н] мушгирч хөөлгөлөх салхи

хуйхал- II.11.1 ●●○ [үй.ү] өвс, үс зэргийг

хуй I.15.1 ●●○ [ж.н] юмны гэр сав, сэлэмний ~

зулга шатаах, бэлчээр ~, толгой ~

хуй I.15.1 ●●○ [ж.н] хурал ~

хуйхалз- II.7.1 ●○○ [үй.ү] хуйсганах, муухай

хуй ●●○ [тэ.н] бүхэл хуйлаас, толгой, ~ торго, аашлах

~ цаас

хуйхар ●○○ [тэ.н] зусар зальхай

хуй I.15.1 ●○○ (амь.) [ж.н] ууланд сүрэглэн хуйхар- II.12.1 ●○○ [үй.ү] хуйхлагдах, үс

амьдрах нэг зүйл шаазгай

ноос, өвс шатах

хуйв I.9.1 ●●● [ж.н] уурганд уях оосор

хуйхард- II.7.1 ●○○ [үй.ү] хуйхар болох

хуйвалд- II.7.1 ●●● [үй.ү] далдуур үгсэн хуйхарла- II.10.1 ●○○ [үй.ү] хуйхар зан гаргах

тохирох, нийлэх

хуйхуй ●○○ [тэ.н] дүрсгүй, сахилгагүй

хуйвалдаан I.2.1 ●●● [ж.н] далд зөвшилцөөн

хуйхуйт- II.6.1 ●○○ [үй.ү] дүрсгүй зан авир

хуйвалдагч I.4.1 ●●○ [ж.н] хуйвалдлагад гаргах

Х

оролцогч

хуйцай I.12.1 ●○○ [ж.н] нэг зүйл хоол

хуйвалдлага I.18.1 ●○○ [ж.н] хуйвалдах хул I.26.1 ●●● [ж.н] том модон аяга

үйлийн нэр

хул ●●● [тэ.н] адууны зүсэм

хуйван I.16.1 ●○○ [ж.н] хоолны нэр

хул I.1.1 ●○○ (урга.) [ж.н] нэг наст өвслөг

хуйвар- II.12.1 ●○○ [үй.ү] хуйв мэт гогцоорох

ургамал

хуйвла- II.10.1 ●●○ [үй.ү] уурганд хуйв уях

хулаг I.22.1 ●○○ (амь.) [ж.н] чонотой адил нэг

хуйвлаасуур I.5.1 ●○○ [ж.н] муруйг зурах зүйл амьтан

төхөөрөмж

хулагч ●●● [тэ.н] гүүний хул зүсэм

хуйгуур ●○○ [тэ.н] зусар, хуйхар

хулагчин I.20.1 ●●● [ж.н] хулагч зүсмийн гүү

хуйгуурд- II.7.1 ●○○ [үй.ү] хуйгуур зан гаргах, хулай- II.1.1 ●●○ [үй.ү] хулгар болох

хуйхардах

хулалз- II.7.1 ●○○ [үй.ү] ичиж царай улайх

хуйгуурла- II.10.1 ●○○ [үй.ү] хуйгуур зан хулан I.16.1 ●●○ (амь.) [ж.н] хул, цайвар

гаргах

хонгор зүстэй нэг зүйл зэрлэг адуу

хуйл- II.4.1 ●●○ [үй.ү] хуйнд хийх

хулан I.16.1 ●○○ (амь.) [ж.н] ~ жороо:

хуйл- II.4.1 ●●○ [үй.ү] юмыг нэг талаас нь хөхөвтөр өнгөтэй нэг зүйл шувуу

ороож эвхэх

хулан I.16.1 ●○○ [ж.н] биеэс дээш зургадугаар

хуйлаа I.12.1 ●●○ [ж.н] хуйлаас

үеийн өвөг

хуйлаадас I.26.1 ●●○ [ж.н] цас хуйлрахуй

хулан I.16.1 ●○○ [ж.н] ~ сар: намрын тэргүүн

хуйлаас I.9.1 ●○○ [ж.н] нимгэн юмыг сар

бөөрөнхийлөн ороосон ороомог

хулан I.16.1 ●○○ [ж.н] зуухны утаа гарах нүх,

хуйлагч I.4.1 ●○○ (амь.) [ж.н] хуйлагч цох

яндан

хуйлар- II.12.1 ●●○ [үй.ү] юмны нэг талаасаа хулан ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

хумиран эвхрэх

хуланц I.3.1 ●●○ [ж.н] биеэс дээш дөрөв дэх

хуйлармал ●○○ [тэ.н] нэг талаасаа хунирсан, үеийн өвөг, элэнцийн эцэг

бөөгнөрсөн

хуланцаг I.6.1 ●○○ [ж.н] элэнцэг өвөг, эмгийн

хуйлмаг I.6.1 ●●○ [ж.н] хуйлж ороож хийсэн эцэг, эх

зүйл

хулбай ●○○ [а.ө] гайхах, сэжиглэх аялга

хуйлмал ●●○ [тэ.н] хуйлсан

хулбалз- II.7.1 ●○○ [үй.ү] хулмалзах

хуйлраа I.12.1 ●○○ [ж.н] хуйлрах үзэгдэл

хулга ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

хуймаг I.22.1 ●●○ [ж.н] гурилаар хийх нэг хулга I.18.1 ●○○ [ж.н] хадаас тавлах багаж

зүйл идээ

хулга I.18.1 ●○○ [ж.н] үүдний углуурга

хуйраг I.22.1 ●○○ (урга.) [ж.н] зэллэн ургах шургуулах нүх

бутлаг ургамал

хулга- II.10.1 ●●○ [үй.ү] хулчийн зайлсхийх

хуйс- II.6.1 ●○○ [үй.ү] бага сага салхи дэгдэх

хулгавч I.32.1 ●○○ [ж.н] чих дааруулахгүйн

390

391

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

тулд өмсөх чихэвч; эхнэр хүний чих, хацар хулуучин I.20.1 ●○○ [ж.н] эзгүй болон

халхлах оройгүй малгай

сэрэмжгүй үеэр далимдуулагч

хулгавчил- II.11.1 ●○○ [үй.ү] хулгавч зүүх

хулх- II.7.1 ●○○ [үй.ү] хүн амьтны нааш цааш

хулгадаахай I.15.1 ●○○ (амь.) [ж.н] бултан зайлсхийх

хулганатай төстэй мэрэгч

хулхаа I.12.1 ●○○ [ж.н] хулхах зантай;

хулгай I.15.1 ●●● [ж.н] бусдын юмыг зүй шийдэмгий бус, эргэлзэн хойргоших зан

бусаар нуун завшихуй

хулхалз- II.7.1 ●○○ [үй.ү] үргэж зайлсхийх,

хулгай I.15.1 ●○○ [ж.н] улс төрөөс урван морь ~

тэрсэлсэн этгээд

хулхалз- II.7.1 ●○○ [үй.ү] хувцас элбэгдэж

хулгайл- II.4.1 ●●○ [үй.ү] хулгай хийх

халбаганах, дээл ~

хулгайлагч I.4.1 ●○○ [ж.н] хулгайлан үйлдэгч

хулхалз- II.7.1 ●○○ [үй.ү] зориг санаа

хулгайч ●●● [тэ.н] хулгай хийгч

мухардаж шийдвэргүй болох

хулгана I.18.1 ●●● (амь.) [ж.н] оготно ~, ~ хулхи I.13.1 ●●○ [ж.н] чихний ~

жил

хулхид- II.6.1 ●●○ [үй.ү] чихдэх, морь ~

хулгана- II.10.1 ●○○ [үй.ү] байн байн хулгах, хулхил- II.4.1 ●○○ [үй.ү] цочрох

хулмалзах

хулхит- II.6.1 ●○○ [үй.ү] чихэнд хулхи тогтох,

хулгар ●●○ [тэ.н] чихний хэвийнээс бага хулгатах

байдал

хулчгана- II.10.1 ●○○ [үй.ү] айж бэрхшээх,

хулгард- II.7.1 ●○○ [үй.ү] хулгар нь их

хулчилзах

хулгардуу ●○○ [тэ.н] хулгар байрын

хулчгар ●●○ [тэ.н] аймхай ~, айж эмээхдээ

хулгат- II.6.1 ●○○ [үй.ү] чихэн дотор хулга түргэн, хулхи нь буучихдаг зан төрхтэй

цуглах

хулчгард- II.7.1 ●○○ [үй.ү] хулчгар нь их

хулд- II.7.1 ●○○ [үй.ү] бүрхэж өнгөлөх

хулчгардуу ●○○ [тэ.н] хулчгар байрын

хулдаас I.9.1 ●●● [ж.н] ширээний ~, шалны ~

хулчий- II.1.1 ●●○ [үй.ү] айж ~

Х хулдаасал- II.11.1 ●●○ [үй.ү] хулдаасаар хулчилз- II.7.1 ●○○ [үй.ү] хулчганах

бүрэх

хулчин ●○○ [тэ.н] хулчгар

хулж- II.9.1 ●●● [үй.ү] зугтаах, дутаах; морь ~

хулшир- II.12.1 ●○○ [үй.ү] сулрах, доройтох

хулжимгай ●○○ [тэ.н] морь малын хулжих хуль ●●● [тэ.н] эл ~

зантай

хум I.1.1 ●○○ (урга.) [ж.н] ям, маалинга

хулжимтгай ●○○ [тэ.н] байн байн хулждаг; хумаг I.22.1 ●○○ [ж.н] сул шороо, өвсний хог

нойр хүрэхгүй болох нь

хумагт- II.7.1 ●○○ [үй.ү] аргал хоргол зэрэг

хулжимхай ●○○ [тэ.н] адуу малын зугтамхай, юм үйрэх

ороо

хумай- II.1.1 ●○○ [үй.ү] хумигар болох

хулжин ●○○ [тэ.н] заль мэх гаргахдаа хумал I.17.1 ●○○ [ж.н] хумс

чадамгай, зусар

хумбага I.18.1 ●○○ [ж.н] эмгэн хумс

хулигаан I.2.1 ●●○ [ж.н] ёс бус танхай этгээд

хумбагана- II.10.1 ●○○ [үй.ү] хумбагар юмны

хулла- II.10.1 ●○○ [үй.ү] хуланд айраг хийх

үргэлжлэн хөдлөх

хулмагана- II.10.1 ●●○ [үй.ү] хулмайх үйл хумбагар ●○○ [тэ.н] юмны амсар дотогш

давтагдах

өмийсөн байдал; жижиг бундгар

хулмай- II.1.1 ●●○ [үй.ү] амьтны чихээ хойш хумбагард- II.7.1 ●○○ [үй.ү] хумбагар болох

буулгах

хумбагардуу ●○○ [тэ.н] хумбагар байрын

хулмалз- II.7.1 ●●○ [үй.ү] хулмаганах, байн хумбай- II.1.1 ●○○ [үй.ү] хумбагар болох;

байн хулмайх

юмны хөвөө дээш босож хөмийх

хулман ●○○ [тэ.н] хулгардуу, жижиг чих

хумбалз- II.7.1 ●○○ [үй.ү] хумбагар юмны

хулмас I.9.1 ●●○ [ж.н] суганаас гарах байн байн хөдлөх

нилхийсэн үнэр

хумбан ●○○ [тэ.н] хумбагар, цомбон

хулмаст- II.7.1 ●○○ [үй.ү] хулмастай болох

хумжаа I.12.1 ●○○ [ж.н] цахиур бууны дарь

хулс I.9.1 ●○○ (урга.) [ж.н] нэг зүйл модлог хэмжих сав

ургамал

хумиа I.12.1 ●○○ [ж.н] хумих үйлийн нэр,

хулслаг ●○○ [тэ.н] хулсны шинжтэй; хулс хумьсан байдал

ихтэй

хумигар ●●○ [тэ.н] юмны ам амсар дотогш

хултаач- II.8.1 ●○○ [үй.ү] зайлах гээд орох хумбайсан; ирмэг дотогш атирсан байдал

газраа олж ядах

хумигардуу ●○○ [тэ.н] хумигар байрын

хултан ●○○ [д.д.ү] ~ халтан хийх

хумий- II.1.1 ●○○ [үй.ү] хумигар, хумбагар

хултга ●○○ [д.д.ү] ~ халтга хийх

болох, юм үрчийх, атирч хатах

хултгана- II.10.1 ●○○ [үй.ү] завсар хумил- II.4.1 ●○○ [үй.ү] байн байн хумих,

харалхийлэн зугтахаар завдах, хулчганах

хураах

хулуу I.12.1 ●●○ (урга.) [ж.н] хүнсний ногоо

хумир- II.5.1 ●○○ [үй.ү] хумигар болох:

хулуу I.12.1 ●○○ [ж.н] хөлд бэртэнгэ суух үрчийх:

буюу шар ус хурснаас тогтсон булцуу

хумиур I.5.1 ●○○ [ж.н] хумьдаг хуйлдаг

392

393

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

хэрэгсэл

хумс I.9.1 ●●● [ж.н] гар хөлийн ~, араатны ~

 хунтайж

Хаан ширээг залгамжлах хан

хүүгийн нэрлэдэг байсан цол үг

хумсал- II.11.1 ●●○ [үй.ү] хумсаа шигтгэх ба

× хун тайж

тул хунтайж гэж хамт бичнэ.

хумсаар чимхэх

хунтруу I.12.1 ●○○ (амь.) [ж.н] хошуу улаан

хумсал- II.11.1 ●●○ [үй.ү] бага сага юм нэг зүйл хархираа шувуу

хулгайлах

хунх I.3.1 ●○○ [ж.н] том тогоо

хумслаг ●○○ [тэ.н] хумс мэт, хумс ихтэй

хунх I.3.1 ●○○ [ж.н] жавхаа, жавхлан

хумслагч I.4.1 ●○○ [ж.н] хумслах үйлийн эзэн

хунчин I.20.1 ●○○ (урга.) [ж.н] халуун хөөх

хумх I.3.1 ●○○ [ж.н] бийрийн дугтуй

эмд ордог ургамал, шүүдэргэнэ

хумх I.3.1 ●○○ (шаш.) [ж.н] бумба, лам нарын хунчир ●○○ [тэ.н] харамч, ~ гартай

рашаан агуулах сав

хунчир I.21.1 ●○○ (урга.) [ж.н] эмд ордог

хумхаа I.12.1 ●○○ [ж.н] чичрэг өвчин

ургамал

хумхаал I.1.1 ●○○ (урга.) [ж.н] алтанзул цэцэг

хунчирд- II.7.1 ●○○ [үй.ү] хунчир болох

хумхат I.19.1 ●○○ [ж.н] бяцхан цан

хунчирдуу ●○○ [тэ.н] хунчир байрын

хумхи- II.2.1 ●○○ [үй.ү] дэлгэсэн зүйлийг хунчирла- II.10.1 ●○○ [үй.ү] хунчир зан гаргах

хумьж авах

хунш I.4.1 ●○○ [ж.н] үзэмж жавхаа; ханилгаа

хумхч ●○○ [тэ.н] хумх сав хийдэг мэргэжилтэй

чанар

хумь- II.13.1 ●●○ [үй.ү] тарсныг боож хуншуун I.2.1 ●○○ [ж.н] хэншүү, хярвас

цуглуулах; боож баглах

хунь- II.13.1 ●●○ [үй.ү] хуниас гаргах, хумих

хун I.16.1 ●●○ (амь.) [ж.н] ~ шувуу

хуньс I.9.1 ●○○ [ж.н] өвлийн хувцасны өнгө,

хун I.16.1 ●○○ (урга.) [ж.н] ~ цэцэг, ~ хорс: дотор

олон наст өвслөг ургамал

хур I.1.1 ●●● [ж.н] агаарын тунадас, бороо

хунар I.5.1 ●●○ [ж.н] хувцас ~, айл ~

хур ●●○ [тэ.н] хурж хуримтлагдсан, ~ хөрөнгө

хунгар I.5.1 ●●○ [ж.н] зузааран хатуурч хур I.1.1 ●○○ (амь.) [ж.н] хар гургуул, нэг зүйл

хөлдсөн хөрлөсөн цас

шувуу

хунгард- II.7.1 ●○○ [үй.ү] хунгар болох

хур- II.3.1 ●●○ [үй.ү] цуглаж ~

Х

хунгарла- II.10.1 ●●○ [үй.ү] хунгар тогтох

хураа- II.1.1 ●●○ [үй.ү] хуримтлуулах,

хунгарт- II.7.1 ●○○ [үй.ү] хунгартай болох

нөөцлөх

хундага I.25.1 ●●● [ж.н] архины ~, ~ барих, хураа- II.1.1 ●○○ [үй.ү] нэгтгэх захирах

~н цэцэг

хураавар ●●○ [тэ.н] эрээвэр ~

хундагал- II.4.1 ●●● [үй.ү] хундаганд юм хийх

хураагдагч I.4.1 ●○○ [ж.н] хураагдах зүйл;

хундагана I.18.1 ●○○ (урга.) [ж.н] алтан хураагдах юм

хундага, барбад

хураагдал I.17.1 ●○○ [ж.н] хураагдах үйлийн

хундан ●●○ [тэ.н] ~ цагаан: цул цагаан өнгө, нэр

малын зүсэм

хураагдмал ●○○ [тэ.н] хураагдсан

хундар I.21.1 ●○○ (урга.) [ж.н] навч зулгарах хураагуур I.5.1 ●●○ [ж.н] ~ судас: венийн

тураг мод, зэрлэг улиас

судас, дуу ~

хунз I.3.1 ●○○ [ж.н] юм агуулах томхон араг, хураагч I.4.1 ●●○ [ж.н] хураан үйлдэгч, дуу ~

сэвэг мэт сав; цайны сав

хураалт I.3.1 ●●○ [ж.н] санал ~, тариа ~

хунзал- II.11.1 ●○○ [үй.ү] хунзад агуулах

хураамал ●○○ [тэ.н] хураасан

хуниа I.12.1 ●●○ [ж.н] хуниас, атираа, хураамж I.4.1 ●●● [ж.н] татвар ~

нугалаа

хураамжил- II.11.1 ●○○ [үй.ү] хураах цэгцлэх,

хуниа I.12.1 ●○○ [ж.н] дөрвөлжин ёроолтой, эмхэтгэх, хураангуйлах

дүгрэг амсар бүхий үйсэн сав

хураангуй I.15.1 ●●● [ж.н] үг яриа, зохиол

хуниадас I.19.1 ●○○ [ж.н] хуниа

бүтээл зэргийн агуулгыг товч болгосон нь

хуниарт- II.7.1 ●○○ [үй.ү] хуниартай болох

хураангуй ●●○ [тэ.н] ~ өгүүлбэр, ~ эмхэтгэл

хуниас I.9.1 ●●○ [ж.н] нугалаас, хувцасны ~, хураангуйл- II.4.1 ●●○ [үй.ү] хураангуй

ходоодны мухар зэрэг эрхтний атираа

болгох

хуниасал- II.11.1 ●●○ [үй.ү] хуниас гаргах

хураангуйлал I.17.1 ●○○ [ж.н] хураангуйлах

хуниаст- II.7.1 ●○○ [үй.ү] хуниас болох

үйлийн нэр

хуний- II.1.1 ●○○ [үй.ү] амсар нь ~; хаваас нь ~

хурагч I.4.1 ●●○ (шаш.) [ж.н] хурдаг, цугладаг

хунир- II.5.1 ●●○ [үй.ү] атирч ~, үрчийж ~

юм; шашны ном хуралд суугч

хунираа I.12.1 ●●○ [ж.н] хувцасны ~

хурай ●●● [а.ө] уриалан дуудах, бэлгэдэн

хунираат- II.6.1 ●○○ [үй.ү] хунираатай болох

даллахад хэлэх аялга

хуниур I.5.1 ●○○ [ж.н] юмыг хуньж татдаг хурайл- II.4.1 ●●○ [үй.ү] хурай хэлэх, дуудах

оосор

хурайлз- II.7.1 ●○○ [үй.ү] хуйлран салхилах

хунлин I.16.1 ●○○ (урга.) [ж.н] том цэцэгт хурал I.17.1 ●●● [ж.н] ~ хуй, ~ цуглаан;

олон наст өвс

шашны ном хурах ~

хунтайж I.4.1 ●○○ [ж.н] хааны ор залгамжлах хуралд- II.7.1 ●●● [үй.ү] хуралд оролцох

хүү; хан хүү, алтан ургийн ноёдын цол

392

393

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

хуралдаан I.2.1 ●●● [ж.н] хуралдах үйл хүч тарга жил дараалан улам нэмэгдэх

ажиллагаа

хурлийз I.3.1 ●●○ [ж.н] эрлийзийн хүүхэд

хуралдагч I.4.1 ●●○ [ж.н] хуралд оролцогч

хурма I.18.1 ●○○ (урга.) [ж.н] хасарваань,

хуралдай I.15.1 ●○○ [ж.н] хурал чуулган

илжгэн чихний жимс

хурандаа I.30.1 ●●● [ж.н] цэргийн даргын хурмал ●○○ [тэ.н] нэгэнт хурсан

дээд цол; ахлах офицерын дээд цол

хурмаст I.3.1 ●●○ [ж.н] гучин гурван

хурвис I.5.1 ●○○ (амь.) [ж.н] нэг зүйл шувуу

тэнгэрийн эзэн тэнгэр

хурга I.25.1 ●●● (амь.) [ж.н] хонь, аргаль хурнигар ●○○ [тэ.н] доожоогүй, дорой, царай

зэрэг амьтны төл

муутай

хурга- II.10.1 ●●● [үй.ү] эргэж буцах, хоргодох

хурнигардуу ●○○ [тэ.н] хурнигар байрын

хургал- II.4.1 ●●○ [үй.ү] хонь төллөх

хурс I.9.1 ●○○ [ж.н] болсон сүүний бяслаг,

хургалж I.4.1 ●○○ (урга.) [ж.н] буталж ургах ааруул, хурууд

өвслөг ургамал

хуруу I.12.1 ●●● [ж.н] гар, хөлийн сарвуу

хургалжин ●○○ [тэ.н] хурганы үс мэт буржгар

хуруу I.12.1 ●●○ [ж.н] тооно уньтай хэлхэлдэж

хургас- II.6.1 ●○○ [үй.ү] хонь, хургаа үгүйлэн буй жижиг мод

байх

хуруу I.12.1 ●○○ [ж.н] нүдний цэцгийд тогтсон

хургачин I.20.1 ●●● [ж.н] хурга хариулагч

мах мэт зүйл

хурд I.9.1 ●●● [ж.н] үйл хөдөлгөөний хуруувч I.32.1 ●●○ [ж.н] хурууны өндгийг зүү

түргэний хэм

хатгахаас хамгаалах хэрэгсэл, ~ зүүх

хурдавтар ●○○ [тэ.н] хурдан байрын

хуруувчил- II.11.1 ●●○ [үй.ү] хуруундаа

хурдавчил- II.11.1 ●●○ [үй.ү] яаравчлах, хуруувч зүүх

түргэвчлэх

хурууд I.9.1 ●●● [ж.н] хэсэглэсэн том ааруул

хурдад- II.15.1 ●○○ [үй.ү] хурдан болох, хурууд- II.6.1 ●●○ [үй.ү] хуруу гаргаж тоглох

түргэдэх

хуруут- II.6.1 ●○○ [үй.ү] ганц хуруугаар

Х хурдал- II.11.1 ●●○ [үй.ү] хурд нь нэмэгдэх, өвчлөх

түргэлэх

хурууч I.4.1 ●○○ (амь.) [ж.н] нэг зүйл амьтан

хурдан ●●● [тэ.н] ~ түргэн, ~ шаламгай

хурхаг ●○○ [тэ.н] арвилан гамнагч; хүрэлцээ

хурдас- II.15.1 ●○○ [үй.ү] хурд нэмэгдэх

муутай

хурдасгагч I.4.1 ●●○ [ж.н] хурдасгах үйлийг хурхагла- II.10.1 ●○○ [үй.ү] нямбайлан

хийгч, хурдан болгогч

арвилж гамнах

хурдасгуур I.5.1 ●●○ [ж.н] хурдасгах хурхир- II.5.1 ●●○ [үй.ү] унтахад хоолой

төхөөрөмж

хамар хоржигнон дуугарах

хурдатгагч I.4.1 ●○○ [ж.н] хурдасгагч

хурхираа ●●○ [тэ.н] хурхирах зуршилтай

хурдатгал I.1.1 ●○○ [ж.н] хурдатгах үйлийн хурхирамтгай ●○○ [тэ.н] байнга хурхирдаг

нэр

хурц ●●● [тэ.н] мохоо бус, иртэй; ид чадал их

хурдац I.19.1 ●●○ [ж.н] хэмжигдэхүүн

хурцавтар ●○○ [тэ.н] хурц байрын

хурдач ●○○ [тэ.н] хурдан шаламгай

хурцад- II.15.1 ●○○ [үй.ү] хурц болох

хурдаш- II.15.1 ●○○ [үй.ү] хурдан шинжтэй хурцадмал ●●● [тэ.н] хурцадсан

болох

хурцал- II.11.1 ●●○ [үй.ү] хурц болгох

хуржгар ●○○ [тэ.н] хуйсгар, өнгө зүс муутай

хурцдал I.1.1 ●○○ [ж.н] хурцдах үйлийн нэр

хуржигна- II.10.1 ●○○ [үй.ү] хурчигнахаас хурчигна- II.10.1 ●○○ [үй.ү] хурчиг хурчиг

арай сул, нарийн дуугарах

чимээ гарах

хурил I.1.1 ●○○ [ж.н] хэрэмний үүр

хурш- II.9.1 ●●○ [үй.ү] хур бороо элбэгших

хурил I.1.1 ●○○ [ж.н] зуухны яндан

хурш- II.9.1 ●●○ [үй.ү] тослог идээний зүйл

хурилдай I.15.1 ●○○ (хууч.) [ж.н] их хурим удаандаа хагшсан амт орох

найр

хурш- II.9.1 ●○○ [үй.ү] хурж хуримтлах;

хурим I.1.1 ●●● [ж.н] найр ~, ~ той

хөрлөх

хуримла- II.10.1 ●●○ [үй.ү] хурим хийх

хуршмал ●●○ [тэ.н] нэгэнт хуршсан, ~ үнэр,

хуримлаг I.6.1 ●○○ (урга.) [ж.н] хайтантай ~ мах

төстэй нэг зүйл цэцэг

хуршуун ●●○ [тэ.н] хуршсан амттай

хуримтал- II.11.1 ●●○ [үй.ү] хуримт юмтай хурь- II.13.1 ●○○ [үй.ү] хурах, цугларах,

болох

бөөгнөрөх

хуримтлал I.1.1 ●●● [ж.н] хуримтлах үйлийн хурьсага I.25.1 ●○○ [ж.н] хурганы арьс

нэр

хурьц- II.7.1 ●●○ [үй.ү] тачаах, шунах, өнгөнд

хуримтлуур I.5.1 ●○○ [ж.н] хуримтлуулагч ~, эдэд ~

төхөөрөмж

хурьцал I.17.1 ●●○ [ж.н] хурьцах үйлийн нэр

хуримч ●○○ [тэ.н] хуримын даамал

хус I.9.1 ●●○ (урга.) [ж.н] цагаан өнгийн нэг

хурияагч I.4.1 ●○○ [ж.н] цохивор хөгжмийн зүйл мод

зэмсэг

хус I.9.1 ●○○ [ж.н] идээ жимс хийх сав, багвар

хурла- II.10.1 ●○○ [үй.ү] өвс ногоо ба малын хус I.3.1 ●○○ [ж.н] цайвар өнгөтэй, зөөлөн

394

395

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

чанарын нэг зүйл чулуу

хуу ●○○ [д.д.ү] ховх, ~ татах

хус- II.6.1 ●●○ [үй.ү] ховхлох, арилгах

хуувь I.23.1 ●○○ [ж.н] хуралдан зөвшилцөх

хусад- II.15.1 ●○○ [үй.ү] мөрий тавьж наадаад зөвлөл

хоосортол хожигдох

хуугиа ●○○ [тэ.н] хөнгөн, болгоомжгүй зан

хусалгана I.18.1 ●○○ (урга.) [ж.н] нэг наст байдал

өвслөг ургамал

хуугиадуу ●○○ [тэ.н] хуугиа байрын

хусам I.17.1 ●●● [ж.н] тогооны ~; ~ малтах

хуугиат- II.6.1 ●○○ [үй.ү] хуугиа зан гаргах

хусамт- II.7.1 ●●○ [үй.ү] хусам тогтох

хуугина- II.10.1 ●○○ [үй.ү] хөнгөн

хусандай I.15.1 ●○○ (урга.) [ж.н] хусан ойд болгоомжгүй авирлах

ургах мөөг

хуугина- II.10.1 ●○○ [үй.ү] урсгал усны

хусар ●●○ [тэ.н] хэдэн жил дараалан чимээлэн урсах

хусарсан байдал

хуугиул- II.4.1 ●○○ [үй.ү] салхи хөдөлж, ус

хусар- II.12.1 ●●○ [үй.ү] жил тойрон хөхөө урсахад дуу гарах

хөхүүлж сувайрах

хуугь- II.13.1 ●○○ [үй.ү] хөнгөн болгоомжгүй,

хусар ●○○ [тэ.н] ~ сум: годилгүй сум

хуумгай авирлах

хусархаг ●○○ [тэ.н] хус ихтэй

хуугь- II.13.1 ●○○ [үй.ү] ус, салхины шуугих

хусархуу ●○○ [тэ.н] хус мод мэт

хуудай I.15.1 ●○○ [ж.н] дөрвөн настай эр цаа

хусвар I.5.1 ●○○ [ж.н] зоргодос, харуулдас

хуудам ●●○ [тэ.н] хөнгөн ~

хусдас I.5.1 ●○○ [ж.н] зоргодос, харуулдас

хуудамд- II.7.1 ●○○ [үй.ү] хуудам болох

хуслаг I.6.1 ●○○ (урга.) [ж.н] хус мэт боловч хуудамла- II.10.1 ●○○ [үй.ү] хөнгөн хуудам

багахан нэг зүйл мод

зан ааш гаргах, хуудам хандах

хуслуур I.5.1 ●○○ [ж.н] хус модны дурс: үйс

хуудамна- II.10.1 ●○○ [үй.ү] хуудам зан

хусран ●●● [тэ.н] жил тойрон хөхөө хөхүүлж байдал гаргах

сувайрсан мал, сувай

хуудамт- II.7.1 ●○○ [үй.ү] хуудам болох

хусуур I.5.1 ●●● [ж.н] хусах хэрэгсэл

хуудан I.16.1 ●○○ (амь.) [ж.н] тахианы адил

хусуурд- II.7.1 ●●○ [үй.ү] хусуураар үйлдэх

нэг зүйл шувуу

Х

хусуурчин I.20.1 ●○○ [ж.н] дамын наймаа хуудас I.26.1 ●●● [ж.н] номын ~, модны ~

хийгч; хусуур хийдэг хүн

хуудасла- II.10.1 ●○○ [үй.ү] хуудас болгох

хутаал- II.4.1 ●○○ [үй.ү] нуугдах; өвс модыг хуудсар- II.5.1 ●○○ [үй.ү] хуудас болон салах

овоолох

хуудуу ●●○ [тэ.н] базаахгүй, гоомой, хөнгөн

хутаг I.22.1 ●●○ [ж.н] хувь зохиол, буяны хувь

хийсвэр

хутагт I.3.1 ●○○ (шаш.) [ж.н] ~ хувилгаад

хуудуу ●○○ [тэ.н] эргүү тэнэг

хутга I.25.1 ●●● [ж.н] ~ мэс, ~ жад

хуудуур- II.5.1 ●○○ [үй.ү] хуудам хөнгөн болох

хутга- II.10.1 ●●● [үй.ү] хольж ~

хууз I.9.1 ●●○ [ж.н] шанаанд ургасан сахал

хутгаа I.12.1 ●●○ [ж.н] хутгах үйл; бөхийн мэх

хуузар- II.12.1 ●○○ [үй.ү] хуузтай болох

хутгаач ●○○ [тэ.н] хутган үймүүлэх зантай

хуузархаг ●●○ [тэ.н] хууз ихтэй

хутгагч I.4.1 ●●○ [ж.н] хутгах үйлийг хуузат- II.15.1 ●○○ [үй.ү] хууз сахалтай болох

гүйцэтгэгч

хуул- II.4.1 ●●● [үй.ү] ном бичиг зэргийг

хутгадас I.19.1 ●○○ [ж.н] сүүний ээдмээр сийрүүлэн буулгах

зуурч хийсэн цагаан идээ

хуул- II.4.1 ●●● [үй.ү] хальс, арьс зэргийг

хутгал- II.4.1 ●○○ [үй.ү] байн байн хутгах

татаж салгах

хутгал- II.4.1 ●○○ [үй.ү] хутга барьж чичих

хуулагч I.4.1 ●●○ [ж.н] хуулах үйлийг хийгч

хутгалагч I.4.1 ●○○ [ж.н] хутгалах үйлийн хуулбар I.5.1 ●●● [ж.н] хуулж бичсэн, хуулж

эзэн

буулгасан юм

хутгалдаан I.2.1 ●○○ [ж.н] хутгалдах үйлийн хуулбарла- II.10.1 ●●○ [үй.ү] хуулбар хийх

нэр; будилаан самуун

хуулбарлагч I.4.1 ●●● [ж.н] хуулбар үйлдэгч

хутгамцаг I.22.1 ●○○ [ж.н] өрөм тосонд хуулга I.25.1 ●●● [ж.н] ар нь цавуу бүхий

ааруул ээзгий хийж хутгасан идээ

өнгөт цаас

хутгамцагла- II.10.1 ●○○ [үй.ү] хутгамцаг хуулга I.25.1 ●●● [ж.н] хуучин дээлийн өнгө

хийх

хуулга- II.10.1 ●●○ [үй.ү] давхих, довтлон

хутгамш I.4.1 ●○○ [ж.н] хутгамцаг

гүйлгэх

хутгамшил- II.11.1 ●○○ [үй.ү] хумгамцаглах

хуулдас I.26.1 ●○○ [ж.н] далны ~

хутгар- II.5.1 ●○○ [үй.ү] хольцолдож хуулзуур I.5.1 ●○○ [ж.н] хамрын хөндийн

нийлэлдэх

угийн хэсэг

хутгуур I.5.1 ●○○ [ж.н] хутгах хэрэгсэл; хуулил- II.4.1 ●○○ [үй.ү] хууль болгож тогтоох

төрийн ~

хуулирх- II.7.1 ●○○ [үй.ү] хуулиар айлган

хутгууш I.11.1 ●○○ [ж.н] хутгамцаг, хутгамш

сүрдүүлэх

хуу I.12.1 ●○○ [ж.н] данх сав, цайны ~

хуулмал ●○○ [тэ.н] хуулж авсан нь

хуу ●●○ [тө.ү] нэгмөсөн, дуустал, ~ хамах, ~ хуулуур I.5.1 ●○○ [ж.н] бичиг юм уу, зураг

шатах

олшруулан хуулбарлах авсаархан багаж

394

395

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

хууль I.23.1 ●●● [ж.н] албан ёсны дүрэм, хуурсан I.16.1 ●○○ [ж.н] нэг зүйл үлээвэр

журам, ~ хууль

хөгжим

хууль I.23.1 ●●● [ж.н] сургамж баримтлал хуурст- II.7.1 ●○○ [үй.ү] хуурстай болох

болгон хэлэх үлгэр, үг харьцуулал

хуурцаг I.22.1 ●●● [ж.н] тусгай соронзон

хуульж- II.9.1 ●○○ [үй.ү] хууль дүрэмтэй мэдрэмж бүхий дуу бичлэгийн хальс

болох, хууль хэрэгжиж эхлэх

хуурцаг I.22.1 ●○○ [ж.н] авдраас бага юм

хуульс- II.7.1 ●○○ [үй.ү] хууль дүрмийг ихэд агуулах хайрцаг

хэрэгсэх

хуурцагла- II.10.1 ●○○ [үй.ү] хуурцагт агуулах

хуульч I.4.1 ●●● [ж.н] хуулийн мэргэжилтэн

хуурч I.4.1 ●●● [ж.н] хуур хөгжимчин

хуульч I.4.1 ●○○ [ж.н] хэв ёсны сургамж хуурчин I.20.1 ●○○ [ж.н] хуурч

үлгэр хэлэгч

хуут- II.6.1 ●○○ [үй.ү] ховхрох, хуурах

хуульчил- II.11.1 ●●● [үй.ү] хуулиар хуутуу I.12.1 ●○○ [ж.н] даалууны арван нэгэн

журамлах

нүхтэй мод

хуумгай ●●● [тэ.н] омтгой, цалгай

хуух I.9.1 ●○○ [ж.н] эр амьтны үр боловсруулах

хуумгайд- II.6.1 ●○○ [үй.ү] хуумгай болох

булчирхай, түүний арьс, хуухнаг

хуумгайдуу ●○○ [тэ.н] хуумгай байрын

хуухай I.15.1 ●○○ [ж.н] ичгүүр, сонжуур

хуумгайл- II.4.1 ●○○ [үй.ү] хуумгай байдал хуухина- II.10.1 ●○○ [үй.ү] амьсгалахад

гаргах

хамар хоолой шуухинах

хуумгайр- II.5.1 ●○○ [үй.ү] байдал хуумгай хуухир- II.5.1 ●●○ [үй.ү] үргэсэн адууны

болох

хамар хорчигнон дуугарах

хуумгайт- II.6.1 ●●○ [үй.ү] хуумгай зан гаргах

хуухитна- II.10.1 ●●○ [үй.ү] шуухинах

хуур I.5.1 ●●● [ж.н] хөгжмийн зэмсэг, морин хуухнаг I.6.1 ●○○ [ж.н] эр амьтны үрийн

~, төгөлдөр ~

булчирхайн уут

хуур- II.5.1 ●●● [үй.ү] мэхлэх, худалд хуухуур I.5.1 ●○○ (амь.) [ж.н] бор шувууны

Х итгүүлэх

багийн нүүдлийн шувуу

хуур- II.5.1 ●●● [үй.ү] хайрч болгох

хууч I.4.1 ●●● [ж.н] түүхэн хүмүүс, үйл

хуур- II.5.1 ●●○ [үй.ү] арьс, холтос өөрөө явдлын тухай мэдээлэл; архаг өвчин

хуулран унах

хууч- II.8.1 ●●○ [үй.ү] байн байн хуулах;

хуурагч I.4.1 ●●○ [ж.н] хууран үйлдэгч

юмны хальсыг нимгэн авах

хуурай I.15.1 ●●● [ж.н] төмөрлөгийг үрж хуучивтар ●○○ [тэ.н] хуучирсан байрын

хурцлах багаж

хуучид I.19.1 ●●○ [ц.н] сарын арван тавнаас

хуурай ●●● [тэ.н] чийггүй, нойтон биш

хойших хугацаа

хуурайвтар ●●○ [тэ.н] бага зэрэг хуурай

хуучил- II.11.1 ●●● [үй.ү] хууч хөөрөх

хуурайд- II.6.1 ●●○ [үй.ү] хуурайгаар үрэх

хуучин ●●● [тэ.н] он жил удсан, урьдын,

хуурайд- II.6.1 ●○○ [үй.ү] хуурай болох

эртний; элэгдэж муудсан юм; хэвээрээ,

хуурайдуу ●○○ [тэ.н] хуурай байрын

байдгаараа

хуурайл- II.4.1 ●○○ [үй.ү] хүүхэд ~; тавгийн хуучинсаг ●●○ [тэ.н] хуучныг баримталдаг

идээ ~

хуучир I.21.1 ●●● [ж.н] нэгэн зүйл чавхдаст

хуурайс- II.6.1 ●○○ [үй.ү] хуурай болох

хөгжим

хуурайш- II.8.1 ●●○ [үй.ү] хуурай шинжтэй хуучир- II.12.1 ●●● [үй.ү] хуучин болох

болох

хуучирд- II.7.1 ●●○ [үй.ү] хуучир хөгжим

хуурайшилт I.3.1 ●●● [ж.н] хуурайших хөгжимдөх

үйлийн үр дүнг заасан нэр

хуучирх- II.7.1 ●●○ [үй.ү] хуучны мэт аашлах,

хуурамтгай ●○○ [тэ.н] хуурч мэхлэх зантай

хууч өвчин хөдлөх

хуурамч ●●● [тэ.н] хуурмаг

хуучирч I.4.1 ●○○ [ж.н] хуучир хөгжимд

хуурга I.25.1 ●●● [ж.н] хуурч болгосон мэргэжсэн хүн

хоолны төрөл

хуучирчин I.20.1 ●○○ [ж.н] хуучир хөгжим

хуурд- II.7.1 ●●● [үй.ү] хуураар хөгжимдөх

тоглодог хүн

хуурмаг ●●● [тэ.н] үнэн биш, өнгөцхөн, хуушаан I.2.1 ●○○ (шаш.) [ж.н] хөхийн

худал ~

шашны лам

хуурмагд- II.7.1 ●○○ [үй.ү] хуурмаг болох

хуушуур I.5.1 ●●● [ж.н] гурилд мах хийж

хуурмагдуу ●○○ [тэ.н] хуурмаг байрын

чимхэн шарсан нэг зүйл хоол

хуурмагла- II.10.1 ●○○ [үй.ү] үр будааны хухар- II.12.1 ●○○ [үй.ү] хахуурах

зүйлийг хуурч болгох

хухар ●○○ [а.д.ү] хахар ~ хийх

хуурмагла- II.10.1 ●○○ [үй.ү] хуурч залилах, хухтай ●○○ [тэ.н] бага хүүхдийн нойр ихтэй

мэхлэх

байдал

хуурмагш- II.9.1 ●○○ [үй.ү] хуурмаг шинжтэй хухтна- II.10.1 ●○○ [үй.ү] хилэн төрж дуугаа

болох

хураах

хуурс I.9.1 ●○○ (амь.) [ж.н] бөөсний саг, өндөг

хухуун ●●● [тэ.н] гашуун амт хэтэрсэн

396

397

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

хухуун ●○○ [тэ.н] хахуун, архины хатуу

хүгдэл- II.11.4 ●○○ [үй.ү] огцом татах

хуц I.3.1 ●●● (амь.) [ж.н] эцэг мал

хүгдэлз- II.7.4 ●○○ [үй.ү] хүгдгэр юмны

хуц I.3.1 ●○○ [ж.н] ~ сар: намрын сүүл сар

хөдлөх

хуц- II.6.1 ●●● [үй.ү] нохой ~

хүгдэс ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

хуцан I.16.1 ●○○ (амь.) [ж.н] ~ хуулар: нэг хүгж I.11.4 ●○○ [ж.н] бүжиглэхэд дуулах

зүйлийн шувуу

дууллын аялгуу

хуцас- II.15.1 ●○○ [үй.ү] хуц эрэх

хүглий- II.1.4 ●●○ [үй.ү] үргэлжилсэн том

хуч- II.8.1 ●●○ [үй.ү] бүтээж бүрхэх

юмны дүнхийн бараалах

хучаа I.12.1 ●●○ [ж.н] орны бүтээлэг юм уу, хүглэгэр ●●● [тэ.н] ~ уул

хөнжил дэвсгэр

хүд ●○○ [а.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

хучаас I.9.1 ●●● [ж.н] хучлага

хүдбэл I.1.4 ●○○ (урга.) [ж.н] мяраан удвал

хучигдмал ●○○ [тэ.н] хучигдсан

хүдвэр ●○○ [тэ.н] хөдөх, дорой, хөдвөр

хучилт I.3.1 ●●○ [ж.н] хучих үйлийн үр дүн хүдий I.15.4 ●○○ [ж.н] ~ луус: илжигнээс

заасан нэр

төрсөн луус

хучлага I.18.1 ●●● [ж.н] хучих юм, бэхлэлт ~, хүдлэг ●○○ [тэ.н] хүний бүдүүн хөдөх байдал

~ хөнжил

хүдэг ●○○ [а.д.ү] ~ хадаг хийх: тэрэг донслох дуу

хучмал ●●○ [тэ.н] хучиж бүрхсэн

хүдэглэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] болхи, хүдэн зан

хучмал ●○○ [тэ.н] хучсан байдал

байдал гаргах

хучуур I.5.1 ●○○ [ж.н] ~ эд, хучих хэрэглэл

хүдэн I.16.4 ●●● [ж.н] ~ будан

хуш I.11.1 ●●○ (урга.) [ж.н] нэг зүйл шилмүүст хүдэнт- II.7.4 ●●○ [үй.ү] хүдэн татах

мод

хүдэр ●●○ [тэ.н] хүч чадал сайтай, чийрэг

хушаангар I.5.1 ●○○ (урга.) [ж.н] буурцагтан хүдэр I.21.4 ●●○ [ж.н] төмөрлөгийн хольцтой

овгийн олон наст өвс

чулуу

хушан I.16.1 ●○○ (урга.) [ж.н] уданборын хүдэр I.21.4 ●●○ (амь.) [ж.н] нэг зүйл амьтан

нэгэн зүйл

хүдэрж- II.9.4 ●○○ [үй.ү] хүдэр мэт шинжтэй

хушга I.25.1 ●●● (урга.) [ж.н] нэг зүйл навчит болох, хүдэр бүрэлдэн тогтох

Х

мод, түүний үр цөмөө

хүдэрж- II.9.4 ●○○ [үй.ү] хүчтэй болох,

хушин I.16.1 ●○○ (урга.) [ж.н] олон наст чийрэгжих

өвслөг ургамал

хүдэрлэг ●○○ [тэ.н] хүдэр ихтэй, хүдрээр

хушит I.19.1 ●○○ (урга.) [ж.н] ~ хамхаг: нэг баялаг

зүйл ургамал

хүдэс- II.15.4 ●○○ [үй.ү] могойн ус гатлах

хуяг I.6.1 ●●○ [ж.н] ялтныг харгалзах хүн

хүж I.4.4 ●●● [ж.н] үнэртэн

хуяг I.6.1 ●●○ [ж.н] ~ дуулга

хүжигнэ- II.10.4 ●●○ [үй.ү] оньсон хөдөлгүүр

хуягла- II.10.1 ●○○ [үй.ү] хуяг дуулгаа өмсөх; дуугарах

ялтныг харгалзах

хүзүү I.12.4 ●●● [ж.н] хүн, амьтны толгой

хуягт ●○○ [тэ.н] хуяг бүхий

сээр хоёрын хооронд хэсэг, аман ~

хуягтан I.20.1 ●○○ [ж.н] хуяг бүхий хүн; хавч хүзүүвч I.32.4 ●●● [ж.н] мал, амьтны хүзүүнд

хэлбэртэн

хийх оосор, тугалын ~, нохойн ~

хуял I.1.1 ●●○ [ж.н] өнгөнд шунахуй, хүсэл хүзүүвч I.4.4 ●●○ [ж.н] уулын оройд ойрхон

тачаал

онь хөтөл

хуялт- II.7.1 ●○○ [үй.ү] хуял зан гаргах

хүзүүвч I.4.4 ●●○ [ж.н] хоёр юмны хооронд

хуялчин I.20.1 ●○○ [ж.н] өнгөнд шунасан холбосон нарийн зурвас хэсэг

садар самуун этгээд

хүзүүвчил- II.11.4 ●●○ [үй.ү] хүзүүвч хийх

хуян I.16.1 ●●○ [ж.н] ~ шар ус; цагаан судлын хүзүүд- II.6.4 ●●○ [үй.ү] хүзүүгээр нь тэврэх,

өвчин

хүзүүнээс нь барих

хуян I.16.1 ●○○ [ж.н] амьтны богино хүй I.15.4 ●●● [ж.н] хүн амьтны хүйс

хавирганд байдаг салдар судас

хүй I.15.4 ●○○ [ж.н] ургамал, хүн, амьтны

хуянт- II.7.1 ●●○ [үй.ү] хуян өвчтэй болох

олноор цугласан бүлэг

хүв ●○○ [баймж.] ~ хүйтэн, ~ хүрэн

хүй I.15.4 ●○○ [ж.н] зарим араатан,

хүвэр I.21.4 ●○○ [ж.н] гурилын элдүүр, ганж, жигүүртний идшээ хадгалах уут

гулууз

хүйгэр ●○○ [тэ.н] хий хуй татуулам хөнгөн

хүвэрлэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] хүврээр гурил шаламгай

элдэх

хүйгэрд- II.7.4 ●○○ [үй.ү] хүйгэр болох

хүгд I.3.4 ●○○ [ж.н] хөвөнтэй өмд

хүйд- II.6.4 ●○○ [үй.ү] хөвчилсөн нумын

хүгдгэнэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] хүгдгэр юмны хөвчийг хариулах

хөдлөх

хүйдэс I.26.4 ●●○ [ж.н] малын хөлдүү баас,

хүгдгэр ●○○ [тэ.н] хэвийн байдлаас бөгтөр

хөлдүүс

хүгдгэрд- II.7.4 ●○○ [үй.ү] хүгдэр болох

хүйдэс I.21.4 ●●○ [ж.н] айдас ~

хүгдий- II.1.4 ●○○ [үй.ү] бөгтийх

хүйл- II.4.4 ●○○ [үй.ү] зарим амьтны отлох

хүгдэг ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

хүйлс I.9.4 ●○○ [ж.н] хоёр усны хоорондын

396

397

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

бяцхан зурвас газар

хүлэр I.21.4 ●○○ [ж.н] намгийн ургамлын

хүйлүүр I.5.4 ●○○ [ж.н] эр малын хүйсээс ялзмагаас тогтсон зүйл

цавь хүртэлх хэсэг

хүлэрлэг ●●● [тэ.н] хүлэр ихтэй, хүлрийн

хүйлүүр I.5.4 ●○○ [ж.н] бөхийн зодгийн бүс

шинжтэй

хүйлэн ●●○ [тэ.н] хонь, ямааны үнсэн хөх хүлээ I.12.4 ●●○ [ж.н] хүлээс, хүлэг уяа

зүсэм

хүлээ- II.1.4 ●●○ [үй.ү] хүрч ирэх, юмны

хүйр I.5.4 ●○○ [ж.н] эр малын шээх сүвийн болох цагийг харж суух, саатах

амсар

хүлээ- II.1.4 ●●○ [үй.ү] ял ~, шүүмжлэл ~

хүйр I.5.4 ●○○ [ж.н] нумын хөвчний хоёр талд хүлээлт I.3.4 ●●● [ж.н] хүлээх үйлийн үр дүнг

зангилах оосор

заасан нэр

хүйр- II.3.4 ●○○ [үй.ү] хүйлэх, хөвөрч цувах

хүлээр I.5.4 ●○○ [ж.н] юмны оёос, хүлээс

хүйс I.9.4 ●●● [ж.н] эр ~ , эм ~

хүлээс I.9.4 ●●○ [ж.н] ~ тушаа, сэтгэлийн ~

хүйс I.9.4 ●●○ [ж.н] зарим юмны гол төв, хүлээсэл- II.11.4 ●○○ [үй.ү] хүлээс уяагаар

ургамлын ~, нуурын ~

уях; сэтгэл санааны тээртэй болох

хүйстэн I.20.4 ●●○ [ж.н] эр ~, эм ~

хүлээц I.3.4 ●●○ [ж.н] юманд тайван, уужуу,

хүйт ●●○ [тэ.н] хүйтэн, ~ даах, ~ оргих

тэвчээртэй хандах байдал

хүйтрэл I.1.4 ●●○ [ж.н] хүйтрэхүй, цочир ~

хүмийч I.4.4 ●○○ [ж.н] шагайгаар мөрийцөх

хүйтэвтэр ●○○ [тэ.н] бага зэрэг хүйтэн

тоглоомын мод

хүйтэд- II.15.4 ●●○ [үй.ү] хэт хүйтэн болох

хүмүүж- II.8.4 ●●● [үй.ү] сурч ~

хүйтэн I.20.4 ●○○ [ж.н] халдварт өвчин

хүмүүжигч I.4.4 ●●○ [ж.н] хүмүүжин

хүйтэн ●●● [тэ.н] сэрүүн жихүүн байдал

боловсорч буй хүн

хүйтэнд- II.7.4 ●○○ [үй.ү] хүйтэн болох, хүмүүжил I.17.4 ●●● [ж.н] гэрийн ~,

хүйтдэх

хөдөлмөрийн ~

хүйтэндүү ●○○ [тэ.н] хүйтэн байрын

хүмүүжүүлэгч I.4.4 ●●● [ж.н] хүмүүжүүлэх

Х хүйтэнт- II.7.4 ●○○ [үй.ү] хүйтэн өвчин тусах үйлийг гүйцэтгэгч хүн

хүйтэр- II.12.4 ●●● [үй.ү] хүйтэн болох

хүмүүн I.2.4 ●●○ [ж.н] хүн, ~ төрөлхтөн

хүйхнэг I.5.4 ●○○ (амь.) [ж.н] нэг зүйл шувуу

хүмүүнлэг ●●○ [тэ.н] ~ ёс, ~ийн ухаан

хүйхэр ●○○ [тэ.н] дэврүү, ёргиодуу зантай

хүмээс I.9.4 ●○○ (урга.) [ж.н] нэг наст өвслөг

хүл- II.4.4 ●●● [үй.ү] уяж баглах

ургамал, үзэмжийн цэцэг

хүл I.1.4 ●○○ [ж.н] таар, шуудай

хүн I.2.4 ●●● [ж.н] ~ төрөлхтөн; ~ ам

хүлгэлз- II.7.4 ●○○ [үй.ү] хүлээзнэх

хүн I.2.4 ●○○ [ж.н] хүний дээд уруулын хонхор

хүлс I.3.4 ●○○ [ж.н] хүж шатаах нэг зүйл сав

хүн ●○○ [а.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх: хөндий юм

хүлтгэнэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] айж сандрах, дуугарах чимээ

айдас хүрэх

хүнгүйд- II.6.4 ●●○ [үй.ү] хүн хүч дутах

хүлтгэр ●●● [тэ.н] болхи бүдүүлэг, хүнгүйр- II.3.4 ●○○ [үй.ү] эзгүйрэх

тоомжиргүй

хүнгүйчил- II.11.4 ●○○ [үй.ү] хүн, амьтан

хүлтэг I.21.4 ●○○ [ж.н] хүүхдийн шээс тосох байхгүйг нь далимдуулах

сав; живх

хүнгэнүүр ●○○ [тэ.н] хүнгэнэж байдаг

хүлх- II.7.4 ●●○ [үй.ү] амандаа ~

хүнгэнэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] нүргээн ихтэй, хүн

хүлхгэнэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] элбэг, том юмны хүн гэсэн чимээ гарах

байн байн хөдлөх; бүрээс, бүтээлэг салхинд хүнгэнээ I.12.4 ●○○ [ж.н] хүнгэнэх дуу чимээ

оволзон хөдлөх

хүнгэр ●○○ [а.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх: хөндий

хүлхгэр ●○○ [тэ.н] хүн амьтны бие том, гэдэс юмны дуугарах дуу

хэвэл бүдүүн; хувцас хунар элбэг том

хүнгэрд- II.7.4 ●○○ [үй.ү] нууж далдлахгүй

хүлхгэрд- II.7.4 ●○○ [үй.ү] хүлхгэр болох

ярих

хүлхгэрдүү ●○○ [тэ.н] хүлхгэр байрын

хүнгэрс- II.7.4 ●○○ [үй.ү] хөндийвтөр юмны

хүлхий- II.1.4 ●○○ [үй.ү] хувцас зэргийн үргэлжлэн хүнгэнэн дуугарах

өргөдөж элбэгдэх

хүнд I.3.4 ●●● [ж.н] нэр алдар, алдар ~

хүлхэлз- II.7.4 ●○○ [үй.ү] хүлхгэр юм хүлхэс хүнд ●●● [тэ.н] чанар хөнгөнгүй, жинтэй

хүлхэс хийх

хүндгэр I.5.4 ●○○ (амь.) [ж.н] нэг зүйл тогос

хүлхэн ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

шувуу, хүнтгэр

хүлц- II.7.4 ●●○ [үй.ү] зовуур зүдүүр, гуниг, хүндлэгч I.4.4 ●●○ [ж.н] хүнийг дээдлэн үзэгч

шаналгааг тэсвэрлэх; уураа дарах, тэсэх

хүндлэл I.1.4 ●●● [ж.н] хүндлэх үйлийн нэр,

хүлцэл I.17.4 ●●○ [ж.н] хүлцэх үйлийн нэр

ёслол ~

хүлцэнгүй ●●○ [тэ.н] хүлцсэн байдалтай

хүндлэмдүү ●○○ [тэ.н] төв хичээнгүйлэх

хүлэг I.21.4 ●●● [ж.н] ~ морь; ~ баатар

байдал

хүлэг I.21.4 ●●○ [ж.н] хүлэх уях хэрэглэл

хүндлэмтгий ●○○ [тэ.н] хүндлэх зантай

хүлэгчин I.20.4 ●○○ [ж.н] хар толботой хүндлэн I.16.4 ●○○ (хууч.) [ж.н] хүндлэх

цагаан морь

зэргийн цол, ~ бошгот

хүлэмж I.4.4 ●●● [ж.н] цэцгийн ~; ногооны ~

хүндрэл I.1.4 ●●● [ж.н] хүндрэх үйлийн нэр

398

399

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

хүндтэн I.2.4 ●○○ [ж.н] нэр хүндтэй хүн

хүр- II.5.4 ●●● [үй.ү] явж ~, гар ~, уур ~

хүндэвтэр ●○○ [тэ.н] бага зэрэг хүнд

хүргэгч I.4.4 ●●○ [ж.н] шуудан ~

хүндэд- II.15.4 ●●○ [үй.ү] хүнд болох

хүргэлт I.3.4 ●●● [ж.н] хүргэх үйлийн үр дүнг

хүндэл- II.11.4 ●○○ [үй.ү] хүндээр үзэх, заасан нэр

хүндэтгэх

хүргэн I.2.4 ●●● [ж.н] ~ хүү, ~ ах

хүндэр- II.12.4 ●○○ [үй.ү] бэрхшээл ихтэй хүргээчин I.20.4 ●○○ [ж.н] бэрийн бараа

болох

бологчид

хүндэр- II.12.4 ●○○ [үй.ү] жин хэмжээ их хүрд I.9.4 ●●○ [ж.н] тэрэгний ~ , оньст ~

болох

хүрд I.3.4 ●○○ (амь.) [ж.н] өтөг бууцанд байх

хүндэт ●●● [тэ.н] эрхэм, хүндлэл бүхий

нэг зүйл хорхой

хүндэтгэл I.1.4 ●●● [ж.н] ~ нэр, олны ~, хүрд I.9.4 ●○○ [ж.н] монгол адууны тамга

ёслол ~

хүрдлэг ●○○ [тэ.н] хүрд мэт

хүндэц I.19.4 ●○○ [ж.н] биед үйлчлэх дэлхийн хүрдэл- II.11.4 ●○○ [үй.ү] тэргэнд хүрд хийх

бөмбөрцгийн татах хүчний их бага

хүржигнэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] хүрчигнэхээс

хүнийрх- II.7.4 ●●● [үй.ү] бишүүрхэх; арай сул дуугарах

өөриймсөг бус хандах

хүржигнээ I.12.4 ●○○ [ж.н] удаан үргэлжлэх

хүнийрхүү ●●● [тэ.н] өөриймсөг бус

дуу чимээ

хүнийрхэг ●●● [тэ.н] хүнийрхэх янзтай

хүрз I.9.4 ●●● [ж.н] ухаж малтах, утгах багаж

хүнлэг ●●● [тэ.н] ~ чанар, ~ сэтгэл, ~ ёс

хүрзэд- II.15.4 ●●○ [үй.ү] хүрзээр ухах,

хүннү I.30.4 ●●○ [ж.н] Төв Азийн эртний улс

малтах, хаях

хүнс I.9.4 ●●● [ж.н] ~ тэжээл, хоол ~

хүрзэл- II.11.4 ●●○ [үй.ү] хүрздэх

хүнслэг ●○○ [тэ.н] хүнсээр элбэг дэлбэг

хүрий I.15.4 ●○○ [ж.н] цохивор хөгжмийн

хүнсэж- II.16.4 ●●○ [үй.ү] хүнсээр элбэг зэмсэг

болох

хүрлий- II.1.4 ●○○ [үй.ү] уур бухимдал,

хүнсэл- II.11.4 ●○○ [үй.ү] хүнс хийх, махаар ~

зовнил нүүрэн дээр нь илрэх

хүнтгэр I.5.4 ●○○ (амь.) [ж.н] нэг зүйл шувуу

хүрлэг I.5.4 ●○○ (урга.) [ж.н] нэг зүйл цэцэг

Х

хүнх ●○○ [тэ.н] хүний оюун ухааны гэгээн хүрлэгэр ●●● [тэ.н] нүүр царайны хөрслөг

саруул байдал

бор өнгө

хүнхгэр ●●○ [тэ.н] хүнхэр, хонхгор

хүнхгэрд- II.7.4 ●○○ [үй.ү] хүнхгэр болох

 хүрлэгэр

хүрлэ- гэсэн дүрс дуурайх

идэвхгүй язгуурт -гэр дагаврыг

хүнхгэрдүү ●○○ [тэ.н] хүнхгэр байрын

× хүрэлгэр

шууд залган бичнэ.

хүнхий ●●○ [тэ.н] хүнхийсэн байдал

хүрлэгэрдүү ●○○ [тэ.н] хүрлэгэр байрын

хүнхий- II.1.4 ●●○ [үй.ү] хонхор, хүнхэр болох

хүрмэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] юмыг олон залгаас

хүнхлэг ●○○ [тэ.н] хүнхэж хөнтрөх явдал

зангилаатай гөрөх, сүлжих

хүнхрээ I.12.4 ●○○ [ж.н] ингэ, үнээний хүрмэг I.5.4 ●○○ [ж.н] хөрсөн дээрх давхарга

сүүлний угийн хоёр талын булчин мах

хүрмэг I.5.4 ●○○ [ж.н] ~ алт, цул алт

хүнхрээ I.12.4 ●○○ [ж.н] хана, хаалга хоёрын хүрмэл I.1.4 ●○○ (урга.) [ж.н] хотгор, намаг

уулзар газар

газар ургадаг нэгэн зүйл өвс

хүнхэл ●○○ [тэ.н] энхэл донхол

хүрт- II.7.4 ●●○ [үй.ү] хүрэлцэх; хувь оногдох;

хүнхэр ●●○ [тэ.н] ~ хонхор, ~ нүд

өгснийг авах, амсахын хүндэтгэл

хүнхэрд- II.7.4 ●○○ [үй.ү] хүнхэр болох

хүртвэр I.5.4 ●○○ [ж.н] ногдсон хэсэг

хүнхэрдүү ●○○ [тэ.н] хүнхэр байрын

хүртэгч I.4.4 ●●○ [ж.н] хүртэх этгээд

хүнхэрс- II.7.4 ●○○ [үй.ү] хүнхэр нь улам хүртэл ●●○ [о.н] дээрээс доор ~

ихсэх

хүртэл ●●○ (баймж.) [үй.ү] өдийг ~; би ~,

хүнхээ I.12.4 ●○○ [ж.н] бөхийн мэх

зэрэгцүүлж онцлох утгатай

хүнхээл I.1.4 ●○○ (урга.) [ж.н] нэг зүйлийн хүртэлх ●●○ [тэ.н] цаг хугацааны хоорондын

зэрлэг сонгино

зай

хүнцэл I.17.4 ●○○ (урга.) [ж.н] амт маш хүртэмж I.4.4 ●●○ [ж.н] хүртэх хэмжээ, ~

гашуун, хортой, нэгэн зүйл ургамлын үр

сайтай

хүнцэл I.17.4 ●○○ [ж.н] хамгийн хортой бодис

хүртэхүй I.15.4 ●○○ [ж.н] таван мэдрэхүйн

хүнч ●○○ [тэ.н] хүн төрөлхтнийг эрхэмлэх нэг

үзэлтэй

хүртэц I.19.4 ●○○ [ж.н] хүртэх хэмжээ

хүнчил- II.11.4 ●●○ [үй.ү] хүн мэтээр үзэх

хүртээгч I.4.4 ●●○ [ж.н] хүртээн олгогч

хүнш- II.9.4 ●○○ [үй.ү] хүн шинжтэй болох

хүртээл I.1.4 ●●○ [ж.н] хүртээх үйлийн нэр

хүр I.1.4 ●●○ [ж.н] ~ дүү: гэргийн дүү

хүртээмж I.4.4 ●●○ [ж.н] хүртэх хувь хэмжээ

хүр I.1.4 ●●○ [ж.н] ганга, гуу, голын ~

хүрхрээ I.12.4 ●●● [ж.н] ханан хаднаас буух

хүр I.1.4 ●●○ (амь.) [ж.н] ялам ба царс модны усны урсгал

хорхой, торгоны хорхой

хүрхрээт- II.6.4 ●○○ [үй.ү] хүрхрээ бүхий

хүр I.1.4 ●○○ (урга.) [ж.н] харанга, хэнгэрэг болох; хүрхрээ буух

зэргийн дохиур мод

398

399

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

хүрхэр- II.12.4 ●●○ [үй.ү] зарим том амьтны хүслэнт ●●○ [тэ.н] хүслэн бүхий

дуугарах; их усны өндөр дээрээс чимээтэй хүснэг I.5.4 ●○○ [ж.н] хүснэгт

буух

хүснэг I.5.4 ●○○ (урга.) [ж.н] ~ цэцэг: намуу

хүрц I.3.4 ●○○ (амь.) [ж.н] нэг зүйл далайн цэцгийн төрлийн цэцэг

загас

хүснэгж- II.9.4 ●○○ [үй.ү] хүснэгээр

хүрц- II.7.4 ●○○ [үй.ү] бух мөргөлдөхөөр хэрж илэрхийлэх аргыг өргөн хэрэглэдэг болох

зогсох

хүснэглэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] хүснэг оруулах

хүрчигнэ- II.10.4 ●●○ [үй.ү] агаар доргиулсан хүснэгт I.3.4 ●●● [ж.н] хүснэг татсан цаас;

их дуу гарах, аянга ~

хүснэгийг нь бөглөсөн бичиг материал зэрэг

хүрэвтэр ●○○ [тэ.н] бага зэрэг хүрэн

зүйл

хүрэгнэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] хүрэн өнгөтэй хүснэгтэл- II.11.4 ●●○ [үй.ү] хүснэгтэд бичих

болох

хүснэгчил- II.11.4 ●○○ [үй.ү] хүснэгийн

хүрэгч ●●● [тэ.н] үнээ, гүү зэргийн хүрэн аргаар илэрхийлэх

зүсэм

хүсэгч I.4.4 ●●○ [ж.н] хүсэх үйлийн эзэн

хүрэгчин I.20.4 ●●● (амь.) [ж.н] хүрэн хүсэл I.17.4 ●●● [ж.н] ~ эрмэлзэл, ~ мөрөөдөл

зүсмийн үнээ, гүү

хүсэлт I.3.4 ●●● [ж.н] хүсэх, гуйх үйлийн үр

хүрэл I.17.4 ●●● [ж.н] зэс ба цагаан тугалгын дүнг заасан нэр

хайлш

хүсэлт ●○○ [тэ.н] хүсэл бүхий, ~ хань

хүрэлзгэнэ I.18.4 ●○○ (амь.) [ж.н] царцаа хүсэмж I.4.4 ●●○ [ж.н] эрж хүсэх санаа

мэт нэг зүйл шавж

хүсэмжил- II.11.4 ●●○ [үй.ү] хүсэмж төрөх

хүрэлцвэр I.5.4 ●○○ [ж.н] хүрэлцээ, хүрэлцэх хүсэн I.16.4 ●○○ (амь.) [ж.н] ёл шувуу

хэмжээ

хүтүү I.12.4 ●○○ [ж.н] хулс модны ятуу

хүрэлцээ I.12.4 ●●● [ж.н] хэрэгцээ хангах хүтүү ●○○ [тэ.н] хатуу ~

бололцоо

хүү I.30.4 ●●● [ж.н] эрэгтэй хүүхэд, хөвгүүн

Х хүрэлш- II.9.4 ●○○ [үй.ү] хүрэл шинжтэй хүү I.30.4 ●●● [ж.н] зээлийн ~ , хадгаламжийн ~

болох

хүү I.30.4 ●●○ [ж.н] сан хөмрөг

хүрэм I.17.4 ●●● [ж.н] дээлийн гадуур хүү ●●○ [д.д.ү] ~ татах, ~ гишгэх

давхарлан өмсөх хувцас, ёслолын ~

хүүг- II.3.4 ●○○ [үй.ү] салхилах

хүрэм I.17.4 ●○○ [ж.н] галт уулын хүүг- II.3.4 ●○○ [үй.ү] үргэлжлэн ярилцах

дэлбэрэлтээс үүссэн чулуулаг

хүүглэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] ихэд хүүгэх

хүрэмлэвч I.32.4 ●○○ [ж.н] тайлгад өмсөх хүүгэрд- II.7.4 ●○○ [үй.ү] удтал дэмий ярих

малгай

хүүдгэнэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] бусдын юмаар

хүрэн ●●● [тэ.н] ~ өнгө

өөрийгөө гайхуулах

хүрэнд- II.7.4 ●○○ [үй.ү] хэт хүрэн болох

хүүдий I.12.4 ●●○ [ж.н] юм агуулах сав

хүрэндүү ●○○ [тэ.н] хүрэн байрын

хүүдийл- II.4.4 ●●○ [үй.ү] хүүдийд агуулах

хүрэнт- II.7.4 ●○○ [үй.ү] хүрэн өнгөтэй болох

хүүдэс I.26.4 ●○○ [ж.н] нүүрс, модны

хүрэнцэр I.21.4 ●○○ (амь.) [ж.н] нэг зүйл хүүршсэн зүйлийн ерөнхий нэр

эрвээхэйн авгалдай

хүүе ●●● [а.ө] дуудах аялга

хүрэнш- II.9.4 ●○○ [үй.ү] хүрэн өнгөтэй хүүж I.4.4 ●○○ [ж.н] ус ачихад зориулсан сав

болох, хүрэнтэх

хүүл- II.4.4 ●●○ [үй.ү] мөнгө ~ , мал ~

хүрэншил I.17.4 ●○○ [ж.н] дотоод шүүрлийн хүүлэгч I.4.4 ●●● [ж.н] мөнгө ~

өвчин

хүүр I.5.4 ●○○ [ж.н] хүний үхдэл бие

хүрэншил I.17.4 ●○○ [ж.н] хүрэнших үйлийн хүүр- II.5.4 ●○○ [үй.ү] битүү зөөлөн юмны

нэр

өмөрч цуурч урагдах

хүрээ I.12.4 ●●● [ж.н] юмны гадуур хүрээлж хүүрзгэнэ I.18.4 ●○○ (амь.) [ж.н] тагтааны

хашаалсан юм, ~ хийд, цэргийн ~

өөр нэр

хүрээ I.12.4 ●○○ (амь.) [ж.н] нэг зүйл загас

хүүрнэ- II.10.4 ●●○ [үй.ү] дэс дараатай,

хүрээл- II.4.4 ●●○ [үй.ү] тойрон ~, хүрээ татах

энгийн маягаар тоочин ярих, өгүүлэх

хүрээлэгч I.4.4 ●○○ [ж.н] хүрээлэх этгээд

хүүрнэл I.1.4 ●●○ [ж.н] хүүрнэх үйлийн нэр,

хүрээлэл I.17.4 ●○○ [ж.н] хүрээлэх үйлийн ~ зохиол

нэр

хүүрс I.9.4 ●○○ [ж.н] нэг зүйл хатуу биет

хүрээлэн

I.16.4

●●●

[ж.н]

эрдэм түлш, хүүршмэл нүүрс

шинжилгээний ~, амьтны ~

хүүрхий ●○○ [тэ.н] хэврэг, үжирхий

хүрээлэнч ●○○ [тэ.н] хүрээлэнг сахин хүүрчин I.20.4 ●○○ [ж.н] яс барьдаг хүн

арчлагч, амьтны ~, цэцгийн ~

хүүрш- II.9.4 ●●○ [үй.ү] үжирч муудах

хүрээш- II.8.4 ●○○ [үй.ү] хүрээ суурин газарт хүүршмэл ●○○ [тэ.н] хүүршсэн

идээших

хүүрэг I.21.4 ●●● [ж.н] уур, цан

хүс- II.6.4 ●●● [үй.ү] бахдан дурших сэтгэл хүүрэг I.21.4 ●○○ [ж.н] шар бударганы үр,

төрөх, эрмэлзэх, горилох; гуйх

түүгээр хийсэн гурил

хүслэн I.16.4 ●●○ [ж.н] хүсэл мөрөөдөл

хүүрэг ●○○ [тэ.н] хэмхэрч үйрэхдээ хялбар, ~

400

401

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

боов, ~ амуу, ~ чанар

үүсгэж чадах химийн бодисын нэгдэл

хүүрэгд- II.7.4 ●○○ [үй.ү] хэт хэврэг болох

хүчил- II.11.4 ●●○ [үй.ү] хүч гаргах

хүүрэглэг ●○○ [тэ.н] амархан хүүрэг болсон

хүчилж- II.9.4 ●○○ [үй.ү] хүчлийн шинжтэй

хүүрэгш- II.9.4 ●●○ [үй.ү] хэврэгших

болж исэлдэх

хүүсэр ●○○ [тэ.н] хүүхэдгүй

хүчиллэг ●●● [тэ.н] хүчлийн шинж нь их

хүүхэд I.19.4 ●●● [ж.н] ~ багачуул

хүчилмэг I.5.4 ●○○ (урга.) [ж.н] ~ жүрж: нэг

хүүхэлдэй I.15.4 ●●● [ж.н] ~ тоглоом

зүйл жимс

хүүхэлдэй I.15.4 ●○○ [ж.н] бие гүйцээгүй хүчилсэг ●●● [тэ.н] хүчил мэт

шавжны авгалдай

хүчилт- II.7.4 ●●○ [үй.ү] хүчилжих

хүүхэмс- II.7.4 ●○○ [үй.ү] хүүхэмсэг зан гаргах

хүчилтөрөгч I.4.3 ●●● [ж.н] хувилахуйн

хүүхэмсүү ●○○ [тэ.н] хүүхэмсэг

ухааны махбод

хүүхэмсэг ●○○ [тэ.н] хүүхэн мэт ааш авир хүчилц I.3.4 ●○○ [ж.н] бодисын биеийн

бүхий

гадаад хүчний үйлчлэлийг даах чадвар

хүүхэмсэглэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] хүүхэмсэг хүчин I.20.4 ●●● [ж.н] ажиллах ~, ~ төгөлдөр,

аашлах

~ зүйл

хүүхэн I.20.4 ●●● [ж.н] бүсгүй; ~ хэл, ~ хараа

хүчингэ I.18.4 ●○○ (урга.) [ж.н] буурцагт

хүүхэр ●○○ [тэ.н] хэтрүүлэн давуулж ярьдаг ургамал

цуудамч зантай

хүчинд- II.7.4 ●●○ [үй.ү] хүч хэрэглэх

хүүхэр- II.12.4 ●○○ [үй.ү] уухирах, бархирах

хүчир ●●○ [тэ.н] хүнд ~, их хүч шаардахуйц

хүүхээ ●●○ [а.ө] ахмад хүн хүүхэд дүү нарыг хүчир- II.12.4 ●●○ [үй.ү] хүч хүрэх, дийлэх

дуудах аялга

хүчирд- II.7.4 ●○○ [үй.ү] хүч мөхөсдөх;

хүүч- II.8.4 ●○○ [үй.ү] байн байн хүүлэх

хэтэрхий хүчир болох

хүүчил- II.11.4 ●○○ [үй.ү] бусдын хүүхдийг хүчирлэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] гүжирмэглэх,

өөрийн үр болгон авах

ихээхэн хүч тэнхээ гарга

хүүш I.4.4 ●●● [ж.н] нар тусахгүй сүүдэрлэсэн хүчирх- II.7.4 ●●○ [үй.ү] хүчээр дарлах

газар

хүчирх- II.7.4 ●○○ [үй.ү] хүчиндээ эрдэх

Х

хүүш ●●○ [а.ө] дуудах үг

хүчирхийл- II.4.4 ●●○ [үй.ү] хүч хэрэглэх,

хүүшиг I.21.4 ●○○ [ж.н] бие чийрэг хүн

эзэрхийлэх; эзэрхэн дарлах

хүүшид- II.15.4 ●○○ [үй.ү] хүүш болох

хүчирхийлэгч I.4.4 ●●○ [ж.н] хүчээр дарлагч

хүүшил- II.11.4 ●●○ [үй.ү] сүүдэртэй газар хүчирхийлэл I.17.4 ●○○ [ж.н] хүчирхийлэх

сэрүүцэх; өглөө үдшийн нарыг уул халхлан үйлийн нэр

сүүдэрлэх

хүчирхүү ●○○ [тэ.н] хүчтэй, хүчирхэг

хүүшээ I.12.4 ●○○ [ж.н] өө эрэгч, халдаагч

хүчирхэг ●●● [тэ.н] хүч чадал их, түрэмгий

хүхэр I.21.4 ●●○ [ж.н] нэг зүйл шатамхай хүчирхэгж- II.9.4 ●●○ [үй.ү] хүчирхэг болох

бодис

хүчирхэгжил I.17.4 ●○○ [ж.н] хүчирхэгжих

хүхэр- II.12.4 ●○○ [үй.ү] морь тургих

үйлийн нэр

хүхэрж- II.9.4 ●○○ [үй.ү] хүхэртэй болох, хүчирхэглэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] хүчирхэг зан

хүхрийн шинжтэй болох

байдал гаргах

хүхэрлэг ●○○ [тэ.н] хүхрийн хольцтой

хүчлүүр I.5.4 ●○○ [ж.н] машины хүчийг

хүхэрт ●●○ [тэ.н] хүхэр бүхий

нэмэгдүүлэх туслах хурдны ~

хүхээг I.5.4 ●●● [ж.н] зарим юмны уртавтар хүчлэг ●●● [тэ.н] амт исгэлэн, хүчтэй

хөндий; хүхээ, бууны ~, зуухны ~

хүчтэн I.2.4 ●●● [ж.н] хүч ихтэй хүн

хүхээл- II.4.4 ●○○ [үй.ү] зууханд хүхээ хийх

хүчхэн I.2.4 ●○○ (амь.) [ж.н] ~ бор: найман

хүч I.11.4 ●●● [ж.н] ~ тэнхээ, ~ чадал

ажнайн нэг, хүлэг

хүч I.11.4 ●○○ [ж.н] исгэлэн хахуун амт

хүшил I.17.4 ●○○ (амь.) [ж.н] гэрийн хулгана

хүчгүйд- II.6.4 ●○○ [үй.ү] чадал тэнхээ хэв I.1.4 ●●● [ж.н] энгийн, ерийн, заншсан, ~

муудах, тарга тэвээрэг муудах

ёс, ~ хэмжээ

хүчгэлж I.4.4 ●○○ (урга.) [ж.н] нэг зүйл хэв I.1.4 ●●● [ж.н] ~ хэлбэр, янз байдал; үйл

ургамал, алтан жүрж

үгийн ~, бичгийн ~

хүчгэнэ I.18.4 ●○○ (амь.) [ж.н] хээрийн хэв I.1.4 ●●● [ж.н] хээ гаргах хэрэгсэл,

бяцхан хулгана

боовны ~; бичиг зураг хэвлэх бар

хүчгэр I.5.4 ●○○ (амь.) [ж.н] алагдаахай шиг хэв I.1.4 ●○○ [ж.н] мөр, ором, хөлийн ~

нэг зүйл хулгана, луус алагдаахай

хэвгий ●●○ [тэ.н] хэлтгий, хазгай, хөнтөргөн

хүчдэл I.1.4 ●●● [ж.н] цахилгаан хүчний хэвгийд- II.6.4 ●○○ [үй.ү] хэвгий нь хэтрэх

хэмжээ

хэвгийл- II.4.4 ●○○ [үй.ү] хэвгий болгох

хүчид- II.15.4 ●○○ [үй.ү] эвээр бус хар хүчээр хэвгийр- II.5.4 ●●○ [үй.ү] хэвгий болох

үйлдэх

хэвгэр ●○○ [тэ.н] бага зэрэг хөмбөгөр

хүчиж- II.16.4 ●○○ [үй.ү] хүчтэй болох, хэвдэс I.19.4 ●○○ [ж.н] хэвэгч амьтны хэвээд

хүчирхэгжих

амнаасаа унагасан сэвс

хүчил I.17.4 ●●○ [ж.н] устөрөгчийн ион хэвж- II.9.4 ●○○ [үй.ү] ёс журамдаа орох

400

401

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

хэвий- II.1.4 ●●○ [үй.ү] хазайх; цаг хугацаа, хэвш- II.9.4 ●○○ [үй.ү] нүдэж цохиж

хэмийн дундаас өнгөрсхийх

зөөлрүүлэх; тариа будаа ~; сур арьс ~

хэвлий I.15.4 ●●○ [ж.н] хүн амьтны гэдэс хэвш- II.9.4 ●○○ [үй.ү] дүрс хэлбэрээ олж

хавийн хэсэг, хэвэл

тогтох, бичиг ~

хэвлүү ●●○ [тэ.н] ихжээр зан байдалтай

хэвшил I.17.4 ●●○ [ж.н] ~ дадал, ~ заншил

хэвлүүд- II.6.4 ●○○ [үй.ү] хэвлүүн болох

хэвшмэл ●●○ [тэ.н] хэвшил болсон, ~ хэллэг

хэвлүүлэгч I.4.4 ●○○ [ж.н] хэвлүүлэх үйлийн хэвэл I.17.4 ●●○ [ж.н] газрын ~

эзэн

хэвлүүн ●●○ [тэ.н] хэвлүү

 Хэвэл

Газрын хэвэл гэж утга ялган

бичнэ. Хоёр өөр утга бүхий үг

хэвлүүр I.5.4 ●○○ [ж.н] хэв янз оруулдаг

учир утга ялган газрын хэвэл,

багаж

 хэвлий

хүний хэвлий гэж бичнэ.

хэвлүүрд- II.7.4 ●○○ [үй.ү] хэвлүүрээр

хэлбэх, хэвлэх

хэг- II.3.4 ●○○ [үй.ү] хэрчих, жижиглэх; ирт

хэвлүүрх- II.7.4 ●○○ [үй.ү] хэвлүүн зан мэс мохож даахгүй зажлах

байдал гаргах

хэг ●○○ [а.д.ү] ~ ёг хийх

хэвлүүрч ●○○ [тэ.н] ихэмсэг зан байдалтай

хэгд I.3.4 ●○○ [ж.н] алтан утсаар хээ тавьсан

хэвлэ- II.10.4 ●●● [үй.ү] ном ~

илэг нэхий

хэвлэ- II.10.4 ●●○ [үй.ү] хэв оруулах, боов ~, хэгдгэр ●○○ [тэ.н] цээж хагдгар бөгөөд

хурууд ~

бөгтөр нуруутай

хэвлэгч I.4.4 ●●● [ж.н] хэвлэх үйлийн эзэн, хэгжүүн ●●○ [тэ.н] хэдэр гөжүүн

багаж төхөөрөмж

хэгжүүр- II.5.4 ●●○ [үй.ү] хэгжүүн загнах,

хэвлэл I.1.4 ●●● [ж.н] ~ мэдээлэл, сонин ~

мөчөөрхөх

хэвлэлт I.3.4 ●●● [ж.н] материалд буулгаж хэгжүүрх- II.7.4 ●●○ [үй.ү] хэгжүүн ааш авир

дарах үйлдэл

гаргах

хэгз ●●○ [д.д.ү] ~ татах

Х хэвлэмэл ●●○ [тэ.н] хэвлэсэн нь, хэвлэж

гаргасан

хэгзгэр ●○○ [тэ.н] адайр ааш зантай,

хэвнэг I.5.4 ●●○ [ж.н] цас бороонд өмсөх дээрэнгүй

нөмрөг

хэгзгэрд- II.7.4 ●○○ [үй.ү] хэгзгэр болох

хэвнэглэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] хэвнэг өмсөх

хэгзгэрдүү ●○○ [тэ.н] хэгзгэр байрын

хэврэг ●●● [тэ.н] эвдрэхдээ хялбар, эмзэг

хэгзий- II.1.4 ●○○ [үй.ү] хэгсийх, хэгзгэр зан

хэврэгд- II.7.4 ●○○ [үй.ү] хэврэг болох

байдал гаргах

хэврэгдүү ●○○ [тэ.н] хэврэг байрын

хэгзэл- II.11.4 ●○○ [үй.ү] арьс хөрс, будгийг

хэврэгш- II.9.4 ●●○ [үй.ү] хэврэг шинжтэй нимгэн шалбалах

болох

хэгзэлз- II.7.4 ●○○ [үй.ү] хэгсэлзэх

хэврэгшил I.17.1 ●○○ [ж.н] хэврэгших хэгзэр- II.12.4 ●○○ [үй.ү] өнгөн хэсэг

үйлийн нэр

шалбарах, холтрох

хэвт- II.7.4 ●●○ [үй.ү] аливаа юмны гулдаараа хэгзэрхий ●●○ [тэ.н] хэгзэрсэн, хэгзэрсэн

доош тулан орших

оромтой

хэвтүүл I.1.4 ●○○ [ж.н] ~ цэрэг: шөнийн хэгсгэнэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] хэгсгэр зан

манаа

байдал гаргах

хэвтэр I.21.4 ●●● [ж.н] малын ~, ~ ор

хэгсгэр ●○○ [тэ.н] дээрэнгүй, тоомсоргүй

хэвтэш I.27.4 ●●○ [ж.н] амьтны хэвтэх газар

хэгсгэрд- II.7.4 ●○○ [үй.ү] хэгсгэр болох

хэвтэш I.27.4 ●○○ [ж.н] эмэгчин амьтны үр хэгсэг ●●○ [тэ.н] хэг ёг зан гаргах байдал

тогтох сав

хэгсэлз- II.7.4 ●○○ [үй.ү] хэгсгэнэх

хэвтээ ●●○ [тэ.н] ~ тэнхлэг, ~ шугам

хэгш- II.9.4 ●○○ [үй.ү] хуурай ханиах

хэвцгий ●●○ [тэ.н] хэвцэг, ярдаг гажуу зантай

хэгээс I.9.4 ●●○ [ж.н] тэрэгний мөөр бул

хэвцгийд- II.6.4 ●○○ [үй.ү] хэвцгий, ярдаг зан хоёрыг холбож бэхэлсэн мод

байдал гаргаж аашлах

хэгээсэл- II.11.4 ●○○ [үй.ү] тэрэгний хүрдэнд

хэвцгийл- II.4.4 ●○○ [үй.ү] хэвцэглэх

хэгээс хийх

хэвцгийрх- II.7.4 ●○○ [үй.ү] хэвцгий зан ааш хэгээсэр- II.12.4 ●○○ [үй.ү] хэгээс, ялуу мэт

нь хөдлөх

болох

хэвцэг ●●○ [тэ.н] хүнтэй эе эвгүй гаж буруу, хэд I.3.4 ●●● [тө.ү] ~ хэдэн, хэдий хэр

хажиг

хэдгэнэ I.18.4 ●●● (амь.) [ж.н] цус сордог нэг

хэвцэглэ- II.10.4 ●●○ [үй.ү] хэвцэг зан гаргах, зүйл далавчит шавж

хэдэрлэх, ярдаглах

хэдгэнэт- II.6.4 ●○○ [үй.ү] хэдгэнэд

хэвч I.4.4 ●○○ [ж.н] хэв хийхдээ чадамгай, хатгуулсан үхрийн дэвхцэх, гүйх

хэв урлагч

хэддүгээр ●○○ [тө.ү] дэс дарааг асуух

хэвчин I.20.4 ●○○ [ж.н] хэвч

төлөөний үг

хэвш- II.9.4 ●●○ [үй.ү] дадаж занших; хэвшил хэдий ●●● [тө.ү] тоо хэмжээг асуух төлөөний

тогтох

үг

402

403

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

хэдий ●○○ [хо.үг] өгүүлбэр холбох үг, ~ тийм хэл I.9.4 ●○○ [ж.н] хонхны цохилуур, гархины

боловч

тээглүүр зэрэг

хэдмэн I.2.4 ●○○ (урга.) [ж.н] лийр

хэл- II.4.4 ●●● [үй.ү] хэллэх, үг ~, санал ~

хэдрэг I.5.4 ●●○ [ж.н] арьс элдэхэд хэрэглэх хэлбий- II.1.4 ●○○ [үй.ү] хазайх, нар ~, ачаа

багаж

~, санаа ~

хэдрэг I.5.4 ●○○ [ж.н] тэрэгний хоёр арлыг хэлбийгүү ●○○ [тэ.н] нэг тийшээ хазайсан

холбох сур, ачаа тэгнээг холбох оосор

байдал; өрөөсгөлөөр үзэх үзэл

хэдрэг I.5.4 ●○○ (шаш.) [ж.н] ~ од: тэнгэрийн хэлбүү ●○○ [тэ.н] хэлтгий, ташуу

охин хэмээх од

хэлбүүд- II.6.4 ●○○ [үй.ү] хэлбүү болох

хэдрэг ●○○ [тэ.н] ясан ~

хэлбүүр I.5.4 ●●○ [ж.н] гутал зэргийн юмыг

хэдрэгд- II.7.4 ●●○ [үй.ү] хэдрэгээр үйлдэх

дотроос нь тэлж хэв янз оруулах хэрэглэл

хэдрэм I.1.4 ●○○ [ж.н] амьтны туурайн хэлбүүрд- II.7.4 ●●○ [үй.ү] хэлбүүрээр юмыг

дотоод хэрсэн

засах, хэв оруулах

хэдрэмтгий ●○○ [тэ.н] дэмий хэсүүчлэх хэлбэ- II.10.4 ●●○ [үй.ү] дотор нь юм чихэх,

зантай

оёж тэлэх, давтах зэргээр хэв оруулах

хэдэн I.20.4 ●●● [тө.ү] хэд ~

хэлбэ ●○○ [д.д.ү] ~ халба хийх

хэдэнтээ ●●● [то.н] хэдэн удаа, олон удаа

хэлбэгий ●○○ [тэ.н] хэлтгий, хазгай, хэвгий

хэдэр ●●● [тэ.н] эе эвгүй, яхир зантай

хэлбэгэнэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] хэлбэлзэх,

хэдэр- II.12.4 ●●○ [үй.ү] дээл хувцас нөмрөх

хэлбэгэр юм хазайж дайвалзан хөдлөх

хэдэр- II.12.4 ●○○ [үй.ү] хөллөгөө, хөсөгний хэлбэгэр ●○○ [тэ.н] тэгш бус, хазайсан

ачаа тээшийг даруулан уях

байдал

хэдэр- II.12.4 ●○○ [үй.ү] дэмий балай хэсэж хэлбэгэрд- II.7.4 ●○○ [үй.ү] хэлбэгэр болох

тэнэх

хэлбэлз- II.7.4 ●●○ [үй.ү] ус салхины аясаар

хэдэргэнэ I.18.4 ●○○ (урга.) [ж.н] тэрэг юм дайвалзан хөдлөх, савлах

зэргийг хийхэд ашиглах нэг зүйл мод; яхир хэлбэлзэгч I.4.4 ●●○ [ж.н] хэлбэлзэн хөдлөгч

яшил

хэлбэлзэл I.17.4 ●●○ [ж.н] хэлбэлзэх үйлийн нэр Х

хэдэрд- II.7.4 ●○○ [үй.ү] хэдэр болох

хэлбэр I.5.4 ●●● [ж.н] ~ маяг, ~ дүрс, гадаад ~

хэдэрлэ- II.10.4 ●●○ [үй.ү] хэдэр зан байдал хэлбэр- II.5.4 ●●○ [үй.ү] нэг тийш хэлтийх,

гаргах

хазайх, холбирох

хэе- II.2.4 ●○○ [үй.ү] илдний мөрөөр цохих

хэлбэрд- II.7.4 ●●○ [үй.ү] юмны гадаад

хэед- II.6.4 ●○○ [үй.ү] ургамал, хашаа амбаар байдал, хэлбэр янзыг гол болгох

зэргийн нэг тийш налж хазайх

хэлбэрж- II.9.4 ●○○ [үй.ү] хэлбэрээ олох,

хэен I.16.4 ●○○ [ж.н] бөс барааны ирмэг дарж хэлбэртэй болох

нэхсэн хөвөө

хэлбэржилт I.3.4 ●●○ [ж.н] хэлбэржих

хэен I.16.4 ●○○ [ж.н] утас зэргийн зангилаа

үйлийн үр дүнг заасан нэр

хэент- II.7.4 ●○○ [үй.ү] нийтгэсэн юманд хэен хэлбэржүүн ●○○ [тэ.н] нэг хэлбэрээр тогтож

гарах

байгаа

хэеэ I.12.4 ●○○ [ж.н] хажуу тал; шагайн хэлбэртэн I.20.4 ●○○ [ж.н] навч ~

морин тал

хэлбэрүү ●○○ [тэ.н] хэлбийгүү, хүний үзэл

хэеэлд- II.7.4 ●○○ [үй.ү] юм хажуугаараа бодол шударга биш

харах, хажуулдан хэвтэх

хэлбэрч ●○○ [тэ.н] хэлбэрийг баримтлагч

хэж I.4.4 ●○○ [ж.н] хажуу, хөвөө

хэлбэрш- II.9.4 ●●○ [үй.ү] хэлбэр олох

хэж- II.8.4 ●●○ [үй.ү] хэжирмэг газраар хэлбэршил- I.17.4 ●○○ [үй.ү] хэлбэр бий

ташуулдан явах

болох

хэжил- II.11.4 ●○○ [үй.ү] хэжиж явах

хэлбэрэл I.17.4 ●●○ [ж.н] хэлбэрэх гуйвах

хэжим I.17.4 ●●○ [ж.н] сарлагийн саваг

үйлийн нэр

хэжим I.17.4 ●●○ [ж.н] эсгий тохом

хэлбэрээ ●○○ [тэ.н] нялх, нялзрай

хэжимд- II.7.4 ●○○ [үй.ү] хэжмээс барих, хэлбэс ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

татах

хэлгий ●●○ [тэ.н] ~ хүн, ~ өвчин, ~ цэцэг

хэжимлэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] сарлагийн хэжим хэлгийвтэр ●○○ [тэ.н] бага зэрэг хэлгий

үсийг хяргах

хэлгийд- II.6.4 ●○○ [үй.ү] хэлгий болох

хэжүү ●○○ [тэ.н] уул усны хавчиг хясааны хэлгийдүү ●○○ [тэ.н] хэлгий байрын

ташуу хажуу; ~ зам

хэлгийл- II.4.4 ●○○ [үй.ү] хүүхэд эрхэлж

хэжүүр ●○○ [тэ.н] хэжлүүр

хэлгий мэт ярих

хэзээ ●●● [тө.ү] цаг хугацааг асуух төлөөний хэлгийр- II.5.4 ●●○ [үй.ү] хэлгий болох;

үг, ~ ямагт, ~ хойно

уураг, сүүг хөөрүүлэхэд өтгөрч наалдангиран

хэзээд ●○○ [ц.н] үргэлжид, ямагт

дуурах

хэл I.9.4 ●●● [ж.н] амтлах, өгүүлэх эрхтэн

хэлгийт- II.6.4 ●○○ [үй.ү] хэлгийлэн ярих

хэл I.9.4 ●●● [ж.н] ярианы ~, бичгийн ~

хэлгэлз- II.7.4 ●○○ [үй.ү] үг хэлэхдээ байн

хэл I.9.4 ●●● [ж.н] сураг, мэдээ

байн түгдрэх

402

403

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

хэллэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] хэлэх, өгүүлэх

хэлхгэрд- II.7.4 ●○○ [үй.ү] хэлхгэр болох

хэллэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] хонх, гархи зэрэгт хэлхгэрдүү ●○○ [тэ.н] хэлхгэр байрын

хэл хийх

хэлхий- II.1.4 ●●○ [үй.ү] хувцас, бүрээс

хэллэг I.5.4 ●●● [ж.н] түргэн ~; үг ~; хэвшмэл зэргийн томдох

~; ~ сайтай

хэлхмэл ●○○ [тэ.н] хэлхсэн байдалтай

хэллэгч I.4.4 ●○○ [ж.н] хуучны бичиг судар хэлхгэнэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] хэлхгэр юмны

тайлбарлагч

үргэлжлэн хөдлөх

хэлмэгд- II.7.4 ●●● [үй.ү] хилсээр хохирох, хэлхэлз- II.7.4 ●○○ [үй.ү] хэлхгэр юмны байн

аюул зовлонд өртөж чирэгдэх

байн хөдлөх

хэлмэгдүүлэл I.17.4 ●●○ [ж.н] улс төрийн ~

хэлхэн I.20.4 ●○○ (урга.) [ж.н] нэг зүйл

хэлмэгдүүлэлт I.3.4 ●●● [ж.н] хэлмэгдүүлэх ургамал

үйлийн үр дүнг заасан нэр

хэлхээ I.12.4 ●●● [ж.н] хэлхэж холбосон утас

хэлмэгдэгч I.4.4 ●●● [ж.н] хэлмэгдэлд өртөгч

дээс

хэлмэгдэл I.17.4 ●●● [ж.н] хэлмэгдэх үйлийн хэлхээ I.12.4 ●●○ [ж.н] харьцаа холбоо

нэр

хэлхээл- II.4.4 ●○○ [үй.ү] хэлхэх; өөр

хэлмэл I.1.4 ●○○ [ж.н] иж зохиолын хоорондоо холбоолох, сүлбээлэх, хуйвалдах

дэвтэрлэсэн нэг хэсэг

хэлхээр- II.5.4 ●○○ [үй.ү] хэлхээтэй болох

хэлмэлз- II.7.4 ●○○ [үй.ү] айн мэгдэн хэлхээс I.9.4 ●●○ [ж.н] хэлхсэн холбоос,

болгоомжлох

эрхиний ~, тоононы ~, үгийн ~

хэлмэрч I.4.4 ●●● [ж.н] аман орчуулагч

хэлхээсэл- II.11.4 ●○○ [үй.ү] юмыг хооронд

хэлмэрчил- II.11.4 ●●● [үй.ү] орчуулах, хэл нь хэлхэх

нэвтрүүлэх

хэлц I.3.4 ●●● [ж.н] ~ үг, хэвшмэл ~, өвөрмөц ~

хэлт ●○○ [д.д.ү] ~ татах, ~ цохих

хэлцэл I.17.4 ●●● [ж.н] гэрээ, тохирол

хэлтгий ●●○ [тэ.н] тэгш бус, хазгай; өрөөсгөл

хэлцээ I.12.4 ●●● [ж.н] яриа, хэлэлцээ хийх

Х хэлтгийвтэр ●○○ [тэ.н] бага зэрэг хэлтгий

хэлэг I.21.4 ●○○ (урга.) [ж.н] цүүрс модны өөр

хэлтгийд- II.6.4 ●○○ [үй.ү] хэлтгий болох

нэр

хэлтгийдүү ●○○ [тэ.н] хэлтгий байрын

хэлэгч I.4.4 ●○○ [ж.н] хэлэх, ярих үйлийн эзэн

хэлтгийл- II.4.4 ●○○ [үй.ү] хэлтгий болгох

хэлэлцүүлэг I.21.4 ●●● [ж.н] хэлэлцүүлэх

хэлтгэнэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] хэлтгэр юм ийш үйлийн нэр, өргөн ~

тийш дайвалзан хөдлөх, завь ~; хазалзан явах

хэлэлцүүр I.5.4 ●○○ [ж.н] үг ярианы

хэлтгэр ●○○ [тэ.н] хэлтийж хазайсан байдал

тохиролцоо, нийлэмж

хэлтий- II.1.4 ●●○ [үй.ү] нэг тийш хазайх

хэлэлцэгч I.4.4 ●●○ [ж.н] хэлэлцэх хүн

хэлтэг I.21.4 ●○○ (амь.) [ж.н] нэг зүйл загас

хэлэлцэл I.17.4 ●●○ [ж.н] хэлэлцэх үйлийн

хэлтэл- II.11.4 ●○○ [үй.ү] сэтлэх, эмтлэх

нэр

хэлтэлз- II.7.4 ●○○ [үй.ү] тэнцвэрээ олохгүй хэлэлцээ I.12.4 ●●● [ж.н] яриа ~, ~ хийх

дайвалзах, хэлтгэр юм байн байн хөдлөх

хэлэлцээр I.5.4 ●●● [ж.н] гэрээ ~

хэлтэн ●○○ [тэ.н] өрөөсөн тал нь гэмтэж хэлэмгий ●●○ [тэ.н] хэлэхдээ завдамтгай,

хэлтгий болсон байдал

түргэн; илэн далангүй хэлчихдэг

хэлтэн I.20.4 ●○○ [ж.н] төрөл ~

хэлэмгийвтэр ●○○ [тэ.н] бага зэргийн

хэлтэнхий ●○○ [тэ.н] эвдэрч хэлтэрсэн хэлэмгий

байдал; ташаа сүүжээрээ хазгай

хэлэмгийд- II.6.4 ●○○ [үй.ү] хэлэмгий болох

хэлтэр- II.12.4 ●●○ [үй.ү] аюул зовлон, ял хэлэмгийдүү ●○○ [тэ.н] хэлэмгий байрын

зэргээс зайлж гарах, мултарч ангижрах

хэлэмгийр- II.5.4 ●○○ [үй.ү] улам хэлэмгий

хэлтэр I.21.4 ●○○ [ж.н] чихний гэдэс

болох

хэлтэр- II.12.4 ●○○ [үй.ү] хатуу юмны амсар, хэлэмгийрх- II.7.4 ●○○ [үй.ү] хэлэмгий зан

зах эмтэрч хагарах

гаргах

хэлтэрхий ●●○ [тэ.н] хэлтэрч эвдэрсэн; хэлэн ●○○ [д.д.ү] ~ халан хийх

хэлтэрсэн

хэлэнцэр ●○○ [тэ.н] аманцар

хэлтэс I.21.4 ●●● [ж.н] албан байгууллагын хэлэхүй I.15.4 ●●○ [ж.н] ярианы хэлний

нэг нэгж, ~ тасаг

хэрэглүүрийг ашиглахуй

хэлтэс I.21.4 ●●○ [ж.н] цэцгийн ~, салаа ~

хэм I.1.4 ●●● [ж.н] ~ хэмжээ, салхины ~,

хэлтэс ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

өнцөг ~

хэлтэслэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] хэлтэс тасаг хэмж- II.9.4 ●●○ [үй.ү] хэмжээг гаргах

болгох

хэмжигдэл I.17.4 ●○○ [ж.н] тоогоор

хэлтэч- II.16.4 ●○○ [үй.ү] ахин дахин хэлтлэх

илэрхийлсэн хэмжээ илэрхийллийг бодож

хэлүү I.12.4 ●○○ [ж.н] эмэгтэй хүний бэлгэ олсон дүн

эрхтэн

хэмжигдэхүүн I.2.4 ●●○ [ж.н] хэмжих үйлд

хэлх- II.7.4 ●●○ [үй.ү] холбож ~, унь ~, шүр өртөх юмс; хэмжээ

сувд ~

хэмжигч I.4.4 ●●○ [ж.н] хэмжих үйлийг

хэлхгэр ●●○ [тэ.н] хэлхийсэн байдал

гүйцэтгэгч

404

405

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

хэмжил I.17.4 ●●○ [ж.н] хэмжих үйлийн нэр, ороож ургадаг нэг зүйл цэцэг

~ зүй

хэмээ- II.1.4 ●●○ [үй.ү] гэх, холбох үйл үг

хэмжихүй I.15.4 ●●○ [ж.н] ~ ухаан

хэн I.2.4 ●●● [тө.ү] хүнийг асуух төлөөний үг

хэмжүүр I.5.4 ●●● [ж.н] хэмжих багаж; үнэлэх хэнгэнэ- II.10.4 ●●○ [үй.ү] гиншин дуугарах

баримжаа

дууны урт үргэлжлэн гарах

хэмжүүрд- II.7.4 ●○○ [үй.ү] хэмжүүрээр хэнгэр- II.5.4 ●○○ [үй.ү] сум хөнгөн шүргэх

үйлдэх

хэнгэрэг I.21.4 ●●○ [ж.н] харанга ~, чихний ~

хэмжүүрлэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] хэмжих, хэмнэж хэнгэрэгд- II.7.4 ●○○ [үй.ү] хэнгэрэг цохих

хомсотгох

хэнгэрэгч I.4.4 ●○○ [ж.н] хэнгэрэгчин

хэмжээ I.12.4 ●●● [ж.н] тоо ~, ~ хязгаар

хэнгэрэгчин I.20.4 ●○○ [ж.н] хэнгэрэг дэлдэгч

хэмжээл- II.4.4 ●●○ [үй.ү] хэрэгцээндээ хэндүүнэ I.18.4 ●○○ (амь.) [ж.н] усан бөднө

тохируулан хуваарилах

хэндэл I.17.4 ●○○ (амь.) [ж.н] ~ сугас: далайд

хэмжээл- II.4.4 ●○○ [үй.ү] хэмжүүрээр хэмжих

төрөх зарам загас

хэмжээр I.5.4 ●○○ [ж.н] хэмжээ хязгаар

хэнз ●●● [тэ.н] хэвлийнээс хожуу төрсөн ба

хэмжээс I.9.4 ●●○ [ж.н] хэмжиж гаргасан тоо, ургасан нь

тэмдэг

хэнзэд- II.15.4 ●○○ [үй.ү] хэнз болох

хэмжээсэл- II.11.4 ●●○ [үй.ү] хэмжээс гаргах

хэнзэл- II.11.4 ●●○ [үй.ү] хожуу төрөх, төллөх

хэмжээт ●○○ [тэ.н] хэмжээ бүхий

ба ургах

хэмлүүр I.5.4 ●○○ [ж.н] хэмлэхэд сэрэгдэх амт

хэнзэр- II.12.4 ●●○ [үй.ү] хэнз болох

хэмлэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] хэмээр болгох

хэнтэг ●○○ [тэ.н] ялимгүй зүйлд уурсах

хэмлэл I.1.4 ●●○ [ж.н] хөгжмийн ~, шүлгийн ~

цочмог зантай

хэмнүүр I.5.4 ●○○ [ж.н] хэмжүүр

хэнтэглэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] хэнтэг зан гаргах

хэмнэ- II.10.4 ●●● [үй.ү] арвилах, гамнах

хэнүүр I.5.4 ●○○ (амь.) [ж.н] бугатай адил нэг

хэмнэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] хэмжих

зүйл гөрөөс

хэмнэг I.5.4 ●○○ [ж.н] юмны тохиролцоо, хэнхгэнэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] хэнхгэр юмны

тэнцүү чанар

үргэлжлэн хөдлөх

Х

хэмнэгч I.4.4 ●●● [ж.н] юмыг гамнан хэнхгэр ●●○ [тэ.н] ханхгар, янхигар

арвижуулдаг хүн

хэнхгэрд- II.7.4 ●○○ [үй.ү] хэнхэр болох

хэмнэл I.1.4 ●●● [ж.н] шүлгийн ~, айзам ~

хэнхгэрдүү ●○○ [тэ.н] хэнхгэр байрын

хэмнэл I.1.4 ●●○ [ж.н] гамнал, арвилал

хэнхдэг I.5.4 ●●○ [ж.н] ~ цээж

хэмнэлт I.3.4 ●●● [ж.н] хэмнэх үйлийн үр хэнхдэг I.5.4 ●○○ [ж.н] хөндий хэнхийсэн юм

дүнг заасан нэр, хэмнэсэн үр ашиг

хэнхий- II.1.4 ●●○ [үй.ү] хэнхгэр болох

хэмнээ I.12.4 ●○○ [ж.н] хэмнэх гамнах хэнхин I.16.4 ●○○ (амь.) [ж.н] баавгайтай

үйлийн нэр

төстэй нэг зүйл амьтан

хэмт ●○○ [тэ.н] хэмтэй, тэгш ~

хэнхмэл ●○○ [тэ.н] хашир догь

хэмх I.3.4 ●○○ [ж.н] өргөст ~

хэнхрэг I.5.4 ●○○ [ж.н] цээжин биеийн араг яс

хэмх- II.7.4 ●●○ [үй.ү] ноцож, хазаж гэмтээх

хэнхэг ●●● [тэ.н] идэхээ үл ханах зан; хэрэг

хэмх ●●○ [д.д.ү] ~ татах, ~ цохих

явдалд илүү ихийг горилон зүтгэх зантай

хэмхдэг I.6.4 ●○○ [ж.н] юмны хэмхэрч, хэнхэг ●●○ [д.д.ү] ~ ~ хийх

бутарч унасан үйрмэг, үртэс

хэнхэглэ- II.10.4 ●●○ [үй.ү] хэнхэг зан гаргах

хэмхдэс I.9.4 ●○○ [ж.н] хэмхэрч бутарсан юм

хэнхэл I.17.4 ●○○ [ж.н] усанд идэгдсэн

хэмхлүүр I.5.4 ●○○ [ж.н] хэмхлэх зэвсэг

хонхор газар

хэмхч- II.9.4 ●●○ [үй.ү] ихэд хэмхлэх, олон хэнхэлз- II.7.4 ●○○ [үй.ү] хэнхгэр юмны байн

юмыг хэмхлэх

байн хөдлөх

хэмхэл- II.11.4 ●●○ [үй.ү] эвдэж ~

хэнхэр- II.12.4 ●○○ [үй.ү] сум амин бус газар

хэмхэлд- II.7.4 ●●○ [үй.ү] нохой ~

тусч шувтлан гарах

хэмхэр- II.12.4 ●●○ [үй.ү] эвдрэх, хагарах, хэнхэрцэг I.21.4 ●○○ [ж.н] хэнхдэг

үйрэх

хэнхэс ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

хэмхэрхий ●○○ [тэ.н] хэмхэрсэн, эвдэрхий

хэнчир I.21.4 ●○○ [ж.н] торж тээглэх саад

хэмэл I.17.4 ●○○ [ж.н] цөмөө байхгүй хоосон харш, өө сэв

самар, даравч ангаахай гарахгүй өндөг

хэнш- II.9.4 ●○○ [үй.ү] шинших

хэмэлхий ●○○ [тэ.н] хим буюу ясан доторх хэнш- II.9.4 ●○○ [үй.ү] хэншүүний үнэр, амт

шим хурах сиймхий

орох

хэмэрдэг ●○○ [тэ.н] нас өтөлж, хүч тэнхээгүй хэнш- II.9.4 ●○○ [үй.ү] хий хуурай ханиах

болсон

хэншиг I.21.4 ●○○ [ж.н] тос нүнжигтэй

хэмэрлэг I.5.4 ●○○ [ж.н] нэг зүйл торгон идээний таатай үнэр

нэхмэл

хэншүү I.12.4 ●●● [ж.н] утаа ~, ~ хярвас

хэмэрлэг I.5.4 ●○○ (амь.) [ж.н] ~ гургуул: хэнэг I.5.4 ●○○ [ж.н] тоомжир, анхаарал

гургуулын нэг зүйл шувуу

хэнэггүй ●●○ [тэ.н] увайгүй, тоомсоргүй

хэмэрсэн I.20.4 ●○○ (урга.) [ж.н] ~ цэцэг: зантай

404

405

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

хэнэггүйдүү ●○○ [тэ.н] хэнэггүй байрын

хэржигнэ- II.10.4 ●●○ [үй.ү] хэр хэр хийсэн

хэнэггүйт- II.6.4 ●○○ [үй.ү] хэнэггүй зан дуу гарах, хэрчигнэх

гаргах

хэржин I.16.4 ●○○ (амь.) [ж.н] эр бөхөн

хэнэглэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] биедээ тулгарсан хэрзгэнэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] хэрзгэр юмны

бэрхийг ажаарах

үргэлжлэн хөдлөх

хэнээ I.12.4 ●●○ [ж.н] хэрээс хэтэрсэн санаа, хэрзгэр ●○○ [тэ.н] хэвийн хэмжээнээс

муу зуршил, шунал; ухаан мэдрэл гэмтэж, туранхай

солио гажуу болсон нь

хэрзгэр ●○○ [тэ.н] хэдэр, хэвцгий зан байдал

хэнээр- II.5.4 ●○○ [үй.ү] хэнээ орох, хэнээтэй хэрзгэрд- II.7.4 ●○○ [үй.ү] хэрзгэр нь хэтрэх

болох

хэрзгэрдүү ●○○ [тэ.н] хэрзгэр байрын

хэнээрх- II.7.4 ●○○ [үй.ү] хэнээ нь хөдлөх

хэрзгэрт- II.7.4 ●○○ [үй.ү] хэрзгэр болох

хэнээрхэл I.17.4 ●●○ [ж.н] хэнээрхэх үйлийн хэрзий- II.1.4 ●○○ [үй.ү] хэрзгэр, харзгар

нэр

болох

хэнээт- II.6.4 ●○○ [үй.ү] хэнээ өвчин тусах

хэрлэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] зээр гөрөөсний үс

хэнээтэн I.20.4 ●●○ [ж.н] хэнээтэй хүн

аажмаар бөхжих

хэр I.1.4 ●○○ [ж.н] гур зүрийн үс нь хэрлэг I.5.4 ●●○ [ж.н] цээжний ~

хэврэгшээгүй арьс

хэрлэг I.5.4 ●○○ [ж.н] олон мөч хэрж өвдөх

хэр- II.3.4 ●●○ [үй.ү] торлох

эмгэг

хэр- II.3.4 ●●○ [үй.ү] зам хааж хөндөлсөх, бух ~

хэрлэг I.5.4 ●○○ (амь.) [ж.н] хар галуу

хэр- II.3.4 ●●○ [үй.ү] хэсэх, тэнэх

хэрмэл ●●○ [тэ.н] тэнэмэл, дэмий хэсэж

хэр- II.3.4 ●○○ [үй.ү] өвчин нэг эрхтнээс явдаг

нөгөөд шилжих

хэрмэл ●●○ [тэ.н] утас, сур, дээс мэтээр

хэр ●●○ [тө.ү] ~ зэрэг, ~ чинээ, ~ чадал, ~ хэрсэн

хэмжээ

хэрмээ I.12.4 ●○○ (амь.) [ж.н] далайд орших

Х хэр ●○○ [а.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх: хэрчигнэх, ногоовтор өнгөтэй нэг зүйл загас

хэржигнэх

хэрс I.9.4 ●○○ (урга.) [ж.н] далайн эрэг, давст

хэрвэ- II.10.4 ●●○ [үй.ү] юмны зах сэжүүрийг нуурын захаар ургадаг өвс

танаж засах, жигдлэн хяргах, дэл ~

хэрслэг I.5.4 ●○○ (амь.) [ж.н] нэг зүйл амьтан

хэрвэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] ширвэх

хэрсүү ●●● [тэ.н] хашир хянамгай

хэрвэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] тэмээний үүдэн шүд хэрсүү I.12.4 ●○○ [ж.н] нумны хайгуул: хөвч

элж мохох

мултрахаас сэргийлэх ац бүхий бэхэлгээ

хэрвэдэс I.26.4 ●○○ [ж.н] хэрвэж хайчилсан хэрсүүвтэр ●○○ [тэ.н] бага зэрэг хэрсүү

хэсэг

хэрсүүд- II.6.4 ●○○ [үй.ү] хэрсүү болох

хэрвэлгэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] ширүүнээр хэрсүүдүү ●○○ [тэ.н] хэрсүү байрын

ширвэн харах

хэрсүүж- II.8.4 ●●○ [үй.ү] хэрсүү болох,

хэрвэл ●○○ [тэ.н] хэцүү, бэрх

хашир суур

хэрвээ ●●● [хо.үг] хэрэв, тийм бол, ийм бол

хэрсүүл- II.4.4 ●○○ [үй.ү] хэрсүү болгоомжтой

хэрвээ I.12.4 ●●○ [ж.н] уул нурууны хяр, хандах

ирмэг

хэрсүүлэл I.17.4 ●○○ [ж.н] хэрсүүлэх үйлийн

хэрвээ I.12.4 ●○○ [ж.н] дээлийн энгэр

нэр

хэрвээс I.9.4 ●●○ [ж.н] арьсны үсийг гадагш хэрсүүт- II.6.4 ●○○ [үй.ү] хэрсүү, хянамгай

харуулан эмжсэн хөвөө хажлага

болох

хэрвээсэл- II.11.4 ●○○ [үй.ү] хэрвээс эмжээр хэрсэг I.21.4 ●○○ [ж.н] намхан хашаа, хайс

хийх

хэрсэглэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] хэрсэг хийх

хэргэлж I.4.4 ●○○ (амь.) [ж.н] хэрэлзгэнэ, хэрсэн I.16.4 ●●● [ж.н] өвчүүний ~

үргэнч: нэг зүйл хулгана

хэрүү I.12.4 ●●○ [ж.н] уулын хүүшид ургасан

хэргэм I.1.4 ●●○ [ж.н] бэйл, бэйс, лам мэтийн шугуй

хүмүүст олгодог байсан цол, зэрэг

хэрүүл I.1.4 ●●○ [ж.н] ~ маргаан, ~ хийх

хэргэм I.1.4 ●○○ [ж.н] үсгийн гар бичлэгийн хэрүүл I.1.4 ●○○ [ж.н] хэсүүл, тэнүүл

тиг

хэрүүлч ●●○ [тэ.н] хэрүүл хийх дуртай

хэргэмтэн I.20.4 ●○○ [ж.н] хэргэмтэй хүмүүс

хэрх- II.7.4 ●●○ [үй.ү] яах, ~ билээ

хэрдхий- II.1.4 ●●○ [үй.ү] цочиж эвгүйцэх

хэрх- II.7.4 ●○○ [үй.ү] хэвцэглэх, хэдэрлэх

хэрдэг ●●○ [тэ.н] хүн амьтны догшин ширүүн хэрхгэр ●○○ [тэ.н] хатуу хөрзгөр, өөтэй

зан байдал

хэрхнэг I.5.4 ●○○ [ж.н] сайн сархинаг, цоохор

хэрдэглэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] хэрдэг зан гаргах

сархинаг

хэрдэс I.26.4 ●○○ [ж.н] хэрж ороосон юм

хэрхэвч ●●○ яавч, хэрхэвч болохгүй, ерөөс,

хэрдэс I.26.4 ●○○ [ж.н] хэрээдэс

бүр

хэрдэслэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] хэрээдэслэх

хэрхэн ●●● яаж, ямар

хэржигнүүр I.5.4 ●○○ [ж.н] хэржигнэн хэрхэр- II.5.4 ●○○ [үй.ү] хирхрэх

дуугардаг юм

хэрц I.3.4 ●○○ [ж.н] хэрсэн байдал, хэрээс

406

407

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

хэрцгий ●●○ [тэ.н] харгис ~, ~ догшин

эд ~, цагаан ~

хэрцгийвтэр ●○○ [тэ.н] бага зэрэг хэрцгий

хэрэглэхүүн I.2.4 ●●○ [ж.н] хэрэглэх юмс

хэрцгийд- II.6.4 ●○○ [үй.ү] хэрцгий болох

хэрэглээ I.12.4 ●●● [ж.н] хэрэглэх үйл, өдөр

хэрцгийдүү ●○○ [тэ.н] хэрцгий байрын

тутмын ~

хэрцгийл- II.4.4 ●●○ [үй.ү] хэрцгий авир хэрэгс- II.7.4 ●○○ [үй.ү] ойшоон тоомсорлох;

гаргах

хэрэглэх

хэрцгийлэл I.17.4 ●○○ [ж.н] хэрцгийлэх хэрэгсэл I.17.4 ●●● [ж.н] хэрэгсэх үйлийн

үйлийн нэр

нэр, багаж ~, сэлбэг ~

хэрцгийр- II.5.4 ●○○ [үй.ү] хэрцгий болох

хэрэгтэн I.20.4 ●●○ [ж.н] гэмт ~, ~ этгээд

хэрч- II.9.4 ●●○ [үй.ү] ирт мэсээр огтлох, хэрэгцээ I.12.4 ●●● [ж.н] ~ шаардлага

таслах

хэрэгцээт ●●● [тэ.н] чухал ~

хэрчдэс I.9.4 ●○○ [ж.н] хэрчиж гарсан юм

хэрэгч I.4.4 ●○○ [ж.н] хэрэн хэсэж явагч

хэрчигдмэл ●○○ [тэ.н] нэгэнт хэрчигдсэн

хэрэгчин I.20.4 ●○○ (амь.) [ж.н] бор

хэрчигнэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] хэрдхийн гөрөөсний эм, зүр

дуугарах; хурчигнан дуугарах

хэрэл I.17.4 ●○○ [ж.н] өтөг, хөрзөн

хэрчигч I.4.4 ●●○ [ж.н] хэрчдэг юм, хэрчих хэрэлд- II.7.4 ●●○ [үй.ү] харилцан үгээр

үйлийн эзэн

тэмцэх; зарим амьтны тэмцэлдэх

хэрчил- II.11.4 ●○○ [үй.ү] олон давтан хэрчих

хэрэлдэг I.21.4 ●○○ (амь.) [ж.н] нэг зүйл

хэрчилт I.3.4 ●●○ [ж.н] хэрчих байдал, амьтан

хэрчих арга

хэрэлж I.4.4 ●○○ (амь.) [ж.н] гэрийн хулгана

хэрчим I.17.4 ●●○ [ж.н] хоёр цэгийн хэрэлхий I.15.4 ●○○ [ж.н] адууны хэнхдэг,

хоорондох шулуун шугам

өвчүүний овойсон хэсэг

хэрчим I.17.4 ●●○ [ж.н] хэрчсэн хэсэг

хэрэм I.17.4 ●●○ [ж.н] хот ~, хана ~

хэрчимлэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] тэнцүүхэн хэрэм I.17.4 ●●○ (амь.) [ж.н] ойн мэрэгч

хэсэглэн хэрчих

амьтан

хэрчлээ I.12.4 ●●○ [ж.н] хэрчиж гаргасан хэрэм I.17.4 ●○○ [ж.н] хижиг өвчин

Х

араа, атираа зэрэг

хэрэмлэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] хэрэм барих

хэрчлээс I.9.4 ●●○ [ж.н] хэрчсэнээс гарсан хэрэмч I.4.4 ●○○ (амь.) [ж.н] ойд орших нэг

ором мөр

зүйл махчин шувуу

хэрчлээт- II.6.4 ●●○ [үй.ү] хэрчлээ гарах

хэрэнгэт ●○○ [тэ.н] санаа явдал бусадтай үл

хэрчмэг I.5.4 ●○○ [ж.н] жижиглэн хэрчиж зохицох байдал

амталсан мах

хэрээ I.12.4 ●●○ [ж.н] юмыг холбож уях оосор

хэрчмэл ●○○ [тэ.н] хэрчим болгосон

хэрээ I.12.4 ●●○ (амь.) [ж.н] нэг зүйл махчин

хэрчрээ I.12.4 ●○○ [ж.н] газрын хөрсний шувуу

усанд идэгдсэн атираа

хэрээ I.12.4 ●○○ [ж.н] эхнэр хүний магнай

хэрчүүр I.5.4 ●○○ [ж.н] огтолж хэрчих багаж, дээгүүр унжуулах гоёл

цаас ~

хэрээ I.12.4 ●○○ [ж.н] аялан тоглох бүлэг

хэрчээ I.12.4 ●○○ [ж.н] молцоглон хэрчсэн жүжигчид

хэрчмэл боов

хэрээгчин I.20.4 ●○○ (амь.) [ж.н] зүлэг газарт

хэрчээс I.9.4 ●●○ [ж.н] хэрчсэнээс гарсан дуртай нэг зүйл шувуу

ором мөр

хэрээд I.3.4 ●○○ [ж.н] Монголын эртний нэгэн

хэрчээсэл- II.11.4 ●○○ [үй.ү] хэрчээс гаргах

овог аймгийн нэр

хэрэв ●●● [хо.үг] хэрвээ

хэрээдэс I.26.4 ●○○ [ж.н] хөндлөн гулд хэрж

хэрэвч I.32.4 ●●○ [ж.н] хазаарын магнайвч

холбосон уяа

хэрэг I.21.4 ●●● [ж.н] ~ явдал, албан ~; гэмт хэрээдэслэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] сур, дээс,

үйл ~; тус нэмэр, хэрэгцээ ~

шидэмс зэргээр хэрж уях, бөхлөх

хэрэгж- II.9.4 ●○○ [үй.ү] бодит хэрэг болон хэрээнч I.4.4 ●○○ (урга.) [ж.н] хашийн

биелэх

язгуурын бутлаг ургамал

хэрэгжилт I.3.4 ●●● [ж.н] хэрэгжих үйлийн үр хэрээс I.9.4 ●●○ [ж.н] хэрж уяж торлосон

дүнг заасан нэр

байдал

хэрэглүүр I.5.4 ●○○ [ж.н] үйлдвэрлэлийг хэрээс I.9.4 ●●○ [ж.н] хэрж уяж баглах олс

явуулах багаж зэвсэг; хүчин зүйл

дээс зэрэг юм

хэрэглэ- II.10.4 ●●● [үй.ү] юмыг өөрийн ажил хэрээс I.9.4 ●○○ [ж.н] загалмай дүрс,

төрөлд ашиглах, эдлэх, туслалцуулах

тоонолжин тэмдэг

хэрэглэгдэхүүн I.2.4 ●●○ [ж.н] хэрэглэгдэх хэрээсэл- II.11.4 ●●○ [үй.ү] хэрээс гаргах;

эд юмс

хэрээс тавих

хэс- II.6.4 ●●○ [үй.ү] чухал зорилгогүйгээр

хэрэглэгч I.4.4 ●●● [ж.н] эдлэгч, хэрэглэн тойрон явах, айл ~

үйлдэгч

хэсмэл ●○○ [тэ.н] хэсэж байдаг

хэрэглэл I.1.4 ●●● [ж.н] хэрэглэх үйлийн нэр; хэснэг I.5.4 ●○○ [ж.н] арьс мэт бөх эдээр

406

407

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

хийсэн сум хийх сав

хүний зантай

хэсүүл I.1.4 ●●○ [ж.н] тэнүүл

хэхдэглэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] хэхдэг зан гаргах

хэсүүлч ●●○ [тэ.н] хэсүүл, хэсэж хэрэн явагч, хэхий I.15.4 ●○○ [ж.н] ихсийн дотор давхрын

хэсүүрч

нимгэн хальс

хэсүүр ●○○ [тэ.н] хэсүүлч, хэсэмтгий

хэхий- II.1.4 ●○○ [үй.ү] хэхгэр зан байдал

хэсүүчил- II.11.4 ●●○ [үй.ү] хэсэх, хэсүүлч гаргах

болон явах

хэхийл- II.4.4 ●○○ [үй.ү] төллөх үед урьдаар

хэсүүчлэл I.1.4 ●○○ [ж.н] хэсүүчлэх үйлийн ус нь гарч ирэх

нэр

хэхрэг I.5.4 ●○○ [ж.н] хэнхдэг, хэхдэг

хэсэг I.21.4 ●●● [ж.н] ~ бусаг, ~ бүлэг

хэхүүн ●○○ [тэ.н] хүний ядарч царай алдсан

хэсэглэ- II.10.4 ●●○ [үй.ү] хэсэг хэсэг болгох

байдал

хэсэглэл I.1.4 ●○○ [ж.н] хэсэглэх үйлийн нэр

хэхүүр ●○○ [тэ.н] хүний царай алдаж,

хэсэгч I.4.4 ●●○ [ж.н] хэсэн явагч

цонхигор болсон байдал

хэсэгч- II.9.4 ●○○ [үй.ү] хэсэг хэсэг болгох

хэхэглэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] хөхөө шувууны

хэсэгчил- II.11.4 ●●○ [үй.ү] хэсэглэх

дуугарах

хэсэмтгий ●○○ [тэ.н] хэсэх дуртай

хэхэлз- II.7.4 ●○○ [үй.ү] хөнгөмсөг ааш

хэсэх I.3.4 ●○○ (амь.) [ж.н] нэг зүйл шонхор байдал гаргах, хаахалзах

шувуу

хэхэлз- II.7.4 ●○○ [үй.ү] оморхоглон аашлах

хэсээч ●●○ [тэ.н] хэсэмтгий

хэхэлзүүр ●○○ [тэ.н] хэхэлзэх зан авиртай

хэт I.9.4 ●●○ [ж.н] гал ноцоох хэрэглэл

хэхэр- II.12.4 ●●○ [үй.ү] ходоодны хий амаар

хэт ●●● [тэ.н] уг нутаг; дэндүү, хэтэрхий, ~ гадагшлах

дэврүүн

хэхэр ●○○ [тэ.н] ~ шэхэр хийх

хэтийд- II.6.4 ●●○ [үй.ү] хэмжээнээс илүү хэц I.3.4 ●●● [ж.н] газар нутгийн хөвөө

давуу болох

хязгаар, хил зааг; цавчим бэрх өндөр газар

Х хэтрүү ●○○ [тэ.н] хэр хэмжээнээс давсан хэц I.3.4 ●●○ [ж.н] газраас хөндий тэлж

байдал

тогтоосон зэл, ~ татах, морины ~ уяа

хэтрүүд- II.6.4 ●○○ [үй.ү] аливаа юмыг хэц I.3.4 ●○○ [ж.н] бөөгийн тал хэнгэрэг

ихдүүлэх, дэндүүлэх

хэц I.3.4 ●○○ [ж.н] ~ хэлхээ, ураг төрлийн

хэтрүүдүү ●○○ [тэ.н] хэтрүү байрын

холбоо

хэтрүүлэг I.21.4 ●●○ [ж.н] хэтрүүлсэн хэц I.3.4 ●○○ [ж.н] загасны өөш тор, төлийн

дүрслэл

хөгнө зэргийг хумих татлага

хэтрүүлэл I.17.4 ●○○ [ж.н] хэтрүүлэх үйлийн хэц I.3.4 ●○○ (урга.) [ж.н] ~ өвс, ~ цэцэг

нэр

хэцдүү ●○○ [тэ.н] газрын хэц мэт эгц, огцом

хэтрэл I.1.4 ●○○ [ж.н] хэтрэх үйлийн нэр, байдал

юмны хэмээс хэтэрсэн байдал

хэцүү ●●● [тэ.н] бэрх, хүнд

хэтрээ I.12.4 ●○○ [ж.н] тэрэг хөллөх малын хэцүүд- II.6.4 ●●○ [үй.ү] хэцүү болох

эмээл дээгүүр тэрэгний хоёр арлыг холбох хэцүүр- II.5.4 ●○○ [үй.ү] хэцүү болж ирэх

оосор

хэцүүрх- II.7.4 ●●○ [үй.ү] хэцүү зан гаргах,

хэтүү I.12.4 ●○○ [ж.н] адуу малын арьсны загнах

дотоодод гарах цулцан яр өвчин

хэцүүш- II.8.4 ●○○ [үй.ү] хэцүү шинжтэй

хэтүү I.12.4 ●○○ [ж.н] модны ураар хийсэн болох

сав

хэцэд- II.15.4 ●○○ [үй.ү] хэт хэц буюу захдуу

хэтэвч I.11.4 ●●● [ж.н] биед авч явах жижиг болох

сав, мөнгөний ~

хэцэл- II.11.4 ●●○ [үй.ү] хил хэц газрыг барин

хэтэвч I.32.4 ●○○ [ж.н] зүүвч, эхнэр хүний авч явах; хэц татах

явах зүү утасны сав

хэцэл- II.11.4 ●○○ [үй.ү] хэц дээр юм өлгөх

хэтэвчил- II.11.4 ●●○ [үй.ү] хэтэвчинд хийх

хэцэл- II.11.4 ●○○ [үй.ү] өөш торонд хэц хийх

хэтэр- II.12.4 ●●● [үй.ү] давах, илүү гарах

хэчнээн I.2.4 ●●● [тө.ү] хэдий чинээ

хэтэрхий ●●● [тэ.н] хэрээс давсан, жишгээс хэшигтэн I.20.4 ●○○ [ж.н] ~ цэрэг: жасаалан

илүү гарсан

сахих торгон цэрэг

хэтэрхийд- II.6.4 ●○○ [үй.ү] хэтэрхий нь хэшигтэн I.20.4 ●○○ [ж.н] Өвөр Монголын нэг

дэндэх, даваадах

хошуу

хэтэрхийлэл I.17.4 ●○○ [ж.н] хэтэрхий хээ I.12.4 ●●● [ж.н] чимэглэл, гоёл, ~ угалз

болгон үзэхүй

хээ I.12.4 ●○○ [ж.н] эрээ цээр, хамаа намаа

хэтэс I.21.4 ●○○ [ж.н] хээр хөдөө хэсэгчид

хээ ●○○ [а.ө] ~ ~: басамжилж тохуурхах аялга

хэхгэр ●●○ [тэ.н] цээж түнхгэр, урагш түрсэн хээвнэг ●●○ (баймж.) [тэ.н] (хэв нэг),

байдал

янзандаа, тоомсоргүй

хэхгэр ●○○ [тэ.н] оморхог, ихэрхэг

хээгч ●●○ [тэ.н] гүүний хар хүрэн зүсэм

хэхгэрдүү ●○○ [тэ.н] хэхгэр байрын

хээгчин I.20.4 ●●● (амь.) [ж.н] хээгч зүсмийн гүү

хэхдэг ●○○ [тэ.н] хомсхон бодолтой, өчүүхэн хээл I.1.4 ●●● [ж.н] ~ хахууль

408

409

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

хээл I.1.4 ●●○ [ж.н] хэвэлд тогтсон үр

хязгаарлагдмал ●●● [тэ.н] хязгаарлагдсан

хээл- II.4.4 ●●○ [үй.ү] юманд хээ гаргах

хязгаарлал I.1.1 ●○○ [ж.н] хязгаарлах үйлийн

хээлт- II.7.4 ●●● [үй.ү] хээлтэй болох

нэр

хээлтүүлэг I.21.4 ●●○ [ж.н] хээлтүүлэх хязгаарлалт I.3.1 ●●○ [ж.н] хязгаарлах

үйлийн нэр, зохиомол ~

үйлийн үр дүнг заасан нэр

хээлтүүлэгч I.4.4 ●●○ [ж.н] ~ мал: эцэг мал

хялаа I.12.1 ●●○ [ж.н] цасны хаялга

хээлтүүлэлт I.3.4 ●●○ [ж.н] хээлтүүлэх хялаал- II.4.1 ●●○ [үй.ү] хялаа буух

үйлийн үр дүнг заасан нэр

хялав ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

хээлтэгч I.4.4 ●●○ [ж.н] эх мал

хялай- II.1.1 ●●○ [үй.ү] үл тааламжлан

хээлүүр I.5.4 ●○○ [ж.н] хээ гаргах багаж

нүдний булангаар харах

хээмсэг ●○○ [тэ.н] гоё ганган юм эдлэх хялайсан I.20.1 ●○○ (амь.) [ж.н] арван

дуртай, хээнцэр, цэвэр цэмцгэр

настай тэмээ

хээмсэглэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] хээмсэг, гоёмсог, хялалз- II.7.1 ●●○ [үй.ү] байн байн хялайх

ганган явах

хялалзуур ●○○ [тэ.н] хялалзаж байдаг

хээн I.2.4 ●○○ [ж.н] чимэх, гоёх дуртай хүн

хялам ●●○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

хээнцэр ●●● [тэ.н] хийц хэлбэр нь сайхан; хялам I.17.1 ●○○ [ж.н] шувуу агнаж барих тор

гоёмсоглон гангалах дуртай

хяламд- II.7.1 ●○○ [үй.ү] хялмаар шувуу

хээнцэрд- II.7.4 ●○○ [үй.ү] хэт хээнцэр болох

барих

хээнцэрдүү ●○○ [тэ.н] хээнцэр байрын

хялан ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

хээнцэрлэ- II.10.4 ●●○ [үй.ү] хээнцэр ганган, хялангар ●○○ [тэ.н] хялайсан харцтай

дэгжин болох; гоё хийц хэлбэртэй болох

хялангарла- II.10.1 ●○○ [үй.ү] бусдыг нүд

хээр I.5.4 ●●● [ж.н] алс хөдөө газар

үзүүрлэн харах

хээр ●●● [тэ.н] адууны зүсэм

хялар ●●○ [тэ.н] нүдний харц жишүү

хээрлэ- II.10.4 ●●○ [үй.ү] хээр хөдөө явах

хялард- II.7.1 ●○○ [үй.ү] хялар болох

хээрлэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] нас эцэслэх, үхэх

хялардуу ●○○ [тэ.н] хялар байрын

хээт- II.6.4 ●●○ [үй.ү] хээтэй болох

хяларт- II.7.1 ●○○ [үй.ү] хялар болох

Х

хээхгэнэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] хээхэлзэх

хялбалз- II.7.1 ●○○ [үй.ү] хялмалзах

хээхгэр ●○○ [тэ.н] цээж түхийсэн хэхгэр

хялбар ●●● [тэ.н] амар ~, хямд ~

хээхгэрдүү ●○○ [тэ.н] хээхгэр байрын

хялбард- II.7.1 ●○○ [үй.ү] хялбар болох

хээхэлз- II.7.4 ●○○ [үй.ү] хээхгэр байдал хялбардуу ●○○ [тэ.н] хялбар байрын

гаргах

хялбарж- II.9.1 ●○○ [үй.ү] хялбарших

хээхэлзүүр ●○○ [тэ.н] хээхэлзсэн зантай

хялбарла- II.10.1 ●●○ [үй.ү] хялбарчлах

хээхэн ●○○ [тэ.н] үзэмжтэй, гоёхон

хялбарчил- II.11.1 ●●● [үй.ү] хялбар дөхөм

хэюү ●●○ [тэ.н] хэвгий, хазгай

болгох; амар хялбарыг эрэх, сонгох

хявуу I.12.1 ●○○ (амь.) [ж.н] нэг зүйл хялбарчлал I.1.1 ●●● [ж.н] хялбарчлах

бялзуухай

үйлийн нэр

хявц- II.7.1 ●●○ [үй.ү] саад тотгор болох, хялбарш- II.9.1 ●○○ [үй.ү] хялбар дөхөм

хясах

болох

хявцаа I.12.1 ●○○ [ж.н] хясал боогдол, саад хялгана I.18.1 ●●○ (урга.) [ж.н] бутлан ургах

тотгор

олон наст өвслөг ургамал

хявцаг ●○○ [тэ.н] харамч харам

хялгар ●○○ [тэ.н] нүдний цэцгийн зөрүү

хявцагд- II.7.1 ●○○ [үй.ү] хявцаг болох

байдал

хяд- II.6.1 ●●○ [үй.ү] амьтан ургамлыг олноор хялгас I.9.1 ●●○ [ж.н] үс ноосны бүдүүн

нь хөнөөх

ширүүн ширхэг

хядаан I.2.1 ●○○ [ж.н] алаан ~

хялгасархаг ●○○ [тэ.н] хялгас ихтэй

хядаач ●○○ [тэ.н] хядаж байдаг

хялмаа I.12.1 ●●● [ж.н] цасны хялаа

хядагч I.4.1 ●○○ [ж.н] хядах үйлийн эзэн

хялмаа I.12.1 ●○○ (амь.) [ж.н] жижиг хавтгай

хядлага I.18.1 ●○○ [ж.н] аллага ~

биет нэг зүйл хорхой

хяз I.3.1 ●○○ (урга.) [ж.н] зүлэг, цэцэрлэг, зам хялмаа I.12.1 ●○○ [ж.н] олон гөх уяж хөвүүлэн

чимэглэхээр тарьсан намхан ургамал

тавих загасчны хэрэгсэл

хязаал- II.4.1 ●○○ [үй.ү] хязаалан насанд хүрэх

хялмаад- II.6.1 ●○○ [үй.ү] хялмаа шувуу

хязаалан I.16.1 ●●● [ж.н] адуу, үхрийн дөрвөн барих

настай, хонь, ямааны гурван настайг нь

хялмаал- II.4.1 ●●○ [үй.ү] цас ~

хязгаал- II.4.1 ●○○ [үй.ү] хязгаарлах

хялмалз- II.7.1 ●○○ [үй.ү] байн байн хялайх

хязгаар I.5.1 ●●● [ж.н] хэмжээ ~, хил ~

хялман ●●● [тэ.н] ~ адуу, ~ үхэр, ~ хүн, ~ нүд

хязгаар- II.5.1 ●●● [үй.ү] дарагдах, боогдох, хялс ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

нухлагдах

хялуу I.12.1 ●○○ [ж.н] хүний амны хөндийд

хязгаард- II.7.1 ●○○ [үй.ү] зах хязгаар болох

гарах халдварт өвчин

хязгаарла- II.10.1 ●○○ [үй.ү] хэмжээ хязгаар хялуут- II.6.1 ●○○ [үй.ү] хялуу яр гарах

тогтоох

хялхай I.15.1 ●○○ (амь.) [ж.н] хээрийн гахай

408

409

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

хямар- II.12.1 ●●○ [үй.ү] дотоод зөрчил, хянгадуу ●○○ [тэ.н] хянга байрын

харшил болох

хянгал- II.4.1 ●○○ [үй.ү] хянгаар явах

хямга I.18.1 ●●○ [ж.н] хадгалж гамнах хянгар I.5.1 ●●○ [ж.н] арьс ширний халим

санаачилга, ~ сайтай, ~ муутай

хальсыг цэвэрлэх хэрэгсэл

хямгад- II.6.1 ●●○ [үй.ү] гамнаж ~, арвилан ~

хянгар I.5.1 ●○○ [ж.н] юм хяргах хутга

хямгал- II.4.1 ●○○ [үй.ү] хямгадах, хайрлан хянгард- II.7.1 ●●○ [үй.ү] хянгараар юмыг

гамнах

хусах

хямгач ●●○ [тэ.н] арвич ~

хянуур ●●● [тэ.н] нарийн нямбай,

хямд ●●● [тэ.н] үнэ төсөр

болгоомжтой

хямдавтар ●○○ [тэ.н] бага зэрэг хямд

хянуурд- II.7.1 ●○○ [үй.ү] хянуур болох

хямдад- II.15.1 ●○○ [үй.ү] арай хямд болох

хянуурдуу ●○○ [тэ.н] хянуур байрын

хямдар- II.12.1 ●●○ [үй.ү] аяндаа хямд болох

хянуурла- II.10.1 ●●○ [үй.ү] хянуур хандах

хямдрал I.1.1 ●●● [ж.н] хямдрах үйлийн нэр

хянхуу I.12.1 ●○○ [ж.н] сэжиг таавар,

хямдчил- II.4.1 ●●○ [үй.ү] хямдыг нь харах, сэтгэлийн сэв

сонгох

хянхуул- II.4.1 ●○○ [үй.ү] сэжиг төрж, өө сэв

хямраа I.12.1 ●○○ [ж.н] хямрал

эрэх

хямраа I.12.1 ●○○ [ж.н] тагшуур ханиад

хяр I.1.1 ●●● [ж.н] эмээлийн ~

хямрал I.1.1 ●●● [ж.н] хямрах үйлийн нэр

хяр I.1.1 ●●● [ж.н] уулын нурууны хянга

хямралдаан I.2.1 ●●○ [ж.н] хямралдах хяр- II.3.1 ●●○ [үй.ү] амьтан айж нуугдаж

үйлийн нэр

хөдөлгөөнгүй хэвтэх

хямсаа I.12.1 ●●○ [ж.н] нарийн юмыг хавчих хяр- II.3.1 ●●○ [үй.ү] мах, ногоо нарийн зорж

хавчуур

хэрчих

хямсаа I.12.1 ●●○ [ж.н] хавчуур, жижиг хайч; хяраа I.12.1 ●●○ [ж.н] үүрийн ~ : үүр

чимхлүүр

тэмдэгрэхийн орчим үе

Х хямсаад- II.6.1 ●●○ [үй.ү] хямсаагаар үйлдэх, хяраал- II.4.1 ●●○ [үй.ү] үүр ~

хямсаалах

хярагч I.4.1 ●○○ [ж.н] хярж хэрчин үйлдэгч

хямсаал- II.4.1 ●●○ [үй.ү] хямсаагаар хавчих

хярам I.17.1 ●●● [ж.н] усыг сүлж буцалгасан

хямсай- II.1.1 ●●○ [үй.ү] ярвайж их зан гаргах

нэг зүйл унд

хямсалз- II.7.1 ●○○ [үй.ү] байн байн хямсайх, хярам I.17.1 ●○○ [ж.н] малын хижиг өвчин

хямсганах

хярам I.17.1 ●○○ [ж.н] чацархайн доторх

хямсгана- II.10.1 ●○○ [үй.ү] хямсгар юмны шингэн зунгаг

хөдлөх, аашлах

хярам I.17.1 ●○○ [ж.н] махыг жижиглэн

хямсгар ●●○ [тэ.н] ярвагар их зантай

амталж боловсруулсан идээ

хямсгард- II.7.1 ●○○ [үй.ү] хямсгар болох

хярамла- II.10.1 ●●● [үй.ү] усанд сүү холих,

хямсгардуу ●○○ [тэ.н] хямсгар байрын

юманд хярам холих

хяна- II.10.1 ●●○ [үй.ү] зөв бурууг нягтлан хярамцаг I.22.1 ●●● [ж.н] бог малын гүзээнд

үзэх, нягтлах, засах, шүүх

хөлдөөсөн дотор, хэрчмэг

хяна- II.10.1 ●○○ [үй.ү] үс зэргийн юмыг хярамцагла- II.10.1 ●●○ [үй.ү] хярамцаг хийх

бяцхан танаж авах

хярвас I.9.1 ●●● [ж.н] үс ноосны үнс, ~

хянаач ●○○ [тэ.н] хашир, догь, хянуур

үнэртэх

хянагч I.4.1 ●●● [ж.н] хянах үүрэг хүлээсэн хярвасал- II.11.1 ●●○ [үй.ү] хярвасыг нь

хүн

арилгах

хяналт I.3.1 ●●○ [ж.н] хянах явц, хянах хярваслаг ●○○ [тэ.н] хярвас ихтэй

үйлийн нэр

хярга- II.10.1 ●●○ [үй.ү] үс ноос зэргийг

хянамгай ●●● [тэ.н] хянуур

тайрах, огтлох

хянамгайвтар ●○○ [тэ.н] бага зэрэг хянамгай

хяргаа ●○○ [тэ.н] хяргаж зассан байдал, ~

хянамгайд- II.6.1 ●○○ [үй.ү] хянамгай болох

дэл

хянамгайдуу ●○○ [тэ.н] хянамгай байрын

хяргаан I.2.1 ●○○ [ж.н] ноос хяргах хөлтэй

хянамгайл- II.4.1 ●●○ [үй.ү] нарийн хянамгай ажил

хандах

хяргагч I.4.1 ●●○ [ж.н] хяргах үйлийг

хянамгайр- II.5.1 ●○○ [үй.ү] хянамгай болох, гүйцэтгэгч хүн, багаж хэрэгсэл

хянамгай байдал гаргах

хяргадас I.26.1 ●○○ [ж.н] хяргахад гарсан

хянамгайрх- II.7.1 ●○○ [үй.ү] хаширлах, охор үс, үзүүр сор

хянамгай байдал гаргах

хяргамал ●○○ [тэ.н] хяргасан байдал

хянамж I.4.1 ●○○ [ж.н] хянах явдал, хяналт, хяргуй I.15.1 ●○○ (амь.) [ж.н] жижиг шувуудыг

болгоомж

барьж идэх нэг зүйл шувуу, хяргууцай

хянга I.25.1 ●●● [ж.н] уул хярын дээд хяргуул I.1.1 ●○○ (амь.) [ж.н] гургуулын

ирмэг; хүний шаант чөмөгний өмнө талын төрлийн зарим шувууны нэрийдэл

хавтгайвтар яс; хамрын ясны овгор хэсэг; хяргуур I.5.1 ●○○ [ж.н] хяргах багаж

хянган

хяргуус I.9.1 ●○○ (амь.) [ж.н] хэд хэдэн

410

411

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

овгийг хамарсан бүлэг шавж

хяслан I.16.1 ●○○ [ж.н] хэрэг явдал, хүсэл

хярзан I.16.1 ●●○ [ж.н] өтгөн ба шингэн эрмэлзэлд тохиолдох гачаал боогдол

ялгадас гадагшлах хоёр сүвийн хоорондох хясуур I.5.1 ●○○ [ж.н] хуягийн дээрх хусуур

газар

мэт навчин төмөр

хярла- II.10.1 ●●○ [үй.ү] монгол эмээлд хяр хятад I.3.1 ●●● [ж.н] ~ хэл, ~ хүн

хийх

хятадаж- II.8.1 ●○○ [үй.ү] өөр үндэстэн хятад

хярла- II.10.1 ●●○ [үй.ү] уулын хяраар явах

заншилд автах

хярма- II.10.1 ●○○ [үй.ү] хярмаглах, цас ~

хятай I.15.1 ●●● [ж.н] адууны бүдүүн гэдэс

хярмаг ●●○ [тэ.н] ~ цас

хятан I.2.1 ●○○ [ж.н] эртний Монголын овог

хярмагла- II.10.1 ●○○ [үй.ү] цас бага аймгийн холбоо

хэмжээгээр орох

хятангар I.5.1 ●○○ (урга.) [ж.н] нэг зүйл

хярмагт- II.7.1 ●●○ [үй.ү] хярмагтай болох

буурцагт ургамал

хярмуул I.1.1 ●●○ [ж.н] морины хөлс тоос хятран I.16.1 ●○○ (амь.) [ж.н] нэг зүйл

хусах модон хэрэгсэл

хараацай

хярс I.9.1 ●●○ (амь.) [ж.н] үнэгний төрлийн хятруу I.12.1 ●○○ [ж.н] юмны эрч чангарснаас

өнгө цагаавтар, нэг зүйл үслэг амьтан

үүсэн гарсан бөөгнөрөл

хяруу I.12.1 ●●● [ж.н] цан ~

хятруу I.12.1 ●○○ (амь.) [ж.н] гэрийн хаяа,

хярууд- II.6.1 ●○○ [үй.ү] тариа ногоо хяруунд саравчны дор үүрээ засдаг бялзуухай

муудах

хятруут- II.6.1 ●○○ [үй.ү] эрч хэтэрсний

хяруул I.1.1 ●○○ (амь.) [ж.н] тэмээн ~

улмаас нэг хэсэг газар бөөгнөрөх

хяруут- II.6.1 ●●○ [үй.ү] хяруу тогтох

хях- II.6.1 ●●○ [үй.ү] хавчин боох, хясах

хяруухай I.15.1 ●○○ (амь.) [ж.н] намар хяхаа I.12.1 ●○○ [ж.н] бусдыг хяхаж хавчих

төрсөн бөжин

зантай хүн; хяхан харгислах ажиллагаа

хярхаг ●●○ [тэ.н] өндөрлөг, хяр ихтэй: хярхаг хяхагдал I.17.1 ●○○ [ж.н] хавчигдал, боогдол,

газар

хяхал I.17.1 ●○○ [ж.н] хяхах үйлийн нэр

хяс- II.6.1 ●●○ [үй.ү] өө шалтаг эрж саад хяхалт I.3.1 ●●○ [ж.н] хяхах явц, хяхах Х

хориг тавих

байдлыг заасан нэр

хясаа I.12.1 ●●● [ж.н] уулын халилын ирмэг

хяхар- II.12.1 ●●○ [үй.ү] хоолой сөөнгөтөж

хясаа I.12.1 ●●○ [ж.н] хясал, гацаа, боогдол

бачим дуугарах

хясаа I.12.1 ●○○ [ж.н] төмөрлөг хайлахад хяхлага I.18.1 ●○○ [ж.н] хавчлага

нүүрс шатаах хэрэгсэл

хяхна- II.10.1 ●●○ [үй.ү] юм хавирснаас гарах

хясаа I.12.1 ●○○ (амь.) [ж.н] далай мөрөнд дуу

амьдрах хуяг хавтас бүхий нялцгай биетэн

хяхнаан ●○○ [ж.н] хяхнах чимээ

хясаатан I.20.1 ●○○ [ж.н] өшөөтөн, заналтан

хяхтна- II.10.1 ●●○ [үй.ү] байн байн хяхнах

хясал I.17.1 ●●○ [ж.н] хясаа, боогдол

чимээ гарах

хясамгай ●○○ [тэ.н] хясаж боохдоо сурамгай

410

411

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

цаахнуур I.5.1 ●●○ [о.н] цаахна талаар

цаахнуурд- II.7.1 ●○○ [үй.ү] цаахнуур болох

цааш ●●● [о.н] нааш ~

цаашид ●●● [ц.н] хойшид, хожим

Ц

цаашид- II.15.1 ●●○ [үй.ү] цааш болох

цаашил- II.11.1 ●○○ [үй.ү] улам цааш болох

цааших ●●○ [тэ.н] цааш буй, бүхий

цаашламтгай ●○○ [тэ.н] даврамтгай,

хэтрэмтгий

цаа I.12.1 ●●● (амь.) [ж.н] ~ буга

цаашламхай ●○○ [тэ.н] цаашлах зантай

цаагуур ●●○ [о.н] цаад талаар

цав I.1.1 ●●○ [ж.н] лам нарын хоол, ~ барих

цаагуурд- II.7.1 ●○○ [үй.ү] цаагуур болох

цав I.1.1 ●●○ [ж.н] ан ~

цаагуурх ●●○ [тэ.н] цаад талаарх, наагуурх ~

цав ●●○ [а.д.ү] яв ~, ян тан

цаад ●●● [тэ.н] чанад, наад ~

цав ●●○ [баймж.] ~ цагаан

цаадах ●●● [тэ.н] цаад этгээд дэх

цаваг I.22.1 ●●● [ж.н] монгол гэрийн

Хамааруулах

утгатай

дээврийн дотуур барих давхарлага

-х

дагаврыг

заримдаг

цавагла- II.10.1 ●●○ [үй.ү] давхцуулан наах,



цаадах

гийгүүлэгчээр төгссөн үгэнд

давхцуулан барих

залгахдаа

хоёр

заримдаг

цавд- II.7.1 ●●○ [үй.ү] юмыг усаар сүрчих,

гийгүүлэгч дараалж орвол

чийглэх

хоёрдугаар

заримдаг

гийгүүлэгч өмнөө буюу хойноо

цавдал I.17.1 ●○○ [ж.н] тайх тахих түсрэх

×

цаадахь

аль тод хэлэгдэх талдаа

дарс, ус

эгшигтэй

гэсэн

дүрмээр

цавдуу I.12.1 ●○○ [ж.н] шээсний сав, хөтөвч

урдаа а эгшиг авсан. Энэхүү

цавдуур I.5.1 ●○○ [ж.н] цавдах, чийглэх

а балархай эгшиг залгавар

хэрэглүүр

залгахад эгшигжүүлэх үүрэг

нь шилжин гээгдэж болно.

цавилан I.16.1 ●○○ [ж.н] морины цавь

×

цаадхи

цаадхыг нь дуудах, цаадхаар

орчмоор татах олом, цавилуур

нь хэлүүлэх

цавир I.5.1 ●○○ [ж.н] шингэн зүйл агуулах

Ц цааз I.3.1 ●●● [ж.н] хууль ёс, шашин ~, хууль ~ жижиг сав, дашмаг

цаазал- II.11.1 ●●○ [үй.ү] засаглах, цааз цавла- II.10.1 ●●○ [үй.ү] адууг ялаа

тогтоох, чандлан хориглох, ~ ял

шумуулаас зайлуулан өндөр газар бэлчээх

цаазат ●○○ [тэ.н] цааз бүхий

цавла- II.10.1 ●○○ [үй.ү] хоол цав зооглох

цаазлагч I.4.1 ●○○ [ж.н] цаазлах үйлийг цавла- II.10.1 ●○○ [үй.ү] цавдах, чийгтүүлэх

гүйцэтгэгч

цавт- II.7.1 ●●○ [үй.ү] цавтай болох

цаана ●●● [о.н] наана ~

цавуу I.12.1 ●●● [ж.н] наалдамхай чанартай

цаанад- II.6.1 ●○○ [үй.ү] цаана болох

бодис, модны ~, цаасны ~

цаанах ●●● [тэ.н] цаана буй, бүхий

цавууд- II.6.1 ●○○ [үй.ү] цавуу түрхэх

цаарга ●○○ [тэ.н] татгалзангуй, хойш суух цавуудагч I.4.1 ●○○ [ж.н] цавуу түрхэх юм;

байдалтай

цавуу түрхэх хүн

цааргал- II.4.1 ●●○ [үй.ү] цаарга байдал цавууж- II.8.1 ●●○ [үй.ү] цавуу мэт чанартай

гаргах

болох

цааргалаач ●○○ [тэ.н] цааргалах зантай

цавуулаг ●●○ [тэ.н] цавуу мэт наалдамтгай

цааргалал I.17.1 ●○○ [ж.н] цааргалах үйлийн цавуур- II.5.1 ●○○ [үй.ү] цавуу мэт болох

нэр

цавуурхаг ●●● [тэ.н] цавуу ихтэй

цааргаламтгай ●○○ [тэ.н] ажил үйлээс цавууш- II.8.1 ●○○ [үй.ү] цавуу мэт

байнга хойш суудаг, хашин хойрго

наалдангирах

цааргаш- II.8.1 ●○○ [үй.ү] цаарга шинжтэй цавцай- II.1.1 ●●○ [үй.ү] зузаан орсон цасны

болох

хөвсийж цайран үзэгдэх

цаас I.9.1 ●●● [ж.н] бичиг ~

цавцай- II.1.1 ●○○ [үй.ү] царай хожийж

цаасал- II.11.1 ●○○ [үй.ү] юманд цаас наах, цайрах

цаасаар бүрэх

цавцгар ●●○ [тэ.н] цавцайсан байдал

цаасархаг ●○○ [тэ.н] цаас элбэгтэй

цавч- II.9.1 ●●● [үй.ү] адуу урд хөлөөрөө

цаатан I.20.1 ●●● [ж.н] Монголын нэг цохилох

угсаатны бүлгийн нэр

цавч- II.9.1 ●●○ [үй.ү] нүд анивхийх

цаахай I.15.1 ●○○ (урга.) [ж.н] хад чулуун цавч- II.9.1 ●○○ [үй.ү] ирт мэсээр цохих

дээр ургадаг нэг зүйл хаг

цавчаа I.12.1 ●○○ [ж.н] есөн эрүүний нэг,

цаахантаа ●●○ [о.н] жишиж буй юмны цаахан цавчирга

талд ойрхон

цавчаал I.1.1 ●●● [ж.н] цавчсан мэт хавцал

цаахна ●●○ [о.н] жишсэнээс арай хол

бүхий уул

цавчаас I.9.1 ●○○ [ж.н] цавчсаны ором

412

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

цавчгана- II.10.1 ●○○ [үй.ү] нүдээ байн байн баяр ёслол, цагаалахад хэрэглэх идээ

анивчих

цагаалж I.4.1 ●○○ (урга.) [ж.н] хялгана өвсний

цавчдас I.9.1 ●○○ [ж.н] цавчиж гаргасан өөр нэр

зоргодос

цагаалж I.4.1 ●○○ (амь.) [ж.н] цэнгэг усанд

цавчдасла- II.10.1 ●○○ [үй.ү] модыг цавчиж, төрөх нэг зүйл загас

нимгэлж засах, янзлах; цавчиж, цавчдас цагаалзай I.15.1 ●○○ (урга.) [ж.н] нэг зүйл

гаргах

олон наст өвс

цавчигч I.4.1 ●○○ [ж.н] цавчих үйлийн эзэн

цагаалин I.16.1 ●○○ (урга.) [ж.н] ~ цэцэг:

цавчил I.17.1 ●●● [ж.н] ойн модыг огтлон зам өвлийн сүүлээр зулгардаг нэг зүйл цэцэг

гаргасан зурвас, зөрөг

цагаалин I.16.1 ●○○ (урга.) [ж.н] ~ жимс:

цавчил I.17.1 ●●○ [ж.н] байц, цавчим

хушгатай төстэй нэг зүйл жимс

цавчил- II.11.1 ●●○ [үй.ү] нүдээ олонтоо цагаалхай ●○○ [тэ.н] цагаан цайлган

цавчих

сэтгэлтэй

цавчил- II.11.1 ●○○ [үй.ү] юмыг байн байн цагааль- II.13.1 ●○○ [үй.ү] хүн, мал халуунд

цавчих

цангаж, тэсэж ядан муужрах; морь мал

цавчилт I.3.1 ●○○ [ж.н] цавчих үйлийн үр явдалдаа туйлдан ядрах

дүнг заасан нэр

цагаан ●●● [тэ.н] ~ өнгө, ~ сэтгэл; ~ газар;

цавчим ●●● [тэ.н] ~ хад

~хоол

цавчир- II.12.1 ●○○ [үй.ү] айж сандарснаас цагаандуу ●○○ [тэ.н] цагаан байрын

нүд өөрийн эрхгүй анивалзах

цагаантан I.20.1 ●○○ [ж.н] зөвлөлт төрийн

цавчирхай I.15.1 ●○○ [ж.н] цавчдас

эсрэг зэвсэгт тэмцэл хийж агсан хуучин

цавчирхай ●○○ [тэ.н] анивчдаг, цавчдаг

хааны талынхан

цавчлаа ●●○ [тэ.н] байн байн цавчих үйлийн цагаар- II.5.1 ●●○ [үй.ү] аяндаа цагаан болох

нэр

цагаатгал I.1.1 ●●● [ж.н] цагаатгах үйлийн

цавчмал ●○○ [тэ.н] цавчсан байдалтай

нэр

цавчуур I.5.1 ●○○ [ж.н] юмыг цавчих хэрэгсэл

цагаач I.4.1 ●●○ [ж.н] нутаг шилжин амьдрах

цавчуурд- II.7.1 ●○○ [үй.ү] цавчуураар хүн

цавчих

цагаач ●●○ [тэ.н] хэрэн хэсэж амьдрах

цавь I.28.1 ●●○ [ж.н] хүний давсгийн хоёр байдал

хажуугийн хонхор газар

цагаачил- II.11.1 ●●○ [үй.ү] цагаач болон Ц

цавьд- II.7.1 ●○○ [үй.ү] цавинаас нь барих

амьдрах

цавьдагч ●●○ [тэ.н] гүүний цавьдар зүсэм

цагаачлагч I.4.1 ●●○ [ж.н] цагаачлан

цавьдагчин I.20.1 ●●○ [ж.н] цавьдар зүсмийн амьдрагч

гүү

цагаачлал I.1.1 ●●○ [ж.н] цагаачлах үйлийн

цавьдар ●●● [тэ.н] дэл, сүүл, цавиараа нэр

цагаавтар адууны зүсэм

цагаашир- II.12.1 ●●○ [үй.ү] юманд сурч

цавьдгар ●○○ [тэ.н] хохигор цагаан

дадах, зүгшрэх

цаг I.6.1 ●●● [ж.н] ~ зүүх, ханын ~

цагариг I.22.1 ●●● [ж.н] гархи хэлбэртэй

цаг I.6.1 ●●● [ж.н] ~ хугацаа, ~ улирал

дугариг зүйл; сав суулганы бүслүүр

цаг I.6.1 ●○○ [ж.н] судал барих орны нэг

 цагариг

цагариг, дугариг гэж монгол

цагаа I.12.1 ●●● [ж.н] цагаан идээ

бичигт бичдэгийг эш үндэс

цагаа I.12.1 ●●○ [ж.н] нүдний ~

× цагараг

болгон -риг бүтээвэр гэж үзэн

цагаавтар ●○○ [тэ.н] бага зэрэг цагаан

× цагираг

цагариг гэж бичнэ.

цагаагч ●●● [тэ.н] амьтны цагаан зүс

цагаригла- II.10.1 ●●○ [үй.ү] юмыг дугуй

цагаагчин I.20.1 ●●● [ж.н] цагаагч зүсмийн хэлбэртэй болгох

эм амьтан

цагаригт ●○○ [тэ.н] цагариг бүхий

цагаад- II.6.1 ●●○ [үй.ү] цайлган санаа гарган цагвар I.5.1 ●○○ (амь.) [ж.н] ууланд орших

гэнэдэх

нэг зүйл барс

цагаад- ●●○ [үй.ү] хилс ял хүлээсэн хүний цагд- II.7.1 ●●○ [үй.ү] байцаан харуулдах

гэм буруугүй нь тогтоогдох

цагдаа I.30.1 ●●● [ж.н] цагдан сэргийлэгч

цагаад- II.6.1 ●○○ [үй.ү] цагааны учир цагдагч I.4.1 ●○○ [ж.н] цагдах үйлийн эзэн

зохисгүйдэх

цагдуул I.1.1 ●○○ [ж.н] цагдаж буй хүн,

цагаажин I.16.1 ●○○ [ж.н] нэг зүйл болор

цагдаа

цагаал- II.4.1 ●●● [үй.ү] цагаан сар тэмдэглэх, цагзгай I.15.1 ●○○ (амь.) [ж.н] шаазгайн өөр

шинэлэх

нэр

цагаал- II.4.1 ●○○ [үй.ү] бэлэвсрэх, цагаан цагла- II.10.1 ●○○ [үй.ү] цагаар юмыг

өмсгөл өмсөх

хэмжээлэн бодох, нягтлах

цагаал- II.4.1 ●○○ [үй.ү] бэрхшээл багатай цагла- II.10.1 ●○○ [үй.ү] мэдэж ухах

болох, хөнгөн болох

цагла- II.10.1 ●○○ [үй.ү] хэмжээрлэх,

цагаалга I.18.1 ●●● [ж.н] цагаалан шинэлэх хязгаарлах

413

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

цаглавар I.21.1 ●●○ [ж.н] цаг тооны бичиг

мэлтэлзэн харагдах

цагна- II.10.1 ●○○ [үй.ү] цантах, цан хүүрэг цайлган ●●● [тэ.н] сэтгэлдээ хиргүй, гэнэн

тогтох

цайлгандуу ●○○ [тэ.н] цайлган байрын

цагцаахай I.15.1 ●○○ (амь.) [ж.н] чогчиго цайлгар ●○○ [тэ.н] цагаавтар, цайвар,

шувууны өөр нэр

гэгээтэй

цагцгай I.15.1 ●○○ (амь.) [ж.н] бүргэдийн цайллага I.18.1 ●●○ [ж.н] ~ дайллага

дэгдээхэй

цайлс ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

цагцхай I.15.1 ●○○ (амь.) [ж.н] шагшин цайм ●○○ [тэ.н] улайм ~

дуугарах нэгэн зүйл шаазгай

цайр- II.5.1 ●●● [үй.ү] үүр ~, үүр гэгээрэх

цагцхайт I.3.1 ●○○ (амь.) [ж.н] ~ бүргэд: цайр- II.5.1 ●●○ [үй.ү] цагаан болох

загасаар хооллох нэг зүйл бүргэд

цайр I.5.1 ●●○ [ж.н] нэг зүйл төмөрлөг

цагч I.4.1 ●○○ (амь.) [ж.н] ~ загас

цайр I.5.1 ●○○ (урга.) [ж.н] улаан үртэй, бут

цагч I.4.1 ●○○ (урга.) [ж.н] ~ цэцэг, ~ хайтан, бутаар ургадаг мод

~ хаваршил цэцэг

цайр I.5.1 ●○○ [ж.н] цасан дээр гарсан зам

цагч- II.9.1 ●○○ [үй.ү] шаазгай зэрэг амьтны мөр

шагшин дуугарах

цайрд- II.7.1 ●●○ [үй.ү] юманд цайр түрхэх

цагчиг ●○○ [то.н] арван тэрбум

цайрдмал ●●○ [тэ.н] цайраар бүрсэн,

цагчил- II.11.1 ●○○ [үй.ү] цагаар нэгжлэн цайрдаж хийсэн

тоолох, бодох

цайрла- II.10.1 ●○○ [үй.ү] цайраар булхах,

цагчин I.20.1 ●○○ [ж.н] цаг засдаг, хийдэг хүн

цайраар өнгөлөх

цад- II.6.1 ●●○ [үй.ү] хоол идэж ханах

цайрмал ●○○ [тэ.н] цайрсан

цадаар- II.5.1 ●○○ [үй.ү] цамаархах, цайрс ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

бардамнах

цайрт- II.7.1 ●○○ [үй.ү] цайртай болох

цадиг I.6.1 ●●○ [ж.н] шашны туужилсан цайруу ●●○ [тэ.н] ~ цайлган

зохиол; түүх, намтар, шаштир

цайруу ●●○ [тэ.н] юмны өнгө цагаавтар,

цадиг I.6.1 ●○○ [ж.н] хэр чинээ, хэмжээ, цайрсан байдалтай

дэглэм журам

цайрууд- II.6.1 ●○○ [үй.ү] цайруу болох

цадиггүйрх- II.7.4 ●○○ [үй.ү] цадиггүй загнах

цайруудуу ●○○ [тэ.н] цайруу байрын

Ц цадиггүйт- II.6.4 ●●○ [үй.ү] цадиггүй зан цайруулагч I.4.1 ●●○ [ж.н] цайвар болгох

гаргах

бодис

цадуул I.1.1 ●○○ [ж.н] нүүр толгойд гарах цайс I.9.1 ●○○ [ж.н] эхнэр хүний үсний

идээтэй яр

хатгуур чимэг

цадчин ●○○ [то.н] арван мянган тэрбум

цайс- II.6.1 ●●○ [үй.ү] цай уухыг хүсэх

цай I.12.1 ●●● [ж.н] ~ унд

цайсаг ●●○ [тэ.н] цай уух дуртай

цай- II.1.1 ●●○ [үй.ү] цайвар болох

цайт I.3.1 ●○○ (урга.) [ж.н] ~ буурцаг: өнгө

цай- II.1.1 ●●○ [үй.ү] өр ~

цайвар нэг зүйл буурцаг

цайвалз- II.7.1 ●○○ [үй.ү] цайвгар юмны цал ●●○ [баймж.] ~ буурал

гялалзан үзэгдэх

цалам I.17.1 ●●○ [ж.н] бугуйл, урхи

цайван ●○○ [д.д.ү] ~ ~ харагдах , цайж цаламд- II.7.1 ●○○ [үй.ү] үхэр малын толгойд

харагдах

цалам хаях

цайвар ●●● [тэ.н] ~ бор, ~ шар

цаламла- II.10.1 ●●○ [үй.ү] цаламдан барих

цайвард- II.7.1 ●○○ [үй.ү] цайвар болох

цалан ●●○ [д.д.ү] ~ палан хийх

цайвардуу ●○○ [тэ.н] цайвар байрын

цалгай ●●● [тэ.н] ~ назгай, цалгар назгай,

цайварж- II.9.1 ●○○ [үй.ү] цайварших

хайнга, ам султай

цайварш- II.9.1 ●○○ [үй.ү] цайвар шинжтэй цалгай ●●○ [тэ.н] сав суулга зэргийн ам

болох

амсар дэлбэгэр; малын эвэр хоёр тийш тэлж

цайвгана- II.10.1 ●○○ [үй.ү] цайвгар юмны ургасан байдал

үргэлжлэн хөдлөх

цалгайд- II.6.1 ●○○ [үй.ү] цалгайн учир

цайвгар ●○○ [тэ.н] нүдний цагаан нь их

зохисгүйдэх

цайвгар ●○○ [тэ.н] өнгөө алдан цайрсан, ~ цалгайдуу ●○○ [тэ.н] цалгай байрын

цонхигор

цалгайр- II.5.1 ●○○ [үй.ү] цалгай болох

цайвгард- II.7.1 ●○○ [үй.ү] цайвгар маягийн

цалгайрал I.17.1 ●○○ [ж.н] цалгайрах үйлийн

цайвгардуу ●○○ [тэ.н] цайвгар байрын

нэр, назгайрал

цайдам I.17.1 ●●● [ж.н] хужир марз гарах цалгар ●●● [тэ.н] салан задгай, хуумгай,

газар, хөндий тал

цалгай

цайз I.3.1 ●●○ [ж.н] уул, өндөрлөгт хороолон цалгар ●○○ [тэ.н] амсар уужим

цогцолсон хот хэрэм

цалгард- II.7.1 ●○○ [үй.ү] цалгар болох

цайл- II.4.1 ●●○ [үй.ү] бусдыг зочлох

цалгардал I.17.1 ●○○ [ж.н] цалгардах үйлийн

цайлав ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

нэр

цайлалз- II.7.1 ●●○ [үй.ү] алсаас цайран цалгардуу ●○○ [тэ.н] цалгар байрын

414

415

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

цалги- II.2.1 ●●○ [үй.ү] усны долгион хөвөө цанга- II.10.1 ●●○ [үй.ү] ундаасах, унд хүсэх

мөргөн ойх, халих

цангаа I.12.1 ●●○ [ж.н] цангах үйлийн нэр

цалгиа I.12.1 ●●○ [ж.н] усны ~

цангаг ●○○ [тэ.н] амархан ундаасдаг,

цалгиан I.2.1 ●○○ [ж.н] эрэгт буусан усны цангамтгай

долгион савнаасаа халихуй

цангамтгай ●○○ [тэ.н] ихэд цангадаг

цалгидас I.26.1 ●○○ [ж.н] цалгианд гадагш цангамхай ●○○ [тэ.н] амархан цангадаг

гарсан ус, халгидас

цангилзуур I.5.1 ●○○ [ж.н] хөгжмийн зэмсэг

цалгил- II.4.1 ●○○ [үй.ү] байн байн цалгих

цангина- II.10.1 ●●○ [үй.ү] хангинасан царгиа

цалзаа I.12.1 ●○○ (амь.) [ж.н] нэгэн зүйл дуу гарах

жирхрээ хорхой, цалзага, цалзгана

цангинаа ●●○ [тэ.н] цангинасан дуутай

цалиг I.6.1 ●○○ [ж.н] бөөгийн онгод, шүтээн

цангис I.5.1 ●●○ (урга.) [ж.н] ~ мод, жимс;

цалигла- II.10.1 ●○○ [үй.ү] цалиг болгон цэнгэс

бишрэх

цангуу I.12.1 ●○○ (урга.) [ж.н] халуун үндэс:

цалин I.16.1 ●●● [ж.н] ~ хөлс

нэг буюу хоёр наст өвслөг ургамал

цалин ●●○ [тэ.н] ~ цагаан, цэвэр

цандас I.26.1 ●○○ (урга.) [ж.н] уулын араар

цалинж- II.9.1 ●●● [үй.ү] цалинтай болох

хүй хүйгээр ургасан мод

цалма- II.10.1 ●○○ [үй.ү] үснээс нь барьж цандгана- II.10.1 ●○○ [үй.ү] цандгар юмны

үгтээн зодох

үргэлжлэн хөдлөх

цалмуур I.5.1 ●○○ [ж.н] шувуу барих зэвсэг

цандгар ●○○ [тэ.н] цандайсан байдалтай

цалуу I.12.1 ●○○ (урга.) [ж.н] ~ жимс: хан цанж I.4.1 ●○○ [ж.н] ~ эсгий

боргоцой

цант- II.7.1 ●●○ [үй.ү] цан тогтох

цалуу ●○○ [тэ.н] уужим

цанх I.9.1 ●●○ [ж.н] хүн, амьтны царайн тус

цалчир ●○○ [тэ.н] үг хазгай хэлдэг, хэлд газар; хүний цорой байн байн татаж өвдөх

гүйцэд ороогүй

өвчин

цам I.1.1 ●●○ (шаш.) [ж.н] шашны бүжиг

цанх I.3.1 ●●● [ж.н] эмээлийн хойд олмыг хэт

цамаад- II.6.1 ●●○ [үй.ү] цамаан байдал чанга татсанаас булгих нь: ~ нь хөдлөх

гаргах

цанх I.9.1 ●○○ [ж.н] ханын толгойноос

цамаан ●●○ [тэ.н] голох сонгох зантай

дүүжлэн юм өлгөх бургас

цамаанд- II.7.1 ●○○ [үй.ү] цамаан нь дэндэх

цанхаа I.12.1 ●○○ [ж.н] бусдын давууд

цамаандуу ●○○ [тэ.н] цамаан зантай

мөчөөрхөх сэтгэл

Ц

цамаар- II.5.1 ●○○ [үй.ү] цамаархах

цанхаал- II.4.1 ●○○ [үй.ү] бусадтай атаа

цамаарх- II.7.1 ●●○ [үй.ү] цамаан зан байдал барих, сагсуурах

гаргах

цанхай- II.1.1 ●●○ [үй.ү] гэдэс дотор дүүрэх

цамаархал I.17.1 ●●○ [ж.н] цамаархах цанхал- II.11.1 ●●○ [үй.ү] цанх хөдлөх, морь ~

үйлийн нэр

цанхат- II.15.1 ●○○ [үй.ү] цанх өвчин хөдлөх,

цамаархуу ●○○ [тэ.н] цамаархах маягтай

тусах

цамна- II.10.1 ●●○ [үй.ү] цам бүжих

цанхилзуур ●○○ [тэ.н] ~ таяг

цамна- II.10.1 ●●○ [үй.ү] уурлаж тавтиргүй цанхир I.5.1 ●●● (амь.) [ж.н] толгой бүхэлдээ

аашлах

цагаан хонь

цамх I.3.1 ●○○ [ж.н] мориноос бууж өнгөрөх цанхирт- II.7.1 ●○○ [үй.ү] толгойн үс багаасаа

зах хязгаарын хөшөө

цайх

цамхаг I.22.1 ●●● [ж.н] гэрэлт ~

цанхуй I.15.1 ●○○ (урга.) [ж.н] навчит бут

цамхраа I.12.1 ●●● [ж.н] тоононы ~

мод, түүний цэцэг

цамц I.9.1 ●●● [ж.н] ноосон ~, даавуун ~

цанцаахай I.15.1 ●○○ (амь.) [ж.н] шаазгайн

цамцаал I.1.1 ●○○ [ж.н] талст

өөр нэр

цамч I.4.1 ●○○ (шаш.) [ж.н] цам бүжиглэхдээ цанш I.4.1 ●○○ (урга.) [ж.н] тоор адил нэг

чадамгай хүн

зүйл жимс

цамчин I.20.1 ●○○ (шаш.) [ж.н] цамч

цар I.1.1 ●●● [ж.н] морин хуур, хийл, шударга

цан I.16.1 ●●● [ж.н] ~ хүүрэг

зэрэг хөгжмийн зэмсгийн эгшиг үүсгэх

цан I.16.1 ●●○ [ж.н] ~ хэнгэрэг: хөгжим

хайрцгийн нэр

цан ●○○ [а.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

цар I.1.1 ●○○ [ж.н] ялтгар том таваг

цана I.18.1 ●●● [ж.н] хөлдөө углаж гулгах цар I.1.1 ●○○ [ж.н] толины ард түрхсэн

хэрэгсэл

мөнгөн ус

цана I.18.1 ●○○ (урга.) [ж.н] ~ цэцэг

цар ●○○ [а.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

цанач ●○○ [тэ.н] цана эзэмшин унахдаа цар I.1.1 ●○○ [ж.н] гаансны үнс, бохь, тогооны

чадамгай

хаг

цаначил- II.11.1 ●○○ [үй.ү] цанаар явах, цар I.1.1 ●○○ [ж.н] сум туссан ором, цараа

гулгах

цар I.1.1 ●○○ [ж.н] овор хэмжээ

цаначин I.20.1 ●○○ [ж.н] цанаар гулгахдаа цар I.1.1 ●○○ [ж.н] цасан дээгүүр тогтсон мөс

чадамгай хүн, цанаар гулгах тамирчин

цар- II.3.1 ●○○ [үй.ү] хэрэг явдлыг урьдаас

414

415

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

бэлтгэх, зэхэх, сэргийлэн болгоомжлох

зантай, цаарга

цар- II.3.1 ●○○ [үй.ү] ядмаг амь зуух

царгуул I.1.1 ●○○ (амь.) [ж.н] цагаан гургуул

цараа I.12.1 ●●● [ж.н] хөгжмийн зэмсэг, хүний шувуу

хоолойн эгшгийн багтаамж, дуурьсгаж чадах царгуут- II.6.1 ●○○ [үй.ү] царгуу зан гаргах

хамгийн доод, дээд эгшгийн хоорондох зай

цард- II.7.1 ●●○ [үй.ү] бөс даавуу мэтэд

цараа I.12.1 ●●○ [ж.н] юмны бараа, овор, жонхуу ээдэн түрхэж чангаруулах

хэмжээ

цардай- II.1.1 ●●○ [үй.ү] гэдэс хэвэл их

цараа I.12.1 ●○○ [ж.н] сумны тусгал, цар

болох, цэрдийх

царай I.15.1 ●●● [ж.н] нүүр ~, зүс ~

цардас I.26.1 ●○○ [ж.н] цардуул, наалт

царайж- II.8.1 ●○○ [үй.ү] зүс царай сайжрах, цардмал ●●○ [тэ.н] цардсан байдал

өнгө зүс орох

цардуул I.1.1 ●○○ [ж.н] эр хүний омгийн цар, тар

царайлаг ●●● [тэ.н] царай сайтай, үзэмж цардуул I.1.1 ●●○ [ж.н] төмсний ~, гурилын ~

сайтай

цардуул I.1.1 ●●● [ж.н] эд бөсийг

царайт ●○○ [тэ.н] цагаан ~

хатууруулахаар түрхэх жонхуу; цар наалт

царайчил- II.11.1 ●●○ [үй.ү] бусдыг аргадан, цардуулархаг ●○○ [тэ.н] цардуул ихтэй

ая тал засах

цардуулд- II.7.1 ●●○ [үй.ү] цардуулаар

царайчлангуй ●○○ [тэ.н] царайчилсан хулдах

байдалтай

цардууллаг ●○○ [тэ.н] цардуул ихтэй

царам I.17.1 ●●● [ж.н] уулын хярын завсар цариг I.6.1 ●●○ [ж.н] тэнхээ тамир; төмөр

дахь хөндий хотос газар

замын цариг

царам I.17.1 ●○○ [ж.н] түлэгдэж, хайрагдсаны царил I.1.1 ●●○ [ж.н] газар шороо, чулуу

улмаас амьтны биед тогтсон сорви

зэргийг дэлсэж суллах багаж

царамтгай ●○○ [тэ.н] ихэд царж болгоомжлох царилд- II.7.1 ●●○ [үй.ү] царилаар шороо

зантай

суллах, царилаар үйлдэх

царва- II.10.1 ●○○ [үй.ү] гар хөлөө цариу ●○○ [тэ.н] бардам, омогтой, давлиун

өргөлхийлэн аашлах

цариуд- II.6.1 ●○○ [үй.ү] цариу болох

царваг I.6.1 ●○○ [ж.н] дээл хувцсанд тавьсан цариун ●○○ [тэ.н] зан байдал дээрэнгүй;

нөхөөс, цаваг

дууны өнгө цангинам; чанга бэрх

Ц царвага ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

царла- II.10.1 ●●○ [үй.ү] цар тогтох

царвалз- II.7.1 ●○○ [үй.ү] гулзалзан хөдлөх

царла- II.10.1 ●○○ [үй.ү] ажил бүтэх

царван I.16.1 ●●○ (урга.) [ж.н] морин шарилж

царма- II.10.1 ●○○ [үй.ү] адуу мал цас

царвуу I.12.1 ●○○ [ж.н] хүний бугалга орчмын цавчлах

газар, сарвуу

царс I.9.1 ●○○ (урга.) [ж.н] нэг зүйл мод

царга I.18.1 ●○○ [ж.н] тамир тэнхээ

царт- II.7.1 ●○○ [үй.ү] юманд цар үүсэх

царга I.18.1 ●○○ [ж.н] цасны жим, мал царуу ●○○ [тэ.н] юмыг царж боддог, нямбай,

гөрөөсний цас дагтаршуулан явсан мөр

хэрсүү хүн; гар чангатай, тооцоотой ханддаг

царга ●○○ [тэ.н] харамч хариг

царууц I.9.1 ●○○ [ж.н] уураар боловсруулж

царгад- II.6.1 ●○○ [үй.ү] цасан дээгүүр нимгэн гарган авдаг тоосго

мөс хөлдөж тогтох

цархир- II.5.1 ●○○ [үй.ү] нарийн дуугаар

царгад- II.6.1 ●○○ [үй.ү] харамч хариг зан бархирах

гаргах

царц- II.7.1 ●●○ [үй.ү] юмны өтгөрөх,

царгал- II.4.1 ●○○ [үй.ү] харамч царга загнах

өрөмтөх, бага зэрэг хөлдөх

царгал- II.4.1 ●○○ [үй.ү] цана хөлөглөн ан царцаа I.12.1 ●●● (амь.) [ж.н] цөгөргөнө,

хийх

царцаахайн төрлийн тутарга иддэг шавж

царгас I.9.1 ●○○ (урга.) [ж.н] нэг зүйл царцаамаг I.22.1 ●●○ [ж.н] царцааж хийсэн

буурцагт ургамал

идээний зүйл

царгат- II.6.1 ●○○ [үй.ү] цасан дээгүүр зам царцаамал I.17.1 ●●○ [ж.н] нэг зүйл идээ,

гаргах, царга тогтох, царгадах

цэлцгэнүүр

царги- II.2.1 ●○○ [үй.ү] царгиа дуу гарах

царцаахай I.15.1 ●○○ (амь.) [ж.н] царцаа,

царги- II.2.1 ●○○ [үй.ү] шинэ орсон цасанд цөгөргөнө мэт боловч сүрэглэж нисдэг шавж

нүд гялбах

царцалт I.3.1 ●○○ [ж.н] царцах үйлийн үр

царгиа ●●○ [тэ.н] хатуу хахирган дуу

дүнг заасан нэр

царгиадуу ●○○ [тэ.н] царгиа байрын

царцамтгай ●○○ [тэ.н] царцах нь олонтоо

царгиат- II.6.1 ●●○ [үй.ү] дууны өнгө царгиа царцамхай ●○○ [тэ.н] царцах нь түргэн

болох

царцанги ●●○ [тэ.н] царцаж, хөлдөх шинжтэй

царгил I.1.1 ●○○ [ж.н] нэг зүйл хөгжмийн болсон

зэмсэг

царцангид- II.6.1 ●○○ [үй.ү] дэндүү царцанги

царгил- II.11.1 ●●○ [үй.ү] мал царгитай буюу болох

чадал тэнхээтэй болох, тэвээрэх

царцангир- II.5.1 ●○○ [үй.ү] царцанги шинж

царгуу ●○○ [тэ.н] муу санаатай, эелдэг биш орох

416

417

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

царцангит- II.6.1 ●○○ [үй.ү] царцанги цахилгаан I.2.1 ●●● [ж.н] ~ эрчим хүч, ~

байдалтай болох

цэнэг, ~ соронзон

царцангиш- II.8.1 ●●○ [үй.ү] царцанги цахилгаан I.2.1 ●●○ [ж.н] ~ мэдээ

шинжтэй болох

цахилгаанж- II.9.1 ●○○ [үй.ү] цахилгаантай

царцангуй ●○○ [тэ.н] царцсан байдалтай

болох

царцгар ●○○ [тэ.н] нимгэн бөгөөд дэргэр цахилгаанжилт I.3.1 ●○○ [ж.н] цахилгаанжих

хатуу

үйлийн үр дүнг заасан нэр

царцдас I.9.1 ●○○ [ж.н] царцаж хатуурсан цахилгаанжуулалт

I.3.1

●○○

[ж.н]

бодис

цахилгаанжуулах үйл ажиллагаа

царцмаг I.6.1 ●●○ [ж.н] ээзгий зэргийг шар цахилгаант- II.7.1 ●○○ [үй.ү] морь малын

тосонд хольж царцаасан идээ

нүдний аньсаганы дотор хатуу юм ургах

царцмаг I.6.1 ●○○ [ж.н] нимгэн хавтгай өвчин

царцаасан цавуу

цахилгаанч ●○○ [тэ.н] цахилгааны чадвартай

царцмагла- II.10.1 ●○○ [үй.ү] царцмаг болгох

цахилгаанчин I.20.1 ●●● [ж.н] цахилгааны

царцмагт- II.7.1 ●○○ [үй.ү] царцаж ирэх, мэргэжилтэн

царцангирах

цахилгаат- II.6.1 ●○○ [үй.ү] өвс дутсанаас

царцмал ●○○ [тэ.н] царцсан байдал

морь, луус, илжиг өвчтэй болох

царцуу ●●● [тэ.н] өөх, тос зэргийн царцсан цахилгана I.18.1 ●○○ (урга.) [ж.н] өвслөг

байдал

ургамал

царцуувтар ●○○ [тэ.н] бага зэрэг царцуу

цахилдаг I.22.1 ●●● (урга.) [ж.н] нэг зүйл

царцууд- II.6.1 ●○○ [үй.ү] дэндүү царцах

ургамал

царцуудуу ●○○ [тэ.н] царцуу байрын

цахилуур I.5.1 ●○○ [ж.н] ~ чулуу

царь I.23.1 ●●○ (амь.) [ж.н] цаа буга

цахим I.1.1 ●●● [ж.н] ~ тооцоолуур, ~ шуудан

цас I.9.1 ●●● [ж.н] тэг хэмээс доош байх цахир- II.5.1 ●○○ [үй.ү] шөргөлдөн хяхнах,

агаарын температурт үүлнээс буух тунадас

цархирах

цас I.9.1 ●○○ [ж.н] зэс, цайр хоёрын хольц цахир I.5.1 ●○○ [ж.н] цахиур; цэхэр цэгээн

бүхий хиймэл төмөрлөг

чулуу

цасад- II.15.1 ●○○ [үй.ү] цас ихдэх

цахир I.5.1 ●○○ [ж.н] хүний хумсанд гарсан

цасал- II.11.1 ●○○ [үй.ү] малыг цасаар цагаан дусал

ундаалах

цахир I.5.1 ●○○ [ж.н] нүдэнд унасан цагаан Ц

цасархаг ●●○ [тэ.н] цас ихтэй

толбо

цасархуу ●○○ [тэ.н] цас мэт; цасархаг

цахир ●○○ [тэ.н] ~ өнгө, цэхэр, цэгээн

цасмин I.2.1 ●○○ (урга.) [ж.н] нэг зүйл цахирд- II.7.1 ●○○ [үй.ү] дэндүү цахир болох

хээрийн жимс

цахирмаа I.12.1 ●○○ (урга.) [ж.н] сайхан

цаст ●●○ [тэ.н] цас бүхий, мөнх ~ уул

үнэрт чимэглэлийн ургамал

цаст- II.7.1 ●○○ [үй.ү] цас ихтэй болох

цахируун ●○○ [тэ.н] хоолой шахсан мэт

цасч I.4.1 ●○○ (амь.) [ж.н] ~ дэглий: цагаан дуутай

өд, чандартай нэг зүйл дэглий шувуу

цахиур I.5.1 ●●○ [ж.н] ~ чулуу; хэт ~

цатгал I.1.1 ●○○ [ж.н] цатгах үйлийн нэр, цахиурж- II.9.1 ●○○ [үй.ү] цахиур мэт хатуу

цатгахуй

болох

цатгалан ●●○ [тэ.н] бүрэн цадсан, гэдэс ~

цахлай I.15.1 ●●○ [ж.н] үс халцран унах

цатгаландуу ●○○ [тэ.н] цатгалан байрын

өвчин; хүний нүүрэнд гарах цайвар толбо

цатгалд- II.7.1 ●●○ [үй.ү] цатгалан болох

цахлай I.15.1 ●●○ (амь.) [ж.н] далай, гол

цах I.3.1 ●●○ [ж.н] тулгуур болгох ацтай мод

мөрний эрэг дагаж амьдардаг загасч шувуу

цах I.3.1 ●○○ [ж.н] хөлөгт тоглоомын тавьж цахлайт- II.6.1 ●●○ [үй.ү] цахлай гарах

наадах зүйл

цахлуур I.5.1 ●○○ [ж.н] таримал мод цэцгийг

цах I.3.1 ●○○ [ж.н] сая төрсөн хүүхэд

тулах түшүүр

цахад- II.15.1 ●○○ [үй.ү] цахаар тулгуур хийх

цахтна- II.10.1 ●○○ [үй.ү] хэрцгий зан ааш

цахал- II.11.1 ●●○ [үй.ү] цах багана зэргээр гаргах

тулгуурдах; хөлөө солбицуулах; зайлсхийх, цахтна- II.10.1 ●○○ [үй.ү] дур тааваараа

төвөгшөөх

дэмий ярих

цахар I.21.1 ●○○ [ж.н] Монголын нэгэн овог цахтнуур ●○○ [тэ.н] хэрэггүй юм ярих дуртай

аймаг

цахч I.4.1 ●○○ (амь.) [ж.н] нэг зүйл шаазгай

цахил- II.4.1 ●●○ [үй.ү] цахилгаан дахин шувуу

дахин цахих

цахь- II.14.1 ●●○ [үй.ү] цахилгаан гялсхийн

цахил- II.4.1 ●●○ [үй.ү] давхих, хурдлах, гүйх

үзэгдэх

цахил- II.4.1 ●○○ [үй.ү] цахиураар олонтоо цахь- II.14.1 ●○○ [үй.ү] цахиур чулуун дээр

цахих

уул өвс тавьж хэтээр хавиран гал гаргах

цахилгаан I.2.1 ●●● [ж.н] аянга цахих үзэгдэл

цац I.3.1 ●○○ (урга.) [ж.н] ~ жимс: нэг зүйл

цахилгаан I.2.1 ●●● [ж.н] цүнхний ~, гутлын ~

жимс

416

417

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

цац I.3.1 ●○○ (шаш.) [ж.н] бурхны шашны зан цовоош- II.8.2 ●○○ [үй.ү] цовоо шинжтэй

үйлд хэрэглэх суварган баримал

болох

цац- II.6.1 ●●○ [үй.ү] хахаж ~, хахан ханиалгах

цовхол- II.11.2 ●○○ [үй.ү] цовхчих

цац- II.6.1 ●●○ [үй.ү] үйрмэг юмыг тарааж цовхор- II.12.2 ●●○ [үй.ү] дэгдэж дэвхцэн

бутарган хаях

дүүлэх

цацаг I.22.1 ●●● [ж.н] ~ чимэг

цовхорго I.18.2 ●○○ [ж.н] нэг зүйл хонины

цацагла- II.10.1 ●●○ [үй.ү] цацаг гаргах

өвчин

цацагт ●○○ [тэ.н] цацаг бүхий

цовхч- II.9.2 ●○○ [үй.ү] байн байн цовхрох

цацагт- II.7.1 ●○○ [үй.ү] цацагтай болох

цог I.6.2 ●●● [ж.н] галын ~

цацагч I.4.1 ●○○ [ж.н] цацах үйлийг хийгч

цог I.6.2 ●●● [ж.н] ~ хийморь, ~ жавхаа

цацал I.17.1 ●●● [ж.н] ~ өргөх

цогвон I.2.2 ●○○ [ж.н] чуулган хурлын ноён

цацар- II.12.1 ●○○ [үй.ү] гэрэл ~

цогвор I.5.2 ●○○ [ж.н] жижиг модон аяга,

цацар I.21.1 ●●○ [ж.н] торго бөсөөр хийсэн цовхор

туургагүй жижиг асар

цогдом I.17.2 ●○○ (шаш.) [ж.н] шашны зан үйл

цацлага I.18.1 ●●○ [ж.н] монгол бичгийн цогио ●●○ [тэ.н] цогих явдал

үсгийн махбодын нэр

цоглог ●●○ [тэ.н] цог жавхаатай

цацраг I.6.1 ●●● [ж.н] цацран гарсан туяа, ~ цоглог I.6.2 ●○○ (урга.) [ж.н] нэг зүйл цэцэг

туяа, нарны ~

цоглогдуу ●○○ [тэ.н] цоглог байрын

цацрал I.1.1 ●●○ [ж.н] цацрах үйлийн нэр

цогно- II.10.2 ●●○ [үй.ү] тариа ~

цацралт I.3.1 ●●○ [ж.н] цацрах үйлийн үр цогног I.6.2 ●○○ [ж.н] өлгийний толгой тал

дүнг заасан нэр

дахь халхавч мод

цацралт ●○○ [тэ.н] цацрал бүхий

цогногор ●○○ [тэ.н] мал, амьтны цээж

цацруулагч I.4.1 ●●● [ж.н] долгион ~, дуу ~, толгойгоо дээш өргөсөн байдал

гэрэл ~

цогной- II.1.2 ●○○ [үй.ү] оцойх, явган суух

ций- II.1.4 ●●○ [үй.ү] цайх, цагаарах; нүд ~

цогнолз- II.7.2 ●○○ [үй.ү] байн байн цогнойх

цийвгэр ●○○ [тэ.н] цайвардуу өнгө, цийлгэр

цогондой I.15.2 ●○○ (шаш.) [ж.н] хийдийн

цийд- II.6.4 ●○○ [үй.ү] цийвгэр цэгээн болох

албан тушаалтныг томилох, хувраг шавь

цийдмэг I.5.4 ●●○ [ж.н] сүү ~

нарын ёс эрэмбийг шалгах, ном шүүх хурал

Ц цийдмэгж- II.9.4 ●○○ [үй.ү] цийдмэгтэй болох цогромбо I.18.2 ●○○ (шаш.) [ж.н] ном

цийдэм I.17.4 ●●○ [ж.н] сүү хольж, цэгээн хаялцаж авсан цол

болгосон ус, хярам

цогтон I.20.2 ●○○ [ж.н] орд харшид алба

цийдэмлэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] цийдэм болгох

хашихаар шалгарагсад

цийдэмнэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] цийдэм гарах, цогц I.3.2 ●○○ [ж.н] хүн, амьтны бие махбод,

цийдэм тогтох

цогцос

цийлгэнэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] цэгээн болж цогц I.3.2 ●○○ [ж.н] давхцаж тогтсон юм

харагдах; нулимс гарч ирэх

цогц I.3.2 ●○○ [ж.н] иж бүрэн

цийлгэр ●○○ [тэ.н] хүн, амьтны нүд цэв цогцгор ●○○ [тэ.н] цөмцгөр, цомбогор

цэгээн

цогцгорд- II.7.2 ●○○ [үй.ү] цогцгор нь хэтрэх

цийлгэр ●○○ [тэ.н] уужим, цэлгэр

цогцгордуу ●○○ [тэ.н] цогцгор байрын

цийлгэрд- II.7.4 ●○○ [үй.ү] цийлгэр болох

цогцлол I.1.2 ●○○ [ж.н] цогцлох үйлийн нэр,

цийлгэрдүү ●○○ [тэ.н] цийлгэр байрын

иж бүрдэл

цийлэв ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

цогцлоо I.12.2 ●●○ [ж.н] цогцлох үйлийн нэр

цийлэг I.21.4 ●○○ (урга.) [ж.н] хоёр наст цогцой- II.1.2 ●○○ [үй.ү] цогцгор болох

өвслөг ургамал

цогцол- II.11.2 ●●○ [үй.ү] юмыг давхарлуулан

цийлэлз- II.7.4 ●○○ [үй.ү] цийлгэр юмны өрөх

цийлс цийлс хөдлөх

цогцолбор I.5.2 ●●● [ж.н] цогцолсон юм, ~

цийлэн ●○○ [тэ.н] цийлгэр

сургууль

цов ●○○ [а.д.ү] ~ ~ гэх: бага сага шуугих

цогцос I.21.2 ●○○ [ж.н] бие ~

цовд I.3.2 ●○○ [ж.н] арьс шир зэргийг тэлэх цогчид I.19.2 ●○○ (шаш.) [ж.н] чуулганы

тэлүүр мод

тахил

цовд I.3.2 ●○○ (урга.) [ж.н] голын зах, эргээр цогчин I.20.2 (шаш.) [ж.н] цогчин хурал ном

энд тэнд ургаж байгаа ногоо

хурах гол сүм дуган

цовдол- II.11.2 ●○○ [үй.ү] цовдод тэлж хадах

цогчин I.20.2 ●●○ (шаш.) [ж.н] шашны ёсны

цовоо ●●● [тэ.н] ~ сэргэлэн, ~ цолгин

залбирал уншлага голлосон тогтмол хурал

цовоовтор ●○○ [тэ.н] бага зэрэг цовоо

цогш- II.9.2 ●●○ [үй.ү] шатаж дуусаад цог

цовоод- II.6.2 ●○○ [үй.ү] цовоо нь дэндэх

үлдэх

цовоодуу ●○○ [тэ.н] цовоо байрын

цогшир- II.5.2 ●●○ [үй.ү] цогших байдалтай

цовоож- II.8.2 ●●○ [үй.ү] цовоо болох

болох

цовоолог ●●○ [тэ.н] цовоо зантай

цогь- II.13.2 ●●● [үй.ү] морь малын харайлган

цовоор- II.5.2 ●○○ [үй.ү] цовоо янз орох

давхих

418

419

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

цод ●●○ [а.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх: нялх амьтны цолгон I.2.2 ●○○ [ж.н] мөсийг цоолон ус авах

цовоо дуугарах дуу

газар

цод ●●○ [а.ө] шатрын хүү түлхэх шалаа

цолгор- II.5.2 ●●○ [үй.ү] шалгарах, гарамгай

цодгоно- II.10.2 ●○○ [үй.ү] цодгор юмны болох, товойн гарах

хөдлөх

цолло- II.10.2 ●●○ [үй.ү] цол дуудах, цол

цодгор ●○○ [тэ.н] хүн, амьтны бие цозгор, олгох

гэдэс хэвлий цондгор

цоллогч I.4.2 ●●○ [ж.н] цоллох үйлийг

цодгордуу ●○○ [тэ.н] цодгор байрын

гүйцэтгэгч

цодог I.22.2 ●○○ (урга.) [ж.н] ногооны нэр, цолмон I.2.2 ●●○ [ж.н] баруун зүгт үзэгдэх

цоор

хамгийн гэрэлтэй од; ~ гараг: баасан гараг

цодой- II.1.2 ●●○ [үй.ү] цодгор болох

цолойд- II.6.2 ●○○ [үй.ү] үйл явдал зогсох,

цодол- II.11.2 ●●○ [үй.ү] шатар тоглох үед тасалдах, сулдах

хүүгээр шалах

цоломгой I.15.2 ●○○ (урга.) [ж.н] заарт мод

цодолз- II.7.2 ●●○ [үй.ү] цодгор юмны хөдлөх

цолс I.3.2 ●○○ (амь.) [ж.н] ~ бялзуухай

цозгоно- II.10.2 ●○○ [үй.ү] цозгор юмны цолт ●○○ [тэ.н] цол хэргэмийг эзэмшигч

хөдлөх

цолтон I.20.2 ●●○ [ж.н] цол бүхий хүн

цозгор ●○○ [тэ.н] бие жижиг бөгөөд цолцгоно- II.10.2 ●○○ [үй.ү] цолцгор юмны

хэвлүүхэн байдал

хөдлөх

цозгордуу ●○○ [тэ.н] цозгор байрын

цолцгор ●○○ [тэ.н] цулцгар

цозой- II.1.2 ●○○ [үй.ү] цозгор болох

цолцгорд- II.7.1 ●○○ [үй.ү] дэндүү цолцгор

цозолз- II.7.2 ●○○ [үй.ү] цозгор юм байн байн болох

хөдлөх

цолцгордуу ●○○ [тэ.н] цолцгор байрын

цой I.15.2 ●○○ [ж.н] цусны өвчнийг анагаах цолцой- II.1.1 ●○○ [үй.ү] цолцгор болох,

эмийн зүйл

цолцгор харагдах

цойл- II.4.2 ●●○ [үй.ү] мал, амьтны ижил цолцон I.16.2 ●○○ [ж.н] хүний бие дээр мөн

сүргээсээ ганцаар тасран явах, тасран модны их биед ургасан ур

онцгойрох, зүг буруулах давхих

цолцон ●○○ [тэ.н] цулцан ~, булцгар

цойл- II.4.2 ●○○ [үй.ү] буудсан сум мэтийн цолцонт- II.7.2 ●○○ [үй.ү] цолцон ур ургах,

зүйл газар тусаж дахин дээш ойн одох

цолцонтой болох

цойлд- II.7.2 ●○○ [үй.ү] онгорхой цоорхойг цолчгоно- II.10.2 ●○○ [үй.ү] саймшрах зан Ц

оёж нөхөх

байдал гаргах, элдэв зүйл ярьж долдгонох

цойлдуу ●○○ [тэ.н] цойлж гарсан

цолчгор ●○○ [тэ.н] нимгэн шалчгар

цойрон I.16.2 ●●○ [ж.н] сая төрсөн ботго

цолчгорд- II.7.2 ●○○ [үй.ү] дэндүү цолчгор

цойрон I.16.2 ●○○ (амь.) [ж.н] ~ цууцаль: болох

бялзуухай

цолчгордуу ●○○ [тэ.н] цолчгор байрын

цойцго ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

цолчид- II.15.2 ●○○ [үй.ү] багадах,

цойцгоно- II.10.2 ●○○ [үй.ү] цойцгор юмны томоогүйдэх

хөдлөх

цолчин I.20.2 ●○○ [ж.н] цоллох үйлийг

цойцгор ●○○ [тэ.н] цойцон, хэлтгий, хөл гүйцэтгэгч, цол дуудагч

суурь муутай, хазгар

цолчоо ●○○ [тэ.н] хэл султай, дэмий

цойцгорд- II.7.2 ●○○ [үй.ү] цойцгор нь хэтрэх

яримтгай

цойцгордуу ●○○ [тэ.н] цойцгор байрын

цолчроо ●○○ [тэ.н] хэл нь цолчирдог

цойцолз- II.7.2 ●○○ [үй.ү] цойцгор юмны байн цольд I.3.2 ●○○ [ж.н] оомог цоомог устай

байн хөдлөх

хуурай газар

цойцон ●○○ [тэ.н] хэлбэр байдал хэвийн бус, цом I.1.2 ●●○ [ж.н] болор ~, ~ хүртэх, цомоо

хэлтгий, хазгар, далбин

цомбого ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх

цойцор- II.12.2 ●○○ [үй.ү] цойцгор болох

цомбогоно- II.10.2 ●○○ [үй.ү] цомбогор

цол I.1.2 ●●● [ж.н] алдар ~, гавьяа ~

юмны үргэлжлэн хөдлөх

цол ●○○ [а.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

цомбогор ●○○ [тэ.н] аяга сав зэргийн цомбон

цолбон I.16.2 ●○○ (амь.) [ж.н] нохой: ~ тайга

авсаар байдал

цолги- II.2.2 ●○○ [үй.ү] загас зэрэг амьтан цомбогорд- II.7.2 ●○○ [үй.ү] цомбогор нь

уснаас дээш үсрэн гарах

хэтрэх

цолгил- II.4.2 ●○○ [үй.ү] олонтоо цолгих

цомбогордуу ●○○ [тэ.н] цомбогор байрын

цолгил- II.4.2 ●○○ [үй.ү] дэмий өрсөлдөн цомбой- II.1.2 ●○○ [үй.ү] цомцгор, цомбогор

хэлэлцэх

болох

цолгин ●●○ [тэ.н] цовоо ~, түргэн долгин

цомбон ●○○ [тэ.н] аяга сав зэргийн цомбон

цолгио ●●○ [тэ.н] цалгиа, халгиа, усны ~

хэлбэртэй

цолгио ●○○ [тэ.н] задгай амтай, бусдаас цомбондуу ●○○ [тэ.н] цомбон байрын

түрүүлж ярих зантай

цомно- II.10.2 ●●○ [үй.ү] туурвих, зохиох

цомнол I.1.2 ●●○ [ж.н] ~ зохиол, дуурийн ~

418

419

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

цомог I.22.2 ●●● [ж.н] зургийн ~

цондгорд- II.7.2 ●○○ [үй.ү] цондгор болох

цомогло- II.10.2 ●●○ [үй.ү] цомог болгох

цондгордуу ●○○ [тэ.н] цондгор байрын

цомоо I.12.2 ●○○ [ж.н] цомж тушсан уяа, цондог I.22.2 ●●○ [ж.н] гэрийн өрхийг

цомох явдал

дэндийлэх мод

цомоо I.12.2 ●●○ [ж.н] амсар нь хумигар, цондогло- II.10.2 ●○○ [үй.ү] цондгоор өрхийг

ёроол гүн аяга

дэндийлэх

цомоос I.9.2 ●●○ [ж.н] цомоо, цомж туших цондой- II.1.2 ●○○ [үй.ү] цондгор болох

уяа

цондон I.16.2 ●●○ [ж.н] ёр, бэлгэ, муугийн ~,

цомор- II.12.2 ●○○ [үй.ү] цом болох, цомхон сайны ~

болох

цондон ●○○ [тэ.н] цондгор гэдэстэй

цоморлог I.6.2 ●●● [ж.н] цэцгийн ~; тарианы цондуул I.1.1 ●○○ (амь.) [ж.н] хар тогшуурга

~; түүвэр, эмхэтгэл

шувуу

цоморлогло- II.10.2 ●○○ [үй.ү] цоморлог цонж I.4.2 ●○○ [ж.н] харуулын ~: харуулын

болгох

өндөрлөг

цоморлогт- II.7.2 ●●○ [үй.ү] цоморлогтой цоно- II.10.2 ●●○ [үй.ү] халуун илчинд

болох

ээрэгдэж шатах шахам болох

цомс I.3.2 ●○○ [ж.н] газрын зураг

цоно I.18.2 ●○○ (амь.) [ж.н] нэг зүйл шувуу

цомт- II.7.2 ●○○ [үй.ү] цом болох

цонх I.9.2 ●●● [ж.н] гэгээвч, хаалга ~

цомход- II.15.2 ●○○ [үй.ү] дэндүү цомхон цонхигор ●●○ [тэ.н] хүний царай зүс цайвгар,

болох

муу

цомхол- II.11.2 ●●○ [үй.ү] цомхон болгох

цонхигорд- II.7.2 ●○○ [үй.ү] цонхигор нь их

цомхор- II.12.2 ●○○ [үй.ү] цомхдох, эмхрэх

цонхигордуу ●○○ [тэ.н] цонхигор байрын

цомхот- II.7.2 ●●○ [үй.ү] цомхон болгох

цонхий- II.1.2 ●●○ [үй.ү] цонхигор болох

Цомх, эмх гэсэн үгэнд -д

цонхирт- II.7.2 ●○○ [үй.ү] цонхигор байдалтай

дагавар залгаж, өмнө нь

болох

эгшигтэй цомход, эмхэд

цонхол- II.11.2 ●○○ [үй.ү] цонх гаргах

 цомхотгох

гэж бичнэ. цомход гээд

цонхор ●○○ [тэ.н] хонхор ~

гийгүүлэгчээр төгссөн үгэнд

цонхорхой ●○○ [тэ.н] хонхорхой

бусдаар үйлдүүлэх хэвийн

Ц

цонхч I.4.2 ●○○ (амь.) [ж.н] ~ шувуу: тахианы

-го дагаврыг шууд залгасан.

Залгахдаа т гэсэн чанга

өөр нэр

гийгүүлэгч болж ондоошин

цоо ●●○ (баймж.) [д.д.ү] ~ шинэ, шив шинэ

цомхотго болж бичигдсэн.

цоо ●○○ [д.д.ү] ~ цохих, ~ хатгах

× цомхтгох, Эгшгээр төгссөн үгэнд

цомхтгол

цоовор I.21.2 ●○○ (урга.) [ж.н] халуун амттай

тодотгон холбох - х нөхцөлийг

ургамал, түүний үр

шууд залган бичнэ. Энэ мэтээр

цомхотгол, эмхэтгэл гэж бичнэ.

цоог ●○○ [тэ.н] алаг ~

цоогло- II.10.2 ●○○ [үй.ү] бөөгнөрөн цуглах

цомхотгол I.1.2 ●●● [ж.н] цомхотгох үйлийн цоогло- II.10.2 ●○○ [үй.ү] алаг цоог болгох

нэр

цоогчил- II.11.2 ●○○ [үй.ү] алагчлан үзэх

цомцгоно- II.10.2 ●○○ [үй.ү] цомцгор юмны цоож I.11.2 ●●● [ж.н] үүд хаалга, ам амсрыг

хөдлөх

бэхэлж оньслох хэрэглүүр

цомцгор ●○○ [тэ.н] цомбогор, цэмцгэр

цоожил- II.11.2 ●●○ [үй.ү] цоожоор оньслох

цомцгорд- II.7.2 ●○○ [үй.ү] цомцгор болох

цоожлогч I.4.2 ●○○ [ж.н] цоожлох этгээд

цомцгордуу ●○○ [тэ.н] цомцгор байрын

цоол- II.4.2 ●●○ [үй.ү] нүх гаргах, барлах

цомцог I.22.2 ●●○ [ж.н] тооногүй, шовгор цоолбор I.5.2 ●●○ [ж.н] цоолох урлал

оройтой эсгий бүрээстэй гэр

цоолборло- II.10.2 ●○○ [үй.ү] юманд хээ

цомцогд- II.7.2 ●○○ [үй.ү] цомцог болох

угалз цоолж гаргах

цомцой- II.1.2 ●○○ [үй.ү] цомцгор болох

цоолборч I.4.2 ●●○ [ж.н] цоолбор урлагч

цомцолз- II.7.2 ●○○ [үй.ү] цомцгор юмны цоолборчин I.20.2 ●○○ [ж.н] цоолбор хийдэг

байн байн хөдлөх

хүн

цомцор- II.12.2 ●○○ [үй.ү] хүн амьтны сахлаг цоолго I.18.2 ●○○ [ж.н] гол мөрөн, нуурын

өвсөн дотор бүдчин явах

мөсийг цоолсон нүх

цон I.2.2 ●○○ [ж.н] судал барих орны нэг

цоолгол- II.4.2 ●○○ [үй.ү] цоолго гаргах;

цонго- II.10.2 ●○○ [үй.ү] тортог болох

цоолгоноос услах

цонго- II.10.2 ●○○ [үй.ү] галын илчинд халж цооллого I.18.2 ●○○ [ж.н] цоолох үйлийн нэр

шатах дөхөх

цоолмол ●○○ [тэ.н] цоолж сийлсэн, ~ хээ

цонгор ●○○ [тэ.н] хонхор

цоологч I.4.2 ●●○ [ж.н] цоолох үйлийг

цонгорхой ●○○ [тэ.н] онгорхой ~: урагдаж гүйцэтгэгч, цоолдог юм

навтарсан

цоолтуур I.5.1 ●●○ [ж.н] цоолох багаж

цондгор ●○○ [тэ.н] хүн, амьтны гэдэс хэвлий цоолуурд- II.7.1 ●○○ [үй.ү] цоолуураар цохиж

гадагш төмбийсөн нь

цоолох

420

421

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

цооно I.18.2 ●○○ [ж.н] нэг зүйл үнэрт түрхлэг, цоргил- II.4.2 ●○○ [үй.ү] байн байн цоргих

гавар

цоргимол ●○○ [тэ.н] цоргисон байдал

цооног I.6.2 ●●○ [ж.н] эгц доош ухсан нүх

цоргиул I.1.1 ●○○ [ж.н] цоргих багаж

цооногло- II.10.2 ●○○ [үй.ү] цооног нүх ухах

цорго I.25.2 ●●● [ж.н] шингэн юм цутган

цоор I.5.2 ●○○ (урга.) [ж.н] нэг зүйл ургамал, гарахад зориулсан нүх

азаргана

цоргод- II.6.2 ●○○ [үй.ү] цоргоор соруулах

цоор- II.5.2 ●●● [үй.ү] юманд нүх гарах, цоргол- II.4.2 ●○○ [үй.ү] цоргоор дамжуулан

цоорхой болох

асгах

цооргой I.15.2 ●○○ (урга.) [ж.н] шүхэртэн цорд I.3.2 ●○○ (амь.) [ж.н] зурамны зулзага

овгийн хоёр наст хортой өвс

цорд I.3.2 ●○○ (амь.) [ж.н] гол горхинд

цооргоно I.18.2 ●○○ (урга.) [ж.н] нэг зүйл амьдрах нэг зүйл загас

ургамал

цордгор ●○○ [тэ.н] бие богино бөгөөд овгор

цоорол I.17.2 ●●○ [ж.н] цоорох үйлийн нэр

гэдэстэй байдал

цооронхой ●○○ [тэ.н] нэгэнт цоорсон, ~ цордой- II.1.2 ●○○ [үй.ү] цордгор болох

хөнөг

цордон I.16.2 ●○○ (шаш.) [ж.н] лам нарын

цоорхой ●●○ [тэ.н] цооронхой буюу ерөөс хэрэглэдэг нарийн бүрээ

цоо нүхтэй, онгорхой ~

цорж I.4.2 ●○○ (шаш.) [ж.н] хурал номын

цоохогч ●●○ [тэ.н] мал амьтны цоохор зүсэм

үйлийг толгойлох хүн

цоохогчин I.20.2 ●○○ (амь.) [ж.н] цоохор цоров I.17.2 ●●○ [ж.н] морь луус зэргийн

зүсмийн эм мал, адгуус

дээд уруулын хэсэг газар

цоохондой I.15.2 ●○○ (урга.) [ж.н] хаг цоровд- II.7.2 ●●○ [үй.ү] морь малын цорвоос

ургамлын нэгэн зүйл

нь барих, уях

цоохондой I.15.2 ●○○ (амь.) [ж.н] муурын цорой I.15.2 ●●● [ж.н] өвчүүний хормой

төрлийн нэгэн амьтан

цорой- II.1.2 ●○○ [үй.ү] өндөр юм өөд асах

цоохор I.21.2 ●○○ [ж.н] бог малд тусах нэг цоройл- II.4.2 ●○○ [үй.ү] байн байн цоройх

зүйл өвчин

цорол I.17.2 ●○○ (урга.) [ж.н] ягаан баг

цоохор I.21.2 ●○○ [ж.н] навтарга, ноорог

цэцэгтэй олон наст ургамал, банздоо

цоохор I.21.2 ●○○ (урга.) [ж.н] ~ үрт өвс, ~ цоролз- II.7.2 ●○○ [үй.ү] цорволзох

сараана цэцэг, ~ цахирмаа

цоролзуур ●○○ [тэ.н] амьтны асаж авирах

цоохор ●●● [тэ.н] эрээн ~, алаг ~

дуртай

Ц

цоохорд- II.7.2 ●○○ [үй.ү] цоохор нь хэтрэх

цорос I.3.2 ●○○ [ж.н] ойрадын нэг овог

цоохордуу ●○○ [тэ.н] цоохор байрын

цорхир- II.5.2 ●○○ [үй.ү] цор цор хэмээн

цоохорло- II.10.2 ●●○ [үй.ү] цоохор болгох

цуугилдах

цоохорт- II.7.2 ●●○ [үй.ү] цоохор толбо буй цорхируу I.12.1 ●○○ (амь.) [ж.н] тахианы

болох

багт хамаарах шувуу

цоохорт- II.7.2 ●○○ [үй.ү] бог малд цоохор цорхон I.20.2 ●○○ [ж.н] бүрээс, бүтээлэг,

өвчин тусах

хучлага

цооч- II.8.2 ●○○ [үй.ү] байн байн цоолох

цох I.9.2 ●●● [ж.н] хүний магнайн хоёр

цор I.1.2 ●○○ [ж.н] хаж, сааль хийх муруй мод

хажуугийн төвгөр хэсэг

цор ●●○ [а.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

цох I.9.2 ●●○ (амь.) [ж.н] ~ хорхой, алтан ~

цор ●●○ (баймж.) [тэ.н] ~ ганц, орь ганц

цох- II.6.2 ●●○ [үй.ү] онцлон заах, цохолт

цорвогоно- II.10.2 ●○○ [үй.ү] цорвогор юмны бичих: бичиг ~, данс ~

үргэлжлэн хөдлөх

цох ●○○ [тэ.н] хольцгүй, дан нэг өнгөтэй нь,

цорвогор ●●○ [тэ.н] хүн, амьтны хошуу, ~ хүрэн, ~ хар

уруул урт унжуу, унжгар, шөвгөрдүү

цохвор I.5.2 ●○○ [ж.н] цохлон тэмдэглэсэн нь

цорвогорд- II.7.2 ●○○ [үй.ү] хэтэрхий цохдос I.5.2 ●○○ [ж.н] цохолт бичиг, цохолт

цорвогор болох

цаас

цорвогордуу ●○○ [тэ.н] цорвогор байрын

цохивор I.21.2 ●○○ [ж.н] цохиж, дэлдэх

цорвой- II.1.2 ●●○ [үй.ү] уруул цорвогор хөгжмийн зэмсгийн ерөнхий нэр

болох; бусдыг ихэд аргадан гуйх

цохигдол I.17.2 ●○○ [ж.н] цохигдох үйлийн

цорволз- II.7.2 ●●○ [үй.ү] байн байн цорвойх

нэр

цорволзуур ●○○ [тэ.н] хошуу цорволзуулан цохигч I.4.2 ●○○ [ж.н] бөмбөг ~

бусдаас түрүүлж дуугарах дуртай

цохил- II.4.2 ●○○ [үй.ү] байн байн цохих

цорги- II.2.2 ●●○ [үй.ү] юм төөнөж цонох; цоо цохилго I.18.2 ●○○ [ж.н] дуу, шүлэг, хөгжмийн

ширтэх, муухай эвгүй үнэр хамарт сэрэгдэх, жигд айзам; зүрхний лугшилт, цохилт

үнэртэх

цохилт I.3.2 ●●○ [ж.н] цохих үйлийн үр дүнг

цорги- II.2.2 ●●○ [үй.ү] улайтгасан төмрөөр заасан нэр

юмыг цоргин цоолж нүхлэх; халуун хий болон цохилуур I.5.1 ●●○ [ж.н] үхрийн зулай дээрх

шингэн зүйлийн тэсрэн гарах

төмбөгөр яс

цоргил I.1.2 ●●○ [ж.н] цоргих үйлийн нэр

цохимог I.22.2 ●○○ [ж.н] давтсан махаар

420

421

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

хийх нэг зүйл хоол

цөвүүн ●●○ [тэ.н] ~ цаг, цөв

цохимол I.17.2 ●○○ [ж.н] гар урлалын нэг цөг ●●○ [а.ө] хориглох утга илтгэх өгүүлбэр

төрөл

цөглө- II.10.3 ●●○ [үй.ү] хүүхдийн хүй ~

цохимол ●○○ [тэ.н] цохисон байдал

цөгөрцгөнө I.18.3 ●○○ (амь.) [ж.н] шавжны

цохио I.12.2 ●●● [ж.н] онцгой тогтсон өндөр ангийн нэг баг, шавж

хад

цөгц I.9.3 ●●● (шаш.) [ж.н] зул барих сав

цохио I.12.2 ●●○ [ж.н] хавсраа, бөхийн мэх

цөгц I.9.3 ●●○ [ж.н] адууны үүдэн шүдний

цохио I.12.2 ●○○ [ж.н] цохих үйлийн нэр

хонхор газар

цохиур I.5.1 ●●○ [ж.н] цохих хэрэглүүр, цөгцгөнө- II.10.3 ●○○ [үй.ү] цөгцгөр юмны

бөмбөгний ~

үргэлжлэн хөдлөх; бялдуучлан аашлах

цохлол I.1.2 ●○○ [ж.н] цохлох явдал үйлийн цөгцгөр ●○○ [тэ.н] цөмцгөр, бэмбэгнүүр

нэр

цөгцгөрдүү ●○○ [тэ.н] цөгцгөр байрын

цоход- II.15.2 ●●○ [үй.ү] цох дээр няслах

цөгций- II.1.3 ●○○ [үй.ү] хүн, амьтны биеэ

цохол- II.11.2 ●●● [үй.ү] байн байн цохох, хурааж бөхгөр, цөгцгөр болох

онцлон заах

цөгцөл- II.11.3 ●○○ [үй.ү] адууны шүдэнд

цохолбор I.5.2 ●○○ [ж.н] цохолт бичиг

цөгц тогтох

цохолборло- II.10.2 ●○○ [үй.ү] цохолбор хийх

цөгцөл- II.11.3 ●○○ [үй.ү] юмыг цөгцөнд хийх

цохом ●○○ [тэ.н] бодит

цөгцөлз- II.7.3 ●○○ [үй.ү] цөгцгөр юмны байн

цохомло- II.10.2 ●○○ [үй.ү] жинхлэх

байн хөдлөх

цохор- II.12.2 ●○○ [үй.ү] амьтны шавааран цөгцөн ●○○ [д.д.ү] ~ ~ алхах

овооролдох

цөгцүүрэг I.21.4 ●○○ [ж.н] хүн, амьтны зоо

цохь- II.14.2 ●●● [үй.ү] дэлдэх, алхаар ~; нурууны дагуух хэсэг

толгой ~; хөгжмийг дэлдэж дуугаргах

цөл I.1.3 ●●● [ж.н] говь ~, элсэн ~

цоц- II.6.2 ●○○ [үй.ү] юмны байдал төлөв сая цөл- II.4.3 ●●○ [үй.ү] хол газар шийтгэж

тохирох

явуулах

цоцуурь I.23.1 ●○○ [ж.н] харгис муу хүн

цөл- II.4.3 ●●○ [үй.ү] өөрийгөө бүрэлгэх,

цоч- II.8.2 ●●● [үй.ү] ямар нэг юмнаас гэнэт егүүтгэх; эд хөрөнгөө үгүй хийх

гэлмэж догдолсхийх, айж ~; булчирхай ~

цөлбө- II.10.3 ●○○ [үй.ү] юмыг нэг нэгээр

Ц цочгор ●○○ [тэ.н] ёрдгор

түүх, цөлмөх

цочимтгой ●○○ [тэ.н] байнга цочдог зантай

цөлбөдөс I.19.3 ●○○ [ж.н] мал адгуусны

цочимхой ●○○ [тэ.н] цочих нь амархан

идээд хаясан өвсний гуурс

цочир- II.12.2 ●●○ [үй.ү] эрхтэн ба мэдрэл цөлдийр- II.5.3 ●○○ [үй.ү] аливаад айж

гэнэт сэрэл хүртэх

ичихгүй болох

цочир ●●● [тэ.н] ~ түргэн, ~ хүйтрэх

цөлж- II.9.3 ●●● [үй.ү] цөл шинжтэй болох

цочирд- II.7.2 ●●○ [үй.ү] цочир болох

цөлжилт I.3.3 ●●● [ж.н] цөлжих үйлийн үр

цочирдол I.17.2 ●●○ [ж.н] сэтгэлийн эрч дүнг заасан нэр

хүчтэй өөрчлөлт

цөлжмөл ●○○ [тэ.н] цөлжсөн, ~ газар

цочирдуу ●○○ [тэ.н] цочир байрын

цөлжүү ●○○ [тэ.н] цөлжсөн байдалтай

цочмог ●●● [тэ.н] гэнэт, түргэн, ~ уур, ~ зан

цөллөг I.5.3 ●○○ [ж.н] хүчлэн нутаг заах ял

цочмогд- II.7.2 ●○○ [үй.ү] цочмог болох

цөлмө- II.10.3 ●●○ [үй.ү] бусдын юмыг

цочмогдуу ●○○ [тэ.н] цочмог, түргэн байрын

хураан авах

цочоо I.12.2 ●○○ [ж.н] тоомсор, дуулгар, цөлмөч- II.8.3 ●○○ [үй.ү] байн байн цөлмөх

хөдөлгөөн

цөлмүүр I.5.4 ●○○ [ж.н] өвс тариа хадаж

цочрол I.1.2 ●●○ [ж.н] цочрох үйлийн нэр

аваад үлдсэн гуурс

цочроо I.12.2 ●●○ [ж.н] цочрол, ~ өгөх

цөлөвтөр ●○○ [тэ.н] цөлжүү, ~ газар

цочроогч I.4.2 ●●○ [ж.н] цочроох үйлийг цөлөгдөгч I.4.3 ●○○ [ж.н] цөлөгдөх үйлийн

гүйцэтгэгч

эзэн

цөв I.1.3 ●●○ [ж.н] өрөмний ~, тосны ~, гай ~

цөлөлт I.3.3 ●○○ [ж.н] цөлөх үйлийн үр дүнг

цөв I.1.3 ●○○ [ж.н] саад, тотгор, бууралт

заасан нэр

цөвдөл I.17.3 ●●○ [ж.н] идэх юмны жижиг цөлөө I.12.3 ●○○ [ж.н] хайр гамгүй хэрэглэх

хэсэг

явдал

цөвдөл I.17.3 ●○○ [ж.н] модны унасан хуурай цөлөрхөг ●●○ [тэ.н] цөлжүү

мөчир

цөм I.1.3 ●●● [ж.н] үндсэн, гол хэсэг

цөвдөлд- II.7.3 ●○○ [үй.ү] цөвдөл болох

цөм ●●● [тө.ү] бүгд

цөвдөллө- II.10.3 ●○○ [үй.ү] цөвдлийг нь цөм- II.4.3 ●●● [үй.ү] цөмөө бүхий юмыг

ялгах

хагалж үрийг идэх

цөвдөлт- II.7.3 ●○○ [үй.ү] цөвдөлтэй болох

цөм ●○○ [д.д.ү] өм ~, ~ цохих

цөвт- II.7.3 ●○○ [үй.ү] цөв орох

цөмбий- II.1.3 ●○○ [үй.ү] цөмбөгөр, цомбогор

цөвтнө- II.10.3 ●●○ [үй.ү] зогсолтгүй ажил болох

хийн яаруу байх

цөмбөг ●○○ [д.д.ү] ~ ~ алхах

422

423

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

цөмбөгөр ●○○ [тэ.н] цөмбийсөн байдалтай, цөрдгөнө- II.10.3 ●○○ [үй.ү] цөрдгөр юмны

цомбогор

үргэлжлэн хөдлөх

цөмбөгөрдүү ●○○ [тэ.н] цөмбөгөр байрын

цөрдгөр ●○○ [тэ.н] цэрдгэр

цөмбүү ●○○ [тэ.н] аливаа юмны энхэл цөрдгөрд- II.7.3 ●○○ [үй.ү] цөрдгөр нь их

донхол

цөрдөлз- II.7.3 ●○○ [үй.ү] цөрдгөр юмны

цөмлин I.16.3 ●○○ (урга.) [ж.н] алимтай адил байн байн хөдлөх

нэг зүйл жимс

цөрөлз- II.7.3 ●○○ [үй.ү] цөргөр юмны

цөмлө- II.10.3 ●●○ [үй.ү] цөмөрхий болгох, үргэлжлэн хөдлөх

хана ~, хаалга ~

цөрөм I.17.3 ●●○ [ж.н] бог малын сүүг хурааж

цөмөө I.12.3 ●○○ (урга.) [ж.н] жимс, самрын гашилгасан нь

дотор байх үр

цөрчгөр ●○○ [тэ.н] нарийн туранхай, чөрчгөр

цөмөөш- II.8.3 ●○○ [үй.ү] үр тариа, жимсний цөрчгөрд- II.7.3 ●○○ [үй.ү] цөрчгөр нь

цөмөө нь боловсрох, бүрэлдэх

давамгай

цөмөр- II.12.3 ●○○ [үй.ү] цөмөрхий болох, цөс I.9.3 ●●● [ж.н] элэг ~, ~ зориг

мөс ~

цөс I.9.3 ●○○ (урга.) [ж.н] нэг зүйл өвс

цөмөрхий ●●○ [тэ.н] цөмөрсөн байдалтай

цөсөрхөг ●○○ [тэ.н] цөс зориг ихтэй

цөмрөлт I.3.3 ●●○ [ж.н] цөмрөх үйлийн үр цөст- II.7.3 ●○○ [үй.ү] цөсний өвчтэй болох

дүнг заасан нэр

цөх- II.6.3 ●○○ [үй.ү] ядах, зүдрэх, цөхрөх

цөмцгөнө- II.10.3 ●○○ [үй.ү] цөмцгөр юмны цөхлийт- II.6.3 ●○○ [үй.ү] шагайг хуруугаар

үргэлжлэн хөдлөх

хавчин алц босгох

цөмцгөр ●○○ [тэ.н] цомцгор, цэмцгэр

цөхөг ●○○ [тэ.н] идээний зүйлийн зажлахад

цөмцгөрд- II.7.3 ●○○ [үй.ү] хэтэрхий цөмцгөр гашуун байдал

болох

цөхөг ●○○ [тэ.н] итгэл алдарч, цөхөрсөн

цөмцгөрдүү ●○○ [тэ.н] цөмцгөр байрын

байдал

цөмций- II.1.3 ●○○ [үй.ү] цөмцгөр болох

цөхөгш- II.9.3 ●○○ [үй.ү] гашуун болох

цөмцөр- II.12.3 ●○○ [үй.ү] хөнгөн гишгэлэн цөхөгш- II.9.3 ●○○ [үй.ү] сэтгэл санаа ~; мод

хурдан алхах

~; морь ~

цөмч- II.9.3 ●○○ [үй.ү] ядарсан шинжтэй цөхөө I.12.3 ●●○ [ж.н] саад бэрхшээлд

явах, мацах

шантарч мохох сэтгэл

цөмч- II.9.3 ●●○ [үй.ү] байн байн цөмлөх, ив цөхөр- II.12.3 ●●○ [үй.ү] горь тасрах, арга Ц

цохих

чадал барагдах, шантрах

цөн I.16.3 ●●● [ж.н] хаврын цагт мөс гэсэж цөхрөл I.1.3 ●●○ [ж.н] цөхрөх үйлийн нэр

хэврэгшсэнээс салсан хэсэг, ~ түрэх

цөхрөмтгий ●○○ [тэ.н] байнга цөхөрдөг,

цөн I.16.3 ●○○ [ж.н] тэрэгний голд хамгаалалт цөхрөх нь олонтоо

болгож хийх төмөрлөг

цөцгий I.15.3 ●●● [ж.н] сүүний дээгүүр

цөнхгөр ●○○ [тэ.н] цонхигор

өрөмтөн тогтсон тослог

цөнхрөг I.5.3 ●○○ [ж.н] тэмээний хэвдсээ цөцгийр- II.5.3 ●○○ [үй.ү] цөцгий тогтох

хадгалах эрхтэн, хэрхнэг

цөцгийт- II.6.3 ●●○ [үй.ү] цөцгийтэй болох

цөөвөр I.21.3 ●○○ (амь.) [ж.н] ~ чоно

цөцгийш- II.8.3 ●○○ [үй.ү] цөцгий мэт

цөөвтөр ●○○ [тэ.н] цөөхөн

шинжтэй болох

цөөвчил- II.11.3 ●○○ [үй.ү] цөөн болгох

цөцөөн ●○○ [тэ.н] тариаг багцлан овоолсон нь

цөөг ●○○ [а.ө] дургүйцэх, үл зөвшөөрөх аялга

цөч- II.8.3 ●○○ [үй.ү] модны салаа мөчир

цөөд- II.6.3 ●●○ [үй.ү] цөөн болох

ёрдойх

цөөл- II.4.3 ●●○ [үй.ү] цөөн болгох

цөчгөнө- II.10.3 ●○○ [үй.ү] цөчгөр юмны

цөөн ●●● [тэ.н] олон биш

үргэлжлэн хөдлөх

цөөнх ●●○ [тэ.н] олны доторх цөөн тоотон

цөчгөр ●○○ [тэ.н] чөргөр туранхай, нарийн

цөөр- II.5.3 ●●○ [үй.ү] цөөн болох, хүн ам ~

цөчгөрдүү ●○○ [тэ.н] цөчгөр байрын

цөөргөнө I.18.3 ●○○ (амь.) [ж.н] царцаахайн цөчилз- II.7.3 ●○○ [үй.ү] цөчгөр юмны байн

нэг зүйл, цөгөргөнө

байн хөдлөх

цөөрөл I.17.3 ●○○ [ж.н] цөөрөх үйлийн нэр

цув I.9.1 ●●○ [ж.н] ~ нөмрөх, борооны ~

цөөрөм I.17.3 ●●● [ж.н] нуур ~

цув- II.4.1 ●○○ [үй.ү] ар араасаа дагах

цөөрс I.9.3 ●○○ (урга.) [ж.н] нэг зүйл ургамал

цуваа I.12.1 ●●● [ж.н] жингийн ~; юмны дэс

цөөс- II.6.3 ●○○ [үй.ү] цөөн болох, цөөтөх

дараагаар оноож бичсэн данс цэс

цөөхүүл I.1.4 ●●○ [ж.н] хөгжмийн ~

цуваадас I.26.1 ●○○ [ж.н] үхрийн цувуулан

цөөчил- II.11.3 ●○○ [үй.ү] цөөн гэж үзэх

баасан баас

цөр I.1.3 ●○○ [ж.н] байван

цувалт I.3.1 ●○○ [ж.н] цувах үйлийн үр дүнг

цөр I.1.3 ●○○ [ж.н] морины шалаа

заасан нэр

цөргөр ●○○ [тэ.н] цөчгөр, цүүргэр; гэдэс цуваль I.23.1 ●○○ (амь.) [ж.н] шоргоолж

хэвэл цүрдийж, цүрийсэн байдал

цувар- II.12.1 ●○○ [үй.ү] цувж хөдлөх, цувж

цөргөрдүү ●○○ [тэ.н] цөргөр байрын

байрлах

422

423

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

цувдай I.15.1 ●●● [ж.н] бог малын гэдэс цулхан I.20.1 ●○○ [ж.н] модны том ур, цулцан

дотор

цулхас ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

цувимал ●●○ [тэ.н] цувьсан, ~ төмөрлөг

цулхга ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

цувраа I.12.1 ●●○ [ж.н] цуваа, цуварсан юм

цулхгана- II.10.1 ●○○ [үй.ү] цулхгар юмны

цуврал I.1.1 ●●○ [ж.н] дараалж гарах зохиол цулхга цулхга хөдлөх

бүтээл, ~ кино, ~ зохиол; цуврах үйлийн нэр

цулхгар ●○○ [тэ.н] цунцгар, цүлхгэр

цувц I.3.1 ●○○ [ж.н] цувж явдаг нарийн жим

цулхгардуу ●○○ [тэ.н] цулхгар байрын

цувь- II.13.1 ●●○ [үй.ү] төмөрлөгийн цулхир I.5.1 ●●○ [ж.н] элстэй газар ургадаг

хайлшийг хэвд юүлэх; зуурсан гурилыг урт нэг наст өвс, түүнийг цайруулж гаргаж авсан

цувих

гурил

цуг ●●● [тө.ү] хамт ~

цулцай- II.1.1 ●●○ [үй.ү] цулцгар болох

цугла- II.10.1 ●●● [үй.ү] нэг дор хурах

цулцалз- II.7.1 ●○○ [үй.ү] цулцгар юмны байн

цуглаан I.2.1 ●●● [ж.н] хурал ~, жагсаал ~

байн хөдлөх

цуглар- II.5.1 ●●○ [үй.ү] нэг дор бөөгнөрөх

цулцан I.16.1 ●○○ [ж.н] хүн амьтны биед

цугларал I.17.1 ●●○ [ж.н] цугларах үйлийн товойн гарсан ур мэт юм

нэр, бөөгнөрөл, цугларахуй

цулцант- II.7.1 ●○○ [үй.ү] цулцан гарах

цугларалт I.3.1 ●●○ [ж.н] цугларах үйлийн үр цулцас ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

дүнг заасан нэр

цулцга ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх

цуглармал ●○○ [тэ.н] цугларсан байдал

цулцгана- II.10.1 ●○○ [үй.ү] цулцгар юмны

цуглуулагч I.4.1 ●●● [ж.н] цуглуулах үйлийг үргэлжлэн хөдлөх

гүйцэтгэх этгээд, зоос ~

цулцгар ●●○ [тэ.н] цэлцгэр, цунцгар, бондгор

цуглуулбар I.5.1 ●○○ [ж.н] цуглуулга

цулцгард- II.7.1 ●○○ [үй.ү] цулцгар маягийн

цуглуулга I.18.1 ●●● [ж.н] цуглуулсан юм, цулцгардуу ●○○ [тэ.н] цулцгар байрын

данс харааны ~, чихрийн ~

цулчир- II.12.2 ●○○ [үй.ү] үгээ зөв, тодорхой,

цугна- II.10.1 ●○○ [үй.ү] цунгаар хэмжих

ойлгомжтой хэлж чадахгүй байх

цуйван I.16.1 ●●● [ж.н] нэгэн зүйл хуурай цун I.16.1 ●○○ [ж.н] уртын хэмжүүр, хүний

хоол

эрхий хурууны үзүүрээс нэгдүгээр үе хүртэлх

цул ●●○ [тэ.н] таван ~: зүрх, элэг, уушги, хэмжээ

Ц дэлүү, бөөр

цунцай- II.1.1 ●○○ [үй.ү] цунцгар болох

цул ●●○ [тэ.н] голдоо завсар хөндийгүй, цунцалз- II.7.1 ●○○ [үй.ү] цунцгар юмны байн

цэвэр хольцгүй

байн хөдлөх

цул ●○○ [а.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

цунцас ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

цулай- II.1.1 ●○○ [үй.ү] цул их болох, мөнгөөр ~

цунцгар ●○○ [тэ.н] бумбагар, цулцгар

цулбуур I.5.1 ●●● [ж.н] жолоо ~

цунцгард- II.7.1 ●○○ [үй.ү] цунцгар болох

цулбуур I.5.1 ●●○ (урга.) [ж.н] ~ өвс

цур I.1.1 ●○○ [ж.н] адуунд тусах нэг зүйл

цулбуурд- II.7.1 ●●○ [үй.ү] морины өвчин

цулбуураас барьж авах

цур I.1.1 ●○○ [ж.н] аарцыг өрөмтэй багсарч

цулбуурт I.3.1 ●○○ (амь.) [ж.н] багавтар хийсэн ааруул

биетэй нэг зүйл загас

цур ●○○ [а.д.ү] ~ цар хийх, гэх

цулгайшир- II.12.1 ●○○ [үй.ү] цулгуйших

цурав I.17.1 ●○○ [ж.н] нялх хүүхэд; нялх

цулгуй ●●● [тэ.н] шулуун хийцтэй, хээ ногоо

хуаргүй; дан нэг өнгөтэй

цурав I.17.1 ●○○ (амь.) [ж.н] нугас, галуу,

цулгуй ●●○ [тэ.н] боловсруулаагүй, элдээгүй, гургуул зэргийн том болсон зулзага

~ арьс; олон юм тавиагүй, дан, ~ найр

цурам I.17.1 ●●○ [ж.н] түймэр шатсан газар

цулгуйд- II.6.1 ●○○ [үй.ү] цулгуй болох

цурамд- II.7.1 ●○○ [үй.ү] дараа жил өвс ногоо

цулгуйл- II.4.1 ●○○ [үй.ү] арьс үст зүйлийг ургуулахын тулд түймэрдэх

идээ оруулах, боловсруулалт хийх

цурваа I.12.1 ●○○ (амь.) [ж.н] дөнгөж төрсөн

цулгуйр- II.5.1 ●●○ [үй.ү] бөс эдлэлийн хээ шувууны үр төл

хуар дутагдах; арьс шир идээ орж дэвтэх

цурвага I.18.1 ●○○ (амь.) [ж.н] тахианы

цулгуйш- II.8.1 ●○○ [үй.ү] цулгуй шинжтэй хөрвөжсөн цурав

болох

цурван I.16.1 ●○○ (амь.) [ж.н] тураг шувууны

цулдам ●○○ [тэ.н] цул

дэгдээхэй

цулдмал ●○○ [тэ.н] дан цул болсон

цурла- II.10.1 ●○○ [үй.ү] идээлэх, буглах;

цулин I.16.1 ●○○ [ж.н] хаалга дарах шургааг

малын халуун арьс, сэвсээр ороон эмнэх

цулинла- II.10.1 ●○○ [үй.ү] шургаагаар цурт- II.7.1 ●○○ [үй.ү] морь мал шороотой өвс

хашаа, жүчээ барих

идсэнээс өвдөх

цуллаг ●○○ [тэ.н] цул шинж бүхий

цурхай I.15.1 ●○○ (амь.) [ж.н] нэг зүйл махчин

цулхай- II.1.1 ●○○ [үй.ү] цулхгар болох

загас

цулхалз- II.7.1 ●○○ [үй.ү] цулхгар юмны байн цурхир- II.5.1 ●○○ [үй.ү] эхэр татан уйлах;

байн хөдлөх

турхирах

424

425

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

цурхирал I.17.1 ●○○ [ж.н] цурхирах үйлийн гаргах, хийх

нэр

цуулдас I.26.1 ●○○ [ж.н] цуулж авсан хэсэг

цус I.9.1 ●●● [ж.н] ~ нөж, ~ хурах

цуулдасла- II.10.1 ●○○ [үй.ү] цуулдас болгох

цусад- II.15.1 ●○○ [үй.ү] юм цус болох, цуулмал ●○○ [тэ.н] цуулсан байдал

санамсаргүй цус түрхэгдэх

цуульсад- II.15.1 ●○○ [үй.ү] юмыг хэр

цусаж- II.16.1 ●○○ [үй.ү] цустай болох

хэмжээнээс нь хэтрүүлэх; хэлэлцсэнээс

цусал- II.11.1 ●○○ [үй.ү] цус гаргаж авах

буруу болох

цусарх- II.7.1 ●○○ [үй.ү] цус ихтэй болох, цус цуур I.5.1 ●●○ [ж.н] үлээвэр хөгжим

байн байн гарах

цуур- II.5.1 ●●● [үй.ү] ширхэг дагуу хагарах

цусархаг ●○○ [тэ.н] маш их цустай

буюу урагдах; хэрэг явдлыг хэтрүүлэн

цусархуу ●○○ [тэ.н] цусархаг; цус мэт

хэлэлцэх

цусгүйд- II.6.4 ●○○ [үй.ү] цусгүй болох

цуурай I.15.1 ●●● [ж.н] анир чимээ, хадны ~

цуст- II.7.1 ●○○ [үй.ү] цус болгох

цуурай I.15.1 ●○○ (амь.) [ж.н] бие хар, цагаан

цуст ●○○ [тэ.н] цус бүхий; ~ тэмцэл, ~ дайн

сэвхтэй нэг зүйл бялзуухай

цустан I.20.1 ●○○ [ж.н] цус бүхий амьтан; цуурайл- II.4.1 ●○○ [үй.ү] цуурай гаргах

халуун ~, хүйтэн ~

цуурайт- II.6.1 ●●● [үй.ү] цуурай гарах,

цутга- II.10.1 ●●● [үй.ү] гол ~, бороо ~, асгах цуурайтай сонсогдох

~, үсэг ~, хахууль ~

цуурайтуулагч I.4.1 ●●○ [ж.н] цуурай гаргагч

цутгагч I.4.1 ●○○ [ж.н] цутгах үйлийг цуурал I.17.1 ●○○ [ж.н] цуурах үйлийн нэр

гүйцэтгэгч

цуурга I.18.1 ●●● [ж.н] цоож ~

цутгал I.1.1 ●●○ [ж.н] цутгах үйлийн нэр

цуургал- II.4.1 ●○○ [үй.ү] цуургыг цүүд

цутгал- II.4.1 ●○○ [үй.ү] байн байн цутгах

оруулан оньслох

цутгалан I.16.1 ●●● [ж.н] голын ~

цуурд- II.7.1 ●○○ [үй.ү] цуураар хөгжимдөх

цутгалан I.16.1 ●●● [ж.н] малын олгойн дунд цуурдас I.26.1 ●○○ [ж.н] цуурч салсан хэсэг

орчмоос салсан нарийн гэдэсний уг

цуурх- II.7.1 ●●○ [үй.ү] сайн муугаар дам

цутгалт I.3.1 ●○○ [ж.н] цутгах үйлийн үр дүнг дамаа хэлэлцэх

заасан нэр, байдал

цуурхай ●●○ [тэ.н] цуурсан, цуудас

цутгамал ●●○ [тэ.н] төмөрлөгийн зүйлээр цуурхайд- II.6.1 ●○○ [үй.ү] ан цав гарах

цутгаж хийсэн нь

цуурхал I.17.1 ●●● [ж.н] ~ тараах, ~ гарах

цутгамалч ●○○ [тэ.н] цутгамал үйлдэгч

цуурч I.4.1 ●○○ [ж.н] цуур хөгжим тоглодог Ц

цутгар- II.5.1 ●○○ [үй.ү] аяндаа асгарах

хүн

цутгуур I.5.1 ●●○ [ж.н] юм цутгадаг хэв

цуут ●●○ [тэ.н] цуу бүхий

цутгуурч I.4.1 ●○○ [ж.н] цутгуураар хэв цуутай ●●○ [тэ.н] олон түмний дунд гавьяа

цутгагч

амжилт, нэр алдар нь түгсэн

цутгуурчин I.20.1 ●○○ [ж.н] төмөрлөгийн цуутан I.20.1 ●●● [ж.н] алдар цуутай хүмүүс

зүйлээр цутгаж урлах хүн

цуух I.9.1 ●○○ [ж.н] загасны бие дэх хий

цуу I.12.1 ●●● [ж.н] хоол амтлагч

дүүрсэн уутанцар

цуу I.12.1 ●●● [ж.н] олны дунд тархсан цуухал I.17.1 ●○○ (урга.) [ж.н] гүйцэд

эзэнгүй худал үг, яриа

боловсрон идээ сууж чадаагүй үр тариа

цуу I.12.1 ●●○ [ж.н] нэр алдар

цуухалла- II.10.1 ●○○ [үй.ү] үр тарианы

цуу ●●○ [д.д.ү] ~ татах

цуухлыг арилгах

цуугиан I.2.1 ●○○ [ж.н] ~ шуугиан

цуухалт- II.7.1 ●○○ [үй.ү] цуухал гарах

цуугь- II.13.1 ●○○ [үй.ү] хэрэлдэх, тэмцэлдэх, цууцаль I.23.1 ●○○ (амь.) [ж.н] хошуу урт,

маргалдах

хөл өндөр, сүүл охор нэг зүйл бялзуухай

цуудам ●○○ [тэ.н] эш үндэсгүй, баримтгүй; цууч- II.8.1 ●●○ [үй.ү] олон дахин цуулах

хэтрүүлэн ярьдаг зантай

цууямбуу I.12.1 ●●○ [ж.н] хөвөнлөг нэхмэл

цуудамла- II.10.1 ●○○ [үй.ү] давуулж эд

хэтрүүлэн хэлэлцэх

цухал ●●○ [тэ.н] уурлаж хилэгнэх зантай,

цуудамч ●○○ [тэ.н] амныхаа зоргоор чалчдаг, ~хөдлөх

хэтрүүлж ярьдаг зантай

цухал ●●○ [тэ.н] явцуу

цуудас I.26.1 ●○○ [ж.н] юмнаас цуулж авсан цухалд- II.7.1 ●●○ [үй.ү] цухал хөдлөх,

эдийн ширхэг, хэсэг

уурлаж ~

цуудасла- II.10.1 ●○○ [үй.ү] цуудас болгох

цухалдал I.17.1 ●○○ [ж.н] цухалдах үйлийн

цууж- II.8.1 ●○○ [үй.ү] цуунд дарснаас цууны нэр

амт үнэр шингэх

цухалдамтгай ●○○ [тэ.н] уцаарлаж цухалдах

цуул- II.4.1 ●●○ [үй.ү] ширхэг дагуу салгаж зантай

тасдах

цухалдамхай ●○○ [тэ.н] цухалдах зантай, үе

цуулбар I.5.1 ●●○ [ж.н] юмнаас цуулж авсан үе цухалддаг

хэсэг

цухалдангуй

●○○

[тэ.н]

цухалдсан

цуулбарла- II.10.1 ●○○ [үй.ү] юманд цуулбар байдалтай

424

425

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

цухалдуу ●●○ [тэ.н] цухал байрын

цүлгэрд- II.7.4 ●○○ [үй.ү] хэтэрхий цүлгэр

цухалз- II.7.1 ●●○ [үй.ү] байн байн цухуйх, болох

хаалгаар ~, нүхнээс ~, гэм нь ~

цүлгэрдүү ●○○ [тэ.н] цүлгэр байрын

цухас ●●○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

цүлдэгнүүр I.5.4 ●○○ (урга.) [ж.н] шүхэртэн

цухас ●●○ [тэ.н] товч төдий, үл ялиг

овгийн олон наст өвс

цухуй- II.1.1 ●●● [үй.ү] ногоо ~, үг ~, гууль нь ~

цүлт ●○○ [тэ.н] хэлэх хийх нь хайхрамжгүй,

цухуйлт I.3.1 ●○○ [ж.н] цухуйх үйлийн үр хичээмжгүй

дүнг заасан нэр

цүлхгэ ●●○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

цухуймал ●○○ [тэ.н] юмны үзүүр цухуйсан цүлхгэнэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] цүлхгэр юмны

байдал

цүлхгэ цүлхгэ хийх

цуц- II.6.1 ●●○ [үй.ү] эцэх ~, няцах ~

цүлхгэр ●○○ [тэ.н] хүн, амьтны гэдэс хэвэл

цуц- II.6.1 ●○○ [үй.ү] сүнс амьд хүний биед том, цүзгэр байдалтай

халдаж өнгөрсөн явдлыг хэлэх

цүлхгэрд- II.7.4 ●○○ [үй.ү] цүлхгэр нь

цуц ●○○ [д.д.ү] ~ татах

давамгай

цуцаа I.12.1 ●●○ [ж.н] унаа ~, унаа мал

цүлхгэрдүү ●○○ [тэ.н] цүлхгэр байрын

цуцаа I.12.1 ●○○ [ж.н] цуцал, ядрал

цүлхий- II.1.4 ●●○ [үй.ү] цүлхгэр болох

цуцал- II.11.1 ●●● [үй.ү] хүчингүй болгох, цүлхэлз- II.7.4 ●●○ [үй.ү] цүлхгэр юмны байн

гэрээ ~

байн хөдлөх

цуцал I.17.1 ●●○ [ж.н] цуцах үйлийн нэр

цүлхэн ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

цуцал- II.11.1 ●○○ [үй.ү] задалж эвдлэх

цүлцэл I.17.4 ●○○ (урга.) [ж.н] цулхир хэмээх

цуцалт I.3.1 ●○○ [ж.н] цуцах үйлийн үр дүнг ургамлын өөр нэр

заасан нэр

цүн I.16.4 ●○○ [ж.н] ар гаргаж сиймхийвтэр

цуцамтгай ●○○ [тэ.н] цуцах нь олонтоо

нэхсэн нэг зүйл торгомсог бараа

цуцамхай ●○○ [тэ.н] цуцахдаа хурдан

цүндгэнэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] цүндгэр юмны

цуцар- II.12.1 ●○○ [үй.ү] юмны эрч нь харих, үргэлжлэн хөдлөх

саарах, задрах; эе эв эвдрэх

цүндгэр ●●○ [тэ.н] гэдэс хэвэл цэндгэр том

цуцархай ●○○ [тэ.н] цуцарсан байдал, цүндгэрд- II.7.4 ●○○ [үй.ү] цүндгэр нь үл ялиг их

цуцамхай

цүндгэрдүү ●○○ [тэ.н] цүндгэр байрын

Ц цүгдгэнэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] бөгцгөр, цүгдгэр цүндий- II.1.4 ●●○ [үй.ү] цүндгэр болох

юм үргэлжлэн хөдлөх, цүгдэлзэх

цүндэг ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хөдлөх

цүгдгэр ●○○ [тэ.н] хүний дал мөрний орчмын цүндэлз- II.7.4 ●○○ [үй.ү] цүндгэр юмны байн

бөгцгөр байдал

байн хөдлөх

цүгдгэрд- II.7.4 ●○○ [үй.ү] цүгдгэр нь цүнх I.9.4 ●●● [ж.н] юм хийж агуулах бяцхан

давамгай

сав, гар ~, номын ~

цүгдгэрдүү ●○○ [тэ.н] цүрдгэр байрын

цүнхгэр ●●○ [тэ.н] сав суулганы ёроол гүн,

цүгдэлз- II.7.4 ●○○ [үй.ү] цүгдгэр юмны байн хүнхэр; хүний нүдний ухархай хүнхгэр, цаана

байн хөдлөх

байдал

цүгцрэг I.5.4 ●○○ [ж.н] эм цүүнд угладаг цүнхгэрд- II.7.4 ●○○ [үй.ү] дэндүү цүнхгэр

гогцоо төмөр; цүгцүүрэг

болох

цүгцүүрэг I.21.4 ●○○ [ж.н] цүү төмөрт углах цүнхгэрдүү ●○○ [тэ.н] цүнхгэр байрын

гогцоо төмөр, эр цүү

цүнхий- II.1.4 ●○○ [үй.ү] сав суулганы зай

цүгцүүрэглэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] цүүрэг буюу багтаамж хүнхгэр болох

цүгцүүрэгт цоож зүүх

цүнхлэг I.5.4 ●○○ [ж.н] сүү сааль агуулах

цүдгэнэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] цүдгэр юмны арьсан сав суулга

үргэлжлэн хөдлөх

цүнхрэг I.5.4 ●○○ [ж.н] ихээхэн гүнзгий

цүдгэр ●●○ [тэ.н] гэдэс хэвлээрээ цүлхийсэн, хонгил нүх

цүрдгэр

цүнхрэг I.5.4 ●○○ [ж.н] хүний хүйсний хонхор

цүдгэрд- II.7.4 ●○○ [үй.ү] цүдгэр нь дэндэх

цүнхрээ I.12.4 ●○○ [ж.н] тэгш тал дахь

цүдгэрдүү ●○○ [тэ.н] цүдгэр байрын

хонхор газар

цүдий- II.1.4 ●●○ [үй.ү] цүдгэр болох

цүнхүй I.15.4 ●○○ (урга.) [ж.н] ~ цэцэг: эмд

цүзгэнэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] цүзгэр юмны орно, гавар цэцэг

үргэлжлэн хөдлөх

цүнхэг I.21.4 ●○○ [ж.н] цүнхээл

цүзгэр ●○○ [тэ.н] гэдэс хэвэл цүрдгэр том

цүнхэл ●○○ [тэ.н] хүнхэр, хүнхэл, хонгил

цүзгэрд- II.7.4 ●○○ [үй.ү] цүзгэр нь дэндэх

цүнхэл- II.11.4 ●○○ [үй.ү] цүнхэнд хийх

цүзгэрдүү ●○○ [тэ.н] цүзгэр байрын

цүнхэлз- II.7.4 ●○○ [үй.ү] цүнхгэр юмны байн

цүзий- II.1.4 ●○○ [үй.ү] цүзгэр болох

байн хөдлөх

цүзэлз- II.7.4 ●○○ [үй.ү] цүзгэр юмны цүзэс цүнхээл I.1.4 ●●○ [ж.н] усны эргүүлэг, гүн

цүзэс хөдлөх

газар

цүл ●○○ [а.д.ү] ~ хийх

цүр ●○○ [а.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх: хорхой

цүлгэр ●○○ [тэ.н] хүн амьтны гэдэс унжгар

шавжийн дуу чимээ

426

427

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

цүргэнэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] цүргэр юмны цүрэг цүүц I.9.4 ●●○ [ж.н] нүхлэх, цоолох багаж

цүрэг хөдлөх

цүүцгэнэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] цүүцгэр юмны

цүргэр ●○○ [тэ.н] гэдэс хэвлий цүрдгэр, үргэлжлэн хөдлөх

цүзгэр

цүүцгэр ●○○ [тэ.н] юмны нарийн хэврэг, турь

цүргэрд- II.7.4 ●○○ [үй.ү] цүргэр болох

муутай

цүрдгэ ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

цүүцгэрд- II.7.4 ●○○ [үй.ү] цүүцгэр болох

цүрдгэнэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] цүрдгэр юмны цүүцгэрдүү ●○○ [тэ.н] цүүцгэр байрын

хөдлөх

цүүций- II.1.4 ●○○ [үй.ү] турь муутай, цүүцгэр

цүрдгэрд- II.7.4 ●○○ [үй.ү] цүрдгэр нь дэндэх

харагдах

цүрдгэрдүү ●○○ [тэ.н] цүрдгэр байрын

цүүцэг ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

цүрдий- II.1.4 ●○○ [үй.ү] цүрдгэр болох, цүүцэд- II.15.4 ●○○ [үй.ү] цүүцээр үйлдэх

цүрдийж харагдах

цүүцэлз- II.7.4 ●○○ [үй.ү] цүүцгэр юмны байн

цүрдэлз- II.7.4 ●○○ [үй.ү] цүрдгэр юмны байн байн хөдлөх

байн хөдлөх

цүхлийд- II.6.4 ●○○ [үй.ү] шагайг хуруугаар

цүрдэс ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

хавчин тэмээ босгох

цүрс ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

цүхэг ●○○ [тэ.н] идээний агшуун, зөөлөн биш

цүрх I.9.4 ●○○ (амь.) [ж.н] ~ нугас: нэг зүйл байдал

нугас

цүхэгш- II.9.4 ●○○ [үй.ү] урам хугарах; юм

цүрэлз- II.7.4 ●○○ [үй.ү] цүргэр юмны цүрс дарагдаж гажих

цүрс хөдлөх

цэв ●●○ [баймж.] ~ хүйтэн, ~ цэвэр

цүү I.12.4 ●●○ [ж.н] цүгцүүрэгт торгох цэвдүү ●○○ [тэ.н] цэвдэг хөлдүү байдал

төмөрлөг хэл

цэвдэг ●●○ [тэ.н] их хөлдүү байдал;

цүү I.12.4 ●○○ [ж.н] ~ хаях: нэг зүйл тоглоом

хүнийрхүү хүйтэн сэтгэлээр хандах байдал

цүүвэнгэ I.18.4 ●○○ [ж.н] амсар ба ёроол цэвдэгд- II.7.4 ●○○ [үй.ү] хэт цэвдэг болох

хумгар, дундуураа цүлхгэр тогоо

цэвдэгт- II.7.4 ●●○ [үй.ү] цэвдэгтэй болох

цүүг ●○○ [тэ.н] идээний агшуун өтгөн

цэвдэгш- II.9.4 ●●○ [үй.ү] цэвдэг шинжтэй

цүүгш- II.9.4 ●○○ [үй.ү] урам хугарах; юм болох

дарагдаж гажих

цэвдэгшил I.17.4 ●○○ [ж.н] цэвдэгших

цүүгэн I.2.4 ●○○ [ж.н] морь унаж бөмбөг үйлийн нэр

цохих наадам

цэврүү I.12.4 ●●○ [ж.н] арьсан дээр үсэрсэн Ц

цүүгэн ●○○ [тэ.н] цэгээн, цагаавтар

усан гүвдрүү

цүүд- II.6.4 ●●○ [үй.ү] цүүгээр хөшиж торгох

цэврүүнцэр I.21.4 ●○○ [ж.н] цэврүү мэт

цүүзгэр I.5.4 ●○○ (урга.) [ж.н] нэг зүйл багахан юм

ургамал

цэврүүт- II.6.4 ●●○ [үй.ү] цэврүү бий болох,

цүүл II.4.4 ●●○ [үй.ү] цүүг цүгцүүрэгт дарж цөврүүтүүлэх

оруулах

цэвцгэнэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] цэвцгэр юмны

цүүл- II.4.4 ●○○ [үй.ү] бусдыг аргагүй хүнд хөдлөх

бэрх байдалд оруулах, муутгах

цэвцгэр ●○○ [тэ.н] цэв цэгээн; цэмцгэр

цүүлс ●○○ [д.д.ү] түр зуур, цочир; нэвт, хэт

цэвций- II.1.4 ●○○ [үй.ү] цэвцгэр болох; цас

цүүлс ●○○ [тэ.н] гэнэн хянамжгүй, ~ хэрэг

зэргийн цавцайх

цүүлсэд- II.15.4 ●○○ [үй.ү] гэнэн хянамжгүй цэвцэг ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

болох

цэвцэлз- II.7.4 ●○○ [үй.ү] цэвцгэр юмны

цүүлсэд- II.15.4 ●○○ [үй.ү] багаж зэвсэг нэвт байнга дахин хөдлөх

гарах, халтирч өөр зүйлд тусах

цэвцэн ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

цүүр ●○○ [тэ.н] нумын хөвч охор байдал

цэвцэс ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

цүүргэнэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] цүүргэр юм цэвэр ●●● [тэ.н] ~ ариун, ~ цэмцгэр

хөдлөх

цэвэрж- II.9.4 ●●○ [үй.ү] цэвэр ариун болох

цүүргэр ●○○ [тэ.н] турь муутай, нарийн урт цэвэрлэ- II.10.4 ●●○ [үй.ү] цэвэр болгох, хир

хөлтэй, өндөр

буртаггүй болгох

цүүргэрд- II.7.4 ●○○ [үй.ү] цүүргэр нь их

цэвэрлэгч I.4.4 ●●● [ж.н] цэвэрлэх үүрэгтэй

цүүргэрдүү ●○○ [тэ.н] цүүргэр байрын

хүн

цүүрд- II.7.4 ●○○ [үй.ү] урт хөлтэй, турь цэвэрлэгээ I.12.4 ●●● [ж.н] цэвэрлэх үйлийн

муутай болох

нэр

цүүрий-

II.1.4

●○○

[үй.ү]

цүүргэр цэвэрч ●●● [тэ.н] цэвэр байхыг эрхэмлэдэг

болох,цүүргэр харагдах

цэвэрш- II.9.4 ●●○ [үй.ү] цэвэр шинжтэй

цүүрс I.9.4 ●○○ [ж.н] ~ мод

болох; сарын тэмдэг алга болох

цүүрэг I.21.4 ●○○ [ж.н] цүгцүүрэг, цүгцрэг, цэвэршил I.17.4 ●●○ [ж.н] цэвэрших үйлийн

гогцоо төмөр

нэр

цүүрэлз- II.7.4 ●○○ [үй.ү] цүүргэр юмны цэвэршилт I.3.4 ●●○ [ж.н] цэвэрших үйлийн

хөдлөх

үр дүнг заасан нэр

426

427

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

цэвэршүүлэгч I.4.4 ●●● [ж.н] агаар ~

цэлгэнэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] цэлгэр юмны

цэг I.5.4 ●●● [ж.н] ~ дусал, ~ тэмдэг

хөдлөх

цэг I.5.4 ●○○ [ж.н] шагайн гэдэргэн, бөгс цэлгэр ●●● [тэ.н] уужим, саруул, зайтай; ~

өөдөө харсан хонхор тал

уудам

цэгдэг I.21.4 ●○○ [ж.н] ууж өмсгөл, цэгдэг цэлгэрд- II.7.4 ●○○ [үй.ү] цэлгэр болох

хүрэм

цэлгэрдүү ●○○ [тэ.н] цэлгэр байрын

цэглүүр I.5.4 ●○○ [ж.н] төмөрлөг эдлэлийг цэлдгэр ●○○ [тэ.н] цэлдэн; цэрдгэр нүцгэн;

нүхлэх зориулалттай цэг гаргадаг шовх гөлөн хүйтэн царайтай

үзүүртэй багаж

цэлдий- II.1.4 ●○○ [үй.ү] юмны өнгө муу,

цэглэ- II.10.4 ●●○ [үй.ү] цэг тавих, болих, цэлдэн, цэлдгэр өнгөтэй болох

зогсох

цэлдэн ●○○ [тэ.н] голдуу бараан өнгийг

цэглэл I.1.4 ●●○ [ж.н] цэг ~

тодотгох үг: ~ хар, ~ хөх

цэгнүүр I.5.4 ●○○ [ж.н] жижиг жинлүүр

цэлий- II.1.4 ●●● [үй.ү] цэлгэр, уудам болох,

цэгнэ- II.10.4 ●●○ [үй.ү] цэгнүүр хэмжүүрээр дэлгэр болох

хэмжих; цэгнэж бодох

цэлмүүн ●●○ [тэ.н] саруул, цэлмэг

цэгсэн I.16.4 ●○○ (урга.) [ж.н] ~ жимс: шар цэлмэ- II.10.4 ●●○ [үй.ү] тэнгэр цэлмэг болох

өнгөтэй нэг зүйл ногоо

цэлмэг ●●● [тэ.н] тэнгэр, үүл манан, шороо

цэгц I.3.4 ●●● [ж.н] эмх замбараа; эгц цэх

шуургагүй тунгалаг; ~ тэнгэр, цэцэн ~

цэгцгий I.15.4 ●○○ (амь.) [ж.н] нэг зүйл цэлмэгдүү ●○○ [тэ.н] цэлмэг байрын

бялзуухай

цэлмэгш- II.9.4 ●○○ [үй.ү] цэлмэг шинжтэй

цэгцгэр ●○○ [тэ.н] хүн амьтны бие байдал болох

гавшгай сэргэлэн

цэлмэн I.16.4 ●○○ [ж.н] үсэрхэг нягт нэхмэл

цэгцгэрдүү ●○○ [тэ.н] цэгцгэр байрын

эд

цэгцлэлт I.3.4 ●●○ [ж.н] цэгцлэх явц байдал

цэлс ●●○ [д.д.ү] ~ хийх

цэгцүүхэй I.15.4 ●○○ (урга.) [ж.н] буталж цэлхгэр ●○○ [тэ.н] цэлцгэр, сул махтай

ургадаг өндөр өвс

цэлхгэрдүү ●○○ [тэ.н] цэлхгэр байрын

цэгцүүхэй I.15.4 ●○○ (амь.) [ж.н] чогчиготой цэлхэг ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

төстэй бялзуухай, цэгцгий

цэлхэлз- II.7.4 ●○○ [үй.ү] хөх дэлэнгийн

Ц цэгцэд- II.15.4 ●○○ [үй.ү] цэгц болох, эгцдэх, цэлхэс цэлхэс савлан хөдлөх; шингэн

шулуундах

зүйлийн бялхалзах, цалгилзах

цэгцэл- II.11.4 ●●○ [үй.ү] эмхэлж ~

цэлхэр- II.12.4 ●●○ [үй.ү] нүд нүүрт хөөнгө

цэгцэр- II.12.4 ●●○ [үй.ү] ажил ~

суух

цэгээ I.12.4 ●●● [ж.н] айраг ~, сүү ~

цэлхэс ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

цэгээвтэр ●○○ [тэ.н] бага зэрэг цэгээн

цэлцгий I.15.4 ●○○ [ж.н] мах, хуйх зэргийг

цэгээлж I.4.4 ●○○ (урга.) [ж.н] олон наст шалз буцалган царцааж хийсэн идээ

өвслөг ургамал, цөс өвс

цэлцгийж- II.8.4 ●○○ [үй.ү] цэлцгий шинжтэй

цэгээн ●●● [тэ.н] цагаан ~, ~ зүсэм

болох

цэгээсэн I.20.4 ●○○ (урга.) [ж.н] нэгэн зүйл ногоо

цэлцгэнүүр I.5.4 ●●○ [ж.н] нэг зүйл идээ

цэдгэнэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] цэдгэр, цүзгэр цэлцгэнэ- II.10.4 ●●○ [үй.ү] цэлцгэр юмны

юмны үргэлжлэн хөдлөх

хөдлөх

цэдгэр ●○○ [тэ.н] цэзгэр, цүдгэр

цэлцгэр ●●○ [тэ.н] тарган, цулцгар

цэдгэрд- II.7.4 ●○○ [үй.ү] цэдгэр болох

цэлцгэрд- II.7.4 ●○○ [үй.ү] хэтэрхий цэлцгэр

цэдгэрдүү ●○○ [тэ.н] цэдгэр байрын

болох

цэдий- II.1.4 ●○○ [үй.ү] цэдгэр болох; гэдэс цэлцгэрдүү ●○○ [тэ.н] цэлцгэр байрын

хэвэл цүдийх

цэлций- II.1.4 ●●○ [үй.ү] цэлцгэр болох,

цэдэлз- II.7.4 ●○○ [үй.ү] цэдгэр юмны хөдлөх

цэлцгэр харагдах

цэдэр I.21.4 ●○○ [ж.н] шар замын дагуу цэлцэг ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

байрлаж байгаа хорин найман одны нэг

цэлцэлз- II.7.4 ●○○ [үй.ү] цэлцгэр юмны

цэзгэнэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] цэзгэр юмны хөдлөх

хөдлөх

цэлцэн ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

цэзгэр ●○○ [тэ.н] хүн, амьтны нас бие бага цэлцэн ●○○ [тэ.н] ~ нүд: бөлцөн нүд

мөртлөө махлаг шинж байдалтай

цэлцэс ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

цэзгэрд- II.7.4 ●○○ [үй.ү] цэзгэр болох

цэлэг I.21.4 ●○○ [ж.н] том модон аяга

цэзгэрдүү ●○○ [тэ.н] цэзгэр байрын

цэлэг ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

цэзий- II.1.4 ●○○ [үй.ү] цэдийх, цүдийх

цэлэлз- II.7.4 ●●○ [үй.ү] цэлгэр юмны цэлс

цэзэлз- II.7.4 ●○○ [үй.ү] цэзгэр юмны цэзэс цэлс хөдлөх

цэзэс хөдлөх

цэлэм I.26.4 ●○○ [ж.н] нэг зүйл цэмбэ

цэлбэн ●○○ [тэ.н] ~ цагаан: дун цагаан

цэмбий- II.1.4 ●●○ [үй.ү] цэмбэгэр болох

цэлгэм ●○○ [тэ.н] хөхрөн ногоорсон уудам цэмбэ I.25.4 ●●○ [ж.н] хонины ноосоор

байдал

бүдүүн нэхсэн бараа

428

429

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

цэмбэг ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

байн хөдлөх

цэмбэгэнэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] цэмбэгэр юмны цэндэс ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

хөдлөх

цэнлүүр I.5.4 ●○○ [ж.н] цэгнэх жинлэх

цэмбэгэр ●●○ [тэ.н] цэвэрч, цэмцгэр; хэрэгсэл; дэнс

гоёмсог, ганган

цэнлэ- II.10.4 ●●○ [үй.ү] цэгнэх, дэнсэлж

цэмбэгэрд- II.7.4 ●○○ [үй.ү] хэтэрхий хэмжих

цэмбэгэр болох

цэнхгэр ●○○ [тэ.н] цонхигор; цэгээн хөхөвтөр

цэмбэгэрдүү ●○○ [тэ.н] цэмбэгэр байрын

цэнхгэрд- II.7.4 ●○○ [үй.ү] хэтэрхий цэнхгэр

цэмбэл- II.4.4 ●○○ [үй.ү] цэмбээр бүрэх, болох

хөвөөлөх

цэнхгэрдүү ●○○ [тэ.н] цэнхгэр байрын

цэмбэлз- II.7.4 ●●○ [үй.ү] цэмбэгэр хүний цэнхий- II.1.4 ●○○ [үй.ү] цийлгэр, цэнхэр

хөдлөх

өнгөтэй болох; царай зэвхий болох, цонхийх;

цэмбэчин I.20.4 ●○○ [ж.н] цэмбэч, цэмбэ гэдэс дүүрч цанхайх, дотор эвгүйрхэх

хийдэг мэргэжилтэй хүн

цэнхэр ●●● [тэ.н] тунгалаг тэнгэрийн өнгө

цэмцгэнэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] цэмцгэр байдал цэнхэрд- II.7.4 ●○○ [үй.ү] цэнхэр нь дэндэх

гаргах

цэнхэрдүү ●○○ [тэ.н] цэнхэр байрын

цэмцгэр ●●● [тэ.н] цэвэрч, цээрч; гоёмсог, цэнхэрлэ- II.10.4 ●●○ [үй.ү] цэнхэр болгох;

ганган

цэнхэр өнгөтэй харагдах

цэмцгэрд- II.7.4 ●○○ [үй.ү] цэмцгэр болох

цэнхэрт- II.7.4 ●○○ [үй.ү] цэнхэр өнгөтэй

цэмцгэрдүү ●○○ [тэ.н] цэмцгэр байрын

болох, хөхөрч харагдах

цэмций- II.1.4 ●●○ [үй.ү] цэмцгэр болох, цэнэ- II.10.4 ●●○ [үй.ү] хянах ~, үгээ ~

цэмцгэр харагдах

цэнэг I.5.4 ●●● [ж.н] цахилгаан ~, эерэг ~,

цэмцэг ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

сөрөг ~

цэмцэлз- II.7.4 ●○○ [үй.ү] цэмцгэр юмны цэнэгж- II.9.4 ●○○ [үй.ү] цэнэгтэй болох

цэмцэс цэмцэс хөдлөх

цэнэглүүр I.5.4 ●○○ [ж.н] цэнэглэх хэрэглүүр

цэмцэс ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

цэнэглэ- II.10.4 ●●○ [үй.ү] цэнэгтэй болгох

цэн I.2.4 ●●● [ж.н] үнэ ~

цэнэглэгч I.4.4 ●●● [ж.н] цэнэглүүр; цэнэглэх

цэн I.16.4 ●●○ [ж.н] хүндийн нэгж, арван ли, үйлийг хийгч, утас ~

ланг арав хуваасны нэг

цэнэглэл I.1.4 ●○○ [ж.н] цэнэглэх үйлийн нэр

цэн I.16.4 ●○○ [ж.н] ~ хас: маш гилгэр хас

цэр I.1.4 ●●○ [ж.н] нус ~

Ц

цэн I.16.4 ●○○ (амь.) [ж.н] нэг зүйл тогоруу цэр ●○○ [а.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

шувуу

цэрвүү ●○○ [тэ.н] юманд халдан ойртож

цэн I.16.4 ●○○ [ж.н] том жинлүүр

чадахгүй байдал, хол, зайдуу

цэнгүүн I.2.4 ●●● [ж.н] баярын ~, үдшийн ~

цэрвүүд- II.6.4 [үй.ү] хэтэрхий цэрвүү болох

цэнгэ- II.10.4 ●●● [үй.ү] наадаж зугаацах, цэрвүүдүү ●○○ [тэ.н] цэрвүү байрын

баяр баясгаланг эдлэх

цэрвэ- II.10.4 ●●○ [үй.ү] зайлсхийх, ойртож

цэнгэг ●●● [тэ.н] тунгалаг, цэвэр сайхан; огт чадахгүй байх

давсгүй, ~ ус, ~ нуур

цэрвэлз- II.7.4 ●○○ [үй.ү] тариа ногоо зэргийн

цэнгэгж- II.9.4 ●○○ [үй.ү] цэнгэг шинжтэй найгаж ганхах

болох

цэрвээ ●○○ [тэ.н] зайлсхийлэх байдал,

цэнгэл I.1.4 ●●○ [ж.н] жаргал ~, ~ баясал

бишүүрхэг

цэнгэлт ●●○ [тэ.н] цэнгэл бүхий

цэрвээт- II.6.4 ●○○ [үй.ү] цэрвээ зан гаргах

цэнгээ I.12.4 ●○○ [ж.н] зугаа ~

цэрд I.3.4 ●○○ [ж.н] шохой, ~ ийн галав

цэнгээн I.2.4 ●●● [ж.н] наадам ~

цэрдгэнэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] цэрдгэр юмны

цэнгээнт ●●○ [тэ.н] цэнгээн бүхий; баярын хөдлөх

цэнгүүн

цэрдгэр ●○○ [тэ.н] юмны гэдэс хэвлий

цэндгий I.15.4 ●○○ (амь.) [ж.н] нэг зүйл цондгор

бялзуухай

цэрдгэрд- II.7.4 ●○○ [үй.ү] цэрдгэр болох

цэндгэнэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] цэндгэр юмны цэрдгэрдүү ●○○ [тэ.н] цэрдгэр байрын

хөдлөх

цэрдий- II.1.4 ●●○ [үй.ү] гэдэс хэвэл нь том,

цэндгэр ●○○ [тэ.н] амьтны гэдэс хэвлий том цэрдгэр болох

байдал

цэрдэлз- II.7.4 ●○○ [үй.ү] цэрдгэр юмны байн

цэндгэрд- II.7.4 ●○○ [үй.ү] цэндгэр болох

байн хөдлөх

цэндгэрдүү ●○○ [тэ.н] цэндгэр байрын

цэрий- II.1.4 ●○○ [үй.ү] цэрдгэр болох

цэндий- II.1.4 ●○○ [үй.ү] гэдэс хэвлий цэндгэр цэрмэ- II.10.4 ●●○ [үй.ү] адуу цас цавчлан

болох, цондойх

өвсний сэрмүүнийг идэх

цэндэг ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

цэрцгэнэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] цэрцгэр юмны

цэндэг I.21.4 ●○○ [ж.н] малын гэдэс дүүрэх үргэлжлэн хөдлөх

өвчин

цэрцгэр ●○○ [тэ.н] дорой яданги байдал

цэндэлз- II.7.4 ●○○ [үй.ү] цэндгэр юмны байн цэрцгэрд- II.7.4 ●○○ [үй.ү] цэрцгэр болох

428

429

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

цэрцгэрдүү ●○○ [тэ.н] цэрцгэр, яданги цэцэгч I.4.4 ●○○ (амь.) [ж.н] ~ цох, ургамлын

байрын

тоосоор хооллодог бүх цох

цэрцэлз- II.7.4 ●○○ [үй.ү] цэрцгэр юмны байн цэцэгчин I.20.4 ●●○ [ж.н] цэцэг тарьж

байн хөдлөх

ургуулагч

цэрэв I.21.4 ●●○ [ж.н] уяаны хэц

цэцэл- II.11.4 ●○○ [үй.ү] онилсон байндаа

цэрэг I.21.4 ●●● [ж.н] морин ~, усан ~, ~ тусах; цэц булаалдах, цэц ярих

татлага

цэцэн ●●○ [тэ.н] ухаан саруул, ~ мэргэн;

цэрэгж- II.9.4 ●●○ [үй.ү] цэрэгтэй болох, оноц тусгал сайтай, ~ буу

цэргийн мэргэжилтэй болгох

цэцэрлэг I.5.4 ●●● [ж.н] хүүхэд хүмүүжүүлэх

цэрэгжил I.17.4 ●●○ [ж.н] цэрэгжих үйлийн газар, хотын ~, төв ~, хүүхдийн ~

нэр

цэцэрлэг I.5.4 ●●● [ж.н] цэцэг, ургамлын

цэрэгжилт I.3.4 ●●● [ж.н] цэрэгжих үйлийн хүрээлэн

үр дүнг заасан нэр

цэцэрлэгж- II.9.4 ●●● [үй.ү] цэцэрлэгтэй

цэрэглэ- II.10.4 ●●○ [үй.ү] цэрэг хөдөлгөн болгох

довтлох

цэцэрлэгч I.4.4 ●●● [ж.н] цэцэрлэгийн

цэрэглэл I.1.4 ●○○ [ж.н] цэрэглэх үйлийн нэр

ургамал, цэцгийг арчлан хамгаалагч

цэрэгш- II.9.4 ●○○ [үй.ү] цэргийн эрдэмд сурч цэцэрлэгш- II.9.4 ●○○ [үй.ү] цэцэрлэг

дадлагажих, мэргэших

шинжтэй болох, цэцэрлэг шиг сайхан болж

цэс I.3.4 ●●● [ж.н] нэрсийн ~, хоолны ~

ирэх

цэс I.3.4 ●○○ (урга.) [ж.н] нэг зүйл хар өнгөтэй цэцэрх- II.7.4 ●●○ [үй.ү] цэцнээ гайхуулах,

ногоо

мэдэмхийрэх, хоосон ~

цэх ●●○ [тэ.н] эгц шулуун

цэцэрхүү ●○○ [тэ.н] цэцэрхэж мэдэмхийрч

цэхгэр ●○○ [тэ.н] цэхэр, цайруу

байдаг

цэхгэрдүү ●○○ [тэ.н] цэхэр байрын, цэцэрхэг ●○○ [тэ.н] цэцэн мэргэн ярьдаг

цайруудуу

цэцэрхэл I.17.4 ●●○ [ж.н] цэцэрхэх үйлийн

цэхлэг ●○○ [тэ.н] шулуун шударга, бусдын нэр

үйл ажлаас зөрөхгүй байдал

цээ I.12.4 ●●○ [ж.н] чадал тэнхээ суух үе,

цэхч ●●○ [тэ.н] төв шударга, голч

эрийн ~

Ц цэхэд- II.15.4 ●○○ [үй.ү] цэх шулуун болох; цээж I.11.4 ●●● [ж.н] хүн амьтны бэлхүүс

шулуун зан авиртайгаасаа болж гэнэдэх

буюу харцага нуруунаас дээших хэсэг

цэхэл- II.11.4 ●○○ [үй.ү] цэх шулуун болгох,

эгц, цэх болгох; сэтгэл шулуудах

Биеийн хэсэг болох чэгэжи,

хийсвэр ухагдахууныг нэрлэх

цэхэлз- II.7.4 ●○○ [үй.ү] цэхэр нүдээр байн

 цээж

чэгэжи бичиг гэсэн утга

байн хяламхийх; муухай аашлах

ялгасан хоёр хэлбэрийг

цэхэр ●○○ [тэ.н] юмны өнгө цэгээн; нүдний

будилан буруу бичсээр ирсэн

цэцгий цэнхэр буюу үүлтэй

хэдий ч энэ удаа дуудлагыг

цэхэрт- II.7.4 ●○○ [үй.ү] цэхэр болох

эш үндэс болгон ганц цээж

× чээж

гэж дадаж хэвшсэн хэлбэрийг

цэц I.3.4 ●●● [ж.н] оюун ухаан, онч мэргэ;

сонгон журамлав.

~ булаалдах; бууны ~, бөхийн ~, үндсэн

хуулийн ~

цээж I.11.4 ●○○ [ж.н] хонь малд тохиолдох

цэцгий I.15.4 ●○○ [ж.н] нүдний солонгон нэгэн зүйл өвчин, малын мэнгэр

бүрхэвчийн гэрэл нэвтрэх цонх, хүүхэн хараа

цээж I.11.4 ●●○ [ж.н] хүний ухаан санаа, ~

цэцлэг ●○○ [тэ.н] шулуун, эгц

сайтай, ~ бичиг

цэцэг I.21.4 ●●● (урга.) [ж.н] цэцэгт ургамал, цээждүү ●○○ [тэ.н] оморхог дээрэнгүй зантай

~ жимс

цээждүү ●○○ [тэ.н] ачаа тээш цээж талдаа

цэцэг I.21.4 ●●○ [ж.н] нэг зүйл халдварт дийлэнх болсон нь

өвчин

цээживч I.32.4 ●○○ [ж.н] дотуур өмсөх

цэцэгж- II.9.4 ●●○ [үй.ү] цэцэг ихтэй болох

хантааз

цэцэгжүүлэлт I.3.4 ●●○ [ж.н] цэцэгжүүлэх цээжид- II.15.4 ●○○ [үй.ү] малын ачаа

үйлийн үр дүнг заасан нэр, байдал

урагшдах; омгорхон сагсуурах

цэцэглэ- II.10.4 ●●● [үй.ү] цэцэг дэлгэрэх, цээжил- II.11.4 ●●● [үй.ү] цээжиндээ, ойдоо

цэцэг гарах

тогтоох, шүлэг ~, үг ~

цэцэглэ- II.10.4 ●●● [үй.ү] хөгжих, мандах

цээжит- II.15.4 ●○○ [үй.ү] малд цээж өвчин

цэцэглэл I.1.4 ●●○ [ж.н] цэцэглэх үйлийн тусах

нэр, хөгжил ~

цээжит ●○○ [тэ.н] цээж бүхий, өргөн ~

цэцэглэлт I.3.4 ●●○ [ж.н] цэцэглэх үйлийн цээжмэг I.5.4 ●○○ [ж.н] цээжээр давхарлаж

үр дүнг заасан нэр: хөгжих, дэвших, мандах өмсөх огтор хувцас

явдал

цээжмэгч I.4.4 ●○○ [ж.н] эмэгтэйчүүдийн

цэцэгт- II.7.4 ●○○ [үй.ү] цэцэг өвчин тусах

өмсөх ханцуйгүй хүрэм

цэцэгт ●○○ [тэ.н] цэцэг бүхий

цээл I.1.4 ●●○ [ж.н] урсгал усны гүн цүнхээл

430

431

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

газар; гүехэн боловч ширгэдэггүй тогтмол ус

цээрлэ- II.10.4 ●●○ [үй.ү] цээр болгох,

цээл ●●○ [тэ.н] уудам, зайтай, ~ ус, ~ хоолой, хориглох, тэвчих

~ ухаан

цээрлэл I.1.4 ●●○ [ж.н] цээрлэх үйлийн нэр,

цээл- II.4.4 ●○○ [үй.ү] эр цэргийн насанд ~ хүлээлгэх

хүрэх

цээрлэлт I.3.4 ●○○ [ж.н] цээрлэх үйлийн үр

цээлд- II.7.4 ●○○ [үй.ү] цээл болох

дүнг заасан нэр; гажуу мууг хориглож сайнд

цээлдүү ●○○ [тэ.н] дуу хоолой цээл байрын

сургасан үг бичиг

цээлш- II.9.4 ●●○ [үй.ү] цээл шинжтэй болох

цээрлэмтгий ●●○ [тэ.н] цээрлэх зан ихтэй

цээлшир- II.12.4 ●○○ [үй.ү] цээлших байдал цээрт ●○○ [тэ.н] цээртэй, цээр бүхий

орох

цээрч ●●○ [тэ.н] цээрлэмтгий, сэжигч, цэвэрч

цээнэ I.18.4 ●○○ (урга.) [ж.н] цагаан цэцэгтэй

нэг зүйл цэцэг

цээр I.5.4 ●●● [ж.н] цээрлэвэл зохих зүйл, ~

гаргах

Ц

430

431

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

чавчиргад- II.6.1 ●○○ [үй.ү] чавчиргаар

занчих

чавчиргал- II.4.1 ●○○ [үй.ү] чавчиргадах

чаг ●●○ [а.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

Ч

чаг I.6.1 ●○○ [ж.н] бичгийн тасалгаа

чага I.18.1 ●●○ (урга.) [ж.н] нэг төрлийн мөөг

чагж I.4.1 ●○○ [ж.н] гараар бэлгэдэх дохио,

тэмдэг

ч ●●○ [баймж.] зэрэгцүүлэн онцлох утгатай чагжаа I.30.1 ●○○ (шаш.) [ж.н] лам нар бурхны

баймж, ах ~ ирлээ

ном унших, бясалгах үедээ хуруугаараа дүрс

чаа ●●○ [а.ө] хонь, ямааг зандрах аялга

бэлгэдэн илэрхийлэх байдал

чааваас ●○○ [а.ө] харамсах, голох утгатай чагжаал- II.4.1 ●○○ (шаш.) [үй.ү] чагжаа

аялга

үзүүлэх

чавга I.25.1 ●●● (урга.) [ж.н] нэг зүйл мод, чагна- II.10.1 ●●○ [үй.ү] чих тавин сонсох;

түүний жимс

чимээ ~

чавганц I.3.1 ●●● [ж.н] настай эм хүн

чагнаал I.1.1 ●●○ [ж.н] машин тэрэгний дуут

чавганц I.3.1 ●●○ (шаш.) [ж.н] шашны сахил дохио

авч үсээ тойлон лам болсон эмэгтэй

чагнуул I.1.1 ●○○ [ж.н] тагнуул, чих тавин

чавдаг ●○○ [тэ.н] маш ховор; харамч

тандагч

чавдагд- II.7.1 ●○○ [үй.ү] хэтэрхий чавдаг чагнуур I.5.1 ●●○ [ж.н] чагнах хэрэглүүр,

болох

эмчийн ~

чавдагла- II.10.1 ●○○ [үй.ү] харамлах, чагт I.9.1 ●●○ [ж.н] хөндлөн тээг

харуусах

чагтага I.25.1 ●●○ [ж.н] монгол гэрийн

чавдагш- II.9.1 ●○○ [үй.ү] чавдаг шинжтэй тоононы голоос уях оосор

болох

чагтагал- II.4.1 ●○○ [үй.ү] чагтага татах

чавдгар ●○○ [тэ.н] чавдаг зан байдалтай

чагтал- II.11.1 ●●○ [үй.ү] юмыг чагтаар торгох

чавдгарх- II.7.1 ●○○ [үй.ү] чавдаг зан гаргах

чагтруу I.12.1 ●○○ (амь.) [ж.н] нэг зүйл шувуу

чавх I.9.1 ●●○ [ж.н] ац бүхий харвах зэвсэг

чагтуун ●○○ [тэ.н] нум богинодож татахад

чавх I.9.1 ●○○ [ж.н] эсгүүрчний ором зургийг дийлдэхгүй хатуу байдал

гаргах утас

чагуур I.5.1 ●○○ [ж.н] аян дайн

чавхаахай I.15.1 ●○○ [ж.н] хавчаахай, бяцхан чагуур I.5.1 ●○○ (шаш.) [ж.н] бөө удганы есөн

чавх

даваа давах боловсрол

Ч чавхад- II.15.1 ●●○ [үй.ү] чавхаар харвах, чагуур- II.5.1 ●○○ [үй.ү] дайнд мордох, аянд

чавхаар ором гаргах, чавхаар харвасан мэт мордох

маш хурдан гүйх

чагуурч I.4.1 ●○○ [ж.н] аян дайнд мордсон

чавхад- II.15.1 ●○○ [үй.ү] шилбүүрдэх, цэрэг

ороолгох

чад I.3.1 ●○○ [ж.н] ид чадал

чавхад- II.15.1 ●○○ [үй.ү] чавхдаст хөгжмийг чад- II.6.1 ●●● [үй.ү] хийж дөнгөх; бусдыг

дуугаргах

дөнгөх

чавхай ●○○ [тэ.н] бага хүүхдийн булиа, чад ●○○ [а.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

өсгөлүүн байдал

чадавх I.9.1 ●●○ [ж.н] хүч чадал, нөөц

чавхайр- II.5.1 ●●○ [үй.ү] өсгөлүүн том болох

бололцоо

чавхгар ●○○ [тэ.н] хахир чанга

чадавхаж- II.9.1 ●●○ [үй.ү] чадавх суух

чавхдас I.9.1 ●●● [ж.н] хөгжмийн зэмсгийн чадагч I.4.1 ●●○ [ж.н] бусдыг дөнгөгч

эгшиг үүсгэх утас

чадал I.17.1 ●●● [ж.н] тамир, тэнхээ, бяр,

чавхдасла- II.10.1 ●○○ [үй.ү] хөгжимд хүч, хүч ~, эрдэм ~

чавхдас хийх

чадалж- II.9.1 ●○○ [үй.ү] чадал сайтай болох,

чавхдаст ●●● [тэ.н] чавхдас бүхий, ~ хөгжим

чадал суух

чавхуун ●○○ [тэ.н] хөшүүн хойрго, харамч чадалтан I.20.1 ●●○ [ж.н] чадал бүхий хүмүүс

хариг

чадамгай ●●● [тэ.н] чадвартай, дадамгай,

чавхуур- II.5.1 ●○○ [үй.ү] чавхуун байдал сурамгай

гаргах, чавхуун болох

чадамгайдуу ●○○ [тэ.н] чадамгай байрын

чавхуурх- II.7.1 ●○○ [үй.ү] чавхуун загнах, чадамгайл- II.4.1 ●○○ [үй.ү] чадна хэмээн

хэгжүүрхэх

завдан эрдэж бүтээх

чавчир- II.12.1 ●●○ [үй.ү] чивчрэх, уяа дээс чадамгайр- II.5.1 ●○○ [үй.ү] чадамгай болох

чангарах

чадамгайрх- II.7.1 ●○○ [үй.ү] чадамгай

чавчирга I.18.1 ●●○ [ж.н] уяа дээсний загнах, чадмагаараа гайхуулах

чавчирсан ором

чадамж I.4.1 ●●○ [ж.н] гүйцэтгэж чадах

чавчирга I.18.1 ●○○ [ж.н] хүнийг занчих урт боломж, хэмжээ

банз, туйван

чадвар I.5.1 ●●● [ж.н] оюуны болоод биеийн

432

433

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

хүч чадал; ур ~, хөдөлмөрийн ~

чамархай I.15.1 ●●○ [ж.н] магнайн хоёр

чадварж- II.9.1 ●●○ [үй.ү] чадвартай болох, хажуу

чадвар суух

чамбай ●●○ [тэ.н] нямбай, няхуур, эмх

чадварла- II.10.1 ●○○ [үй.ү] чадвараа гаргах

цэгцтэй

чадварлаг ●●● [тэ.н] чадвартай, ~ боловсон чамбай ●○○ [тэ.н] хүүхдийн бие цул хүнд

хүчин

чамбайдуу ●○○ [тэ.н] чамбай байрын

чадварт ●●○ [тэ.н] чадвар бүхий

чамбайл- II.4.1 ●○○ [үй.ү] чамбай хандах

чадвартан I.20.1 ●○○ [ж.н] чадвар бүхий хүн

чамбайр- II.5.1 ●○○ [үй.ү] чамбай болох

чадларх- II.7.1 ●○○ [үй.ү] чадалтайдаа эрдэх

чамбан I.16.1 ●○○ (шаш.) [ж.н] цам дэглэгч,

чадлархаг ●○○ [тэ.н] чадал чадвар сайтай

цам хөтлөгч

чадлархуу ●○○ [тэ.н] чадлархаг зантай

чамин ●●● [тэ.н] хээнцэр, гоёмсог, дэгжин; ~

чадмаг ●●● [тэ.н] чадамгай, дадамгай, гоё

сурамгай

чаминд- II.7.1 ●○○ [үй.ү] чамин болох

чадмагд- II.7.1 ●○○ [үй.ү] чадмаг болох

чаминдуу ●○○ [тэ.н] чамин байрын

чадмагдуу ●○○ [тэ.н] чадмаг байрын

чамирх- II.7.1 ●●○ [үй.ү] чаминаа гайхуулах

чадуу I.30.1 ●○○ [ж.н] банз хийхээр чамла- II.10.1 ●●○ [үй.ү] санасанд хүрээгүйд

дөрвөлжлөн цавчсан мод

гоморхох, голох

чадуу ●○○ [тэ.н] чадалтай, тэнхээтэй

чамлаач ●○○ [тэ.н] чамлаж байдаг зантай

чадхагар ●○○ [тэ.н] хүн, амьтны биеийн чамламтгай ●○○ [тэ.н] чамлах зантай

нарийхан, чанга байдал; хувцас чадайсан чамламхай ●○○ [тэ.н] чамлах нь амархан

бариу байдал

чамхуун ●○○ [тэ.н] чавхуун, хэгжүүн

чадхагард- II.7.1 ●○○ [үй.ү] чадхагар болох

чана- II.10.1 ●●○ [үй.ү] цай ~

чал ●○○ [а.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

чанаг ●○○ [тэ.н] уйтан, шахуу

чалба I.18.1 ●○○ (амь.) [ж.н] улаан толгойт чанагш ●●○ [о.н] цааш

болжмор

чанагшил- II.11.1 ●○○ [үй.ү] чанагш болох

чалбагар ●○○ [тэ.н] чалбайсан, хужгар

чанад ●●○ [тэ.н] цаад, хилийн ~

чалбагардуу ●○○ [тэ.н] чалбагар байрын

чанадах ●●○ [тэ.н] цаадах

чалбай ●○○ [тэ.н] чалбагар

чанал I.1.1 ●○○ [ж.н] хоёр сэнжтэй, гурван

чалбан ●○○ [тэ.н] нүдний тар улаавтар хөлтэй тогоо

болсон нь

чаналга I.18.1 ●○○ [ж.н] чанах үйлийн нэр

чалх I.3.1 ●●○ [ж.н] биеийн тамир, тэнхээ; чаналт I.3.1 ●○○ [ж.н] чанах үйлийн үр дүнг

жавхаа, золбоо

заасан нэр

чалч- II.9.1 ●●● [үй.ү] дэмий их ярих

чанамал

I.17.1

●●●

[ж.н]

чанаж

чалчаа ●●○ [тэ.н] чалчих зантай, чалчиж боловсруулсан жимс, жимсний ~

Ч

байдаг

чанар I.5.1 ●●● [ж.н] юмны дотоод шинж; яс

чалчаадуу ●○○ [тэ.н] чалчаа байрын

~, ~ чансаа

чалчигч I.4.1 ●●○ [ж.н] дэмий хоосон ~

чанарж- II.9.1 ●●● [үй.ү] чанартай болох

чалчир- II.12.1 ●○○ [үй.ү] ярихдаа хэл нь чанарлаг ●●● [тэ.н] чанар сайтай

чулчрах

чанартай ●●● [тэ.н] чанарлаг, чансаатай

чалчирла- II.10.1 ●○○ [үй.ү] хэлээ зажилж, чанарш- II.9.1 ●○○ [үй.ү] чанартай болох

буруу ярих

шинж орох

чалчраа ●○○ [тэ.н] хэл нь чулчраа

чанга ●●● [тэ.н] ~ сул, хатуу ~, ~ хөндий

чалчраат- II.6.1 ●○○ [үй.ү] хэл нь чалчраа чангаа- II.1.1 ●○○ [үй.ү] татаж ~

болох

чангаамал I.17.1 ●●○ [ж.н] дутуу ээдсэн

чам I.1.1 ●○○ (амь.) [ж.н] нэг зүйл мөнгөлөг сүүний хурууд

цагаан өнгөтэй загас

чангаамал I.17.1 ●●○ [ж.н] хуурч болгосон

чамай ●●○ (баймж.) [тэ.н] арай ~, чүү ~

шар будаа

чамалхай I.15.1 ●●○ [ж.н] шилэн хүзүүний чангаанз I.9.1 ●●○ (урга.) [ж.н] хатаасан

хонхор

гүйлс

чамалхай I.15.1 ●○○ [ж.н] толгойн үсний чангавтар ●○○ [тэ.н] бага зэрэг чанга

хүзүү рүү унжиж ургасан хэсэг

чангад- II.6.1 ●○○ [үй.ү] чанга болох, чанга нь

чамар I.21.1 ●●○ [ж.н] гомдол, зэмлэл, дэндэх

буруушаал

чангад ●○○ [тэ.н] хатуу, чанд, хүнд

чамар I.21.1 ●○○ [ж.н] тосонд багсарсан чангадуу ●○○ [тэ.н] чанга хатуу байрын

арвайн гурил; бурхан тахилын өргөлийн идээ

чангал- II.4.1 ●○○ [үй.ү] чанга болгох,

чамарла- II.10.1 ●○○ [үй.ү] тосонд багсран чангатгах, бүсээ ~

гурил зуурах, чамар хийх

чангалуур I.5.1 ●○○ [ж.н] чангалах хэрэгсэл

чамарх- II.7.1 ●○○ [үй.ү] гоморхох, чамлах чангар- II.5.1 ●●● [үй.ү] чанга болох, хүйтний

байдал гаргах

эрч ~

432

433

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

чангарал I.17.1 ●●○ [ж.н] чанга болохуй, чаргачин I.20.1 ●●○ [ж.н] хөллөгөө чарганы

дууны ~

залуурч; чаргаар уралдах тамирчин

чангаруулагч I.4.1 ●○○ [ж.н] чанга болгох чаргуу ●●○ [тэ.н] юмны чаргаг хатуу; хүний

хэрэгсэл

донгио бүдүүлэг

чангаруулга I.18.1 ●○○ [ж.н] чангаруулах чаргуувтар ●○○ [тэ.н] бага зэргийн чаргуу

үйлийн нэр; чангаруулах хэрэглүүр

чаргууд- II.6.1 ●○○ [үй.ү] чаргуу болох

чангас- II.6.1 ●○○ [үй.ү] улам чанга болох

чаргуудуу ●○○ [тэ.н] чаргуу байрын

чангатгагч I.4.1 ●●○ [ж.н] чанга болгогч

чаргуулд- II.7.1 ●●○ [үй.ү] зууралдан

чанд ●●○ [тэ.н] чанга, хатуу; нарийн дэг чирэгдэх

журамтай, хатуу ~, ~ сахих

чаргуус- II.6.1 ●○○ [үй.ү] улам чаргуу болох

чандаа I.12.1 ●○○ [ж.н] гааль оноох барааны чард ●○○ [а.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

тэмдэг, цэс

чардай- II.1.1 ●○○ [үй.ү] чардгар болох

чандага I.25.1 ●●○ (амь.) [ж.н] цагаан чардалз- II.7.1 ●○○ [үй.ү] чардгар юмны байн

зүсэмтэй нэг зүйл туулай

байн хөдлөх

чандал- II.11.1 ●○○ [үй.ү] хатуу чанд болгох, чардгана- II.10.1 ●○○ [үй.ү] чардгар юмны

нарийн нягт болгох

үргэлжлэн хөдлөх

чандар I.21.1 ●●○ [ж.н] хүний шарилын үнс

чардгар ●○○ [тэ.н] нүцгэн, туранхай

чандар I.21.1 ●○○ [ж.н] шувууны биеийн өд

чардгард- II.7.1 ●○○ [үй.ү] хэт чардгар болох

чандар- II.12.1 ●○○ [үй.ү] зай завсаргүй чардгардуу ●○○ [тэ.н] чардгар байрын

дүүрэх, чигжрэх

чарла- II.10.1 ●●○ [үй.ү] орилох ~

чандарла- II.10.1 ●●○ [үй.ү] чандар болгох

чарлаа ●○○ [тэ.н] орилоо, бархираа,

чандарлаг ●○○ [тэ.н] нарийн буюу нунтаг чарламтгай

шинжтэй

чарлаан I.2.1 ●○○ [ж.н] чарлах дуу чимээ,

чандманил- II.4.1 ●○○ [үй.ү] гурвалжлах

бархираан, орилоон

чандмань I.23.1 ●●○ [ж.н] ~ эрдэнэ; монгол чарламтгай ●○○ [тэ.н] чарлах нь олонтоо

адууны тамга

чарламхай ●○○ [тэ.н] чарлаа нь амархан

чандруу I.12.1 ●●○ [ж.н] үнс ~, чандар

чарма- II.10.1 ●○○ [үй.ү] мунгинах

чандруу I.12.1 ●○○ [ж.н] цэцэг өвчнийг чарма- II.10.1 ●○○ [үй.ү] чин үнэнээр хүчлэн

цээрлэн нэрлэсэн нь

зүтгэх, чармайх

чандруулаг ●○○ [тэ.н] үнс чандруу мэт чармаа ●○○ [тэ.н] нүцгэн, шалдан

шинжтэй

чармай- II.1.1 ●●○ [үй.ү] мэрийх, зүтгэх

чандруут- II.6.1 ●○○ [үй.ү] цэцэг өвчин тусах

чармай I.15.1 ●○○ [ж.н] түлшинд хэрэглэх

Ч чандрууш- II.8.1 ●○○ [үй.ү] чандруу шинжтэй хагас бут мод

болох

чармайлт I.3.1 ●●● [ж.н] чармайх үйлийн үр

чанс I.3.1 ●○○ (урга.) [ж.н] ~ жимс: исгэлэн дүн, мэрийлт ~

амттай нэг зүйл жимс

час ●○○ [а.д.ү] ~ хийх

чансаа I.12.1 ●●● [ж.н] чанар ~

час ●○○ [баймж.] ~ улаан

чантуу I.12.1 ●○○ [ж.н] нэг зүйл нимгэн эсгий, часдан I.2.1 ●○○ [ж.н] ~ тэмдэг: айлтгах

түүгээр хийсэн малгай

бичигт хавчуулсан цаасны нарийн зурвас

чанх ●○○ [тэ.н] эгц, цэх: ~ дээшээ; өөр, эрс чахал I.17.1 ●○○ (урга.) [ж.н] ~ мод: ногоон

тэс: ~буруу

сувд адил үртэй нэг зүйл мод

чарай ●○○ (баймж.) [тэ.н] арай ~

чахар ●○○ [а.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх: цасан

чаралба I.18.1 ●○○ [ж.н] тэрсүүд, тэрс дээр явахад гарах чимээ

номтон, гадаад номтон

чахар- II.12.1 ●●○ [үй.ү] хавиран харшиж

чарам ●○○ [тэ.н] нүцгэн

дуугарах

чарамхан ●○○ [тэ.н] нимгэн хувцас

чахлуур I.5.1 ●○○ [ж.н] төмөр таслах хутга

чарга I.25.1 ●●● [ж.н] морин ~, цас мөсөн чахруун ●○○ [тэ.н] чахарсан дуу, чимээ

дээгүүр явах гулгуур

чац I.3.1 ●●● [ж.н] хүн амьтны мөч

чарга I.25.1 ●●○ [ж.н] цасан дээр гарсан чацаа

●○○

[тэ.н]

нийтгэсэн

утас

малын мөр

жигдрээгүйгээс зангирч, ороолдсон нь

чаргаг ●○○ [тэ.н] явцуу, давчуу

чацаар- II.5.1 ●○○ [үй.ү] нийтгэсэн утсанд

чаргагд- II.7.1 ●○○ [үй.ү] хэт чаргаг болох

чацаа гарах

чаргай ●○○ [тэ.н] модны шулуун, өндөр чацаар- II.5.1 ●○○ [үй.ү] тэмээ хамуурах

болоод ягц ургасан байдал

чацав ●○○ [д.д.ү] ~ татав хийх

чаргай I.15.1 ●○○ (урга.) [ж.н] мөнх ногоон чацавхий- II.1.4 ●○○ [үй.ү] татганан хөдлөх

багавтар тураг мод

чацалз- II.7.1 ●○○ [үй.ү] чацганах, чацвалзах

чаргайт- II.6.1 ●○○ [үй.ү] мод ургамал эгц, чацаргана I.18.1 ●●● (урга.) [ж.н] нэг зүйл

өндөр ургах

жимсгэнэ

чаргал- II.4.1 ●○○ [үй.ү] чаргаар чирэх; чацархаг ●●○ [тэ.н] чац ихтэй

аргалах ~

чацархай I.15.1 ●●● [ж.н] малын нарийн

434

435

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

гэдэсний өөхлөг холбоос

чигжүү ●●○ [тэ.н] шигүү, нягт

чацархайл- II.4.1 ●○○ [үй.ү] чацархай нь чигжүүвтэр ●○○ [тэ.н] бага зэрэг чигжүү

өөхлөх

чигжүүд- II.6.4 ●●○ [үй.ү] хэтэрхий чигжүү

чацархуу ●○○ [тэ.н] чац ихтэй

болох

чацвагана- II.10.1 ●○○ [үй.ү] чацав татав чигжүүдүү ●○○ [тэ.н] чигжүү байрын

хийх

чигжээ I.12.4 ●●○ [ж.н] чигжээс

чацвалз- II.7.1 ●○○ [үй.ү] амьтны бие чигжээр I.5.4 ●○○ [ж.н] чигжих юм, чигжээ

татганан хөдлөх

чигжээс I.9.4 ●●○ [ж.н] чигжсэн юм

чацга I.25.1 ●●○ [ж.н] хүн амьтны маш чигжээсэл- II.11.4 ●●○ [үй.ү] чигжээс хийх

шингэн баас

чиглүүлэгч I.4.4 ●●● [ж.н] удирдан ~

чацгад- II.6.1 ●○○ [үй.ү] чацга болгох

чиглүүр I.5.4 ●○○ [ж.н] чиг заагуур

чацгат- II.6.1 ●○○ [үй.ү] малд халдварт чацга чиглэ- II.10.4 ●●○ [үй.ү] чигээ олох

өвчин тусах

чиглэ- II.10.4 ●●○ [үй.ү] чиг шулуун болгох

чацлаг ●●○ [тэ.н] чацтай нуруу

чиглэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] чиг барьж боох

чацуу ●●● [тэ.н] адил тэнцүү хэмжээтэй

чиглэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] чигжих

чацууд- II.6.1 ●○○ [үй.ү] чацуу болох

чиглэл I.1.4 ●●● [ж.н] чиглэх үйлийн нэр

чацуул- II.4.1 ●●○ [үй.ү] юмыг харьцуулж чиглэр- II.5.4 ●○○ [үй.ү] чигжрэх; чигээ олох

зэрэгцүүлэх

чиглээс I.9.4 ●○○ [ж.н] нүх сүв, цав цоорхойг

чацуулан I.16.1 ●○○ (амь.) [ж.н] агнуурын ач бөглөж чигжсэн юм

холбогдол бүхий жижиг шавж идшитэн

чигч ●●○ [тэ.н] шударга, үнэнч

чацуур- II.5.1 ●○○ [үй.ү] чацуу болох

чигчий I.15.4 ●●● [ж.н] гар хөлийн хамгийн

чацуурх- II.7.1 ●●○ [үй.ү] нас чацуу гэж жижиг хуруу

найзархах

чигчил- II.11.4 ●●○ [үй.ү] шүдний завсар

чацуус- II.6.1 ●○○ [үй.ү] улмаар чацуу болох

орсон юмыг чигчлүүрээр ухах

чацуутан I.20.1 ●●○ [ж.н] нас ~

чигчил- II.11.4 ●○○ [үй.ү] чигчээр хийх,

чи ●●● [тө.ү] хоёрдугаар биеийн төлөөний үнэнчээр хийх

үгийн ганц тоо

чигчир ●○○ [тэ.н] гавшгай, сэргэлэн

чив ●○○ [а.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

чигчлүүр I.5.4 ●●○ [ж.н] шүд чигчлэх хэрэгсэл

чив ●○○ [баймж.] ~ чимээгүй

чидун I.2.1 ●○○ (урга.) [ж.н] ~ жимс: нэг зүйл

чив I.1.4 ●○○ [ж.н] эр амьтны бэлгэ эрхтэн, анхилам мод, түүний жимс

бугын ~, нохойн ~

чижин I.16.4 ●○○ [ж.н] ~ хас: өө сэвгүй хас

чивх I.9.4 ●○○ [ж.н] оньс, түгжээ, дэгээ

чулуу

чивхүүр I.5.4 ●○○ [ж.н] загасны өөш чивүүлэх чий I.15.4 ●○○ [ж.н] уртын хэмжээ, тохой

дүүжлүүр зүйлс

чий I.15.4 ●○○ [ж.н] нэг зүйл будаг

Ч

чивхэд- II.15.4 ●○○ [үй.ү] оньслох, түгжих

чийг I.5.4 ●●● [ж.н] хуурай биш, бага зэрэг

чивхэн I.20.4 ●○○ [ж.н] шингэвтэр бүдэг өнгө

нойтон зүйл

чивчгэр ●○○ [тэ.н] юмны чивчирсэн байдал

чийглэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] чийгтэй болгох

чивчилз- II.7.4 ●○○ [үй.ү] хурдлан явж далд чийглэг ●●● [тэ.н] чийг ихтэй, ~ орчин, ~ уур

орох, харагдахгүй болох

амьсгал

чивчир- II.12.4 ●●○ [үй.ү] чангарах, олс ~

чийглэлт I.3.4 ●○○ [ж.н] чийглэх үйлийн үр

чивчүүр I.5.4 ●○○ [ж.н] газар шороо малтах дүнг заасан нэр

хэрэгсэл

чийгс- II.7.4 ●○○ [үй.ү] чийг шаардах

чивэгч I.4.4 ●○○ [ж.н] дуулганд хадсан чийгт- II.7.4 ●●○ [үй.ү] чийгтэй, нойтон болох

зажуурын халхавч

чийгш- II.9.4 ●●○ [үй.ү] улам чийгтэй болох

чивэл I.17.4 ●○○ [ж.н] муу ёр, самуун нүгэл

чийгшил I.17.4 ●●○ [ж.н] агаарын ~, орчны ~

чивэлт ●○○ [тэ.н] чивэл бүхий; нүгэлт

чийгшилт I.3.4 ●●○ [ж.н] чийгшил, чийгших

чиг I.5.4 ●●● [ж.н] зорьсон хандсан зүг, ~ явц байдал

баримжаа

чийгшүүлэгч I.4.4 ●●● [ж.н] ~ бодис, чийгтэй

чиг ●●○ [а.д.ү] таг ~ болох

болгогч

чиг I.5.4 ●○○ [ж.н] дэрс, зэгс, бургас зэргээр чийгэрхүү ●○○ [тэ.н] чийг мэт, чийгтэй төстэй

сүлжсэн элдэв хэрэглэл

чийгэрхэг ●●○ [тэ.н] чийг ихтэй

чиг I.5.4 ●○○ [ж.н] бэртсэн газарт түшиг чийд- II.6.4 ●○○ [үй.ү] чий будгаар будах

болгон барьж боох нарийн мод

чийдэн I.16.4 ●●● [ж.н] гэрэл ~

чигаан I.2.1 ●○○ (шаш.) [ж.н] сүмийн өмнө чийл- II.4.4 ●○○ [үй.ү] тохойгоор хэмжих

босгосон оройдоо догтой хоёр шураг мод

чийл- II.4.4 ●○○ [үй.ү] цай зэргийг бүрж

чигж ●●○ [тэ.н] шигүү, нягт

идээшүүлэх

чигж- II.9.4 ●●○ [үй.ү] нягт чихэх, чигж болгох, чийлгэнэ I.18.4 ●○○ (урга.) [ж.н] нэг зүйл

бөглөх ~

мөөг

чигжир- II.12.4 ●○○ [үй.ү] шигүү, нягт болох

чийр I.5.4 ●○○ [ж.н] амьтны явсан мөр

чигжмэл ●○○ [тэ.н] чигжсэн

чийр ●●○ [а.д.ү] ~ болох: дуу чимээ ихдэх

434

435

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

чийрлэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] чийр бүхий болох

чим- II.4.4 ●●● [үй.ү] чимэг хийж янзлах, гоёж ~

чийрс I.9.4 ●○○ [ж.н] тариалангийн газар чим ●○○ [а.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх: гэнэт халуу

ургах нэгэн зүйл бүдүүн өвс

оргих; гэнэт лугшин өвдөх

чийрс I.9.4 ●○○ [ж.н] чийрс өвсөөр сүлжиж чимбэ I.18.4 ●○○ [ж.н] шувууны ноолуураар

хийсэн юм

нарийн нэхсэн эд

чийрст ●○○ [тэ.н] ~ малгай: чийрсээр сүлжиж чимин I.16.4 ●○○ [ж.н] хаадын зарлиг,

хийсэн малгай

сургаал, тунхаг бичиг

чийрэг ●●● [тэ.н] хатуу бат, хүчирхэг чимлэг I.5.3 ●○○ [ж.н] чимэх үйлийн нэр

чадалтай, эрүүл

чимх I.3.4 ●●○ [ж.н] хоёр хуруугаар хавчсан

чийрэгдүү ●○○ [тэ.н] чийрэг байрын

хэмжээ

чийрэгж- II.9.4 ●●○ [үй.ү] эрүүл чийрэг болох

чимх- II.7.4 ●●● [үй.ү] хоёр хуруугаар юм

чийрэгжилт I.3.4 ●●○ [ж.н] чийрэгжих үйлийн хавчиж авах

үр дүнг заасан нэр

чимх- II.7.4 ●●○ [үй.ү] бусдыг битүүгээр

чийрэгжүүлэлт I.3.4 ●●○ [ж.н] чийрэгжүүлэх шоглох, егөх

үйлийн явц заасан нэр, чийрэгжүүлэх байдал

чимх- II.7.4 ●●○ [үй.ү] юмны захыг өөр юмаар

чийрэгш- II.9.4 ●○○ [үй.ү] улам чийрэг болох

эмжих

чийрэгшил I.17.4 ●○○ [ж.н] чийрэгших чимхлүүр ●●○ [тэ.н] төвөг ихтэй, жижиг

үйлийн нэр

сажиг ажиллагаа шаардсан, няхуур нарийн

чийтүү I.12.4 ●○○ [ж.н] банз болгож зассан чимхлэг I.5.4 ●○○ [ж.н] чимхэх үйлийн нэр

мод

чимхүүн ●○○ [тэ.н] салхигүй атал тэсгим

чийхар- II.12.1 ●○○ [үй.ү] хөлс гарах

хүйтэн

чил- II.4.4 ●●○ [үй.ү] минчүүрэх, нүд ~, гар ~

чимхүүр I.5.4 ●●○ [ж.н] юмыг хавчиж чимхэх

чилбэн ●●○ [тэ.н] морь малын цайруу цагаан хэрэгсэл

зүсэм

чимхүүрд- II.7.4 ●○○ [үй.ү] чимхүүрээр

чилгэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] нойтон мод эвэрч чимхэх

хатах, хуурай болох

чимхэл- II.11.4 ●●○ [үй.ү] байн байн чимхэх

чилгэр ●●○ [тэ.н] хатуу, чийрэг, цэх

чимхэр I.21.4 ●○○ [ж.н] монгол гутал оймсны

чилгэрд- II.7.4 ●○○ [үй.ү] чилгэр болох

хараанд хийх угалз

чилгэрдүү ●○○ [тэ.н] чилгэр байрын

чимхэрлэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] чимхэр хийх

чилгэрш- II.9.4 ●○○ [үй.ү] чилгэр шинжтэй чимхээр I.5.4 ●○○ [ж.н] юманд гоёж,

болох

бэхлэхээр хийсэн мөшгөөр эмжээр

чилгэршил I.17.4 ●○○ [ж.н] чилгэрших чимхээрлэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] юмыг эмжиж

Ч үйлийн нэр

мөшгөөрлөх

чилдгэр ●○○ [тэ.н] арьс шир зэргийн даргар чимчигнэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] шалбарсан,

хатуу байдал

түлсэн хэсгээр өвдөх; халуун хурц амтанд

чилдгэрд- II.7.4 ●○○ [үй.ү] чилдгэр болох

хэл ам хорсох

чилдгэрдүү ●○○ [тэ.н] чилгэр байрын

чимэг I.21.4 ●●● [ж.н] ~ зүүлт, гоёл ~, цол ~

чилдий- II.1.4 ●○○ [үй.ү] арьс шир зэргийн чимэглэ- II.10.4 ●●○ [үй.ү] чимэх, гоё сайхан

чилдгэр болох; цаг хугацаа урт удаан болох, болгох

сунжрах

чимэглэгч I.4.4 ●●● [ж.н] чимэглэх үйлийг

чилдэнш- II.9.4 ●○○ [үй.ү] чилдэн шинжтэй үйлдэгч

болох

чимэглэл I.1.4 ●●● [ж.н] чимэглэх үйлийн

чилий- II.1.4 ●○○ [үй.ү] урт болох, удаан нэр, чимэглэхүй

болох; зугтаж одох, жилийх

чимэглэлт I.3.4 ●○○ [ж.н] чимэглэх үйлийн үр

чилий- II.1.4 ●○○ [үй.ү] чилгэр болох

дүнг заасан нэр, явц

чилүүр I.5.4 ●○○ [ж.н] хүндэтгэвэл зохих чимэглэлчин I.20.4 ●○○ [ж.н] чимэглэл хийх

хүний бие өвдөх нь, чилээ

хүн

чилүүрлэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] чилээрхэх

чимэгт ●○○ [тэ.н] чимэг бүхий

чилэм I.17.4 ●○○ [ж.н] нүүр царай дахь чимэгч I.4.4 ●●○ [ж.н] чимэх үйлийг үйлдэгч

сэтгэл санааны илрэл

чимээ I.12.4 ●●● [ж.н] ~ анир, сураг ~

чилэм ●○○ [тэ.н] бүхэл, бүтэн, турш

чимээл- II.4.4 ●●○ [үй.ү] дуу гарах; чимээ

чилээ I.12.4 ●●○ [ж.н] чилүүр, шаналгаа, өгөх

зовлон

чимээл- II.4.4 ●●○ [үй.ү] сураглах, чимээ

чилээр- II.5.4 ●●○ [үй.ү] чилээтэй болох, чагнах

өвчин тусах

чимээт ●○○ [тэ.н] чимээ бүхий

чилээрх- II.7.4 ●●○ [үй.ү] өвчлөхийн чин I.16.4 ●○○ [ж.н] ~ ван: хааны угсааны ван

хүндэтгэл

чин I.16.4 ●○○ [ж.н] үр, тариа хэмжих хэмжүүр

чилээрхүү ●●○ [тэ.н] чилээрхсэн байдалтай

чин I.16.4 ●○○ [ж.н] харангатай адил нэг зүйл

чилээрхэл I.17.4 ●○○ [ж.н] чилээрхэх үйлийн хөгжим

нэр

чин I.16.4 ●○○ (амь.) [ж.н] нэг зүйл шувуу

436

437

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

чин ●●○ [тэ.н] ~ үнэн, ~ сэтгэл

хурган царгас

чингил I.1.4 ●○○ (урга.) [ж.н] буурцагтан чирэгдэл I.17.4 ●●● [ж.н] зардал ~

овгийн нэг зүйл сөөг

чирэгч I.4.4 ●○○ [ж.н] чирэх үйлийг гүйцэтгэгч

чингэ ●○○ [тө.ү] ингэх ~

чис I.5.4 ●○○ [ж.н] ногоо тарих газар

чингэлэг I.21.4 ●●● [ж.н] тэргэн дээр тавих чисчүү I.12.4 ●●○ [ж.н] нэг зүйл торго

томхон авдар; их хэмжээний ачаа барааг чих I.9.4 ●●● [ж.н] сонсох эрхтэн

тээвэрлэх сав

чих I.9.4 ●●○ [ж.н] малгайн ~, бууны ~

чингэр I.5.4 ●○○ [ж.н] мөнгө, зэс, гуульд өнгө чих I.9.4 ●○○ [ж.н] тарьсан тарианы анх

шаазан суулгасан нь

цухуйсан нь

чинд I.3.4 ●○○ (амь.) [ж.н] хатан тотийн өөр чих- II.6.4 ●●○ [үй.ү] шахах; шахцан багтаж

нэр

орох; үйл хэргийг бусдад тулган хүлээлгэх

чинжаал I.1.1 ●○○ [ж.н] хоёр талдаа ир бүхий чихалзуур I.5.1 ●○○ [ж.н] залгиур хоолойг

хутга

чихний хэнгэргийн хөндийтэй холбосон

чинжаалд- II.7.1 ●○○ [үй.ү] чинжаалаар нарийхан суваг

үйлдэх

чихлэг I.5.4 ●○○ (амь.) [ж.н] гургуулын өөр

чинжүү I.12.4 ●●● (урга.) [ж.н] идэшний ногоо

нэр

чинлүүр I.5.4 ●○○ [ж.н] цаг хугацааны нэгж, чихмэл ●●○ [тэ.н] чихэж хийсэн

24 секундтэй тэнцэнэ

чихмэлч ●○○ [тэ.н] чихмэл хийгч

чинсан I.16.1 ●○○ [ж.н] хаанд туслагч эрхэм чихмэлчин I.20.4 ●○○ [ж.н] чихмэлч хүн

сайдын цол

чихнээ I.12.4 ●○○ (урга.) [ж.н] нэг зүйл цэцэг

чинхүү ●●○ [тэ.н] үнэнхүү

чихрүүн ●○○ [тэ.н] эдийн хатуу чаргуу

чинцай I.15.1 ●●○ (урга.) [ж.н] үнэрт ногоо

чанартай

чинэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] минчүүрэн өвдөх, чихрэг ●○○ [тэ.н] чигжээсний бариу, чарга

хавдах, хөх дэлэн ~

байдал

чинэг ●○○ [тэ.н] эдлэл хэрэглэлээ нямбай чихт ●○○ [тэ.н] чих бүхий

тохируулсан

чихүү ●○○ [тэ.н] шахуу, чигжүү

чинэглэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] эдэлж хэрэглэхээ чихүүр ●○○ [тэ.н] алив юмыг далдлан чихэх

нямбайлан тохируулах

зантай

чинэр- II.5.4 ●●● [үй.ү] минчүүрэх, бадайрах

чихцэлдээн I.2.4 ●○○ [ж.н] ~ шахцалдаан

чинээ I.12.4 ●●● [ж.н] чадал ~, хэр ~, хуруун чихчин I.20.4 ●○○ [ж.н] том хэмжээний

чинээ, хумсын чинээ

наймаа болон ажилд оролцох их гарын

чинээж- II.8.4 ●○○ [үй.ү] хөрөнгө чинээ зуучлагч

сайтай болох

чихэвч I.32.4 ●●● [ж.н] чихэндээ өмсөх зүүх

чинээлэг ●●● [тэ.н] эд хөрөнгө, амьдрал нь хувцас, юм

Ч

элбэг хангалуун; баян ~

чихэд- II.15.4 ●○○ [үй.ү] чихнээс нь барих,

чинээлэгж- II.9.4 ●●○ [үй.ү] чинээлэг болох

татах

чинээрх- II.7.4 ●○○ [үй.ү] чинээлэгтээ чихэл- II.11.4 ●○○ [үй.ү] юманд чих хийх

бардаж, омгорхох

чихэл- II.11.4 ●○○ [үй.ү] байн байн чихэх

чинээрхүү ●○○ [тэ.н] чадал чинээ муугүй

чихэл- II.11.4 ●○○ [үй.ү] тарьсан ногооны анх

чинээрхэг ●○○ [тэ.н] чадал тэнхээ их; эд гарах

хөрөнгө ихээхэн; ~ зан

чихэл ●○○ [тэ.н] торго, юмны яс муутай

чир- II.5.4 ●○○ [үй.ү] юмыг гулдарч татах; байдал

бусдыг төвөгтэй үйлд учруулах

чихэлдүүр I.5.4 ●○○ [ж.н] малын гэдэс

чир ●○○ [а.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

дүүрэх өвчин

чирвага I.18.1 ●○○ (шаш.) [ж.н] бөөгийн чихэлдээн I.2.4 ●○○ [ж.н] чихцэлдээн

чимэг заслын нэгэн зүйл

чихэлзүүр I.5.4 ●○○ [ж.н] чихний уг

чиргүүл I.1.4 ●●● [ж.н] хөсгөөр чирж явах чихэлт I.3.4 ●○○ [ж.н] чихэх үйлийн үр дүнг

тэрэгний зүйл

заасан нэр

чиргүүлд- II.7.4 ●○○ [үй.ү] чирэгдэж явах

чихэн I.2.4 ●○○ [ж.н] хөгжмийн тэнхлэг

чиргэ I.18.4 ●○○ [ж.н] тариа тагнах багаж

чихэр I.21.4 ●●● [ж.н] ~ жимс, ~ өвс, мөсөн ~

чиргэлж I.4.4 ●○○ (урга.) [ж.н] олон наст чихэр- II.12.4 ●○○ [үй.ү] хөрөөдөх, огтлох,

өвслөг ургамал

шаах зэрэгт ир ба үзүүр зуугдах

чирд ●○○ [а.д.ү] ~ хийх: түргэн зуур чир чир чихэрж- II.9.4 ●○○ [үй.ү] чихэртэй болох

гэж дуугарах

чихэрлэг ●●● [тэ.н] чихэр амттай, ~ шүүс

чирмэл ●○○ [тэ.н] чирч яваа, чирсэн юм

чихэрхүү ●○○ [тэ.н] чих мэт хэлбэртэй

чирүүл I.1.4 ●○○ [ж.н] чирэх юм

чихэц- II.15.4 ●○○ [үй.ү] барилдаанд гар

чирхрүү I.12.4 ●○○ (урга.) [ж.н] урт иштэй, булаалдах, цэрвэх

хүрэн улаан цоморлогтой цэцэг

чихээс I.9.4 ●○○ [ж.н] чихсэн юм

чирхэр- II.12.4 ●○○ [үй.ү] бархирах

чич- II.8.4 ●●○ [үй.ү] хутгаар ~, хуруугаар ~

чирэг I.21.4 ●○○ (урга.) [ж.н] малын тэжээл, чичвэлз- II.7.4 ●○○ [үй.ү] байн байн чичгэнэх

436

437

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

чичгэнүүр ●○○ [тэ.н] чичгэнэж байдаг

чоно I.18.2 ●●● (амь.) [ж.н] азарган ~,

чичгэнэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] салганах; үг өлөгчин ~, ~ын шагай

хэлэхэд түгдчин сандрах

чоногоно I.18.2 ●○○ (урга.) [ж.н] эмд ордог

чичив ●○○ [д.д.ү] ~ татав хийх, гэх

олон наст өвслөг ургамал, ангалзуур

чичигч I.4.4 ●○○ [ж.н] чичих үйлийг гүйцэтгэгч

чономбар I.5.1 ●○○ (амь.) [ж.н] барстай

чичил- II.11.4 ●●○ [үй.ү] байн байн чичих

төстэй, нохой мэт хуцдаг нэг зүйл араатан

чичир- II.12.4 ●●○ [үй.ү] дагжин ~

чононцор I.21.2 ●○○ (амь.) [ж.н] чононоос

чичиргэнэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] чичирхийлэх

жижгэвтэр биетэй нэг зүйл ховор араатан

чичиргээ I.12.4 ●●○ [ж.н] чичрэх үйлийн нэр, чонохор I.21.2 ●○○ (урга.) [ж.н] сөөг ургамал

~ доргио

чонхор I.21.2 ●○○ [ж.н] хөх давс

чичирдэс I.26.4 ●○○ [ж.н] даарч бээрэн чор I.1.2 ●○○ [ж.н] хавх хийх мод

өөрийн эрхгүй чичрэхүй

чорхой I.15.2 ●○○ (урга.) [ж.н] иш, мод нь

чичирхийл- II.4.4 ●●○ [үй.ү] даарч жихүүцэх

гурван тохой өндөр нэг зүйл мод

чичирхийлэл I.17.4 ●●○ [ж.н] чичирхийлэх чөдөр I.21.3 ●●● [ж.н] малын тоног хэрэгсэл;

үйлийн нэр

саад, тотгор

чичлүүр I.5.4 ●○○ [ж.н] ~ хутга

чөдөр I.21.3 ●○○ (урга.) [ж.н] нэг зүйл

чичрүүдэс I.9.4 ●●○ [ж.н] чичирдэс, ~ хүрэх

ургамал, ~ өвс

чичрэг I.5.4 ●○○ [ж.н] нэг зүйл өвчин

чөдөргөнө I.18.3 ●○○ (урга.) [ж.н] асаж авирч

чичрэглэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] байн байн чичрэх

ургадаг, хортой өвс

чичрэл I.1.4 ●○○ [ж.н] чичрэх үйлийн нэр, чөдөрлө- II.10.3 ●●● [үй.ү] морь мал ~; тээр

газар ~

садаа болох

чичрэнгэ ●○○ [тэ.н] чичирсэн хөдөлгөөнтэй

чөдрөг ●○○ [тэ.н] чөдөр галзуу өвчин

чичрээ I.12.4 ●○○ [ж.н] чичрэх үйлийн нэр

чөдрөгт- II.7.3 ●○○ [үй.ү] чөдрөг өвчин тусах

чичүүр I.5.4 ●○○ [ж.н] хатгах, чичих хэрэгсэл

чөлгө ●○○ [тэ.н] уудам тал, хөндий газар

чичүүр I.5.4 ●○○ (урга.) [ж.н] олон наст чөлөө I.12.3 ●●○ [ж.н] завсар зай, сул үе

өвслөг ургамал

чөлөө I.12.3 ●●○ [ж.н] уужим талбай, талбар,

чичээс I.9.4 ●○○ (урга.) [ж.н] мод бургасны зай: өргөн ~

анх цухуйж байгаа иш

чөлөөл- II.4.3 ●●○ [үй.ү] чөлөөтэй болгох,

чичээсэл- II.11.4 ●○○ (урга.) [үй.ү] мод дарлалаас ~; зай чөлөө гаргах

бургасанд чичээс гарах, ургах

чөлөөлөгч I.4.3 ●●○ [ж.н] чөлөөлөх үйлийн

чогжид I.3.2 ●○○ (шаш.) [ж.н] нэг зүйл тахил

эзэн, чөлөөлөх үйлийг гүйцэтгэгч

чогчгор ●○○ [тэ.н] жогжгор, тожгор, чойчгор

чөлөөлөлт I.3.3 ●○○ [ж.н] чөлөөлөх үйлийн

Ч чогчгордуу ●○○ [тэ.н] чогчгор байрын

үр дүнг заасан нэр

чогчиго I.18.2 ●●○ (амь.) [ж.н] махигар чөлөөт ●●○ [тэ.н] зав чөлөө бүхий; эрх чөлөө

хошуутай, урт сүүлтэй алаг шувуу

бүхий; ~ бөх, эрх ~

чогчоохой I.15.2 ●○○ (амь.) [ж.н] нэг зүйл чөлөөчил- II.11.3 ●○○ [үй.ү] зав чөлөөг

цагаан цайвар шувуу

ашиглах; зав чөлөө гаргах

чойндон I.16.2 ●○○ [ж.н] монгол адууны чөмгөрхөг ●○○ [тэ.н] чөмөг мэт, чөмөг бүхий

тамга

чөмөг I.21.3 ●●● [ж.н] булуут яс, түүний

чойнзон I.16.2 ●○○ [ж.н] монгол адууны хөндий дэх тосорхог нялцгай хэм; тарга

тамга

тэвээрэг

чойнхор I.21.2 ●○○ (шаш.) [ж.н] чонхор, чөмөгд- II.7.3 ●○○ [үй.ү] чөмгөөс нь барих:

бурхан тэнгэр тахих идээ

монгол бөхийн мэх

чойр I.5.2 ●○○ (шаш.) [ж.н] буддын шашны чөмөглө- II.10.3 ●●● [үй.ү] мал тарга хүч

гүн ухаан, чойрваа

авах, чөмөг суух

чойрон ●○○ [тэ.н] хөл, хүзүү урт байдалтай

чөмөглөг ●●○ [тэ.н] чөмөг ихтэй, чөмөгтэй

чойчго ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

чөмөгчил- II.11.3 ●○○ [үй.ү] малын тарга

чойчгоно- II.10.2 ●○○ [үй.ү] чойчгор юмны хүчтэйгээс нь сонгон авч хэрэглэх

хөдлөх

чөргөнө- II.10.3 ●○○ [үй.ү] чөргөр юмны

чойчгор ●○○ [тэ.н] гадагшаа майга

үргэлжлэн хөдлөх

чойчгорд- II.7.2 ●○○ [үй.ү] хэтэрхий чойчгор чөргөр ●●○ [тэ.н] туранхай, турь муутай

болох

чөргөрд- II.7.3 ●○○ [үй.ү] чөргөр болох

чойчгордуу ●○○ [тэ.н] чойчгор байрын

чөргөрдүү ●○○ [тэ.н] чөргөр байрын

чойчилз- II.7.2 ●○○ [үй.ү] чойчгор юмны байн чөргөс I.9.3 ●○○ (урга.) [ж.н] хоёр наст өвслөг

байн хөдлөх

ургамал

чойчир ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

чөрий- II.1.3 ●○○ [үй.ү] чөргөр болох, нарийн

чолон I.20.2 ●○○ (амь.) [ж.н] өнгө хар, хошуу туяхан болох

шунх мэт улаан нэг зүйл хэрээ

чөрөлз- II.7.3 ●○○ [үй.ү] чөргөр юмны байн

чон I.16.2 ●○○ [ж.н] нэг зүйл цайвар улаан байн хөдлөх

чулуулаг, улаан мана

чөрх I.9.3 ●●○ [ж.н] үхэр, тэмээ зэргийг

438

439

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

хөтлөх цулбуурт ногт

чуул- II.4.1 ●●○ [үй.ү] чуулган ~, хурж ~

чөрхлөө I.12.3 ●●○ [ж.н] хөллөсөн тэргийг чуулавч I.32.1 ●○○ [ж.н] нэг зүйл малгай

хойно хойноос нь уясан цуваа

чуулал I.17.1 ●○○ [ж.н] чуулах үйлийн нэр

чөрхөл- II.11.3 ●●○ [үй.ү] чөрхөөр холбох; чуулбар I.5.1 ●○○ [ж.н] хөгжмийн олон ангит

хөллөх үхрийн толгойд чөрх зүүлгэх

цуврал зохиолын нэг хэлбэр

чөрчгөнө- II.10.3 ●○○ [үй.ү] чөрчгөр юмны чуулга I.18.1 ●●● [ж.н] ~ уулзалт, хамтлаг

үргэлжлэн хөдлөх

чуулган I.2.1 ●●● [ж.н] хурал ~, нэгдсэн ~

чөрчгөр ●○○ [тэ.н] чөргөр туранхай

чуурай I.15.1 ●○○ [ж.н] нэг зүйл торго

чөрчгөрд- II.7.3 ●○○ [үй.ү] чөрчгөр болох

чухаг ●●○ [тэ.н] ~ дээд, эрхэм ~

чөрчгөрдүү ●○○ [тэ.н] чөрчгөр байрын

чухагд- II.7.1 ●○○ [үй.ү] чухаг болох

чөрчий- II.1.3 ●○○ [үй.ү] чөрчгөр болох, хэт чухагчил- II.11.1 ●●○ [үй.ү] чухал болгон үзэх

туранхай болох

чухал ●●● [тэ.н] маш эрхэм, хэрэгтэй; ~ хэрэг

чөрчилз- II.7.3 ●○○ [үй.ү] чөргөр юмны байн чухалчил- II.11.1 ●●○ [үй.ү] чухал болгон

байн хөдлөх

үзэх

чөтгөр I.5.3 ●●○ [ж.н] буг ~, ~ шулам

чухам ●●○ [тэ.н] бодитой, жинхэнэ

чөх ●●○ [а.ө] морь малыг давиран явуулахад чухамдаа ●●○ (баймж.) [тэ.н] чухмыг хэлбэл,

хэлэх аялга

үнэндээ

чөчгөнө- II.10.3 ●○○ [үй.ү] чөчгөр юмны чухамхүү ●●○ (баймж.) [тэ.н] чинхүү, үнэнхүү

үргэлжлэн хөдлөх

чуцаа I.12.1 ●●○ [ж.н] нэг үзүүр нь шатаад

чөчгөр ●○○ [тэ.н] нарийн, туягүй

нөгөө үзүүр нь үлдсэн мод

чөчгөрд- II.7.3 ●○○ [үй.ү] чөчгөр болох

чүдэнз I.9.4 ●●● [ж.н] гал ноцоох

чөчилз- II.7.3 ●○○ [үй.ү] чөчгөр юмны байн зориулалттай, хүхэр бүхий модон зуруул;

байн хөдлөх

ноцоолго

чулуу I.12.1 ●●● [ж.н] мод ~, хад ~

чүй I.15.4 ●○○ (амь.) [ж.н] ~ галуу: нэг зүйл

чулууд- II.6.1 ●●○ [үй.ү] юм шидэх

хар толгойт галуу

чулууд- II.6.1 ●○○ [үй.ү] чулуутай болох

чүйдэн I.16.4 ●○○ (урга.) [ж.н] олон наст

чулууж- II.8.1 ●○○ [үй.ү] чулуу шиг болох

өвслөг ургамал

чулуужил I.17.1 ●●○ [ж.н] чулуужих үйлийн чүнчүгноров I.5.2 ●●○ [ж.н] нэг зүйл үнэт

нэр, чулуужихуй

чулуу

чулуужмаг I.5.1 ●○○ [ж.н] мөхсөн ургамал, чүнчүү I.12.4 ●○○ [ж.н] нэг зүйл хятад торго

амьтны үлдэц

чүс I.9.4 ●○○ [ж.н] торгомсог бараа

чулуужмал ●○○ [тэ.н] нэгэнт чулуужсан

чүү ●●○ [а.ө] мал хөөх, туух аялга

чулуул- II.4.1 ●○○ [үй.ү] будаанд хольцолдсон чүүл I.9.4 ●●● [ж.н] нарийн сиймхий бөсөөр

чулууг усаар тунгаан цэвэрлэх

нэхсэн нэг зүйл хөшиг

Ч

чулуулаг ●●○ [тэ.н] чулуу элбэгтэй

чүүргэнэ I.18.4 ●○○ (урга.) [ж.н] хүнсэнд

чулуурхаг ●●○ [тэ.н] чулуу ихтэй

хэрэглэх нэг зүйл мөөг

чулуурхуу ●○○ [тэ.н] чулуурхаг

чүүргэр ●●○ [тэ.н] нарийн урт байдал; ~

чулуут- II.6.1 ●○○ [үй.ү] чулуутай болох

хөлтэй

чулуучин I.20.1 ●○○ [ж.н] чулуугаар юм чүүчгэр ●●○ [тэ.н] цүүцгэр, өндөр нарийн,

хийдэг хүн

турь муутай

чулчир- II.5.1 ●○○ [үй.ү] хэлээ хазан талтирч чүүчгэрд- II.7.4 ●○○ [үй.ү] чүүчгэр болох

ярих

чүүчгэрдүү ●○○ [тэ.н] чүүчгэр байрын

чулчраа ●○○ [тэ.н] хэлээ хаздаг, талтираа

чээг ●●○ [а.ө] ~ ~ : зарим малыг хоргоох,

чумар ●○○ [тэ.н] илүү новш ноохойгүй тогтоох аялга

аятайхан, авсаархан

чээглэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] чээг чээг гэх

чуу ●○○ [д.д.ү] ~ чамай өргөх

чяс ●●○ [а.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

438

439

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

шаар- II.5.1 ●○○ [үй.ү] наалданги юм хууран

салах

шаараг I.22.1 ●○○ [ж.н] шаар, хаягдал; цайны

~, тосны ~, дарсны ~

Ш

шаард- II.7.1 ●●○ [үй.ү] хэрэгцээт зүйл,

нөхцөл бололцоог тулган нэхэх; ажил

хийлгэхээр шаардлага тавих

шаардлага I.18.1 ●●● [ж.н] шаардах

шаа- II.1.1 ●●○ [үй.ү] гадас ~, хадаас ~

үйлийн нэр; шаардаж буй боломж нөхцөл;

шаа I.12.1 ●○○ [ж.н] тэмээний хоёр суганы шаардагдах хэрэгцээ

завсар тогтсон бэрсүү

шаарла- II.10.1 ●○○ [үй.ү] шаарыг нь ялгаж

шаа I.12.1 ●○○ [ж.н] нарийн ширхгээр арилгах; мууг нь заазлан ялгах

сиймхий нэхсэн бараа

шаат- II.6.1 ●○○ [үй.ү] морь малын хөл шаа

шаа I.12.1 ●○○ [ж.н] морь малын туурай өвчтэй болох

тавагтаа хүртэл жигд элэгдсэн эмгэг

шаахай I.15.1 ●○○ [ж.н] түрийгүй гутал

шаавайдуу ●○○ [тэ.н] шаавай байрын

шаахай I.15.1 ●○○ [ж.н] ялтныг занчих

шаавайл- II.4.1 ●○○ [үй.ү] ажил үйлд эрүүдэх хэрэгсэл, есөн эрүүний нэг

шуурхайлах, шаламгайлах, гавшгайлах

шаахай I.15.1 ●○○ (амь.) [ж.н] бичил биет

шаавар I.21.1 ●○○ [ж.н] богино түрийтэй амьтны нэг зүйл

гутал, түрийгүй шаахай

шаахайд- II.6.1 ●○○ [үй.ү] шаахайгаар занчих

шааварла- II.10.1 ●○○ [үй.ү] туранхай тэмээ, шаахар ●●○ [тэ.н] ойр зуурын, жижиг сажиг,

хурга, эм хонины зоо нурууны ноосыг үлдээн аахар ~

хагасалж авах, ноослох

шав I.1.1 ●●○ [ж.н] гэрийн ~, ~ тэмдэг

шааг ●○○ [а.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

шав I.1.1 ●○○ [ж.н] харвалга буудлагын бай

шаагиан I.2.1 ●○○ [ж.н] шаагих чимээ

шав- II.4.1 ●●● [үй.ү] бүрхэх, бөглөх, шавраар ~

шаагилдаан I.2.1 ●●○ [ж.н] олуул шаагилдах, шав- II.4.1 ●○○ [үй.ү] орсон буур сүүл дээрээ

шуугилдах нь

шээгээд хойд бөхөө шавших

шаагь- II.13.1 ●●○ [үй.ү] үйл ажилд гавшгай шав- II.4.1 ●●○ [үй.ү] бөхчүүд дэвж ~

золбоотой байх

шав ●○○ [баймж.] ~ шар: тод шар өнгө

шаагь- II.13.1 ●●○ [үй.ү] хур бороо ширүүнээр шав ●○○ [а.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх, шав хийсэн

орох, бороо ~

чимээ үргэлжлэн гарах

шааз I.3.1 ●○○ [ж.н] үрлэн сумтай буу

шаваа I.12.1 ●●○ [ж.н] хүн амьтны нэг доор

шааз ●○○ [тэ.н] чанар муутай, ~ алт, ~ мөнгө

бөөгнөрсөн цуглаан

шаазан I.16.1 ●●● [ж.н] ~ ваар, шил ~

шаваар- II.5.1 ●○○ [үй.ү] олуул овоорон

шаазгай I.15.1 ●●● (амь.) [ж.н] сүүл урттай бөөгнөрөлдөх

нэг зүйл алаг шувуу

шаваас I.9.1 ●●○ [ж.н] юмны нүх сүвийг

Ш шаал- II.4.1 ●○○ [үй.ү] юмны гадар өнгийг зуурмагаар бөглөн таглах, аргалын ~

ховхлон хуулж авах; шаглаж оёх, нэхэх

шаваасад- II.15.1 ●○○ [үй.ү] шавааслах,

шаалгар ●○○ [тэ.н] богино, бүдүүн биетэй; шаваас хийх

хувцас хунарын томдсон байдал

шаваасал- II.11.1 ●○○ [үй.ү] шаваас хийх,

шаалгардуу ●○○ [тэ.н] шаалгар байрын

шаваастай болгох

шаалтуур I.5.1 ●○○ [ж.н] монгол гуталд шаваг I.22.1 ●●○ (урга.) [ж.н] нэг зүйл

ухуураар нитгэрч угалз гаргах арга

модорхог ургамал

шаалуур ●○○ [тэ.н] шаалж болохуйц, шавагла- II.10.1 ●○○ [үй.ү] малд шаваг

хялбархан шаардаг, ~ олс

идүүлэх, мал шавагтай газар бэлчих

шаалуур I.5.1 ●○○ [ж.н] нэг зүйл хувцас

шавай I.15.1 ●●● [ж.н] малын цусыг амталж

шаам I.1.1 ●○○ [ж.н] нэг зүйл малгай

ходоод, олгой зэрэгт нь цутгаж болгосон

шаан ●○○ [а.д.ү] ~ паан хийх

идээ: хонины ~, ~ ханах

шаант I.3.1 ●●○ [ж.н] дунд чөмөгний дор шавай ●○○ [тэ.н] сул сугалдарга, тээр

залгалдан орших чөмөг яс, шагайт чөмөг

дараагүй

шаантаг I.22.1 ●●○ [ж.н] завсар ба хөндлөн шаван I.16.1 ●○○ [ж.н] дархан хүний алт

чагтлах юманд чангалж шаах мод, ~ бичиг

мөнгийг цувин татах хэв

шаантагд- II.7.1 ●○○ [үй.ү] шаантаг шаах

шаванд- II.7.1 ●○○ [үй.ү] шаванд цувин татах;

шаантагла- II.10.1 ●●○ [үй.ү] шаантагдах, алт ~, сур ~

шаантгаар жийрэглэж чангалах

шавар I.21.1 ●●● [ж.н] наанги шороо,

шаар I.9.1 ●●○ [ж.н] хэрэгцээгүй болсон байгалийн түүхий эд; ~ шавхай,~ байшин

үлдэгдэл, цайны ~, төмрийн ~, ~ шавхруу

шавард- II.7.1 ●●○ [үй.ү] шавартай болгох,

шаар- II.5.1 ●●○ [үй.ү] юмны цааш болох, шавар шавах, шаварт шигдэх

авсаар автагдахгүй байх: өргөс ~

шавардал I.17.1 ●○○ [ж.н] найман хөллийн

нэр, усыг төлөөлнө

440

441

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

шавардлага I.18.1 ●●○ [ж.н] шавардах шавхайд- II.6.1 ●●○ [үй.ү] шавар шавхай

үйлийн нэр

болох

шавардмал ●○○ [тэ.н] шавардсан байдалтай

шавхайр- II.5.1 ●○○ [үй.ү] шавхай болох

шаварлаг ●○○ [тэ.н] шавар ихтэй

шавхайт- II.6.1 ●○○ [үй.ү] шавхайтай болох

шаварт- II.7.1 ●○○ [үй.ү] шавартай болох, шавхар- II.12.1 ●●○ [үй.ү] нарийн юмаар

шавар бий болох

савж ороолгох, бургасаар ~

шаварч ●○○ [тэ.н] шавраар урлахдаа чадмаг

шавхар I.21.1 ●○○ [ж.н] худгийн ам орчмын

шаварчин I.20.1 ●●○ [ж.н] шаварч, шавраар шавхайтай ус

үйл бүтээгч

шавхар- II.12.1 ●○○ [үй.ү] шингэн юмыг

шавга I.18.1 ●○○ [ж.н] модон савны зай дуустал шавхаж авах

завсрыг бөглөх мод, ~ татах

шавхар- II.12.1 ●○○ [үй.ү] морь малын гэдэс

шавгад- II.6.1 ●○○ [үй.ү] шавга татах

хээл татрах

шавгал- II.4.1 ●○○ [үй.ү] өв тоо зохиож шавга шавхар- II.12.1 ●○○ [үй.ү] занчиж цохисноос

орхих, шодох, сугалах

болж арьс мах нялтрах, хуулрах

шавд- II.7.1 ●○○ [үй.ү] гарын бугуй дээр хоёр шавхарга I.18.1 ●●○ [ж.н] төрсний дараа,

хуруугаар савж цохих

эмэгтэйн умайн бүрхэвчээс гарах цусархаг

шавд- II.7.1 ●○○ [үй.ү] шамдах, яарах, шүүрэл; шавхруу, шаар үлдэгдэл

түргэлэх

шавхаргадас I.26.1 ●○○ [ж.н] шавхарга

шавдас I.26.1 ●○○ [ж.н] алт мөнгө зэргийг үлдэгдэл, шавхарч гаргасан юм

шавангаар цувьж татсан нь

шавхарт- II.7.1 ●○○ [үй.ү] шавхар тогтох;

шавдуу ●○○ [тэ.н] яаруу, түргэн; ажилд ~

худгийн ам ~, мөсний унжиж ~

шавдууд- II.6.1 ●○○ [үй.ү] шавдуу болох, шавхдас I.9.1 ●○○ [ж.н] идэж уугаад үлдсэн

түргэдэх

зүйл, шавхруу

шавж I.4.1 ●●● (амь.) [ж.н] үет хөлт, шавхий- II.1.4 ●●○ [үй.ү] хөнгөн гавшгай,

нугалмайт амьтан; хорхой ~

цовоо байх, шавхийсэн залуу

шав - үйл язгуур үгэнд -ж

шавхраа I.12.1 ●○○ [ж.н] шавхрах үйлийн

нэр, шавхарга

 шавж

дагаврыг залган шавсан

бөөгнөрсөн жижиг амьтдыг

шавхруу I.12.1 ●●○ [ж.н] юмны үлдэгдэл,

шавж хэмээн нэрлэснээс

шаар ~

үүдэлтэй учир шавж гэж бичнэ.

шавхуур I.5.1 ●○○ [ж.н] шүүс, тос шавхах

Түүнээс багш шавь гэсэн хятад

× шавьж

хэлнээс гаралтай шавь гэсэн

хэрэгсэл

үг биш юм.

шавхуурд- II.7.1 ●●○ [үй.ү] шавхуураар

шавж I.4.1 ●○○ [ж.н] монгол бичгийн үсгийн занчих

махбод

шавхч- II.9.1 ●●○ [үй.ү] байн байн шавхах

шавжуу I.12.1 ●○○ [ж.н] гутлын борвинд шавцас I.26.1 ●○○ (амь.) [ж.н] шар өдөт нэг

хийсэн морь давирах хэрэгсэл

зүйл бялзуухай, алтан гургалдай

шавил- II.4.1 ●●○ [үй.ү] хүрээ хийдэд шавь шавш- II.9.1 ●●○ [үй.ү] усаар ~, эмээр ~,

толгой ~

Ш

болон суух; шавь орох

шавил- II.4.1 ●○○ [үй.ү] бусдын юмыг мэхлэх шавшир- II.5.1 ●○○ [үй.ү] зурам, тарвагыг

завших

ойртуулахын тулд уруулаа жимийн, дотогш

шавил- II.4.1 ●○○ [үй.ү] шавь буюу бяцхан сорж час час хийлгэн дуугаргах

халбагаар хутгах

шавширга I.18.1 ●○○ [ж.н] салаагүй модны

шавир ●○○ [а.д.ү] ~ шивэр хийх: сэм үзүүр, торлог

шивнэлдэн ярих байдал

шавширгад- II.6.1 ●○○ [үй.ү] шавширгаар

шавран I.16.1 ●○○ (шаш.) [ж.н] хутагт ороолгох

хувилгаадын зэрэг

шавшлага I.18.1 ●○○ [ж.н] шавших юм

шавранцар ●○○ [тэ.н] шавар шиг, шаварлаг

шавшуул I.1.1 ●○○ [ж.н] залуу эмэгтэйчүүдийн

шавсан I.16.1 ●○○ (шаш.) [ж.н] хутагт олон салаа сүлжсэн үс

хувилгаадын шээс

шавшуур I.5.1 ●○○ [ж.н] саваа, торлог;

шавтал I.17.1 ●○○ (урга.) [ж.н] нэг зүйл шавширга; шавшдаг юм;

навчит мод, түүний жимс

шавшуурд- II.7.1 ●○○ [үй.ү] арьс, эсгийн

шавх- II.7.1 ●○○ [үй.ү] хоослох, юмаа барж тоосыг гөвж арилгах

дуусгах

шавь I.23.1 ●●● [ж.н] хийдэд шавилан суугч;

шавхаг I.22.1 ●○○ [ж.н] шавхай ~

багшаар ном заалгах хүн

шавхад- II.15.1 ●○○ [үй.ү] юманд шавх шавь I.23.1 ●○○ [ж.н] бяцхан халбага

наалдах

шаг I.6.1 ●○○ [ж.н] үлдэц, шавхруу

шавхай I.15.1 ●●○ [ж.н] нойтон наалданги шаг ●○○ [а.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх, ~ шуг хийх

шавар шороо, ~ шалбааг

шаг ●●○ [а.ө] шатар тоглох үед шалахад

хэлэх аялга

440

441

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

шаг I.6.1 ●○○ [ж.н] уг ~, мухардах туйл, ~ таа шагшаан I.2.1 ●○○ [ж.н] олноороо шагшихуй

тулах

шагшига I.18.1 ●○○ [ж.н] хэлхмэл хонх,

шагай I.15.1 ●●● [ж.н] хүн, амьтны шаант бойтгийн ~

ясны нарийн үзүүрт байх жижиг яс; ~ харвах, шагшир- II.12.1 ●●○ [үй.ү] ам танших

~ наадах

шагшич- II.16.1 ●○○ [үй.ү] байн байн шагших

шагай- II.1.1 ●○○ [үй.ү] цухалзан харах; шагшуур I.5.1 ●●○ [ж.н] гурилаар хийсэн

онилон харах

идээ

шагайвар I.21.1 ●○○ [ж.н] хэрмийн хананд шагшуурга I.18.1 ●○○ [ж.н] нэг зүйл хөгжмийн

хийсэн нүх

зэмсэг

шагайвч I.32.1 ●○○ [ж.н] богино түрийтэй шагшуурга I.18.1 ●○○ (урга.) [ж.н] ургасан

гутал

хулс, зэгс, өлөн зэргийн ургамал

шагайвч I.32.1 ●○○ [ж.н] шагайж харах шагшуурга I.18.1 ●○○ [ж.н] өвс ургамлын

завсар зай, гэрийн ~

толгойд тогтсон ус, цан

шагайгуур I.5.1 ●○○ [ж.н] шагайж харахад шагшуургал- II.4.1 ●○○ [үй.ү] шагшуурга бий

зориулсан нүх

болох

шагайл- II.4.1 ●○○ [үй.ү] байн байн шагайх

шагшуургана I.18.1 ●○○ (урга.) [ж.н] олон

шагайт ●○○ [тэ.н] шагай бүхий

наст өвслөг ургамал

шагайц- II.6.1 ●○○ [үй.ү] шагай шүүрэх, шагай шагшуургат- II.6.1 ●○○ [үй.ү] шагшуургатай

өлгөцөн наадах

болох

шагайчин I.20.1 ●○○ [ж.н] шагайгаар наадах шад I.3.1 ●●○ [ж.н] шүлгийн нэг мөр, дөрвөн ~

хүн

шад I.3.1 ●○○ [ж.н] дуганы чимэг

шагал ●○○ [тэ.н] намхан, ~ биетэй, шавил шад I.3.1 ●○○ (урга.) [ж.н] удамбартай төстэй,

биетэй

анхилам үнэрт сайхан цэцэг

шаган I.16.1 ●○○ [ж.н] цоргогүй, хоёр шад ●○○ [а.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

сэнжтэй, босоо дэвэр мэт сав

шадал- II.11.1 ●●○ [үй.ү] шад, мөр болгох

шагар ●○○ [тэ.н] цаг хугацааны бачим тулгам

шадар ●●● [тэ.н] ойр дөт; дотно, итгэлтэй

шагла- II.10.1 ●●○ [үй.ү] шатардахад морь, шадард- II.7.1 ●○○ [үй.ү] шадар ойр болох

тэрэг, бэрсээр шаглах

шадардал I.17.1 ●○○ (шаш.) [ж.н] найман

шагла- II.10.1 ●●○ [үй.ү] залгуулан ойр ойр хөллийн нэг, усыг төлөөлнө

хатгаж оёх

шадарла- II.10.1 ●●○ [үй.ү] ойр болох, дотно

шаглаа I.12.1 ●●○ [ж.н] ойрхон жигд хатгаж болох

оёсон оёдол; шаглах оёо

шадарлал I.1.1 ●○○ [ж.н] шадарлах үйлийн

шаглаас I.9.1 ●●○ [ж.н] маш ойрхон, жигд нэр

нарийн оёсон оёдол

шадарч ●○○ [тэ.н] ойр дотно

шаглаачин I.20.1 ●○○ [ж.н] шаглаа оёонд шажиг ●○○ [а.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

сайн хүн

шажигна- II.10.1 ●○○ [үй.ү] юмны хугарах,

Ш шаглагар ●○○ [тэ.н] бие бялдар богино няцрах

навтгар

шажил- II.11.1 ●○○ [үй.ү] хорих, цаазлах

шаглагард- II.7.1 ●○○ [үй.ү] шаглагар болох

шаз ●○○ [д.д.ү] ~ чанах, шалз чанах

шагламал ●○○ [тэ.н] шаглаж оёсон

шазав ●○○ [д.д.ү] ~ татав хийх

шагна- II.10.1 ●●● [үй.ү] шан хүртээх, шазай- II.1.1 ●●○ [үй.ү] гэрийн бүрээс ~

урамшуулан ~

шазал- II.11.1 ●○○ [үй.ү] шаз болгох

шагнагар ●○○ [тэ.н] хамрын үзүүр этгэр

шазалз- II.7.1 ●○○ [үй.ү] шазгар юмны байн

шагнагардуу ●○○ [тэ.н] шагнагар байрын

байн хөдлөх

шагнай- II.1.1 ●○○ [үй.ү] шагнагар болох

шазар- II.12.1 ●○○ [үй.ү] ялзрах, шаз болох

шагнал I.1.1 ●●● [ж.н] шан харамж, төрийн шазархай ●○○ [тэ.н] аливаа юмны шатсан,

~, гавьяа ~

түлэнхий байдал

шагналт ●●● [тэ.н] шагнал бүхий, шагнал шазвалз- II.7.1 ●○○ [үй.ү] шазав татав хийх

хүртсэн

шазга ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

шагналтан I.20.1 ●●● [ж.н] шагнал бүхий хүн

шазгана- II.10.1 ●○○ [үй.ү] шазгар юмны

шагт I.3.1 ●○○ [ж.н] сэхээ самбаа, ид хав, бэх хөдлөх

бат, ид хав; илд

шазгар ●○○ [тэ.н] хэвцгий, ярдаг; ярзгар

шагуу I.12.1 ●○○ [ж.н] нэг зүйл сав, саахуу шазгард- II.7.1 ●○○ [үй.ү] шазгар болох

шаган

шазгардуу ●○○ [тэ.н] хэвцэг ярдаг

шагчин I.20.1 ●●○ [ж.н] дамчин, үнэ нэмж шазрууд- II.6.1 ●○○ [үй.ү] шазруун болох

дамладаг хүн

шазруун ●●● [тэ.н] омголон, догшин зан

шагш- II.9.1 ●●○ [үй.ү] олноороо магтах

байдалтай

шагш- II.9.1 ●○○ [үй.ү] шаг шаг гэж дуугарах

шазуур I.5.1 ●●○ [ж.н] хөмхий, шүд, ~ зуух

шагшаа I.12.1 ●○○ [ж.н] сайшаан тагнай шазуурла- II.10.1 ●○○ [үй.ү] хөмхий зуух, шүд

тагшихуй

зуух

442

443

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

шазуурх- II.7.1 ●○○ [үй.ү] шазуун адайр зан шалбааг I.6.1 ●●○ [ж.н] шалбаа; шавар

гаргах

шавхай

шаймгар ●○○ [тэ.н] шаймий байдалтай

шалбагана- II.10.1 ●○○ [үй.ү] шалбагар юмны

шаймий- II.1.1 ●●○ [үй.ү] шаймий болох

үргэлжлэн хөдлөх

шаймий ●●○ [тэ.н] эрүү урт, доод шүд нь шалбагар ●○○ [тэ.н] шалбайсан байдал

урагш түрсэн байдал, ~ эрүү

шалбай- II.1.1 ●○○ [үй.ү] бие сулдайх

шаймийд- II.6.1 ●○○ [үй.ү] шаймий болох

шалбай- II.1.1 ●○○ [үй.ү] будаг шир, арьс

шал I.9.1 ●●● [ж.н] байшингийн ~

хөрс зэргийн халцрах

шал I.1.1 ●○○ [ж.н] шавар

шалбай- II.1.1 ●○○ [үй.ү] чанасны улмаас

шал I.1.1 ●○○ [ж.н] говь цөл газрын хотгор шалзрах, ялз болох

хонхор газар тогтсон дээд талдаа хагарч шалбал- II.4.1 ●●● [үй.ү] юмны өнгө, будаг,

хатсан шавар

хальс, арьсыг хэгзлэх зулгалах

шал ●●○ [а.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

шалбалз- II.7.1 ●○○ [үй.ү] үйл ажилд

шал- II.4.1 ●●○ [үй.ү] шалгаах, шаардах

шаламгайлах

шал- II.4.1 ●○○ [үй.ү] шатарт мориор шаглах

шалбалзуур ●○○ [тэ.н] хурдан хөдөлгөөнтэй

шал ●○○ (баймж.) [а.д.ү] ~ дэмий, ~ тэнэг

байрын

шалаа I.12.1 ●○○ [ж.н] шалж шаардах явдал; шалбар- II.5.1 ●○○ [үй.ү] будаг шир, арьс

шатрын ~

хөрс зэргийн холтрох

шалав ●○○ [тэ.н] хурдан, түргэн

шалбар I.5.1 ●○○ [ж.н] ус гатлахад өмсөх

шалав ●○○ [а.д.ү] ~ шулав хийх

гутал

шалавд- II.7.1 ●○○ [үй.ү] шалав болох, яарах

шалбар- II.5.1 ●○○ [үй.ү] ихэд чанасны

шалавла- II.10.1 ●●○ [үй.ү] маш хурдлах, улмаас шалзрах, ялз болох

түргэлэх

шалбарамтгай ●○○ [тэ.н] шалбарах нь

шалавч I.32.1 ●●● [ж.н] шалыг хааж дэвсэх амархан

дэвсгэр, гэрийн ~

шалбарамхай

●○○

[тэ.н]

хялбархан

шалагна- II.10.1 ●○○ [үй.ү] зарим юмны шалбардаг

унжийх, шалгар болох, өмд ~

шалбархай ●●○ [тэ.н] шалбарсан хэсэг,

шалай ●○○ [тэ.н] хойрго хандах байдал

гарын ~

шалайр- II.5.1 ●○○ [үй.ү] хэрэг явдалд хойрго шалбач- II.8.1 ●●○ [үй.ү] байн байн шалбалах

хандах

шалбига ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

шалам I.17.1 ●○○ (шаш.) [ж.н] лам хүний шалбигана- II.10.1 ●○○ [үй.ү] шалбигар

малгай, нөмрөг

юмны шалбига шалбига хийх

шалам ●○○ [а.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

шалбигар ●○○ [тэ.н] үзэмж муутай, чалчгар,

шаламгай ●●○ [тэ.н] хөнгөн ~

нимгэн байдалтай нь; мал, амьтны тамир

шаламгайд- II.6.1 ●○○ [үй.ү] шаламгай болох

тэнхээ, хүч тарга, жилбэ муутай байдал

шаламгайдуу ●○○ [тэ.н] шаламгай байрын

шалбигардуу ●○○ [тэ.н] шалбигар байрын

шаламгайл- II.4.1 ●●○ [үй.ү] чармайж завдах

шалбий- II.1.1 ●●○ [үй.ү] усанд юм хум норох;

шалбигар болж хэлбэрээ алдах

Ш

шаламтгай ●○○ [тэ.н] шалах зантай

шаламхай ●○○ [тэ.н] дэндүү шалж шалгаадаг

шалбилз- II.7.1 ●○○ [үй.ү] шалбигар юмны

шалан ●○○ [а.д.ү] ~ палан хийх

шалбис шалбис хөдлөх

шалан I.16.1 ●○○ [ж.н] үхрийн омрууны шалбис ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

дагуух сул арьс

шалбуур I.5.1 ●○○ [ж.н] элбэг хэлхгэр өмд,

шалан I.16.1 ●○○ [ж.н] тэрэгний буулганд уях ~ өмд

оосор

шалга- II.10.1 ●●● [үй.ү] хянан магадлах

шалант I.3.1 ●○○ (амь.) [ж.н] бордож шалгаа- II.1.1 ●●● [үй.ү] шалгах ~, асууж ~

таргалуулсан эр үхэр

шалгавар I.21.1 ●○○ [ж.н] нотлон магадлах

шалар ●○○ [а.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

үйлийн нэр; шалгадаг юм; шалгуур

шалар- II.12.1 ●○○ [үй.ү] хувцасны дотор нь шалгагч I.4.1 ●●○ [ж.н] хянан магадлагч,

гарч цухуйж гарах

шалгах үйлийг гүйцэтгэгч

шалар- II.12.1 ●○○ [үй.ү] салан задгай болох, шалгалт I.3.1 ●●● [ж.н] шалгах үйлийн үр

салрах

дүнг заасан нэр, ~ авах, ~ өгөх

шалар- II.12.1 ●○○ [үй.ү] хана хэрмийн шалгамал ●○○ [тэ.н] сонгож шалган авсан

шаваас буух, элс шороо нурах

шалгар- II.5.1 ●●● [үй.ү] олноос ~, тэмцээнд

шалархуу ●○○ [тэ.н] шал хөрстэй төстэй ~, эрдмээр ~

шинж чанартай болсон

шалгараа I.12.1 ●○○ [ж.н] шалгарах

шалба- II.10.1 ●○○ [үй.ү] байшин зэргийг уралдаан; морьдын ~

шавраар илэх

шалгарал I.17.1 ●●● [ж.н] ялгарч шалгарах

шалба ●○○ [д.д.ү] ~ норох, ~ татах

үйлийн нэр, байгалийн ~

шалбаа I.12.1 ●○○ [ж.н] бага сага тунасан ус, шалгуур I.5.1 ●●● [ж.н] шалган үзэх,

шалбааг

магадлан тодруулах баримжаа

442

443

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

шалд- II.7.1 ●○○ [үй.ү] газардах, доройтох

шалтгаал- II.4.1 ●●○ [үй.ү] нөхцөл байдлаас ~

шалд- II.7.1 ●○○ [үй.ү] шаллах, шалтай болох

шалтгаан I.2.1 ●●● [ж.н] нөлөө, үүсгэл

шалд ●○○ [а.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

холбогдол, учир ~; шалтаг шалтгаан

шалдав ●●○ [тэ.н] зүйл зүйлийн, янз янзын, шалтгаант ●○○ [тэ.н] ~ холбоо

хэрэгтэй хэрэггүй, эсэн бусын, элдэв ~

шалтгаац- II.6.1 ●○○ [үй.ү] шалтаглах,

шалдагна- II.10.1 ●○○ [үй.ү] шалдан болох, шалтгаан заах

нүцгэлэх

шалтгаацал I.17.1 ●○○ [ж.н] юмны хоорондын

шалдал- II.11.1 ●●○ [үй.ү] шалдагнах, уялдаа холбоог илэрхийлсэн нь

нүцгэлэх; төмс ~

шалтгаач ●○○ [тэ.н] шалтаг заадаг, шалтаг

шалдан ●●○ [тэ.н] нүцгэн, өмдгүй, ~ хүүхэд; тоочдог зантай

үсгүй, өвс ургамалгүй, ~ газар

шалхай- II.1.1 ●●○ [үй.ү] шалхгар болох

шалдар- II.12.1 ●○○ [үй.ү] шалдан болох

шалхас ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

шалдар ●●○ [тэ.н] зохисгүй, жигд биш; шалхга ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

хөнгөн хуумгай зан; ~ булдар

шалхгана- II.10.1 ●○○ [үй.ү] шалхгар юмны

шалдач- II.16.1 ●○○ [үй.ү] байн байн шалдлах

хөдлөх

шалдран ●○○ [тэ.н] шингэн, агшууны шалхгар ●○○ [тэ.н] зориггүй, хөдөлгөөн

хоорондох байдал

муутай

шалз I.9.1 ●●○ (амь.) [ж.н] цус сорогч, шалхгар ●○○ [тэ.н] өмссөн хувцасны уужим

далавчгүй шимэгч хорхой

элбэг

шалз ●●○ [д.д.ү] ~ чанах

шалхгард- II.7.1 ●○○ [үй.ү] шалхгар болох

шалзал- II.11.1 ●●○ [үй.ү] шалз болгох, шалхгардуу ●○○ [тэ.н] шалхгар байрын

ялзартал буцалгах

шалхмаг ●○○ [тэ.н] усархаг байдалтай

шалзан I.16.1 ●○○ [ж.н] нимгэн тавтай жижиг болсон нь

төмөр хадаас, ~ хадаас

шалхмаг I.6.1 ●○○ [ж.н] нэг зүйлийн цагаан

шалзар- II.12.1 ●●○ [үй.ү] шалз болох

идээ

шалзархай ●○○ [тэ.н] нэгэнт шалзарсан, шалхмагт- II.7.1 ●○○ [үй.ү] шалхмаг болох

халуун юманд түлэгдсэн байдал

шалхнаг ●○○ [тэ.н] шалхайж унжсан байдал

шалиа ●○○ [тэ.н] хөгширч доройтон солиу шалчгар ●●○ [тэ.н] нимгэн чалчгар, ~ тэрлэг,

ташуу ярих байдал

~ зан

шалиа ●○○ [тэ.н] хоол унд, эд юм хангалуун шалчгард- II.7.1 ●○○ [үй.ү] шалчгар болох

байдал

шалчгардуу ●○○ [тэ.н] шалчгар байрын

шалиар- II.5.1 ●○○ [үй.ү] идэх уух, олох шалчиг ●●○ [ж.н] ус шавартай газар

авахад дур шунал ханасан мэт болох

шалчиг ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

шалиат- II.6.1 ●○○ [үй.ү] шалиарах, шалиа шалчигна- II.10.1 ●○○ [үй.ү] ус намаг

байдал гаргах

шавартай газар явахад шалчиг шалчиг хийх

шалиг ●●● [тэ.н] садар савсаг, ~ самуун

шалчигнуур ●●○ [тэ.н] хэрэггүй олон үгтэй,

Ш шалигд- II.7.1 ●○○ [үй.ү] шалиг байдал гаргах ~ зантай

шалигла- II.10.1 ●○○ [үй.ү] шалиг зан гаргах

шалчий- II.1.1 ●○○ [үй.ү] шалчгар болох

шалигт ●●○ [тэ.н] чалчаа үгэнд дуртай

шалчилз- II.7.1 ●○○ [үй.ү] шалчис шалчис

шалла- II.10.1 ●○○ [үй.ү] шал тавих, шалтай хийлгэх

болох

шалчис ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

шалмаа I.12.1 ●○○ [ж.н] сав зэргийг бэхлэн шаль ●●○ [тэ.н] хөнгөн хуумгай, ~ буль

хавчиж хадсан төмөрлөг

шаль- II.13.1 ●○○ [үй.ү] андуу ташаа ярьдаг

шалмаг ●●● [тэ.н] түргэн, гавшгай; ~ бүсгүй

болох

шалмагар- II.12.1 ●○○ [үй.ү] шалмаг болох, шаль- II.13.1 ●○○ [үй.ү] нялх хүүхдийн сая

шалмаг хөдлөх

хоолонд орох

шалмагд- II.7.1 ●●○ [үй.ү] шалмаг болох, шаль ●○○ [тэ.н] ялих шалихгүй

түргэлэх

шаман ●○○ [тэ.н] унанги бөхтэй тэмээ, ~

шалмагла- II.10.1 ●○○ [үй.ү] бушуулах, бөхтэй тэмээ

түргэлэх

шамар- II.12.1 ●○○ [үй.ү] шамар цас орох

шалмал I.1.1 ●○○ (урга.) [ж.н] нэг зүйл мод

шамар- II.12.1 ●○○ [үй.ү] юмны зах сэжүүр

шалмуун ●○○ [тэ.н] шалмаг зан байдалтай

эвхрэх, нугарах

шалсай I.15.1 ●○○ (шаш.) [ж.н] тахилын шамарга I.18.1 ●●● [ж.н] шуургалан орох

идээний нэг, балин ~

нойтон цас

шалт- II.7.1 ●●○ [үй.ү] шалтаглах, зайлах, шамаргад- II.6.1 ●○○ [үй.ү] шамарга болох

мэхлэх

шамаргал- II.4.1 ●●○ [үй.ү] шамарга орох

шалтаач ●○○ [тэ.н] юмны түрүүнд шалтаг шамарс I.9.1 ●○○ (урга.) [ж.н] хангайн бүсэд

гаргадаг зантай; шалтаг тоочдог

ургах нэг зүйл ургамал

шалтаг I.22.1 ●●● [ж.н] ~ хайх, ~ болгох

шамархай I.15.1 ●●○ [ж.н] хоёр чихний доорх

шалтагла- II.10.1 ●●○ [үй.ү] шалтаг болгох

хотгор хэсэг

444

445

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

шамба I.18.1 ●○○ (шаш.) [ж.н] гурван өнгийн шанаа I.12.1 ●●● [ж.н] хүн, амьтны чихний

торгоор хийсэн тахилын чимэг

доод үзүүрийн орчин газар

шамбал I.1.1 ●●○ (шаш.) [ж.н] бурхны шашны шанаавч I.32.1 ●●○ [ж.н] эмэгтэй хүний

номлол дахь ариун жаргалант орон

толгойн өмсгөлийн шанаа дагасан чимэглэл

шамбарам I.17.1 ●●● [ж.н] нэг зүйл өвчин, ~ зүүлт

яр

шанаад- II.6.1 ●●○ [үй.ү] шанаа руу дэлсэх

шамбарамт- II.7.1 ●●○ [үй.ү] шамбарам шанаал- II.4.1 ●○○ [үй.ү] хувцас зэрэгт шанаа

өвчин тусах

оруулга хийх

шамбига ●●○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

шанаархуу ●○○ [тэ.н] өргөн шанаатай,

шамбигана- II.10.1 ●○○ [үй.ү] шамбигар шанаа ихтэй

юмны хөдлөх

шанаг I.6.1 ●○○ (шаш.) [ж.н] хүрээ хийдийн

шамбигар ●●○ [тэ.н] хүний ам болоод нүүр цам өмсөж наадах малгай

царай нимгэн шалчгар

шанага I.25.1 ●●● [ж.н] юм хутгах бариул

шамбигардуу ●○○ [тэ.н] шамбигар байрын

бүхий том халбага

шамбий- II.1.1 ●○○ [үй.ү] шамбигар болох

шанагал- II.4.1 ●○○ [үй.ү] юмыг шанагаар

шамбилз- II.7.1 ●○○ [үй.ү] шамбигар юмны хэмжих

байн байн хөдлөх

шанагалзай I.15.1 ●○○ (амь.) [ж.н] нэг зүйл

шамбис ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

хорхой

шамд- II.7.1 ●●● [үй.ү] ажил үйлд мэрийлт шанаганцар I.21.1 ●○○ [ж.н] жижиг шанага

чармайлт гаргах, хичээх

шиг юм

шамдал I.17.1 ●○○ [ж.н] шамдах үйлийн нэр

шанагархуу ●○○ [тэ.н] шанага мэт хэлбэртэй

шамдамгай ●○○ [тэ.н] ~ байрын

шанал- II.4.1 ●●● [үй.ү] энэлж зовох

шамдамтгай ●○○ [тэ.н] шамдан мэрийдэг шаналагч I.4.1 ●○○ [ж.н] энэлэн шаналж буй

зантай

хүн

шамдамхай ●○○ [тэ.н] шамдах зантай

шаналал I.17.1 ●●● [ж.н] шаналан зовох

шамдангуй ●●○ [тэ.н] шамдан хичээх байдал

үйлийн нэр

шамдгай ●○○ [тэ.н] зан байдал гавшгай шаналамтгай ●○○ [тэ.н] шаналах нь олон,

шаламгай

байнга шаналдаг

шамдгай ●○○ [тэ.н] ховдог, сувдаг, гавшгай; шаналамхай ●○○ [тэ.н] шаналахдаа амархан

~ наймаачин

шаналанги ●○○ [тэ.н] шаналан буй байдал

шамдгайл- II.4.1 ●○○ [үй.ү] үйл ажилд хичээж шаналангуй ●○○ [тэ.н] шаналсан байдал

шамдал гаргах

шаналгаа I.12.1 ●●○ [ж.н] шаналах үйлийн

шамдгайл- II.4.1 ●○○ [үй.ү] ховдог, сувдаг нэр

зан байдал гаргах

шаналгагч I.4.1 ●●○ [ж.н] шаналган зовоогч

шамдгайр- II.5.1 ●○○ [үй.ү] ховдог, сувдаг шанам I.1.1 ●○○ (шаш.) [ж.н] мяндагтан

болох

ламын хурал хурахад өмсдөг малгай

шамдгайт- II.6.1 ●○○ [үй.ү] ховдог, сувдаг шанбуу I.12.1 ●○○ [ж.н] үхэр буунаас бага,

зантай болох

нэг зүйл их буу

Ш

шамдлага I.18.1 ●○○ [ж.н] хичээл зүтгэл, шанд I.3.1 ●●● [ж.н] говийн бяцхан булаг

мэрийлт

шанд I.3.1 ●○○ [ж.н] бичиг судрыг товхих

шамдуун ●○○ [тэ.н] шамдгай яаруу, идэвхтэй мяндас, суран үдээс

түргэн

шандал- II.11.1 ●○○ [үй.ү] шандаар үдэх

шамла- II.10.1 ●●● [үй.ү] шамруулах, ханцуй ~

шандан I.16.1 ●○○ [ж.н] цууямбуутай төстэй,

шамш- II.9.1 ●●● [үй.ү] завших, мөнгө ~

нягт нэхээстэй, нэг зүйл бөс бараа

шамшгар ●○○ [тэ.н] хүний уруул, хамар шандас I.26.1 ●●○ [ж.н] хүн, амьтны

шалчгар нимгэн

булчингийн эд, эс; хүч тэнхээ

шамшгард- II.7.1 ●○○ [үй.ү] шамшгар болох

шандаслаг ●●○ [тэ.н] булчин шөрмөс сайтай

шамшигдал I.17.1 ●●○ [ж.н] шамшигдсан юм, шандаст ●●○ [тэ.н] шандас бүхий

үрэгдэл ~

шандсархаг ●○○ [тэ.н] шандас маягтай, ~

шамшигч I.4.1 ●○○ [ж.н] шамшсан этгээд

олс; шандас ихтэй, ~ залуу

шамший- II.1.1 ●●○ [үй.ү] шамшгар болох

шандсархуу

●○○

[тэ.н]

шандаслаг

шамшлага I.18.1 ●○○ [ж.н] завших үйлийн байдалтай, шандас шөрмөстэй төстэй

нэр; шамших явдал

шандуун I.2.1 ●○○ [ж.н] эртний дууны таван

шан I.16.1 ●●● [ж.н] ~ харамж, хөлс ~, ~ эгшгийн нэг

хүртээх

шанз I.9.1 ●●● [ж.н] нэг зүйл хөгжмийн

шан I.16.1 ●●● [ж.н] тариан талбай хэмжих зэмсэг; дэвж сэрүүцэх сэвүүр

нэгж; ~ татах

шанз I.9.1 ●●○ [ж.н] амталж найруулсан идээ

шан I.16.1 ●○○ [ж.н] таван эгшгийн нэг, шанзав I.21.1 ●○○ (шаш.) [ж.н] богд, хутагтын

шандуун

сан жас, аж ахуйг хамааран захирах албан

шан I.16.1 ●○○ [ж.н] нэг зүйл шаа торго

тушаалтан, сангийн даамал

444

445

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

шанзад- II.15.1 ●●○ [үй.ү] шанзаар тоглох

шар- II.3.1 ●○○ [үй.ү] булгийн усны ундран

шанзал- II.11.1 ●●● [үй.ү] шанз идээ бургих

найруулах

шар ●●● [тэ.н] ~ өнгө, ангир ~

шанзач ●●○ I.31.1 [ж.н] шанзаар хөгжимдөгч

шар ●●○ [а.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

шанзудба I.18.1 ●○○ (шаш.) [ж.н] сүмийн сан шаравтар ●●○ [тэ.н] бага зэрэг шар

жасын хэрэг мэдэгч, шанзав

шаравтардуу ●●○ [тэ.н] шаравтар байрын

шанзчин I.2.1 ●●● [ж.н] шанз тоглодог хүн

шаравч I.32.1 ●○○ (амь.) [ж.н] цайвар шар

шанлуу I.12.1 ●○○ (шаш.) [ж.н] арц уугиулах бидэртэй улаан хэрээ

сав, сангийн бойпор

шараг I.22.1 ●○○ (урга.) [ж.н] шар гаа

шанмал I.1.1 ●○○ (амь.) [ж.н] нэг зүйл гөрөөс

шарагч ●●● [тэ.н] мал, амьтны шар зүсэм

шантай- II.1.1 ●○○ [үй.ү] шантгар, шонтгор шарагчин I.20.1 ●●● [ж.н] шар зүсмийн эм

болох; хамраа атируулан ярзайх

амьтан, ~ туулай жил, ~ гахай жил

шантал- II.11.1 ●○○ [үй.ү] юмны ирийг шарайд I.3.1 ●●○ [ж.н] буриадын нэг овог

мятруулах; мохоох

шарайх I.3.1 ●○○ (амь.) [ж.н] шилүүсний

шанталз- II.7.1 ●○○ [үй.ү] шантгар юмны зулзага

шантас шантас хийх

шаралт I.3.1 ●●● [ж.н] шарах үйлийн нэр

шантар- II.12.1 ●●○ [үй.ү] юмны ир мохох, шаралх- II.7.1 ●●○ [үй.ү] хор шар нь хөдлөх;

халирах

бага сага өвчин олох

шантарган

●●○

[тэ.н]

халирамхай, шаралхамтгай ●○○ [тэ.н] шаралхан

мятрамхай

аашилдаг

шантархай ●○○ [тэ.н] мохохдоо амархан

шаралхуу ●●○ [тэ.н] шаралхах зантай

шантгана- II.10.1 ●○○ [үй.ү] шантгар юмны шарамдаг I.22.1 ●○○ [ж.н] мод харуулдах

үргэлжлэн хөдлөх

зэрэгт гарах харуулдас

шантгар ●○○ [тэ.н] хүн амьтны хамар суунги шарамдагла- II.10.1 ●○○ [үй.ү] ишийг

байдал

шарамдгаар ороож галд хуйхлах

шантгард- II.7.1 ●○○ [үй.ү] шантгар болох

шаранга I.18.1 ●○○ (амь.) [ж.н] алтан

шантгардуу ●○○ [тэ.н] шантгар байрын

гургалдай

шантрамгай ●○○ [тэ.н] мохож няцамтгай, шарангуй ●○○ [тэ.н] юмны шаравтар

мятрамхай

маягийн өнгө

шантрамтгай ●○○ [тэ.н] шантрах нь их

шарангуйл- II.4.1 ●○○ [үй.ү] шарангуй

шантрамхай ●○○ [тэ.н] шантрахдаа амархан

өнгөтэй болох

шантрангуй

●○○

[тэ.н]

шантарсан шарва- II.10.1 ●●● [үй.ү] сүүлээ ~, машин ~,

байдалтай, шантрах янзтай

урваж ~

шанх I.9.1 ●○○ [ж.н] шанааны унжсан үс; шарваа ●○○ [тэ.н] шарвадаг зантай, шарвалт

адууны дэл

шарваан I.2.1 ●○○ (шаш.) [ж.н] буддын

шанхавч I.32.1 ●○○ [ж.н] шанх үсийг даруулж шашны сургаал номлолыг бишрэн дагагч

Ш боох уяа

шарваар I.5.1 ●○○ [ж.н] нэг зүйл өмд

шанхаг I.22.1 ●○○ [ж.н] шанх буюу хөхөл

шарваач ●○○ [тэ.н] урвах буцах зантай

шанхагла- II.10.1 ●○○ [үй.ү] үсээ шанх болгон шарвагана- II.10.1 ●○○ [үй.ү] хүн амьтны

ороох; шанх үлдээн дэл хяргах

ажил үйлд тэсэхгүй бэрхшээх; нохой хүнд

шанхад- II.15.1 ●●○ [үй.ү] шанхнаас нь татах

эрхлэн сүүлээ хөдөлгөх

шанхал- II.11.1 ●●○ [үй.ү] эхнэр хүний үсийг шарвагануур ●○○ [тэ.н] шарвалзсан зантай

гурав, дөрвөөр даран сүлжих, ороож боох

шарвалз- II.7.1 ●○○ [үй.ү] байн байн шарвах

шанхан I.20.1 ●○○ (амь.) [ж.н] алтан шарвалт I.3.1 ●●● [ж.н] шарвах үйлийн нэр

гургалдайн өөр нэр, ~ бялзуухай

шарвамтгай ●○○ [тэ.н] урваж шарвах нь

шанхар I.21.1 ●○○ (амь.) [ж.н] хээрийн олонтоо, байнга урваж байдаг

галууны хамгийн том нь

шарван ●○○ [тэ.н] шарваа, ~ нохой

шанхлаг I.6.1 ●○○ [ж.н] хиймэл шанх, үс

шарвар ●○○ [тэ.н] шард бор холилдсон өнгө

шанцагла- II.10.1 ●○○ [үй.ү] үйл ажил завсар шарвас ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

зайгүй шахцаж давхцах

шарвигар ●○○ [тэ.н] үс, ургамал сийрэг,

шанцай I.15.1 ●○○ (урга.) [ж.н] давсалж ширүүн байдалтай

дарсан ногоо

шарвин I.16.1 ●●○ [ж.н] амталж зуурсан

шанш I.4.1 ●○○ (шаш.) [ж.н] бөөгийн гурилыг тосонд хайрж болгосон бүтээгдэхүүн

шүтлэгээр сахиус оршсон гэх хээрийн ганц шарга- II.10.1 ●○○ [үй.ү] тарвага зэрэг амьтны

мод

яргах

шар I.1.1 ●●● (амь.) [ж.н] агталсан эр үхэр

шарга- II.10.1 ●○○ [үй.ү] маргах, зууралдах

шар I.1.1 ●●● [ж.н] ~ өвчин, хор ~, бадган ~; шарга ●●● [тэ.н] цагаан шар, цайвар

татлан бичсэн нэг зүйл төвөд үсэг

шаравтар зүсэм

шар- II.3.1 ●●● [үй.ү] хайрах ~, галд ~; наранд шаргаа- II.1.1 ●●○ [үй.ү] тос нь ялгарч, ус нь

~; алтаар ~

хаттал буцалгах; өөх ~

446

447

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

шаргадас I.26.1 ●○○ [ж.н] өөх тосны шарлангуй ●○○ [тэ.н] шарласан байдал

түлэгдсэн шаар

шармай- II.1.1 ●○○ [үй.ү] шармигар болох

шаргал ●●● [тэ.н] цагаанд улаавтар шар шармал ●●○ [тэ.н] алтаар шарж өнгөлсөн, ~

хольцсон өнгө

бурхан

шаргалд- II.7.1 ●○○ [үй.ү] шаргал болох

шармалд- II.7.1 ●●○ [үй.ү] алтаар өнгөлөх

шаргалдуу ●○○ [тэ.н] шар байрын

шармани I.8.1 ●○○ (шаш.) [ж.н] гэцэл

шаргалж I.4.1 ●○○ (амь.) [ж.н] нэг зүйл санваартан

бялзуухай

шармигар ●○○ [тэ.н] юмны нимгэн дэргэр

шаргалин I.16.1 ●○○ (урга.) [ж.н] олон наст байдал

өвслөг ургамал

шармигард- II.7.1 ●○○ [үй.ү] шармигар болох

шаргалт- II.7.1 ●●○ [үй.ү] шаргал харагдах

шармигардуу ●○○ [тэ.н] шармигар байрын

шаргас I.9.1 ●○○ (урга.) [ж.н] нэг зүйл ургамал

шармий- II.1.1 ●○○ [үй.ү] шармигар болох

шаргач ●○○ [тэ.н] эм амьтны зүсэм

шарсхан I.2.1 ●○○ (урга.) [ж.н] хавтгай

шаргачин I.20.1 ●●○ (амь.) [ж.н] эм зээр

хэлбэртэй, зэллэн ургах ургамал

шарги- II.2.1 ●○○ [үй.ү] олон төмөрлөг зүйл шарт- II.7.1 ●●○ [үй.ү] ходоодны шар хөдөлж

харших

өвчлөх, архинд ~

шаргиан I.2.1 ●○○ [ж.н] үргэлжлэн шаргих шарх I.9.1 ●●● [ж.н] хүн, амьтны арьс, мах

чимээ

ямар нэг шалтгаанаар ялтарсан, хагарсан

шаргиат- II.6.1 ●○○ [үй.ү] шаргих дуу чимээ нь; яр ~, ~ сорви

гарах

шархад- II.15.1 ●●○ [үй.ү] шархтай болох

шаргуу ●●● [тэ.н] нөр, цөлх, шамдуу, шархал- II.11.1 ●●○ [үй.ү] шалбархай улмаар

хичээлтэй

шарх болох; шархны халуун орох

шаргууд- II.6.1 ●○○ [үй.ү] дэндүү түргэн, шархаш- II.16.1 ●○○ [үй.ү] шарх шинжтэй

шаргуу болох

болох, шарх нь ихсэх

шаргуул- II.4.1 ●○○ [үй.ү] шаргуу болох, шархир- II.5.1 ●●○ [үй.ү] бие шимшрэн өвдөх

түргэлэх

шархираа I.12.1 ●○○ [ж.н] шархиран өвдөх

шард- II.7.1 ●○○ [үй.ү] шар өнгө нь их болох

өвчин

шард ●○○ [а.д.ү] ~ хийх, ~ гэх

шархлаа I.12.1 ●●○ [ж.н] шархлах үйлийн нэр

шардуу ●○○ [тэ.н] шар маягийн

шархт- II.7.1 ●○○ [үй.ү] шархтай болох,

шарж I.4.1 ●○○ (урга.) [ж.н] нэгэн зүйл жимс

шархтах

шаржигна- II.10.1 ●○○ [үй.ү] шар шар хийсэн шархтан I.20.1 ●○○ [ж.н] шарх бүхий хүн,

чимээ гарах

хүнд ~

шаржигнаан I.2.1 ●○○ [ж.н] үргэлжлэн шархч I.4.1 ●○○ [ж.н] хүн амины хэргийн

шаржигнах чимээ

үхдэлийг шинжээч

шаржил I.17.1 ●○○ (урга.) [ж.н] ~ мод

шарц I.3.1 ●○○ (урга.) [ж.н] царс модны

шарз I.9.1 ●●○ [ж.н] арзыг нэрж гаргасан архи

дурсны доторх шар эд

шарз I.9.1 ●○○ [ж.н] таван цулаар хийсэн нэг шарц I.3.1 ●○○ (урга.) [ж.н] зэллэж ургадаг

зүйл идээ

нэг зүйл жимс; нохойн хошууны мод

Ш

шариа I.12.1 ●○○ (амь.) [ж.н] нэг зүйл шувуу

шарцайр I.5.1 ●○○ (урга.) [ж.н] нэг зүйл бут

шариг I.6.1 ●○○ [ж.н] хатааж нүдээд үйрмэг мод

сэвсгэр болгосон мах

шарцан I.2.1 ●○○ (амь.) [ж.н] шар хөмсөгт

шаригла- II.10.1 ●○○ [үй.ү] махыг хатаагаад бөднө шувуу

нүдэх

шарцгай I.15.1 ●○○ (амь.) [ж.н] шовх

шарид I.3.1 ●○○ (шаш.) [ж.н] нэг зүйл мацаг хошуутай, цээж цагаан, хэвлий хар, ойн

санваар; тушаал биелүүлэх

шувуу

шарий I.15.1 ●○○ (амь.) [ж.н] далан хэлт шарчгар ●○○ [тэ.н] саржгар сиймгэр

чогчигын өөр нэр

шарчгард- II.7.1 ●○○ [үй.ү] нимгэн шалчгар

шарил I.1.1 ●●● [ж.н] хүндэтгэвэл зохих болох

хүний хүүр; хутагт хувилгаадын чандраас шарчиг ●○○ [а.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

гарах шар толбо

шарчигна- II.10.1 ●○○ [үй.ү] шар шар хийн

шарилж I.4.1 ●●● (урга.) [ж.н] ~ өвс, хамба ~

дуугарах

шарилчин I.20.1 ●○○ [ж.н] шарилын газар шарчигнаан I.2.1 ●○○ [ж.н] үргэлжлэн

үйлчлэх хүн

шарчигнах чимээ

шарла- II.10.1 ●●○ [үй.ү] шар өнгөтэй болох; шаршиг ●○○ (амь.) [ж.н] нэг зүйл загас

зовж зүдрэх; шар өвчин тусах

шаршуу I.12.1 ●○○ (амь.) [ж.н] шар хошуутай

шарлага I.18.1 ●●● [ж.н] наран ~, ~ эмчилгээ

нэг зүйл бялзуухай

шарлага I.18.1 ●○○ [ж.н] есөн эрүүний нэг, шарьс I.9.1 ●○○ [ж.н] алтан мөхлөгөөр

төөнүүр эмхэт

бөөлждөг хэмээх үлгэр домгийн амьтан

шарланги ●○○ [тэ.н] шарласан шинж шасартан I.20.1 ●○○ (шаш.) [ж.н] шар

байдалтай

малгайтан

446

447

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

шастир I.5.1 ●○○ [ж.н] судар ~, илтгэл ~

шахамдал I.17.1 ●○○ [ж.н] гачигдан боогдох

шастирч I.4.1 ●○○ [ж.н] шастир зохиогч, үйлийн нэр

түүхч

шахамдуу ●●○ [тэ.н] бачимдуу, яаруу тэвдүү;

шат I.9.1 ●●● [ж.н] өндөр өөд авирах цухалдуу, тэсвэр тэвчээргүй

хэрэгсэл, цахилгаан ~

шахар I.21.1 ●○○ (амь.) [ж.н] хярс, шаахар ис

шат I.9.1 ●○○ [ж.н] тэмээ хомноход хэрэглэх шахац I.19.1 ●○○ [ж.н] нягтрал, нягтарсан

хэрэгсэл

байдал

шат- II.6.1 ●●○ [үй.ү] гал ноцох; уур хилэн шахдас I.26.1 ●○○ [ж.н] шүүс, тослогийг

бадрах; бүтэлгүйтэх

шахаж авсны дараах үлдэгдэл

шатаагч I.4.1 ●●○ [ж.н] түлш шатахуун; шахир I.5.1 ●○○ (урга.) [ж.н] нимгэн хальстай

шатаах этгээд, галдан ~

нэг зүйл мод

шатаалга I.18.1 ●○○ [ж.н] шатаах үйлийн нэр

шахлага I.18.1 ●○○ [ж.н] шахах үйлийн нэр

шатаамал ●○○ [тэ.н] шатааж хийсэн нь, ~ шахлага I.18.1 ●○○ [ж.н] шахалт, шахуурга

шохой

шахмал I.1.1 ●●● [ж.н] шахаж хийсэн юм

шатай ●○○ [тэ.н] морь малын туурай элж шахмал I.1.1 ●○○ (амь.) [ж.н] зориуд бордож

элэгдсэн байдал

таргалуулсан эр үхэр, идэр бодон

шатал- II.11.1 ●●● [үй.ү] шат шиг үе гаргах; шахуу ●●○ [тэ.н] шахам, хорь ~

түүхэн үе шат болгон хуваах

шахуу ●○○ [тэ.н] шахалдсан чигжүү

шаталбар I.5.1 ●●○ [ж.н] шат дараалсан, ~ шахуул I.1.1 ●○○ [ж.н] бэхээр шугам татах

арга хэмжээ

хэрэгсэл

шаталт I.3.1 ●●○ [ж.н] шатах үйлийн үр дүнг шахуур I.5.1 ●○○ [ж.н] шахах хэрэглүүр

заасан нэр, шатах явц, түлш ~

шахуурга I.18.1 ●●○ [ж.н] шахуур, тамхины

шатамтгай ●○○ [тэ.н] шатах нь их

уут зэргийн амсрыг шахах хэрэглүүр

шатамхай ●●● [тэ.н] шатахдаа хялбар, ~ хий

шахуургад- II.6.1 ●○○ [үй.ү] шахуургаар

шатанги ●○○ [тэ.н] шатсан байдалтай

шахах

шатангир ●○○ [тэ.н] шатамхай; ~ нүүрс

шахуут ●○○ [тэ.н] эмэгтэй хүний төрөх

шатанхай ●○○ [тэ.н] дутуу шатаж түлэгдсэн хугацаа ойртсон

байдал

шахцалдаан I.2.1 ●●○ [ж.н] олон хүний

шатар I.21.1 ●●● [ж.н] хөлөгт тоглоом; ~ чихцэлдэн шахалдахуй

нүүх, ~ тавих

шаш I.4.1 ●○○ (амь.) [ж.н] хонх мэт дуугарах

шатард- II.7.1 ●●○ [үй.ү] шатар тоглох

бялзуухай

шатарч ●●● [тэ.н] шатар нүүхдээ гарамгай шаш- II.8.1 ●○○ [үй.ү] тааваараа донгосох,

хүн

долдойдох

шатарчил- II.11.1 ●●○ [үй.ү] тойргоор шашил- II.11.1 ●○○ [үй.ү] цаазлах, засаглах

тэмцэлдэх

шашин I.20.1 ●●● (шаш.) [ж.н] үзэл номлол,

шатарчин I.20.1 ●●● [ж.н] шатар тоглодог шүтлэг бишрэлийн нэгдмэл ойлголт, ~ шүтлэг

Ш хүн

шашинт ●●○ [тэ.н] шашин бүхий; бурхны ~,

шатахуун I.2.1 ●●● [ж.н] ~ түлш, ~ түгээгүүр

лалын ~

шатлаг ●○○ [тэ.н] дараалсан байдалтай; ~ шашинтан I.20.1 ●●○ (шаш.) [ж.н] шашны

хэлбэртэй, ~ харьцаа

сүсэгтэн

шатлал I.1.1 ●●● [ж.н] үелэл, дараалал

шашир I.5.1 ●○○ (шаш.) [ж.н] сүм, хийдийн

шатмал ●○○ [тэ.н] нэгэнт шатсан, ~ эд

хурлын үеэр өмсөх малгай

шах- II.6.1 ●●○ [үй.ү] чигжих, хаших, нягт шив ●●○ [баймж.] төсөөлөн барагцаалах

болгох

утгатай баймж, хүмүүс яваа ~

шах- II.6.1 ●●○ [үй.ү] түрж гаргах, холдуулж шив ●●○ [баймж.] ~ шинэ, цоо шинэ

зайлуулах

шив- II.4.4 ●●○ [үй.ү] юмыг хатгалан цоочих

шах- II.6.1 ●●○ [үй.ү] тулган шаардах, хүчээр шивгэнэ- II.10.4 ●●○ [үй.ү] сэм аяархан ярих,

хийлгэх

шивнэн хэлэх

шахаа I.12.1 ●○○ [ж.н] есөн эрүү шүүлтийн шивж ●○○ [тэ.н] малын яс чанар муу, дорой;

нэг шийтгэл

үр жимс хатангир

шахаг I.22.1 ●○○ [ж.н] бууны дарь агуулах шивлийд- II.6.4 ●○○ [үй.ү] сумыг зүлгэх

эвэр сав

шивнүүр ●○○ [тэ.н] шивнээ, сөөнгө; ховч

шахагч I.4.1 ●●○ [ж.н] шахах үйлийг шивнүүр I.5.4 ●○○ [ж.н] мал гөрөөсний

гүйцэтгэгч

шийрийн доод дахь яс

шахалдаан I.2.1 ●○○ [ж.н] шахалдах үйлийн шивнэ- II.10.4 ●●● [үй.ү] сэм хэлэх, чихэнд ~

нэр

шивнэлдээн I.2.4 ●●● [ж.н] сэм хэлэлдэхүй

шахалт I.3.1 ●●● [ж.н] шахах үйлийн үр дүнг шивнээ I.12.4 ●●○ [ж.н] сэм яриа; ~ үг

заасан нэр

шиврээ ●●● [тэ.н] шивэрсэн байдалтай, ~

шахам ●●● [тэ.н] шахуу, орчим

бороо

шахамд- II.7.1 ●●○ [үй.ү] яарч бачимдах

шивтэр I.21.4 ●●● [ж.н] мал, амьтны шээс

448

449

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

шинхэг зэргийн үнэр

шивээ I.12.4 ●○○ (урга.) [ж.н] зарим үрт

шивтэрт- II.7.4 ●●○ [үй.ү] шивтэртэй болох

ургамлын урт, хурц үр

шивтэрт ●○○ [тэ.н] шивтэр бүхий

шивээл- II.4.4 ●○○ [үй.ү] өвс модоор шивээ

шивүү I.12.4 ●○○ [ж.н] нэг зүйл бөс бараа

хороо барих

шивүүр I.5.4 ●○○ [ж.н] юмыг шивж цоолох шивээс I.9.4 ●●○ [ж.н] шивж гаргасан ором,

төмөрлөг багаж

дүрс

шивүүрд- II.7.4 ●○○ [үй.ү] шивүүрээр шивэх

шивээсэл- II.11.4 ●○○ [үй.ү] шивээс тавих

шивх I.3.4 ●○○ [ж.н] малын хөрзөнтэй баас

шивээт I.3.4 ●○○ (урга.) [ж.н] нэг зүйл

шивх I.3.4 ●○○ [ж.н] үсний нарийхан хатгуур ургамал; ~ хялгана

хавчуур

шивээт- II.6.4 ●○○ [үй.ү] шивээтэй болох

шивхэл- II.11.4 ●○○ [үй.ү] тариалангийн шиг I.5.4 ●○○ [ж.н] цэргийн жагсаалын

газрыг шивхээр бордох, өтөг бууц хийх

хоорондох зай

шивхэр- II.12.4 ●○○ [үй.ү] олон амьтны шиг I.5.4 ●○○ [ж.н] ~ мах, шүдний завсрын

цугларч үймэлдэн байгаад тарах, бороо мах

шивхрэх

шиг- II.3.4 ●○○ [үй.ү] шигдэх, шивэх

шивш- II.9.4 ●●○ [үй.ү] хүссэнээ шивнэж шиг ●○○ [баймж.] мэт, адил, хад ~ хатуу

үлээх, дом хийх

шиг ●○○ [а.д.ү] ~ шуг хийх, жиг жуг хийх

шивш- II.9.4 ●○○ [үй.ү] ус шүрших, тургих

шигд- II.7.4 ●●○ [үй.ү] юманд гүн орох, намагт

шивш- II.9.4 ●○○ [үй.ү] оготно нүхнийхээ ~, гэрийн мухарт ~

амсарт гозойж жир жир дуугарах

шигдэр- II.12.4 ●○○ [үй.ү] шигдэж орох,

шившиг I.21.4 ●●○ [ж.н] ичгүүр ~

шаварт ~

шившиглэ- II.10.4 ●●○ [үй.ү] шившиг болгох, шигдээс I.9.4 ●●○ [ж.н] шигдсэн юм; зүрхний

шившгээ тарих

~ өвчин

шившигт ●○○ [тэ.н] шившиг бүхий

шиглэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] саванд хийсэн юмыг

шившил- II.11.4 ●○○ [үй.ү] олонтоо шивших

зайлах

шившир- II.12.4 ●○○ [үй.ү] үнэгний ~

шигнэг I.5.4 ●○○ [ж.н] дарс уухад мөрийцөх

шившлэг I.5.4 ●○○ [ж.н] шивших үйлийн нэр

наадам; ~ тусгах

шившүүр I.5.4 ●○○ [ж.н] хүндэтгэвэл зохих шигтгүүр I.5.4 ●○○ [ж.н] юмыг шигтгэхэд

хүний гаанс, соруул

хэрэглэх хэрэгсэл

шивэгчин I.20.4 ●●○ [ж.н] зарц эмэгтэй; боол ~

шигтгэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] юмыг суулгаж

шивэл I.17.4 ●○○ [ж.н] нарийн иштэй нэг зүйл хатган тогтоох

ширүүн өвс

шигтгэлт I.3.4 ●○○ [ж.н] нэг зүйл малгай

шивэлд II.7.4 ●○○ [үй.ү] шивэл өвсөөр юмыг шигтгэмэл I.17.4 ●○○ [ж.н] шигтгэж хийсэн юм

зүлгэх

шигтгэмэлч I.4.4 ●○○ [ж.н] шигтгэн урлахдаа

шивэлз I.3.4 ●○○ (урга.) [ж.н] нэг зүйл цэцэг

дадамгай хүн

шивэр I.21.4 ●●○ [ж.н] хүний хөлийн улнаас шигтгээ I.12.4 ●●● [ж.н] шигтгэх гоёл чимэг,

гарах хөлс, үнэр

чулуун ~, өгүүллийн ~

Ш

шивэр I.21.4 ●○○ [ж.н] мал гөрөөсний шигтгээр I.5.4 ●○○ [ж.н] шигтгэсэн юм

тагалцгийн завсар байх булчирхай

шигтгээс I.9.4 ●○○ [ж.н] шигтгэсэн арга

шивэр I.21.4 ●○○ (урга.) [ж.н] царсны төрлийн шигүү ●○○ [тэ.н] нягт, чигж, ~ ой, ~ нэхээс

мод, шид мод

шигүүд- II.6.4 ●○○ [үй.ү] шигүү болох

шивэр ●○○ [а.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх, ~ авир шигчин I.20.4 ●○○ [ж.н] цэрэг захиргааны

хийх

дунд зэргийн тушаалтны цол

шивэр- II.12.4 ●○○ [үй.ү] хүүхдийн шүлс шигш- II.9.4 ●●○ [үй.ү] сонгож шилж

гоожихоо болих

ялгаруулах

шивэр- II.12.4 ●○○ [үй.ү] дуслах, шивэргэнэх

шигшдэс I.9.4 ●○○ [ж.н] шигшигдэж гарсан юм

шивэргэл I.1.4 ●○○ [ж.н] эмэгтэй хүний шигшиг I.21.4 ●○○ [ж.н] хувцасны гурвалжин

салаалан сүлжсэн үс

ба хошуутай оруулга: шигшиг зүйдэл

шивэрлэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] хөл шивэртэй шигшиг I.21.4 ●○○ [ж.н] гэрийн тоононы

болох

дөрвөн талаас уях оосор

шивэрлэг I.5.4 ●○○ [ж.н] эмэгтэй хүний шигшигдэл I.17.4 ●○○ [ж.н] шигшигдсэн юм

шивэргэл үсний гэр дугтуй

шигшиглэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] шигшиг оруулах,

шивэрс I.5.4 ●○○ (урга.) [ж.н] оймын төрлийн шигшиг хадах

ургамал

шигшир- II.12.4 ●○○ [үй.ү] донсолгоонд доош

шивэрт- II.7.4 ●●○ [үй.ү] хөл шивэртэй болох

сууж нягтрах

шивээ I.12.4 ●●○ [ж.н] өвс, мод зэргээр шигшмэл ●○○ [тэ.н] шигшиж ялгасан, ~ гурил

барьсан хашаа хороо

шигшрэг I.5.4 ●○○ [ж.н] зэр зэвсгийн

шивээ I.12.4 ●○○ [ж.н] хүний бэлхүүсний хангинуур гархи

орчин байх охор хавьс

шигшүүр I.5.4 ●●○ [ж.н] үр тариа зэргийг

шивээ I.30.4 ●○○ [ж.н] манж төрөл хэлтэн

шигших хэрэгсэл

448

449

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

шигшээ ●●● [тэ.н] шилдэг, ~ баг

шижимч ●○○ [тэ.н] бусдын төлөө сүлбээлдэн

шигэр ●○○ [а.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

зусардах байдал

шид I.3.4 ●●● [ж.н] ид ~ , рид, хувилгаан

шижин ●●○ [тэ.н] шээс нь савирдаг, дутуу

шид I.3.4 ●○○ (урга.) [ж.н] шивэр мод

дулимаг шээдэг, ~ өвчин

шид- II.6.4 ●●● [үй.ү] чулуудах, хол хаях

шижинт- II.7.4 ●○○ [үй.ү] шижин болох

шид- II.6.4 ●●○ [үй.ү] бүдүүвчлэн оёх

шижир ●●● [тэ.н] цэвэр хольцгүй, ~ мөнгө

шидмэг I.5.4 ●○○ [ж.н] хол хол хатгасан шижирлэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] алт мэт харагдах

муухан оёдол

шижирт- II.7.4 ●●○ [үй.ү] алт мэт гялтганах

шидмэглэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] шидмэг шижээр ●○○ [тэ.н] зөрүү буруу санаагүй,

байдлаар оёх

номхон шударга

шидрээ ●●○ [тэ.н] үнээний сүү бага гарах ший I.15.4 ●●○ [ж.н] ~ жүжиг, ~ тоглох

байдал

шийд I.3.4 ●●● [ж.н] шийдвэр тогтоол

шидрээс I.9.4 ●○○ [ж.н] шидэрч гэмтсэн шийд- II.6.4 ●●● [үй.ү] шулуудан тогтох

хэсэг, шидрэх үйлийн нэр

шийдвэр I.5.4 ●●● [ж.н] тогтоол ~, бодлого

шидтэн I.2.4 ●●● [ж.н] ид ~

~, хурлын ~

шидүүр I.5.4 ●○○ [ж.н] шидэх хэрэгсэл

шийдвэрлэ- II.10.4 ●●● [үй.ү] шийдвэр гаргах

шидэгч I.4.4 ●○○ [ж.н] шидэх үйлийн эзэн, шийдвэрлэгч I.4.4 ●●○ [ж.н] шийдвэр гаргагч

шидэх үйлийг гүйцэтгэгч

шийдвэрлэл I.1.4 ●○○ [ж.н] шийдвэрлэх

шидэл- II.11.4 ●●○ [үй.ү] байн байн шидэх

үйлийн нэр

шидэл I.17.4 ●●○ [ж.н] чөтгөрийн зүйл, шийдвэрлэлт I.3.4 ●●○ [ж.н] шийдвэрлэх

хараалын үг

үйлийн үр дүнг заасан нэр

шидэлзэй I.15.4 ●○○ (урга.) [ж.н] хүйс нь шийдвэрт ●○○ [тэ.н] шийдвэр бүхий

давхар ургасан нэг зүйл цэцэг

шийдмэг ●●○ [тэ.н] шийдэмгий, ~ алхам

шидэлзэйт I.3.4 ●○○ (урга.) [ж.н] хулстай шийдэл I.17.4 ●●● [ж.н] шийдэх үйлийн нэр,

төстэй, салаа үетэй мод; ~ мод

өнгөний ~

шидэлт I.3.4 ●●● [ж.н] шидэх үйл, бөмбөг ~, шийдэм I.17.4 ●○○ [ж.н] цохих, занчих зэвсэг

зээрэнцэг ~

шийдэмгий ●●○ [тэ.н] эргэлзэл түдгэлзэлгүй,

шидэм I.17.4 ●○○ [ж.н] олсон ~

эрс шийдвэртэй

шидэмлэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] шидэмслэх, шийдэмгийд- II.6.4 ●○○ [үй.ү] шийдэмгий

шидэмс болгон цуулах

болох

шидэмс I.9.4 ●●○ [ж.н] эрчгүй богино муу шийдэмгийдүү ●○○ [тэ.н] шийдэмгий

дээс

шинжтэй

шийдэмд- II.7.4 ●○○ [үй.ү] шийдмээр занчих

 шидэмс

сидэмэсү гэж монгол бичигт

буулгадаг бөгөөд нулимс,

шийдэмлэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] шийдэмдэх

шидэмс, саримс, шуламс гэж

шийжүү I.12.4 ●○○ [ж.н] нэг зүйл будаа

× шидмэс

адил бичнэ.

шиймлэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] сийрэг болгох

Ш шидэмт I.3.4 ●○○ [ж.н] цохивор хөгжмийн шийр I.5.4 ●●○ [ж.н] толгой ~, ~ заах

зэмсэг

шийр I.5.4 ●●○ [ж.н] гэрийн хананы доод

шидэр- II.12.4 ●○○ [үй.ү] хүний зоо нурууны хэсэг, хананы ~; зарим юмны хөл, бууны ~

шөрмөс гэмтэх

шийрд- II.7.4 ●●○ [үй.ү] бог малын шийрээс

шидэр- II.12.4 ●○○ [үй.ү] яр шарх үгдрэх

шүүрэн атгах

шидэрхэг ●○○ [тэ.н] ид шид ихтэй

шийрлэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] зориг хатуужилтай

шидэт ●●○ [тэ.н] шид бүхий

байх, ~ заах

шидээс I.9.4 ●●● [ж.н] шидэж оёсон оёдол; шийрлэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] юманд шийр хийх,

шидэхэд хэрэглэсэн утас

буу ~

шидээсэл- II.11.4 ●●○ [үй.ү] шидээс оёдлоор шийтгүүлэгч I.4.4 ●●○ [ж.н] шийтгэл хүлээгч

оёх

шийтгэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] цээрлэл үзүүлэх,

шижгэр ●●○ [тэ.н] бяр хүчтэй, хөдөлмөрч

хэрэг шүүн таслах

шижигнүүр ●●○ [тэ.н] түргэн гавшгай шийтгэвэр I.21.4 ●○○ [ж.н] шийдвэр, шийтгэл

хөдөлгөөнтэй

шийтгэгдэгч I.4.4 ●○○ [ж.н] шийтгүүлэгч

шижигнэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] сэрчигнэх чимээ шийтгэгч I.4.4 ●○○ [ж.н] шийтгэл оноогч

гарах; түргэн гавшгай хийж гүйцэтгэх

шийтгэл I.1.4 ●●● [ж.н] ял, торгууль

шижид I.19.4 ●○○ (урга.) [ж.н] монгол шийхардуу ●○○ [тэ.н] шийхар маягтай

ургамлын эмийн нэр

шийхгэр ●○○ [тэ.н] нүдний аньсага нарийн,

шижим I.17.4 ●●○ [ж.н] уяхад зориулан онигордуу

бэлтгэсэн оосор

шийхий- II.1.4 ●○○ [үй.ү] онийж харах

шижимлэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] шижмээс татах

шийхна- II.10.1 ●○○ [үй.ү] могой дуугарах

шижимнэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] тэргэнд хөлсөн шийхнүүхэй I.15.4 ●○○ (амь.) [ж.н] жижиг

морины өмнө нэмж морь хөлөх

шувуу

шийхтна- II.10.1 ●○○ [үй.ү] үргэлжлэн

450

451

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

шахтнаж сийгэх

модны зүү хэлбэрт ногоон намиа, гацуурын ~

шийч ●○○ [тэ.н] ший жүжиг тоглогч

шилмүүст- II.7.4 ●○○ [үй.ү] шилмүүстэй

шийчин I.20.4 ●○○ [ж.н] ший жүжиг тоглогч, болох

бүжигчин

шилмүүст ●○○ [тэ.н] шилмүүс бүхий, ~ мод

шийшааз I.3.1 ●○○ [ж.н] эгшигт хайрцаг

шилмэл ●●● [тэ.н] шилдэг, сонгодог, ~ загвар

шил I.9.4 ●●● [ж.н] элсийг хайлуулж хийсэн шилмэлз- II.7.4 ●○○ [үй.ү] шүлс савируулан

тунгалаг эд

хүсэх, шунах

шил I.9.4 ●●● [ж.н] хүзүүний ар

шилрээч ●○○ [тэ.н] шилэрдэг зантай

шил I.1.4 ●●● [ж.н] уулын ~

шилт- II.7.4 ●○○ [үй.ү] юмны хөө нясуу хагтаж

шил- II.4.4 ●●● [үй.ү] ~ сонгох

хатуурах

шилбүүр I.5.4 ●●● [ж.н] мал туух шилтгэнэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] элэгсэг найртай

зориулалттай, үзүүртээ нарийн суртай саваа зан байдал гаргах

мод

шилтгээн I.2.4 ●●● [ж.н] бэхлэн цогцолж

шилбүүрд- II.7.4 ●●○ [үй.ү] шилбүүрээр байгуулсан цайз, орд ~

шавхрах

шилтэс I.26.4 ●○○ (урга.) [ж.н] ганцаар

шилбүүртэн I.20.4 ●○○ [ж.н] амьтны зүйл онцгой ургасан мод

анги

шилүүн ●○○ [тэ.н] бяр чадалтай, чадамгай

шилбэ I.25.4 ●●● [ж.н] хөлийн ~

хурцлаг

шилбэ I.25.4 ●●● [ж.н] товч ~

шилүүс I.9.4 ●○○ (амь.) [ж.н] мийн овгийн

шилбэ I.25.4 ●●● (амь.) [ж.н] хоёр настай араатан амьтан

тэмээ

шилүүсэрхүү ●○○ [тэ.н] шилүүстэй төстэй

шилбэ I.25.4 ●○○ (урга.) [ж.н] өвс ургамлын шилч I.4.4 ●○○ [ж.н] шилээр үйлдэх

уг иш

мэргэжилтэн

шилбэ I.25.4 ●○○ [ж.н] тамхины соруул

шилчин I.20.4 ●○○ [ж.н] шилч

шилбэд- II.6.4 ●○○ [үй.ү] шилбэнээс нь атган шилэвч I.32.4 ●○○ [ж.н] малгай, үсний гэр

барих

зэргийн шил рүү унжуулдаг гоёл

шилбэлз- II.7.4 ●○○ [үй.ү] муухай зан ааш шилэм I.17.4 ●○○ [ж.н] огтолж эсгэх юманд

гаргаж авирлах

оромлож норгон тавьсан тэмдэг

шилбэлзүүр ●○○ [тэ.н] шилбэлздэг зантай

шилэмд- II.7.4 ●○○ [үй.ү] уруул амаа чийглэн

шилги I.8.4 ●○○ (урга.) [ж.н] уулын чулуужсан норгох

ургамал

шилэмдэг I.21.4 ●○○ (урга.) [ж.н] үрээс нь

шилгэд- II.6.4 ●○○ [үй.ү] чичрэн дагжих

тос шахдаг өвслөг ургамал

шилгэл- II.4.4 ●○○ [үй.ү] байн байн дагжин шилэр- II.12.4 ●○○ [үй.ү] ижил сүргээсээ

чичрэх, салганах, ганхах, хэлбэлзэх

салж явах, ингэ ~, үнээ ~

шилгэлз- II.7.4 ●○○ [үй.ү] шувуу, адуу зэргийн шилэрх- II.7.4 ●○○ [үй.ү] хүн нөр удаан явах

чичрэх

шилэрхүү ●○○ [тэ.н] шил мэт

шилгээ- II.1.4 ●○○ [үй.ү] морь малын биеэ шилэрхэг ●○○ [тэ.н] шил ихтэй

сэгсэрхийлэх

Ш

шилээ- II.1.4 ●○○ [үй.ү] зуухны үнсийг дороос

шилдэг ●●● [тэ.н] шилмэл, сонгодог, нь татаж гаргах

шалгарсан

шилээвэр I.21.4 ●○○ [ж.н] галыг сэргээж

шилж- II.9.4 ●●● [үй.ү] байр ~, утга ~

засах хэрэгсэл

шилжигч I.4.4 ●●○ [ж.н] шилжин хөдлөгч

шилээвэрд- II.7.4 ●○○ [үй.ү] шилээврээр

шилжилт I.3.4 ●●● [ж.н] ~ хөдөлгөөн

үйлдэх

шилжир- II.12.4 ●○○ [үй.ү] шилжиж ирэх, шим I.1.4 ●○○ [ж.н] ~ ертөнц, ~ ийн амьтан; ~

шинэ он ~

шүлт, шүүс, үр тэжээл

шилжмэл ●○○ [тэ.н] шилжсэн, ~ утга

шим- II.4.4 ●○○ [үй.ү] ~ сорох, хөхөх

шилжүүлэг I.21.4 ●●● [ж.н] шилжүүлэх шимдүү I.12.4 ●○○ (амь.) [ж.н] дуут задуулайн

үйлийн нэр, шилжүүлэх юм

өөр нэр; ~ бялзуухай

шилжүүлэлт I.3.4 ●○○ [ж.н] шилжүүлэх шимлэг ●○○ [тэ.н] шим сайтай

үйлийн үр дүнг заасан нэр

шимсэг I.21.4 ●○○ [ж.н] амьтны шилбэ,

шилжээ I.12.4 ●○○ [ж.н] шилжин хөдөлж тагалцаг хоёрын уулзар орчим газар

чадахуйц

шимт- II.7.4 ●●○ [үй.ү] юманд хичээнгүйлэн

шиллэ- II.10.4 ●●○ [үй.ү] цонх ~, шилээр чармайх, хүсэж дурлах

бүрэх

шимт- II.7.4 ●●○ [үй.ү] юм, юманд нэвтэрч

шиллэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] уулын шилээр явах

шингэх, газарт ус ~

шиллэг I.5.4 ●○○ [ж.н] шилж сонгох үйлийн шимт ●●○ [тэ.н] шим бүхий, амт бүхий

нэр

шимтгэл I.1.4 ●●● [ж.н] ~ суутгал, ~ авах

шилмий I.15.4 ●○○ (урга.) [ж.н] амтат үртэй шимтэглээ I.12.4 ●○○ (урга.) [ж.н] өвчнийг

нэг зүйл өвслөг ургамал

анагаах эмийн ургамал

шилмүүс I.9.4 ●○○ (урга.) [ж.н] навчгүй шимтэл- II.11.4 ●○○ [үй.ү] амтлах, байн байн

450

451

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

амтлах

дүнг заасан нэр

шимтээс I.9.4 ●○○ [ж.н] нэвчиж шингэсэн шингээмж I.4.4 ●○○ [ж.н] шингээх чадамж

зүйл

шингээц I.3.4 ●○○ [ж.н] шингээх чадвар

шимүүр I.5.4 ●○○ (амь.) [ж.н] ~ гуурс, ~ шинж I.4.4 ●●● [ж.н] ~ чанар, ~ төлөв

хорхой

шинж- II.9.4 ●●● [үй.ү] шинжлэх, шинжийг нь

шимх- II.7.4 ●○○ [үй.ү] юмны зай завсраар ажих

ялаа шумуул шурган орох

шинжил- II.11.4 ●●● [үй.ү] судлах, ~ ухаан

шимшир- II.12.4 ●●○ [үй.ү] сэтгэл ~, бие ~

шинжилгээ I.12.4 ●●● [ж.н] судалгаа, эрдэм ~

шимшир- II.12.4 ●○○ [үй.ү] эд юм бага сагаар шинжич I.31.4 ●○○ [ж.н] хүний хувь заяаг

дэмий үрэгдэж хорогдох

зөгнөгч, зөнч

шимширт- II.7.4 ●○○ [үй.ү] яс, үеэр янгинаж шинжлэгч I.4.4 ●●○ [ж.н] шинжлэх үйл

өвдөх

гүйцэтгэгч

шимэгч I.4.4 ●●● (амь.) [ж.н] хүн, амьтны шинжлэл I.1.4 ●●● [ж.н] судлал ~

цусыг шимэн амьдардаг хорхой

шинжлэлч I.4.4 ●○○ [ж.н] судлаач, шинжлэгч

шимэгчил- II.11.4 ●○○ [үй.ү] юмыг хөхөх, шинжүүр I.5.4 ●○○ [ж.н] шинжих хэрэглүүр,

сорох, шимэх

шинжих шалгуур

шимэл- II.11.4 ●○○ [үй.ү] охь шимийг нь авах

шинжээч I.4.4 ●●● [ж.н] ёр бэлгэ шинжигч,

шимэл I.17.4 ●○○ (урга.) [ж.н] өвслөг ургамал, шинжлэн судлагч, ажиглагч

иш нь эмд орно

шинхэг I.21.4 ●○○ [ж.н] шээс зэргийн эхүүн

шимэлдэг I.21.4 ●●○ [ж.н] өөх шаргааж үнэр; шивэр ~

үлдсэн шаар

шинхэгт- II.7.4 ●○○ [үй.ү] шинхэгтэй болох

шимэлдэг I.21.4 ●○○ (урга.) [ж.н] олон наст шинц I.3.4 ●○○ (урга.) [ж.н] хоол амталж, эмд

ургамал; өнжиж хөлдсөн цас

ордог ургамал

шимэлзэн I.16.4 ●○○ (амь.) [ж.н] харцгайтай шинш- II.9.4 ●●○ [үй.ү] юм үнэрлэх

адил нэг зүйл шувуу

шинш I.4.4 ●○○ [ж.н] овор дүр, шинж байдал

шимэрс I.9.4 ●○○ (урга.) [ж.н] өвслөг ургамал; шиншил- II.11.4 ●○○ [үй.ү] байн байн үнэрлэх

тарвалж

шиншлээч ●○○ [тэ.н] шиншилж байдаг

шимэрхүү ●○○ [тэ.н] шим шүүс багатай

шиншээч I.4.4 ●○○ [ж.н] шиншлэгч

шимэрхэг ●○○ [тэ.н] шим бүхий, шимтэй

шинэ ●●● [тэ.н] сая гарсан, хуучраагүй

шимээсэг I.26.4 ●●○ [ж.н] өвс хадах багаж шинэвтэр ●○○ [тэ.н] шинэ байрын

хэрэгсэл

шинэд- II.6.4 ●○○ [үй.ү] шинэ болох

шин I.16.4 ●○○ [ж.н] багласан бишгүүр

шинэд ●○○ [ц.н] сарын эхний хоногууд

шин I.16.4 ●○○ [ж.н] үйрмэг юм хэмжих шинэл- II.4.4 ●○○ [үй.ү] цагаан сар гаргах,

багтаамжийн нэгж

ёслол хийх

шинбад I.3.1 ●○○ (урга.) [ж.н] хүрэн өнгөтэй шинэлэг ●○○ [тэ.н] ~ тал, ~ санаа

нэг зүйл жимс; үнэрт өвс

шинэс I.9.4 (урга.) [ж.н] нэг зүйл шилмүүст

Ш шингүн I.2.4 ●○○ (урга.) [ж.н] олон наст мод

ургамал; өндөр өвсний давирхай

шинэт- II.6.4 ●○○ [үй.ү] улам шинэ болох

шингүүр I.5.4 ●●○ [ж.н] шингэц, хоол ундны ~

шинэтгэгч I.4.4 ●○○ [ж.н] шинэтгэн үйлдэгч

шингэ I.18.4 ●●○ [ж.н] ээдэмтэй холилдсон шинэтгэл I.1.4 ●●● [ж.н] шинэтгэх явдал

зөөхий; унд шингээ уух

шинэчил- II.11.4 ●●● [үй.ү] шинэ болгон

шингэ- II.10.4 ●●○ [үй.ү] уусаж ~, хоол ~, нэвт ~

өөрчлөх

шингэвтэр ●●○ [тэ.н] шингэхэн байрын

шинэчлэгч I.4.4 ●●● [ж.н] шинэчлэн үйлдэгч

шингэд- II.6.4 ●●○ [үй.ү] шингэн болох

шинэчлэл I.1.4 ●●● [ж.н] шинэчлэх үйлийн

шингэж- II.9.4 ●○○ [үй.ү] шингэн шинжтэй нэр

болох

шинэчлэлт I.3.4 ●●● [ж.н] шинэчлэх үйлийн

шингэл- II.4.4 ●●○ [үй.ү] өтгөн зүйлд бага үр дүнг заасан нэр, өөрчлөлт ~

сага шингэн нэмэх

шир I.9.4 ●●● [ж.н] арьс ~

шингэлт I.3.4 ●●● [ж.н] шингэх үйлийн үр шир I.9.4 ●●● [ж.н] өр ~

дүнг заасан нэр

шир I.1.4 ●○○ [ж.н] нэг зүйл тусгай будаг

шингэн ●●● [тэ.н] өтгөн ~, ~ үс, ~ хоолой, ~ шир- II.3.4 ●○○ [үй.ү] төмрийг хайлуулж бөөн

мөр

хэсэг болгох

шингэр- II.5.4 ●○○ [үй.ү] шингэн болох; шир- II.3.4 ●●● [үй.ү] бат бэх ширж оёх,

цөөрөх, хорогдох; дуу шингэрэх

ширдэг ~

шингэрүүлэгч I.4.4 ●●○ [ж.н] шингэн болгогч

шир ●○○ [а.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

шингэц I.3.4 ●●● [ж.н] шингэц, хоол ундны ~

ширван I.2.1 ●○○ [ж.н] хорин найман одны

шингээгүүр I.5.4 ●○○ [ж.н] шингээх хэрэглүүр

нэг

шингээгч I.4.4 ●●○ [ж.н] шингээн үйлдэгч, ~ ширвүүл I.1.4 ●○○ [ж.н] юм ширвэхэд

бодис

зориулсан хэрэглүүр, ширвүүр

шингээлт I.3.4 ●●● [ж.н] шингээх үйлийн үр ширвэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] юмаар сажиж цохих

452

453

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

ширвэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] нүдний булангаар ширх I.9.4 ●○○ (урга.) [ж.н] мод ургамлын

эгдүүцэнгүй хараад нүүр буруулах

газарт нягт шахан ургасан нь

ширвэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] туужуудах, шүүрдэх

ширх I.9.4 ●○○ (амь.) [ж.н] малын биед ордог

ширвэлз- II.7.4 ●○○ [үй.ү] байн байн ширвэх

нэг зүйл хорхой

ширвэлт I.3.4 ●○○ [ж.н] ширвэх үйлийн үр ширхлэг ●○○ [тэ.н] ширхэг сайтай; ширхэг

дүнг заасан нэр

мэт, ~ эд

ширвэсэн I.20.4 ●○○ (амь.) [ж.н] арван нэгэн ширхэг I.21.4 ●●● [ж.н] юмны салангид нэгж,

настай тэмээ

тоо ~; юмны цуудаслан салж болох хэсэг,

ширвээ I.12.4 ●○○ [ж.н] модны унанги салаа махны ~, модны ~

мөчир

ширхэгж- II.9.4 ●○○ [үй.ү] ширхэгтэх, ширхэг

ширвээ ●●○ [тэ.н] жирвэгэр нарийн, ~ сахал

болон бутрах

ширвээс I.9.4 ●○○ [ж.н] ширвэсэн ором

ширхэглэ- II.10.4 ●●○ [үй.ү] ширхгээр салгах

ширвээт- II.6.4 ●●○ [үй.ү] айн халширч, ширхэглэг ●○○ [тэ.н] ширхэг сайтай; ширхэг

сэтгэл хирдхийх

мэт

ширвээтэл I.17.4 ●○○ [ж.н] гирвэшил

ширхэгт ●○○ [тэ.н] боловсорсон ширхгээр

ширгэ- II.10.4 ●●● [үй.ү] эх ундарга нь татрах; нэхсэнийг; ~ хэв

булаг ~, ингэ ~, хонь ~, нүд ~

ширхэгт- II.7.4 ●○○ [үй.ү] ширхэгтэй болох

ширгэлт I.3.4 ●○○ [ж.н] ширгэхүй

ширхэгчил- II.11.4 ●○○ [үй.ү] ширхэг

ширгэмэл ●○○ [тэ.н] ширгэсэн нь

дараалан үйлдэх

ширгэц I.3.4 ●○○ [ж.н] ширгэх хувь хэмжээ

ширхэр- II.12.4 ●○○ [үй.ү] унжирч өвдөх

ширгээгүүр I.5.4 ●○○ [ж.н] ширгээх багаж

ширхэт- II.15.4 ●●○ [үй.ү] мал ширх

ширгээлт I.3.4 ●○○ [ж.н] ширгээх үйлийн үр хорхойтой болох

дүнг заасан нэр

ширч I.4.4 ●○○ [ж.н] шир будах мэргэжилтэй

ширд- II.7.4 ●○○ [үй.ү] шир арьсаар хулдах, хүн

ширлэх

ширчиг ●○○ [а.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

ширд- II.7.4 ●○○ [үй.ү] шир будгаар будах

ширчигнэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] ширчиг ширчиг

ширд ●○○ [а.д.ү] ~ хийх

гэсэн чимээ гарах

ширдмэл ●○○ [тэ.н] шир будагтай

ширчин I.20.4 ●○○ [ж.н] шир боловсруулах

ширдмэл ●○○ [тэ.н] арьсаар хулдаж хийсэн

хүн

ширдэг I.21.4 ●●● [ж.н] ширмэл дэвсгэр

ширэв ●○○ [д.д.ү] ~ татах

ширжиг ●○○ [а.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

ширэг I.21.4 ●●● [ж.н] зүлэг ~

ширжигнэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] ширжиг ширжиг ширэгж- II.9.4 ●○○ [үй.ү] ширэг шинжтэй

хийсэн чимээ гарах

болох

ширлэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] юмыг ширээр боож ширэглэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] ширэг суулгах,

бэхлэх

ширэгтэй болох, ширгийг нь хуулж авах

ширлэг I.5.4 ●○○ [ж.н] өнгөлөн бүрж ширэглэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] төмөрлөгийг галд

хамгаалах хэрэгсэл

ширгээж цэвэрлэх; тугалга ~, хүүхэд ~

Ш

ширмэг I.5.4 ●○○ [ж.н] ширэх мэт нарийн ширэглэг ●○○ [тэ.н] ширэг бүхий, ширэг мэт,

оёдол

~ газар

ширмэглэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] ширэх, товшиж ширэгт ●○○ [тэ.н] хөрсний дээд хэсэг нь

оёх

үндсээр ширэгжсэн хөрс

ширмэл ●●○ [ж.н] улайтгах давтах зэргээр ширэлд- II.7.4 ●○○ [үй.ү] үс ноос зэрэг зүйл

хатуужуулсан төмөр; ширж оёсон

бөөгнөрөлдөх, даахирах

ширмэл I.1.4 ●○○ [ж.н] улайтгаж давтах ширэлдмэл ●○○ [тэ.н] ширэлдсэн байдалтай

зэргээр хатуужуулсан юм

ширэлдээ I.12.4 ●○○ [ж.н] ширэлдэж

ширмэлч I.4.4 ●○○ [ж.н] гутал гөлөм зэргийг ээдэрсэн

оёгч

ширэм I.26.4 ●●○ [ж.н] түүхий төмөр

ширт- II.7.4 ●●● [үй.ү] нүд салгалгүй харах

ширэнгэ I.18.4 ●●○ (урга.) [ж.н] ойд ягч

ширтвэлз- II.7.4 ●○○ [үй.ү] хялбалзан харах

ургасан намхан модод

ширтэлт I.3.4 ●○○ [ж.н] ширтэх үйлийн үр ширэнгэл- II.4.4 ●○○ [үй.ү] ширэнгээр явах

дүнг заасан нэр

ширээ I.12.4 ●●● [ж.н] ~ сандал

ширүүвтэр ●○○ [тэ.н] ширүүн байрын

ширээ ●○○ [тэ.н] тэмээний бөх эгц босоо

ширүүд- II.6.4 ●●○ [үй.ү] хий ширүүн болох

тэгш

ширүүл- II.4.4 ●○○ [үй.ү] салхи шуурга, ширээ I.12.4 ●○○ [ж.н] монгол адууны тамга

бороо цасны хүч нэмэгдэх; хурц ширүүн зан ширээдэс I.26.4 ●○○ [ж.н] төмрийг галд

ааш гаргах

ширээсэн нь

ширүүн ●●● [тэ.н] хатуу ~, догшин ~

ширээл- II.4.4 ●○○ [үй.ү] тэмээ таргалж, бөх

ширүүндүү ●○○ [тэ.н] ширүүн байрын

нь босоо болох

ширүүс- II.6.4 ●●○ [үй.ү] ширүүтэх, бороо ~

ширээс I.9.4 ●●○ [ж.н] ширсэн оёдол

ширүүт- II.6.4 ●○○ [үй.ү] ширүүн болох

ширээт ●○○ [тэ.н] ~ лам

452

453

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

шихнүүхэй I.15.4 ●○○ (амь.) [ж.н] ургамлын шувууны дуугарах

үрээр хооллодог нэгэн шавж

шог I.6.2 ●●● [ж.н] бусдыг инээдэмт байдлаар

шихулуу I.12.1 ●○○ (урга.) [ж.н] хулууны баясгах, шогчлох, хошин ~, ~ зураг

язгуурын нэг наст өвслөг ургамал

шогло- II.10.2 ●●○ [үй.ү] хүнийг далдуур

шихэн ●○○ [тэ.н] өчүүхэн ~

болон ил багахан өдөх

шиш I.4.4 ●○○ (урга.) [ж.н] нэг зүйл ургамал, шоглонгуй ●●○ [тэ.н] шоглож тохуурхсан

үр жимсийг хүнсэнд хэрэглэнэ

байдалтай

шишүүхэй I.15.4 ●○○ (амь.) [ж.н] үхэр шоглоом I.1.2 ●●● [ж.н] тоглоом ~, ~ болох

оготнын нэг төрөл

шогно- II.10.2 ●●○ [үй.ү] хартай будааг

шов ●○○ [а.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

цайлгах, тээрмээр шороог цэвэрлэх

шов ●○○ [баймж.] ~ шовгор, улам шовгор

шогно- II.10.2 ●○○ [үй.ү] шонгоор тулах буюу

шовгоно- II.10.2 ●○○ [үй.ү] шовгор юмны хөшиж түгжих

үргэлжлэн хөдлөх

шогногор ●○○ [тэ.н] урт шөвгөр хоншоортой

шовгор I.5.2 ●○○ [ж.н] өндөр, босоо шогнолз- II.7.2 ●○○ [үй.ү] шогногор юмны

хэлбэртэй зүйл

байн байн хөдлөх

шовгорд- II.7.2 ●○○ [үй.ү] шовгор болох

шого- II.10.2 ●○○ [үй.ү] халуунд мал бие биеэ

шовгордуу ●○○ [тэ.н] шовгор байрын

сүүдэрлэн бөөгнөх

шовир ●○○ [а.д.ү] ~ шүвэр хийх

шогол I.1.2 ●●○ (шаш.) [ж.н] судрын урт

шовой- II.1.2 ●○○ [үй.ү] шовгор юмны модон хуурцаг, бурхны бяцхан хайрцаг

харагдах

шоголд- II.7.2 ●●○ [үй.ү] шоголоор цохих

шоволз- II.7.2 ●○○ [үй.ү] шовгор юмны шоголло- II.10.2 ●○○ [үй.ү] шогол дотор ном

хөдлөх

судар зэргийг агуулах

шовон ●○○ [тэ.н] шовгор улаан өнгө бүхий

шогомбо I.18.2 ●○○ (шаш.) [ж.н] золиг

шовон ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

гаргадаг лам

шовоохой I.12.2 ●●○ [ж.н] гозгор оройтой шогч ●●○ [тэ.н] шооч, хошин шог гаргагч

жижиг оромж

шогчил- II.11.2 ●○○ [үй.ү] шоглох, шог болгох

шовс ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

шогш- II.9.2 ●●○ [үй.ү] шогшоо явдлаар явах

шовх ●●○ [тэ.н] юмны үзүүр нарийн хурц

шогш- II.9.2 ●●○ [үй.ү] тараг, айраг зэрэг

шовхгоно- II.10.2 ●○○ [үй.ү] шовхгор юмны ихэд исэж сагах

үргэлжлэн хөдлөх

шогш- II.9.2 ●○○ [үй.ү] дуу гарч чадахгүй

шовхгор ●○○ [тэ.н] юмны дээд тал, үзүүр нь бүгтрэн уйлах

шовгор шувтан хэлбэр

шогшгой I.15.2 ●○○ (урга.) [ж.н] модны

шовхгорд- II.7.2 ●○○ [үй.ү] шовхгор болох

боргоцой, тоорцог

шовхгордуу ●○○ [тэ.н] шовхгор байрын

шогшгор ●○○ [тэ.н] хүний янз байдал хөнгөн

шовхдуу ●○○ [тэ.н] шовх байрын

мөчид

шовховтор ●○○ [тэ.н] бага зэрэг шовх

шогшир- II.12.2 ●○○ [үй.ү] харамсах, нохой

Ш шовход- II.15.2 ●○○ [үй.ү] шовх болох

дуудах зэрэгт тагнай тагшиж дуугарах

шовхой- II.1.2 ●○○ [үй.ү] шовхгор болох

шогширго I.18.2 ●○○ (урга.) [ж.н] хонин арц өвс

шовхол- II.11.2 ●○○ [үй.ү] шовх болгох

шогшоо- II.1.2 ●●○ [үй.ү] тараг, айргийг хэт

шовхолжин I.20.2 ●○○ [ж.н] шовх орой, дугуй исгэх

суурь бүхий дүрс

шогшоо I.12.2 ●●○ [ж.н] морь малын шог шог

шовхолз- II.7.2 ●○○ [үй.ү] шовхгор юмны хийж явах алхаа

байн байн хөдлөх

шогшуур I.5.1 ●○○ (амь.) [ж.н] шовшуур

шовхор- II.12.2 ●○○ [үй.ү] шовх болох

шувуу

шовшгор I.5.2 ●○○ (амь.) [ж.н] гурван настай шод- II.6.2 ●●○ [үй.ү] шоо орхин сугалаа

гахай

хийх, шоодох

шовшир- II.12.2 ●○○ [үй.ү] шов шов дуугарах

шодго ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

шовшоорой I.15.2 ●○○ (амь.) [ж.н] хүдрийн шодгоно- II.10.2 ●○○ [үй.ү] шодгор юмны

үр төл

хөдлөх

шовшуур I.5.1 ●○○ (амь.) [ж.н] нэг зүйл ойн шодгор ●○○ [тэ.н] аливаа юмны жижигхэн,

шувуу

хөдөлгөөнтэй байдал; ~ гэзэг

шовшуур I.5.1 ●○○ (амь.) [ж.н] хүдрийн үр шодгорд- II.7.2 ●○○ [үй.ү] шодгор болох

төл

шодгордуу ●○○ [тэ.н] шодгор байрын

шовшуур I.5.1 ●○○ [ж.н] тэнэмэл муу хүн

шодой I.15.2 ●○○ [ж.н] эр хүний бэлгэ эрхтэн

шовшуур ●○○ [тэ.н] шов шов дуутай

шодой- II.1.2 ●○○ [үй.ү] шодон, шодгор болох

шовшуур I.5.1 ●○○ [ж.н] гөрөөс агнахад шодолз- II.7.2 ●○○ [үй.ү] шодгор юмны

урайдах хэрэглэл

хөдлөх

шовшуурд- II.7.1 ●○○ [үй.ү] шовшуур шодон ●○○ [тэ.н] богино болоод нарийн,

дуугаргах

годгор

шовшуурла- II.10.1 ●○○ [үй.ү] шовшуур шожгор ●○○ [тэ.н] зан байдал хэвлүүн

454

455

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

шожгорд- II.7.2 ●○○ [үй.ү] хэтэрхий шожгор шомгор ●○○ [тэ.н] хорчгор харчгар байдал

болох

шомгордуу ●○○ [тэ.н] шомгор байрын

шожгордуу ●○○ [тэ.н] шожгор байрын

шомой- II.1.2 ●○○ [үй.ү] жижиг байдалтай

шожигно- II.10.2 ●○○ [үй.ү] шингэн юмны болох; хацар нь ~

гоожих, урсах

шон I.16.2 ●●● [ж.н] морь мал уях зэл, хэц

шожий- II.1.2 ●○○ [үй.ү] шожгор зан байдал татан босгосон мод, уяа

гаргах

шон ●○○ [тэ.н] нохой зэрэг амьтны алгуурхан

шожоон I.2.2 ●○○ [ж.н] чулуугаар урлаач, шогших байдал

чулууны дархан

шонд- II.7.2 ●○○ [үй.ү] тулж баганадах

шол ●○○ [а.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

шонтго ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

шолбогоно- II.10.2 ●○○ [үй.ү] шолбогор шонтгоно- II.10.2 ●●○ [үй.ү] шонтгор юмны

юмны үргэлжлэн хөдлөх

үргэлжлэн хөдлөх

шолбогор ●○○ [тэ.н] сул унжийсан байдал

шонтгор ●○○ [тэ.н] өндөр шовгор, шантгар

шолбогорд- II.7.2 ●○○ [үй.ү] хэтэрхий шонтгорд- II.7.2 ●○○ [үй.ү] шонтгор нь

шолбогор болох

давамгай

шолбогордуу ●○○ [тэ.н] шолбогор байрын

шонтгордуу ●○○ [тэ.н] шонтгор байрын

шолбой- II.1.2 ●○○ [үй.ү] шолбогор болох

шонтой- II.1.2 ●○○ [үй.ү] шонтгор болох

шолдгоно- II.10.2 ●○○ [үй.ү] шолдгор юмны шонтуул I.1.1 ●○○ (амь.) [ж.н] нэг зүйл

байн байн хөдлөх

тоншуул шувуу

шолдгор ●○○ [тэ.н] шөвийж шувтайсан шонхгоно- II.10.2 ●○○ [үй.ү] шонхгор юмны

ёозгүй байдал

хөдлөх

шолдой- II.1.2 ●○○ [үй.ү] гуя зэргийн шолдгор шонхгор ●○○ [тэ.н] шовх, өндөр байдал; ~

болох

хамар

шолдор ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

шонхгордуу ●○○ [тэ.н] шовх, өндөр маягийн

шолхголз- II.7.2 ●○○ [үй.ү] шолхгор, унжгар шонхой- II.1.2 ●○○ [үй.ү] шонхгор болох

юмны байн байн хөдлөх

шонхолз- II.7.2 ●○○ [үй.ү] шонхгор юм хөдлөх

шолхгоно- II.10.2 ●○○ [үй.ү] шолхгор юмны шонхор I.21.2 ●●○ (амь.) [ж.н] нэг зүйл

үргэлжлэн хөдлөх

махчин шувуу

шолхгор ●○○ [тэ.н] унжийж шулхайсан шонхор I.21.2 ●●○ [ж.н] монгол бөхийн цол

байдалтай

шонхор ●●○ [тэ.н] хүний хамрын шовх өндөр

шолхгордуу ●○○ [тэ.н] шолхгор байрын

байдал

шолхой- II.1.2 ●●○ [үй.ү] шолхгор болох, шонхордуу ●○○ [тэ.н] шонхор байрын

шалхайх

шонш- II.9.2 ●○○ [үй.ү] нохой зэрэг амьтны

шолхолз- II.7.2 ●○○ [үй.ү] шолхгор юмны алгуур шогших

байн байн хөдлөх

шоншоо I.12.2 ●○○ [ж.н] нохой зэрэг амьтны

шолчгор ●○○ [тэ.н] шалчгар, барагтайхан

алгуурхан шогшоо

шолчгорд- II.7.2 ●○○ [үй.ү] шолчгор болох

шоо I.12.2 ●●● [ж.н] ~ дөрвөлжин, дөв

дөрвөлжин; ~ орхих

Ш

шолчгордуу ●○○ [тэ.н] шолчгор байрын,

шалчгардуу

шоо I.12.2 ●●● [ж.н] шоолох үйлийн нэр, ад ~

шолчигно- II.10.2 ●○○ [үй.ү] шол шол шоо I.12.2 ●○○ (амь.) [ж.н] улаавтархан

дуугарах, дэмий олон үг ярих

зүстэй нэг зүйл буга; ~ буга

шолчилз- II.7.2 ●○○ [үй.ү] шолчгор юмны шоо I.12.2 ●○○ (урга.) [ж.н] зэллэж ургах нэг

байн байн хөдлөх

наст өвслөг ургамал

шомбого ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

шоо I.12.2 ●○○ [ж.н] модыг халин цавчих

шомбогоно- II.10.2 ●○○ [үй.ү] шомбогор багаж; ~ ооль

юмны хөдлөх

шоо I.12.2 ●○○ [ж.н] торгон нэхмэлийн зүйл

шомбогор ●○○ [тэ.н] жижиг шовгор хэлбэр

шоовдор ●●○ [тэ.н] ад үзэгдсэн, гологдсон

шомбогорд- II.7.2 ●○○ [үй.ү] хэтэрхий шоовдорло- II.10.2 ●○○ [үй.ү] ад үзэх

шомбогор болох

шоовин I.16.2 ●○○ [ж.н] гурилаар хийсэн нэг

шомбогордуу ●○○ [тэ.н] шомбогор байрын

зүйл идээ

шомбод- II.6.2 ●●○ [үй.ү] ёс бусаар шүүрэн шоовон ●○○ [тэ.н] шовон, шовгор;

авах, их юмны дундаас завшин авах

шоод- II.6.2 ●●○ [үй.ү] ад шоо үзэх,

шомбодогч I.4.2 ●○○ [ж.н] олон юмны шоовдорлох

дотроос авч завшигч

шоод- II.6.2 ●●○ [үй.ү] шоо хаяж мэргэлэх;

шомбой- II.1.2 ●○○ [үй.ү] шомбогор юмны шоо орхин сонгох буюу шодох

харагдах

шоодол I.17.2 ●○○ [ж.н] ад шоод үзэхүй

шомболз- II.7.2 ●○○ [үй.ү] шомбогор юмны шоол- II.4.2 ●●○ [үй.ү] доог тохуу хийж

шомбос шомбос хийх

элэглэх

шомбон ●○○ [тэ.н] жижиг шомбогор

шомбос ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

шоолжин I.20.2 ●○○ [ж.н] шоо мэт босоо

454

455

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

дөрвөлжин

нарийн хэвэлтэй

шоолонгуй ●○○ [тэ.н] шоолсон янзтай

шоржигно- II.10.2 ●●○ [үй.ү] шор шор гэсэн

шоолуу ●○○ [тэ.н] хэлгий ээрэмтгий; тэнэг чимээ гарах

мунхаг, ухвар муу

шоржигноо I.12.2 ●○○ [ж.н] шоржигнох чимээ

шоор I.5.2 ●○○ (урга.) [ж.н] буурцагт шоржигноон I.2.2 ●●○ [ж.н] үргэлжлэн

ургамлын язгуурт багтах нэг наст өвсөрхөг шоржигнох чимээ

ургамал

шорло- II.10.2 ●●○ [үй.ү] юмыг шороор хатгах

шоорон ●○○ [тэ.н] гозгор шоргор

шорлог I.6.2 ●●● [ж.н] зүссэн махыг мод,

шоорхуу ●○○ [тэ.н] шоо дөрвөлжин мэт төмөр зэрэгт хатган, галд шарж болгосон нь

хэлбэртэй

шорлог I.6.2 ●○○ [ж.н] иш навч жимсийг нь

шоохгоно- II.10.2 ●○○ [үй.ү] шоохгор юм үйлдвэрт хэрэглэх нэг зүйл жимс

үргэлжлэн хөдлөх

шорлог ●○○ [тэ.н] давслаг, хужирлаг

шоохгор ●○○ [тэ.н] цээж нарийн шовгордуу

шорлого I.18.2 ●○○ [ж.н] анчны олзоос

шоохгордуу ●○○ [тэ.н] шоохгор байрын

хүртэх хувь

шоохой I.15.2 ●●○ [ж.н] морь болон үхэр шорногор ●○○ [тэ.н] шор мэт байдалтай

тэрэгний тоног хэрэгслийн зүйл

шорногордуу ●○○ [тэ.н] шорногор байрын

шоохой- II.1.2 ●○○ [үй.ү] шоохгор болох

шорной- II.1.2 ●○○ [тэ.н] шорногор болох

шоохолз- II.7.2 ●○○ [үй.ү] шоохгор юмны шорной I.15.2 ●○○ (урга.) [ж.н] навчаар нь

үргэлжлэн хөдлөх

цаас хийдэг ургамал, шорно

шоохолзуур

●○○

[тэ.н]

шоохолзсон шоролжин ●○○ [тэ.н] шовх үзүүртэй, дугуй

хөдөлгөөнтэй

суурь бүхий, шовхолж

шооч I.4.2 ●○○ [ж.н] шоо орхиж мэргэлдэг шоролз- II.7.2 ●○○ [үй.ү] шоргор, шовх

хүн

үзүүртэй юмны байн байн хөдлөх

шооч ●●○ [тэ.н] бусдыг шоолох зантай

шорон I.16.2 ●●● [ж.н] гэмт хэрэгтэн

шор I.9.2 ●○○ [ж.н] хоёр талдаа иртэй, этгээдийг хорих газар, ~ гяндан; онцгой

том хутга мэт зэвсэг; юм хатгах, сүлбэхэд өндөр уул хад, ~ хад

хэрэглэх зүйл

шоронч I.4.2 ●○○ [ж.н] нэг зүйлийн жад, шор

шор ●○○ [тэ.н] шорвог, ~ давс, ~ шүү

шороо I.12.2 ●●● [ж.н] дэлхийн гадаргыг буй

шор ●○○ [а.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

болгогч нягт бодис, газар ~, хөрс ~

шорвигор ●○○ [тэ.н] сахал үсний шөрвийсөн нь

шороод- II.6.2 ●○○ [үй.ү] шороо наалдуулах;

шорвий- II.1.2 ●○○ [үй.ү] шорвигор болох

шороон дээр унах; өвдөг ~

шорвог ●●● [тэ.н] давс хужрын амт, шор, шорхир- II.5.2 ●○○ [үй.ү] унтсан хүний

шорвос

амьсгалах

шорвогд- II.7.2 ●●○ [үй.ү] шорвог болох

шорчигно- II.10.2 ●○○ [үй.ү] бага усны урсгал

шорвогдуу ●○○ [тэ.н] шорвог байрын

чимээ гарах

шорвогло- II.10.2 ●○○ [үй.ү] шорвог амттай шорчигноон I.2.2 ●○○ [ж.н] шорчигносон чимээ

Ш болох; малд шорвог долоолгох

шохгор ●○○ [тэ.н] аньсага нарийн

шорвогор ●○○ [тэ.н] сөрвийсөн сахалтай

шохой I.15.2 ●●● [ж.н] шохойн чулууг шатааж

шорвогт- II.7.2 ●○○ [үй.ү] шорвог болох

гарган авдаг цагаан өнгийн бодис, цэрд

шорвой- II.1.2 ●○○ [үй.ү] үс өд бүхий юмны шохойд- II.6.2 ●○○ [үй.ү] шохойгоор будах,

сөрвийх

түрхэх

шорвос ●○○ [тэ.н] давслаг хужирлаг

шохойж- II.8.2 ●●○ [үй.ү] шохой болон

шоргоолж I.11.2 ●●● (амь.) [ж.н] улаан ~, хувирах, шохой болон тогтох

морин ~

шохойжилт I.3.2 ●●● [ж.н] шохойжих үйлийн

шоргоолжил- II.11.2 ●○○ [үй.ү] шоргоолж нэр

адил дундуураа нарийхан болох, гэдсээ ~

шохойлог ●●○ [тэ.н] шохойн чанар бүхий

шоргоолжич I.31.2 ●○○ (амь.) [ж.н] шохойнцор I.21.2 ●○○ [ж.н] шохой мэт бодис

шоргоолжоор хооллодог хөхтөн амьтан

шохойр- II.5.2 ●○○ [үй.ү] шохой мэт болох

шоргор ●○○ [тэ.н] юмны үзүүр нарийн хурц

шохойрхог ●○○ [тэ.н] шохойн шинжтэй

шоргорд- II.7.2 ●○○ [үй.ү] шоргор болох

шохоор- II.5.2 ●○○ [үй.ү] юманд дурлаж

шорд- II.7.2 ●○○ [үй.ү] мал шүүтэй ус ууж сонирхох байдал гаргах

хордон үхэх

шохоорх- II.7.2 ●●○ [үй.ү] ихэд сонирхон

шорд- II.7.2 ●○○ [үй.ү] шороор хатгах, сүлбэх; дурлах

хатуу үгээр ёжлох

шохоорхогч I.4.2 ●○○ [ж.н] шохоорхон хүсэгч

шорд- II.7.2 ●●○ [үй.ү] тэмээн жингээр явахад шохоорхол I.17.2 ●●● [ж.н] шохоорхох

ачааг тэргүүлэн удирдах

үйлийн нэр, шохоорхохуй

шорд ●○○ [а.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

шош I.4.2 ●○○ (урга.) [ж.н] нэг наст буурцагт

шордгоно- II.10.2 ●○○ [үй.ү] шордгор юмны ургамал

үргэлжлэн хөдлөх

шошго I.18.2 ●●● [ж.н] барааны ~

шордгор ●○○ [тэ.н] амьтны үс тачир; гордгор шошгор ●○○ [тэ.н] бяцхан, жижигхэн

456

457

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

шошиг I.6.1 ●○○ (шаш.) [ж.н] сарны зурхайн шөнтгөрдүү ●○○ [тэ.н] шөнтгөр байрын

хорин найман одны нэг, төвөд нэр нь сага

шөнтий- II.1.3 ●●○ [үй.ү] шөнтгөр болох

шошлой I.15.2 ●○○ (урга.) [ж.н] буурцгийн шөнтөлз- II.7.3 ●○○ [үй.ү] шөнтгөр юмны

овгийн ургамал

хөдлөх

шошнуур I.5.1 ●○○ (амь.) [ж.н] нэг зүйл шувуу

шөнтөс ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

шөвгөнө- II.10.3 ●○○ [үй.ү] шөвгөр юмны шөнхгөр ●○○ [тэ.н] шөнтгөр, шонтгор

үргэлжлэн хөдлөх

шөнхгөрдүү ●○○ [тэ.н] шөнхгөр байрын

шөвгөр- II.5.3 ●●● [үй.ү] бөхийн барилдаанд шөнхий- II.1.3 ●○○ [үй.ү] шөнхгөр болох

таваас дээш давах

шөр I.1.3 ●○○ [ж.н] шөрөг, сараалжин хашаа

шөвгөр ●○○ [тэ.н] шөвх үзүүртэй

шөрвий- II.1.3 ●○○ [үй.ү] шөрвөгөр болох

шөвгөрд- II.7.3 ●○○ [үй.ү] шөвгөр болох

шөрвөг ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

шөвгөрдүү ●○○ [тэ.н] шөвгөр байрын

шөрвөгөнө- II.10.3 ●○○ [үй.ү] шөрвөгөр

шөвий- II.1.3 ●○○ [үй.ү] шөвгөр болох

юмны шөрвөг шөрвөг хийх

шөвөг I.21.3 ●●● [ж.н] цоолох, нүхлэх шөрвөгөр ●○○ [тэ.н] сахлын сийрэг боловч

хэрэгсэл

хошууран унжсан байдал

шөвөгд- II.7.3 ●●○ [үй.ү] шөвгөөр хатгаж шөрвөгөрд- II.7.3 ●○○ [үй.ү] шөрвөгөр болох

нүхлэх; бусдыг үгээр хатгах

шөрвөгөрдүү ●○○ [тэ.н] шөрвөгөр байрын

шөвөглө- II.10.3 ●○○ [үй.ү] шөвөгдөх, шөрвөлз- II.7.3 ●○○ [үй.ү] шөрвөгөр юмны

шөвгөрөх

шөрвөг шөрвөг хийх

шөвөлз- II.7.3 ●○○ [үй.ү] шөвгөр юмны шөргө- II.10.3 ●●○ [үй.ү] юманд биеэ үрэх

хөдлөх

шөргөл- II.4.3 ●○○ [үй.ү] шүүрэн авах, чирэх,

шөврөг I.5.3 ●○○ [ж.н] тэрэгний арал доорх татах чангаах

тулгуур мод

шөргөө- II.1.3 ●●○ [үй.ү] амьтан юманд биеэ

шөвх ●○○ [тэ.н] шовх, хурц шөвгөр үзүүртэй

үрэх; хоёр юм харилцан хавиралдах

шөвхгөр ●○○ [тэ.н] шөвх, шовх

шөргүүр I.5.4 ●○○ [ж.н] төмрийн хуурай,

шөвхгөрд- II.7.3 ●○○ [үй.ү] шөвхгөр болох

модны өрөвтөл

шөвхгөрдүү ●○○ [тэ.н] шөвхгөр байрын

шөрлө- II.10.3 ●○○ [үй.ү] шураг бүхий хадаас

шөвхөл- II.11.3 ●○○ [үй.ү] шөвх болгох

мэтийг мушгиж тогтоох, чангалан бэхлэх

шөвхөлз- II.7.3 ●○○ [үй.ү] шөвхгөр юмны шөрмөс I.9.3 ●●● [ж.н] хүн амьтны ~;

байн байн хөдлөх, шовхолзох

ургамлын судал ширхэг, ~н чулуу

шөвхөр- II.12.3 ●○○ [үй.ү] шөвх болох

шөрмөслөг ●○○ [тэ.н] шөрмөс адил нарийн

шөл I.9.3 ●●● [ж.н] мах, будаа, ногоо зэргийг урт, бөх чанар; тэнхээ тамиртай

буцалгаж хийсэн шингэн хоол

шөрмөсөж- II.9.3 ●○○ [үй.ү] шөрмөс мэт

шөлгүйд- II.6.4 ●○○ [үй.ү] шөл нь багадах

хатуурах

шөлгүйдүү ●○○ [тэ.н] шөлгүй байрын

шөрмөсөл- II.11.3 ●○○ [үй.ү] тэвчээр заан

шөлөрхөг ●○○ [тэ.н] шөл ихтэй

зүтгэх

шөлсөг ●●○ [тэ.н] шөлөнд дуртай

шөрөг I.21.3 ●●○ [ж.н] тугал бярууны хамарт

уяж торгох шор бүхий хэрэгсэл

Ш

шөлш- II.9.3 ●○○ [үй.ү] шөл амт сайн орох

шөмбий- II.1.3 ●○○ [үй.ү] шөмбөгөр болох

шөрөг I.21.3 ●○○ [ж.н] шовх үзүүр гаргаж

шөмбөгөнө- II.10.3 [үй.ү] байн байн шөмбийх

хийсэн сараалж, хашаа

шөмбөгөр ●○○ [тэ.н] шомбогор, шөмбөн, шөрөглө- II.10.3 ●○○ [үй.ү] шөрөг хийх,

цомбогор

шөрөгтэй болгох

шөмбөгөрд- II.7.3 ●○○ [үй.ү] шөмбөгөр болох

шув ●○○ [баймж.] ~ шулуун

шөмбөгөрдүү ●○○ [тэ.н] шөмбөгөр байрын

шув ●○○ [а.д.ү] шав ~ хийх

шөмбөлз- II.7.3 ●○○ [үй.ү] шөмбөгөр юмны шувт ●○○ [д.д.ү] нэвт ~ хатгах

хөдлөх

шувтаахай I.15.1 ●○○ (урга.) [ж.н] тоонолжийн

шөмбөн ●○○ [тэ.н] шөмбөгөр, цомбогор

овгийн нэг зүйл ургамал

шөмгөр ●○○ [тэ.н] хөндий юмны амсар шувтай- II.1.1 ●○○ [үй.ү] шувтгар, шувтан

нарийсах

болох

шөмгөрд- II.7.3 ●○○ [үй.ү] хэт шөмгөр болох

шувтал- II.11.1 ●○○ [үй.ү] юмыг нэвтлэн

шөнө ●●● [ц.н] үдшээс үүр гэгээрэх хүртэлх туулах

хугацаа, өдөр ~

шувтал- II.11.1 ●●○ [үй.ү] өмд хувцас, малын

шөнөд- II.6.3 ●○○ [үй.ү] өдөр амжилгүй шөнө арьс үс зэргийг тайлж хуулах

хүргэх, шөнө гүйцээх

шувталз- II.7.1 ●○○ [үй.ү] шувтгар юмны

шөнөжин ●●● [ц.н] шөнийн турш, өдөржин ~

шувтас шувтас хийх

шөнтгөнө- II.10.3 ●○○ [үй.ү] шөнтгөр юмны шувтан ●●○ [тэ.н] ~ мөр, ~ үзүүр

олонтоо хөдлөх

шувтанд- II.7.1 ●○○ [үй.ү] хэт шувтан болох

шөнтгөр ●○○ [тэ.н] зарим юмны хэвийнээс шувтандуу ●○○ [тэ.н] арай шувтан

шонтгор байдал

шувтар- II.12.1 ●●○ [үй.ү] атгасан, чимхсэн

шөнтгөрд- II.7.3 ●○○ [үй.ү] шөнтгөр болох

хэвээр юмыг гулгуулан илэх буюу шавхрах

456

457

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

шувтар- II.12.1 ●●○ [үй.ү] угласан, өмссөн шударга ●●● [тэ.н] үнэнч ~; илэн далангүй

зэрэг юмны сугаран шувтрах

шударгад- II.6.1 ●○○ [үй.ү] шударга хөгжмөөр

шувтар- II.12.1 ●○○ [үй.ү] үйл ажил дуусах, тоглох

барах

шударгад- II.6.1 ●○○ [үй.ү] шударга нь дэндэх

шувтарга I.18.1 ●●○ [ж.н] шувтрах үе, ажлын ~

шударгад- II.6.1 ●○○ [үй.ү] хэрэгтнийг агдалж

шувтархай ●○○ [тэ.н] амархан шувтардаг, хүлэх

гулгамхай

шударгадуу ●○○ [тэ.н] шударга байрын

шувтач- II.16.1 ●●○ [үй.ү] байн байн шувтрах, шударгал- II.4.1 ●○○ [үй.ү] үнэнч шударгыг

байн байн шувтлах

барьж явах

шувтгана- II.10.1 ●○○ [үй.ү] шувтгар юмны шударгана I.18.1 ●○○ (урга.) [ж.н] нэгэн

шувтга шувтга хөдлөх

зүйлийн ургамал

шувтгар ●○○ [тэ.н] юмны нэг этгээддээ шударгас- II.6.1 ●○○ [үй.ү] шударга шинжтэй

нарийссан хэлбэр, шувтан

болох

шувтгард- II.7.1 ●○○ [үй.ү] шувтгар болох

шударгаш- II.8.1 ●○○ [үй.ү] шударга шинжтэй

шувтгардуу ●○○ [тэ.н] шувтгар байрын, болох

шувтгар янзтай

шудач- II.16.1 ●●○ [үй.ү] байн байн шудрах

шувтруул I.1.1 ●○○ [ж.н] давслан дарсан шудраач ●○○ [тэ.н] морины ам булаалдах

байцай

зантай, хатуу үг хэлдэг

шувтуйгуур I.5.1 ●○○ [ж.н] хөшигний дээр шудрамтгай ●○○ [тэ.н] шудрамхай байрын

хөндлөн даруулсан чимэглэлийн зүйл

шудрамхай ●○○ [тэ.н] шудрах зантай

шувуу I.12.1 ●●● (амь.) [ж.н] өд өрвөлөг шудран I.2.1 ●○○ (урга.) [ж.н] нэг зүйл цэцэг

жигүүртэй, ихэнхдээ нисэн хальдаг, өндөглөж шудруул I.1.1 ●○○ [ж.н] модон хэдрэгний өөр

үрждэг амьтан

нэр

шувуухай I.15.1 ●●○ (амь.) [ж.н] бялзуухайн шузга I.25.1 ●○○ [ж.н] хоёр шонгийн хооронд

адил нэг зүйл шувуу; жижиг шувуудын өхөөр сур тэлж татсан морины уяа

нэр

шул- II.4.1 ●●○ [үй.ү] мах ~, бусдыг ~

шувууч I.4.1 ●○○ [ж.н] тахиа, шувуу шулаач I.4.1 ●●○ [ж.н] ~ мөлжөөч

маллахдаа мэргэжсэн хүн

шулам I.17.1 ●●● [ж.н] чөтгөр ~, эмгэн ~

шувуучил- II.11.1 ●●○ [үй.ү] шувуу агнах

шуламла- II.10.1 ●○○ [үй.ү] заль гарган арга

шувуучил- II.11.1 ●○○ [үй.ү] шувуу тонших ухаан зарах

мэт юмыг бага багаар идэх, үйлдэх

шуламс I.5.1 ●●○ [ж.н] хий биетэй хийсгэлэн

шувуучин I.20.1 ●○○ [ж.н] шувуу маллагч

дүртэй амьтан, чөтгөр ~

шугай I.15.1 ●○○ [ж.н] шишийн сүрэл

шулба ●○○ [д.д.ү] ~ татах

шугам I.1.1 ●●● [ж.н] шулуун ~, ~ зураг, ~ шулга ●●○ [тэ.н] тультраа

жагсаал

шулга ●○○ [д.д.ү] ~ татах: зулга татах

шугамд- II.7.1 ●○○ [үй.ү] шугамаар татах

шулгал- II.4.1 ●○○ [үй.ү] арьс зэргийг

Ш шугамла- II.10.1 ●○○ [үй.ү] шугам ором зулгалах

гаргах

шулгам ●○○ [тэ.н] түргэн гавшгай; ялгам ~

шугамлаг ●○○ [тэ.н] шугамын хэлбэртэй шулгана- II.10.1 ●○○ [үй.ү] шулга хүүхдийн

адил

үргэлжлэн ярих

шугнагана- II.10.1 ●○○ [үй.ү] шугнагар юмны шулганаан I.2.1 ●○○ [ж.н] шулганахуй,

хөдлөх, аашлах

шулганах үйлийн нэр

шугнагар ●○○ [тэ.н] урт шөвгөр маягийн

шулгануур ●○○ [тэ.н] шулганасан яриатай

шугнай- II.1.1 ●○○ [үй.ү] шугнагар болох

шулгархай ●○○ [тэ.н] зулгархай, шулгарсан

шугналз- II.10.1 ●○○ [үй.ү] шугнагар юмны юм; юмны шулгарсан газар

байн байн хөдлөх

шулгач- II.8.1 ●○○ [үй.ү] шулгарах

шугуй I.15.1 ●●● [ж.н] голын зах дагуу шулгуй I.15.1 ●○○ (урга.) [ж.н] хаврын

ургасан ой мод, ой ~

дарагдсан хагд

шугуйж- II.8.1 ●○○ [үй.ү] шугуй их болох

шулдан ●○○ [тэ.н] шулсан, ~ гуя

шугуу I.15.1 ●○○ [ж.н] ан цав

шулдан ●○○ [тэ.н] ~ улиас, ~ уд мод

шудаг I.22.1 ●○○ (урга.) [ж.н] нэг зүйл шулдас I.26.1 ●○○ [ж.н] шулж авсан юм

ургамал, годил өвс

шулдасла- II.10.1 ●○○ [үй.ү] шулдас болгох

шудар- II.12.1 ●○○ [үй.ү] морь амгайгаа зуун шулуувтар ●○○ [тэ.н] бага зэрэг шулуун

сугсчин дүүхэлзэх, ам мэдэн дайрах

байдал

шудар- II.12.1 ●○○ [үй.ү] арьс хусах, арьсыг шулууд- II.6.1 ●○○ [үй.ү] шулуун болох;

нударгалан хуулах, хадарч хатгах

шийдэх

шударга I.18.1 ●○○ [ж.н] шударч тоглох шулуун ●●● [тэ.н] ~ шугам, ~ шударга

хөгжмийн зэмсэг

шулуур- II.5.1 ●○○ [үй.ү] шулуун болох

шударга I.18.1 ●○○ [ж.н] гэмтнийг гэсгээн шулуус- II.6.1 ●○○ [үй.ү] шулуурах, шулуутах

агдлан уях хүлэг

шулуутгагч I.4.1 ●○○ [ж.н] цахилгаан гүйдэл ~

458

459

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

шулуутгал I.1.1 ●○○ [ж.н] шулуутгах үйлийн хүн

нэр

шунгат I.3.1 ●○○ (амь.) [ж.н] хотон шувуу

шулуутгуур I.5.1 ●○○ [ж.н] шулуун болгогч

шунгина- II.10.1 ●●○ [үй.ү] сум ~

шулхгана- II.10.1 ●○○ [үй.ү] шулхгар юмны шунгинуур ●○○ [тэ.н] шунгинасан дуутай

үргэлжлэн хөдлөх

шунгуу ●○○ [тэ.н] юмны өмнө этгээд гудгар

шулхгар ●○○ [тэ.н] холхгор юмны шувтайж шунгуур I.5.1 ●○○ [ж.н] шунгах хэрэгсэл

унжийсан байдал

шунгуут I.3.1 ●○○ (амь.) [ж.н] хотон шувуу

шулхгард- II.7.1 ●○○ [үй.ү] шулхгар болох

шунх I.9.1 ●●● [ж.н] улаан өнгөтэй будаг, ~н

шулхгардуу ●○○ [тэ.н] шулхгар байрын

улаан

шумай- II.1.1 ●○○ [үй.ү] шумгар болох

шунхад- II.15.1 ●○○ [үй.ү] шунхаар будах

шумба- II.10.1 ●○○ [үй.ү] шунгах, умбах

шунхал I.17.1 ●●○ [ж.н] морины зүс

шумбагч I.4.1 ●○○ [ж.н] шумбан үйлдэгч, ~ шунхал- II.11.1 ●○○ [үй.ү] хүндэтгэвэл зохих

онгоц

хүний хамраас цус гарах

шумбуур I.5.1 ●○○ (амь.) [ж.н] нэг зүйл нугас

шунхлай I.15.1 ●●○ (амь.) [ж.н] нэгэн зүйл

шумгай ●○○ [тэ.н] шуусан нь, үзүүр хавьдаа шувуу

нарийн шуумгай

шур ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

шумгайд- II.6.1 ●○○ [үй.ү] шумгай болох

шураг I.22.1 ●●● [ж.н] эрэг ~

шумгайл- II.4.1 ●○○ [үй.ү] шумгай болгох

шураг I.22.1 ●○○ [ж.н] туг далбаа өлгөх

шумгар ●○○ [тэ.н] харчгар хорчгор, туранхай

өндөр мод

шумгардуу ●○○ [тэ.н] шумгар байрын

шурагд- II.7.1 ●○○ [үй.ү] эрэгдэх, шураглах

шумуул I.1.1 ●●● (амь.) [ж.н] ялаа ~

шурагла- II.10.1 ●○○ [үй.ү] шураг хийж

шун ●○○ [а.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх: сум исгэрэн эргүүлэх

өнгөрөх адил дууны байдал

шуранхай I.15.1 ●●● [ж.н] монгол ардын

шуна- II.10.1 ●○○ [үй.ү] авахын төлөөнөө дууны өндөр өнгийн оргил хэсэгт хийдэг

дурлах, хүсэх

аялгууны ур хийц

шунаач ●○○ [тэ.н] шунаг хомхой

шуранхайл- II.4.1 ●●○ [үй.ү] шуранхай

шунаг ●○○ [тэ.н] шунахай, шунамгай

аялгуулах

шунагдуу ●○○ [тэ.н] шунаг байрын

шурга I.18.1 ●●○ [ж.н] ус руу хошууран орсон

шунагла- II.10.1 ●○○ [үй.ү] шунаг загнах

хэсэг газар

шунагч I.4.1 ●○○ [ж.н] шунал ихт; шунах шурга- II.10.1 ●○○ [үй.ү] юмны завсраар буюу

үйлийн эзэн

доогуур орох

шунал I.1.1 ●●● [ж.н] шунах сэтгэл

шургаа ●●○ [тэ.н] шургах зантай

шуналт ●○○ [тэ.н] шунал бүхий

шургааг I.6.1 ●●● [ж.н] салаагүй нарийн

шуналтан I.20.1 ●○○ [ж.н] шуналтай хүн

шулуун мод

шунамгай ●○○ [тэ.н] шунах нь олонтоо

шургал- II.4.1 ●○○ [үй.ү] байн байн шургах

шунамгайд- II.6.1 ●○○ [үй.ү] шунамгай болох

шургамал ●○○ [тэ.н] шургасан буюу шургаж

шунамтгай ●○○ [тэ.н] шунаж байдаг, шунахай

ордог

Ш

шунамхай ●○○ [тэ.н] шунахай, шунамгай

шургуу ●●○ [тэ.н] хичээнгүй шаргуу

шунамхайд- II.6.1 ●○○ [үй.ү] хэт шунамхай шургуулга I.18.1 ●●● [ж.н] ширээ, шүүгээ

болох

зэрэгт байх юм агуулах шургамал хайрцаг

шунамхайр- II.5.1 ●○○ [үй.ү] шунахай занг нь шурд ●○○ [д.д.ү] ~ хийх

хөдөлгөх

шурхир- II.5.1 ●○○ [үй.ү] шур шур хийсэн дуу

шунанги ●○○ [тэ.н] шунаг зантай

гарах

шунаруу I.12.1 ●○○ (амь.) [ж.н] мануултай шурхираан I.2.1 ●○○ [ж.н] шурхирсан чимээ

төстэй амьтан

шурхнавч I.32.1 ●○○ [ж.н] өмдний гадуур

шунахай ●●● [тэ.н] ховдог ~

давхарлан өмсөх өмд

шунахайвтар ●○○ [тэ.н] бага зэрэг шунахай

шурхнаг I.6.1 ●○○ [ж.н] өмдний хоёр гуяны

шунахайд- II.6.1 ●○○ [үй.ү] шунахай болох

доод үзүүр

шунахайдуу ●○○ [тэ.н] шунахай байрын

шурчигна- II.10.1 ●○○ [үй.ү] галт сум, буу

шунахайл- II.4.1 ●○○ [үй.ү] шунахай зан зэргийг тавихад чимээ шуугиан гарах

гаргах

шуу I.12.1 ●●○ [ж.н] гарын ~; ~ гүйх; дуу ~

шунахайр- II.5.1 ●○○ [үй.ү] шунахай сэтгэл шуу- II.1.1 ●●○ [үй.ү] амьтны мах барагдан

төрөх

турах; дээш сөхөх

шунахайрал I.17.1 ●●● [ж.н] шунахайрах шуувин I.16.1 ●○○ [ж.н] аливаа яамны

үйлийн нэр, шунахайрахуй

бичээч

шунахайрх- II.7.1 ●○○ [үй.ү] шунахай байдал шуувч I.32.1 ●○○ [ж.н] гарын шуу хамгаалах

гаргах

өмсгөл

шунга- II.10.1 ●●○ [үй.ү] шумбах

шуугиан I.2.1 ●●● [ж.н] чимээ ~, ~ тарих

шунгагч I.4.1 ●○○ [ж.н] усан онгоцны зам шуугиант ●○○ [тэ.н] шуугиан бүхий, ~

засах, усны гүехэн газрыг зааж, тэмдэглэх гийгүүлэгч

458

459

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

шуугилд- II.7.1 ●●○ [үй.ү] олон хүн, амьтан шуурамтгай ●○○ [тэ.н] шуурах нь олонтоо

энд тэнд шуугих

шуурамхай ●○○ [тэ.н] шуурч байдаг

шуугилдаан I.2.1 ●●● [ж.н] дуу чимээ гаргах шуурга I.25.1 ●●● [ж.н] салхи ~, шороон ~,

үйлийн нэр; олуул шуугих нь

цасан ~

шуугина- II.10.1 ●○○ [үй.ү] салхи салхилах

шуургад- II.6.1 ●○○ [үй.ү] шуурганд эцэж

шуугина- II.10.1 ●○○ [үй.ү] үймэлдэн доройтох, мал ~

түрхрэлдэх

шуургал- II.4.1 ●○○ [үй.ү] шуурга болох,

шуугиур ●○○ [тэ.н] шуугьж байдаг

шуурах

шуугь- II.13.1 ●●○ [үй.ү] олон буюу их юмны шуурхай ●●● [тэ.н] ~ мэдээ, ~ зөвлөгөөн

үргэлжилсэн чимээ гарах

шуурхайд- II.6.1 ●○○ [үй.ү] хэтэрхий шуурхай

шуугьч- II.8.1 ●●○ [үй.ү] байн байн шуугих

болох

шууд ●●● [тэ.н] шулуун, цэх

шуурхайл- II.4.1 ●●○ [үй.ү] хурдан шуурхай

шуудаг I.22.1 ●●● [ж.н] зодог ~

хийж гүйцэтгэх, түргэвчлэх

шуудагд- II.7.1 ●●○ [үй.ү] шуудагнаас нь шуус I.5.1 ●○○ [ж.н] үлээвэр хөгжмийн

барих

амгайд тавих загалмай

шуудагла- II.10.1 ●○○ [үй.ү] шуудаг өмсөх

шуухай- II.1.1 ●○○ [үй.ү] шуухгар болох

шуудагна- II.10.1 ●○○ [үй.ү] хормой шууж шуухгар ●○○ [тэ.н] цээжин тал нь нарийн

бүсэндээ хавчуулах

шовгордуу байдалтай

шуудай I.15.1 ●●● [ж.н] юм агуулах уут

шуухгард- II.7.1 ●○○ [үй.ү] шуухгар болох

шуудай I.15.1 ●○○ (урга.) [ж.н] алтанзул шуухгардуу ●○○ [тэ.н] шуухгар байрын,

цэцэгтэй адил цэцэг

шоохгордуу

шуудайл- II.4.1 ●●○ [үй.ү] шуудайнд хийх

шуухина- II.10.1 ●○○ [үй.ү] хамраар

шуудамгай ●○○ [тэ.н] эрс шийдэмгий

амьсгалах чимээ гаргах

шуудан I.16.1 ●●● [ж.н] буухиа ~, цахим ~

шуухинаа I.30.1 ●●● [ж.н] хамрын ханиад

шуудангуй ●○○ [тэ.н] шулуун шуудамгай

шуухир- II.5.1 ●○○ [үй.ү] шуухинах,

шууданч I.4.1 ●○○ [ж.н] шуудан зөөгч

шуухитнах

шуудар- II.12.1 ●●○ [үй.ү] эргэлзээ арилж ~, шуухираан I.2.1 ●○○ [ж.н] үргэлжлэн

бэлэн болж цэгцрэх, сэтгэл ~, зам ~

шуухирахуй

шуудрангуй ●○○ [тэ.н] шуудангуй

шуухитна- II.10.1 ●○○ [үй.ү] шуухинах,

шуудуу I.12.1 ●●● [ж.н] жалга ~, ~ ухах, суваг ~

хамар нь ~

шуудуу ●○○ [тэ.н] шуудамгай, ~ зан

шуухитнаан I.2.1 ●○○ [ж.н] шуухитнах чимээ

шуудуул- II.4.1 ●○○ [үй.ү] шуудуу гарган ухах

шуухич- II.8.1 ●○○ [үй.ү] олуул шуухирах

шуудуун I.2.1 ●○○ [ж.н] хуучны таван шуши I.8.1 ●○○ (урга.) [ж.н] нэг зүйл ургамал

эгшгийн нэг

шушмаа I.30.1 ●○○ [ж.н] хэл мэдэхгүй, учир

шуудуун ●○○ [тэ.н] шуудсан байдалтай

ойлгохгүй хүн

шуудуур- II.5.1 ●○○ [үй.ү] шуудрах

шушмаат- II.6.1 ●○○ [үй.ү] шушмаа хүн шиг

Ш шуудуур ●○○ [тэ.н] эрс шийдэмгий

байдал гаргах

шууз I.9.1 ●●○ [ж.н] шүүсэнд нь давслан шушна- II.10.1 ●○○ [үй.ү] доор дуугаар ам

хуурч болгосон мах

хамхилгүй ярилцах; хов жив хэлэх

шуузал- II.11.1 ●○○ [үй.ү] махыг шууз болгох

шүвдэн I.16.4 ●○○ [ж.н] хүн амьдардаггүй,

шуузмаг ●○○ [тэ.н] шуузалсан нь

явдаггүй газар, өргөн шовх оройтой уул

шуулт I.3.1 ●○○ [ж.н] шуух үйлийн үр дүнг шүвтэр I.21.4 ●○○ [ж.н] азот устөрөгч хоёрын

заасан нэр

нэгдэл болох эхүүн үнэр бүхий өнгөгүй хий

шуумааз I.3.1 ●○○ [ж.н] унаанд юм тэгнэх, шүглэ- II.10.4 ●●○ [үй.ү] ад зэтгэр ~, дон ~

том уут сав

шүгэл I.17.4 ●●● [ж.н] үлээж, дуугаргах,

шуумаг I.22.1 ●○○ [ж.н] өмдний гуяны нарийн дохио өгөх хэрэгсэл

үзүүр

шүгэлд- II.7.4 ●●○ [үй.ү] шүгэл үлээх; хоёр

шуумал I.17.1 ●●○ [ж.н] шуусан баримал

уруулын засвраар авиа гарах

шуумалчин I.20.1 ●○○ [ж.н] шуумал хөрөг, шүгэр ●○○ [тэ.н] юмыг хөнгөмсөг гавшгай

дүр урлаач

хийх байдал; хойш суудаггүй, уриалгахан

шууман I.16.1 ●○○ (амь.) [ж.н] нэг зүйл шүд I.9.4 ●●● [ж.н] ~ ам, хөрөөний ~, ~ зуух;

тоншуул

ацаг ~

шуумгай ●○○ [тэ.н] нарийн шувтандуу

шүдлэг ●○○ [тэ.н] шүд бүхий, шүд мэт

шуумгайд- II.6.1 ●○○ [үй.ү] шуумгай, шувтан шүдлэн I.16.4 ●●● (амь.) [ж.н] гурван настай

болох

бод мал, хоёр настай бог мал

шуумгар ●○○ [тэ.н] нарийн шувтандуу шүдтэн I.2.4 ●○○ [ж.н] шүд бүхий амьтан

байдал

шүдэл- II.11.4 ●●○ [үй.ү] малын насыг

шуур- II.5.1 ●●● [үй.ү] хүчтэй ширүүн шүдээр нь үзэх

салхилах, цасаар ~

шүдэл- II.11.4 ●●○ [үй.ү] шүд ургах, гарах;

шуур- II.5.1 ●○○ [үй.ү] мах мариа багасах

юманд шүд гаргах

460

461

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

шүдэрхүү ●○○ [тэ.н] шүд мэт, шүдтэй төстэй

шүншиг I.21.4 ●●● (шаш.) [ж.н] амилуулах

шүдэрхэг ●○○ [тэ.н] шүд ихтэй

адист юм

шүй I.15.4 ●○○ [ж.н] гааль, түрээс

шүншиглэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] шүншиг оршоох

шүйл- II.4.4 ●○○ [үй.ү] гааль, түрээс авах

шүр I.9.4 ●●● [ж.н] есөн эрдэнийн нэг

шүлгэрхүү ●○○ [тэ.н] шүлэг маягтай; шүргүүл I.1.4 ●○○ [ж.н] үрж хавирах багаж

шүлэглэсэн янзтай

хэрэглүүр, шүргүүр

шүлийт- II.6.4 ●○○ [үй.ү] ямар нэгэн үйл шүргүүр I.5.4 ●○○ [ж.н] шүргүүл, үрж хавирах

хэрэгт санаа шулуудан зүтгэх

хэрэглүүр

шүлс I.9.4 ●●● [ж.н] завжнаас гарах шингэн

шүргэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] халти хавирах

шүлс I.9.4 ●○○ [ж.н] нэг зүйл халдварт өвчин, шүргэгч I.4.4 ●○○ [ж.н] шүргэх үйлийг

шүлхий

гүйцэтгэгч

шүлст- II.7.4 ●○○ [үй.ү] шүлсээр норгох; шүргэл- II.4.4 ●○○ [үй.ү] байн байн шүргэх

шүлхийтэх

шүрий I.15.4 ●○○ (амь.) [ж.н] тул загас

шүлсэвч I.32.4 ●●○ [ж.н] нялх хүүхдийн шүрт ●○○ [тэ.н] шүр бүхий

хувцсыг шүлснээс нь хамгаалж хүзүүнд нь шүрүүп I.9.4 ●○○ [ж.н] эрэг бүхий хадаас

уях хэрэгсэл

шүрхий I.15.4 ●○○ (амь.) [ж.н] голын нугас,

шүлсэд- II.15.4 ●○○ [үй.ү] юманд шүлс түрхэх

шүрэг нугас

шүлт I.3.4 ●●● [ж.н] шим, охь

шүрхэд- II.15.4 ●○○ [үй.ү] чичирч салганах

шүлт- II.7.4 ●○○ [үй.ү] маш мэрийж чармайх

шүрхэр- II.12.4 ●○○ [үй.ү] салхилах

шүлтгэнэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] элэгсэг найртай шүрш- II.9.4 ●○○ [үй.ү] цацах, тургих

зан байдал гаргах

шүршигч I.4.4 ●○○ [ж.н] шүрших юм

шүлтлэг ●●○ [тэ.н] шүлтийн чанар бүхий

шүршүүр I.5.4 ●○○ [ж.н] шүрших хэрэглүүр

шүлтлэгдүү ●○○ [тэ.н] шүлтлэг шинжтэй

шүт- II.6.4 ●●○ [үй.ү] бишрэн гүнээ итгэх;

шүлтэрхүү ●○○ [тэ.н] шүлтлэг байрын

түших

шүлтэрхэг ●○○ [тэ.н] шүлтлэг ихтэй

шүтлэг I.5.4 ●●● (шаш.) [ж.н] бөөгийн ~

шүлхий I.15.4 ●●● [ж.н] нэг зүйл халдварт шүтлэгтэн I.20.4 ●○○ [ж.н] шүтлэг бүхий хүн

өвчин, шүлс

шүтүүлэгч I.4.4 ●○○ [ж.н] шүтүүлэн үйлдэгч

шүлхий ●●● [тэ.н] шүлс нь байнга савирдаг

шүтэгч I.4.4 ●●● [ж.н] бишрэн ~, тахин ~

шүлхий ●○○ [тэ.н] ~ ногоо, ~ хуш

шүтэлцэл I.17.4 ●●● [ж.н] харилцан

шүлхийд- II.6.4 ●●○ [үй.ү] шүлхий болох

хамаарахуй

шүлхийдүү ●○○ [тэ.н] шүлхий маягтай

шүтэлцээ I.12.4 ●●● [ж.н] шүтэлцэх үйлийн

шүлхийр- II.5.4 ●○○ [үй.ү] шүлхий шинжтэй нэр

болох

шүтэлцээт ●○○ [тэ.н] шүтэлцээ бүхий

шүлхийт- II.6.4 ●○○ [үй.ү] шүлхий өвчин шүтээл- II.4.4 ●○○ [үй.ү] шөнө долоон од

тусах

тахих

шүлхэт- II.15.4 ●○○ [үй.ү] ямар нэг юманд шүтээн I.2.4 ●●● (шаш.) [ж.н] сүслэн шүтэх

сонирхол нь онцгой хөдлөх

юм, бурхан ~, онгод ~; шүтэлцэн орших зүйл

Ш

шүлэг I.21.4 ●●● [ж.н] ~ найраг, дуу ~

шүү I.12.4 ●○○ [ж.н] нэг зүйл хүчлийн давс

шүлэглэ- II.10.4 ●●○ [үй.ү] шүлэг болгон шүү ●●● [баймж.] батлан онцлох утгатай

зохиох, унших

баймж, би заавал очно ~

шүлэглэг ●○○ [тэ.н] шүлгийн маягтай

шүү- II.1.4 ●●○ [үй.ү] хянан шийдвэрлэх,

шүлэглэл I.1.4 ●●● [ж.н] шүлэглэсэн зохиол; залруулах, тунгаан ~

~ зохиол

шүү- II.1.4 ●●○ [үй.ү] шингэн бодисоос

шүлэгч I.4.4 ●●○ [ж.н] шүлэг зохиодог хүн

хольцолдсоныг нь ялгах

шүлэмд- II.7.4 ●○○ [үй.ү] шүлсээр чийглэх

шүүб I.5.4 ●●○ [ж.н] амьтны үстэй арьсаар

шүлэмдэс I.26.4 ●○○ [ж.н] шүлсээр хийсэн дээл

чийглэсэн юм

шүүгдэгч I.4.4 ●●○ [ж.н] хэрэг үйлдэн

шүлэнгэт- II.6.4 ●○○ [үй.ү] улайран тачаадах

асуугдаж буй хүн

шүлэр I.21.4 ●○○ (амь.) [ж.н] үен, солонго шүүгүүр I.5.4 ●○○ [ж.н] шүүх хэрэгсэл

зэрэг амьтны өөр нэр

шүүгч I.4.4 ●●● [ж.н] хэрэг шүүн таслах

шүмүүш I.4.4 ●○○ (урга.) [ж.н] анхилам цэцэг

тушаалтан

шүмэр I.21.4 ●○○ [ж.н] цагаан идээ шүүгээ I.12.4 ●●● [ж.н] номын ~, хувцасны ~

тэргүүтнээр зассан хүндэтгэлийн идээ

шүүгээл- II.4.4 ●●○ [үй.ү] шүүгээнд агуулах

шүн I.16.4 ●○○ [ж.н] гол зохиол, жинхэнэ шүүгээнцэр I.21.4 ●○○ [ж.н] шүүгээрхүү юм

судар

шүүд- II.6.4 ●○○ [үй.ү] нэхий арьсыг шүүтэй

шүнгэнүүр ●○○ [тэ.н] шүнгэсэн дуутай

усанд дүрэх

шүнгэнэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] хурдан зүйл

өнгөрөхөд гарах дуу чимээ

шүүдэглэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] хянан

шүнчир I.5.4 ●○○ [ж.н] шүлтлэг шинж тохиолдуулах

чанартай хувилахуй ухааны махбод

шүүдэглэгч I.4.4 ●○○ [ж.н] хянан

460

461

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

тохиолдуулагч

шүүрдэл I.17.4 ●○○ [ж.н] шүүрдэх үйлийн нэр

шүүдэл I.17.4 ●○○ [ж.н] мөрийцөөний хожил

шүүрдэлт I.3.4 ●○○ [ж.н] шүүрдэх үйлийн үр

шүүдэнгэ ●○○ [тэ.н] модны чийгтэй байдал; дүнг заасан нэр

модны өөрөө үхэжсэн байдал

шүүрдэс I.26.4 ●○○ [ж.н] ялгаран шүүрсэн

шүүдэнгэ ●○○ [тэ.н] түүхийвтэр, шүүрхий; шингэн бодис

бүдүүлэг боловсроогүй

шүүрлэг ●○○ [ж.н] шүүрэх үйлийн нэр

шүүдэнгэд- II.6.4 ●○○ [үй.ү] аливаа зүйлийн шүүрмэг I.5.4 ●○○ [ж.н] шингэн зуурсан

гүйцэд боловсроогүй нь

гурилаар хайрч болгосон идээ

шүүдэнгэдүү ●○○ [тэ.н] түүхий, чийгтэй шүүрмэглэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] шүүрч гоожих

байрын

шүүрс I.4.4 ●○○ [ж.н] санаа алдахад гарах

шүүдэр I.21.4 ●○○ [ж.н] өвсний ~, ~ буух, ~ урт амьсгал

тогтох

шүүрүүл I.1.4 ●○○ [ж.н] шүүж шүүрүүлэх

шүүдэр I.21.4 ●○○ (урга.) [ж.н] олон наст хэрэгсэл

өвслөг ургамал, эмд орно

шүүрхий ●●● [тэ.н] мах зэрэг түүхийвтэр,

шүүдэргэнэ I.18.4 ●○○ (урга.) [ж.н] шүүдэр дутуу болсон байдал, ажил үйл дутуу

цэцэг

дулимаг

шүүдэрлэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] шүүдэр буух; шүүрхийвтэр ●○○ [тэ.н] бага зэрэг шүүрхий

мал шүүдэртэй өвс идэх

шүүрхийд- II.6.4 ●○○ [үй.ү] шүүрхий болох

шүүдэрт- II.7.4 ●○○ [үй.ү] шүүдэртэй болох, шүүрхийдүү ●○○ [тэ.н] шүүрхий байрын

шүүдэр тогтох

шүүрхийл- II.4.4 ●○○ [үй.ү] байн байн шүүрэх

шүүдэс I.26.4 ●○○ (амь.) [ж.н] нэг зүйл шүүрэг I.21.4 ●○○ [ж.н] шүүрэх юм, сум ~

тогоруу, шүүдрийн тогоруу

шүүрэг ●○○ [тэ.н] шувууны шүүрэх чадвар

шүүл- II.4.4 ●●○ [үй.ү] арьс нэхийг шүүгээр шүүрэл I.17.4 ●○○ [ж.н] шүүрэх үйлийн нэр

идээлэх, шүүдэх

шүүс I.9.4 ●●● [ж.н] шим ~; мах ~; мод,

шүүлт I.3.4 ●●● [ж.н] шүүх үйлийн үр дүнг ургамал зэргээс гарах шингэн

заасан нэр, ~ шалгуур

шүүслэг ●●● [тэ.н] шүүс ихтэй, ~ жимс

шүүлтүүр I.5.4 ●○○ [ж.н] юмыг шүүн тунгааж шүүсэл- II.11.4 ●○○ [үй.ү] юманд шүүс

авах хэрэглүүр

найруулах

шүүлцээн I.2.4 ●○○ [ж.н] шүүлцэх үйлийн нэр

шүүсэрхүү ●○○ [тэ.н] шүүс мэт

шүүлэг I.21.4 ●○○ [ж.н] шалгалт ~

шүүсэрхэг ●○○ [тэ.н] шүүс ихтэй

шүүмж I.4.4 ●●● [ж.н] аливаа бүтээлд өгсөн шүүх I.3.4 ●●● [ж.н] үйл хэргийн учрыг

үнэлэлт

байцаах, хянах, шийдвэрлэх байгууллага,

шүүмжил- II.11.4 ●○○ [үй.ү] шүүмж хэлэх, дээд ~, ~ яам

бичих

шүүчиг I.21.4 ●○○ (урга.) [ж.н] өвслөг

шүүмжич ●○○ [тэ.н] шүүмж хэлэгч, шүүмжлэх ургамал, өргөн цангуу

дуртай

шүхэр I.21.4 ●●● [ж.н] нар борооноос

Ш шүүмжлэгч I.4.4 ●●● [ж.н] шүүмжлэх үйлийг халхлах хэрэгсэл; нисэж яваа онгоцноос

үйлдэгч

газардахад хэрэглэх хэрэгсэл

шүүмжлэл I.1.4 ●●○ [ж.н] ~ хэлэх

шүхэрлэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] тогос шувууны өд

шүүмжлэлт ●●○ [тэ.н] шүүмжлэл бүхий

сөдөө дэлгэх; шүхэр хэлбэртэй болох

шүүмэг I.21.4 ●○○ [ж.н] хэвлээгүй үйрмэг шүхэрлэг I.5.4 ●○○ (амь.) [ж.н] ~ загас, ~

бяслаг

халим

шүүмэг I.21.4 ●○○ [ж.н] шүүх шанага, шүүр шүхэрт ●○○ [тэ.н] шүхэр бүхий

шанага

шүхэрч I.4.4 ●○○ [ж.н] дадар барьж хутагтад

шүүмэл ●○○ [тэ.н] шүүсэн нь, ~ тараг

үйлчилдэг хүн

шүүр I.5.4 ●●● [ж.н] ~ хувин, ~ шанага

шүхэрч ●○○ [тэ.н] шүхрээр буухдаа гарамгай

шүүр I.5.4 ●●● [ж.н] хогийн ~

шүхэрчин I.20.4 ●○○ [ж.н] шүхрээр буугч

шүүр- II.5.4 ●●● [үй.ү] шингэн юм гадагш шэлгэн I.2.4 ●○○ [ж.н] хаван ~

нэвчин гарах

шээ- II.1.4 ●●○ [үй.ү] шингэн мөр үзэх

шүүр I.5.4 ●●○ [ж.н] үс ноос самнах хэрэгсэл

шээг I.5.4 ●●○ [ж.н] бог малын дагширсан

шүүр- II.5.4 ●●○ [үй.ү] гэнэт булаан авах

бууцны үнэр, хөрзөн, ~ шинхэг, ~ бордоо

шүүргэл- II.4.4 ●○○ [үй.ү] мал явуут дундаа шээг I.5.4 ●○○ (урга.) [ж.н] эмд ордог бут мод,

өвсний толгой шүүрч идээшлэх

тэхийн ~

шүүргэл- II.4.4 ●○○ [үй.ү] яарч тэвдэх; шээзгий I.15.4 ●●○ [ж.н] жижиг араг

чармайх

шээр I.5.4 ●○○ (урга.) [ж.н] нэг зүйл нимгэн

шүүргэнэ I.18.4 ●○○ (урга.) [ж.н] өвслөг хальстай ургамал

ургамал, эмд орно

шээр- II.5.4 ●○○ [үй.ү] үгэнд гартаах; үгээр

шүүрд- II.7.4 ●○○ [үй.ү] шүүрээр цэвэрлэх

ээрэх; хүүхдийн эрхлэн уйлахаараа айлгах

шүүрд- II.7.4 ●○○ [үй.ү] их юман дотроос шээрэн ●○○ [тэ.н] байн байн шээдэг

хайж олох

шээрэн I.16.4 ●○○ (амь.) [ж.н] бие дээр

462

463

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

шээхэд нь цэврүү гардаг нэг зүйл хортой шээс I.9.4 ●●● [ж.н] биеэс гадагшлах шингэн

хорхой

ялгадас

шээрэнгэ I.18.4 ●○○ (урга.) [ж.н] башгын шян I.16.1 ●○○ [ж.н] хэмжих багаж

язгуурын нэг наст ургамал

шянчуу I.12.1 ●○○ [ж.н] нэг зүйл торгомсог

шээрэнгэ ●○○ [тэ.н] шингэн мөр үзэх нь бөс бараа

олонтоо

шээрэнхий ●○○ [тэ.н] шээрэн, шээрэнгэ

Ш

462

463

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

Э

цэргийн ~, нам ~

эвт ●○○ [тэ.н] эв бүхий

эвүү ●○○ [а.ө] айх, гаслахад гарах аялга

эвүүр ●○○ [тэ.н] өөрийн чадал тэнхээг

доошлуулан ярих заншилтай

эвх- II.7.4 ●●● [үй.ү] хувцас ~, дээс ~,

тонгорог ~

эвхмэл ●●○ [тэ.н] эвхсэн нь; ~ үсэг

эв I.1.4 ●●● [ж.н] таарамж, эе найр, ~ эвхрээ ●○○ [тэ.н] эвхэрсэн байдал

найрамдал; арга ухаан, ~ дүй; зохис

эвхүүр ●○○ [тэ.н] эвхдэг, ~ хутга, ~ шугам

эвгүйд- II.6.4 ●○○ [үй.ү] хэт эвгүй болох

эвхүүрэг I.21.4 ●○○ [ж.н] эвхдэг юм; ~ ор

эвгүйр- II.5.4 ●○○ [үй.ү] эвгүй болох

эвхэр- II.12.4 ●●○ [үй.ү] хүн амьтны бие

эвгүйрх- II.7.4 ●○○ [үй.ү] эв эегүй загнах, агдайх, хорвойх ~; эд юм эвхэгдэн атирах

эегүйцэх

эвхэс I.26.4 ●●○ [ж.н] нэхэх үед орхицод

эвгүйт- II.6.4 ●○○ [үй.ү] эвгүй шинжтэй болох

агуулж эвхэх утасны ширхэг

эвгүйц- II.6.4 ●●○ [үй.ү] аягүйцэх, эвгүйрхэх

эвхээ I.12.4 ●○○ [ж.н] эвхлэг, эвхээс

эвгүйцэл I.17.4 ●○○ [ж.н] аягүйцэл, эвгүйрхэл

эвхээс I.9.4 ●●○ [ж.н] эвхэж нугалсан ором,

эвд- II.7.4 ●●● [үй.ү] мах ~, эв ~, бэхлэлтийг ~

эвхсэн янз байдал

эвдрэл I.1.4 ●●● [ж.н] эвдрэх үйлийн нэр

эвц- II.7.4 ●●○ [үй.ү] эвлэлдэх, нийлэн

эвдэгч I.4.4 ●○○ [ж.н] эвдэн сүйтгэгч

зохицох

эвдэл- II.11.4 ●●○ [үй.ү] эвийг нь алдуулах

эвцэл I.17.4 ●○○ [ж.н] эвцэх үйлийн нэр

эвдэр- II.12.4 ●○○ [үй.ү] юмны бүрэн бүтэн эвцэлд- II.7.4 ●○○ [үй.ү] хүмүүс хоорондоо

байдал, эв зүй алдагдах, эе ~, хэмхэрч ~

дотноор нөхөрлөх, ая эвээ олж зохицох; мал

эвдэрхий ●●○ [тэ.н] нэгэнтээ эвдэрсэн

амьтан үржилд орох

эвдэч- II.16.4 ●○○ [үй.ү] олонтоо эвдэх

эвцээ I.12.4 ●○○ [ж.н] эвцэж нийлсэн юм

эвий ●●○ [а.ө] ~ ~: эрхлүүлэх, өрөвдөх аялга

эвч ●○○ [тэ.н] эв сайтай, эвсэг

эвий I.15.4 ●●○ [ж.н] эм халиу

эвчил- II.11.4 ●○○ [үй.ү] эвийг нь олох, эвээр

эвийл- II.4.4 ●○○ [үй.ү] хөөрхийлөх

нь хийх

эвин I.2.4 ●○○ [ж.н] их авга, эцгийн ах

эвш I.4.4 ●○○ (амь.) [ж.н] эм баавгай

эвлүүлэг I.21.4 ●●○ [ж.н] эвлүүлсэн юм

эвшгэс I.5.4 ●○○ (амь.) [ж.н] эм булга

эвлүүлэгч I.4.4 ●●○ [ж.н] эвлүүлэх үйлийн эвшил I.17.4 ●○○ (урга.) [ж.н] ургамлын

эзэн

бүлгийн нэр

эвлүүр I.5.4 ●○○ [ж.н] эд барааг нэхэхэд эвшээ- II.1.4 ●●○ [үй.ү] ядрах ~, нойр хүрэх ~

хэрэглэх иш мод

эвэл ●○○ [тэ.н] ~ авал: нунтаг зүйлийг усаар

эвлүүр ●○○ [тэ.н] бусадтай зохицож багсарч чийгтэй болгосон байдал

найрамдахдаа амархан, эвлэг

эвэр I.21.4 ●●● [ж.н] малын ~, бугын ~

эвлэ- II.10.4 ●●○ [үй.ү] нэгдэн нийлэх, эвэр I.21.4 ●●○ [ж.н] хүний гар хөлд гаднын

зохилдох

нөлөөнөөс үүссэн хатуу сайр

эвлэг ●○○ [тэ.н] эв эетэй, тохиромжтой

эвэр- II.12.4 ●○○ [үй.ү] нар салхинд ~, хатаж ~

Э эвлэгдүү ●○○ [тэ.н] эвлэг байрын

эвэрд- II.7.4 ●○○ [үй.ү] эврээс нь барих

эвлэл I.1.4 ●●● [ж.н] эвсэл, нэгдэл

эвэрдий I.15.4 ●○○ [ж.н] үхрийн эврээс

эвлэлд- II.7.4 ●●○ [үй.ү] санаа зорилго оосорлох уяа

нийлэлцэн, зохицож нэгдэх; харилцан эвэрдийл- II.4.4 ●○○ [үй.ү] эвэрдийгээр

эвлэрэх, найрамдах

оосорлох

эвлэр- II.5.4 ●●● [үй.ү] эвтэй болцгоох, эвэрж- II.9.4 ●●○ [үй.ү] гар хөлд эвэр үүсэх

салснаа дахин нийлэх

эвэрж I.4.4 ●○○ (амь.) [ж.н] шар нохой мэт

эвлэрүүлэгч I.4.4 ●○○ [ж.н] эвлэрүүлэн нэг зүйл амьтан

зохицуулагч

эвэржүү ●○○ [тэ.н] эвэр нь ургасан, эвэр

эвлэрэгч I.4.4 ●○○ [ж.н] эвлэрэх үйлийн эзэн

ихтэй

эвлэрэл I.17.4 ●●● [ж.н] эвлэрэх үйлийн нэр, эвэрлэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] эвэр ургах

~ найрамдал

эвэрлэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] зовох эвэршээх

эвлэрэнгүй ●○○ [тэ.н] эвлэрэх, ~ аястай

эвэрлэг I.5.4 ●●○ (урга.) [ж.н] нэг зүйл хатуу

эвлээ ●○○ [тэ.н] эвлэсэн байдал

мод

эврэвч I.32.4 ●○○ [ж.н] эвэрт зүүх гэр

эвэрлэг ●●○ [тэ.н] эвэр, туурайгаар бүтсэн

эврээ- II.1.4 ●●○ [үй.ү] чийгтэй юмыг эгшээх, зүйлийн шинж чанар

хуурай болгох

эвэрлэг I.5.4 ●○○ (амь.) [ж.н] морьтой

эвс- II.7.4 ●●● [үй.ү] эвлэрэх, аргалах

адилавтар, ганц эвэртэй нэг зүйл амьтан

эвсэг ●●● [тэ.н] найрсаг зантай

эвэрт- II.7.4 ●○○ [үй.ү] эвэртэй болох

эвсэгч I.4.4 ●○○ [ж.н] ~ тал, ~ этгээд

эвэрт- II.7.4 ●○○ [үй.ү] эвэр ургаж өвчин

эвсэл I.17.4 ●●● [ж.н] эвсэх үйлийн нэр; болох

464

465

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

эвэрт ●○○ [тэ.н] эвэр бүхий

эгчмэд ●●● [тэ.н] эгч насны, ~ дүүмэд

эвэртэн I.20.4 ●○○ [ж.н] ~ туурайтан

эгчсэг ●○○ [тэ.н] эгчдээ элгэмсэг

эвэрхий I.15.4 ●○○ (амь.) [ж.н] гахайтай эгш- II.9.4 ●●○ [үй.ү] агших

төстэй, эвэртэй нэг зүйл араатан

эгшиг I.21.4 ●●● [ж.н] ~ гийгүүлэгч, ~ аялгуу

эвэрш- II.9.4 ●●○ [үй.ү] эвэр мэт шинжтэй эгшигж- II.9.4 ●○○ [үй.ү] эгшигтэй болох

болох; эвэршиж хуурайших

эгшиглэ- II.10.4 ●●● [үй.ү] эгшиг гарах,

эвэршил I.17.4 ●○○ [ж.н] эвэрших үйлийн хөгжим ~

нэр

эгшиглэг ●○○ [тэ.н] эгшиг бүхий, эгшиг уянга

эвэршмэл ●○○ [тэ.н] эврийн шинжтэй болсон

сайтай

эвэршээл I.1.4 ●○○ [ж.н] өвдөх зовлон

эгшиглэл I.1.4 ●○○ [ж.н] эгшиглэх үйлийн

эг- II.3.4 ●●○ [үй.ү] эргэх, буцах

нэр, төгөлдөр хуурын ~

эг ●●○ [а.д.ү] ~ маг хийх

эгшиглэн I.16.4 ●●● [ж.н] яруу ~, ~ түгэх

эгдүү I.12.4 ●●○ [ж.н] ~ хүрэх, ~ хөдлөх

эгшиглэнт ●●○ [тэ.н] эгшиглэн бүхий, хөг

эгдүүрх- II.7.4 ●●○ [үй.ү] эгдүүцэх, эгдүү эгшиг сайтай, ~ хэл

хүрэх

эгшигт ●●○ [тэ.н] эгшиг бүхий, ~ гийгүүлэгч

эгдүүрхэг ●○○ [тэ.н] хүний юманд дургүйцэн эгшилт I.3.4 ●○○ [ж.н] эгших үйл, байдал,

зэвүүцэх зантай

агшилт

эгдүүрхэл I.17.4 ●○○ [ж.н] зэвүүрхэл

эгшин ●○○ [ц.н] агшин, ~ зуур

эгдүүц- II.6.4 ●●○ [үй.ү] сэтгэлд нийцэхгүй эгшир- II.12.4 ●○○ [үй.ү] агших, эгших

юманд дургүйцэх, эгдүүцэл төрөх

эгшүүн ●○○ [тэ.н] хуурай, агшуун

эгдүүцэл I.17.4 ●●○ [ж.н] зэвүүцэл

эгэвч I.32.4 ●○○ [ж.н] зуузайн гархинд

эгжиг I.21.4 ●○○ [ж.н] зах заам, ханцуй торгосон ацтай гох төмөр

мэтийн магнаг торгон эмжээр

эгэл ●●● [тэ.н] ~ жирийн, ~ олон

эгжиглэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] бөө хүн цаасан эгэлдрэг I.5.4 ●○○ [ж.н] юмыг гогцоолдож

зоосонд гиншин шивших

тогтоох зүйл

эгзэг I.21.4 ●●○ [ж.н] хэрэг явдлын ажиг эгэлдрэглэ- II.10.4 ●●○ [үй.ү] мөр тохойд

сэжигтэй газар; ~ ийг олох; ~ нь тасрах

углах; хоёр гараа холбон хүзүүн дээрээ

эгзэглэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] өө сэв санах, тавих; бүсээр бэлхүүсээ сулавтар ороох

болгоомжлох, сэжиглэх

эгэлдэр- II.12.4 ●●○ [үй.ү] юмыг мөр

эгнэ- II.10.4 ●●○ [үй.ү] хүч чадлаар тэнцэх, тохойдоо хэдрэх, тохох

эн зэрэгцэх

эгэлдэр- II.12.4 ●○○ [үй.ү] урхидах, утас дээс

эгнэ- II.10.4 ●●○ [үй.ү] зэрэгцэн жагсах

зэргийг ~

эгнэ- II.10.4 ●●○ [үй.ү] даавуу зэргийг энгээр нь эгэм I.17.4 ●●● [ж.н] ~ ний яс

жигдлэн үргэлж болгох, энгээр нь хэмжих

эгэмд- II.7.4 ●○○ [үй.ү] эгэмний тус газраас

эгнэгт ●●○ [ц.н] ямагт, хэзээд, үүрд

барих буюу дарж түлхэх

эгнэгт ●●○ [баймж.] чухам, лав, магад

эгээ ●○○ [а.ө] эгч хүнийг авгайлан дуудах үг

эгнэр- II.5.4 ●○○ [үй.ү] аяндаа эгнэн жагсах

эгээ ●○○ (баймж.) [тэ.н] арай л, ~ л

эгнээ I.12.4 ●●● [ж.н] эгнэх үйлийн нэр, уначихсангүй

эгнэсэн жагсаал

эгээр- II.5.4 ●○○ [үй.ү] горилох, хүсэх

эгнээл- II.4.4 ●○○ [үй.ү] эгнээ болгох

мөрөөдөх

эгнээс I.9.4 ●○○ [ж.н] эгнээ

эгээрэл I.17.4 ●●○ [ж.н] эгээрэхүй, хүсэл ~

Э

эгсхийгч ●○○ [тэ.н] үйл хэргээсээ эргэж эд I.3.4 ●●● [ж.н] ~ юм

буцах зантай

эд I.9.4 ●●● [тө.ү] ~ тэд

эгц ●●● [тэ.н] ~ шулуун, ~ хад, ~ харах

эдгэ- II.10.4 ●●○ [үй.ү] эрүүл болох, илаарь

эгцдүү ●○○ [тэ.н] эгц байрын, ~ хад асга

болох, өвчин ~, газар ~

эгцлүүр I.5.4 ●○○ [ж.н] эгц шугам

эдгэр- II.5.4 ●●● [үй.ү] өвчин эмгэг

эгцэвтэр ●○○ [тэ.н] бага зэрэг эгц

илаарьшиж эхлэх

эгцэд- II.15.4 ●○○ [үй.ү] эгц болох

эдгэрэл I.17.4 ●●○ [ж.н] эдгэрэх үйлийн нэр

эгцэл- II.11.4 ●●○ [үй.ү] эгц болгох; эгц эдгэрэлт I.3.4 ●●○ [ж.н] эдгэрэх явц, өвчний ~

хандах, нүүр лүү ~

эдгээр I.5.4 ●●● [тө.ү] эд бүхнээр, ~ тэдгээр

эгцэр- II.12.4 ●●○ [үй.ү] эгц болох

эдлэгдэхүүн I.2.4 ●○○ [ж.н] эдлэгдэх

эгч I.4.4 ●●● [ж.н] ~ дүү

хэрэглэгдэхүүн

эгчил- II.11.4 ●○○ [үй.ү] эгчийн ёсоор хандах, эдлэгч I.4.4 ●○○ [ж.н] юмыг эзэмшигч хүн

эгчээ болгох

эдлэл I.1.4 ●●● [ж.н] ~ хэрэглэл, үнэт ~

эгчим I.17.4 ●○○ [ж.н] судрын бярга

эдлэн I.16.4 ●●● [ж.н] ~ газар

эгчимсэг ●○○ [тэ.н] ~ зантай

эдлэхүүн I.2.4 ●○○ [ж.н] эдэлж хэрэглэх эд юм

эгчирх- II.7.4 ●○○ [үй.ү] эгчийн овор гаргах

эдмэг I.5.4 ●○○ [ж.н] эцэж турсан малд өгөх

эгчирхүү ●○○ [тэ.н] ~ төрхтэй

тэжээл

эгчирхэг ●○○ [тэ.н] эгчирхэх дуртай

эдмэгш- II.9.4 ●○○ [үй.ү] дээл хувцас урагдаж

эгчис ●○○ [тэ.н] санаа явцуу, түргэн зантай

сэмрэх шинж орох

464

465

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

эдмэрт- II.7.4 ●○○ [үй.ү] эдмэгэр болох

эжүүхэй ●○○ [а.ө] бага хүүхдийг өхөөрдөн

эдүгээ ●●● [ц.н] өдгөө, одоо

энхрийлж, аргадахад хэлэх аялга

эдүгээх ●○○ [тэ.н] эдүгээ цагт хамаарах, эз I.3.4 ●●○ [ж.н] эзэн; ~ аз, ~ нь татах, ~ нь

одоох

таарах

эдүгээчил- II.11.4 ●●○ [үй.ү] эдүгээ цагийн эзгүйд- II.6.4 ●○○ [үй.ү] юмыг харах эзэнгүй

үүднээс авч үзэх, өдгөөчлөх, одоочлох

болох

эдүгээчлэл I.1.4 ●●○ [ж.н] эдүгээчлэн үзэх эзгүйр- II.5.4 ●●○ [үй.ү] хүн амьтангүй, эл

үйлийн нэр, өдгөөчлөл

хуль болох

эдэл- II.11.4 ●●○ [үй.ү] хэрэглэх; тэмээгээ ~, эзгүйчил- II.11.4 ●○○ [үй.ү] эзэнгүй байгааг

эрхээ ~, жаргалаа ~

далимдуулах

эдэлбэр I.5.4 ●●○ [ж.н] эзэмшил, ~ газар; эзлэгч I.4.4 ●○○ [ж.н] булаан ~

эдэлгээ

эзлэхүүн I.2.4 ●●● [ж.н] багтаамжийн их,

эдэлгээ I.12.4 ●●○ [ж.н] эдэлж хэрэглэх багын хэмжээ

үйлийн нэр, ~ даах, ~ сайтай

● эзэн нэр язгуурт үйл үг

эдэн I.16.4 ●○○ (амь.) [ж.н] нэг зүйл загас

үүсгэх -л

эдэн I.20.4 ●○○ (амь.) [ж.н] ~ тагтаа: нэг зүйл

 эзлэхүүн

дагавар залгахад н сугарч

шувуу

эзэл гэж бичнэ.

эдэргэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] илжиг унаж

● эзэл үндсэнд тодотгон

сайварлан явах

холбох -х ба нэр үг бүтээх

эдэрлэ-

-хүүн дагавар залгахад э

II.10.4 ●○○ [үй.ү] илжиг зэрэг амьтны

× эзэлхүүн

эгшгийг нь хойш шилжүүлэн

сайварлах

жийрэглэж эзлэхүүн гэж

эдэш- II.16.4 ●○○ [үй.ү] эд болж боловсрох

бичнэ.

эе I.7.4 ●●● [ж.н] эв ~, ~ зүй, ~ нийлэмж

эзлэхүүнлэг ●○○ [тэ.н] эзлэхүүн ихтэй

эевэргүү ●○○ [тэ.н] эелдэг, нааштай

эзэгнэ- II.10.4 ●●● [үй.ү] эзэн суух

эевэргүү I.12.4 ●○○ (шаш.) [ж.н] найман эзэгнэл I.1.4 ●●○ [ж.н] эзэгнэх үйлийн нэр

хөллийн нэг, эх газрыг төлөөлнө

эзэгтэй I.12.4 ●●● [ж.н] эмэгтэй, гэрийн

эегүйд- II.6.4 ●○○ [үй.ү] эегүй болох

эзэгтэй

эегүйц- II.6.4 ●●○ [үй.ү] эвгүйдэх, эзэд- II.15.4 ●○○ [үй.ү] эз дийлэх

зохимжгүйдэх

эзэл- II.11.4 ●●○ [үй.ү] эзэн нь болох, эзэрхэх,

эед- II.6.4 ●○○ [үй.ү] зөөлрөх, намдах, сулрах

эзэмших

эел- II.4.4 ●○○ [үй.ү] эе эвийг нь олох, аргадах эзэл- II.11.4 ●○○ [үй.ү] юмны зай завсрыг

зохицох

ашиглах

эелдэг ●●● [тэ.н] эе нийлэмж сайтай, ~ эзэмд- II.7.4 ●●○ [үй.ү] эзэн нь болж авах

ааштай

эзэмдүү ●○○ [тэ.н] эзэн нь маягтай

эелдэгдүү ●○○ [тэ.н] эелдэг байрын

эзэмш- II.9.4 ●●● [үй.ү] эзэгнэх: машин ~,

эелдэглэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] уяхан зөөлөн зан газар ~

гаргах

эзэмш- II.9.4 ●●● [үй.ү] сурах: мэдлэг ~,

эелдэгт ●○○ [тэ.н] ~ ач: ачлал тахимдуу үр ач

боловсрол ~

эелэл I.17.4 ●●○ [ж.н] эелэх үйлийн нэр, зүй эзэмшигч I.4.4 ●●● [ж.н] эзэмших үйлийн

Э зохис

эзэн, газар ~

эелэлт ●○○ [тэ.н] ~ хив малгай

эзэмшил I.17.4 ●●● [ж.н] эзэмших эд юм, ~

эер I.5.4 ●○○ [ж.н] загас мэлхий зэргийн хөрөнгө, ~ нутаг

хэвлий дэх өөх, шим тэжээл

эзэмшихүүн I.2.4 ●○○ [ж.н] эзэмшиж байгаа

эер I.5.4 ●○○ [ж.н] хоол ундны элбэгт ханаж зүйлс

өегшсөн нь

эзэн I.20.4 ●●● [ж.н] гэрийн ~

эер- II.5.4 ●●○ [үй.ү] эе нийцтэй болох; урин эзэнгүйд- II.6.4 ●○○ [үй.ү] эзэнгүй болох

дулаан цаг ирэх

эзэнгүйдэл I.17.4 ●○○ [ж.н] эзэнгүйдэх явдал

эергүү ●●○ [тэ.н] эерэг, ~ сэтгэл

эзэнгүйр- II.5.4 ●●○ [үй.ү] эзэнгүй болох

эерсэг ●○○ [тэ.н] өег байдал

эзэнсэг ●○○ [тэ.н] эзний ааш гаргах

эерт- II.7.4 ●○○ [үй.ү] эер суух

эзэнт ●●● [тэ.н] ~ улс

эерүү ●●○ [тэ.н] эерэг

эзэнтэн I.20.4 ●●○ [ж.н] дээдэс язгууртныг

эерүүлэл I.17.4 ●●○ [ж.н] найруулга зүйн нэг хүндэтгэн дуудах нэр

арга

эзэнчил- II.11.4 ●○○ [үй.ү] эзний байдлаар

эерхэг ●○○ [тэ.н] эе эв сайтай

аашлах

эерш- II.9.4 ●○○ [үй.ү] өег болох; уян хатан эзэрх- II.7.4 ●●○ [үй.ү] бусдыг түрэмгийлэн

байдалтай болох

эзлэх, улс орныг ~

эерэг ●●● [тэ.н] эерүү, ~ нөлөө, ~ тал

эзэрхий ●●○ [тэ.н] эзэрхэх зантай

эес- II.6.4 ●●○ [үй.ү] эедэх, нийлэмжтэй эзэрхийл- II.4.4 ●○○ [үй.ү] эзэрхий зан

болох

гаргах, түрэмгийлэн ~

эетэйвтэр ●○○ [тэ.н] эе эв сайтай, нийцтэй 466

467

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

эзэрхийлэл I.17.4 ●●○ [ж.н] түрэмгийлэл

элдэв ●●● [тэ.н] зүйл зүйлийн, янз бүрийн,

эзэрхүү ●○○ [тэ.н] эзэрхий зан гаргах

төрөл бүрийн

эзэрхэг ●●○ [тэ.н] ~ түрэмгий

элдэвлэ- II.10.4 ●●○ [үй.ү] элдвийн аргаар

эзэрхэглэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] эзэрхэг зан оролдож турших

гаргах

элдэвчил- II.11.4 ●○○ [үй.ү] элдэвлэх, зүйл

эзэрхэгч I.4.4 ●○○ [ж.н] эзэрхэн мэдэгч

зүйлээр үзэх

эзэрхэл I.17.4 ●○○ [ж.н] эзэрхэх үйлийн нэр

элдэгнэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] арьс шир, цаас

эл ●●○ [тэ.н] ~ хуль

зэргийн элдэгдэж нухлагдан зөөлрөх

эл ●○○ [тө.ү] энэ, эдгээр, бүгд

элдэгч I.4.4 ●○○ [ж.н] элдэн хөөгч

эл ●○○ [тэ.н] эв нийлэмж, дотно сайн

элдэгч I.4.4 ●○○ [ж.н] элдэж зөөлрүүлэх,

эл- II.4.4 ●○○ [үй.ү] эд юм хуучрах

нимгэлэх үйл эрхлэгч

эл- II.4.4 ●○○ [үй.ү] элин халин нисэх

элдэн ●○○ [тэ.н] зөнгөөрөө өссөн бүдүүлэг

элбэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] хавсрах, хамжих; байдал; хүдэр бөх; элдсэн нь

тохинуулах

элдэнш- II.9.4 ●○○ [үй.ү] элэгдэж зөөлрөх

элбэ I.18.4 ●●○ (урга.) [ж.н] өвслөг ургамал

элж I.4.4 ●○○ [ж.н] загасны түүш ба

элбэг ●●● [тэ.н] үлэмж их, уужим урт, ~ түүшний яс

дэлбэг, ~ баян

элжигэн I.2.4 ●○○ [ж.н] Монгол угсаатны нэг

элбэгд- II.7.4 ●○○ [үй.ү] элбэг болох, томдох

бүлгийн нэр

элбэгдүү ●○○ [тэ.н] элбэг, элбэгжүү

элжимч I.4.4 ●○○ (амь.) [ж.н] нэг зүйл

элбэгдэнгүй ●○○ [тэ.н] жаахан томдонгуй

сармагчин

элбэгж- II.9.4 ●●○ [үй.ү] элбэг болох

элжин I.16.4 ●○○ [ж.н] халим загасны сахал

элбэгжил I.17.4 ●○○ [ж.н] элбэгжих үйлийн элий- II.1.4 ●○○ [үй.ү] ухаан балартсан, оюун

нэр

ухаан эрүүл бус

элбэгжүү ●●○ [тэ.н] бийлэгжүү, элбэгшүү

элий ●○○ [тэ.н] ~ балай

элбэгш- II.9.4 ●●○ [үй.ү] элбэг шинжтэй болох

элийр- II.5.4 ●○○ [үй.ү] элий балай болох

элбэдэн I.20.4 ●○○ (амь.) [ж.н] элбэнх мэт элийрэл I.17.4 ●○○ [ж.н] ~ балайрал

төрхтэй, хүн шиг нүдтэй нэг зүйл гөрөөс

элмэг ●○○ [тэ.н] уналгад сураагүй адуу; юм

элбэр- II.5.4 ●●○ [үй.ү] эцэг эх, төрөл угсаагаа үзээгүй

хүндэтгэн ачлах

элмэгд- II.7.4 ●○○ [үй.ү] элмэг болох; догшрох

элбэрэл I.17.4 ●●● [ж.н] ~ хайр, ачлал ~

элмэгш- II.9.4 ●○○ [үй.ү] элнэг шинжтэй

элбэрэлт ●●● [тэ.н] элбэрэл бүхий, ачлалт, болох

тахимдуу

элмэгэр- II.12.4 ●○○ [үй.ү] элмэг байдалтай

элбэрэнгүй ●○○ [тэ.н] элбэрэл ихтэй

болох

элбээ I.12.4 ●○○ [ж.н] ус борооноос хамгаалж элмэл ●○○ [тэ.н] элж хуссан

шатлан тавьсан хулс, дэрсэн дээвэр

элмэр- II.5.4 ●○○ [үй.ү] ухаан мэдрэл муудах,

элбээс I.9.4 ●○○ [ж.н] элбээ, засаж сэлбэх учир мэдэхгүй алмайрах

нөхвөр эд

элмэрүү ●○○ [тэ.н] элмэрсэн байдалтай

элгэвч I.32.4 ●●○ [ж.н] энгэрт нь зүүдэг элнэн I.16.4 ●○○ [ж.н] чангилзуур хөгжим

хэрэглэл; халхавч; хуяг; бэлхэвч

элс I.9.4 ●●● [ж.н] ~ шороо, торгон ~

элгэвчил- II.11.4 ●○○ [үй.ү] нум ~, хүүхэд ~

элс- II.7.4 ●●● [үй.ү] гишүүнчлэлээр орох,

элгэг I.5.4 ●○○ [ж.н] нарийн ширхэгтэй нэгдэх

Э

шигшүүр, элхэг

элс- II.7.4 ●●● [үй.ү] сургуульд ~

элгэгд- II.7.4 ●○○ [үй.ү] элгэгээр шигших

элслэг ●○○ [тэ.н] элс ихтэй

элгэмс- II.7.4 ●●○ [үй.ү] төрхөмсөх, дотносох

элст ●●○ [тэ.н] элс бүхий, ~ манхан

элгэмсүү ●●○ [тэ.н] элгэмсэг дотно

элст- II.7.4 ●○○ [үй.ү] элс ихтэй болох

элгэмсэг ●●● [тэ.н] төрөл садантайгаа дотно элсэг ●○○ [тэ.н] элэгсэг, эесэг

харилцаатай

элсэглэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] дотно элсэг

элгэнэ I.18.4 ●○○ (урга.) [ж.н] зун намрын байдал гаргах

цагт бог мал иддэг олон наст бутархаг өвс

элсэгч I.4.4 ●●● [ж.н] элсэн орогч, элсэн

элд- II.7.4 ●●○ [үй.ү] үлдэн хөөх; гурил ~, нэгдэгч

арьс ~

элсэд- II.15.4 ●○○ [үй.ү] элстэй болох

элдлэг I.5.4 ●○○ [ж.н] элдэх үйлийн нэр

элсэж- II.16.4 ●○○ [үй.ү] хөрс гадаргуу элс

элдмэл ●○○ [тэ.н] элдэж зөөлрүүлсэн

ихтэй болох

элдүүр I.5.4 ●●● [ж.н] элдэх хэрэглүүр, элсэлт I.3.4 ●●● [ж.н] элсүүлэн авах шалгалт,

гурилын ~

~ авах

элдүүр I.5.4 ●○○ [ж.н] элдсэн байдал, ~ элсэнцэр I.21.4 ●○○ [ж.н] элс мэт зүйл

сайтай

элсэр- II.12.4 ●○○ [үй.ү] элс мэт болох

элдүүрч ●○○ [тэ.н] арьс, сур зэргийг элдэгч

элсэрхүү ●○○ [тэ.н] элс мэт

элдүүрчин I.20.4 ●○○ [ж.н] элдүүрч, элсэрхэг ●●○ [тэ.н] элс элбэгтэй, ~ хөрс

элдүүрийн ажил хийгч

элсэрхэгж- II.9.4 ●○○ [үй.ү] элсэрхэг байдал

466

467

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

элбэгших, элс ихтэй болох

эм I.1.4 ●●● [ж.н] өвчнийг эмчлэхэд ерөндөг

элт I.3.4 ●○○ (амь.) [ж.н] хоёр эвэртэй болгон хэрэглэх зүйлийн ерөнхий нэр

дэвхцэл гөрөөс

эм I.1.4 ●●● [ж.н] эр ~

элт ●○○ [д.д.ү] ~ цохих, хэлт хэлт цохих

эмбүүл I.1.4 ●○○ [ж.н] гөрмөл гэр, нэмбүүл,

элтэл- II.11.4 ●○○ [үй.ү] хэлтлэх

өвсөн ~

элтэл- II.11.4 ●○○ [үй.ү] хөндлөн гулд нэхэн эмбэр- II.5.4 ●○○ [үй.ү] хагарах, хугарах,

сүлжих

нурах

элтэр- II.12.4 ●○○ [үй.ү] хэлтрэх, эмтрэх, эмгэг I.5.4 ●●○ [ж.н] өвчин ~

ховхрох

эмгэглэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] эмгэг олох

элтэр- II.12.4 ●○○ [үй.ү] өнө удаан хүнд бэрх эмгэгт- II.7.4 ●○○ [үй.ү] эмгэгтэй болох

ажлыг хийж өнгөрүүлэх

эмгэгш- II.9.4 ●○○ [үй.ү] эмгэг нь архагших

элтэрхий ●○○ [тэ.н] хэлтэрхий, эмтэрхий

эмгэгшил I.17.4 ●○○ [ж.н] эмгэгших үйлийн

элүй ●○○ [тэ.н] эл хуль

нэр

элүү I.12.4 ●○○ [ж.н] томоохон амьтны эмгэжээр ●○○ [тэ.н] ахимаг настай эмэгтэй

орогнох нүх

эмгэлж I.4.4 ●○○ (урга.) [ж.н] жижиг навчит

элч I.4.4 ●●● [ж.н] ~ төлөөлөгч, ~ зарах

далан хальс

элчилгүй ●○○ [тэ.н] зэлүүд, хүнгүй

эмгэлж I.4.4 ●○○ (шаш.) [ж.н] бөөгийн ёсоор,

элчин I.20.4 ●●● [ж.н] ~ сайд, ~ сайдын яам, идээний цээр гаргахаар үүдэнд өлгөх дүрс

~ зөвлөх

эмгэн ●●● [тэ.н] настай эмэгтэй, ~ өвгөн

элчит ●○○ [тэ.н] элч бүхий, элч төлөөлөгчтэй

эмгэнэ- II.10.4 ●●○ [үй.ү] харамсах, гашуудах

элэг I.26.4 ●●● [ж.н] ~ цөс; нумны дүгрэглэн эмгэнэл I.1.4 ●●● [ж.н] харуусал

матирах тал

эмгэнэлт ●●○ [тэ.н] ~ явдал

элэг I.26.4 ●●○ [ж.н] ~ доог

эмгэнэнгүй ●○○ [тэ.н] ~ байдал, ~ царай

элэгд- II.7.4 ●●○ [үй.ү] юм хуучирч хэврэгших

эмгэр- II.5.4 ●○○ [үй.ү] эмгэн болох

элэгд- II.7.4 ●○○ [үй.ү] арьсыг идээлж эмдүүнэ I.18.4 ●○○ (амь.) [ж.н] эмэгчин

боловсруулахын тулд малын элгийг няцлан бөднө

зуурч түрхэх

эмж- II.9.4 ●●○ [үй.ү] эмжээр хийх, дээл ~

элэгд- II.7.4 ●○○ [үй.ү] элгэн тус газарт цохих

эмжээр I.5.4 ●●● [ж.н] эд юмны зах хөвөөгөөр

элэгдмэл ●○○ [тэ.н] элж хуучирсан

хийх мөшгөөр, дээлийн ~

элэгдэл I.17.4 ●●● [ж.н] ~ хуучрал

эмжээрлэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] эмжээр оёх

элэглэ- II.10.4 ●●○ [үй.ү] мал шинэ ногоонд эмжээс I.9.4 ●○○ [ж.н] эд юмны зах сэжүүрт

цадсанаас элэг нь хөөж томрох

хошмог болгож оёсон юм

элэглэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] элгэн тус газраар эмзэг ●●● [тэ.н] хөндүүр, хэврэг, эрх танхи

гулгалхийлэн явах

эмзэгдүү ●○○ [тэ.н] эмзэг байрын

элэглэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] нумны элгэнд эвэр эмзэглэ- II.10.4 ●●○ [үй.ү] өчүүхнийг мэдэрч

зүүж наах

дургүйцэх, ялархах

элэглэ- II.10.4 ●●○ [үй.ү] шоолох, дооглох, эмзэглэл I.1.4 ●●○ [ж.н] эмзэглэх үйлийн нэр

тохуурхах

эмзэгш- II.9.4 ●●○ [үй.ү] эмзэг шинжтэй

элэглэгч I.4.4 ●●○ [ж.н] дуурайн ~; элэг доог болох

Э хийгч

эмзэгшил I.17.4 ●●○ [ж.н] эмзэгших үйлийн

элэглэл I.1.4 ●●○ [ж.н] элэг доог хийхүй, нэр

тохуурхал

эмлэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] эмийн ёсоор хэрэглэх

элэгс- II.7.4 ●○○ [үй.ү] дотнолох

эмлэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] эмчлэх

элэгсэг ●●● [тэ.н] ~ дотно

эмнүүлэгч I.4.4 ●●○ [ж.н] эмчлүүлэгч

элэгшээ- II.1.4 ●○○ [үй.ү] элгэмсэх, дотнолон эмнэ- II.10.4 ●●○ [үй.ү] эмчлэх, өвчнийг засах

хайрлах

эмнэг ●●● [тэ.н] ~ догшин

элэмгий ●○○ [тэ.н] элэгдэх нь амархан

эмнэгш- II.9.4 ●●○ [үй.ү] эмнэг шинжтэй

элэн ●○○ [тэ.н] ~ хулин: эл хуль, анир болох

чимээгүй, нам гүм

эмнэл I.1.4 ●○○ [ж.н] эмчилгээ

элэнгэ ●○○ [тэ.н] хуучран муудсан

эмнэлэг I.21.4 ●●● [ж.н] ~ сувилал, эмнэх

элэнхий ●○○ [тэ.н] элэгдэж муудсан байдал

үйл; эмнэн сувилах байгууллага

элэнхийд- II.6.4 ●○○ [үй.ү] элэнхий болох

эмсгий ●●○ [тэ.н] үүдэн шүд унаж онгойсон

элэнхийт- II.6.4 ●○○ [үй.ү] энд тэндээ элэнгэ байдал

болох

эмсгэнэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] эмсгэр амны байн

элэнц I.3.4 ●○○ [ж.н] өвгийн эцэг эх

байн хөдлөх

элэнцэг I.21.4 ●○○ [ж.н] хүний дээд өвөг

эмсгэр ●○○ [тэ.н] эмсгий шүдтэй

элээ I.12.4 ●●● (амь.) [ж.н] нэг зүйл шувуу

эмсий- II.1.4 ●○○ [үй.ү] эмсгий болох

элээ I.12.4 ●○○ (урга.) [ж.н] нэг наст ургамал

эмсэг ●○○ [тэ.н] эм зантай, хүүхэмсүү

элээт- II.6.4 ●○○ [үй.ү] мэдрэл муудах, элээ эмт ●○○ [тэ.н] эм бүхий

адад хорлогдох

эмт ●○○ [д.д.ү] ~ цохих

468

469

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

эмтгий ●○○ [тэ.н] өмөрхий, сэтэрхий байдал, бүүрэг, хавтас, гөлөм дөрөө зэргээс бүтсэн

эмтэрхий

хэрэгсэл

эмтгэр ●○○ [тэ.н] сав суулга мэтийн ам эмээл I.1.4 ●○○ [ж.н] улаан нүдэн гаргийн

амсар сэтэрхий

дагуул од

эмтий- II.1.4 ●○○ [үй.ү] эмтгэр болох

эмээллэ- II.10.4 ●●○ [үй.ү] эмээл тохох

эмтрүү I.12.4 ●○○ [ж.н] дээл хувцас хийхэд

-лээ цагаар төгсгөх нөхцөлийг

дутсан газарт зүйж оруулах юм

зөвхөн үйл үгэнд залгах тул

эмтрүүд- II.6.4 ●○○ [үй.ү] юманд эмтрүү

 эмээллэлээ эмээл гэсэн нэр үгэнд шууд

оруулах

залгаж бичихгүй. Тиймээс

эмтэл- II.11.4 ●●○ [үй.ү] эмтэрхий болгох

үйл үүсгэх -л дагаврыг эгшигт

эмтэн ●○○ [тэ.н] элтэрч, сэлтэрч унасан

гийгүүлэгчээр төгссөн үгэнд

байдал

залгахдаа зохих балархай

эгшгийг нь ард нь авч эмээллэ

эмтэр- II.12.4 ●●○ [үй.ү] шаазан ~, элэг ~

× эмээллээ гэж бичнэ. Үүнтэй адил

эмтэрхий ●●● [тэ.н] эмтэрч хагарсан нь,

буудаллалаа, ажиллалаа гэж

аяганы ~

бичнэ.

эмүү I.12.4 ●○○ (амь.) [ж.н] нэг зүйл шувуу

эмээлт ●●○ [тэ.н] ~ хүлэг

эмх I.3.4 ●●● [ж.н] ~ цэгц, ~ замбараа

эмээнгүй ●●○ [тэ.н] эмээсэн янзтай

эмхлүүн ●○○ [тэ.н] эмх цэгцтэй, журамтай эн I.16.4 ●●○ [ж.н] даавууны ~

байдал

эн I.16.4 ●○○ [ж.н] эзлэх хэмжээ, цараа, ~

эмхнүүн ●○○ [тэ.н] эмх цэгцтэй байдал

захгүй

эмхнэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] эмхтэй болж ирэх

эн I.16.4 ●○○ [ж.н] хүч чинээ, энтэй бөх

эмхэл- II.11.4 ●●○ [үй.ү] цэгцлэх

эн ●●○ (баймж.) [ж.н] ~ тэргүүнд

эмхэр- II.12.4 ●●○ [үй.ү] эмх замбараатай, энгийн ●●○ [тэ.н] эгэл жирийн, ердийн

эмх цэгцтэй болох

энгүүн ●○○ [тэ.н] энгийн, ерийн

эмхэрд- II.7.4 ●●○ [үй.ү] зах хормой, ам энгэлзүүр I.5.4 ●○○ [ж.н] заамны товчны

амсрыг нугалж оёх, тогтоох

доод хэсэг; хүн, амьтны товчлуур ясны

эмхэрдээс I.9.4 ●○○ [ж.н] эмхэрдсэн оёдол

хоорондох хэсэг

эмхэт- II.7.2 ●●○ [үй.ү] эмх цэгцтэй болох

энгэр I.5.4 ●●● [ж.н] дээлийн ~, уулын ~

эмхэтгэ- II.10.4 ●●● [үй.ү] цуглуулан нэгтгэж энгэрлэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] энгэрлэн явах

нэгэн бөөн болгох

энгэрлэг ●○○ [тэ.н] ~ газар

эмхэтгэгч I.4.4 ●●○ [ж.н] эмхэтгэх үйлийг энгэсэг I.21.4 ●●● [ж.н] ариун цэвэр, гоо

гүйцэтгэгч

сайхны түрхэц

эмхэтгэл I.1.4 ●●● [ж.н] эмхэтгэх үйлийн нэр; энгэсэгд- II.7.4 ●○○ [үй.ү] энгэсэг түрхэх

эмхэтгэсэн зүйл

энд ●●● [тө.ү] ~ тэнд

Эмх гэсэн нэр язгуурт үйл үг

энд- II.7.4 ●○○ [үй.ү] андуурах, ташаарах

 эмхэтгэл

бүтээх заримдаг гийгүүлэгч

энд- II.7.4 ●●○ [үй.ү] гэнэтийн ослоор үхэх

-д дагаврыг залгавал эмхэд

эндүү ●●○ [тэ.н] ~ ташаа

гэж бичих ба үүнд үйлдүүлэх

эндүүр- II.5.4 ●●○ [үй.ү] андуурч ~

хэвийн гэ дагаврыг залгавал д

× эмхтгэл

нь т болж эмхэтгэ гэж бичнэ.

эндүүрэл I.17.4 ●●○ [ж.н] андуурал ~

Үүнд л дагаврыг шууд залгана.

эндэгдэл I.17.4 ●○○ [ж.н] эндэгдэх үйлийн

Энэ мэтээр цомхотгол,

нэр

Э

× эмхтэгэл

эмхэтгэл, эмхэтгэх, номхотгох

эндэл I.17.4 ●○○ [ж.н] эндэх үйлийн нэр

гэж бичнэ.

эндэх ●●● [тэ.н] ~ тэндэх

эмцгэр ●○○ [тэ.н] дээд уруул охор

энсэл- II.11.4 ●○○ [үй.ү] дэнслэх, энэлэх

эмцгэрдүү ●○○ [тэ.н] эмцгэр байрын

шаналах, донслох

эмч I.4.4 ●●● [ж.н] оточ, ~ домч

энх ●●● [тэ.н] ~ тунх

эмчил- II.11.4 ●●○ [үй.ү] эмнэх, анагаах

энхжин ●●● [тэ.н] үүрд амгалан тайван,

эмчилгээ I.12.4 ●●● [ж.н] эмчлэх үйлийн нэр

төвшин

эмчлүүлэгч I.4.4 ●●● [ж.н] ~ өвчтөн

энхжүүн ●○○ [тэ.н] амар амгалан болсон нь

эмчлэгч I.4.4 ●●● [ж.н] эмчлэн анагаагч

энхлэг I.5.4 ●○○ (урга.) [ж.н] дөрвөн цагт үл

эмш- II.9.4 ●○○ [үй.ү] эм хүний шинжтэй хувирах мод; үүл мэт үзэгдэх нэг зүйл цэцэг

болох

энхрий ●●● [тэ.н] ~ хүүхэд, ~ эд

эмэг I.21.4 ●●○ [ж.н] дээд үеийн эмэгтэй хүн, энхрийл- II.4.4 ●●○ [үй.ү] ихэд хайрлах

~ эх

энхрийлэл I.17.4 ●○○ [ж.н] энхрийлэх үйлийн

эмэгчин I.20.4 ●●○ [ж.н] эрэгчин ~

нэр

эмээ I.30.4 ●●● [ж.н] ~ өвөө

энхэж- II.16.4 ●●○ [үй.ү] амгалан тайван

эмээ- II.1.4 ●●○ [үй.ү] айж ~

болох

эмээгч I.4.4 ●○○ [ж.н] айн ~

энхэл ●●○ [тэ.н] ~ донхол

эмээл I.1.4 ●●● [ж.н] морь малд тохдог энхэр- II.12.4 ●○○ [үй.ү] эцэг эхийн элгэнд

468

469

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

толгойгоо нааж эрхлэх; уулзаагүй дотно шаардаж шалах

хүнтэйгээ тэврэлдэн элэгсэх

эргүүлд- II.7.4 ●●○ [үй.ү] эргүүл багажаар юм

энхэр ●○○ [тэ.н] энхрий

хум үйлдэх

энэ ●●● [тө.ү] ~ тэр

эргүүлт ●○○ [тэ.н] ~ туухай: бүсэнд зүүх

энэл- II.4.4 ●○○ [үй.ү] шаналах, зовох

хутга, хавтаганы тээг

энэлэг I.21.4 ●○○ [ж.н] уй гашуу, шаналал

эргүүлэг I.21.4 ●●○ [ж.н] ус нэгэн чигт

энэлэгч I.4.4 ●○○ [ж.н] шаналагч

хүчтэйгээр эрчлэн урсах үзэгдэл, усны ~

энэлэл I.17.4 ●○○ [ж.н] ~ шаналал

эргүүт- II.6.4 ●●○ [үй.ү] малд эргүү өвчин

энэлэлт ●○○ [тэ.н] энэлэл бүхий

тусах

энэр- II.5.4 ●●○ [үй.ү] нигүүлсэн өршөөх, эргүүт- II.6.4 ●○○ [үй.ү] эргүү тэнэг болох

хайрлан өрөвдөх

эргэ- II.10.4 ●●● [үй.ү] тойрох, буцах, няцах

энэрэл I.17.4 ●●● [ж.н] ~ асрал

эргэвч I.32.4 ●○○ [ж.н] дүүжин өргүүр,

энэрэнгүй ●●● [тэ.н] ~ сэтгэл

хөшигний оосор гүйлгэх бул, холхивч

энэрэхүй I.15.4 ●●○ [ж.н] ихэд хайрлахуй

эргэгч I.4.4 ●○○ [ж.н] эргэх үйл үйлдэгч

энэтээ ●○○ [о.н] наад талд байгаа, энэ талд эргэл I.1.4 ●●○ [ж.н] ~ мөргөл

байгаа

эргэлд- II.7.4 ●●○ [үй.ү] юм орчин хөдлөх,

энэхүү ●●○ [тө.ү] ~ тэрхүү

байн байн эргэх; байнга бодогдох

эр ●●● [тэ.н] хүйс, ~ эм

эргэлдүүр I.5.4 ●○○ [ж.н] эргэлдэх хэрэглүүр

эр- II.3.4 ●●● [үй.ү] хайх, сураглах, бэдрэх

эргэлдэгч I.4.4 ●○○ [ж.н] эргэлдэх үйлийн

эр- II.3.4 ●○○ [үй.ү] газрыг нүхлэн ухах

нэр

эрвий I.15.4 ●○○ [ж.н] найман тохой уртын эргэлз- II.7.4 ●○○ [үй.ү] тээнэгэлзэх,

хэмжээ

санагалзах

эрвий- II.1.4 ●○○ [үй.ү] эрвэн сэрвэн үзэгдэх; эргэлзэл I.17.4 ●●○ [ж.н] ~ тээнэгэлзэл

зүтгэх чармайх

эргэлзэнгүй ●●○ [тэ.н] тээнэгэлзэнгүй

эрвийл- II.4.4 ●○○ [үй.ү] эрвийгээр хэмжих

эргэлзээ I.12.4 ●●○ [ж.н] эргэлзэл,

эрвэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] юмны үзүүр орой үл тээнэгэлзэл

мэдэг хөдлөх

эргэлт I.3.4 ●●○ [ж.н] ~ тойролт, цагийн ~

эрвэг ●○○ [д.д.ү] ~ сэрвэг хийх, гэх

эргэлүүр I.5.4 ●○○ [ж.н] эргүүлгэн ховил

эрвэгч I.4.4 ●○○ (амь.) [ж.н] бяцхан эрвээхэй

гаргах багаж

эрвэгэнүүр ●○○ [тэ.н] эрвэгэнэсэн

эргэм ●●○ [тэ.н] орчим; тавь ~ насны

эрвэгэнэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] эрвэгэнэх, эргэмш- II.9.4 ●○○ [үй.ү] эрэмших, хэтрэх,

сэрвэгэнэх

даврах

эрвэгэр ●○○ [тэ.н] ~ нүд

эргэнэг I.5.4 ●●○ [ж.н] гал тогооны сав суулга

эрвэлз- II.7.4 ●○○ [үй.ү] цовоо сэргэлэн, агуулах монгол гэрийн тавилга

хөнгөн гавшгай хөдлөх

эргэц- II.6.4 ●○○ [үй.ү] нягтлан хянаж бодох,

эрвэлзүүр ●○○ [тэ.н] эрвэлзэж байдаг

байн байн эргэх

эрвэн ●○○ [д.д.ү] ~ сэрвэн хийх

эргэц I.3.4 ●○○ [ж.н] эргэх явц, эргэх хэм

эрвэс ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

эргэцүүлэл I.17.4 ●●○ [ж.н] эргэцүүлэх

эрвээлж I.4.4 ●●○ [ж.н] хүүхдийн жижиг үйлийн нэр

Э эмээл

эргэцүүлэмж I.4.4 ●○○ [ж.н] ~ тоочимж

эрвээлжил- II.11.4 ●○○ [үй.ү] эмээллэх

эргэцэг I.21.4 ●○○ [ж.н] ~ мөргөцөг

эрвээхэй I.15.4 ●●○ (амь.) [ж.н] цэцгийн эргэцээ I.12.4 ●○○ [ж.н] эргэцэх үйлийн нэр

шимээр хооллогч шавж

эргээ I.12.4 ●○○ [ж.н] эргэх үйлийн нэр

эрбэкэи гэх монгол бичгийн кэи

эрд- II.7.4 ●●○ [үй.ү] бардах, оморхох

 эрвээхэй

төгсгөлтэй бусад үгсийг кирилл

эрдүү ●○○ [тэ.н] чийрэг, чадамгай, ~ хоолой

бичигт дэлхий, мэлхий гэж

эрдүү ●○○ [ж.н] намаг шаваргүй, атар газар

буулгадгийг ялган дэгдээхэй,

× эрвээхий

эрдэл I.17.4 ●○○ [ж.н] бардамнал

эрвээхэй гэж бичнэ.

эрдэл- II.11.4 ●○○ [үй.ү] эрслэх, шулуудах,

эргүү ●●○ [тэ.н] ~ тэнэг

шийдэх

эргүү I.30.4 ●●○ [ж.н] хонь үхэр зэрэг малд эрдэм I.17.4 ●●● [ж.н] ~ чадал, ~ ном, гарын

тусах нэг зүйл өвчин

~, сэлмийн ~

эргүүвтэр ●○○ [тэ.н] бага зэргийн эргүү

эрдэмж- II.9.4 ●○○ [үй.ү] эрдэмтэй болох

эргүүдүү ●○○ [тэ.н] эргүү байрын

эрдэмлэг I.5.4 ●○○ (амь.) [ж.н] тахианы өөр

эргүүл I.1.4 ●●○ [ж.н] журам сахиулагч

нэр

эргүүл I.1.4 ●○○ [ж.н] гал тогооны аар саар эрдэмт ●●○ [тэ.н] эрдэм чадал бүхий

юм тавих эргэнэг, тавиур

эрдэмтэн I.20.4 ●●● [ж.н] шинжлэх ухааны

эргүүл I.1.4 ●○○ [ж.н] чулуу мод төмөр зэрэгт ямар нэгэн салбарт мэргэшсэн хүн

нүх гаргах, засахад хэрэглэх багаж

эрдэнэ I.18.4 ●●● [ж.н] үнэт ~, эрхэм чухаг

эргүүлд- II.7.4 ●●○ [үй.ү] хүсэж горилсноо эрдэнэ I.18.4 ●○○ [ж.н] монгол адууны

тамганы нэр

470

471

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

эрдэнэл- II.4.4 ●○○ [үй.ү] эрдэнэ мэт хайрлах

эрмэлз гийгүүлэгчээр төгссөн

эрдэнэс I.5.4 ●●● [ж.н] ~ ийн сан хөмрөг

үйл

үгэнд

гийгүүлэгчээр

эрдэнэт ●●○ [тэ.н] эрдэнэ бүхий

 эрмэлзэл

эхэлсэн -л дагаврыг залгахдаа

эрдэс I.21.4 ●●○ [ж.н] ~ бодис

эгшигт

гийгүүлэгч

-л-ийг

эрдэсжүүлэлт I.3.4 ●○○ [ж.н] эрдэсжүүлэх

эгшигжүүлж эрмэлзэл гэж

үйлийн үр дүнг заасан нэр

бичнэ. эрмэлзэл гэсэн нэр үг

үүсвэл дахин нэр үг бүтээх

эрдэслэг ●○○ [тэ.н] эрдэс ихтэй

× эрмэлзлэл -л дагаврыг залгахгүй. Үүний

эрдэст ●○○ [тэ.н] эрдэс бүхий

адил эрмэлзэл, дуурайл гэж

эржиг I.26.4 ●○○ (амь.) [ж.н] илжиг мэт

бичнэ.

бөгөөд бөхөн шиг эвэртэй нэг зүйл гөрөөс

эрмээ I.12.4 ●○○ (урга.) [ж.н] бууцанд ургах

эржин I.20.4 ●○○ [ж.н] тана

нэг зүйл шарилж

эрин I.2.4 ●●● [ж.н] ~ зуун, ~ цаг, манай ~, эрс ●●● [тэ.н] ~ тэс, ~ шулуун, ~ хатуу

~ үе

эрс ●●● (баймж.) [тэ.н] шулуун цэх, шударга,

эрингэ I.18.4 ●○○ (шаш.) [ж.н] лам хүний огт өөр, ондоо

ханцуйгүй, задгай энгэртэй номт дээл

эрс I.3.4 ●●○ [ж.н] ханын эрс

эрих I.9.4 ●●● (шаш.) [ж.н] маани мэгзэм эрс ●○○ [тэ.н] саармаг, ~ хүйст үг

уншсан тоогоо тэмдэглэх хэрэглэл

эрс I.3.4 ●○○ (урга.) [ж.н] өвслөг ургамал,

Эм үгийн бүх гийгүүлэгч зөөлөн

улаан буурцаг

 эрих

хэлэгдэх

тул

зөөлрүүлэх

эрсдүү ●○○ [тэ.н] эрс шулуун байрын

үүргээр и эгшгийг хэрэглэхгүй

эрсдэл I.17.4 ●●● [ж.н] эрсдэх үйлийн нэр

бөгөөд уламжлалын зарчмаар

эрслэг I.5.4 ●○○ (амь.) [ж.н] өнгө шар,

эрих, тэнхим, эрин гэсэн

үгэнд балархай и эгшиг бичнэ.

арслантай тэмцэх зантай нэг зүйл араатан

× эрхи

Монгол бичигт эрихэ, тингхим,

эрслэн I.2.4 ●○○ (амь.) [ж.н] эм арслан

эрин гэж бичдэг.

эрст- II.7.4 ●○○ [үй.ү] хана эрс болох

эрихэд- II.15.4 ●○○ [үй.ү] эрихээр эрсэг ●○○ [тэ.н] эрийг хүсэмтгий

шавхуурдах, эрих татах

эрсэд- II.15.4 ●○○ [үй.ү] хэлмэгдэх, нэрвэгдэх,

эрихэл- II.11.4 ●○○ [үй.ү] эрих мэт хэлхэх; ялагдах автах

эрихээр адис тавих

эрсэд- II.15.4 ●○○ [үй.ү] ялт хэрэгт холбогдох

эрлийз I.3.4 ●●○ [ж.н] ~ хурлийз

эрсэд- II.15.4 ●○○ [үй.ү] ханын эрс өндөрдөх

эрлийздүү ●○○ [тэ.н] эрлийз маягийн

эрсэл- II.11.4 ●○○ [үй.ү] муруй юм эгцрэх;

эрлийзжил I.1.4 ●○○ [ж.н] эрлийзжих үйлийн зам мөр, сэтгэл санаа шулуудах

нэр

эрт I.3.4 ●●● [ц.н] ~ эдүгээ, ~ урьд

эрлийзжүүлэг I.21.4 ●○○ [ж.н] эрлийзжүүлэх эртгэнэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] эртгэр юмны байн

үйлийн нэр

байн хөдлөх

эрлийзэж- II.16.4 ●○○ [үй.ү] эрлийз болох

эртгэр ●○○ [тэ.н] дээш матигар

эрлийзэл- II.11.4 ●○○ [үй.ү] эрлийз болгох

эртдүү ●○○ [ц.н] арай эрт

эрлэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] эмийг эр мэт эдлэх

эртэвтэр ●○○ [ц.н] эртдүү байрын

эрлэг I.5.4 ●●○ [ж.н] ~ номун хаан

эртэгчин I.20.4 ●○○ (амь.) [ж.н] ~ нум;

эрлэг I.5.4 ●○○ [ж.н] эрэх үйл, гуйлга

шүдлэн насны шаргачин

эрлэг I.5.4 ●○○ [ж.н] эр хүний үрийн шингэн

эртэд- II.15.4 ●○○ [үй.ү] эрт болох, цагаас эрт

эрмэг ●●○ [тэ.н] үр төл гаргадаггүй амьтан, ~ болох

Э

гүү; эрэмгий чадамгай

эртэл- II.11.4 ●○○ [үй.ү] эрт хөдлөх

эрмэгч ●●● [тэ.н] ~ гүү, унагалдаггүй гүү

эртэлз- II.7.4 ●○○ [үй.ү] эртгэр юмны эртэс

эрмэл I.1.4 ●○○ [ж.н] газрыг эрж нүхэлсэн нь

эртэс хийх

эрмэлз- II.7.4 ●●○ [үй.ү] санаашран хүсэх, эртэч ●●● [тэ.н] эрт босох, хөдлөх зантай

эгээрэн горилох

эртэчил- II.11.4 ●○○ [үй.ү] өглөө эрт босох,

эрмэлзэгч I.4.4 ●●○ [ж.н] юмыг хийж хийх ажлаа өглөө эрт амжуулах, эртлэх

бүтээхийн төлөө чармайгч, эрмэлзэх үйлийн эрүй ●○○ [тэ.н] ~ хуруйгүй: замбараагүй

эзэн

эрүү I.12.4 ●●● [ж.н] ~ толгой

эрмэлзэл I.17.4 ●●● [ж.н] эрмэлзэх үйлийн эрүү I.12.4 ●○○ [ж.н] гэмт хэрэг үйлдэгсдийг

нэр

залхаах цааз, ~ шүүлт, ~гийн хэрэг

эрүүвч I.32.4 ●○○ [ж.н] малгайн бүч; эрүү

дулаалах өмсгөл; тэрэгний дэр мод

эрүүвчил- II.11.4 ●○○ [үй.ү] малгайгаа ~

эрүүд- II.6.4 ●○○ [үй.ү] эрүү шүүлт тулгах

эрүүд- II.6.4 ●○○ [үй.ү] эрүүнээс барих,

эрүүгээ чилтэл үглэх

эрүүдлэг I.5.4 ●○○ [ж.н] эрүүдэн шүүх

үйлийн нэр

470

471

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

эрүүдэл I.17.4 ●○○ [ж.н] эрүүдэх үйлийн нэр

эрхэш- II.16.4 ●○○ [үй.ү] эрх зоргоор байсаар

эрүүл ●●● [тэ.н] ~ мэнд

амтших, дадах занших

эрүүлж- II.9.4 ●●○ [үй.ү] эрүүл энх болох

эрхээвэр I.21.4 ●○○ [ж.н] өвчин дахих, өвчин

эрүүлжилт I.3.4 ●○○ [ж.н] эрүүлжих үйлийн хүндрэх нь

үр дүнг заасан нэр

эрхээлт I.3.4 ●○○ [ж.н] эрхээх үйлийн нэр

эрүүлш- II.9.4 ●●○ [үй.ү] эрүүл болох

эрхээс I.9.4 ●○○ [ж.н] татлага хүлгийн

эрүүн ●○○ [тэ.н] эрэлхэг

эрхээсэн хэсэг, модны зүйдлийн торгоос

эрүүхэй I.15.4 ●○○ (амь.) [ж.н] цацагт эрхээч ●○○ [тэ.н] эрхэх зантай, эмзэг, санаа

гургуул, хэмэрлэг гургуул

сэтгэл хувирамтгай

эрх I.3.4 ●●● [ж.н] ~ чөлөө, ~ дарх, ~ мэдэл, эрч I.4.4 ●●○ [ж.н] ~ хүч; утас, дээс зэргийн ~

~ямба, ~ ашиг, сонгуулийн ~, ~ зүй

эрч- II.9.4 ●○○ [үй.ү] мартмаар үйл явдлыг

эрх I.3.4 ●●● [ж.н] дур зоргоороо байх хүсэл

дахин дахин бодох, санах

эрх I.3.4 ●○○ [ж.н] ~ ялуу: тэрэгний урд, хойд эрч- II.9.4 ●○○ [үй.ү] олонтоо хайх,

хоёр захын ялуу мод

эрэлхийлэх

эрхбиш ●●○ [баймж.] заавал, эрхгүй

эрчгэнүүр I.5.4 ●○○ [ж.н] хүүхэд эргэж тойрч

эрхий I.15.4 ●●● [ж.н] ~ хуруу

наадах тоглоом

эрхийвч I.32.4 ●●○ [ж.н] эрхий хуруунд эрчгэнэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] эрчгэр юм биед

өмсгөх юм; нумны хөвч тээглүүлэн мэдрэгдэх

жийрэглэх юм

эрчгэр ●○○ [тэ.н] үрчгэр

эрхийвчил- II.11.4 ●○○ [үй.ү] эрхийвч өмсгөх, эрчийд- II.6.4 ●○○ [үй.ү] сумны годил гажсан

нум мэтийг онилон эрхийгээр чагтлан торгох

эсэхийг хуруугаар шалгах; сум ~

эрхлэгч I.4.4 ●●● [ж.н] тухайлсан ажил эрчил- II.11.4 ●●○ [үй.ү] утас дээс зэргийг

болон нэгж байгууллагыг удирдагч

нийтгэх, эрч оруулах

эрхлэнгүй ●○○ [тэ.н] ~ зантай

эрчил- II.11.4 ●●○ [үй.ү] хүчтэй юм хуйлран

эрхт ●●● [тэ.н] эрх бүхий

эргэлдэх

эрхт ●●○ [тэ.н] бүрэн ~

эрчилз- II.7.4 ●○○ [үй.ү] эрчгэр юмны байн

эрхтэн I.20.4 ●●● [ж.н] хүн амьтны ~; ~ байн хөдлөх

дархтан

эрчилмэл ●○○ [тэ.н] эрчилж нийтгэсэн

эрхч I.4.4 ●○○ (амь.) [ж.н] нэг зүйл хулгана

эрчим I.17.4 ●●○ [ж.н] эрч хүч; утас дээс

эрхчил- II.11.4 ●○○ [үй.ү] эрх тушаалын зэргийг нийтгэж томсон нь

хэрээр албаа гүйцэтгэн явах

эрчимж- II.9.4 ●○○ [үй.ү] эрчимтэй болох

эрхшил I.17.4 ●○○ [ж.н] эрхших үйлийн нэр

эрчимжил I.17.4 ●○○ [ж.н] эрчимжих үйлийн

эрхшээ- II.1.4 ●●○ [үй.ү] эрхэндээ оруулах; нэр

эрхийг олох

эрчимжүүлэл I.17.4 ●○○ [ж.н] эрчимжүүлэх

эрхшээл I.1.4 ●●○ [ж.н] бусдын ~

үйлийн үр дүнг заасан нэр

эрхшээлт ●○○ [тэ.н] эрхшээл бүхий

эрчимжүүлэлт I.3.4 ●●○ [ж.н] эрчимжүүлэх

эрхшээлтэн I.20.4 ●○○ [ж.н] эрхшээл бүхий явц

хүн

эрчимлэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] утас дээсэнд эрч

эрхэвч I.32.4 ●○○ [ж.н] хөгжмийн утсыг оруулах

Э чангаруулах эрхэвч

эрчимлэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] эрчим хүч оруулах

эрхэг ●○○ [тэ.н] хүн малын толгойдоо юм эрчимнүүр I.5.4 ●○○ [ж.н] эрчлэх хэрэгсэл

хүргүүлэхгүй хажиг зантай

эрчимнэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] эрчимлэх

эрхэл- II.11.4 ●●○ [үй.ү] ажил үйл ~

эрчимт ●○○ [тэ.н] эрчим бүхий

эрхэл- II.11.4 ●●○ [үй.ү] тунирхан ~

эрчлүүр I.5.4 ●○○ [ж.н] эрчлэх хэрэглүүр

эрхэм ●●● [тэ.н] чухаг, дээд

эрчлэл I.1.4 ●○○ [ж.н] эрчлэх үйлийн нэр

эрхэмлэ- II.10.4 ●●○ [үй.ү] эрхэм чухалд үзэх

эрчлээ I.12.4 ●○○ [ж.н] эрчилж мушгирсан

эрхэмлэгч I.4.4 ●●○ [ж.н] сайныг ~, үнэнийг ~

хэсэг

эрхэмнэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] эрхэмлэх

эрчлээс I.9.4 ●○○ [ж.н] эрчлээ

эрхэмсүү ●○○ [тэ.н] эрхэмсэг байрын

эрчлээт- II.6.4 ●○○ [үй.ү] эрчлээ гарах

эрхэмсэг ●●● [тэ.н] ~ зочин, ~ хатан

эрш- II.9.4 ●○○ [үй.ү] эр хүний шинжтэй болох

эрхэмсэглэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] эрхэмсэг зан эршүүд ●●○ [тэ.н] гүдэсхэн зантай; шулуун

байдал гаргах

шударга

эрхэн I.20.4 ●○○ [ж.н] гэрийн босго хавийн эрэг I.21.4 ●●● [ж.н] голын ~; ~ шураг

газар

эрэг ●○○ [тэ.н] ~ муриг: хүний ханьгүй, эелдэг

эрхэр- II.12.4 ●○○ [үй.ү] яр шарх хорсож бус зантайг

өвдөх

эрэгд- II.7.4 ●○○ [үй.ү] эрэг шургийг тогтоох

эрхэс I.21.4 ●●● [ж.н] од ~

буюу чангалах

эрхэс I.21.4 ●○○ (амь.) [ж.н] эр булга, ~ эрэглэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] усны урсгалаар эрэг

хэрээ, эр буга

бий болох

эрхэч ●○○ [тэ.н] эрхээч

эрэгтэй ●●● [тэ.н] ~ эмэгтэй

472

473

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

эрэгч I.4.4 ●○○ [ж.н] эрж хайх үйлийн эзэн

эрээндүү ●○○ [тэ.н] эрээн байрын

эрэгчин I.20.4 ●○○ [ж.н] ~ эмэгчин

эрээнт- II.7.4 ●●○ [үй.ү] холоос алаглан

эрэл I.17.4 ●●○ [ж.н] ~ сурал

цоохортож үл мэдэг харагдах

эрэлж I.11.4 ●○○ (амь.) [ж.н] могой эрэлж: эрээс I.9.4 ●○○ [ж.н] эрэг шургийн эргүүлгэн

нэгэн зүйл загас

суваг; эрж чангалах оосор

эрэлт I.3.4 ●●○ [ж.н] ~ нийлүүлэлт

эрээч- II.8.4 ●●○ [үй.ү] сараачих

эрэлх- II.7.4 ●○○ [үй.ү] эрдэж, оморхон эрээчин I.20.4 ●○○ [ж.н] гуйлгачин

дээрэлхэх

эс I.3.4 ●●● [ж.н] эд ~

эрэлхийл- II.4.4 ●●○ [үй.ү] эрж хайх, шинийг ~

эс ●●○ [баймж.] үгүйсгэх утгатай баймж, энэ

эрэлхүү ●○○ [тэ.н] эрэлхэх дээрэнгүй зантай

чинь ~ бүтнэ гэж үү?

эрэлхэг ●●● [тэ.н] зоригтой, баатарлаг

эсвэл ●○○ [хо.үг] эсвээс, эс бөгөөс, эсхүл

эрэлхэглэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] эрэлхэг зан эсгий I.15.4 ●●● [ж.н] ~ дэвсгэр, ~ тохом

гаргах

эсгийл- II.4.4 ●○○ [үй.ү] эсгийгээр бүрэх

эрэлч ●●○ [тэ.н] ~ хайгуулч

эсгийлэг ●○○ [тэ.н] эсгий бүхий, эсгий мэт

эрэлчин I.20.4 ●○○ [ж.н] ~ хайгуулчин

шинжтэй

эрэм I.17.4 ●○○ (урга.) [ж.н] хоёр наст өвслөг эсгийр- II.5.4 ●○○ [үй.ү] эсгий мэт болох

ургамал

эсгийрхэг ●○○ [тэ.н] эсгийрхүү

эрэмбэ I.18.4 ●●● [ж.н] ~ дэс дараа

эсгийчин I.20.4 ●●○ [ж.н] эсгий хийгч

эрэмбэл- II.4.4 ●○○ [үй.ү] дэс дараанд эсгүүр I.5.4 ●●● [ж.н] эсгэх багаж

оруулах

эсгүүрчин I.20.4 ●●○ [ж.н] эсгэх үйлчин

эрэмгий ●●● [тэ.н] ~ зоригтой

эсгэ- II.10.4 ●●○ [үй.ү] хуруугаа ~; хувцас ~;

эрэмгийд- II.6.4 ●○○ [үй.ү] эрэмгий болох

агтлах, үрээ ~

эрэмгийдүү ●○○ [тэ.н] эрэмгий байрын

эсгэл I.1.4 ●○○ [ж.н] даагандаа эхээ хөхсөн

эрэмгийл- II.4.4 ●○○ [үй.ү] эрэмгий зан гаргах

үрээ; эсгэх үйлийн нэр

эрэмдэг ●○○ [тэ.н] ~ зэрэмдэг

эслэг I.5.4 ●○○ [ж.н] ургамлын эсийн

эрэмдэглэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] зэмдэглэх

бүрхүүлийг бүрдүүлэх бодис

эрэмхий ●○○ [тэ.н] эрж хаймтгай

эснэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] төрөх мэндлэхийн

эрэмш- II.9.4 ●○○ [үй.ү] эрдэх, бардах

хүндэтгэл

эрэмшил I.17.4 ●○○ [ж.н] эрэмших үйлийн эсрүү I.12.4 ●○○ [ж.н] сэвх, эсэргэнэ

нэр

эсрүүн I.2.4 ●○○ (урга.) [ж.н] ер бусын ариун

эрэнгэ I.25.4 ●○○ (шаш.) [ж.н] лам шавь хэмээгдэх нэг зүйл цэцэг

хүний гадуур өмсдөг ханцуйгүй цээжмэг

эсрүүн ●○○ [тэ.н] эрүүл, өөдрөг өнгөлөг

эрэнд I.3.4 ●○○ (урга.) [ж.н] халуун оронд эсрэг ●●● [тэ.н] ~ тэсрэг

ургадаг нэг зүйл ургамал

эсрэгц- II.7.4 ●○○ [үй.ү] сөргөцөх

эрэндаа I.12.1 ●○○ (урга.) [ж.н] тослог хар эсрэгцэл I.17.4 ●●○ [ж.н] эсрэгцэх үйлийн

үртэй нэг зүйл ургамал

нэр

эрээ I.12.4 ●○○ (амь.) [ж.н] ~ цээр; загасны эст ●●○ [тэ.н] нэг ~ амьтан

сүрэг

эсэн ●●○ [тэ.н] эрүүл саруул, энх мэнд

эрээвэр ●○○ [тэ.н] ~ хураавар

эсэнж- II.9.4 ●○○ [үй.ү] амар амгалан болох

эрээгомбо I.18.2 ●○○ (урга.) [ж.н] могойн эсэргүү I.30.4 ●●● [ж.н] эсрэг үзэлтэн

идээ, зэс гагнуур, хүрэн гагнуур

эсэргүүц- II.6.4 ●●○ [үй.ү] эсрэг тэмцэх, Э

эрээгч ●●● (амь.) [тэ.н] эм малын эрээн сөрөх

зүсэм

эсэргүүцэгч I.4.4 ●●● [ж.н] ~ этгээд

эрээгчин I.20.4 ●●● (амь.) [ж.н] эрээн эсэргүүцэл I.17.4 ●●● [ж.н] эсэргүүцэх

зүсмийн эм үхэр

үйлийн нэр

эрээд- II.6.4 ●○○ [үй.ү] эрээн болох, эрээндэх

эсэргэн ●○○ [тэ.н] ирэх цаг улирал, ~ жил

эрээдэс I.26.4 ●○○ [ж.н] эрж чангалах багаж, эсэргэнэ I.18.4 ●○○ [ж.н] арьсны нэг зүйл

эрээс

өвчин

эрээдэслэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] эрээдсээр эсэргэнэт- II.6.4 ●○○ [үй.ү] эсэргэнэ тусах

чангалах

эсэх ●●● [үй.ү] болох ~

эрээл- II.4.4 ●●○ [үй.ү] цээрлэх, нэрэлхэх

эсээ I.12.4 ●●○ [ж.н] зохиолын нэг төрөл

эрээл- II.4.4 ●○○ [үй.ү] алагтан цоохортох, этгэр ●○○ [тэ.н] нэг тал нь дээш өргүүхэн,

алаг эрээн болгох

ээтэн

эрээлж I.4.4 ●○○ (амь.) [ж.н] нэг зүйл загас

этгээд I.3.4 ●●● [ж.н] хэрэгт шууд хамаарагч:

эрээлж I.4.4 ●○○ [ж.н] өнгө алаглан хийсэн хуулийн ~, дайсан ~

урт нарийн торгомсог эд

этгээдэд- II.15.4 ●○○ [үй.ү] этгээд гажуу

эрээлжил- II.11.4 ●○○ [үй.ү] нүд ~

болох

эрээлэл I.17.4 ●○○ [ж.н] нэрэлхэл ~

этгээдэл- II.11.4 ●○○ [үй.ү] этгээд зан байдал

эрээн ●●● [тэ.н] ~ мяраан

гаргах

эрээнд- II.7.4 ●○○ [үй.ү] эрээн нь их

этий- II.1.4 ●○○ [үй.ү] этгэр болох

472

473

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

этүгэн I.2.4 ●●○ [ж.н] газар дэлхий; ~ эх

эцэслэл I.1.4 ●●● [ж.н] эцэслэх үйлийн нэр

этүүр I.5.4 ●○○ [ж.н] өлгөх, хамах юм

эцээхэн ●○○ [тэ.н] олигтойхон, өөдтэйхөн

этүүрд- II.7.4 ●○○ [үй.ү] этүүрээр үйлдэх

эч- II.8.4 ●○○ [үй.ү] одох, очих

этэр- II.12.4 ●○○ [үй.ү] ажил үйл бүтэх тийш эчнээ ●●● [тэ.н] далд ~

хандах, этгэр болох

эш I.4.4 ●●○ [ж.н] ~ үндэс

этэр I.21.4 ●○○ (амь.) [ж.н] нас бие гүйцсэн эшил- II.11.4 ●○○ [үй.ү] эш татах

эр цаа буга

эшлэл I.1.4 ●●○ [ж.н] эш татаж авсан хэсэг,

эх I.3.4 ●●● [ж.н] эцэг ~, ~ орон, ~ хэл, ~ ~ авах, ~ зүүлт

дэлхий

эш онол гэсэн утгатай үгнээс

эх I.3.4 ●●● [ж.н] ~ адаг, голын ~, ~ тэргүүн

 эшлэл

гаралтай тул эшлэл зүүлт,

эхлэгч I.4.4 ●○○ [ж.н] анхлагч, үүдэгч, эхэнд

эшлэх гэж бичих ба иш гэж

үйлдэгч

бичвэл иш бариул гэж утга

× ишлэл

эхлэл I.1.4 ●●● [ж.н] эхлэх үйлийн нэр,

төсөөрөх.

үүсгэл, үүтгэл

ээ- II.1.4 ●●○ [үй.ү] наранд ~, галд ~

эхлээр ●●○ [тэ.н] төл малыг эхийг нь дагуулж ээ ●●○ [а.ө] харамсах, болгоомжлуулахад

тавих байдал

хэрэглэх аялга

эхнэр I.5.4 ●●● [ж.н] ураг холбосон эмэгтэй

ээвч ●○○ [тэ.н] нөмөр сайтай, ээвэр

эхсэг ●○○ [тэ.н] эхдээ дотно

ээвэр ●●● [тэ.н] ~ газар, наран ~

эхт ●○○ [тэ.н] эх үүсвэр бүхий; олон ~ зохиол ээвэрд- II.7.4 ●○○ [үй.ү] ээвэр болох

эхүүвтэр ●○○ [тэ.н] бага зэрэг эхүүн, ~ амт

ээвэрдүү ●○○ [тэ.н] ээвэр байрын

эхүүд- II.6.4 ●○○ [үй.ү] эхүүн болох

ээвэрлэ- II.10.4 ●●○ [үй.ү] нарлах, наранд ~

эхүүдэл I.17.4 ●○○ [ж.н] загас хордуулах ээг I.5.4 ●○○ [ж.н] нарны гэрэл, илч тусах

бэлдмэл; усанд орхиж загас эмчлэх бэлдмэл

хэсэг

эхүүн ●●○ [тэ.н] ~ хурц үнэр

ээг ●○○ [а.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх: хүн амьтны

эхүүнд- II.7.4 ●○○ [үй.ү] эхүүн болох

муухай дуугарах байдал

эхүүндүү ●○○ [тэ.н] эхүүн байрын

ээглэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] хүн амьтан адил

эхчил- II.11.4 ●○○ [үй.ү] эхээ мэт үзэж бусаар дуугарах

хүндлэх; ээжээ болгох

ээд I.9.4 ●○○ [ж.н] сараалж мэт үүд цонх

эхэл- II.11.4 ●●○ [үй.ү] үүсгэх

ээд- II.6.4 ●●○ [үй.ү] сүү ~

эхэлбэр I.5.4 ●○○ [ж.н] дуусвар гэдгийн эсрэг ээдий ●○○ [тэ.н] ухаан муудаж, юманд хааш

утга

яаш болсон байдал

эхэлжиргэнэ I.18.4 ●○○ (амь.) [ж.н] ээдийр- II.5.4 ●○○ [үй.ү] шингэний дээгүүр

богширгоны төрлийн нэг зүйл шувуу

өрөм тогтох, ээдий болох

эхэлмэр I.5.4 ●○○ [ж.н] бусдаас эрт ээдмэглэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] ээдмэг хийх,

тугалласан үнээ, хургалсан хонь

ээдмэг болгох

эхэр ●○○ [а.д.ү] ~ татан уйлах

ээдмэгт- II.7.4 ●○○ [үй.ү] ээдмэгтэй болох

эхэш- II.16.4 ●○○ [үй.ү] айраг тараг исэж ээдмэгш- II.9.4 ●○○ [үй.ү] ээдмэг байдалтай

хөрөнгөших

болох

эц- II.6.4 ●●○ [үй.ү] турах, мах мариа шуух, ээдрээ I.12.4 ●●○ [ж.н] ээдрэх үйлийн нэр

Э тарга хүч алдах

ээдрээн I.2.4 ●○○ [ж.н] ээдрээ

эцэг I.21.4 ●●● [ж.н] эх ~

ээдрээт ●●○ [тэ.н] ээдрээ бүхий

эцэглэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] идээ ундааны дээж ээдрээт- II.7.4 ●●○ [үй.ү] ээдрээтэй болох

таваглах, өргөж цацах

ээдүү ●○○ [ж.н] оюуны чадвар доройтсон хүн

эцэгчил- II.11.4 ●○○ [үй.ү] эцгээ мэт үзэж ээдүүлэг I.21.4 ●○○ [ж.н] ээдүүлэх юм

хүндлэх; ааваа болгох

ээдэм I.17.4 ●●● [ж.н] ээдмэг, сүүний ~

эцэлт I.3.4 ●○○ [ж.н] эцэх үйлийн үр дүнг ээдэмлэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] ээдмэглэх

заасан нэр

ээдэмт- II.7.4 ●○○ [үй.ү] ээдмэгтэх

эцэнгэ ●○○ [тэ.н] эцэнхий, туранхай

ээдэмцэр I.21.4 ●●○ [ж.н] сүүний уургаар

эцэнгэр- II.5.4 ●○○ [үй.ү] эцэж турах

хийсэн нэг бүтээгдэхүүн

эцэнгэр ●○○ [тэ.н] туранхай, арьс яс төдий ээдэмш- II.9.4 ●●○ [үй.ү] ээдэмтэй болох

болсон

ээдэн I.16.4 ●○○ [ж.н] жонхуу, зутан, будааны ~

эцэнгэрд- II.7.4 ●○○ [үй.ү] эцэнгэр болох

ээдэнгэ ●○○ [тэ.н] ээдсэн байдалтай

эцэнгэрдүү ●○○ [тэ.н] эцэнгэр байрын

ээдэр- II.12.4 ●●○ [үй.ү] ороолцолдох; утас ~,

эцэнгэрт- II.7.4 ●○○ [үй.ү] маш туранхай хэл ~

болох

ээж I.4.4 ●●● [ж.н] эх, ижий, эжий

эцэнхий ●●● [тэ.н] туранхай

ээзгий I.15.4 ●●● [ж.н] ааруул ~

эцэнхийр- II.5.4 ●○○ [үй.ү] эцэнхий болох

ээл I.1.4 ●○○ [ж.н] нөмөр нөөлөг, нийцтэй;

эцэс I.21.4 ●●● [ж.н] ~ төгсгөл

дулаан, бүлээн

эцэслэ- II.10.4 ●●○ [үй.ү] эцэс төгсгөлд ээлж I.4.4 ●●● [ж.н] ~ халаа

хүрэх; нас барах

474

475

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

ээлжил- II.11.4 ●●○ [үй.ү] ээлжээр үйлдэх

гүрвэл

ээлжиргэнэ I.18.4 ●○○ (амь.) [ж.н] нэг зүйл ээрүүлд- II.7.4 ●●○ [үй.ү] ээрүүлээр утас

шувуу; эхэлжиргэнэ

ээрэх

ээлжит ●●○ [тэ.н] ээлж бүхий юм; ~ манаа; ээрүүлт ●○○ [тэ.н] ээрүүл бүхий

~ хүрэл

ээрүүт- II.6.4 ●○○ [үй.ү] ээрүү болох

ээлжлээ I.12.4 ●○○ [ж.н] ээлжилсэн юм

ээрцэг I.21.4 ●●○ [ж.н] сүүж дунд чөмөг

ээллэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] ээл болох

хоёрын нийлэлт үе; ~ дүүжин

ээлт I.3.4 ●○○ [ж.н] ээх үйлийн нэр, нарны ~

ээрэгч I.4.4 ●●○ [ж.н] утас ээрэгч хүн буюу

ээмэг I.26.4 ●●● [ж.н] чимэг зүүлт; чихний ~

хэрэгсэл; ээрэн хэрж саатуулагч

ээнэг ●○○ [ж.н] дасаж ижилших шинж чанар

ээрэл I.17.4 ●●○ [ж.н] ээрэх үйлийн нэр

ээнэгш- II.9.4 ●●○ [үй.ү] харилцан дасаж ээрэм ●○○ [тэ.н] ёжтой дэгс ярьдаг

ижилдэх

ээрэмт- II.7.4 ●○○ [үй.ү] ээрэм тогтох

ээнэгшил I.17.4 ●○○ [ж.н] ээнэгших үйлийн ээрэнц- II.7.4 ●○○ [үй.ү] ээрэнцэг бүжиг хийх

нэр

ээрэнцэг I.21.4 ●●● [ж.н] нэг зүйл бүжиг

ээр- II.5.4 ●●○ [үй.ү] утас ~; хэл ам ~, хоргоож ээрэнцэглэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] ээрэнцэг бүжих

шалгаан ~

ээрээ I.12.4 ●○○ [ж.н] ээрэх үйлийн нэр

ээрмэг I.5.4 ●○○ [ж.н] тогоо нэрэхэд ээтгэр ●○○ [тэ.н] дээшээ махийсан байдал,

бүрхээрийн хананд тогтож наалдсан цагаа, ээтэн

ээрэм

ээтий- II.1.4 ●●○ [үй.ү] ээтэн болох

ээрмэгт- II.7.4 ●○○ [үй.ү] ээрмэгтэй болох

ээтийл- II.4.4 ●○○ [үй.ү] ээтгэр болгох

ээрмэл I.1.4 ●●● [ж.н] нэгэнт ээрч, эрчилж ээтийр- II.5.4 ●○○ [үй.ү] ээтгэр болох

хийсэн юм

ээтэн I.20.4 ●●○ (амь.) [ж.н] махигар хошуут

ээрүү ●●○ [тэ.н] хэл ярианы гацах, түгдрэх нэг зүйл нүүдлийн шувуу

согог

ээтэн ●●○ [тэ.н] ээтгэр, ~ гутал

ээрүүвтэр ●○○ [тэ.н] хэлэх ярихдаа ээрэх ээц I.3.4 ●○○ [ж.н] цөв, хольц

төлөвтэй

ээрүүл I.1.4 ●●● [ж.н] утас ээрэх хэрэгсэл; ~

Э

474

475

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

Ю

юмж- II.9.1 ●●○ [үй.ү] хөрөнгө юмтай олох

юнгар I.5.1 ●○○ (урга.) [ж.н] нэг зүйл ургамал

юнгэрэн I.16.4 ●○○ (урга.) [ж.н] нэг зүйл

таримал ургамал

юндэн I.16.4 ●○○ [ж.н] хас тэмдэг

юрийн ●○○ [ж.н] ~ галав: дунд төрмөлийн

эриний, дунд хэсэгт жаран найман сая жил

үргэлжилсэн галав

юга- II.10.1 ●○○ [үй.ү] суугаагаараа ахих, юрүүхэй I.15.4 ●○○ (амь.) [ж.н] нэг зүйл

яльгүйхэн ахих

шувуу

югамал ●○○ [тэ.н] босож явж чадахгүй, юу ●●● [тө.ү] хүн бусыг заасан аливаа нэрийг

суугаагаараа явдаг

асуух төлөөний үг, энэ ~ вэ?

юган I.2.1 ●○○ (урга.) [ж.н] адамбал, юу ●●○ [баймж.] ерөнхийлөн асуух утгатай

жүрүрийн нэг төрөл

баймж, чи яваа ~?

югац I.3.1 ●○○ [ж.н] ахиц, дээшлэлт

юумай I.15.1 ●○○ (урга.) [ж.н] нэг наст өвслөг

югүүр- II.5.4 ●○○ [үй.ү] идээ ундаанд дур ургамал

гутах, шандуурах

юүдэн I.16.4 ●●○ [ж.н] малгай

югүүрэл I.17.4 ●○○ [ж.н] югүүрэх үйлийн нэр; юүж I.4.4 ●○○ [ж.н] өвс тариа зэргийг

шандуурал

багцалсан боодол

юдаагуун I.2.1 ●○○ [ж.н] таван эгшгийн нэг, юүжил- II.11.4 ●○○ [үй.ү] хадсан өвс, тариа

усан махбод эгшиг

зэргийг юүж болгон багцлах

юй I.15.4 ●○○ [ж.н] хөгжмийн зэмсэг

юүжлүүр I.5.4 ●○○ [ж.н] тариа, өвс зэргийг

юйр- II.5.4 ●○○ [үй.ү] үйрэх, бутрах; нэг янзын багцлах хэрэгсэл

хоол, нуршаа олон үгнээс залхах, дур гутах

юүжлэгч I.4.4 ●○○ [ж.н] хадсан тариа, өвс

юлган ●○○ [тэ.н] морины зөөлөн хөнгөн зэргийг юүжлэх хүн, юүж болгогч

явдал

юүл- II.4.4 ●●● [үй.ү] уналгын морь малыг

юлд I.3.4 ●○○ [ж.н] илд, ~ хутга

сэлэх, солих; хамаг юм үгүй болох: галав ~

юлт I.3.4 ●○○ (урга.) [ж.н] нэг зүйл ургамал

юүлүүр I.5.4 ●●○ [ж.н] юүлэх хэрэглүүр

юлхгэнэ- II.10.4 ●○○ [үй.ү] юлхгэр юмны юүлэгч I.4.4 ●○○ [ж.н] юүлэх үйлийг

юлхэг юлхэг хөдлөх

гүйцэтгэгч, юүлэх хэрэгсэл

юлхгэр ●○○ [тэ.н] тарган цүлцгэр

юүлээс I.9.4 ●○○ [ж.н] юүлсэн юм

юлхгэрд- II.7.4 ●○○ [үй.ү] хэт юлхгэр болох

юүр- II.5.4 ●○○ [үй.ү] яйрах, эвдэрч бутрах

юлхгэрдүү ●○○ [тэ.н] юлхгэр байрын

юүрмэг ●○○ [тэ.н] юүрч нурсан

юлхий- II.1.4 ●○○ [үй.ү] юлхгэр болох

юүрэл I.17.4 ●○○ [ж.н] юүрэх үйлийн нэр

юлхэлз- II.7.4 ●○○ [үй.ү] юлхгэр юмны юлхэс юүт- II.6.4 ●○○ [үй.ү] сүйдэх, бүрлэх,

юлхэс хөдлөх

барагдах, үрэгдэх

юм I.9.1 ●●● [тө.ү] ~ хум, үзэх ~, эд ~

юүтгэл I.1.4 ●○○ [ж.н] юүтгэх үйлийн нэр,

юм ●●○ [баймж.] нотлох утгатай баймж, егүүтгэл

нохойн гөлөг хөөрхөн амьтан ~

юүтэл I.17.4 ●○○ [ж.н] юүтэх үйлийн нэр

юмдүүжин I.20.4 ●●○ (урга.) [ж.н] хондон

ягаан цацагласан дэлбээтэй ургамал

Ю

476

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

Я

явар- II.12.1 ●○○ [үй.ү] эрүүл байсан хүн

гэнэт хэлгий болох

явгад- II.6.1 ●○○ [үй.ү] унаа уналгагүй

болсноос явган явахад хүрэх

явгал- II.4.1 ●●○ [үй.ү] явган явах; хүнийг

унаа уналгаас нь салгаж явган үлдээх

явган ●●○ [тэ.н] унаа уналга байхгүй; ~

жагсаал, ~ хэл ам, ~ шуурга, ~ нарс

яа ●○○ [а.ө] ~ ~, өвдөх жигшихүйд хэлэх явгана- II.10.1 ●○○ [үй.ү] олноор цугларч

аялга

бужигналдах, хорхой мэтийн арваганан

яа- II.1.1 ●○○ [үй.ү] үйлийн төлөөний үг

хөдлөх

Баймж утга бүхий уу, үү, вэ, бэ,

явгар- II.5.1 ●●○ [үй.ү] унаа унаштай байснаа

явган болох

 яах вэ

шүү, даа, дээ, доо, дөө, сан,

сон, сэн, сөн, бүү, битгий, эс, үл

явдал I.17.1 ●●● [ж.н] хэрэг ~, учир ~

зэргийг үгийн сангийн утгатай

явдалтан I.20.1 ●○○ [ж.н] ариун ~

гол үгнээс салангид бичнэ. Яах

явигна- II.10.1 ●○○ [үй.ү] ам уралдан ярих

вэ? Сайхан байсан сан. Бүү

× яахав

хориорой, удаан бодлоо доо,

буюу үргэлжлэн нуршин үглэх

нөхөд өө!

явигнуур ●○○ [тэ.н] явигнаж байдаг зантай

яагаад ●●● [тө.ү] шалтгааныг асуух төлөөний үг

явлаг I.6.1 ●○○ (амь.) [ж.н] нэг зүйл ууль

яам I.9.1 ●●● [ж.н] төрийн захиргааны шувуу

байгууллага

явуу I.12.1 ●○○ (амь.) [ж.н] нялцгай биет

яамай ●●○ (баймж.) [үй.ү] (яа-муй), ашгүй; далайн амьтан

хэрэггүй, дэмий

явуул ●●○ [тэ.н] уг нутгийн биш, замын

яамла- II.10.1 ●○○ [үй.ү] яаманд цуглаж явуулга I.18.1 ●●○ [ж.н] явуулах үйлийн нэр

хуралдах

явуур I.5.1 ●●○ [ж.н] явц, ахиц

яамт I.3.1 ●○○ (амь.) [ж.н] ~ хой шаазгай: явц I.3.1 ●●● [ж.н] ажлын ~, ~ байдал

сүүл уртхан нэг зүйл шаазгай

явцуу ●●● [тэ.н] цар хэмжээ, санаа бодол

яар- II.5.1 ●●○ [үй.ү] хурдлах, түргэлэх

өргөн бус

яаравчил- II.11.1 ●○○ [үй.ү] түргэвчлэх

явцуувтар ●○○ [тэ.н] бага зэрэг давч

яарал I.17.1 ●○○ [ж.н] яарах үйлийн нэр

явцууд- II.6.1 ●○○ [үй.ү] явцуу бодох

яарамтгай ●○○ [тэ.н] байнга яарч явдаг

явцуудуу ●○○ [тэ.н] явцуу байрын

яарамхай ●○○ [тэ.н] яаруу зантай

явцуур- II.5.1 ●●○ [үй.ү] явцуу болох

яарангуй ●○○ [тэ.н] яарсан байдал

явцуус- II.6.1 ●○○ [үй.ү] явцуутах

яармаг I.6.1 ●●● [ж.н] худалдаа, олон улсын ~

явцуут- II.6.1 ●○○ [үй.ү] улам явцуу болох

яаруу ●●○ [тэ.н] ~ сандруу

явш- II.9.1 ●○○ [үй.ү] нууж завдалгүй, хамгаа

яаруувтар ●○○ [тэ.н] бага зэрэг яаруу зантай

дэлгэн ярих, үглэж янших

яарууд- II.6.1 ●●○ [үй.ү] яаруу болох

явшаа ●○○ [тэ.н] явшиж байдаг зантай

яаруудуу ●○○ [тэ.н] яаруу байрын

явшан I.20.1 ●○○ (амь.) [ж.н] алгана загас

яахан ●○○ [тө.ү] хэрхэн

явшир I.21.1 ●○○ [ж.н] нэг зүйл эрдэс

яаш ●○○ [тэ.н] салан задгай, хааш ~

явшуур ●○○ [тэ.н] яншиж үглэх зантай

яв- II.4.1 ●●● [үй.ү] анд ~, сайн ~

явшуурга ●○○ [тэ.н] хэтэрхий хатуу байдал

яв ●○○ [баймж.] ~ ягаан

явшуурд- II.7.1 ●○○ [үй.ү] явшуур байдал

яв ●○○ [д.д.ү] ~ тав, ~ цав: яг таг тохирсон, гаргах

~ тав хийх

яг- II.3.1 ●○○ [үй.ү] туйлдаа хүрч, мухардах;

яваандаа ●●○ [ц.н] алсдаа, хэтдээ

маш сайн нийлэх, яв цав, яв тав тохирох

яваг ●○○ [тэ.н] илаарь болсон, тэнхээ яг II.1.4 ●○○ [д.д.ү] ~ хийх, яг таг хийх

сайжирсан байдал

ягаа I.12.1 ●○○ [ж.н] эмээлийн дөрөө,

яваг I.22.1 ●○○ (амь.) [ж.н] ~ шар шувуу

баганын толгойд гоёж хийсэн хээ угалз

ягаавтар ●○○ [тэ.н] бага зэрэг ягаан

Я

явагч I.4.1 ●●○ [ж.н] хэвлээр ~

явай I.15.1 ●○○ [ж.н] цог заль, чалх тэнхэл, ягаагч ●●○ [тэ.н] амьтны ягаан зүс

үзэмж жавхаа

ягаагчин I.20.1 ●●○ [ж.н] ягаан зүсмийн эм

явалт I.3.1 ●○○ [ж.н] явах үйлийн үр дүнг амьтан

заасан нэр

ягаад- II.6.1 ●○○ [үй.ү] хэт ягаан болох

явамгай ●○○ [тэ.н] явахдаа сайн

ягаал- II.4.1 ●○○ [үй.ү] угалз тавих; мөшгөөр

явамтгай ●○○ [тэ.н] явах нь их

хийх

явамхай ●○○ [тэ.н] явах дуртай

ягаалзгана I.18.1 ●○○ (амь.) [ж.н] нэг зүйл

явар ●○○ [тэ.н] нэн, ~ ядуу

шувуу; ном, цаасанд үүрлэх хорхой

явар I.21.1 ●○○ [ж.н] бат бэх цахиурлаг ягаан ●●● [тэ.н] цайвар улаан өнгө, үзмэн ~

хайрганцар чулуу

ягаанд- II.7.1 ●○○ [үй.ү] ягаан болох

ягаандуу ●○○ [тэ.н] ягаан байрын

477

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

ягаар- II.5.1 ●○○ [үй.ү] юмны өнгө ягаан туяа ядар ●○○ [тэ.н] тамир тэнхээ муутай, ~ дорой

татаж харагдах

ядаргаа I.12.1 ●●● [ж.н] биеийн чилүүр,

ягд- II.7.1 ●○○ [үй.ү] мухардах, туйлдах, сульдал; мэдрэлийн ~

мохох

ядмаг ●●● [тэ.н] ядруу дорой, хоосон,

ягжаа I.12.1 ●○○ [ж.н] ~ бум: зэллэж ургадаг чинээгүй

мөнх ногоон жижиг бут

ядмагдуу ●○○ [тэ.н] ядмаг байрын

ягжга ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

ядрал I.1.1 ●○○ [ж.н] ядрах үйлийн нэр,

ягжгай ●○○ [тэ.н] ягжгар

ядаргаа

ягжгар ●●○ [тэ.н] бие намхан жижиг болоод ядрамтгай ●○○ [тэ.н] ядрах нь их

бахимхан

ядрамхай ●○○ [тэ.н] ядрах амархан

ягжгард- II.7.1 ●○○ [үй.ү] хэт ягжгар болох

ядрангуй ●●○ [тэ.н] ядарч зүдсэн шинжтэй

ягжгардуу ●○○ [тэ.н] ягжгар байрын

ядруу ●●○ [тэ.н] чадал тэнхээ сул дорой

ягжий- II.1.1 ●○○ [үй.ү] ягжгар болох

болсон байдал

ягзгай ●○○ [тэ.н] хүн, амьтны шүд ярзгар; ядуу ●●● [тэ.н] амьдрал ахуй дорой; эрдэм

хүний зан авир хэдэр хэвцгий

мэдлэг, сэтгэл оюунаар дутуу дорой

ягзгар ●○○ [тэ.н] хэдэр хэвцэг зан авир

ядуувтар ●○○ [тэ.н] бага зэрэг ядуу

ягзгард- II.7.1 ●○○ [үй.ү] ягзгар болох

ядууд- II.6.1 ●○○ [үй.ү] хэт ядуу болох

ягзгардуу ●○○ [тэ.н] ягзгар байрын

ядуудуу ●○○ [тэ.н] ядуу байрын

ягиа ●●○ [тэ.н] үглээ яншаа зантай

ядуур- II.5.1 ●●○ [үй.ү] ядуу болох, доройтож

ягиадуу ●○○ [тэ.н] үглээ, яншаа байрын

хоосрох

ягир ●●○ [тэ.н] яс шиг хатуу

ядуурал I.17.1 ●●○ [ж.н] ядуурах үйлийн нэр

ягир- II.5.1 ●○○ [үй.ү] хатуу буюу маш хуурай яжима I.30.1 ●○○ (урга.) [ж.н] нэг зүйл

болох

ургамал

ягирд- II.7.1 ●○○ [үй.ү] ягир хатуу болох

яз ●○○ [д.д.ү] ~ татах, ~ чанах

ягла- II.10.1 ●○○ [үй.ү] бөх чанга уяж боох

язаа I.12.1 ●○○ [ц.н] хэзээ ~, аль хэдийн

ягна- II.10.1 ●○○ [үй.ү] уянгалан эгшиглэх, ян язав ●○○ [д.д.ү] ~ татав хийх, гэх

татах; гийчинд найр тавих

язай- II.1.1 ●●○ [үй.ү] язгар болох; шазайх,

ягнаач ●○○ [тэ.н] найр тавьж идэж ууя ярзайх

хэмээн шалдаг зантай

язал- II.11.1 ●○○ [үй.ү] язрахад хүргэх

ягнагар ●○○ [тэ.н] юмны дээш болсон язалз- II.7.1 ●○○ [үй.ү] бяцхан юмны үймцэн

шагнагар байдал

хөдлөх, шингэн зүйлийн буцлах нь дөхөх

ягнин I.16.1 ●○○ (урга.) [ж.н] зүрхэн цэцэг

язар- II.12.1 ●○○ [үй.ү] зөөлөн юмны хэгзрэх,

ягчис I.21.1 ●○○ [ж.н] асури мэт нэгэн сиймийх, цоорох

төрөлтөн: ягчис мангас

язархай I.15.1 ●○○ [ж.н] юмны язарсан газар

ягш- II.9.1 ●○○ [үй.ү] хэлбэрэлтгүй тогтууртай, язас ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

хэт туйлбартай байх

язач- II.16.1 ●○○ [үй.ү] дахин дахин язлах

ягшгалдай I.15.1 ●○○ [ж.н] модон эдлэл язвалз- II.7.1 ●○○ [үй.ү] уруул ам язас язас

хэрэглэлийг бэхлэх нойтон үдээр

хийх; шингэн юмны зөөлөн буцалж хөдлөх

ягшир- II.12.1 ●○○ [үй.ү] олуул зай завсаргүй язгана- II.10.1 ●○○ [үй.ү] арваганалдах,

бөөгнөрөх

шазганах

ягшмал ●○○ [тэ.н] хуучныг баримтлах нь, ~ язгар ●○○ [тэ.н] олон юмны зэрэгцсэн жигд

үзэл

байдал

ягшуу ●○○ [тэ.н] хөдөлбөргүй бат

язгардуу ●○○ [тэ.н] язгар байрын

ягшуур I.5.1 ●○○ [ж.н] үүд хаалганы хөшүүр язгуур I.5.1 ●●● [ж.н] уг, үндэс, эх тэргүүн

мод

язгуурла- II.10.1 ●○○ [үй.ү] үндэс, язгуур,

ягшуур ●○○ [тэ.н] ажилсаг, хурдан шаламгай

үүслээр ангилах

ягь- II.13.1 ●●○ [үй.ү] ягиа болох, янших; хүч язгуурт ●○○ [тэ.н] язгуур бүхий

Я барагдаж яг туйлдах, цэгтээ тулах

язгууртан I.20.1 ●●● [ж.н] ноён угсааны

яд- II.6.1 ●○○ [үй.ү] ~ зүдэх

хүмүүс

ядаа I.12.1 ●○○ [ж.н] ядах үйлийн нэр, язмаг I.6.1 ●○○ [ж.н] ээдмэгтэн бөөгнөрсөн

ядаргаа

юм

ядаг ●○○ [тэ.н] ядуу, дорой, тарчиг

язмагар- II.12.1 ●○○ [үй.ү] язмаг болох

ядам I.17.1 ●●● [ж.н] ~ хуруу

язмагт- II.7.1 ●○○ [үй.ү] язмаг бүхий болох

яданги ●○○ [тэ.н] хөрөнгө чинээ дорой

язмагш- II.9.1 ●○○ [үй.ү] язмаг шинжтэй

ядангид- II.6.1 ●○○ [үй.ү] хэт яданги болох

болох

ядангидуу ●○○ [тэ.н] яданги байрын

язруу ●○○ [тэ.н] язмаг, хэгзрүү

ядангир- II.5.1 ●○○ [үй.ү] ядуу хоосон болох, язруут- II.6.1 ●○○ [үй.ү] язмагтах, язруу

биеийн тамир ихэд доройтох

тогтох

ядангир ●○○ [тэ.н] яданги дорой

яй I.12.1 ●○○ [ж.н] талбайн хэмжих нэгж

ядар- II.12.1 ●●○ [үй.ү] ~ туйлдах, ~ доройтох

яйвалз- II.7.1 ●○○ [үй.ү] яйвас яйвас хөдлөх

478

479

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

яйвга ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

ялба ●○○ [д.д.ү] ялз шалз, ~ чанах

яйвгана- II.10.1 ●○○ [үй.ү] яйвгар юмны байн ялбаг ●○○ [тэ.н] нулимстай; нулимстай нүд

байн хөдлөх

ялбага I.25.1 ●○○ [ж.н] тарваганы дотор

яйвгар ●○○ [тэ.н] эрүү урт, урагшаа түрсэн махаар хийсэн хоол, таташ

байдалтай

ялбагалз- II.7.1 ●○○ [үй.ү] ялбагар юмны ийш

яйвгард- II.7.1 ●○○ [үй.ү] хэт яйвгар болох

тийш хөдлөх, тогтуургүй аашлах

яйвгардуу ●○○ [тэ.н] яйвгар байрын

ялбагана- II.10.1 ●○○ [үй.ү] ялбагар юмны

яйвий- II.1.1 ●○○ [үй.ү] яйвгар болох

үргэлжлэн хөдлөх

яйжга ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ жайжиг гэх

ялбагар ●●○ [тэ.н] нялцгар, улцгар

яйжгай ●○○ [тэ.н] яйжгар

ялбагардуу ●○○ [тэ.н] ялбагар байрын

яйжгана- II.10.1 ●○○ [үй.ү] яйжгар юмны ялбай- II.1.1 ●○○ [үй.ү] нялцайх улцайх

үргэлжлэн хөдлөх

ялбал- II.4.1 ●○○ [үй.ү] ялба чанах

яйжгар ●○○ [тэ.н] эвдэрч хэмхэрснээс хэв ялбалз- II.7.1 ●○○ [үй.ү] нойтон, улцгар юмны

хэлбэрээ алдсан нь

хөдлөх, хөвхөлзөх

яйжгард- II.7.1 ●○○ [үй.ү] яйжгар болох

ялбар- II.5.1 ●○○ [үй.ү] шалзрах

яйжгардуу ●○○ [тэ.н] яйжгар байрын

ялбархай ●○○ [тэ.н] ялбарсан байдал,

яйжий- II.1.1 ●○○ [үй.ү] яйжгар жайжгар ялбарч гэмтсэн нь

болох

ялбас ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

яйжилз- II.7.1 ●○○ [үй.ү] яйжга яйжга хөдлөх

ялбигар ●○○ [тэ.н] цалгар, дэлгүү амтай, ~

яйжис ●○○ [д.д.ү] ~ ~ гэх: яйжгар юм аяга, ~ тогоо

үргэлжлэн хөдлөх байдал

ялбий- II.1.1 ●○○ [үй.ү] ялбигар болох

яйл- II.4.1 ●○○ [үй.ү] хагалах, бутлах бутаргах

ялга- II.10.1 ●●● [үй.ү] ялгаварлах, ангилах,

яйр ●○○ [д.д.ү] ~ цохих

тусгаарлах

яйр- II.5.1 ●○○ [үй.ү] эвдрэх, хэмхрэх, бутрах

ялгаа I.12.1 ●●● [ж.н] ялгал, ~ зөрөө

яйч- II.8.1 ●○○ [үй.ү] дахин дахин яйлах

ялгавар I.21.1 ●●○ [ж.н] юмны ялгаж болох

яйчил I.17.1 ●○○ [ж.н] амны эргүүлэгч нь нар бэлгэ тэмдэг, учир шалтгаан

зөв эргэсэн цав цагаан дун

ялгавар I.21.1 ●●○ [ж.н] нэг тооноос нөгөө

яйшин I.16.1 ●○○ [ж.н] машин тэрэгний тоог хасаад үлдсэн нь

дугуйн голыг аралтай нь бэхлэх хэрэглэл

ялгаварла- II.10.1 ●○○ [үй.ү] салгах, ангилах,

ял- II.4.1 ●●● [үй.ү] дийлэх, давах, түрүүлэх; ялгавартай үзэх

нялах, нимгэн тараах

ялгаварлал I.1.1 ●●○ [ж.н] ялгаварлах

ял I.1.1 ●●● [ж.н] ~ шийтгэл

үйлийн нэр

ялаа I.12.1 ●●● (амь.) [ж.н] ~ шумуул

ялгагч I.4.1 ●○○ [ж.н] ялгах үйлийг гүйцэтгэгч,

ялаарх- II.7.1 ●●○ [үй.ү] морь мал ~

ноос ~, ~ түшмэл

ялаархаг ●●○ [тэ.н] морь малын ялаархдаг ялгадас I.26.1 ●●○ [ж.н] бие махбодоос

аяг

ялгаран гадагшлах зүйлс

ялаг I.22.1 ●○○ [ж.н] ~ талаг, ор мөр, ор сураг

ялгай ●○○ [тэ.н] олон үгтэй хүн; савны ёроол

ялагдагч I.4.1 ●●○ [ж.н] ялагдаж дийлдсэн гүехэн, амсар дэрвэгэр

этгээд

ялгайдуу ●○○ [тэ.н] ялгай байрын

ялагдал I.17.1 ●●○ [ж.н] ялагдах үйлийн нэр, ялгал I.1.1 ●●○ [ж.н] тийн ~

хождол, дийлдэл, шүүгдэл, автал

ялгал- II.4.1 ●○○ [үй.ү] олон юмыг ялган

ялагдашгүй ●●○ [тэ.н] дийлэгдэшгүй, салгаж тавих; олон хүний юмыг ялгах

давагдашгүй

ялгалга I.18.1 ●○○ [ж.н] зөв бурууг

ялагч I.4.1 ●●○ [ж.н] ялсан этгээд

тайлбарлан гаргасан үг, бичиг зохиол

ялам I.17.1 ●○○ (урга.) [ж.н] хүр хорхой ялгалла- II.10.1 ●○○ [үй.ү] ялгалаар ялгах

тэжээх нэг зүйл мод

ялгалт I.3.1 ●○○ [ж.н] ялгах үйлийн үр дүнг

яламгай ●○○ [тэ.н] санаа зөөлөн, явдал заасан нэр

төвшин

ялгалт ●○○ [тэ.н] ~ тэнгэр: бичиг дансны

яламгалз- II.7.1 ●○○ [үй.ү] сэтгэл чандгүй, тэнгэр

Я

зөөлдөх, зусарлан бялдуучлах

ялгамал I.17.1 ●○○ (амь.) [ж.н] цурваанаас

яламж I.4.1 ●○○ (амь.) [ж.н] тэмтрүүл нь арай том тахианы дэгдээхэй

биеэсээ урт нэг зүйл шавж

ялгамж I.4.1 ●○○ [ж.н] ялгавар, ялгагдах зүйл нь

ялангуй ●○○ [тэ.н] олноос онцгойрч, бусдаас ялгамжаа I.12.1 ●●○ [ж.н] утгын ~

ялгарсан

ялгамжил- II.11.1 ●○○ [үй.ү] ялгамжтай

ялангуйт ●○○ [тэ.н] ялангуй шинжтэй

болгох

ялангуяа ●●● [хо.үг] ялангуйг онцлон заах үг

ялгар- II.5.1 ●●○ [үй.ү] ялгавар ялгаа нь

яларх- II.7.1 ●●○ [үй.ү] өчүүхэн зүйлийн илрэх

төлөө ямбалж, ярвиглах

ялгараа I.12.1 ●○○ [ж.н] ялгарах үйлийн нэр

ялархаг ●○○ [тэ.н] ялархах зантай

ялгарал I.17.1 ●●○ [ж.н] ялгарах үйлийн нэр,

ялархуу ●○○ [тэ.н] ялархаг

ялгарахуй

478

479

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

ялгаралт I.3.1 ●○○ [ж.н] ялгарах үйлийн үр ялман I.2.1 ●○○ (амь.) [ж.н] ~ бялзуухай:

дүнг заасан нэр, явц

хавтгаалж

ялгарамж I.4.1 ●○○ [ж.н] ялгарах шинж

ялман I.2.1 ●○○ (амь.) [ж.н] алагдаахайн

ялгаруулагч I.4.1 ●○○ [то.н] арвын хорин зулзага

зэрэгт тоо

ялмат- II.6.1 ●○○ [үй.ү] ялма өвчин тусах

ялгаруулалт I.3.1 ●○○ [ж.н] ялгаруулахуй, ялт ●○○ [д.д.ү] ~ цохих

ялгаруулах явц байдал, хөлс ~

ялт ●○○ [тэ.н] ял хүлээсэн

ялгац I.3.1 ●●○ [ж.н] ~ гишүүн

ялтал- II.11.1 ●●○ [үй.ү] төмөрлөг юмны

ялгуугч I.4.1 ●○○ [ж.н] бүрмөсөн дийлэгч, гадаргууг хэгзлэх, холтлох

ялагч

ялтан I.20.1 ●○○ [ж.н] ял хүлээсэн хүн

ялгуум ●○○ [тэ.н] хүн малын ааш араншин ялтан I.16.1 ●○○ (амь.) [ж.н] толгой цагаан

эелдэг нь

нэг зүйл гөрөөс

ялгуун ●○○ [тэ.н] ялгуун зан; ~ саарал морь

ялтар- II.12.1 ●○○ [үй.ү] холтрох, хэлтрэх

ялгуун I.2.1 ●○○ (урга.) [ж.н] нэгэн зүйл цэцэг

ялтархай ●○○ [тэ.н] ялтарсан байдалтай,

ялгуусан ●○○ [тэ.н] дайснаа дарсан, нэгэнт ялтарч унасан нь

ялж дийлсэн, ялгаран тодорсон

ялтас I.26.1 ●●● [ж.н] унаж ховхорсон,

ялдам ●●○ [тэ.н] эелдэг зантай, эвтэй хэлтэрсэн нимгэн хэсэг, чулууны ~, төмрийн ~

найртай

ялтгар ●○○ [тэ.н] сав суулганы ёроол болоод

ялдам ●●○ (баймж.) [тэ.н] ташрам, далим

амсар гүнзгий хонхор биш

ялдамла- II.10.1 ●○○ [үй.ү] ташрам далимд ялтгард- II.7.1 ●○○ [үй.ү] ялтгар болох

үйлдэх, ялдам аашлах

ялтсар- II.5.1 ●○○ [үй.ү] ялтас болох

ялдан I.16.1 ●○○ (амь.) [ж.н] нэг зүйл нохой

ялуу I.12.1 ●●○ [ж.н] цонх үүд мэтийн хөндөл

ялдар ●○○ (баймж.) [ж.н] (найр тал) далимд, мод, тэрэгний ~, хаалганы ~

ташрамд

ялууд- II.6.1 (хууч.) [үй.ү] үүд хаалга хааж

ялдар- II.12.1 ●○○ [үй.ү] шалбарах

хөндлөн модоор хөших

ялз ●●○ [д.д.ү] ~ чанах

ялуун I.2.1 ●○○ (урга.) [ж.н] нэг зүйл харавтар

ялзал- II.11.1 ●●● [үй.ү] ялзрахад хүргэх

улаан цэцэг

ялзалмал ●○○ [тэ.н] ялзалсан байдалтай

ялхай- II.1.1 ●●○ [үй.ү] ялхгар болох

ялзар- II.12.1 ●●○ [үй.ү] шалзрах, өгөршиж ялхалз- II.7.1 ●○○ [үй.ү] ялхгар юмны хөдлөх

илжрэх

ялхгана- II.10.1 ●○○ [үй.ү] ялхгар юмны

ялзармал ●○○ [тэ.н] нэгэнтээ ялзарсан

үргэлжлэн хөдлөх

ялзархай ●○○ [тэ.н] ялзарсан нь

ялхгар ●○○ [тэ.н] махлаг булхгар; нялцгар

ялзлагч I.4.1 ●○○ [ж.н] ялзлах үйлийг шингэн байдалтай

гүйцэтгэгч, хөрс ~

ялхгардуу ●○○ [тэ.н] ялхгар байрын

ялзмаг I.6.1 ●●○ [ж.н] ялзарч гүйцсэн

ялцгай ●○○ [тэ.н] нялцгай, шингэн бөгөөд

ялзмагар- II.12.1 ●○○ [үй.ү] ялзмаг шинж наалданги шинжтэй

орох

ялцгар ●○○ [тэ.н] ялцгар биегүй эд

ялзмагд- II.7.1 ●○○ [үй.ү] ялзмаг байдалтай ялчин I.16.1 ●○○ [ж.н] төмс буурцгийн

болох

цардуулаар хийсэн загсмаг

ялзмагж- II.9.1 ●○○ [үй.ү] хөрсөнд ялзмагийн яль- II.13.1 ●●○ [үй.ү] урагштай ахицтай

бодис үүсэх

болох

ялзмагла- II.10.1 ●○○ [үй.ү] ялзмаг болгох

яль ●○○ [тэ.н] юмны өчүүхэн хувь, ~ шальгүй

ялзмагт- II.7.1 ●○○ [үй.ү] ялзмаг бий болж ям I.1.1 ●○○ [ж.н] адуу зэрэг битүү туурайтанд

тогтох

тусах нэг зүйл халдварт өвчин

ялзмагш- II.9.1 ●○○ [үй.ү] ялзмаг шинжтэй ям I.1.1 ●○○ (урга.) [ж.н] нэг наст өвслөг

болох

таримал ургамал

ялзрал I.1.1 ●●○ [ж.н] ялзрах үйлийн нэр

ямаа I.12.1 ●●● (амь.) [ж.н] таван хошуу

Я ялзралт I.3.1 ●○○ [ж.н] ялзрах үйлийн үр малын нэг

дүнг заасан нэр

ямааж- II.8.1 ●○○ [үй.ү] ямаа олонтой болох

ялиа I.12.1 ●○○ [ж.н] ялим, ялих үйлийн нэр

ямаалаг ●○○ [тэ.н] ямаа олонтой

ялим I.1.1 ●○○ [ж.н] яль, ахиц урагштай ямаалаг I.22.1 ●○○ (амь.) [ж.н] нэг зүйл

болсон хувь, явц

амьтан

ялла- II.10.1 ●●○ [үй.ү] ялд унагах, ял оноох

ямаалж I.4.1 ●○○ (урга.) [ж.н] газарт наалдан

яллагаа I.12.1 ●○○ [ж.н] яллах үйлийн нэр

хэвтээ ургах нэг зүйл ургамал

яллагдагч I.4.1 ●●○ [ж.н] ял хүлээж буй хүн, ямаараг ●○○ [тэ.н] ялихгүй жаахан өвчин

ялд унагч

зовлонд тэсвэргүй, янгууч зантай

яллагч I.4.1 ●●○ [ж.н] ял оноож буй хүн

ямаархуу ●○○ [тэ.н] ямаатай адил төст

яллуулагч I.4.1 ●○○ [ж.н] яллуулах хүн

шинжийн

ялма I.30.1 ●○○ [ж.н] арьсны нэг зүйл ямаахай I.15.1 ●○○ (урга.) [ж.н] хоёр наст нэг

халдварт өвчин

зүйл өвслөг ургамал

480

481

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

ямаачин I.20.1 ●●○ [ж.н] ямаа маллагч

янгуул- II.4.1 ●○○ [үй.ү] янгуучлах, тунирхах

ямагт ●●● [ц.н] үргэлж, байнга

янгуун I.2.1 ●○○ (амь.) [ж.н] нэг зүйл хэрээ

ямар ●●● [тө.ү] ~ газар, ~ вэ?

янгуур- II.5.1 ●○○ [үй.ү] яльгүй өвдөх зэрэгт

ямарваа ●●○ [тө.ү] алив, аливаа, ямар нэг

эмзэглэх, тунирхах

ямаршуу ●●○ [тө.ү] ямар янзтай

янгуурх- II.7.1 ●○○ [үй.ү] янгуурах, овлож

ямба I.25.1 ●●● [ж.н] эрх ~

аашлах

ямбал- II.4.1 ●●○ [үй.ү] эрх ямбыг эрхэмлэх

янгууч ●●○ [тэ.н] ялархуу зантай; өвдөхөд

ямбарх- II.7.1 ●○○ [үй.ү] ямбатай аашлах

тунирхаж, ёолох зан

ямбархаг ●○○ [тэ.н] ямбархах зантай

янгуучил- II.11.1 ●○○ [үй.ү] ялархуу янгууч

ямбатан I.20.1 ●●○ [ж.н] эрх ямба бүхий зан гаргах

хүмүүс

янд- II.7.1 ●○○ [үй.ү] яндаагаар хэмжих,

ямбигана- II.10.1 ●○○ [үй.ү] ямбигар юмны саванд юм дүүрэх

хөдлөх

яндаа I.12.1 ●○○ [ж.н] шингэн ба үйрмэг

ямбигар ●○○ [тэ.н] хэлбэр явц муутай

юмыг хэмжих сав, их багын хэмжээ адилгүй

ямбий- II.1.1 ●○○ [үй.ү] ямбигар болох

яндаал- II.4.1 ●○○ [үй.ү] яндаагаар хэмжих

ямбуу I.12.1 ●●○ [ж.н] нэг зүйл бөс бараа

яндаг I.22.1 ●○○ [ж.н] ямба мяндаг, яршиг

ямпай I.15.1 ●○○ [ж.н] ~ хаалга

маяг

ямпий I.15.1 ●○○ [ж.н] ~ шаазан: бүдүүлэг яндагла- II.10.1 ●○○ [үй.ү] ямбархах, ямбатай

хийцтэй ваар шаазан

яндай- II.1.1 ●○○ [үй.ү] яндгар болох; биеэ

ямт- II.7.1 ●○○ [үй.ү] ям өвчин тусах

тоох, ихэмсэг зан гаргах

ямх I.3.1 ●●○ [ж.н] хэмжүүрийн нэгж

яндай I.15.1 ●○○ [ж.н] амны тамхи нэрж

ян ●●○ [тэ.н] ~ сарьдаг, ~ хүйтэн

татах хэрэгсэл, гаанс

ян I.16.1 ●○○ [ж.н] хөвөнгөөр нэхэж хийсэн яндан I.16.1 ●●● [ж.н] утаа хий дамжуулан

маш нимгэн бөс бараа,~ даавуу

гаргах хоолой

ян ●○○ [а.д.ү] ~ ~ хийх, ~ хан хийх

яндан ●○○ [тэ.н] эцэнхий туранхай, ~ морь

янаг ●●● [тэ.н] дотно, ойр

яндар I.21.1 ●○○ (шаш.) [ж.н] шүтээнд

янагд I.3.1 ●○○ (урга.) [ж.н] том ягаан өргөсөн хив хадаг

цэцэгтэй ургамал

яндгана- II.10.1 ●○○ [үй.ү] ямбалж, их зан

янагла- II.10.1 ●●○ [үй.ү] дотнолон үзэж гаргах

амраглах; бусдад тэсэлгүй элэгсэж хайрлах

яндгар ●○○ [тэ.н] ярвагар, ямбатай, их

янаглагч I.4.1 ●○○ [ж.н] янаглах үйлийн эзэн, зантай

янаглах хүн

янжуу I.12.1 ●○○ [ж.н] нэг зүйлийн нимгэн

янаглал I.1.1 ●●○ [ж.н] янаглах үйлийн нэр

биржгэр дурдан

янаглангуй ●○○ [тэ.н] янагласан байдалтай

янжуур I.5.1 ●●○ [ж.н] ~ тамхи

янагуун ●○○ [тэ.н] мөн чанар бус, гаднаас янжуус I.9.1 ●○○ (урга.) [ж.н] модны хальсан

харагдах өнгөц байдал

дотор ургах нэг зүйл жимс

янагуух ●○○ [тэ.н] ~ чанар: үзэгдэх чанар янз I.3.1 ●●○ [ж.н] ~ маяг

байдал

янзага I.25.1 ●●○ (амь.) [ж.н] зээрийн ~

янагш ●●○ [о.н] нааш, ~ чанагш

янзагал- II.4.1 ●○○ [үй.ү] шаргачин зэрэг

янагшид- II.15.1 ●○○ [үй.ү] нааш болох

амьтны төллөх, янзага гаргах

янад ●○○ [тэ.н] наад

янзал- II.11.1 ●●○ [үй.ү] янз эвийг нь олох,

янанги I.8.1 ●○○ (амь.) [ж.н] далайд орших цэгцлэх

нэг зүйл загас

янзарх- II.7.1 ●○○ [үй.ү] янз маяг ихтэй

янар ●○○ [о.н] наана

янзгүйрх- II.7.4 ●○○ [үй.ү] янзгүй аашлах

янгаль I.23.1 ●○○ (амь.) [ж.н] нэг зүйл янзлаг ●○○ [тэ.н] янз маяг сайтай

жижигхэн шувуу

яниг I.6.1 ●○○ [ж.н] эгшиглэн уншихыг

янгиа I.12.1 ●●○ [ж.н] янгирцаг буюу ачааны үзүүлсэн зурлага

эмээл

янмай I.15.1 ●○○ (урга.) [ж.н] хошуу будаа

янгиа I.12.1 ●○○ [ж.н] ~ дуу: нарийн хатуу дуу

янсуур I.5.1 ●○○ [ж.н] бух ноололдооны Я

янгиал- II.4.1 ●○○ [үй.ү] янгиа эмээл тохох

засуулын барих хулсан ташуур

янгин I.2.1 ●○○ (амь.) [ж.н] янгуун хэрээ

янт- II.7.1 ●○○ [үй.ү] янтай болох

янгина- II.10.1 ●○○ [үй.ү] яс зэрэг эрхтэн янтай I.15.1 ●●● [ж.н] бэхийн зууруул, бийр ~

хүчтэй өвдөх; чихэнд эвгүй сонстох

янтай- II.1.1 ●○○ [үй.ү] хамраа үрчийлгэх,

янгир I.5.1 ●●● [ж.н] ~ ямаа

баашлах, үнэрхэж тунирхах

янгирцаг I.22.1 ●●○ [ж.н] ачлага ачихад янталз- II.7.1 ●○○ [үй.ү] ямбалан ярвалзаж

тохох эмээл, янгиа эмээл

тунирхах зан

янгит I.3.1 ●○○ (амь.) [ж.н] нэг зүйл тахиа

янтгана- II.10.1 ●○○ [үй.ү] ямбалах янзаа

янгуу I.12.1 ●○○ [ж.н] ший ~

олохгүй янгуурхаж ярвалзах, тунирхах

янгуудай I.15.1 ●○○ (амь.) [ж.н] зүрийн янтгар ●○○ [тэ.н] шантгар, ярвагар, ямбатай

зулзага

янтгард- II.7.1 ●○○ [үй.ү] янтгар болох

480

481

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

янтгардуу ●○○ [тэ.н] янтгар байрын

яраг ●○○ [тэ.н] яраглах зантай

янтуур I.5.1 ●○○ (урга.) [ж.н] үр жимсийг нь ярагла- II.10.1 ●○○ [үй.ү] хүн мал янцаглах,

хэрэглэх мөнх ногоон мод

унтах үед янцаглан амьсгалах

янхан I.20.1 ●●○ [ж.н] биеэ үнэлэгч; нэр төр, ярай- II.1.1 ●●○ [үй.ү] жирийж ирийж

ашиг мөнгө бодож итгэл үнэмшлээ худалдаж харагдах; ~ жирийх

сольдог хүн

яралдан ●○○ [тэ.н] яр ихтэй

янханд- II.7.1 ●○○ [үй.ү] үнэ хэлэлцэн яралж I.4.1 ●○○ [ж.н] яраалж буюу салхинаас

явалдах

үүдсэн усны долгио

янхига ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

яралз- II.7.1 ●●○ [үй.ү] гялалзам өнгөөр олон

янхигана- II.10.1 ●○○ [үй.ү] янхигар юмны юмны нэгэн жигд ирийн харагдах

янхиг янхиг хөдлөх

яралзаа I.30.1 ●○○ [ж.н] яралзах үйлийн нэр;

янхигар ●○○ [тэ.н] хүн, амьтны өндөр мяралзаа

туранхай, яс томтой нь

яралзуур ●○○ [тэ.н] яралзан харагдах

янхигард- II.7.1 ●○○ [үй.ү] янхигар нь байдалтай

давамгай болох

ярам I.17.1 ●○○ (урга.) [ж.н] нэг зүйл мод,

янхигардуу ●○○ [тэ.н] янхигар байрын

түүний үр, хуажуу

янхий- II.1.1 ●○○ [үй.ү] янхигар болох

ярвага ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

янхилз- II.7.1 ●○○ [үй.ү] янхигар юмны янхис ярвагана- II.10.1 ●○○ [үй.ү] ярвагар юмны

янхис хөдлөх

аяглах

янхир ●○○ [тэ.н] янхигар, данхигар

ярвагануур ●○○ [тэ.н] ярваганах зантай

янхирд- II.7.1 ●○○ [үй.ү] янхир данхигар ярвагар ●○○ [тэ.н] хямсгар, их зантай

болох

ярвагард- II.7.1 ●○○ [үй.ү] ярвагар болох

янхирдуу ●○○ [тэ.н] янхир байрын

ярвагардуу ●○○ [тэ.н] ярвагар байрын

янцаг I.22.1 ●○○ [ж.н] хүн амьтны дүлэх мэт ярвай- II.1.1 ●●○ [үй.ү] ярвагар, хямсгар

амьсгалах чимээ

болох

янцагла- II.10.1 ●○○ [үй.ү] янцаглахад хүргэх

ярвайдан ●○○ [тэ.н] ярвагар, үргэлж ярвайж

янцгаа- II.1.1 ●●● [үй.ү] адуу ~; ижил сүргээ байдаг

эрэх зэрэгт хангинатал дуу гаргах

ярвалд- II.7.1 ●○○ [үй.ү] байн байн ярвайх

янцгаал- II.4.1 ●●○ [үй.ү] олонтоо янцгаах

ярвалз- II.7.1 ●○○ [үй.ү] ярвагар юмны ярвас

янч- II.9.1 ●○○ [үй.ү] алх лантуу зэргээр ярвас хөдлөх

давтах занчих

ярвалзуур ●○○ [тэ.н] ярвалзаж байдаг

янч ●○○ [тэ.н] хүнийг их ягнадаг, зочирхог ярван ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

зантай

ярвас ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

янчаан I.2.1 ●○○ [ж.н] мөнгө төгрөг

ярвиг I.6.1 ●○○ [ж.н] яршиг төвөг, бэрхшээл

янчир I.21.1 ●○○ [ж.н] ятгын төрлийн нэг зүйл ярвигла- II.10.1 ●○○ [үй.ү] ярвиг төвөг удах

хөгжим

ярга I.18.1 ●○○ (амь.) [ж.н] нэг зүйл загас

янш- II.9.1 ●○○ [үй.ү] дахин дахин залхтал ярга I.18.1 ●○○ [ж.н] нядлага, нядалгаа

үглэх

ярга- II.10.1 ●○○ [үй.ү] маргаж мэтгэх; зүтгэн

яншаа ●●○ [тэ.н] яншиж байдаг зантай

явах, морь мал гэнэт зогсосхийх

яншаад- II.6.1 ●○○ [үй.ү] яншаа болох

ярга- II.10.1 ●○○ [үй.ү] нүдийг хатгах мэт

яншаадуу ●○○ [тэ.н] яншаа байрын

өвдөх

яншимхай ●○○ [тэ.н] янших зантай

яргаа I.12.1 ●○○ [ж.н] амьтны яргаж

яншуй I.15.1 ●●○ (урга.) [ж.н] шүхэртийн сэндийлсэн шороо

язгуурын нэг буюу хоёр наст ургамал

яргай I.15.1 ●○○ (урга.) [ж.н] хад хавцалд

яншуур ●○○ [тэ.н] яншаа олон үгтэй зан

буталж ургах ургамал, ~ ташуур

яр I.9.1 ●●○ [ж.н] арьсны давхаргыг гэмтээн яргай I.15.1 ●○○ (амь.) [ж.н] ~ хонь, хонины

шархлуулсан эмгэг

нэг үүлдэр

Я яр ●○○ [а.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

яргайт ●●○ [тэ.н] яргай мод бүхий

яр- II.3.1 ●○○ [үй.ү] хоёр тийш хагалж зай яргал- II.4.1 ●○○ [үй.ү] ярга хийх, алах

гаргах, нээх онгойлгох

нядлах, тамлан зовоох

яраа I.12.1 ●○○ [ж.н] усны ~, жаран оронтой яргалагч I.4.1 ●○○ [ж.н] алан хядагч

тооны нэр, тоолшгүй, нүдний ~

яргалал I.17.1 ●○○ [ж.н] яргалах үйлийн нэр

яраал- II.4.1 ●○○ [үй.ү] усны дээд мандалд яргалт I.3.1 ●○○ (амь.) [ж.н] ~ тоть

долгисол гарах, яраа дэгдэх

яргамтгай ●○○ [тэ.н] маргаж мэтгэх дуртай

яраалж I.4.1 ●○○ [ж.н] яраа, загасны ~, ~ яргамхай ●○○ [тэ.н] ярган маргах дуртай

дэгдэх

яргар ●○○ [тэ.н] жигдэрсэн байдал

яраат- II.6.1 ●○○ [үй.ү] усанд яраа гарах, яргачин I.20.1 ●●○ [ж.н] ярга хийгч

яраа дэгдэх

ярги- II.2.1 ●○○ [үй.ү] дууны өнгө хатуу аягүй

яраг I.22.1 ●○○ [ж.н] яраглах үйлийн нэр; байдал, янших

зараг, хэрэг ~

яргиа ●●○ [тэ.н] дууны яхир хатуу байдал

482

483

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

яргиан I.2.1 ●○○ [ж.н] олон нохойн хэрүүл, ярууд I.3.1 ●○○ [ж.н] яруу сайхан, урсам яруу

хүмүүсийн хэрүүл маргаан

яруулаг I.22.1 ●○○ (амь.) [ж.н] илжигний өөр

яргуй I.15.1 ●●● (урга.) [ж.н] хавар эрт нэр

цэцэглэдэг цэцэг

яруулж I.4.1 ●○○ (амь.) [ж.н] хөхөөний

яргуйжин I.20.1 ●○○ (урга.) [ж.н] цагаан яргуй

ангаахайг тэжээдэг нэг зүйл бялзуухай

яргуйл- II.4.1 ●○○ [үй.ү] хонь, ямаа яргуй ярх I.9.1 ●○○ [ж.н] төмөрлөгийн зүйлийг

идэх; чандлах

хайлуулах жижиг сав

ярдаг ●○○ [тэ.н] адайр хэвцэг зан байдал

ярхай I.15.1 ●○○ (амь.) [ж.н] эрвээхэй болон

ярдагла- II.10.1 ●○○ [үй.ү] ярдаг зан, байдал хувилдаг нэг зүйл хорхой

гаргах

ярхигар ●○○ [тэ.н] ~ том

ярдгар ●○○ [тэ.н] шазайж харагдах байдал

ярхий II.1.4 ●○○ [үй.ү] зарим юмны унаж

ярзай- II.1.1 ●●● [үй.ү] ярзгар болох

хэмхрэхэд дуу чимээ гарах

ярзалз- II.7.1 ●○○ [үй.ү] ярзгар юмны байн ярш- II.9.1 ●●○ [үй.ү] яр нэмэгдэж ихдэх

байн хөдлөх

яршиг I.22.1 ●○○ [ж.н] ~ төвөг, ~ уршиг

ярзан ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

яршигла- II.10.1 ●○○ [үй.ү] ярвиг яршиг

ярзас ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

гаргах, учруулах

ярзасхий II.1.4 ●○○ [үй.ү] огцом ярзайх

яршил I.17.1 ●○○ [ж.н] яршихуй, ярших

ярзага ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

үйлийн нэр

ярзгай ●○○ [тэ.н] хүн, амьтны уруул ойртохгүй ярь- II.13.1 ●●● [үй.ү] өгүүлэх, хэлэлцэх

шүд нь ярзайн үзэгдэх; оёдлын утас нягт яс I.9.1 ●●● [ж.н] ~ үндэс, ~ чанар

жигд ба арзгар шазгар байдалтайг нь;

ясаг ●○○ [тэ.н] хялбар, нам, хямд

ярзгана- II.10.1 ●○○ [үй.ү] ярзгар юмны ясаж- II.16.1 ●○○ [үй.ү] ястай болох, яс чанар

хөдлөх

нь сайжрах

ярзгар ●○○ [тэ.н] оёдлын утас нягт жигд ба ясал- II.11.1 ●○○ [үй.ү] юманд яс хийх

арзгар шазгар байдал

ясар- II.12.1 ●○○ [үй.ү] яс болох

ярзгард- II.7.1 ●○○ [үй.ү] ярзайсан байдалтай ясархаг ●○○ [тэ.н] яс томтой

болох

ясархуу ●○○ [тэ.н] яс мэт; ясархаг

ярзгардуу ●○○ [тэ.н] ярзгар байрын

ясжил I.17.1 ●○○ [ж.н] ясжих үйлийн нэр

яриа I.12.1 ●●● [ж.н] үг ~, ~ хөөрөө

ясжилт I.3.1 ●○○ [ж.н] ясжих явц, байдал

яриач ●○○ [тэ.н] яриасаг хүн, ярихдаа дуртай

яслаг ●○○ (урга.) [тэ.н] ясархаг, яс чанар

яриг ●○○ [тэ.н] салахгүй олон үг яриад сайтай, ~ жүрж

байдаг, ярвиг

яст ●●● [тэ.н] яс бүхий, ~ мэлхий

яригд- II.7.1 ●○○ [үй.ү] яриг болох

ястан I.20.1 ●●● [ж.н] угсаатны жижиг бүлэг,

яригла- II.10.1 ●○○ [үй.ү] нуршин ярих

үндэстэн ~

яригтаа ●○○ (баймж.) [ж.н] яваандаа, аяндаа

ясчин I.20.1 ●○○ [ж.н] яс баригч

яригч I.4.1 ●○○ [ж.н] ярих үйлийг гүйцэтгэгч

ятав ●○○ [д.д.ү] ~ татав хийх

ярилцаа I.12.1 ●●○ [ж.н] ярилцах үйлийн нэр

ятвалз- II.7.1 ●○○ [үй.ү] ятвага ятвага хийх

ярилцаан I.2.1 ●○○ [ж.н] олуулаа ярилцах ятга I.18.1 ●●● [ж.н] нэг зүйл хөгжмийн зэмсэг

үйл, хөөрөлдөөн

ятга- II.10.1 ●●○ [үй.ү] ухуулах, сэнхрүүлэх

ярилцагч I.4.1 ●●○ [ж.н] ~ этгээд

ятгагч I.4.1 ●●○ [ж.н] ятгаж ухуулдаг хүн

ярилцлага I.18.1 ●●● [ж.н] ~ хийх, ~ авах

ятгад- II.6.1 ●●○ [үй.ү] ятга хөгжим тоглох

яримтгай ●●○ [тэ.н] ярих нь их, байнга ятгалаг I.22.1 ●○○ [ж.н] ерийн ятгаас

ярьдаг

хэмжээгээр багахан хөгжмийн зэмсэг

яримхай ●○○ [тэ.н] ярих дуртай, яримхай ятгалга I.18.1 ●●● [ж.н] ятгах үйлийн нэр

байрын

ятгамж I.4.1 ●○○ [ж.н] ятгаж буй зүйл

ярла- II.10.1 ●○○ [үй.ү] модны ярыг авах

ятгач I.4.1 ●○○ [ж.н] ятга хөгжим тоглох хүн

ярлаг ●○○ [тэ.н] унаа малыг хашин хэдэр ятгачин I.20.1 ●●○ [ж.н] ятгаар хөгжимдөгч

хэмээн дургүйцэж эгдүүцсэн үг

ятуу I.12.1 ●●○ (амь.) [ж.н] гургуултай

ярс ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

адилавтар бөгөөд сүүл охор нэг зүйл шувуу

Я

ярсхий- II.1.4 ●○○ [үй.ү] хоромхон ярайн ятуулаг I.22.1 ●○○ (амь.) [ж.н] ятуутай

үзэгдэх

төстэй, гоёмсог нэг зүйл шувуу

ярт- II.7.1 ●○○ [үй.ү] яртай болох

яхарь I.23.1 ●○○ (урга.) [ж.н] үрэлтэй төстэй

ярталз- II.7.1 ●○○ [үй.ү] яртгар юмны байн нэг зүйл жимс

байн хөдлөх

яхир- II.5.1 ●●○ [үй.ү] адайрлаж хэдэрлэх,

яртас ●○○ [д.д.ү] ~ ~ хийх, ~ ~ гэх

нохой архирах

яртгана- II.10.1 ●○○ [үй.ү] яртгар юмны яхир ●●○ [тэ.н] ~ хүн, ~ махир, ~ дуу

хөдлөх

яхираа ●○○ [тэ.н] зориуд маргах зантай

яртгар ●○○ [тэ.н] ярвагар, их зантай

яхирд- II.7.1 ●○○ [үй.ү] яхир болох

яруу ●●● [тэ.н] ~ эгшиг, ~ найраг, ~ алдар

яхирдуу ●○○ [тэ.н] яхир байрын

яруувтар ●○○ [тэ.н] яруу байрын

яхирла- II.10.1 ●○○ [үй.ү] яхир зан гаргах

482

483

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

яц I.3.1 ●○○ (амь.) [ж.н] ясгүй, нэг зүйл эмт ургамал

далайн загас

яшин I.20.1 ●○○ (амь.) [ж.н] ~ дэглий, зашин

яшил I.17.1 ●○○ (урга.) [ж.н] хадтай газар яшин I.16.1 ●○○ [ж.н] чингэлгээс арай богино

ургадаг сөөг ургамал

хашлага бүхий нэг зүйл тэрэг

яшил- II.11.1 ●○○ [үй.ү] цайлгаж байгаа

амууны гуравны нэг нь цайж ирэх

яшилдуу I.12.1 ●○○ (урга.) [ж.н] ~ чацаргана:

Я

484

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

ГАДААД ҮГ

автомашинаар, автомашинтай, автомашин

А

руу, автомашинаа

автономи, I.8.2 автономийн, автономид,

автономийг,

автономиос,

автономиор,

автономитой, автономи руу, автономио

автономит, I.3.2 автономитын, автономитод,

автономитыг, автономитоос, автономитоор,

автономиттой, автономит руу, автономитоо

абажур, I.5.1 абажурын, абажурт, абажурыг, автосалон, I.2.2 автосалоны, автосалонд,

абажураас, абажураар, абажуртай, абажур автосалоныг, автосалоноос, автосалоноор,

луу, абажураа

автосалонтой, автосалон руу, автосалоноо

аболиционизм, I.1.1 аболиционизмын, агентлаг, I.6.1 агентлагийн, агентлагт,

аболиционизмд,

аболиционизмыг, агентлагийг,

агентлагаас,

агентлагаар,

аболиционизмаас,

аболиционизмаар, агентлагтай, агентлаг руу, агентлагаа

аболиционизмтай,

аболиционизм

руу, агрегат, I.3.1 агрегатын, агрегатад, агрегатыг,

аболиционизмаа

агрегатаас, агрегатаар, агрегаттай, агрегат

аборт, I.3.2 абортын, абортод, абортыг, руу, агрегатаа

абортоос, абортоор, аборттой, аборт руу, агробиологи,

I.8.2

агробиологийн,

абортоо

агробиологид, агробиологийг, агробиологиос,

абсолют, I.3.1 абсолютын, абсолютад, агробиологиор, агробиологитой, агробиологи

абсолютыг,

абсолютаас,

абсолютаар, руу, агробиологио

абсолюттай, абсолют руу, абсолютаа

агрономи, I.8.2 агрономийн, агрономид,

абстракт, I.3.1 абстрактын, абстрактад, агрономийг,

агрономиос,

агрономиор,

абстрактыг,

абстрактаас,

абстрактаар, агрономитой, агрономи руу, агрономио

абстракттай, абстракт руу, абстрактаа

агротехник, I.5.4 агротехникийн, агротехникт,

абсцесс,

I.5.1

абсцессын,

абсцесст, агротехникийг, агротехникээс, агротехникээр,

абсцессыг,

абсцессаас,

абсцессаар, агротехниктэй, агротехник рүү, агротехникээ

абсцесстай, абсцесс руу, абсцессаа

агрофермер,

I.5.4

агрофермерийн,

авангард, I.3.1 авангардын, авангардад, агрофермерт,

агрофермерийг,

авангардыг,

авангардаас,

авангардаар, агрофермерээс,

агрофермерээр,

авангардтай, авангард руу, авангардаа

агрофермертэй,

агрофермер

лүү,

аванс, I.3.1 авансын, авансад, авансыг, агрофермерээ

авансаас, авансаар, аванстай, аванс руу, админ, I.2.1 админы, админд, админыг,

авансаа

админаас, админаар, админтай, админ руу,

авто, I.18.2 автын, автод, автыг, автоос, админаа

автоор, автотай, авто руу, автоо

адмирал, I.1.1 адмиралын, адмиралд,

авто клуб, I.5.4 авто клубийн, авто клубт, адмиралыг,

адмиралаас,

адмиралаар,

авто клубийг, авто клубээс, авто клубээр, адмиралтай, адмирал руу, адмиралаа

авто клубтэй, авто клуб рүү, авто клубээ

ази, I.8.1 азийн, азид, азийг, азиас, азиар,

авто парк, I.6.1 авто паркийн, авто паркт, азитай, ази руу, азиа

авто паркийг, авто паркаас, авто паркаар, азот, I.3.2 азотын, азотод, азотыг, азотоос,

авто парктай, авто парк руу, авто паркаа

азотоор, азоттой, азот руу, азотоо

авто ралли, I.8.1 авто раллийн, авто раллид, академи, I.8.1 академийн, академид,

авто раллийг, авто раллиас, авто раллиар, академийг,

академиас,

академиар,

авто раллитай, авто ралли руу, авто раллиа

академитай, академи руу, академиа

автобус, I.9.1 автобусны, автобусанд, аквариум, I.1.1 аквариумын, аквариумд,

автобусыг,

автобуснаас,

автобусаар, аквариумыг, аквариумаас, аквариумаар,

автобустай, автобус руу, автобусаа

аквариумтай, аквариум руу, аквариумаа

автовокзал,

I.1.1

автовокзалын, аккаунт,

I.3.1

аккаунтын,

аккаунтад,

автовокзалд, автовокзалыг, автовокзалаас, аккаунтыг,

аккаунтаас,

аккаунтаар,

автовокзалаар, автовокзалтай, автовокзал аккаунттай, аккаунт руу, аккаунтаа

руу, автовокзалаа

аккордеон, I.2.2 аккордеоны, аккордеонд,

автомат, I.3.1 автоматын, автоматад, аккордеоныг, аккордеоноос, аккордеоноор,

автоматыг,

автоматаас,

автоматаар, аккордеонтой, аккордеон руу, аккордеоноо

автоматтай, автомат руу, автоматаа

аккумлятор,

I.5.1

аккумляторын,

автомашин,

I.2.1

автомашины, аккумляторт, аккумляторыг, аккумлятораас,

автомашинд, автомашиныг, автомашинаас, аккумлятораар, аккумлятортай, аккумлятор

485

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

луу, аккумлятораа

ампераас, ампераар, ампертай, ампер луу,

акр, I.5.1 акрын, акрт, акрыг, акраас, акраар, ампераа

акртай, акр луу, акраа

амперметр,

I.5.4

амперметрийн,

акробат, I.3.1 акробатын, акробатад, амперметрт, амперметрийг, амперметрээс,

акробатыг,

акробатаас,

акробатаар, амперметрээр, амперметртэй, амперметр

акробаттай, акробат руу, акробатаа

лүү, амперметрээ

аксесуар, I.5.1 аксесуарын, аксесуарт, ампул, I.1.1 ампулын, ампулд, ампулыг,

аксесуарыг,

аксесуараас,

аксесуараар, ампулаас, ампулаар, ампултай, ампул руу,

аксесуартай, аксесуар луу, аксесуараа

ампулаа

аксиом, I.1.2 аксиомын, аксиомд, аксиомыг, анализ, I.3.1 анализын, анализад, анализыг,

аксиомоос, аксиомоор, аксиомтой, аксиом анализаас, анализаар, анализтай, анализ

руу, аксиомоо

руу, анализаа

акт, I.3.1 актын, актад, актыг, актаас, актаар, аналитик, I.6.1 аналитикийн, аналитикт,

акттай, акт руу, актаа

аналитикийг, аналитикаас, аналитикаар,

актив, I.1.1 активын, активд, активыг, аналитиктай, аналитик руу, аналитикаа

активаас, активаар, активтай, актив руу, аналоги, I.8.2 аналогийн, аналогид,

активаа

аналогийг,

аналогиос,

аналогиор,

акц, I.3.1 акцын, акцад, акцыг, акцаас, аналогитой, аналоги руу, аналогио

акцаар, акцтай, акц руу, акцаа

анархи, I.8.1 анархийн, анархид, анархийг,

акциз, I.3.1 акцизын, акцизад, акцизыг, анархиас, анархиар, анархитай, анархи руу,

акцизаас, акцизаар, акцизтай, акциз руу, анархиа

акцизаа

анархизм, I.1.1 анархизмын, анархизмд,

алгебр, I.5.1 алгебрын, алгебрт, алгебрыг, анархизмыг, анархизмаас, анархизмаар,

алгебраас, алгебраар, алгебртай, алгебр анархизмтай, анархизм руу, анархизмаа

луу, алгебраа

анатоми, I.8.2 анатомийн, анатомид,

алгоритм, I.1.1 алгоритмын, алгоритмд, анатомийг,

анатомиос,

анатомиор,

алгоритмыг, алгоритмаас, алгоритмаар, анатомитой, анатоми руу, анатомио

алгоритмтай, алгоритм руу, алгоритмаа

ангин, I.2.1 ангины, ангинд, ангиныг,

алкоголь, I.23.2 алкоголийн, алкогольд, ангинаас, ангинаар, ангинтай, ангин руу,

алкоголийг,

алкоголиос,

алкоголиор, ангинаа

алкогольтой, алкоголь руу, алкоголио

анимейшн, I.2.4 анимейшний, анимейшнд,

аллах, I.3.1 аллахын, аллахад, аллахыг, анимейшнийг, анимейшнээс, анимейшнээр,

аллахаас, аллахаар, аллахтай, аллах руу, анимейшнтэй, анимейшн рүү, анимейшнээ

аллахаа

анкет, I.3.1 анкетын, анкетад, анкетыг,

алоэ, I.12.2 алоэны, алоэнд, алоэг, алоэноос, анкетаас, анкетаар, анкеттай, анкет руу,

алоэгоор, алоэтой, алоэ руу, алоэгоо

анкетаа

алтернатив,

I.1.1

алтернативын, аннекс, I.3.1 аннексын, аннексад, аннексыг,

алтернативд, алтернативыг, алтернативаас, аннексаас, аннексаар, аннекстай, аннекс

алтернативаар, алтернативтай, алтернатив руу, аннексаа

руу, алтернативаа

аннотац, I.3.1 аннотацын, аннотацад,

амбиц, I.3.1 амбицын, амбицад, амбицыг, аннотацыг,

аннотацаас,

аннотацаар,

амбицаас, амбицаар, амбицтай, амбиц руу, аннотацтай, аннотац руу, аннотацаа

амбицаа

анонс, I.3.2 анонсын, анонсод, анонсыг,

амбулатори,

I.8.2

амбулаторийн, анонсоос, анонсоор, анонстой, анонс руу,

амбулаторид, амбулаторийг, амбулаториос, анонсоо

амбулаториор, амбулаторитой, амбулатори ансамбль, I.23.1 ансамблийн, ансамбльд,

руу, амбулаторио

ансамблийг,

ансамблиас,

ансамблиар,

амёба, I.18.1 амёбын, амёбад, амёбыг, ансамбльтай, ансамбль руу, ансамблиа

амёбаас, амёбаар, амёбатай, амёба руу, антагонизм,

I.1.2

антагонизмын,

амёбаа

антагонизмд, антагонизмыг, антагонизмоос,

аммиак,

I.6.1

аммиакийн,

аммиакт, антагонизмоор, антагонизмтой, антагонизм

аммиакийг,

аммиакаас,

аммиакаар, руу, антагонизмоо

аммиактай, аммиак руу, аммиакаа

антарктид, I.3.1 антарктидын, антарктидад,

амортизатор,

I.5.1

амортизаторын, антарктидыг, антарктидаас, антарктидаар,

амортизаторт,

амортизаторыг, антарктидтай, антарктид руу, антарктидаа

амортизатораас,

амортизатораар, антарктик, I.6.1 антарктикийн, антарктикт,

амортизатортай,

амортизатор

луу, антарктикийг, антарктикаас, антарктикаар,

амортизатораа

антарктиктай, антарктик руу, антарктикаа

ампер, I.5.1 амперын, амперт, амперыг, антен, I.2.1 антены, антенд, антеныг,

486

487

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

антенаас, антенаар, антентай, антен руу, астроскопыг, астроскопоос, астроскопоор,

антенаа

астроскоптой, астроскоп руу, астроскопоо

антибиотик,

I.6.2

антибиотикийн, астрофизик,

I.5.4

астрофизикийн,

антибиотикт, антибиотикийг, антибиотикоос, астрофизикт, астрофизикийг, астрофизикээс,

антибиотикоор, антибиотиктой, антибиотик астрофизикээр, астрофизиктэй, астрофизик

руу, антибиотикоо

рүү, астрофизикээ

антиоксидант,

I.3.1

антиоксидантын, асфальт, I.3.1 асфальтын, асфальтад,

антиоксидантад,

антиоксидантыг, асфальтыг,

асфальтаас,

асфальтаар,

антиоксидантаас,

антиоксидантаар, асфальттай, асфальт руу, асфальтаа

антиоксиданттай,

антиоксидант

руу, атаман, I.2.1 атаманы, атаманд, атаманыг,

антиоксидантаа

атаманаас, атаманаар, атамантай, атаман

антифриз, I.3.4 антифризийн, антифризэд, руу, атаманаа

антифризийг, антифризээс, антифризээр, атлас, I.5.1 атласын, атласт, атласыг,

антифризтэй, антифриз рүү, антифризээ

атласаас, атласаар, атластай, атлас руу,

антропологи,

I.8.2

антропологийн, атласаа

антропологид, антропологийг, антропологиос, атлетик,

I.6.1

атлетикийн,

атлетикт,

антропологиор,

антропологитой, атлетикийг,

атлетикаас,

атлетикаар,

антропологи руу, антропологио

атлетиктай, атлетик руу, атлетикаа

апельсин, I.2.1 апельсины, апельсинд, атмосфер, I.5.4 атмосферийн, атмосферт,

апельсиныг, апельсинаас, апельсинаар, атмосферийг, атмосферээс, атмосферээр,

апельсинтай, апельсин руу, апельсинаа

атмосфертэй, атмосфер лүү, атмосферээ

аппарат, I.3.1 аппаратын, аппаратад, атом, I.1.2 атомын, атомд, атомыг, атомоос,

аппаратыг,

аппаратаас,

аппаратаар, атомоор, атомтой, атом руу, атомоо

аппараттай, аппарат руу, аппаратаа

атташе, I.30.1 атташегийн, атташед, атташег,

арбитр, I.5.1 арбитрын, арбитрт, арбитрыг, атташегаас, атташегаар, атташетай, атташе

арбитраас, арбитраар, арбитртай, арбитр руу, атташегаа

луу, арбитраа

аттестат, I.3.1 аттестатын, аттестатад,

ари, I.13.1 арины, аринд, арийг, аринаас, аттестатыг,

аттестатаас,

аттестатаар,

ариар, аритай, ари руу, ариа

аттестаттай, аттестат руу, аттестатаа

арифметик,

I.6.1

арифметикийн, аудит, I.3.1 аудитын, аудитад, аудитыг,

арифметикт, арифметикийг, арифметикаас, аудитаас, аудитаар, аудиттай, аудит руу,

арифметикаар, арифметиктай, арифметик аудитаа

руу, арифметикаа

аура, I.30.1 аурагийн, аурад, аураг, аурагаас,

арк, I.6.1 аркийн, аркт, аркийг, аркаас, аурагаар, ауратай, аура руу, аурагаа

аркаар, арктай, арк руу, аркаа

аутизм, I.1.1 аутизмын, аутизмд, аутизмыг,

арматур, I.5.1 арматурын, арматурт, аутизмаас, аутизмаар, аутизмтай, аутизм

арматурыг,

арматураас,

арматураар, руу, аутизмаа

арматуртай, арматур луу, арматураа

ацетон, I.2.2 ацетоны, ацетонд, ацетоныг,

арми, I.8.1 армийн, армид, армийг, армиас, ацетоноос, ацетоноор, ацетонтой, ацетон

армиар, армитай, арми руу, армиа

руу, ацетоноо

артиллери, I.8.1 артиллерийн, артиллерид, аэробик, I.5.4 аэробикийн, аэробикт,

артиллерийг, артиллериас, артиллериар, аэробикийг,

аэробикээс,

аэробикээр,

артиллеритай, артиллери руу, артиллериа

аэробиктэй, аэробик рүү, аэробикээ

археологи, I.8.2 археологийн, археологид, аэродром, I.1.2 аэродромын, аэродромд,

археологийг, археологиос, археологиор, аэродромыг, аэродромоос, аэродромоор,

археологитой, археологи руу, археологио

аэродромтой, аэродром руу, аэродромоо

архитектур, I.5.1 архитектурын, архитектурт, аэрокондишн,

I.2.2

аэрокондишны,

архитектурыг, архитектураас, архитектураар, аэрокондишнд,

аэрокондишныг,

архитектуртай, архитектур луу, архитектураа

аэрокондишноос,

аэрокондишноор,

ассамблей, I.15.1 ассамблейн, ассамблейд, аэрокондишнтой,

аэрокондишн

руу,

ассамблейг, ассамблейнаас, ассамблейгаар, аэрокондишноо

ассамблейтай, ассамблей руу, ассамблейгаа

аэрометр, I.5.4 аэрометрийн, аэрометрт,

ассимиляц,

I.3.1

ассимиляцын, аэрометрийг, аэрометрээс, аэрометрээр,

ассимиляцад, ассимиляцыг, ассимиляцаас, аэрометртэй, аэрометр лүү, аэрометрээ

ассимиляцаар, ассимиляцтай, ассимиляц аэропорт, I.3.2 аэропортын, аэропортод,

руу, ассимиляцаа

аэропортыг, аэропортоос, аэропортоор,

астрономи, I.8.2 астрономийн, астрономид, аэропорттой, аэропорт руу, аэропортоо

астрономийг, астрономиос, астрономиор,

астрономитой, астрономи руу, астрономио

астроскоп, I.3.2 астроскопын, астроскопод,

486

487

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

Б

барометрийг, барометрээс, барометрээр,

барометртэй, барометр лүү, барометрээ

баррель, I.23.1 баррелийн, баррельд,

баррелийг,

баррелиас,

баррелиар,

баррельтай, баррель руу, баррелиа

бартер, I.5.1 бартерын, бартерт, бартерыг,

бартераас, бартераар, бартертай, бартер

баар, I.9.1 баарны, бааранд, баарыг, луу, бартераа

баарнаас, баараар, баартай, баар луу, бассейн, I.2.1 бассейны, бассейнд,

баараа

бассейныг,

бассейнаас,

бассейнаар,

бабит, I.3.1 бабитын, бабитад, бабитыг, бассейнтай, бассейн руу, бассейнаа

бабитаас, бабитаар, бабиттай, бабит руу, батальон, I.2.2 батальоны, батальонд,

бабитаа

батальоныг, батальоноос, батальоноор,

багааж,

I.4.1

багаажийн,

багаажид, батальонтой, батальон руу, батальоноо

багаажийг, багаажаас, багаажаар, багаажтай, батарей, I.15.1 батарейн, батарейд, батарейг,

багааж руу, багаажаа

батарейнаас, батарейгаар, батарейтай,

бадминтон, I.2.2 бадминтоны, бадминтонд, батарей руу, батарейгаа

бадминтоныг, бадминтоноос, бадминтоноор, бахиал, I.1.1 бахиалын, бахиалд, бахиалыг,

бадминтонтой, бадминтон руу, бадминтоноо

бахиалаас, бахиалаар, бахиалтай, бахиал

байт, I.3.1 байтын, байтад, байтыг, байтаас, руу, бахиалаа

байтаар, байттай, байт руу, байтаа

бейсбол, I.1.2 бейсболын, бейсболд,

бакалавр, I.5.1 бакалаврын, бакалаврт, бейсболыг,

бейсболоос,

бейсболоор,

бакалаврыг, бакалавраас, бакалавраар, бейсболтой, бейсбол руу, бейсболоо

бакалавртай, бакалавр луу, бакалавраа

бельэтаж, I.4.1 бельэтажийн, бельэтажид,

бактери,

I.8.1

бактерийн,

бактерид, бельэтажийг, бельэтажаас, бельэтажаар,

бактерийг, бактериас, бактериар, бактеритай, бельэтажтай, бельэтаж руу, бельэтажаа

бактери руу, бактериа

бестселлер,

I.5.4

бестселлерийн,

бактериологи,

I.8.2

бактериологийн, бестселлерт, бестселлерийг, бестселлерээс,

бактериологид,

бактериологийг, бестселлерээр, бестселлертэй, бестселлер

бактериологиос,

бактериологиор, лүү, бестселлерээ

бактериологитой,

бактериологи

руу, бетон, I.2.2 бетоны, бетонд, бетоныг,

бактериологио

бетоноос, бетоноор, бетонтой, бетон руу,

балет, I.3.1 балетын, балетад, балетыг, бетоноо

балетаас, балетаар, балеттай, балет руу, биатлон, I.2.2 биатлоны, биатлонд,

балетаа

биатлоныг,

биатлоноос,

биатлоноор,

балк, I.10.1 балкны, балканд, балкийг, биатлонтой, биатлон руу, биатлоноо

балкнаас, балкаар, балктай, балк руу, балкаа

библи, I.8.4 библийн, библид, библийг,

балл, I.1.1 баллын, баллд, баллыг, баллаас, библиэс, библиэр, библитэй, библи рүү,

баллаар, баллтай, балл руу, баллаа

библиэ

баллистик, I.6.1 баллистикийн, баллистикт, бидон, I.2.2 бидоны, бидонд, бидоныг,

баллистикийг, баллистикаас, баллистикаар, бидоноос, бидоноор, бидонтой, бидон руу,

баллистиктай, баллистик руу, баллистикаа

бидоноо

баллон, I.2.2 баллоны, баллонд, баллоныг, бизнес, I.5.4 бизнесийн, бизнест, бизнесийг,

баллоноос, баллоноор, баллонтой, баллон бизнесээс, бизнесээр, бизнестэй, бизнес

руу, баллоноо

рүү, бизнесээ

бальзам, I.1.1 бальзамын, бальзамд, бизнесмен, I.2.4 бизнесмений, бизнесменд,

бальзамыг,

бальзамаас,

бальзамаар, бизнесменийг, бизнесменээс, бизнесменээр,

бальзамтай, бальзам руу, бальзамаа

бизнесментэй, бизнесмен рүү, бизнесменээ

банк, I.10.1 банкны, банканд, банкийг, билет, I.3.4 билетийн, билетэд, билетийг,

банкнаас, банкаар, банктай, банк руу, банкаа

билетээс, билетээр, билеттэй, билет рүү,

баннер, I.5.1 баннерын, баннерт, баннерыг, билетээ

баннераас, баннераар, баннертай, баннер билл, I.1.4 биллийн, биллд, биллийг,

луу, баннераа

биллээс, биллээр, биллтэй, билл рүү, биллээ

бар, код, I.3.2 бар, кодын, бар, кодод, бар, биллиард, I.3.1 биллиардын, биллиардад,

кодыг, бар, кодоос, бар, кодоор, бар, кодтой, биллиардыг, биллиардаас, биллиардаар,

бар, код руу, бар, кодоо

биллиардтай, биллиард руу, биллиардаа

бармен, I.2.4 бармений, барменд, барменийг, бинго, I.12.2 бингоны, бингонд, бингог,

барменээс, барменээр, барментэй, бармен бингоноос, бингогоор, бинготой, бинго руу,

рүү, барменээ

бингогоо

барометр, I.5.4 барометрийн, барометрт, бинт, I.3.4 бинтийн, бинтэд, бинтийг, бинтээс,

488

489

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

бинтээр, бинттэй, бинт рүү, бинтээ

большевизмоос,

большевизмоор,

био, I.30.2 биогийн, биод, биог, биогоос, большевизмтой,

большевизм

руу,

биогоор, биотой, био руу, биогоо

большевизмоо

биологи, I.8.2 биологийн, биологид, большевик,

I.6.2

большевикийн,

биологийг,

биологиос,

биологиор, большевикт, большевикийг, большевикоос,

биологитой, биологи руу, биологио

большевикоор, большевиктой, большевик

биоорганик,

I.6.1

биоорганикийн, руу, большевикоо

биоорганикт, биоорганикийг, биоорганикаас, бонд, I.3.2 бондын, бондод, бондыг, бондоос,

биоорганикаар, биоорганиктай, биоорганик бондоор, бондтой, бонд руу, бондоо

руу, биоорганикаа

бонус, I.5.1 бонусын, бонуст, бонусыг,

биоритм, I.1.4 биоритмийн, биоритмд, бонусаас, бонусаар, бонустай, бонус руу,

биоритмийг,

биоритмээс,

биоритмээр, бонусаа

биоритмтэй, биоритм рүү, биоритмээ

борщ I.4.2 борщийн, борщид, борщийг,

биосфер, I.5.4 биосферийн, биосферт, борщоос, борщоор, борщтой, борщ руу,

биосферийг,

биосферээс,

биосферээр, борщоо

биосфертэй, биосфер лүү, биосферээ

босс, I.5.2 боссын, босст, боссыг, боссоос,

биотехник, I.5.4 биотехникийн, биотехникт, боссоор, босстой, босс руу, боссоо

биотехникийг, биотехникээс, биотехникээр, ботаник, I.6.1 ботаникийн, ботаникт,

биотехниктэй, биотехник рүү, биотехникээ

ботаникийг,

ботаникаас,

ботаникаар,

биотехнологи,

I.8.2

биотехнологийн, ботаниктай, ботаник руу, ботаникаа

биотехнологид,

биотехнологийг, ботинк, I.6.2 ботинкийн, ботинкт, ботинкийг,

биотехнологиос,

биотехнологиор, ботинкоос, ботинкоор, ботинктой, ботинк руу,

биотехнологитой,

биотехнологи

руу, ботинкоо

биотехнологио

боулинг, I.16.2 боулингийн, боулингд,

биофизик, I.5.4 биофизикийн, биофизикт, боулинг, боулингоос, боулингоор, боулингтой,

биофизикийг, биофизикээс, биофизикээр, боулинг руу, боулингоо

биофизиктэй, биофизик рүү, биофизикээ

брайл, I.1.1 брайлын, брайлд, брайлыг,

биохими, I.8.4 биохимийн, биохимид, брайлаас, брайлаар, брайлтай, брайл руу,

биохимийг,

биохимиэс,

биохимиэр, брайлаа

биохимитэй, биохими рүү, биохимиэ

брезент, I.3.4 брезентийн, брезентэд,

бирж, I.4.4 биржийн, биржид, биржийг, брезентийг,

брезентээс,

брезентээр,

биржээс, биржээр, биржтэй, бирж рүү, брезенттэй, брезент рүү, брезентээ

биржээ

бригад, I.3.1 бригадын, бригадад, бригадыг,

бифштекс, I.5.4 бифштексийн, бифштекст, бригадаас, бригадаар, бригадтай, бригад

бифштексийг, бифштексээс, бифштексээр, руу, бригадаа

бифштекстэй, бифштекс рүү, бифштексээ

бриллиант, I.3.1 бриллиантын, бриллиантад,

бланк, I.10.1 бланкны, бланканд, бланкийг, бриллиантыг, бриллиантаас, бриллиантаар,

бланкнаас, бланкаар, бланктай, бланк руу, бриллианттай, бриллиант руу, бриллиантаа

бланкаа

брокер, I.5.2 брокерын, брокерт, брокерыг,

блиц, I.3.4 блицийн, блицэд, блицийг, брокероос, брокероор, брокертой, брокер

блицээс, блицээр, блицтэй, блиц рүү, блицээ

луу, брокероо

блог, I.6.2 блогийн, блогт, блогийг, блогоос, бронз, I.3.2 бронзын, бронзод, бронзыг,

блогоор, блогтой, блог руу, блогоо

бронзоос, бронзоор, бронзтой, бронз руу,

блок, I.6.2 блокийн, блокт, блокийг, блокоос, бронзоо

блокоор, блоктой, блок руу, блокоо

брошюр, I.5.2 брошюрын, брошюрт,

боди иог, I.6.2 боди иогийн, боди иогт, боди брошюрыг,

брошюроос,

брошюроор,

иогийг, боди иогоос, боди иогоор, боди брошюртой, брошюр луу, брошюроо

иогтой, боди иог руу, боди иогоо

бруцеллёз, I.3.2 бруцеллёзын, бруцеллёзод,

бодибилдинг,

I.6.2

бодибилдингийн, бруцеллёзыг, бруцеллёзоос, бруцеллёзоор,

бодибилдингт,

бодибилдингийг, бруцеллёзтой, бруцеллёз руу, бруцеллёзоо

бодибилдингоос,

бодибилдингоор, брэнд, I.3.4 брэндийн, брэндэд, брэндийг,

бодибилдингтой,

бодибилдинг

руу, брэндээс, брэндээр, брэндтэй, брэнд рүү,

бодибилдингоо

брэндээ

бойлер, I.5.2 бойлерын, бойлерт, бойлерыг, брюк, I.5.4 брюкийн, брюкт, брюкийг, брюкээс,

бойлероос, бойлероор, бойлертой, бойлер брюкээр, брюктэй, брюк рүү, брюкээ

луу, бойлероо

бульдог, I.6.2 бульдогийн, бульдогт,

бокс, I.5.2 боксын, бокст, боксыг, боксоос, бульдогийг,

бульдогоос,

бульдогоор,

боксоор, бокстой, бокс руу, боксоо

бульдогтой, бульдог руу, бульдогоо

большевизм,

I.1.2

большевизмын, бульдозер, I.5.2 бульдозерын, бульдозерт,

большевизмд,

большевизмыг, бульдозерыг, бульдозероос, бульдозероор,

488

489

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

бульдозертой, бульдозер луу, бульдозероо

видеогоо

бункер, I.5.4 бункерийн, бункерт, бункерийг, виз, I.3.4 визийн, визэд, визийг, визээс,

бункерээс, бункерээр, бункертэй, бункер лүү, визээр, визтэй, виз рүү, визээ

бункерээ

вино, I.12.2 виноны, винонд, виног, виноноос,

бэйкери, I.8.4 бэйкерийн, бэйкерид, виногоор, винотой, вино руу, виногоо

бэйкерийг,

бэйкериэс,

бэйкериэр, винтов, I.5.2 винтовын, винтовт, винтовыг,

бэйкеритэй, бэйкери рүү, бэйкериэ

винтовоос, винтовоор, винтовтой, винтов

руу, винтовоо

В

вирус, I.9.4 вирусний, вирусэнд, вирусийг,

вирусээс, вирусээр, вирустэй, вирус рүү,

вирусээ

виски, I.12.4 вискиний, вискинд, вискиг,

вискинээс, вискигээр, вискитэй, виски рүү,

вискигээ

вокзал, I.1.1 вокзалын, вокзалд, вокзалыг,

вагон, I.2.2 вагоны, вагонд, вагоныг, вагоноос, вокзалаас, вокзалаар, вокзалтай, вокзал руу,

вагоноор, вагонтой, вагон руу, вагоноо

вокзалаа

вазелин,

I.2.1

вазелины,

вазелинд, вольт, I.3.2 вольтын, вольтод, вольтыг,

вазелиныг,

вазелинаас,

вазелинаар, вольтоос, вольтоор, вольттой, вольт руу,

вазелинтай, вазелин руу, вазелинаа

вольтоо

вакум, I.1.1 вакумын, вакумд, вакумыг, вольтметр, I.5.4 вольтметрийн, вольтметрт,

вакумаас, вакумаар, вакумтай, вакум руу, вольтметрийг, вольтметрээс, вольтметрээр,

вакумаа

вольтметртэй, вольтметр лүү, вольтметрээ

вакцин, I.2.1 вакцины, вакцинд, вакциныг, вольфрам, I.1.1 вольфрамын, вольфрамд,

вакцинаас, вакцинаар, вакцинтай, вакцин вольфрамыг, вольфрамаас, вольфрамаар,

руу, вакцинаа

вольфрамтай, вольфрам руу, вольфрамаа

вальс, I.5.1 вальсын, вальст, вальсыг,

вальсаас, вальсаар, вальстай, вальс руу,

вальсаа

валют, I.3.1 валютын, валютад, валютыг,

валютаас, валютаар, валюттай, валют руу,

валютаа

ванн, I.2.1 ванны, ваннд, ванныг, ваннаас,

Г

ваннаар, ваннтай, ванн руу, ваннаа

варень, I.23.1 варенийн, вареньд, варенийг, газ, I.3.1 газын, газад, газыг, газаас, газаар,

варениас, варениар, вареньтай, варень руу, газтай, газ руу, газаа

варениа

галактик, I.6.1 галактикийн, галактикт,

вариант, I.3.1 вариантын, вариантад, галактикийг,

галактикаас,

галактикаар,

вариантыг,

вариантаас,

вариантаар, галактиктай, галактик руу, галактикаа

варианттай, вариант руу, вариантаа

галерей, I.15.1 галерейн, галерейд, галерейг,

ватт, I.3.1 ваттын, ваттад, ваттыг, ваттаас, галерейнаас, галерейгаар, галерейтай,

ваттаар, ватттай, ватт руу, ваттаа

галерей руу, галерейгаа

ваучер, I.5.1 ваучерын, ваучерт, ваучерыг, гамбургер, I.5.4 гамбургерийн, гамбургерт,

ваучераас, ваучераар, ваучертай, ваучер гамбургерийг, гамбургерээс, гамбургерээр,

луу, ваучераа

гамбургертэй, гамбургер лүү, гамбургерээ

вафли, I.8.1 вафлийн, вафлид, вафлийг, гамм, I.1.1 гаммын, гаммд, гаммыг, гаммаас,

вафлиас, вафлиар, вафлитай, вафли руу, гаммаар, гаммтай, гамм руу, гаммаа

вафлиа

гандбол, I.1.2 гандболын, гандболд,

веб, I.1.4 вебийн, вебд, вебийг, вебээс, гандболыг,

гандболоос,

гандболоор,

вебээр, вебтэй, веб рүү, вебээ

гандболтой, гандбол руу, гандболоо

вен, I.2.4 вений, венд, венийг, венээс, венээр, гармони, I.8.2 гармонийн, гармонид,

вентэй, вен рүү, венээ

гармонийг,

гармониос,

гармониор,

вертолёт, I.3.2 вертолётын, вертолётод, гармонитой, гармони руу, гармонио

вертолётыг,

вертолётоос,

вертолётоор, гарнизон, I.2.2 гарнизоны, гарнизонд,

вертолёттой, вертолёт руу, вертолётоо

гарнизоныг,

гарнизоноос,

гарнизоноор,

вибратор, I.5.1 вибраторын, вибраторт, гарнизонтой, гарнизон руу, гарнизоноо

вибраторыг, вибратораас, вибратораар, гвард, I.3.1 гвардын, гвардад, гвардыг,

вибратортай, вибратор луу, вибратораа

гвардаас, гвардаар, гвардтай, гвард руу,

видео, I.12.2 видеоны, видеонд, видеог, гвардаа

видеоноос, видеогоор, видеотой, видео руу, гектар, I.5.1 гектарын, гектарт, гектарыг,

490

491

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

гектараас, гектараар, гектартай, гектар луу, геронтологид, геронтологийг, геронтологиос,

гектараа

геронтологиор, геронтологитой, геронтологи

ген, I.2.4 гений, генд, генийг, генээс, генээр, руу, геронтологио

гентэй, ген рүү, генээ

герц, I.3.4 герцийн, герцэд, герцийг, герцээс,

генерал, I.1.1 генералын, генералд, герцээр, герцтэй, герц рүү, герцээ

генералыг,

генералаас,

генералаар, гигатонн, I.2.2 гигатонны, гигатоннд,

генералтай, генерал руу, генералаа

гигатонныг,

гигатонноос,

гигатонноор,

генератор, I.5.1 генераторын, генераторт, гигатоннтой, гигатонн руу, гигатонноо

генераторыг, генератораас, генератораар, гидрогеологи,

I.8.2

гидрогеологийн,

генератортай, генератор луу, генератораа

гидрогеологид,

гидрогеологийг,

генетик,

I.5.4

генетикийн,

генетикт, гидрогеологиос,

гидрогеологиор,

генетикийг,

генетикээс,

генетикээр, гидрогеологитой,

гидрогеологи

руу,

генетиктэй, генетик рүү, генетикээ

гидрогеологио

географи, I.8.1 географийн, географид, гидрологи, I.8.2 гидрологийн, гидрологид,

географийг,

географиас,

географиар, гидрологийг, гидрологиос, гидрологиор,

географитай, географи руу, географиа

гидрологитой, гидрологи руу, гидрологио

геодез, I.3.2 геодезын, геодезод, геодезыг, гидрометаллурги, I.8.1 гидрометаллургийн,

геодезоос, геодезоор, геодезтой, геодез руу, гидрометаллургид,

гидрометаллургийг,

геодезоо

гидрометаллургиас,

гидрометаллургиар,

геологи, I.8.2 геологийн, геологид, геологийг, гидрометаллургитай, гидрометаллурги руу,

геологиос, геологиор, геологитой, геологи гидрометаллургиа

руу, геологио

гидротехник,

I.5.4

гидротехникийн,

геометр, I.5.4 геометрийн, геометрт, гидротехникт,

гидротехникийг,

геометрийг,

геометрээс,

геометрээр, гидротехникээс,

гидротехникээр,

геометртэй, геометр лүү, геометрээ

гидротехниктэй,

гидротехник

рүү,

геоморфологи,

I.8.2

геоморфологийн, гидротехникээ

геоморфологид,

геоморфологийг, гидрохими, I.8.4 гидрохимийн, гидрохимид,

геоморфологиос,

геоморфологиор, гидрохимийг, гидрохимиэс, гидрохимиэр,

геоморфологитой,

геоморфологи

руу, гидрохимитэй, гидрохими рүү, гидрохимиэ

геоморфологио

гимназ, I.3.1 гимназын, гимназад, гимназыг,

геополитик,

I.6.2

геополитикийн, гимназаас, гимназаар, гимназтай, гимназ

геополитикт, геополитикийг, геополитикоос, руу, гимназаа

геополитикоор, геополитиктой, геополитик гимнастик, I.6.1 гимнастикийн, гимнастикт,

руу, геополитикоо

гимнастикийг, гимнастикаас, гимнастикаар,

геотехнологи,

I.8.2

геотехнологийн, гимнастиктай, гимнастик руу, гимнастикаа

геотехнологид,

геотехнологийг, гипс, I.5.4 гипсийн, гипст, гипсийг, гипсээс,

геотехнологиос,

геотехнологиор, гипсээр, гипстэй, гипс рүү, гипсээ

геотехнологитой,

геотехнологи

руу, гистологи, I.8.2 гистологийн, гистологид,

геотехнологио

гистологийг,

гистологиос,

гистологиор,

геофизик, I.5.4 геофизикийн, геофизикт, гистологитой, гистологи руу, гистологио

геофизикийг, геофизикээс, геофизикээр, гитар, I.5.1 гитарын, гитарт, гитарыг, гитараас,

геофизиктэй, геофизик рүү, геофизикээ

гитараар, гитартай, гитар луу, гитараа

геохими, I.8.4 геохимийн, геохимид, глицерин, I.2.4 глицериний, глицеринд,

геохимийг,

геохимиэс,

геохимиэр, глицеринийг, глицеринээс, глицеринээр,

геохимитэй, геохими рүү, геохимиэ

глицеринтэй, глицерин рүү, глицеринээ

геоэкологи, I.8.2 геоэкологийн, геоэкологид, глобал, I.1.1 глобалын, глобалд, глобалыг,

геоэкологийг, геоэкологиос, геоэкологиор, глобалаас, глобалаар, глобалтай, глобал

геоэкологитой, геоэкологи руу, геоэкологио

руу, глобалаа

гепатит, I.3.1 гепатитын, гепатитад, гепатитыг, глобус, I.5.1 глобусын, глобуст, глобусыг,

гепатитаас, гепатитаар, гепатиттай, гепатит глобусаас, глобусаар, глобустай, глобус руу,

руу, гепатитаа

глобусаа

герменевтик,

I.5.4

герменевтикийн, глюкоз, I.3.2 глюкозын, глюкозод, глюкозыг,

герменевтикт,

герменевтикийг, глюкозоос, глюкозоор, глюкозтой, глюкоз руу,

герменевтикээс,

герменевтикээр, глюкозоо

герменевтиктэй,

герменевтик

рүү, гольф, I.3.2 гольфын, гольфод, гольфыг,

герменевтикээ

гольфоос, гольфоор, гольфтой, гольф руу,

героин, I.2.2 героины, героинд, героиныг, гольфоо

героиноос, героиноор, героинтой, героин руу, гомо, I.30.2 гомогийн, гомод, гомог, гомогоос,

героиноо

гомогоор, гомотой, гомо руу, гомогоо

геронтологи,

I.8.2

геронтологийн, госпиталь, I.23.1 госпиталийн, госпитальд,

490

491

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

госпиталийг, госпиталиас, госпиталиар, департаменттай,

департамент

руу,

госпитальтай, госпиталь руу, госпиталиа

департаментаа

грамм, I.1.1 граммын, граммд, граммыг, депо, I.30.2 депогийн, депод, депог, депогоос,

граммаас, граммаар, граммтай, грамм руу, депогоор, депотой, депо руу, депогоо

граммаа

десант, I.3.1 десантын, десантад, десантыг,

гранат, I.3.1 гранатын, гранатад, гранатыг, десантаас, десантаар, десанттай, десант

гранатаас, гранатаар, гранаттай, гранат руу, руу, десантаа

гранатаа

деталь, I.23.1 деталийн, детальд, деталийг,

гранд, I.3.1 грандын, грандад, грандыг, деталиас, деталиар, детальтай, деталь руу,

грандаас, грандаар, грандтай, гранд руу, деталиа

грандаа

деци, I.8.4 децийн, децид, децийг, дециэс,

грант, I.3.1 грантын, грантад, грантыг, дециэр, децитэй, деци рүү, дециэ

грантаас, грантаар, гранттай, грант руу, децибел, I.1.4 децибелийн, децибелд,

грантаа

децибелийг,

децибелээс,

децибелээр,

график, I.6.1 графикийн, графикт, графикийг, децибелтэй, децибел рүү, децибелээ

графикаас, графикаар, графиктай, график дециграмм, I.1.1 дециграммын, дециграммд,

руу, графикаа

дециграммыг, дециграммаас, дециграммаар,

графологи, I.8.2 графологийн, графологид, дециграммтай, дециграмм руу, дециграммаа

графологийг, графологиос, графологиор, децилитр, I.5.4 децилитрийн, децилитрт,

графологитой, графологи руу, графологио

децилитрийг, децилитрээс, децилитрээр,

групп, I.3.4 группийн, группэд, группийг, децилитртэй, децилитр лүү, децилитрээ

группээс, группээр, групптэй, групп рүү, дециметр, I.5.4 дециметрийн, дециметрт,

группээ

дециметрийг, дециметрээс, дециметрээр,

гуаш, I.4.1 гуашийн, гуашид, гуашийг, дециметртэй, дециметр лүү, дециметрээ

гуашаас, гуашаар, гуаштай, гуаш руу, гуашаа

децимиллиметр, I.5.4 децимиллиметрийн,

гуляш, I.4.1 гуляшийн, гуляшид, гуляшийг, децимиллиметрт,

децимиллиметрийг,

гуляшиас, гуляшиар, гуляштай, гуляш руу, децимиллиметрээс,

децимиллиметрээр,

гуляшиа

децимиллиметртэй, децимиллиметр лүү,

гуманизм, I.1.1 гуманизмын, гуманизмд, децимиллиметрээ

гуманизмыг, гуманизмаас, гуманизмаар, диабет, I.3.1 диабетын, диабетад, диабетыг,

гуманизмтай, гуманизм руу, гуманизмаа

диабетаас, диабетаар, диабеттай, диабет

руу, диабетаа

Д

диагональ, I.23.1 диагоналийн, диагональд,

диагоналийг, диагоналиас, диагоналиар,

диагональтай, диагональ руу, диагоналиа

диаграмм, I.1.1 диаграммын, диаграммд,

диаграммыг, диаграммаас, диаграммаар,

диаграммтай, диаграмм руу, диаграммаа

диалектик, I.6.1 диалектикийн, диалектикт,

даосизм, I.1.1 даосизмын, даосизмд, диалектикийг, диалектикаас, диалектикаар,

даосизмыг,

даосизмаас,

даосизмаар, диалектиктай, диалектик руу, диалектикаа

даосизмтай, даосизм руу, даосизмаа

диаметр, I.5.4 диаметрийн, диаметрт,

дарвинизм, I.1.1 дарвинизмын, дарвинизмд, диаметрийг,

диаметрээс,

диаметрээр,

дарвинизмыг, дарвинизмаас, дарвинизмаар, диаметртэй, диаметр лүү, диаметрээ

дарвинизмтай, дарвинизм руу, дарвинизмаа

диатез, I.3.1 диатезын, диатезад, диатезыг,

датчик, I.6.1 датчикийн, датчикт, датчикийг, диатезаас, диатезаар, диатезтай, диатез руу,

датчикаас, датчикаар, датчиктай, датчик руу, диатезаа

датчикаа

дивиз, I.3.4 дивизийн, дивизэд, дивизийг,

дедукц,

I.3.4

дедукцийн,

дедукцэд, дивизээс, дивизээр, дивизтэй, дивиз рүү,

дедукцийг, дедукцээс, дедукцээр, дедукцтэй, дивизээ

дедукц рүү, дедукцээ

дижитал, I.1.1 дижиталын, дижиталд,

декан, I.2.1 деканы, деканд, деканыг, дижиталыг,

дижиталаас,

дижиталаар,

деканаас, деканаар, декантай, декан руу, дижиталтай, дижитал руу, дижиталаа

деканаа

дизайн, I.2.1 дизайны, дизайнд, дизайныг,

демократ, I.3.1 демократын, демократад, дизайнаас, дизайнаар, дизайнтай, дизайн

демократыг, демократаас, демократаар, руу, дизайнаа

демократтай, демократ руу, демократаа

дизайнер, I.5.1 дизайнерын, дизайнерт,

департамент,

I.3.1

департаментын, дизайнерыг, дизайнераас, дизайнераар,

департаментад,

департаментыг, дизайнертай, дизайнер луу, дизайнераа

департаментаас,

департаментаар, дизель, I.23.4 дизелийн, дизельд, дизелийг,

492

493

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

дизелиэс, дизелиэр, дизельтэй, дизель рүү, доцентоос, доцентоор, доценттой, доцент

дизелиэ

руу, доцентоо

диктатур, I.5.1 диктатурын, диктатурт, драм, I.1.1 драмын, драмд, драмыг, драмаас,

диктатурыг,

диктатураас,

диктатураар, драмаар, драмтай, драм руу, драмаа

диктатуртай, диктатур луу, диктатураа

дром, I.1.2 дромын, дромд, дромыг, дромоос,

дилер, I.5.4 дилерийн, дилерт, дилерийг, дромоор, дромтой, дром руу, дромоо

дилерээс, дилерээр, дилертэй, дилер лүү, дуализм, I.1.1 дуализмын, дуализмд,

дилерээ

дуализмыг,

дуализмаас,

дуализмаар,

динар, I.5.1 динарын, динарт, динарыг, дуализмтай, дуализм руу, дуализмаа

динараас, динараар, динартай, динар луу, дуэль, I.23.4 дуэлийн, дуэльд, дуэлийг,

динараа

дуэлиэс, дуэлиэр, дуэльтэй, дуэль рүү,

динозавр, I.5.1 динозаврын, динозаврт, дуэлиэ

динозаврыг, динозавраас, динозавраар, дүүфүү, I.3.4 дүүфүүний, дүүфүүнд, дүүфүүг,

динозавртай, динозавр луу, динозавраа

дүүфүүнээс, дүүфүүгээр, дүүфүүтэй, дүүфүү

диплом, I.1.2 дипломын, дипломд, дипломыг, рүү, дүүфүүгээ

дипломоос, дипломоор, дипломтой, диплом

руу, дипломоо

дипломат, I.3.1 дипломатын, дипломатад,

дипломатыг, дипломатаас, дипломатаар,

дипломаттай, дипломат руу, дипломатаа

Е

диск, I.5.4 дискийн, дискт, дискийг, дискээс,

дискээр, дисктэй, диск рүү, дискээ

диспансер, I.5.1 диспансерын, диспансерт,

диспансерыг, диспансераас, диспансераар, евро, I.30.2 еврогийн, еврод, еврог, еврогоос,

диспансертай, диспансер луу, диспансераа

еврогоор, евротой, евро руу, еврогоо

диссертац, I.3.1 диссертацын, диссертацад, евроази, I.8.1 евроазийн, евроазид,

диссертацыг, диссертацаас, диссертацаар, евроазийг,

евроазиас,

евроазиар,

диссертацтай, диссертац руу, диссертацаа

евроазитай, евроази руу, евроазиа

дистрибьютер, I.5.4 дистрибьютерийн, европ, I.5.2 европын, европт, европыг,

дистрибьютерт,

дистрибьютерийг, европоос, европоор, европтой, европ руу,

дистрибьютерээс,

дистрибьютерээр, европоо

дистрибьютертэй,

дистрибьютер

лүү, ёкозүна, I.30.1 ёкозүнагийн, ёкозүнад,

дистрибьютерээ

ёкозүнаг,

ёкозүнагаас,

ёкозүнагаар,

догма, I.18.1 догмын, догмад, догмыг, ёкозүнатай, ёкозүна руу, ёкозүнагаа

догмаас, догмаар, догматай, догма руу,

догмаа

догматизм, I.1.1 догматизмын, догматизмд,

догматизмыг, догматизмаас, догматизмаар,

догматизмтай, догматизм руу, догматизмаа

Ж

доктор, I.5.2 докторын, докторт, докторыг,

доктороос, доктороор, доктортой, доктор луу,

доктороо

докторант, I.3.1 докторантын, докторантад, жийнс, I.9.4 жийнсний, жийнсэнд, жийнсийг,

докторантыг, докторантаас, докторантаар, жийнснээс, жийнсээр, жийнстэй, жийнс рүү,

докторанттай, докторант руу, докторантаа

жийнсээ

докторантур,

I.5.1

докторантурын, жүдо, I.30.2 жүдогийн, жүдод, жүдог,

докторантурт,

докторантурыг, жүдогоос, жүдогоор, жүдотой, жүдо руу,

докторантураас,

докторантураар, жүдогоо

докторантуртай,

докторантур

луу,

докторантураа

доллар, I.5.2 долларын, долларт, долларыг,

доллароос, доллароор, доллартой, доллар

луу, доллароо

З

донор, I.5.2 донорын, донорт, донорыг,

донороос, донороор, донортой, донор луу,

донороо

дороож, I.4.2 дороожийн, дороожид, замаск, I.6.1 замаскийн, замаскт, замаскийг,

дороожийг,

дороожоос,

дороожоор, замаскаас, замаскаар, замасктай, замаск

дороожтой, дороож руу, дороожоо

руу, замаскаа

доцент, I.3.2 доцентын, доцентод, доцентыг,

492

493

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

застав, I.5.1 заставын, заставт, заставыг, инкубатор, I.5.1 инкубаторын, инкубаторт,

заставаас, заставаар, заставтай, застав руу, инкубаторыг, инкубатораас, инкубатораар,

заставаа

инкубатортай, инкубатор луу, инкубатораа

зоологи,

I.8.2

зоологийн,

зоологид, инновац, I.3.1 инновацын, инновацад,

зоологийг, зоологиос, зоологиор, зоологитой, инновацыг,

инновацаас,

инновацаар,

зоологи руу, зоологио

инновацтай, инновац руу, инновацаа

зоопарк, I.6.1 зоопаркийн, зоопаркт, инстинкт, I.3.4 инстинктийн, инстинктэд,

зоопаркийг,

зоопаркаас,

зоопаркаар, инстинктийг,

инстинктээс,

инстинктээр,

зоопарктай, зоопарк руу, зоопаркаа

инстинкттэй, инстинкт рүү, инстинктээ

зоотехник, I.5.4 зоотехникийн, зоотехникт, институт, I.3.4 институтийн, институтэд,

зоотехникийг, зоотехникээс, зоотехникээр, институтийг,

институтээс,

институтээр,

зоотехниктэй, зоотехник рүү, зоотехникээ

институттэй, институт рүү, институтээ

интеграл, I.1.1 интегралын, интегралд,

И

интегралыг,

интегралаас,

интегралаар,

интегралтай, интеграл руу, интегралаа

интервенц, I.3.4 интервенцийн, интервенцэд,

интервенцийг, интервенцээс, интервенцээр,

интервенцтэй, интервенц рүү, интервенцээ

интернационал, I.1.1 интернационалын,

интернационалд,

интернационалыг,

идеализм, I.1.1 идеализмын, идеализмд, интернационалаас,

интернационалаар,

идеализмыг, идеализмаас, идеализмаар, интернационалтай, интернационал руу,

идеализмтай, идеализм руу, идеализмаа

интернационалаа

изотоп, I.5.2 изотопын, изотопт, изотопыг, интернационализм,

I.1.1

изотопоос, изотопоор, изотоптой, изотоп руу, интернационализмын, интернационализмд,

изотопоо

интернационализмыг, интернационализмаас,

импекс, I.5.4 импексийн, импекст, импексийг, и н т е р н а ц и о н а л и з м а а р ,

импексээс, импексээр, импекстэй, импекс интернационализмтай, интернационализм

рүү, импексээ

руу, интернационализмаа

империализм,

I.1.1

империализмын, интернэт, I.3.4 интернэтийн, интернэтэд,

империализмд,

империализмыг, интернэтийг, интернэтээс, интернэтээр,

империализмаас,

империализмаар, интернэттэй, интернэт рүү, интернэтээ

империализмтай,

империализм

руу, интерьер, I.5.4 интерьерийн, интерьерт,

империализмаа

интерьерийг, интерьерээс, интерьерээр,

импорт, I.3.2 импортын, импортод, импортыг, интерьертэй, интерьер лүү, интерьерээ

импортоос, импортоор, импорттой, импорт иог, I.6.2 иогийн, иогт, иогийг, иогоос, иогоор,

руу, импортоо

иогтой, иог руу, иогоо

импрессионизм, I.1.2 импрессионизмын, иод, I.3.2 иодын, иодод, иодыг, иодоос,

импрессионизмд,

импрессионизмыг, иодоор, иодтой, иод руу, иодоо

импрессионизмоос,

импрессионизмоор, ион, I.2.2 ионы, ионд, ионыг, ионоос, ионоор,

импрессионизмтой, импрессионизм руу, ионтой, ион руу, ионоо

импрессионизмоо

ипотек, I.5.4 ипотекийн, ипотект, ипотекийг,

индекс, I.5.4 индексийн, индекст, индексийг, ипотекээс, ипотекээр, ипотектэй, ипотек рүү,

индексээс, индексээр, индекстэй, индекс ипотекээ

рүү, индексээ

иррационализм, I.1.1 иррационализмын,

индикатор, I.5.1 индикаторын, индикаторт, иррационализмд,

иррационализмыг,

индикаторыг, индикатораас, индикатораар, иррационализмаас,

иррационализмаар,

индикатортай, индикатор луу, индикатораа

иррационализмтай, иррационализм руу,

индуизм, I.1.1 индуизмын, индуизмд, иррационализмаа

индуизмыг,

индуизмаас,

индуизмаар, ислам, I.1.1 исламын, исламд, исламыг,

индуизмтай, индуизм руу, индуизмаа

исламаас, исламаар, исламтай, ислам руу,

индукц,

I.3.4

индукцийн,

индукцэд, исламаа

индукцийг, индукцээс, индукцээр, индукцтэй,

индукц рүү, индукцээ

инерц, I.3.4 инерцийн, инерцэд, инерцийг,

инерцээс, инерцээр, инерцтэй, инерц рүү,

инерцээ

инженер, I.5.4 инженерийн, инженерт,

инженерийг,

инженерээс,

инженерээр,

инженертэй, инженер лүү, инженерээ

494

495

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

К

карбюраторт, карбюраторыг, карбюратораас,

карбюратораар, карбюратортай, карбюратор

луу, карбюратораа

карго, I.12.2 каргоны, каргонд, каргог,

каргоноос, каргогоор, карготой, карго руу,

каргогоо

каркас, I.9.1 каркасны, каркасанд, каркасыг,

кабель, I.23.1 кабелийн, кабельд, кабелийг, каркаснаас, каркасаар, каркастай, каркас

кабелиас, кабелиар, кабельтай, кабель руу, руу, каркасаа

кабелиа

карт, I.3.1 картын, картад, картыг, картаас,

кабин, I.2.1 кабины, кабинд, кабиныг, картаар, карттай, карт руу, картаа

кабинаас, кабинаар, кабинтай, кабин руу, картон, I.2.2 картоны, картонд, картоныг,

кабинаа

картоноос, картоноор, картонтой, картон руу,

кабинет, I.3.1 кабинетын, кабинетад, картоноо

кабинетыг,

кабинетаас,

кабинетаар, касс, I.5.1 кассын, касст, кассыг, кассаас,

кабинеттай, кабинет руу, кабинетаа

кассаар, касстай, касс руу, кассаа

кадастр,

I.5.1

кадастрын,

кадастрт, каталог, I.6.2 каталогийн, каталогт,

кадастрыг,

кадастраас,

кадастраар, каталогийг,

каталогоос,

каталогоор,

кадастртай, кадастр луу, кадастраа

каталогтой, каталог руу, каталогоо

казино, I.30.2 казиногийн, казинод, казиног, католик, I.6.2 католикийн, католикт,

казиногоос, казиногоор, казинотой, казино католикийг,

католикоос,

католикоор,

руу, казиногоо

католиктой, католик руу, католикоо

какао, I.12.2 какаоны, какаонд, какаог, каучук, I.6.1 каучукийн, каучукт, каучукийг,

какаоноос, какаогоор, какаотой, какао руу, каучукаас, каучукаар, каучуктай, каучук руу,

какаогоо

каучукаа

кактус, I.5.1 кактусын, кактуст, кактусыг, кафе, I.12.1 кафены, кафенд, кафег,

кактусаас, кактусаар, кактустай, кактус руу, кафенаас, кафегаар, кафетай, кафе руу,

кактусаа

кафегаа

калибр, I.5.1 калибрын, калибрт, калибрыг, квадрат, I.3.1 квадратын, квадратад,

калибраас, калибраар, калибртай, калибр квадратыг,

квадратаас,

квадратаар,

луу, калибраа

квадраттай, квадрат руу, квадратаа

калори, I.8.2 калорийн, калорид, калорийг, квант, I.3.1 квантын, квантад, квантыг,

калориос, калориор, калоритой, калори руу, квантаас, квантаар, кванттай, квант руу,

калорио

квантаа

капитал, I.1.1 капиталын, капиталд, кварц, I.3.1 кварцын, кварцад, кварцыг,

капиталыг,

капиталаас,

капиталаар, кварцаас, кварцаар, кварцтай, кварц руу,

капиталтай, капитал руу, капиталаа

кварцаа

капитализм,

I.1.1

капитализмын, квас, I.5.1 квасын, кваст, квасыг, квасаас,

капитализмд, капитализмыг, капитализмаас, квасаар, квастай, квас руу, квасаа

капитализмаар, капитализмтай, капитализм квитанц, I.3.1 квитанцын, квитанцад,

руу, капитализмаа

квитанцыг,

квитанцаас,

квитанцаар,

капсул, I.1.1 капсулын, капсулд, капсулыг, квитанцтай, квитанц руу, квитанцаа

капсулаас, капсулаар, капсултай, капсул руу, квот, I.3.2 квотын, квотод, квотыг, квотоос,

капсулаа

квотоор, квоттой, квот руу, квотоо

каракуль, I.23.1 каракулийн, каракульд, керамик, I.6.1 керамикийн, керамикт,

каракулийг,

каракулиас,

каракулиар, керамикийг,

керамикаас,

керамикаар,

каракультай, каракуль руу, каракулиа

керамиктай, керамик руу, керамикаа

карантин, I.2.1 карантины, карантинд, керосин, I.2.2 керосины, керосинд,

карантиныг, карантинаас, карантинаар, керосиныг,

керосиноос,

керосиноор,

карантинтай, карантин руу, карантинаа

керосинтой, керосин руу, керосиноо

караоке, I.12.2 караокены, караокенд, кетчуп, I.3.4 кетчупийн, кетчупэд, кетчупийг,

караокег,

караокеноос,

караокегоор, кетчупээс, кетчупээр, кетчуптэй, кетчуп рүү,

караокетой, караоке руу, караокегоо

кетчупээ

карат, I.3.1 каратын, каратад, каратыг, кибернетик,

I.5.4

кибернетикийн,

каратаас, каратаар, караттай, карат руу, кибернетикт, кибернетикийг, кибернетикээс,

каратаа

кибернетикээр, кибернетиктэй, кибернетик

каратэ, I.12.4 каратэний, каратэд, каратэг, рүү, кибернетикээ

каратэгээс, каратэгээр, каратэтэй, каратэ киловатт, I.3.1 киловаттын, киловаттад,

рүү, каратэгээ

киловаттыг,

киловаттаас,

киловаттаар,

карбюратор,

I.5.1

карбюраторын, киловатттай, киловатт руу, киловаттаа

494

495

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

килограмм, I.1.1 килограммын, килограммд, комендантыг, комендантаас, комендантаар,

килограммыг, килограммаас, килограммаар, коменданттай, комендант руу, комендантаа

килограммтай, килограмм руу, килограммаа

комикс, I.5.2 комиксын, комикст, комиксыг,

килокалори,

I.8.2

килокалорийн, комиксоос, комиксоор, комикстой, комикс

килокалорид, килокалорийг, килокалориос, руу, комиксоо

килокалориор, килокалоритой, килокалори коминтерн, I.2.2 коминтерны, коминтернд,

руу, килокалорио

коминтерныг, коминтерноос, коминтерноор,

километр, I.5.4 километрийн, километрт, коминтернтой, коминтерн руу, коминтерноо

километрийг, километрээс, километрээр, комисс, I.5.2 комиссын, комисст, комиссыг,

километртэй, километр лүү, километрээ

комиссоос, комиссоор, комисстой, комисс

кимоно, I.12.2 кимононы, кимонод, кимоног, руу, комиссоо

кимононоос, кимоногоор, кимонотой, кимоно комиссар, I.5.1 комиссарын, комиссарт,

руу, кимоногоо

комиссарыг, комиссараас, комиссараар,

кимчи, I.13.4 кимчиний, кимчинд, кимчийг, комиссартай, комиссар луу, комиссараа

кимчинээс, кимчигээр, кимчитэй, кимчи рүү, коммент, I.3.2 комментын, комментод,

кимчигээ

комментыг,

комментоос,

комментоор,

кино, I.12.2 киноны, кинонд, киног, киноноос, комменттой, коммент руу, комментоо

киногоор, кинотой, кино руу, киногоо

коммунизм,

I.1.2

коммунизмын,

киностуди, I.8.4 киностудийн, киностудид, коммунизмд, коммунизмыг, коммунизмоос,

киностудийг, киностудиэс, киностудиэр, коммунизмоор, коммунизмтой, коммунизм

киностудитэй, киностуди рүү, киностудиэ

руу, коммунизмоо

кинотеатр, I.5.1 кинотеатрын, кинотеатрт, компани, I.8.1 компанийн, компанид,

кинотеатрыг, кинотеатраас, кинотеатраар, компанийг,

компаниас,

компаниар,

кинотеатртай, кинотеатр луу, кинотеатраа

компанитай, компани руу, компаниа

клапан, I.2.1 клапаны, клапанд, клапаныг, компресс, I.5.2 компрессын, компресст,

клапанаас, клапанаар, клапантай, клапан компрессыг, компрессоос, компрессоор,

руу, клапанаа

компресстой, компресс руу, компрессоо

клиник, I.5.4 клиникийн, клиникт, клиникийг, компрессор,

I.5.2

компрессорын,

клиникээс, клиникээр, клиниктэй, клиник рүү, компрессорт, компрессорыг, компрессороос,

клиникээ

компрессороор, компрессортой, компрессор

клип, I.3.4 клипийн, клипэд, клипийг, клипээс, луу, компрессороо

клипээр, клиптэй, клип рүү, клипээ

компьютер, I.5.2 компьютерын, компьютерт,

клуб, I.5.4 клубийн, клубт, клубийг, клубээс, компьютерыг, компьютероос, компьютероор,

клубээр, клубтэй, клуб рүү, клубээ

компьютертой, компьютер луу, компьютероо

ковш, I.4.2 ковшийн, ковшод, ковшийг, комсомол, I.1.2 комсомолын, комсомолд,

ковшоос, ковшоор, ковштой, ковш руу, комсомолыг, комсомолоос, комсомолоор,

ковшоо

комсомолтой, комсомол руу, комсомолоо

код, I.3.2 кодын, кодод, кодыг, кодоос, конвенц, I.3.2 конвенцын, конвенцод,

кодоор, кодтой, код руу, кодоо

конвенцыг,

конвенцоос,

конвенцоор,

кокайн, I.2.1 кокайны, кокайнд, кокайныг, конвенцтой, конвенц руу, конвенцоо

кокайнаас, кокайнаар, кокайнтай, кокайн руу, конгресс, I.5.2 конгрессын, конгресст,

кокайнаа

конгрессыг,

конгрессоос,

конгрессоор,

кокс, I.3.2 коксын, коксод, коксыг, коксоос, конгресстой, конгресс руу, конгрессоо

коксоор, кокстой, кокс руу, коксоо

конденсатор,

I.5.1

конденсаторын,

коктейль, I.23.2 коктейлийн, коктейльд, конденсаторт,

конденсаторыг,

коктейлийг,

коктейлиос,

коктейлиор, конденсатораас,

конденсатораар,

коктейльтой, коктейль руу, коктейлио

конденсатортай,

конденсатор

луу,

коллеж, I.4.2 коллежийн, коллежид, конденсатораа

коллежийг,

коллежоос,

коллежоор, конкурс,

I.5.4

конкурсийн,

конкурст,

коллежтой, коллеж руу, коллежоо

конкурсийг,

конкурсээс,

конкурсээр,

команд, I.3.1 командын, командад, командыг, конкурстэй, конкурс рүү, конкурсээ

командаас, командаар, командтай, команд консерватив,

I.1.1

консервативын,

руу, командаа

консервативд,

консервативыг,

комбайн, I.2.1 комбайны, комбайнд, консервативаас,

консервативаар,

комбайныг,

комбайнаас,

комбайнаар, консервативтай,

консерватив

руу,

комбайнтай, комбайн руу, комбайнаа

консервативаа

комбинат, I.3.1 комбинатын, комбинатад, консерватор,

I.5.2

консерваторын,

комбинатыг, комбинатаас, комбинатаар, консерваторт,

консерваторыг,

комбинаттай, комбинат руу, комбинатаа

консерватороос,

консерватороор,

комендант, I.3.1 комендантын, комендантад, консерватортой,

консерватор

луу,

496

497

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

консерватороо

коэффицент,

I.3.4

коэффицентийн,

консорциум,

I.1.1

консорциумын, коэффицентэд,

коэффицентийг,

консорциумд, консорциумыг, консорциумаас, коэффицентээс,

коэффицентээр,

консорциумаар, консорциумтай, консорциум коэффиценттэй,

коэффицент

рүү,

руу, консорциумаа

коэффицентээ

констракшн,

I.2.1

констракшны, кран, I.2.1 краны, кранд, краныг, кранаас,

констракшнд, констракшныг, констракшнаас, кранаар, крантай, кран руу, кранаа

констракшнаар, констракшнтай, констракшн кредит, I.3.4 кредитийн, кредитэд, кредитийг,

руу, констракшнаа

кредитээс, кредитээр, кредиттэй, кредит рүү,

консул, I.1.1 консулын, консулд, консулыг, кредитээ

консулаас, консулаар, консултай, консул руу, крем, I.1.4 кремийн, кремд, кремийг, кремээс,

консулаа

кремээр, кремтэй, крем рүү, кремээ

контент, I.3.2 контентын, контентод, криминалист,

I.3.1

криминалистын,

контентыг,

контентоос,

контентоор, криминалистад,

криминалистыг,

контенттой, контент руу, контентоо

криминалистаас,

криминалистаар,

контрабанд,

I.3.1

контрабандын, криминалисттай,

криминалист

руу,

контрабандад, контрабандыг, контрабандаас, криминалистаа

контрабандаар, контрабандтай, контрабанд криминологи,

I.8.2

криминологийн,

руу, контрабандаа

криминологид,

криминологийг,

конус, I.5.1 конусын, конуст, конусыг, криминологиос,

криминологиор,

конусаас, конусаар, конустай, конус руу, криминологитой,

криминологи

руу,

конусаа

криминологио

концерн,

I.2.2

концерны,

концернд, кросс, I.5.2 кроссын, кросст, кроссыг,

концерныг,

концерноос,

концерноор, кроссоос, кроссоор, кросстой, кросс руу,

концернтой, концерн руу, концерноо

кроссоо

концерт, I.3.2 концертын, концертод, кубметр, I.5.4 кубметрийн, кубметрт,

концертыг,

концертоос,

концертоор, кубметрийг,

кубметрээс,

кубметрээр,

концерттой, концерт руу, концертоо

кубметртэй, кубметр лүү, кубметрээ

концесс,

I.5.2

концессын,

концесст, курс, I.5.4 курсийн, курст, курсийг, курсээс,

концессыг,

концессоос,

концессоор, курсээр, курстэй, курс рүү, курсээ

концесстой, концесс руу, концессоо

коньяк, I.6.1 коньякийн, коньякт, коньякийг,

коньякаас, коньякаар, коньяктай, коньяк руу,

коньякаа

коран, I.2.1 кораны, коранд, кораныг,

коранаас, коранаар, корантай, коран руу,

Л

коранаа

корпорац, I.3.1 корпорацын, корпорацад,

корпорацыг, корпорацаас, корпорацаар, лаборант, I.3.1 лаборантын, лаборантад,

корпорацтай, корпорац руу, корпорацаа

лаборантыг, лаборантаас, лаборантаар,

корпус, I.5.1 корпусын, корпуст, корпусыг, лаборанттай, лаборант руу, лаборантаа

корпусаас, корпусаар, корпустай, корпус руу, лаборатори,

I.8.2

лабораторийн,

корпусаа

лабораторид, лабораторийг, лабораториос,

космополитизм, I.1.2 космополитизмын, лабораториор, лабораторитой, лаборатори

космополитизмд,

космополитизмыг, руу, лабораторио

космополитизмоос,

космополитизмоор, лазер, I.5.1 лазерын, лазерт, лазерыг,

космополитизмтой, космополитизм руу, лазераас, лазераар, лазертай, лазер луу,

космополитизмоо

лазераа

костюм, I.1.1 костюмын, костюмд, костюмыг, лак, I.6.1 лакийн, лакт, лакийг, лакаас,

костюмаас, костюмаар, костюмтай, костюм лакаар, лактай, лак руу, лакаа

руу, костюмаа

лал, I.1.1 лалын, лалд, лалыг, лалаас,

котлет, I.3.2 котлетын, котлетод, котлетыг, лалаар, лалтай, лал руу, лалаа

котлетоос, котлетоор, котлеттой, котлет руу, ламп, I.9.1 лампны, лампанд, лампыг,

котлетоо

лампнаас, лампаар, ламптай, ламп руу,

кофе, I.12.2 кофены, кофенд, кофег, лампаа

кофеноос, кофегоор, кофетой, кофе руу, ландшафт, I.3.1 ландшафтын, ландшафтад,

кофегоо

ландшафтыг, ландшафтаас, ландшафтаар,

кофейн, I.2.2 кофейны, кофейнд, кофейныг, ландшафттай, ландшафт руу, ландшафтаа

кофейноос, кофейноор, кофейнтой, кофейн лектор, I.5.2 лекторын, лекторт, лекторыг,

руу, кофейноо

лектороос, лектороор, лектортой, лектор луу,

496

497

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

лектороо

магистрантад, магистрантыг, магистрантаас,

лекц, I.3.4 лекцийн, лекцэд, лекцийг, лекцээс, магистрантаар, магистранттай, магистрант

лекцээр, лекцтэй, лекц рүү, лекцээ

руу, магистрантаа

ленинизм, I.1.4 ленинизмийн, ленинизмд, магистрантур,

I.5.1

магистрантурын,

ленинизмийг, ленинизмээс, ленинизмээр, магистрантурт,

магистрантурыг,

ленинизмтэй, ленинизм рүү, ленинизмээ

магистрантураас,

магистрантураар,

лент, I.3.4 лентийн, лентэд, лентийг, лентээс, магистрантуртай,

магистрантур

луу,

лентээр, ленттэй, лент рүү, лентээ

магистрантураа

либерал, I.1.1 либералын, либералд, мажоритар, I.5.1 мажоритарын, мажоритарт,

либералыг,

либералаас,

либералаар, мажоритарыг, мажоритараас, мажоритараар,

либералтай, либерал руу, либералаа

мажоритартай, мажоритар луу, мажоритараа

либерализм,

I.1.1

либерализмын, мазут, I.3.1 мазутын, мазутад, мазутыг,

либерализмд,

либерализмыг, мазутаас, мазутаар, мазуттай, мазут руу,

либерализмаас,

либерализмаар, мазутаа

либерализмтай,

либерализм

руу, майонез, I.3.1 майонезын, майонезад,

либерализмаа

майонезыг,

майонезаас,

майонезаар,

лиг, I.5.4 лигийн, лигт, лигийг, лигээс, лигээр, майонезтай, майонез руу, майонезаа

лигтэй, лиг рүү, лигээ

максимум, I.1.1 максимумын, максимумд,

лизинг, I.5.4 лизингийн, лизингт, лизингийг, максимумыг, максимумаас, максимумаар,

лизингээс, лизингээр, лизингтэй, лизинг рүү, максимумтай, максимум руу, максимумаа

лизингээ

мандат, I.3.1 мандатын, мандатад, мандатыг,

линз, I.3.4 линзийн, линзэд, линзийг, линзээс, мандатаас, мандатаар, мандаттай, мандат

линзээр, линзтэй, линз рүү, линзээ

руу, мандатаа

литр, I.5.4 литрийн, литрт, литрийг, литрээс, мандолин, I.2.1 мандолины, мандолинд,

литрээр, литртэй, литр лүү, литрээ

мандолиныг, мандолинаас, мандолинаар,

лицей, I.15.4 лицейн, лицейд, лицейг, мандолинтай, мандолин руу, мандолинаа

лицейгээс, лицейгээр, лицейтэй, лицей рүү, маневр, I.5.1 маневрын, маневрт, маневрыг,

лицейгээ

маневраас, маневраар, маневртай, маневр

лиценз,

I.3.4

лицензийн,

лицензэд, луу, маневраа

лицензийг, лицензээс, лицензээр, лицензтэй, маникюр, I.5.1 маникюрын, маникюрт,

лиценз рүү, лицензээ

маникюрыг,

маникюраас,

маникюраар,

лобби, I.13.2 лоббины, лоббинд, лоббийг, маникюртай, маникюр луу, маникюраа

лоббиноос, лоббигоор, лоббитой, лобби руу, марафон, I.2.2 марафоны, марафонд,

лоббигоо

марафоныг, марафоноос, марафоноор,

логарифм, I.1.1 логарифмын, логарифмд, марафонтой, марафон руу, марафоноо

логарифмыг, логарифмаас, логарифмаар, марихуан, I.2.1 марихуаны, марихуанд,

логарифмтай, логарифм руу, логарифмаа

марихуаныг, марихуанаас, марихуанаар,

логик, I.6.2 логикийн, логикт, логикийг, марихуантай, марихуан руу, марихуанаа

логикоос, логикоор, логиктой, логик руу, марк, I.6.1 маркийн, маркт, маркийг, маркаас,

логикоо

маркаар, марктай, марк руу, маркаа

лого, I.12.2 логоны, логонд, логог, логоноос, маркетинг, I.6.1 маркетингийн, маркетингт,

логогоор, логотой, лого руу, логогоо

маркетингийг, маркетингаас, маркетингаар,

лорд, I.3.2 лордын, лордод, лордыг, лордоос, маркетингтай, маркетинг руу, маркетингаа

лордоор, лордтой, лорд руу, лордоо

марксизм, I.1.1 марксизмын, марксизмд,

лото, I.12.2 лотоны, лотонд, лотог, лотоноос, марксизмыг, марксизмаас, марксизмаар,

лотогоор, лототой, лото руу, лотогоо

марксизмтай, марксизм руу, марксизмаа

люкс, I.5.4 люксийн, люкст, люксийг, люксээс, марш, I.4.1 маршийн, маршад, маршийг,

люксээр, люкстэй, люкс рүү, люксээ

маршаас, маршаар, марштай, марш руу,

маршаа

М

маршал, I.1.1 маршалын, маршалд,

маршалыг,

маршалаас,

маршалаар,

маршалтай, маршал руу, маршалаа

маршрут, I.3.1 маршрутын, маршрутад,

маршрутыг,

маршрутаас,

маршрутаар,

маршруттай, маршрут руу, маршрутаа

маск, I.6.1 маскийн, маскт, маскийг, маскаас,

магистр,

I.5.1

магистрын,

магистрт, маскаар, масктай, маск руу, маскаа

магистрыг,

магистраас,

магистраар, масло, I.18.1 маслын, маслод, маслыг,

магистртай, магистр луу, магистраа

маслаас, маслаар, маслотай, масло руу,

магистрант,

I.3.1

магистрантын, маслаа

498

499

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

масс, I.5.1 массын, масст, массыг, массаас, руу, металлургиа

массаар, масстай, масс руу, массаа

метафизик, I.5.4 метафизикийн, метафизикт,

мастер, I.5.1 мастерын, мастерт, мастерыг, метафизикийг, метафизикээс, метафизикээр,

мастераас, мастераар, мастертай, мастер метафизиктэй, метафизик рүү, метафизикээ

луу, мастераа

метр, I.5.4 метрийн, метрт, метрийг, метрээс,

масштаб, I.5.1 масштабын, масштабт, метрээр, метртэй, метр лүү, метрээ

масштабыг,

масштабаас,

масштабаар, метро, I.12.2 метроны, метронд, метрог,

масштабтай, масштаб руу, масштабаа

метроноос, метрогоор, метротой, метро руу,

математик, I.6.1 математикийн, математикт, метрогоо

математикийг, математикаас, математикаар, механик, I.6.1 механикийн, механикт,

математиктай, математик руу, математикаа

механикийг,

механикаас,

механикаар,

матери, I.8.1 материйн, материд, материйг, механиктай, механик руу, механикаа

материас, материар, материтай, матери руу, микроб, I.5.2 микробын, микробт, микробыг,

материа

микробоос, микробоор, микробтой, микроб

материал, I.1.1 материалын, материалд, руу, микробоо

материалыг, материалаас, материалаар, микробиологи,

I.8.2

микробиологийн,

материалтай, материал руу, материалаа

микробиологид,

микробиологийг,

материализм,

I.1.1

материализмын, микробиологиос,

микробиологиор,

материализмд,

материализмыг, микробиологитой,

микробиологи

руу,

материализмаас,

материализмаар, микробиологио

материализмтай,

материализм

руу, микроскоп, I.3.2 микроскопын, микроскопод,

материализмаа

микроскопыг, микроскопоос, микроскопоор,

маузер, I.5.1 маузерын, маузерт, маузерыг, микроскоптой, микроскоп руу, микроскопоо

маузераас, маузераар, маузертай, маузер микрофон, I.2.2 микрофоны, микрофонд,

луу, маузераа

микрофоныг, микрофоноос, микрофоноор,

мафи, I.8.1 мафийн, мафид, мафийг, микрофонтой, микрофон руу, микрофоноо

мафиас, мафиар, мафитай, мафи руу, милитаризм,

I.1.1

милитаризмын,

мафиа

милитаризмд,

милитаризмыг,

машин, I.2.1 машины, машинд, машиныг, милитаризмаас,

милитаризмаар,

машинаас, машинаар, машинтай, машин милитаризмтай,

милитаризм

руу,

руу, машинаа

милитаризмаа

мебель, I.23.4 мебелийн, мебельд, мебелийг, миллиард, I.3.1 миллиардын, миллиардад,

мебелиэс, мебелиэр, мебельтэй, мебель рүү, миллиардыг, миллиардаас, миллиардаар,

мебелиэ

миллиардтай, миллиард руу, миллиардаа

медаль,

I.23.1

медалийн,

медальд, миллиграмм,

I.1.1

миллиграммын,

медалийг, медалиас, медалиар, медальтай, миллиграммд,

миллиграммыг,

медаль руу, медалиа

миллиграммаас,

миллиграммаар,

медиа, I.30.1 медиагийн, медиад, медиаг, миллиграммтай,

миллиграмм

руу,

медиагаас, медиагаар, медиатай, медиа руу, миллиграммаа

медиагаа

миль, I.23.4 милийн, мильд, милийг, милиэс,

менежер, I.5.4 менежерийн, менежерт, милиэр, мильтэй, миль рүү, милиэ

менежерийг,

менежерээс,

менежерээр, мина, I.18.1 минын, минад, миныг, минаас,

менежертэй, менежер лүү, менежерээ

минаар, минатай, мина руу, минаа

менежмент,

I.3.4

менежментийн, миномёт, I.3.2 миномётын, миномётод,

менежментэд, менежментийг, менежментээс, миномётыг,

миномётоос,

миномётоор,

менежментээр, менежменттэй, менежмент миномёттой, миномёт руу, миномётоо

рүү, менежментээ

минут, I.3.1 минутын, минутад, минутыг,

меринос, I.9.2 мериносны, мериносонд, минутаас, минутаар, минуттай, минут руу,

мериносыг,

мериносноос,

мериносоор, минутаа

мериностой, меринос руу, мериносоо

модель,

I.23.2

моделийн,

модельд,

мессенжер,

I.5.4

мессенжерийн, моделийг, моделиос, моделиор, модельтой,

мессенжерт, мессенжерийг, мессенжерээс, модель руу, моделио

мессенжерээр, мессенжертэй, мессенжер модернизм,

I.1.2

модернизмын,

лүү, мессенжерээ

модернизмд, модернизмыг, модернизмоос,

металл, I.1.1 металлын, металлд, металлыг, модернизмоор, модернизмтой, модернизм

металлаас, металлаар, металлтай, металл руу, модернизмоо

руу, металлаа

молекул, I.1.1 молекулын, молекулд,

металлурги,

I.8.1

металлургийн, молекулыг,

молекулаас,

молекулаар,

металлургид, металлургийг, металлургиас, молекултай, молекул руу, молекулаа

металлургиар, металлургитай, металлурги монет, I.3.1 монетын, монетад, монетыг,

498

499

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

монетаас, монетаар, монеттай, монет руу, национализмд,

национализмыг,

монетаа

национализмаас,

национализмаар,

мониторинг,

I.6.2

мониторингийн, национализмтай,

национализм

руу,

мониторингт, мониторингийг, мониторингоос, национализмаа

мониторингоор, мониторингтой, мониторинг неолит, I.3.2 неолитын, неолитод, неолитыг,

руу, мониторингоо

неолитоос, неолитоор, неолиттой, неолит

монопол, I.1.2 монополын, монополд, руу, неолитоо

монополыг,

монополоос,

монополоор, нерв, I.1.4 нервийн, нервд, нервийг, нервээс,

монополтой, монопол руу, монополоо

нервээр, нервтэй, нерв рүү, нервээ

монтаж, I.4.1 монтажийн, монтажид, нефть, I.24.4 нефтийн, нефтид, нефтийг,

монтажийг,

монтажаас,

монтажаар, нефтиэс, нефтиэр, нефтитэй, нефть рүү,

монтажтай, монтаж руу, монтажаа

нефтиэ

монтёр, I.5.2 монтёрын, монтёрт, монтёрыг, никель, I.23.4 никелийн, никельд, никелийг,

монтёроос, монтёроор, монтёртой, монтёр никелиэс, никелиэр, никельтэй, никель рүү,

луу, монтёроо

никелиэ

моргейж, I.4.2 моргейжийн, моргейжид, номер, I.5.2 номерын, номерт, номерыг,

моргейжийг,

моргейжоос,

моргейжоор, номероос, номероор, номертой, номер луу,

моргейжтой, моргейж руу, моргейжоо

номероо

мотоцикл, I.1.4 мотоциклийн, мотоциклд, норм, I.1.2 нормын, нормд, нормыг, нормоос,

мотоциклийг, мотоциклээс, мотоциклээр, нормоор, нормтой, норм руу, нормоо

мотоциклтэй, мотоцикл рүү, мотоциклээ

нотариат, I.3.1 нотариатын, нотариатад,

музей, I.15.4 музейн, музейд, музейг, нотариатыг, нотариатаас, нотариатаар,

музейгээс, музейгээр, музейтэй, музей рүү, нотариаттай, нотариат руу, нотариатаа

музейгээ

мусульман, I.2.1 мусульманы, мусульманд,

мусульманыг, мусульманаас, мусульманаар,

мусульмантай, мусульман руу, мусульманаа

мюзикл,

I.1.4

мюзиклийн,

мюзиклд,

мюзиклийг,

мюзиклээс,

мюзиклээр,

мюзиклтэй, мюзикл рүү, мюзиклээ

О

Н

облигац, I.3.1 облигацын, облигацад,

облигацыг,

облигацаас,

облигацаар,

облигацтай, облигац руу, облигацаа

обод, I.3.2 ободын, ободод, ободыг, ободоос,

ободоор, ободтой, обод руу, ободоо

обой, I.15.2 обойн, обойд, обойг, обойгоос,

обойгоор, обойтой, обой руу, обойгоо

насос, I.5.2 насосын, насост, насосыг, объект, I.3.2 объектын, объектод, объектыг,

насосоос, насосоор, насостой, насос руу, объектоос, объектоор, объекттой, объект

насосоо

руу, объектоо

нато, I.30.2 натогийн, натод, натог, натогоос, окоп, I.9.2 окопны, окопонд, окопыг,

натогоор, натотой, нато руу, натогоо

окопноос, окопоор, окоптой, окоп руу, окопоо

натурал, I.1.1 натуралын, натуралд, олигархи, I.8.1 олигархийн, олигархид,

натуралыг,

натуралаас,

натуралаар, олигархийг,

олигархиас,

олигархиар,

натуралтай, натурал руу, натуралаа

олигархитай, олигархи руу, олигархиа

натурализм,

I.1.1

натурализмын, олимп, I.3.2 олимпын, олимпод, олимпыг,

натурализмд, натурализмыг, натурализмаас, олимпоос, олимпоор, олимптой, олимп руу,

натурализмаар, натурализмтай, натурализм олимпоо

руу, натурализмаа

олимпиад, I.3.1 олимпиадын, олимпиадад,

наурыз, I.3.1 наурызын, наурызад, наурызыг, олимпиадыг, олимпиадаас, олимпиадаар,

наурызаас, наурызаар, наурызтай, наурыз олимпиадтай, олимпиад руу, олимпиадаа

руу, наурызаа

омлет, I.3.2 омлетын, омлетод, омлетыг,

нафталин, I.2.1 нафталины, нафталинд, омлетоос, омлетоор, омлеттой, омлет руу,

нафталиныг, нафталинаас, нафталинаар, омлетоо

нафталинтай, нафталин руу, нафталинаа

онлайн, I.2.1 онлайны, онлайнд, онлайныг,

нацизм, I.1.1 нацизмын, нацизмд, нацизмыг, онлайнаас, онлайнаар, онлайнтай, онлайн

нацизмаас, нацизмаар, нацизмтай, нацизм руу, онлайнаа

руу, нацизмаа

оператор, I.5.1 операторын, операторт,

национализм,

I.1.1

национализмын, операторыг, оператораас, оператораар,

500

501

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

оператортай, оператор луу, оператораа

паралимпыг, паралимпаас, паралимпаар,

оптимизм, I.1.2 оптимизмын, оптимизмд, паралимптай, паралимп руу, паралимпаа

оптимизмыг, оптимизмоос, оптимизмоор, параллел, I.1.1 параллелын, параллелд,

оптимизмтой, оптимизм руу, оптимизмоо

параллелыг, параллелаас, параллелаар,

организм, I.1.2 организмын, организмд, параллелтай, параллел руу, параллелаа

организмыг, организмоос, организмоор, параметр, I.5.4 параметрийн, параметрт,

организмтой, организм руу, организмоо

параметрийг, параметрээс, параметрээр,

органик,

I.6.1

органикийн,

органикт, параметртэй, параметр лүү, параметрээ

органикийг,

органикаас,

органикаар, парк, I.6.1 паркийн, паркт, паркийг, паркаас,

органиктай, органик руу, органикаа

паркаар, парктай, парк руу, паркаа

ордер, I.5.2 ордерын, ордерт, ордерыг, парламент, I.3.1 парламентын, парламентад,

ордероос, ордероор, ордертой, ордер луу, парламентыг, парламентаас, парламентаар,

ордероо

парламенттай, парламент руу, парламентаа

оркестр,

I.5.2

оркестрын,

оркестрт, партизан, I.2.1 партизаны, партизанд,

оркестрыг,

оркестроос,

оркестроор, партизаныг, партизанаас, партизанаар,

оркестртой, оркестр луу, оркестроо

партизантай, партизан руу, партизанаа

отряд, I.3.2 отрядын, отрядод, отрядыг, паспорт, I.3.2 паспортын, паспортод,

отрядоос, отрядоор, отрядтой, отряд руу, паспортыг,

паспортоос,

паспортоор,

отрядоо

паспорттой, паспорт руу, паспортоо

офицер, I.5.2 офицерын, офицерт, офицерыг, пассат, I.3.1 пассатын, пассатад, пассатыг,

офицероос, офицероор, офицертой, офицер пассатаас, пассатаар, пассаттай, пассат руу,

луу, офицероо

пассатаа

оффшор, I.5.2 оффшорын, оффшорт, пассив, I.1.1 пассивын, пассивд, пассивыг,

оффшорыг,

оффшороос,

оффшороор, пассиваас, пассиваар, пассивтай, пассив

оффшортой, оффшор луу, оффшороо

руу, пассиваа

патент, I.3.1 патентын, патентад, патентыг,

патентаас, патентаар, патенттай, патент руу,

патентаа

патрон, I.2.2 патроны, патронд, патроныг,

патроноос, патроноор, патронтой, патрон

П

руу, патроноо

паяльник, I.6.1 паяльникийн, паяльникт,

паяльникийг, паяльникаас, паяльникаар,

павильон, I.2.2 павильоны, павильонд, паяльниктай, паяльник руу, паяльникаа

павильоныг, павильоноос, павильоноор, педикюр, I.5.4 педикюрийн, педикюрт,

павильонтой, павильон руу, павильоноо

педикюрийг,

педикюрээс,

педикюрээр,

палеонтологи,

I.8.2

палеонтологийн, педикюртэй, педикюр лүү, педикюрээ

палеонтологид,

палеонтологийг, пенициллин,

I.2.4

пенициллиний,

палеонтологиос,

палеонтологиор, пенициллинд,

пенициллинийг,

палеонтологитой,

палеонтологи

руу, пенициллинээс,

пенициллинээр,

палеонтологио

пенициллинтэй,

пенициллин

рүү,

пальто, I.12.2 пальтоны, пальтонд, пальтог, пенициллинээ

пальтоноос, пальтогоор, пальтотой, пальто пентагон, I.2.2 пентагоны, пентагонд,

руу, пальтогоо

пентагоныг,

пентагоноос,

пентагоноор,

панорама, I.18.1 панорамын, панорамад, пентагонтой, пентагон руу, пентагоноо

панорамыг,

панорамаас,

панорамаар, пентатоник,

I.6.1

пентатоникийн,

панораматай, панорама руу, панорамаа

пентатоникт, пентатоникийг, пентатоникаас,

пантомимо, I.18.2 пантомимын, пантомимод, пентатоникаар, пентатониктай, пентатоник

пантомимыг, пантомимоос, пантомимоор, руу, пентатоникаа

пантомимотой, пантомимо руу, пантомимоо

перпендикуляр, I.5.1 перпендикулярын,

папарац, I.3.1 папарацын, папарацад, перпендикулярт,

перпендикулярыг,

папарацыг,

папарацаас,

папарацаар, перпендикуляраас,

перпендикуляраар,

папарацтай, папарац руу, папарацаа

перпендикуляртай,

перпендикуляр

луу,

парад, I.3.1 парадын, парадад, парадыг, перпендикуляраа

парадаас, парадаар, парадтай, парад руу, пессимизм,

I.1.4

пессимизмийн,

парадаа

пессимизмд, пессимизмийг, пессимизмээс,

паразит, I.3.1 паразитын, паразитад, пессимизмээр, пессимизмтэй, пессимизм

паразитыг,

паразитаас,

паразитаар, рүү, пессимизмээ

паразиттай, паразит руу, паразитаа

печень, I.23.4 печенийн, печеньд, печенийг,

паралимп, I.3.1 паралимпын, паралимпад, печениэс, печениэр, печеньтэй, печень рүү,

500

501

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

печениэ

продюсер, I.5.2 продюсерын, продюсерт,

пиво, I.25.2 пивоны, пивонд, пивыг, пивоноос, продюсерыг, продюсероос, продюсероор,

пивоор, пивотой, пиво руу, пивоо

продюсертой, продюсер луу, продюсероо

пиджак, I.6.1 пиджакийн, пиджакт, пиджакийг, проектор, I.5.2 проекторын, проекторт,

пиджакаас, пиджакаар, пиджактай, пиджак проекторыг, проектороос, проектороор,

руу, пиджакаа

проектортой, проектор луу, проектороо

пионер, I.5.2 пионерын, пионерт, пионерыг, прокурор, I.5.2 прокурорын, прокурорт,

пионероос, пионероор, пионертой, пионер прокурорыг, прокуророос, прокуророор,

луу, пионероо

прокурортой, прокурор луу, прокуророо

пирамид, I.3.1 пирамидын, пирамидад, пролетари, I.8.1 пролетарийн, пролетарид,

пирамидыг,

пирамидаас,

пирамидаар, пролетарийг, пролетариас, пролетариар,

пирамидтай, пирамид руу, пирамидаа

пролетаритай, пролетари руу, пролетариа

пирожки, I.12.2 пирожкины, пирожкинд, пропорционал, I.1.1 пропорционалын,

пирожкиг,

пирожкиноос,

пирожкигоор, пропорционалд,

пропорционалыг,

пирожкитой, пирожки руу, пирожкигоо

пропорционалаас,

пропорционалаар,

пицца, I.12.1 пиццаны, пиццанд, пиццаг, пропорционалтай,

пропорционал

руу,

пиццанаас, пиццагаар, пиццатай, пицца руу, пропорционалаа

пиццагаа

проректор, I.5.2 проректорын, проректорт,

плитк, I.5.4 плиткийн, плиткт, плиткийг, проректорыг, проректороос, проректороор,

плиткээс, плиткээр, плитктэй, плитк рүү, проректортой, проректор луу, проректороо

плиткээ

протез, I.3.2 протезын, протезод, протезыг,

покер, I.5.2 покерын, покерт, покерыг, протезоос, протезоор, протезтой, протез руу,

покероос, покероор, покертой, покер луу, протезоо

покероо

протокол, I.1.2 протоколын, протоколд,

полигон,

I.2.2

полигоны,

полигонд, протоколыг, протоколоос, протоколоор,

полигоныг,

полигоноос,

полигоноор, протоколтой, протокол руу, протоколоо

полигонтой, полигон руу, полигоноо

профессор, I.5.2 профессорын, профессорт,

поликлиник,

I.5.4

поликлиникийн, профессорыг, профессороос, профессороор,

поликлиникт, поликлиникийг, поликлиникээс, профессортой, профессор луу, профессороо

поликлиникээр, поликлиниктэй, поликлиник процедур, I.5.1 процедурын, процедурт,

рүү, поликлиникээ

процедурыг, процедураас, процедураар,

политехник,

I.5.4

политехникийн, процедуртай, процедур луу, процедураа

политехникт, политехникийг, политехникээс, процент, I.3.2 процентын, процентод,

политехникээр, политехниктэй, политехник процентыг,

процентоос,

процентоор,

рүү, политехникээ

проценттой, процент руу, процентоо

поло, I.12.2 полоны, полонд, полог, полоноос, пулемёт, I.3.2 пулемётын, пулемётод,

пологоор, полотой, поло руу, пологоо

пулемётыг,

пулемётоос,

пулемётоор,

популизм, I.1.1 популизмын, популизмд, пулемёттой, пулемёт руу, пулемётоо

популизмыг, популизмаас, популизмаар, пүүз, I.9.4 пүүзний, пүүзэнд, пүүзийг,

популизмтай, популизм руу, популизмаа

пүүзнээс, пүүзээр, пүүзтэй, пүүз рүү, пүүзээ

популист, I.3.1 популистын, популистад, пүүс, I.5.4 пүүсийн, пүүст, пүүсийг, пүүсээс,

популистыг, популистаас, популистаар, пүүсээр, пүүстэй, пүүс рүү, пүүсээ

популисттай, популист руу, популистаа

пост, I.3.2 постын, постод, постыг, постоос,

постоор, посттой, пост руу, постоо

практик,

I.6.1

практикийн,

практикт,

практикийг,

практикаас,

практикаар,

Р

практиктай, практик руу, практикаа

предикат, I.3.1 предикатын, предикатад,

предикатыг, предикатаас, предикатаар,

предикаттай, предикат руу, предикатаа

радиатор, I.5.1 радиаторын, радиаторт,

пресс, I.5.4 прессийн, пресст, прессийг, радиаторыг, радиатораас, радиатораар,

прессээс, прессээр, пресстэй, пресс рүү, радиатортай, радиатор луу, радиатораа

прессээ

радикализм,

I.1.1

радикализмын,

программ, I.1.1 программын, программд, радикализмд, радикализмыг, радикализмаас,

программыг, программаас, программаар, радикализмаар, радикализмтай, радикализм

программтай, программ руу, программаа

руу, радикализмаа

продакшн, I.2.1 продакшны, продакшнд, радио, I.30.2 радиогийн, радиод, радиог,

продакшныг, продакшнаас, продакшнаар, радиогоос, радиогоор, радиотой, радио руу,

продакшнтай, продакшн руу, продакшнаа

радиогоо

502

503

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

радиус, I.5.1 радиусын, радиуст, радиусыг, ресторантай, ресторан руу, ресторанаа

радиусаас, радиусаар, радиустай, радиус реферат, I.3.1 рефератын, рефератад,

руу, радиусаа

рефератыг,

рефератаас,

рефератаар,

размер, I.5.1 размерын, размерт, размерыг, рефераттай, реферат руу, рефератаа

размераас, размераар, размертай, размер референт, I.3.4 референтийн, референтэд,

луу, размераа

референтийг, референтээс, референтээр,

ракет, I.3.1 ракетын, ракетад, ракетыг, референттэй, референт рүү, референтээ

ракетаас, ракетаар, ракеттай, ракет руу, ритм, I.1.4 ритмийн, ритмд, ритмийг, ритмээс,

ракетаа

ритмээр, ритмтэй, ритм рүү, ритмээ

ралли, I.13.1 раллины, раллинд, раллийг, робот, I.3.2 роботын, роботод, роботыг,

раллинаас, раллиар, раллитай, ралли руу, роботоос, роботоор, роботтой, робот руу,

раллиа

роботоо

рапорт, I.3.1 рапортын, рапортад, рапортыг, рок, I.6.2 рокийн, рокт, рокийг, рокоос,

рапортаас, рапортаар, рапорттай, рапорт рокоор, роктой, рок руу, рокоо

руу, рапортаа

роман, I.2.1 романы, романд, романыг,

рационал, I.1.1 рационалын, рационалд, романаас, романаар, романтай, роман руу,

рационалыг, рационалаас, рационалаар, романаа

рационалтай, рационал руу, рационалаа

романс, I.5.1 романсын, романст, романсыг,

рационализм,

I.1.1

рационализмын, романсаас, романсаар, романстай, романс

рационализмд,

рационализмыг, руу, романсаа

рационализмаас,

рационализмаар, романтизм, I.1.1 романтизмын, романтизмд,

рационализмтай,

рационализм

руу, романтизмыг, романтизмаас, романтизмаар,

рационализмаа

романтизмтай, романтизм руу, романтизмаа

реактор,

I.5.1

реакторын,

реакторт, ромбо, I.18.2 ромбын, ромбод, ромбыг,

реакторыг,

реактораас,

реактораар, ромбоос, ромбоор, ромботой, ромбо руу,

реактортай, реактор луу, реактораа

ромбоо

реализм, I.1.1 реализмын, реализмд, роялти, I.8.1 роялтийн, роялтид, роялтийг,

реализмыг,

реализмаас,

реализмаар, роялтиас, роялтиар, роялтитай, роялти руу,

реализмтай, реализм руу, реализмаа

роялтиа

ревизионизм,

I.1.1

ревизионизмын, рубль, I.23.4 рублийн, рубльд, рублийг,

ревизионизмд,

ревизионизмыг, рублиэс, рублиэр, рубльтэй, рубль рүү,

ревизионизмаас,

ревизионизмаар, рублиэ

ревизионизмтай,

ревизионизм

руу,

ревизионизмаа

регистр,

I.5.4

регистрийн,

регистрт,

регистрийг,

регистрээс,

регистрээр,

регистртэй, регистр лүү, регистрээ

редактор, I.5.1 редакторын, редакторт,

редакторыг, редактораас, редактораар,

С

редактортай, редактор луу, редактораа

редакц, I.3.1 редакцын, редакцад, редакцыг, садизм, I.1.1 садизмын, садизмд, садизмыг,

редакцаас, редакцаар, редакцтай, редакц садизмаас, садизмаар, садизмтай, садизм

руу, редакцаа

руу, садизмаа

резин, I.2.4 резиний, резинд, резинийг, сайт, I.3.1 сайтын, сайтад, сайтыг, сайтаас,

резинээс, резинээр, резинтэй, резин рүү, сайтаар, сайттай, сайт руу, сайтаа

резинээ

саксафон, I.2.2 саксафоны, саксафонд,

рекорд, I.3.2 рекордын, рекордод, рекордыг, саксафоныг, саксафоноос, саксафоноор,

рекордоос, рекордоор, рекордтой, рекорд саксафонтой, саксафон руу, саксафоноо

руу, рекордоо

салат, I.9.1 салатны, салатанд, салатыг,

ректор, I.5.2 ректорын, ректорт, ректорыг, салатнаас, салатаар, салаттай, салат руу,

ректороос, ректороор, ректортой, ректор луу, салатаа

ректороо

салон, I.2.2 салоны, салонд, салоныг,

рентген,

I.2.4

рентгений,

рентгенд, салоноос, салоноор, салонтой, салон руу,

рентгенийг,

рентгенээс,

рентгенээр, салоноо

рентгентэй, рентген рүү, рентгенээ

салса, I.30.1 салсагийн, салсад, салсаг,

ресейпшн, I.2.4 ресейпшний, ресейпшнд, салсагаас, салсагаар, салсатай, салса руу,

ресейпшнийг, ресейпшнээс, ресейпшнээр, салсагаа

ресейпшнтэй, ресейпшн рүү, ресейпшнээ

салфетик, I.6.1 салфетикийн, салфетикт,

ресторан, I.2.1 рестораны, ресторанд, салфетикийг, салфетикаас, салфетикаар,

рестораныг, ресторанаас, ресторанаар, салфетиктай, салфетик руу, салфетикаа

502

503

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

сальник, I.6.1 сальникийн, сальникт, социализм, I.1.1 социализмын, социализмд,

сальникийг,

сальникаас,

сальникаар, социализмыг, социализмаас, социализмаар,

сальниктай, сальник руу, сальникаа

социализмтай, социализм руу, социализмаа

салют, I.3.1 салютын, салютад, салютыг, социологи, I.8.2 социологийн, социологид,

салютаас, салютаар, салюттай, салют руу, социологийг, социологиос, социологиор,

салютаа

социологитой, социологи руу, социологио

самбо, I.30.2 самбогийн, самбод, самбог, спартакиад,

I.3.1

спартакиадын,

самбогоос, самбогоор, самботой, самбо руу, спартакиадад, спартакиадыг, спартакиадаас,

самбогоо

спартакиадаар, спартакиадтай, спартакиад

сантехник, I.5.4 сантехникийн, сантехникт, руу, спартакиадаа

сантехникийг, сантехникээс, сантехникээр, спираль, I.23.1 спиралийн, спиральд,

сантехниктэй, сантехник рүү, сантехникээ

спиралийг,

спиралиас,

спиралиар,

сантиметр, I.5.4 сантиметрийн, сантиметрт, спиральтай, спираль руу, спиралиа

сантиметрийг, сантиметрээс, сантиметрээр, спирт, I.3.4 спиртийн, спиртэд, спиртийг,

сантиметртэй, сантиметр лүү, сантиметрээ

спиртээс, спиртээр, спирттэй, спирт рүү,

саун, I.2.1 сауны, саунд, сауныг, саунаас, спиртээ

саунаар, саунтай, саун руу, саунаа

спорт, I.3.2 спортын, спортод, спортыг,

сахар, I.21.1 сахрын, сахарт, сахрыг, сахраас, спортоос, спортоор, спорттой, спорт руу,

сахраар, сахартай, сахар луу, сахраа

спортоо

сейф, I.9.4 сейфний, сейфэнд, сейфийг, стандарт, I.3.1 стандартын, стандартад,

сейфнээс, сейфээр, сейфтэй, сейф рүү, стандартыг,

стандартаас,

стандартаар,

сейфээ

стандарттай, стандарт руу, стандартаа

сектор, I.5.2 секторын, секторт, секторыг, станц, I.3.1 станцын, станцад, станцыг,

сектороос, сектороор, сектортой, сектор луу, станцаас, станцаар, станцтай, станц руу,

сектороо

станцаа

секунд, I.3.4 секундийн, секундэд, секундийг, статистик, I.6.1 статистикийн, статистикт,

секундээс, секундээр, секундтэй, секунд рүү, статистикийг, статистикаас, статистикаар,

статистиктай, статистик руу, статистикаа

секундээ

статус, I.5.1 статусын, статуст, статусыг,

семинар, I.5.1 семинарын, семинарт, статусаас, статусаар, статустай, статус руу,

семинарыг,

семинараас,

семинараар, статусаа

семинартай, семинар луу, семинараа

стратеги, I.8.1 стратегийн, стратегид,

сенсац, I.3.1 сенсацын, сенсацад, сенсацыг, стратегийг,

стратегиас,

стратегиар,

сенсацаас, сенсацаар, сенсацтай, сенсац стратегитай, стратеги руу, стратегиа

руу, сенсацаа

студи, I.8.4 студийн, студид, студийг,

сери, I.8.4 серийн, серид, серийг, сериэс, студиэс, студиэр, студитэй, студи рүү, студиэ

сериэр, серитэй, сери рүү, сериэ

субботник, I.6.2 субботникийн, субботникт,

символизм, I.1.2 символизмын, символизмд, субботникийг, субботникоос, субботникоор,

символизмыг, символизмоос, символизмоор, субботниктой, субботник руу, субботникоо

символизмтой, символизм руу, символизмоо

субъект, I.3.4 субъектийн, субъектэд,

симпозиум, I.1.1 симпозиумын, симпозиумд, субъектийг,

субъектээс,

субъектээр,

симпозиумыг, симпозиумаас, симпозиумаар, субъекттэй, субъект рүү, субъектээ

симпозиумтай, симпозиум руу, симпозиумаа

сүмо, I.30.2 сүмогийн, сүмод, сүмог, сүмогоос,

симфони, I.8.2 симфонийн, симфонид, сүмогоор, сүмотой, сүмо руу, сүмогоо

симфонийг,

симфониос,

симфониор, схем, I.1.4 схемийн, схемд, схемийг, схемээс,

симфонитой, симфони руу, симфонио

схемээр, схемтэй, схем рүү, схемээ

синдром, I.1.2 синдромын, синдромд, сэндвич, I.4.4 сэндвичийн, сэндвичэд,

синдромыг,

синдромоос,

синдромоор, сэндвичийг,

сэндвичээс,

сэндвичээр,

синдромтой, синдром руу, синдромоо

сэндвичтэй, сэндвич рүү, сэндвичээ

систем, I.1.4 системийн, системд, системийг,

системээс, системээр, системтэй, систем

рүү, системээ

скаут, I.3.1 скаутын, скаутад, скаутыг,

скаутаас, скаутаар, скауттай, скаут руу,

Т

скаутаа

слайд, I.3.1 слайдын, слайдад, слайдыг,

слайдаас, слайдаар, слайдтай, слайд руу,

слайдаа

таблиц, I.3.1 таблицын, таблицад, таблицыг,

слесарь, I.23.4 слесарийн, слесарьд, таблицаас, таблицаар, таблицтай, таблиц

слесарийг,

слесариэс,

слесариэр, руу, таблицаа

слесарьтэй, слесарь рүү, слесариэ

таеквондо,

I.30.2

таеквондогийн,

504

505

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

таеквондод, таеквондог, таеквондогоос, техникээс, техникээр, техниктэй, техник рүү,

таеквондогоор, таеквондотой, таеквондо руу, техникээ

таеквондогоо

технологи, I.8.2 технологийн, технологид,

такси, I.12.1 таксины, таксинд, таксиг, технологийг, технологиос, технологиор,

таксинаас, таксигаар, такситай, такси руу, технологитой, технологи руу, технологио

таксигаа

тийз, I.3.4 тийзийн, тийзэд, тийзийг, тийзээс,

тактик, I.6.1 тактикийн, тактикт, тактикийг, тийзээр, тийзтэй, тийз рүү, тийзээ

тактикаас, тактикаар, тактиктай, тактик руу, токарь, I.23.2 токарийн, токарьд, токарийг,

тактикаа

токариос, токариор, токарьтой, токарь руу,

танго, I.12.2 тангоны, тангонд, тангог, токарио

тангоноос, тангогоор, танготой, танго руу, томограф, I.5.1 томографын, томографт,

тангогоо

томографыг, томографаас, томографаар,

танк, I.10.1 танкны, танканд, танкийг, томографтай, томограф руу, томографаа

танкнаас, танкаар, танктай, танк руу, танкаа

тонн, I.1.2 тоннын, тоннд, тонныг, тонноос,

тариф, I.5.1 тарифын, тарифт, тарифыг, тонноор, тоннтой, тонн руу, тонноо

тарифаас, тарифаар, тарифтай, тариф руу, тоормос, I.9.2 тоормосны, тоормосонд,

тарифаа

тоормосыг,

тоормосноос,

тоормосоор,

твиттер,

I.5.4

твиттерийн,

твиттерт, тоормостой, тоормос руу, тоормосоо

твиттерийг,

твиттерээс,

твиттерээр, тоталитар, I.5.1 тоталитарын, тоталитарт,

твиттертэй, твиттер лүү, твиттерээ

тоталитарыг, тоталитараас, тоталитараар,

театр, I.5.1 театрын, театрт, театрыг, тоталитартай, тоталитар луу, тоталитараа

театраас, театраар, театртай, театр луу, тотем, I.1.2 тотемын, тотемд, тотемыг,

театраа

тотемоос, тотемоор, тотемтой, тотем руу,

текст, I.3.4 текстийн, текстэд, текстийг, тотемоо

текстээс, текстээр, тексттэй, текст рүү, трактор, I.5.1 тракторын, тракторт, тракторыг,

текстээ

трактораас, трактораар, трактортай, трактор

телескоп, I.3.2 телескопын, телескопод, луу, трактораа

телескопыг,

телескопоос,

телескопоор, трамвай, I.15.1 трамвайн, трамвайд,

телескоптой, телескоп руу, телескопоо

трамвайг,

трамвайнаас,

трамвайгаар,

теллер, I.5.4 теллерийн, теллерт, теллерийг, трамвайтай, трамвай руу, трамвайгаа

теллерээс, теллерээр, теллертэй, теллер транзит, I.3.1 транзитын, транзитад,

лүү, теллерээ

транзитыг,

транзитаас,

транзитаар,

температур,

I.5.1

температурын, транзиттай, транзит руу, транзитаа

температурт, температурыг, температураас, трансформатор, I.5.1 трансформаторын,

температураар, температуртай, температур трансформаторт,

трансформаторыг,

луу, температураа

трансформатораас,

трансформатораар,

тендер, I.5.4 тендерийн, тендерт, тендерийг, трансформатортай, трансформатор луу,

тендерээс, тендерээр, тендертэй, тендер трансформатораа

лүү, тендерээ

траншей, I.15.1 траншейн, траншейд,

теннис,

I.9.4

теннисний,

теннисэнд, траншейг,

траншейнаас,

траншейгаар,

теннисийг, тенниснээс, теннисээр, теннистэй, траншейтай, траншей руу, траншейгаа

теннис рүү, теннисээ

трест, I.3.4 трестийн, трестэд, трестийг,

тенор, I.5.2 тенорын, тенорт, тенорыг, трестээс, трестээр, тресттэй, трест рүү,

тенороос, тенороор, тенортой, тенор луу, трестээ

тенороо

тригонометр,

I.5.4

тригонометрийн,

теорем, I.1.2 теоремын, теоремд, теоремыг, тригонометрт,

тригонометрийг,

теоремоос, теоремоор, теоремтой, теорем тригонометрээс,

тригонометрээр,

руу, теоремоо

тригонометртэй,

тригонометр

лүү,

терминал, I.1.1 терминалын, терминалд, тригонометрээ

терминалыг, терминалаас, терминалаар, троллейбус,

I.9.1

троллейбусны,

терминалтай, терминал руу, терминалаа

троллейбусанд,

троллейбусыг,

термометр, I.5.4 термометрийн, термометрт, троллейбуснаас,

троллейбусаар,

термометрийг, термометрээс, термометрээр, троллейбустай,

троллейбус

руу,

термометртэй, термометр лүү, термометрээ

троллейбусаа

террор, I.5.2 террорын, террорт, террорыг, турник, I.5.4 турникийн, турникт, турникийг,

терророос, терророор, террортой, террор турникээс, турникээр, турниктэй, турник рүү,

луу, терророо

турникээ

терроризм, I.1.2 терроризмын, терроризмд, туфли, I.8.4 туфлийн, туфлид, туфлийг,

терроризмыг, терроризмоос, терроризмоор, туфлиэс, туфлиэр, туфлитэй, туфли рүү,

терроризмтой, терроризм руу, терроризмоо

туфлиэ

техник, I.5.4 техникийн, техникт, техникийг,

504

505

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

У

филармони,

I.8.2

филармонийн,

филармонид, филармонийг, филармониос,

филармониор, филармонитой, филармони

руу, филармонио

философи, I.8.2 философийн, философид,

философийг, философиос, философиор,

философитой, философи руу, философио

универсад, I.3.1 универсадын, универсадад, фитнес,

I.5.4

фитнесийн,

фитнест,

универсадыг, универсадаас, универсадаар, фитнесийг,

фитнесээс,

фитнесээр,

универсадтай, универсад руу, универсадаа

фитнестэй, фитнес рүү, фитнесээ

универсал, I.1.1 универсалын, универсалд, флегматик, I.6.1 флегматикийн, флегматикт,

универсалыг, универсалаас, универсалаар, флегматикийг, флегматикаас, флегматикаар,

универсалтай, универсал руу, универсалаа

флегматиктай, флегматик руу, флегматикаа

унц, I.3.1 унцын, унцад, унцыг, унцаас, флот, I.3.2 флотын, флотод, флотыг,

унцаар, унцтай, унц руу, унцаа

флотоос, флотоор, флоттой, флот руу,

уран, I.2.1 ураны, уранд, ураныг, уранаас, флотоо

уранаар, урантай, уран руу, уранаа

фокстрот, I.3.2 фокстротын, фокстротод,

утопи, I.8.2 утопийн, утопид, утопийг, фокстротыг, фокстротоос, фокстротоор,

утопиос, утопиор, утопитой, утопи руу, утопио

фокстроттой, фокстрот руу, фокстротоо

фокус, I.5.1 фокусын, фокуст, фокусыг,

Ф

фокусаас, фокусаар, фокустай, фокус руу,

фокусаа

фонд, I.3.2 фондын, фондод, фондыг,

фондоос, фондоор, фондтой, фонд руу,

фондоо

фонем, I.1.2 фонемын, фонемд, фонемыг,

фонемоос, фонемоор, фонемтой, фонем

фабрик,

I.6.1

фабрикийн,

фабрикт, руу, фонемоо

фабрикийг,

фабрикаас,

фабрикаар, фонограмм,

I.1.1

фонограммын,

фабриктай, фабрик руу, фабрикаа

фонограммд, фонограммыг, фонограммаас,

факс, I.5.1 факсын, факст, факсыг, факсаас, фонограммаар, фонограммтай, фонограмм

факсаар, факстай, факс руу, факсаа

руу, фонограммаа

фаниар, I.5.1 фаниарын, фаниарт, фаниарыг, фонт, I.3.2 фонтын, фонтод, фонтыг,

фаниараас, фаниараар, фаниартай, фаниар фонтоос, фонтоор, фонттой, фонт руу,

луу, фаниараа

фонтоо

фасад, I.3.1 фасадын, фасадад, фасадыг, форм, I.1.2 формын, формд, формыг,

фасадаас, фасадаар, фасадтай, фасад руу, формоос, формоор, формтой, форм руу,

фасадаа

формоо

фашизм, I.1.1 фашизмын, фашизмд, формализм,

I.1.1

формализмын,

фашизмыг,

фашизмаас,

фашизмаар, формализмд, формализмыг, формализмаас,

фашизмтай, фашизм руу, фашизмаа

формализмаар, формализмтай, формализм

феодал,

I.1.1

феодалын,

феодалд, руу, формализмаа

феодалыг,

феодалаас,

феодалаар, формат, I.3.1 форматын, форматад,

феодалтай, феодал руу, феодалаа

форматыг,

форматаас,

форматаар,

феодализм,

I.1.1

феодализмын, форматтай, формат руу, форматаа

феодализмд, феодализмыг, феодализмаас, форум, I.1.1 форумын, форумд, форумыг,

феодализмаар, феодализмтай, феодализм форумаас, форумаар, форумтай, форум руу,

руу, феодализмаа

форумаа

ферм, I.1.4 фермийн, фермд, фермийг, фракц, I.3.1 фракцын, фракцад, фракцыг,

фермээс, фермээр, фермтэй, ферм рүү, фракцаас, фракцаар, фракцтай, фракц руу,

фермээ

фракцаа

фермент, I.3.4 ферментийн, ферментэд, фронт, I.3.2 фронтын, фронтод, фронтыг,

ферментийг, ферментээс, ферментээр, фронтоос, фронтоор, фронттой, фронт руу,

ферменттэй, фермент рүү, ферментээ

фронтоо

физик, I.5.4 физикийн, физикт, физикийг, функц, I.3.4 функцийн, функцэд, функцийг,

физикээс, физикээр, физиктэй, физик рүү, функцээс, функцээр, функцтэй, функц рүү,

физикээ

функцээ

физиологи, I.8.2 физиологийн, физиологид, фунт, I.3.4 фунтийн, фунтэд, фунтийг,

физиологийг, физиологиос, физиологиор, фунтээс, фунтээр, фунттэй, фунт рүү, фунтээ

физиологитой, физиологи руу, физиологио

фунт стерлинг, I.5.4 фунт стерлингийн,

506

507

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

фунт, стерлингт, фунт, стерлингийг, фунт, хромосомыг, хромосомоос, хромосомоор,

стерлингээс, фунт, стерлингээр, фунт, хромосомтой, хромосом руу, хромосомоо

стерлингтэй, фунт, стерлинг рүү, фунт, хронометр, I.5.4 хронометрийн, хронометрт,

стерлингээ

хронометрийг, хронометрээс, хронометрээр,

фургон, I.2.2 фургоны, фургонд, фургоныг, хронометртэй, хронометр лүү, хронометрээ

фургоноос, фургоноор, фургонтой, фургон хуажуу, I.12.1 хуажууны, хуажуунд, хуажууг,

руу, фургоноо

хуажуунаас, хуажуугаар, хуажуутай, хуажуу

фут, I.3.4 футийн, футэд, футийг, футээс, руу, хуажуугаа

футээр, футтэй, фут рүү, футээ

футуризм, I.1.4 футуризмийн, футуризмд,

футуризмийг, футуризмээс, футуризмээр,

футуризмтэй, футуризм рүү, футуризмээ

Ц

Х

цемент,

I.3.4

цементийн,

цементэд,

цементийг,

цементээс,

цементээр,

цементтэй, цемент рүү, цементээ

цент, I.3.4 центийн, центэд, центийг, центээс,

хакер, I.5.1 хакерын, хакерт, хакерыг, центээр, центтэй, цент рүү, центээ

хакераас, хакераар, хакертай, хакер луу, центнер, I.5.4 центнерийн, центнерт,

хакераа

центнерийг,

центнерээс,

центнерээр,

хамелеон, I.2.2 хамелеоны, хамелеонд, центнертэй, центнер лүү, центнерээ

хамелеоныг, хамелеоноос, хамелеоноор, цех, I.3.4 цехийн, цехэд, цехийг, цехээс,

хамелеонтой, хамелеон руу, хамелеоноо

цехээр, цехтэй, цех рүү, цехээ

хандбол, I.1.2 хандболын, хандболд, цикл, I.1.4 циклийн, циклд, циклийг, циклээс,

хандболыг,

хандболоос,

хандболоор, циклээр, циклтэй, цикл рүү, циклээ

хандболтой, хандбол руу, хандболоо

цилиндр, I.5.4 цилиндрийн, цилиндрт,

хими, I.8.4 химийн, химид, химийг, химиэс, цилиндрийг,

цилиндрээс,

цилиндрээр,

химиэр, химитэй, хими рүү, химиэ

цилиндртэй, цилиндр лүү, цилиндрээ

хит, I.3.4 хитийн, хитэд, хитийг, хитээс, цирк, I.5.4 циркийн, циркт, циркийг, циркээс,

хитээр, хиттэй, хит рүү, хитээ

циркээр, цирктэй, цирк рүү, циркээ

хлорамин, I.2.1 хлорамины, хлораминд, циркон, I.2.2 цирконы, цирконд, цирконыг,

хлораминыг, хлораминаас, хлораминаар, цирконоос, цирконоор, цирконтой, циркон

хлораминтай, хлорамин руу, хлораминаа

руу, цирконоо

хоккей, I.15.2 хоккейн, хоккейд, хоккейг, цифр, I.5.4 цифрийн, цифрт, цифрийг,

хоккейгоос, хоккейгоор, хоккейтой, хоккей цифрээс, цифрээр, цифртэй, цифр лүү,

руу, хоккейгоо

цифрээ

холер, I.5.2 холерын, холерт, холерыг,

холероос, холероор, холертой, холер луу,

холероо

холерик, I.6.1 холерикийн, холерикт,

холерикийг,

холерикаас,

холерикаар,

холериктай, холерик руу, холерикаа

холестерин,

I.2.2

холестерины,

Ч

холестеринд, холестериныг, холестериноос,

холестериноор, холестеринтой, холестерин чек, I.5.4 чекийн, чект, чекийг, чекээс, чекээр,

руу, холестериноо

чектэй, чек рүү, чекээ

холливуд, I.3.1 холливудын, холливудад, чемодан, I.2.1 чемоданы, чемоданд,

холливудыг, холливудаас, холливудаар, чемоданыг,

чемоданаас,

чемоданаар,

холливудтай, холливуд руу, холливудаа

чемодантай, чемодан руу, чемоданаа

хоор, I.5.2 хоорын, хоорт, хоорыг, хоороос,

хоороор, хоортой, хоор луу, хоороо

христос,

I.5.2

христосын,

христост,

христосыг,

христосоос,

христосоор,

христостой, христос руу, христосоо

хром, I.1.2 хромын, хромд, хромыг, хромоос,

хромоор, хромтой, хром руу, хромоо

хромосом, I.1.2 хромосомын, хромосомд,

506

507

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

Ш

Э

шампунь, I.23.1 шампунийн, шампуньд, экватор, I.5.1 экваторын, экваторт, экваторыг,

шампунийг,

шампуниас,

шампуниар, экватораас, экватораар, экватортай, экватор

шампуньтай, шампунь руу, шампуниа

луу, экватораа

шатун, I.2.1 шатуны, шатунд, шатуныг, эквивалент,

I.3.1

эквивалентын,

шатунаас, шатунаар, шатунтай, шатун руу, эквивалентад, эквивалентыг, эквивалентаас,

шатунаа

эквивалентаар, эквиваленттай, эквивалент

шах, I.3.1 шахын, шахад, шахыг, шахаас, руу, эквивалентаа

шахаар, шахтай, шах руу, шахаа

экологи, I.8.2 экологийн, экологид, экологийг,

шевро, I.12.2 шевроны, шевронд, шеврог, экологиос, экологиор, экологитой, экологи

шевроноос, шеврогоор, шевротой, шевро руу, экологио

руу, шеврогоо

экосистем, I.1.4 экосистемийн, экосистемд,

шизофрени,

I.8.4

шизофренийн, экосистемийг, экосистемээс, экосистемээр,

шизофренид, шизофренийг, шизофрениэс, экосистемтэй, экосистем рүү, экосистемээ

шизофрениэр, шизофренитэй, шизофрени экскаватор, I.5.1 экскаваторын, экскаваторт,

рүү, шизофрениэ

экскаваторыг, экскаватораас, экскаватораар,

шинель, I.23.4 шинелийн, шинельд, экскаватортай, экскаватор луу, экскаватораа

шинелийг, шинелиэс, шинелиэр, шинельтэй, экспедиц, I.3.4 экспедицийн, экспедицэд,

шинель рүү, шинелиэ

экспедицийг, экспедицээс, экспедицээр,

шифр, I.5.4 шифрийн, шифрт, шифрийг, экспедицтэй, экспедиц рүү, экспедицээ

шифрээс, шифрээр, шифртэй, шифр лүү, экспо, I.30.2 экспогийн, экспод, экспог,

шифрээ

экспогоос, экспогоор, экспотой, экспо руу,

шляп, I.9.1 шляпны, шляпанд, шляпыг, экспогоо

шляпнаас, шляпаар, шляптай, шляп руу, экспорт,

I.3.2

экспортын,

экспортод,

шляпаа

экспортыг,

экспортоос,

экспортоор,

шницель, I.23.4 шницелийн, шницельд, экспорттой, экспорт руу, экспортоо

шницелийг,

шницелиэс,

шницелиэр, экстерьер, I.5.4 экстерьерийн, экстерьерт,

шницельтэй, шницель рүү, шницелиэ

экстерьерийг, экстерьерээс, экстерьерээр,

шоколад, I.9.1 шоколадны, шоколаданд, экстерьертэй, экстерьер лүү, экстерьерээ

шоколадыг, шоколаднаас, шоколадаар, экстремизм,

I.1.4

экстремизмийн,

шоколадтай, шоколад руу, шоколадаа

экстремизмд, экстремизмийг, экстремизмээс,

шоу, I.12.1 шоуны, шоунд, шоуг, шоунаас, экстремизмээр, экстремизмтэй, экстремизм

шоугаар, шоутай, шоу руу, шоугаа

рүү, экстремизмээ

шпагетти, I.13.1 шпагеттины, шпагеттинд, электрод, I.3.2 электродын, электродод,

шпагеттийг,

шпагеттинаас,

шпагеттиар, электродыг, электродоос, электродоор,

шпагеттитай, шпагетти руу, шпагеттиа

электродтой, электрод руу, электродоо

шрифт, I.3.4 шрифтийн, шрифтэд, шрифтийг, электрон, I.2.2 электроны, электронд,

шрифтээс, шрифтээр, шрифттэй, шрифт рүү, электроныг,

электроноос,

электроноор,

шрифтээ

электронтой, электрон руу, электроноо

штаб, I.5.1 штабын, штабт, штабыг, штабаас, электротехник, I.5.4 электротехникийн,

штабаар, штабтай, штаб руу, штабаа

электротехникт,

электротехникийг,

штанг,

электротехникээс,

электротехникээр,

I.6.1 штангийн, штангт, штангийг, электротехниктэй, электротехник рүү,

штангаас, штангаар, штангтай, штанг руу, электротехникээ

штангаа

элемент, I.3.4 элементийн, элементэд,

штрих, I.3.4 штрихийн, штрихэд, штрихийг, элементийг, элементээс, элементээр,

штрихээс, штрихээр, штрихтэй, штрих рүү, элементтэй, элемент рүү, элементээ

штрихээ

элит, I.3.4 элитийн, элитэд, элитийг, элитээс,

элитээр, элиттэй, элит рүү, элитээ

эмульс, I.5.4 эмульсийн, эмульст, эмульсийг,

эмульсээс, эмульсээр, эмульстэй, эмульс

рүү, эмульсээ

энтертайнмент, I.3.1 энтертайнментын,

энтертайнментад,

энтертайнментыг,

508

509

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

энтертайнментаас,

энтертайнментаар,

энтертайнменттай,

энтертайнмент

руу,

энтертайнментаа

энциклопед,

I.3.4

энциклопедийн,

энциклопедэд,

энциклопедийг,

энциклопедээс,

энциклопедээр,

Ю

энциклопедтэй,

энциклопед

рүү,

энциклопедээ

юникод,

I.3.2

юникодын,

юникодод,

эсперанто,

I.30.2

эсперантогийн, юникодыг,

юникодоос,

юникодоор,

эсперантод, эсперантог, эсперантогоос, юникодтой, юникод руу, юникодоо

эсперантогоор, эсперантотой, эсперанто руу,

эсперантогоо

эстрад, I.3.1 эстрадын, эстрадад, эстрадыг,

эстрадаас, эстрадаар, эстрадтай, эстрад

руу, эстрадаа

этнограф, I.5.1 этнографын, этнографт,

этнографыг, этнографаас, этнографаар,

Я

этнографтай, этнограф руу, этнографаа

эфир, I.5.4 эфирийн, эфирт, эфирийг, ясли, I.8.1 яслийн, яслид, яслийг, яслиас,

эфирээс, эфирээр, эфиртэй, эфир лүү, яслиар, яслитай, ясли руу, яслиа

эфирээ

эхограмм, I.1.1 эхограммын, эхограммд,

эхограммыг, эхограммаас, эхограммаар,

эхограммтай, эхограмм руу, эхограммаа

508

509

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

ҮГ ХУВИЛГАХ ЖИШЭЭ

I ЖИНХЭНЭ НЭР

I.1.1 дуртгал, дуртгалууд, дуртгалын,

хөтлөгчөөс, хөтлөгчөөр, хөтлөгчтэй,

дуртгалд, дуртгалыг, дуртгалаас,

хөтлөгч рүү, хөтлөгчөө

дуртгалаар, дуртгалтай, дуртгал руу, I.4.4 хэрэглэгч, хэрэглэгч нар, хэрэглэгчид,

дуртгалаа

хэрэглэгчийн,

хэрэглэгчид,

I.1.2 зогсоол, зогсоолууд, зогсоолын,

хэрэглэгчийг,

хэрэглэгчээс,

зогсоолд, зогсоолыг, зогсоолоос,

хэрэглэгчээр, хэрэглэгчтэй, хэрэглэгч

зогсоолоор, зогсоолтой, зогсоол руу,

рүү, хэрэглэгчээ

зогсоолоо

I.5.1 аваар, аваарууд, аваарын, аваарт,

I.1.3 зөгнөл,

зөгнөлүүд,

зөгнөлийн,

аваарыг,

аваараас,

аваараар,

зөгнөлд,

зөгнөлийг,

зөгнөлөөс,

аваартай, аваар луу, аваараа

зөгнөлөөр, зөгнөлтэй, зөгнөл рүү, I.5.2 ёзоор, ёзоорууд, ёзоорын, ёзоорт,

зөгнөлөө

ёзоорыг,

ёзоороос,

ёзоороор,

I.1.4 бишрэл,

бишрэлийн,

бишрэлд,

ёзоортой, ёзоор луу, ёзоороо

бишрэлийг, бишрэлээс, бишрэлээр, I.5.3 төлөв, төлөвүүд, төлөвийн, төлөвт,

бишрэлтэй, бишрэл рүү, бишрэлээ

төлөвийг,

төлөвөөс,

төлөвөөр,

I.2.1 ачтан, ачтанууд, ачтаны ачтанд,

төлөвтэй, төлөв рүү, төлөвөө

ачтаныг,

ачтанаас,

ачтанаар, I.5.4 эмжээр, эмжээрүүд, эмжээрийн,

ачтантай, ачтан руу, ачтанаа

эмжээрт,

эмжээрийг,

эмжээрээс,

I.2.2 товчоон,

товчоонууд,

товчооны

эмжээрээр, эмжээртэй, эмжээр лүү,

товчоонд, товчооныг, товчооноос,

эмжээрээ

товчооноор, товчоонтой, товчоон руу, I.6.1 цацраг,

цацрагууд,

цацрагийн,

товчооноо

цацрагт,

цацрагийг,

цацрагаас,

I.2.3 хөдөлгөөн,

хөдөлгөөнүүд,

цацрагаар, цацрагтай, цацраг руу,

хөдөлгөөний,

хөдөлгөөнд,

цацрагаа

хөдөлгөөнийг,

хөдөлгөөнөөс, I.6.2 товьёг, товьёгийн, товьёгт, товьёгийг,

хөдөлгөөнөөр,

хөдөлгөөнтэй,

товьёгоос, товьёгоор, товьёгтой,

хөдөлгөөн рүү, хөдөлгөөнөө

товьёг руу, товьёгоо

I.2.4 тэмцээн, тэмцээнүүд, тэмцээний, I.6.3 бөгөлдрөг,

бөгөлдрөгүүд,

тэмцээнд, тэмцээнийг, тэмцээнээс,

бөгөлдрөгийн,

бөгөлдрөгт,

тэмцээнээр, тэмцээнтэй, тэмцээн рүү,

бөгөлдрөгийг,

бөгөлдрөгөөс,

тэмцээнээ

бөгөлдрөгөөр,

бөгөлдрөгтөй,

I.3.1 сургалт,

сургалтууд,

сургалтын,

бөгөлдрөг рүү, бөгөлдрөгөө

сургалтад, сургалтыг, сургалтаас, I.6.4 хэмхдэг,

хэмхдэгийн,

хэмхдэгт,

сургалтаар, сургалттай, сургалт руу,

хэмхдэгийг, хэмхдэгээс, хэмхдэгээр,

сургалтаа

хэмхдэгтэй, хэмхдэг рүү, хэмхдэгээ

I.3.2 сорьц, сорьцууд, сорьцын, сорьцод, I.7.1 ая, аяс, аяын, аяд, аяыг, аяас, аяар,

сорьцыг,

сорьцоос,

сорьцоор,

аятай, ая руу, аяа

сорьцтой, сорьц руу, сорьцоо

I.7.4 бие, биес, биеийн, биед, биеийг,

I.3.3 төвөнх,

төвөнхийн,

төвөнхөд,

биеэс, биеэр, биетэй, бие рүү, биеэ

төвөнхийг, төвөнхөөс, төвөнхөөр, I.8.1 тарни, тарниуд, тарнийн, тарнид,

төвөнхтэй, төвөнх рүү, төвөнхөө

тарнийг, тарниас, тарниар, тарнитай,

I.3.4 нийлц, нийлцийн, нийлцэд, нийлцийг,

тарни руу, тарниа

нийлцээс, нийлцээр, нийлцтэй, нийлц I.8.2 горви, горвиуд, горвийн, горвид,

рүү, нийлцээ

горвийг, горвиос, горвиор, горвитой,

I.4.1 манаач, манаач нар, манаачид,

горви руу, горвио

манаачийн, манаачид, манаачийг, I.8.4 гэрди, гэрдиүд, гэрдийн, гэрдид,

манаачаас, манаачаар, манаачтай,

гэрдийг, гэрдиэс, гэрдиэр, гэрдитэй,

манаач руу, манаачаа

гэрди рүү, гэрдиэ

I.4.2 тогтоомж, тогтоомжууд, тогтоомжийн, I.9.1 хуниас,

хуниаснууд,

хуниасны

тогтоомжид,

тогтоомжийг,

хуниасанд, хуниасыг, хуниаснаас,

тогтоомжоос,

тогтоомжоор,

хуниасаар, хуниастай, хуниас руу,

тогтоомжтой,

тогтоомж

руу,

хуниасаа

тогтоомжоо

I.9.2 ходоод,

ходоодны

ходоодонд,

I.4.3 хөтлөгч, хөтлөгч нар, хөтлөгчид,

ходоодыг, ходоодноос, ходоодоор,

хөтлөгчийн, хөтлөгчид, хөтлөгчийг,

ходоодтой, ходоод руу, ходоодоо

510

511

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

I.9.3 шөрмөс, шөрмөснүүд, шөрмөсний,

бээлийд,

бээлийг,

бээлийгээс,

шөрмөсөнд, шөрмөсийг, шөрмөснөөс,

бээлийгээр, бээлийтэй, бээлий рүү,

шөрмөсөөр, шөрмөстэй, шөрмөс рүү,

бээлийгээ

шөрмөсөө

I.16.1 байшин, байшингууд, байшингийн,

I.9.4 чүдэнз,

чүдэнзний,

чүдэнзэнд,

байшинд,

байшинг,

байшингаас,

чүдэнзийг, чүдэнзээс, чүдэнзээр,

байшингаар, байшинтай, байшин руу,

чүдэнзтэй, чүдэнз рүү, чүдэнзээ

байшингаа

I.10.1 банк, банкны, банканд, банкийг, I.16.2 ёотон,

ёотонгууд,

ёотонгийн,

банкнаас, банкаар, банктай, банк руу,

ёотонд, ёотонг, ёотонгоос, ёотонгоор,

банкаа

ёотонтой, ёотон руу, ёотонгоо

I.11.1 анааш,

анаашнууд,

анаашны I.16.3 өлсгөлөн,

өлсгөлөнгийн,

анаашинд, анаашийг, анаашнаас,

өлсгөлөнд, өлсгөлөнг, өлсгөлөнгөөс,

анаашаар, анааштай, анааш руу,

өлсгөлөнгөөр, өлсгөлөнтэй, өлсгөлөн

анаашаа

рүү, өлсгөлөнгөө

I.11.2 онош, оношнууд, оношны, оношинд, I.16.4 жин, жингийн, жинд, жинг, жингээс,

оношийг,

оношноос,

оношоор,

жингээр, жинтэй, жин рүү, жингээ

оноштой, онош руу, оношоо

I.17.1 журам, журмууд, журмын, журамд,

I.11.3 бөгж, бөгжнүүд, бөгжний, бөгжинд,

журмыг, журмаас, журмаар, журамтай,

бөгжийг, бөгжнөөс, бөгжөөр, бөгжтэй,

журам руу, журмаа

бөгж рүү, бөгжөө

I.17.2 боодол,

боодлууд,

боодлын,

I.11.4 сэмж, сэмжний, сэмжинд, сэмжийг,

боодолд,

боодлыг,

боодлоос,

сэмжнээс, сэмжээр, сэмжтэй, сэмж

боодлоор, боодолтой, боодол руу,

рүү, сэмжээ

боодлоо

I.12.1 халтиргаа, халтиргааны, халтиргаанд, I.17.3 өвөл, өвлийн, өвөлд, өвлийг, өвлөөс,

халтиргааг,

халтиргаанаас,

өвлөөр, өвөлтэй, өвөл рүү, өвлөө

халтиргаагаар,

халтиргаатай, I.17.4 гэрэл, гэрлүүд, гэрлийн, гэрэлд,

халтиргаа руу, халтиргаагаа

гэрлийг, гэрлээс, гэрлээр, гэрэлтэй,

I.12.2 оношилгоо,

оношилгоонууд,

гэрэл рүү, гэрлээ

оношилгооны,

оношилгоонд, I.18.1 удирдлага, удирдлагууд, удирдлагын,

оношилгоог,

оношилгооноос,

удирдлагад, удирдлагыг, удирдлагаас,

оношилгоогоор,

оношилгоотой,

удирдлагаар,

удирдлагатай,

оношилгоо руу, оношилгоогоо

удирдлага руу, удирдлагаа

I.12.3 дөрөө,

дөрөөнүүд,

дөрөөний, I.18.2 оньсого,

оньсогууд,

оньсогын,

дөрөөнд,

дөрөөг,

дөрөөнөөс,

оньсогод,

оньсогыг,

оньсогоос,

дөрөөгөөр, дөрөөтэй, дөрөө рүү,

оньсогоор, оньсоготой, оньсого руу,

дөрөөгөө

оньсогоо

I.12.4 жинтүү, жинтүүнүүд, жинтүүний, I.18.3 хөрөнгө,

хөрөнгүүд,

хөрөнгийн,

жинтүүнд,

жинтүүг,

жинтүүнээс,

хөрөнгөд,

хөрөнгийг,

хөрөнгөөс,

жинтүүгээр, жинтүүтэй, жинтүү рүү,

хөрөнгөөр, хөрөнгөтэй, хөрөнгө рүү,

жинтүүгээ

хөрөнгөө

I.13.1 салхи, салхины, салхинд, салхийг, I.18.4 бэлгэ, бэлгэс, бэлгүүд, бэлгийн,

салхинаас, салхиар, салхитай, салхи

бэлгэд, бэлгийг, бэлгээс, бэлгээр,

руу, салхиа

бэлгэтэй, бэлгэ рүү, бэлгээ

I.13.2 горхи, горхинууд, горхины, горхинд, I.19.1 наалдац, наалдцууд, наалдцын,

горхийг, горхиноос, горхиор, горхитой,

наалдцад, наалдцыг, наалдцаас,

горхи руу, горхио

наалдцаар, наалдацтай, наалдац руу,

I.14.1 хайр, хайрын, хайранд, хайрыг,

наалдцаа

хайраас, хайраар, хайртай, хайр луу, I.19.2 тогтоц, тогтцууд, тогтцын, тогтцод,

хайраа

тогтцыг, тогтцоос, тогтцоор, тогтоцтой,

I.15.1 арвай, арвайнууд, арвайн, арвайд,

тогтоц руу, тогтцоо

арвайг,

арвайнаас,

арвайгаар, I.19.3 өрөвтөс,

өрөвтсийн,

өрөвтсөд,

арвайтай, арвай руу, арвайгаа

өрөвтсийг, өрөвтсөөс, өрөвтсөөр,

I.15.2 боргоцой, боргоцойнууд, боргоцойн,

өрөвтөстэй, өрөвтөс рүү, өрөвтсөө

боргоцойд, боргоцойг, боргоцойгоос, I.19.4 хүүхэд, хүүхдүүд, хүүхдийн, хүүхдэд,

боргоцойгоор, боргоцойтой, боргоцой

хүүхдийг,

хүүхдээс,

хүүхдээр,

руу, боргоцойгоо

хүүхэдтэй, хүүхэд рүү, хүүхдээ

I.15.3 өлмий, өлмийнүүд, өлмийн, өлмийд, I.20.1 амьтан, амьтад, амьтас, амьтны,

өлмийг,

өлмийнөөс,

өлмийгөөр,

амьтанд,

амьтныг,

амьтнаас,

өлмийтэй, өлмий рүү, өлмийгөө

амьтнаар, амьтантай, амьтан руу,

I.15.4 бээлий,

бээлийнүүд,

бээлийн,

амьтнаа

510

511

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

I.20.2 хоньчин, хоньчид, хоньчны, хоньчинд, I.26.2 холтос,

холтоснууд,

холтосны,

хоньчныг,

хоньчноос,

хоньчноор,

холтсонд,

холтсыг,

холтосноос,

хоньчинтой, хоньчин руу, хоньчноо

холтсоор, холтостой, холтос руу,

I.20.3 төрөлхтөн,

төрөлхтнүүд,

холтсоо

төрөлхтний, төрөлхтөнд, төрөлхтнийг, I.26.3 өндөг, өндөгнүүд, өндөгний, өндгөнд,

төрөлхтнөөс,

төрөлхтнөөр,

өндгийг, өндөгнөөс, өндгөөр, өндөгтэй,

төрөлхтөнтэй,

төрөлхтөн

рүү,

өндөг рүү, өндгөө

төрөлхтнөө

I.26.4 ширэм,

ширэмнүүд,

ширэмний,

I.20.4 идэвхтэн, идэвхтнүүд, идэвхтний,

ширмэнд,

ширмийг,

ширэмнээс,

идэвхтэнд, идэвхтнийг, идэвхтнээс,

ширмээр, ширэмтэй, ширэм рүү,

идэвхтнээр, идэвхтэнтэй, идэвхтэн

ширмээ

рүү, идэвхтнээ

I.27.1 нухаш,

нухашнууд,

нухашны,

I.21.1 жавар, жаврын, жаварт, жаврыг,

нухшинд,

нухшийг,

нухашнаас,

жавраас, жавраар, жавартай, жавар

нухшаар, нухаштай, нухаш руу,

луу, жавраа

нухшаа

I.21.2 отор, отрын, оторт, отрыг, отроос, I.27.2 тохош,

тохошнууд,

тохошны,

отроор, отортой, отор луу, отроо

тохшинд,

тохшийг,

тохошноос,

I.21.3 мөндөр,

мөндрийн,

мөндөрт,

тохшоор, тохоштой, тохош руу, тохшоо

мөндрийг,

мөндрөөс,

мөндрөөр, I.27.4 идэш, идэшнүүд, идэшний, идшинд,

мөндөртэй, мөндөр лүү, мөндрөө

идшийг, идэшнээс, идшээр, идэштэй,

I.21.4 мэдүүлэг, мэдүүлгүүд, мэдүүлгийн,

идэш рүү, идшээ

мэдүүлэгт, мэдүүлгийг, мэдүүлгээс, I.28.1 саарь, саарины, сааринд, саарийг,

мэдүүлгээр, мэдүүлэгтэй, мэдүүлэг

сааринаас, саариар, саарьтай, саарь

рүү, мэдүүлгээ

луу, саариа

I.22.1 булаг, булгууд, булгийн, булагт, I.28.2 ооль, оолинууд, оолины, оолинд,

булгийг, булгаас, булгаар, булагтай,

оолийг, оолиноос, оолиор, оольтой,

булаг руу, булгаа

ооль руу, оолио

I.22.2 боодог, боодгууд, боодгийн, боодогт, I.29.1 даахь, даахины, даахинд, даахийг,

боодгийг,

боодгоос,

боодгоор,

даахинаас, даахиар, даахитай, даахь

боодогтой, боодог руу, боодгоо

руу, даахиа

I.23.1 торгууль, торгуулиуд, торгуулийн, I.29.2 тоть, тотинууд, тотины, тотинд, тотийг,

торгуульд, торгуулийг, торгуулиас,

тотиноос, тотиор, тотитой, тоть руу,

торгуулиар, торгуультай, торгууль руу,

тотио

торгуулиа

I.30.1 цагдаа, цагдаа нар, цагдаагийн,

I.23.2 лооль, лоолиуд, лоолийн, лоольд,

цагдаад,

цагдааг,

цагдаагаас,

лоолийг, лоолиос, лоолиор, лоольтой,

цагдаагаар, цагдаатай, цагдаа руу,

лооль руу, лоолио

цагдаагаа

I.24.1 тахь, тахиуд, тахийн, тахид, тахийг, I.30.2 хорвоо,

хорвоогийн,

хорвоод,

тахиас, тахиар, тахитай, тахь руу,

хорвоог, хорвоогоос, хорвоогоор,

тахиа

хорвоотой, хорвоо руу, хорвоогоо

I.24.2 боть, ботиуд, ботийн, ботид, ботийг, I.30.3 өвөө, өвөө нар, өвөөгийн, өвөөд,

ботиос, ботиор, ботитой, боть руу,

өвөөг, өвөөгөөс, өвөөгөөр, өвөөтэй,

ботио

өвөө рүү, өвөөгөө

I.25.1 булга, булганууд, булганы, булганд, I.30.4 сүрьеэ, сүрьеэгийн, сүрьеэд, сүрьеэг,

булгыг, булганаас, булгаар, булгатай,

сүрьеэгээс, сүрьеэгээр, сүрьеэтэй,

булга руу, булгаа

сүрьеэ рүү, сүрьеэгээ

I.25.2 цорго, цоргонууд, цоргоны, цоргонд, I.31.1 шанзач, шанзчид, шанзчийн, шанзчид,

цоргыг, цоргоноос, цоргоор, цорготой,

шанзчийг,

шанзчаас,

шанзчаар,

цорго руу, цоргоо

шанзачтай, шанзач руу шанзчаа

I.25.3 мөнгө,

мөнгөнүүд,

мөнгөний, I.31.2 оточ, оточ нар, отчийн, отчид, отчийг,

мөнгөнд,

мөнгийг,

мөнгөнөөс,

отчоос, отчоор, оточтой, оточ руу,

мөнгөөр, мөнгөтэй, мөнгө рүү, мөнгөө

отчоо

I.25.4 шилбэ,

шилбэнүүд,

шилбэний, I.31.3 хөтөч, хөтөч нар, хөтчийн, хөтчид,

шилбэнд,

шилбийг,

шилбэнээс,

хөтчийг, хөтчөөс, хөтчөөр, хөтөчтэй,

шилбээр, шилбэтэй, шилбэ рүү,

хөтөч рүү, хөтчөө

шилбээ

I.31.4 үдэш, үдшүүд, үдшийн, үдшэд,

I.26.1 хувцас,

хувцаснууд,

хувцасны,

үдшийг, үдшээс, үдшээр, үдэштэй,

хувцсанд,

хувцсыг,

хувцаснаас,

үдэш рүү, үдшээ

хувцсаар, хувцастай, хувцас руу, I.32.1 халхавч, халхавчнууд, халхавчууд,

хувцсаа

халхавччуул, халхавчийн, халхавчинд,

512

513

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

халхавчийг, халхавчаас, халхавчаар,

хөтөвчид,

хөтөвчийг,

хөтөвчөөс,

халхавчтай, халхавч руу, халхавчаа

хөтөвчөөр, хөтөвчтэй, хөтөвч рүү,

I.32.2 хормогч, хормогчнууд, хормогчийн,

хөтөвчөө

хормогчинд, хормогчийг, хормогчоос, I.32.4 чихэвч,

чихэвчнүүд,

чихэвчийн,

хормогчоор, хормогчтой, хормогч руу,

чихэвчид, чихэвчийг, чихэвчнээс,

хормогчоо

чихэвчээр, чихэвчтэй, чихэвч рүү,

I.32.3 хөтөвч,

хөтөвчнүүд,

хөтөвчийн,

чихэвчээ

II ҮЙЛ ҮГ *

II.1.1 зулгаа,

зулгаалга,

зулгаагд,

ээтийхүйц, ээтийлтэй, ээтийшгүй,

зулгаалц,

зулгаалд;

зулгаацгаа;

ээтийм; ээтийнэ, ээтиймүй, ээтийнэм,

зулгаачих, зулгаасхий, зулгаазна,

ээтийюү, ээтийжээ, ээтийв, ээтийлээ

зулгаагаатах; зулгааж, зулгаагаад, II.2.1* уя, уяул, уягд, уялц, уялд; уяцгаа,

зулгаан,

зулгаасаар,

зулгаавч,

уячих, уясхий, уязна, уяатах; уяж,

зулгаамагц, зулгаахаар, зулгаатал,

уяад, уян, уясаар, уявч, уямагц, уятал,

зулгаахлаар, зулгаавал, зулгааваас,

уяхлаар, уявал, уяваас, уянгуут,

зулгаангуут, зулгаангаа, зулгаалгүй;

уянгаа, уялгүй, уяхаар; уяя, уясугай,

зулгаая, зулгаагаарай, зулгаагаач,

уяарай, уяач, уягтун, уяузай, уяг,

зулгаагуузай, зулгааг, зулгаагаасай;

уятугай, уяасай; уясан, уядаг, уях,

зулгаасан,

зулгаадаг,

зулгаах,

уягч, уямаар, уяхуйц, уяуштай, уялтай,

зулгаагч, зулгаамаар, зулгаахуйц,

уяшгүй, уям, уяна, уямуй, уянам, уяюу,

зулгаашгүй,

зулгаам;

зулгаана,

уяжээ, уяв, уялаа

зулгаамуй,

зулгаанам,

зулгааюу, II.2.2 торни, торниул, торнио, торнилц;

зулгаажээ, зулгаав, зулгаалаа

торницгоо, торничих, торнисхий,

II.1.2 товой, товойлго; товойцгоо, товойчих,

торнизно,

торниотох;

торниж,

товойсхий,

товойзно;

товойж,

торниод, торнин, торнисоор, торнивч,

товойгоод,

товойн,

товойсоор,

торнимогц, торнихоор, торнитол,

товойвч,

товоймогц,

товойтол,

торнихлоор, торнивол, торнивоос,

товойхлоор, товойвол, товойвоос,

торнингуут, торнингоо, торнилгүй,

товойнгуут, товойнгоо, товойлгүй;

торниор; торниё, торниорой, торниоч,

товойё,

товойгоорой,

товойгооч,

торниг,

торниосой;

торнисон,

товойгуузай, товойг, товойгоосой;

торнидог, торних, торнигч, торнимоор,

товойсон, товойдог, товойх, товойгч,

торнихуйц, торниуштай, торнишгүй,

товоймоор, товойхуйц, товойшгүй,

торним; торнино, торнимуй, торнином,

товойм, товойно, товоймуй, товойном,

торниюу, торнижээ, торнив, торнилоо

товойюу, товойжээ, товойв, товойлоо

II.2.4 хэе, хэеүл, хэегд, хэелц, хэелд;

II.1.3 хөө, хөөлгө, хөөгд, хөөлц; хөөцгөө,

хэецгээ, хэечих, хэесхий, хэезнэ,

хөөчих, хөөсхий, хөөзнө, хөөгөөтөх;

хэеэтэх; хэеж, хэеэд, хэен, хэесээр,

хөөж, хөөгөөд, хөөн, хөөсөөр, хөөвч,

хэевч, хэемэгц, хэетэл, хэехлээр,

хөөмөгц, хөөхөөр, хөөтөл, хөөхлөөр,

хэевэл, хэевээс, хэенгүүт, хэенгээ,

хөөвөл, хөөвөөс, хөөнгүүт, хөөгүүт,

хэелгүй, хэехээр; хэее, хэесүгэй,

хөөнгөө, хөөлгүй; хөөе, хөөсүгэй,

хэеэрэй, хэеэч, хэегтүн, хэеүзэй,

хөөгөөрэй,

хөөгөөч,

хөөгтүн,

хэег, хэетүгэй, хэеэсэй; хэесэн,

хөөгүүзэй, хөөг, хөөтүгэй, хөөгөөсэй;

хэедэг, хэех, хэегч, хэемээр, хэехүйц,

хөөсөн, хөөдөг, хөөх, хөөгч, хөөмөөр,

хэеүштэй, хэелтэй, хэешгүй, хэем;

хөөхүйц, хөөшгүй, хөөм; хөөнө,

хэенэ, хэемүй, хэенэм, хэеюү, хэежээ,

хөөмүй, хөөнөм, хөөюү, хөөжээ, хөөв,

хэев, хэелээ

хөөлөө

II.3.1 зур, зуруул, зурагд, зуралц; зурцгаа,

II.1.4 ээтий, ээтийлгэ; ээтийчих, ээтийсхий,

зурчих, зурсхий, зурзна, зураатах;

ээтийзнэ; ээтийж, ээтийгээд, ээтийн,

зурж, зураад, зуран, зурсаар, зуравч,

ээтийсээр,

ээтийвч,

ээтиймэгц,

зурмагц, зуртал, зурахлаар, зурвал,

ээтийтэл,

ээтийхлээр,

ээтийвэл,

зурваас, зурангуут, зурангаа, зуралгүй,

ээтийвээс, ээтийнгүүт, ээтийнгээ,

зурахаар; зуръя, зурсугай, зураарай,

ээтийлгүй;

ээтийе,

ээтийгээрэй,

зураач, зурагтун, зуруузай, зураг,

ээтийгээч,

ээтийгүүзэй,

ээтийг,

ээтийгээсэй;

ээтийсэн,

ээтийдэг,

ээтийх,

ээтийгч,

ээтиймээр, * Үйл үгийн хувиллын тухай өмнөх үгийн 1.7 дахь

хэсгээс үзнэ үү!

512

513

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

зуртугай, зураасай; зурсан, зурдаг,

овоолсхий, овоолзно, овоолоотох;

зурах, зурагч, зурмаар, зурахуйц,

овоолж,

овоолоод,

овоолон,

зурууштай, зуралтай, зуршгүй, зурам;

овоолсоор, овооловч, овоолмогц,

зурна, зурмуй, зурнам, зуръюу,

овоолтол, овоолохлоор, овоолбол,

зуржээ, зурав, зурлаа

овоолбоос, овоолонгуут, овоолонгоо,

II.3.2 сор, соруул, сорогд, соролц; сорцгоо,

овоололгүй, овоолохоор; овоолъё,

сорчих, сорсхий, сорзно, сороотох;

овоолоорой, овоолооч, овоологтун,

сорж, сороод, сорон, сорсоор,

овоолуузай, овоолог, овоолтугай,

соровч, сормогц, сортол, сорохлоор,

овоолоосой; овоолсон, овоолдог,

сорвол, сорвоос, соронгуут, соронгоо,

овоолох,

овоологч,

овоолмоор,

соролгүй; сорохоор, соръё, сороорой,

овоолохуйц,

овоолууштай,

сорооч, сорогтун, соруузай, сорог,

овоололтой, овоолшгүй, овоолом,

сортугай, сороосой; сорсон, сордог,

овоолно,

овоолмуй,

овоолном,

сорох, сорогч, сормоор, сорохуйц,

овоолъюу,

овоолжээ,

овоолов,

сорууштай, соролтой, соршгүй, сором;

овооллоо

сорно, сормуй, сорном, соръюу, II.4.3 өнгөл, өнгөлүүл, өнгөлөгд, өнгөлөлц,

соржээ, соров, сорлоо

өнгөлцгөө,

өнгөлчих,

өнгөлсхий,

II.3.3 төр, төрүүл, төрцгөө, төрчих, төрсхий,

өнгөлзнө,

өнгөлөөтөх;

өнгөлж,

төрзнө, төрөөтөх; төрж, төрөөд,

өнгөлөөд,

өнгөлөн,

өнгөлсөөр,

төрөн, төрсөөр, төрөвч, төрмөгц,

өнгөлөвч,

өнгөлмөгц,

өнгөлтөл,

төртөл, төрөхлөөр, төрвөл, төрвөөс,

өнгөлөхлөөр, өнгөлбөл, өнгөлбөөс,

төрөнгүүт, төрүүт, төрөнгөө, төрөлгүй,

өнгөлөнгүүт, өнгөлөнгөө, өнгөлөлгүй,

төрөөр; төрье, төрсүгэй, төрмү, төрсү,

өнгөлөөр;

өнгөлье,

өнгөлөөрэй,

төрөөрэй, төрөөч, төрөгтүн, төрүүзэй,

өнгөлөөч, өнгөлөгтүн, өнгөлүүзэй,

төрөг, төртүгэй, төрөөсэй; төрсөн,

өнгөлөг, өнгөлтүгэй, өнгөлөөсэй;

төрдөг, төрөх, төрөгч, төрмөөр,

өнгөлсөн, өнгөлдөг, өнгөлөх, өнгөлөгч,

төрөхүйц,

төрүүштэй,

төрөлтэй,

өнгөлмөөр, өнгөлөхүйц, өнгөлүүштэй,

төршгүй, төрнө, төрмүй, төрнөм,

өнгөлөлтэй, өнгөлшгүй, өнгөлөм;

төрьюү, төржээ, төрөв, төрлөө

өнгөлнө,

өнгөлмүй,

өнгөлнөм,

II.3.4 түг, түгээ; түгээцгээ, түгчих, түгсхий,

өнгөльюү,

өнгөлжээ,

өнгөлөв,

түгзнэ, түгээтэх; түгж, түгээд, түгэн,

өнгөллөө

түгсээр, түгэвч, түгмэгц, түгэхээр, II.4.4 мэдээл,

мэдээлүүл,

мэдээлэгд,

түгтэл, түгэхлээр, түгвэл, түгвээс,

мэдээлэлц; мэдээлцгээ, мэдээлчих,

түгэнгүүт, түгэнгээ, түгэлгүй; түгье,

мэдээлсхий, мэдээлзнэ, мэдээлээтэх;

түгсүгэй, түгээрэй, түгэгтүн, түгүүзэй,

мэдээлж,

мэдээлээд,

мэдээлэн,

түгэг, түгтүгэй, түгээсэй; түгсэн,

мэдээлсээр, мэдээлэвч, мэдээлмэгц,

түгдэг, түгэх, түгэгч, түгмээр, түгэхүйц,

мэдээлтэл, мэдээлэхлээр, мэдээлбэл,

түгүүштэй, түгэлтэй, түгэшгүй, түгэм;

мэдээлбээс,

мэдээлэнгүүт,

түгнэ, түгмүй, түгнэм, түгьюү, түгжээ,

мэдээлэнгээ,

мэдээлэлгүй,

түгэв, түглээ

мэдээлэхээр; мэдээлье, мэдээлсүгэй,

II.4.1 авхуул,

авхуулуул,

авхуулагд,

мэдээлээрэй, мэдээлээч, мэдээлэгтүн,

авхуулалц; авхуулцгаа, авхуулчих,

мэдээлүүзэй, мэдээлэг, мэдээлтүгэй,

авхуулсхий, авхуулзна, авхуулаатах;

мэдээлээсэй; мэдээлсэн, мэдээлдэг,

авхуулж,

авхуулаад,

авхуулан,

мэдээлэх, мэдээлэгч, мэдээлмээр,

авхуулсаар, авхуулавч, авхуулмагц,

мэдээлэхүйц,

мэдээлүүштэй,

авхуултал, авхуулахлаар, авхуулбал,

мэдээлэлтэй, мэдээлшгүй, мэдээлэм,

авхуулбаас,

авхуулангуут,

мэдээлнэ; мэдээлмүй, мэдээлнэм,

авхуулангаа,

авхуулалгүй;

мэдээльюү, мэдээлжээ, мэдээлэв,

авхуулахаар; авхуулъя, авхуулсугай,

мэдээллээ

авхуулаарай, авхуулаач, авхуулагтун, II.5.1 дулаар,

дулааруул;

дулаарчих,

авхуулуузай; авхуулаг, авхуултугай,

дулаарсхий, дулаарзна, дулаарч,

авхуулаасай; авхуулсан, авхуулдаг,

дулаараад, дулааран, дулаарсаар,

авхуулах, авхуулагч, авхуулмаар,

дулааравч, дулаармагц, дулаартал,

авхуулахуйц,

авхуулууштай,

дулаарахлаар,

дулаарвал,

авхуулалтай, авхуулшгүй, авхуулам;

дулаарваас,

дулаарангуут,

авхуулна, авхуулмуй, авхуулнам,

дулаарангаа,

дулааралгүй;

авхуулъюу, авхуулжээ, авхуулав,

дулаараар; дулаараг, дулаараасай;

авхууллаа

дулаарсан, дулаардаг, дулаарах,

II.4.2 овоол, овоолуул, овоологд, овоололц,

дулаарагч, дулаармаар, дулаарахуйц,

овоололд;

овоолцгоо,

овоолчих,

дулаарууштай,

дулааралтай,

514

515

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

дулааршгүй, дулаарам; дулаарна,

эвлэршгүй,

эвлэрэм;

эвлэрнэ,

дулаармуй, дулаарнам, дулааръюу,

эвлэрмүй,

эвлэрнэм,

эвлэрьюү,

дулаарчээ, дулаарав, дулаарлаа

эвлэрчээ, эвлэрэв, эвлэрлээ

II.5.2 сондгойр,

сондгойруул, II.6.1 бахиуд,

бахиудуул,

бахиутга;

сондгойролц,

сондгойрцгоо,

бахиудчих, бахиудасхий, бахиудазна;

сондгойрчих,

сондгойрсхий,

бахиудаж, бахиудаад, бахиудан,

сондгойрзно,

сондгойроотох;

бахиудсаар, бахиудавч, бахиудмагц,

сондгойрч, сондгойроод, сондгойрон,

бахиудтал, бахиудахлаар, бахиудвал,

сондгойрсоор,

сондгойровч,

бахиудваас, бахиудангуут, бахиудуут,

сондгойрмогц,

сондгойрохоор,

бахиудангаа,

бахиудалгүй;

сондгойртол,

сондгойрохлоор,

бахиудахаар; бахиудаг; бахиудсан,

сондгойрвол,

сондгойрвоос,

бахиуддаг,

бахиудах,

бахиудагч,

сондгойронгуут,

сондгойронгоо,

бахиудмаар,

бахиудахуйц,

сондгойролгүй;

сондгойроор;

бахиудууштай,

бахиудалтай,

сондгойръё,

сондгойроорой,

бахиудашгүй, бахиудам; бахиудна,

сондгойрооч,

сондгойрогтун,

бахиудмуй, бахиуднам, бахиудъюу,

сондгойруузай,

сондгойрог,

бахиуджээ, бахиудав, бахиудлаа

сондгойроосой;

сондгойрсон, II.6.2 солбиц,

солбицуул,

солбицогд,

сондгойрдог, сондгойрох, сондгойрогч,

солбицолц, солбицолд; солбицоцгоо,

сондгойрмоор,

сондгойрохуйц,

солбицчих,

солбицосхий,

сондгойрууштай,

сондгойролтой,

солбицозно, солбицоотох; солбицож,

сондгойршгүй,

сондгойром;

солбицоод, солбицон, солбицсоор,

сондгойрно,

сондгойрмуй,

солбицовч, солбицмогц, солбицтол,

сондгойрном,

сондгойръюу,

солбицохлоор,

солбицвол,

сондгойрчээ,

сондгойров,

солбицвоос,

солбицонгуут,

сондгойрлоо

солбицонгоо,

солбицолгүй;

II.5.3 хөндийр, хөндийрүүл, хөндийрөгд,

солбицохоор; солбицъё, солбицоорой,

хөндийрцгөө,

хөндийрчих,

солбицооч,

солбицогтун,

хөндийрсхий,

хөндийрзнө,

солбицуузай, солбицог, солбицоосой;

хөндийрөөтөх; хөндийрч, хөндийрөөд,

солбицсон, солбицдог, солбицох,

хөндийрөн, хөндийрсөөр, хөндийрөвч,

солбицогч, солбицмоор, солбицохуйц,

хөндийрмөгц,

хөндийртөл,

солбицууштай,

солбицолтой,

хөндийрөхлөөр,

хөндийрвөл,

солбицошгүй, солбицом; солбицно,

хөндийрвөөс,

хөндийрөнгүүт,

солбицмуй, солбицном, солбицъюу,

хөндийрөнгөө,

хөндийрөлгүй;

солбицжээ, солбицов, солбицлоо

хөндийрөхөөр;

хөндийрье, II.6.3 хөрөөд,

хөрөөдүүл,

хөрөөдөгд,

хөндийрөөрэй,

хөндийрөөч,

хөрөөдөлц; хөрөөдөцгөө, хөрөөдчих,

хөндийрөгтүн,

хөндийрүүзэй,

хөрөөдөсхий,

хөрөөдөзнө,

хөндийрөг,

хөндийртүгэй,

хөрөөдөөтөх;

хөрөөдөж,

хөндийрөөсэй;

хөндийрсөн,

хөрөөдөөд, хөрөөдөн, хөрөөдсөөр,

хөндийрдөг, хөндийрөх, хөндийрөгч,

хөрөөдөвч, хөрөөдмөгц, хөрөөдтөл,

хөндийрмөөр,

хөндийрөхүйц,

хөрөөдөхлөөр,

хөрөөдвөл,

хөндийрүүштэй,

хөндийрөлтэй,

хөрөөдвөөс,

хөрөөдөнгүүт,

хөндийршгүй, хөндийрөм; хөндийрнө,

хөрөөдөнгөө,

хөрөөдөлгүй;

хөндийрмүй,

хөндийрнөм,

хөрөөдөхөөр; хөрөөдье, хөрөөдөөрэй,

хөндийрьюү, хөндийрчээ, хөндийрөв,

хөрөөдөөч,

хөрөөдөгтүн,

хөндийрлөө

хөрөөдүүзэй, хөрөөдөг, хөрөөдөөсэй;

II.5.4 эвлэр, эвлэрүүл, эвлэрэлц, эвлэрэлд;

хөрөөдсөн, хөрөөддөг, хөрөөдөх,

эвлэрцгээ,

эвлэрчих,

эвлэрсхий,

хөрөөдөгч, хөрөөдмөөр, хөрөөдөхүйц,

эвлэрзнэ,

эвлэрээтэх;

эвлэрч,

хөрөөдүүштэй,

хөрөөдөлтэй,

эвлэрээд,

эвлэрэн,

эвлэрсээр,

хөрөөдөшгүй, хөрөөдөм; хөрөөднө,

эвлэрэвч,

эвлэрмэгц,

эвлэртэл,

хөрөөдмүй, хөрөөднөм, хөрөөдьюү,

эвлэрэхлээр, эвлэрвэл, эвлэрвээс,

хөрөөджээ, хөрөөдөв, хөрөөдлөө

эвлэрэнгүүт, эвлэрэнгээ, эвлэрэлгүй, II.6.4 лимбэд, лимбэдүүл, лимбэдэлц;

эвлэрэхээр; эвлэрье, эвлэрсүгэй,

лимбэдэцгээ,

лимбэдчих,

эвлэрээрэй, эвлэрээч, эвлэрэгтүн,

лимбэдэсхий,

лимбэдэзнэ,

эвлэрүүзэй,

эвлэрэг,

эвлэртүгэй,

лимбэдээтэх; лимбэдэж, лимбэдээд,

эвлэрээсэй;

эвлэрсэн,

эвлэрдэг,

лимбэдэн, лимбэдсээр, лимбэдэвч,

эвлэрэх,

эвлэрэгч,

эвлэрмээр,

лимбэдмэгц,

лимбэдтэл,

эвлэрэхүйц, эвлэрүүштэй, эвлэрэлтэй,

лимбэдэхлээр,

лимбэдвэл,

514

515

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

лимбэдвээс,

лимбэдэнгүүт,

хэлмэгдэвч, хэлмэгдмэгц, хэлмэгдтэл,

лимбэдэнгээ,

лимбэдэлгүй,

хэлмэгдэхлээр,

хэлмэгдвэл,

лимбэдэхээр;

лимбэдье,

хэлмэгдвээс,

хэлмэгдэнгүүт,

лимбэдээрэй,

лимбэдээч,

хэлмэгдэнгээ,

хэлмэгдэлгүй,

лимбэдэгтүн, лимбэдүүзэй, лимбэдэг,

хэлмэгдээр; хэлмэгдүүзэй, хэлмэгдэг,

лимбэдээсэй; лимбэдсэн, лимбэддэг,

хэлмэгдээсэй; хэлмэгдсэн, хэлмэгддэг,

лимбэдэх, лимбэдэгч, лимбэдмээр,

хэлмэгдэх, хэлмэгдэгч, хэлмэгдмээр,

лимбэдэхүйц,

лимбэдүүштэй,

хэлмэгдэхүйц,

хэлмэгдүүштэй,

лимбэдэлтэй,

лимбэдэшгүй,

хэлмэгдэлтэй,

хэлмэгдэшгүй,

лимбэдэм; лимбэднэ, лимбэдмүй,

хэлмэгдэм; хэлмэгдэнэ, хэлмэгдмүй,

лимбэднэм, лимбэдьюү, лимбэджээ,

хэлмэгднэм, хэлмэгдьюү, хэлмэгджээ,

лимбэдэв, лимбэдлээ

хэлмэгдэв, хэлмэгдлээ

II.7.1 далилз, далилзуул, далилзацгаа, II.8.1 албаж,

албажуул;

албажиж,

далилзчих,

далилзасхий,

албажаад, албажин, албажсаар,

далилзаатах;

далилзаж,

албаживч, албажмагц, албажтал,

далилзаад, далилзан, далилзсаар,

албажихлаар, албажвал, албажваас,

далилзавч, далилзмагц, далилзтал,

албажингуут,

албажингаа,

далилзахлаар,

далилзвал,

албажилгүй; албажхаар; албажиг;

далилзваас,

далилзангуут,

албажсан,

албаждаг,

албажих,

далилзангаа,

далилзалгүй,

албажигч, албажмаар, албажихуйц,

далилзахаар; далилзуузай, далилзаг;

албажууштай, албажишгүй, албажим;

далилзсан, далилздаг, далилзах,

албажна,

албажмуй,

албажнам,

далилзагч, далилзам; далилзана,

албажъюу,

албажжээ,

албажив,

далилзмуй, далилзнам, далилзъюу,

албажлаа

далилзжээ, далилзав, далилзлаа

II.8.2 шохойж, шохойжуул; шохойжчих;

II.7.2 сонс, сонсго, сонсогд, сонсолц;

шохойжиж, шохойжоод, шохойжин,

сонсоцгоо,

сонсчих,

сонсосхий,

шохойжсоор,

шохойживч,

сонсозно,

сонсоотох;

сонсож,

шохойжмогц,

шохойжтол,

сонсоод, сонсон, сонссоор, сонсовч,

шохойжихлоор,

шохойжвол,

сонсмогц,

сонстол,

сонсохлоор,

шохойжвоос,

шохойжингуут,

сонсвол,

сонсвоос,

сонсонгуут,

шохойжингоо,

шохойжилгүй;

сонсонгоо,

сонсолгүй,

сонсоор;

шохойжихоор; шохойжиг; шохойжсон,

сонсъё,

сонссугай,

сонсоорой,

шохойжоо, шохойждог, шохойжих,

сонсооч, сонсогтун, сонсуузай, сонсог,

шохойжигч,

шохойжмоор,

сонстугай,

сонсоосой;

сонссон,

шохойжихуйц,

шохойжишгүй,

сонсдог, сонсох, сонсогч, сонсмоор,

шохойжим, шохойжно, шохойжжээ,

сонсохуйц, сонсууштай, сонсолтой,

шохойжив, шохойжлоо

сонсошгүй, сонсом; сонсоно, сонсмуй, II.8.3 хөш, хөшөө, хөшигд, хөшилц, хөшилд;

сонсном, сонсъюу, сонсжээ, сонсов,

хөшицгөө,

хөшчих,

хөшисхий,

сонслоо

хөшизнө, хөшиж, хөшөөд, хөшин,

II.7.3 бөөнд,

бөөндүүл,

бөөндөлц;

хөшсөөр, хөшивч, хөшмөгц, хөштөл,

бөөндөцгөө, бөөндчих, бөөндөсхий,

хөшихлөөр,

хөшвөл,

хөшвөөс,

бөөндөзнө, бөөндөөтөх; бөөндөж,

хөшингүүт,

хөшингөө,

хөшилгүй;

бөөндөөд,

бөөндөн,

бөөндсөөр,

хөшье, хөшөөрэй, хөшөөч, хөшүүзэй,

бөөндөвч, бөөндмөгц, бөөндтөл,

хөшиг, хөшөөсэй; хөшсөн, хөшдөг,

бөөндөхлөөр, бөөндвөл, бөөндвөөс,

хөших, хөшигч, хөшмөөр, хөшихүйц;

бөөндөнгүүт,

бөөндөхөөр,

хөшнө, хөшмүй, хөшнөм, хөшьюү,

бөөндөнгөө, бөөндөлгүй; бөөндөөр;

хөшжээ, хөшив, хөшлөө

бөөндье, бөөндөөрэй, бөөндөөч, II.8.4 гирвэш, гирвэшүүл; гирвэшицгээ,

бөөндүүзэй, бөөндөг, бөөндөөсэй;

гирвэшчих, гирвэшисхий, гирвэшизнэ,

бөөндсөн,

бөөнддөг,

бөөндөх,

гирвэшиж, гирвэшээд, гирвэшин,

бөөндөгч, бөөндмөөр, бөөндөхүйц,

гирвэшсээр, гирвэшивч, гирвэшмэгц,

бөөндүүштэй,

бөөндөлтэй,

гирвэштэл, гирвэшихлээр, гирвэшвэл,

бөөндөшгүй, бөөндөм; бөөндөнө,

гирвэшвээс,

гирвэшингүүт,

бөөндмүй, бөөнднөм, бөөндьюү,

гирвэшингээ,

гирвэшилгүй;

бөөнджээ, бөөндөв, бөөндлөө

гирвэшээрэй,

гирвэшээч,

II.7.4 хэлмэгд, хэлмэгдүүл; хэлмэгдэцгээ,

гирвэшүүзэй, гирвэшиг, гирвэшээсэй;

хэлмэгдчих, хэлмэгдээтэх; хэлмэгдэж,

гирвэшсэн, гирвэшдэг, гирвэших,

хэлмэгдээд, хэлмэгдэн, хэлмэгдсээр,

гирвэшигч, гирвэшмээр, гирвэшихүйц,

516

517

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

гирвэшим; гирвэшнэ, гирвэшнэм, II.10.1 ажилла, ажиллуул, ажиллацгаа,

гирвэшьюү, гирвэшжээ, гирвэшив,

ажиллачих,

ажилласхий,

гирвэшлээ

ажиллазна, ажиллаатах; ажиллаж,

II.9.1 даяарш, даяаршуул, даяаршицгаа,

ажиллаад, ажиллан, ажилласаар,

даяаршчих, даяаршаатах; даяаршиж,

ажиллавч, ажилламагц, ажиллатал,

даяаршаад, даяаршин, даяаршсаар,

ажиллахлаар,

ажиллавал,

даяаршивч, даяаршмагц, даяарштал,

ажиллаваас, ажиллангуут, ажиллуут,

даяаршихлаар,

даяаршвал,

ажиллангаа, ажиллалгүй, ажиллая,

даяаршваас,

даяаршингуут,

ажилласугай,

ажиллаарай,

даяаршингаа,

даяаршилгүй;

ажиллаач, ажиллагтун, ажиллуузай,

даяаршихаар;

даяаршъя,

ажиллатугай,

ажиллаасай;

даяаршсугай,

даяаршаарай,

ажилласан, ажилладаг, ажиллах,

даяаршаач,

даяаршигтун,

ажиллагч, ажилламаар, ажиллахуйц,

даяаршуузай, даяаршиг, даяарштугай,

ажиллууштай, ажиллана, ажиллажээ,

даяаршаасай; даяаршсан, даяаршдаг,

ажиллав, ажиллалаа

даяарших, даяаршигч, даяаршмаар, II.10.2 орогно,

орогнуул,

орогнолд;

даяаршихуйц,

даяаршишгүй,

орогноцгоо, орогночих, орогносхий,

даяаршим; даяаршина, даяаршмуй,

орогнозно,

орогноотох;

орогнож,

даяаршнам, даяаршъюу, даяаршжээ,

орогноод,

орогнон,

орогносоор,

даяаршив, даяаршлаа

орогновч, орогномогц, орогнотол,

II.9.2 соёлж,

соёлжуул,

соёлжицгоо,

орогнохлоор, орогновол, орогновоос,

соёлжчих,

соёлжиж,

соёлжоод,

орогнонгуут, орогнуут, орогнонгоо,

соёлжин,

соёлжсоор,

соёлживч,

орогнолгүй, орогнохоор; орогноё,

соёлжмогц, соёлжтол, соёлжихлоор,

орогносугай,

орогноорой,

соёлжвол, соёлжвоос, соёлжингуут,

орогнооч, орогногтун, орогнуузай,

соёлжингоо, соёлжилгүй; соёлжъё,

орогног, орогнотугай, орогноосой;

соёлжсугай,

соёлжоорой,

орогносон,

орогнодог,

орогнох,

соёлжооч, соёлжигтун, соёлжуузай,

орогногч, орогномоор, орогнохуйц,

соёлжиг, соёлжтугай, соёлжоосой;

орогнууштай, орогнолтой, орогношгүй,

соёлжсон,

соёлждог,

соёлжих,

орогном;

орогноно,

орогномуй,

соёлжигч, соёлжмоор, соёлжихуйц,

орогноном, орогноюу, орогножээ,

соёлжууштай, соёлжим; соёлжино,

орогнов, орогнолоо

соёлжмуй, соёлжном, соёлжъюу, II.10.3 өвөрлө,

өвөрлүүл,

өвөрлөлц,

соёлжжээ, соёлжив, соёлжлоо

өвөрлөлд; өвөрлөцгөө, өвөрлөчих,

II.9.3 цөмч, цөмчүүл, цөмчилд; цөмчицгөө,

өвөрлөсхий, өвөрлөзнө, өвөрлөөтөх;

цөмччих,

цөмчизнө;

цөмчиж,

өвөрлөж,

өвөрлөөд,

өвөрлөн,

цөмчөөд, цөмчин, цөмчсөөр, цөмчивч,

өвөрлөсөөр, өвөрлөвч, өвөрлөмөгц,

цөмчмөгц, цөмчтөл, цөмчихлөөр,

өвөрлөтөл, өвөрлөхлөөр, өвөрлөвөл,

цөмчвөл,

цөмчвөөс,

цөмчингүүт,

өвөрлөвөөс, өвөрлөнгүүт, өвөрлүүт,

цөмчингөө,

цөмчилгүй;

цөмчье,

өвөрлөнгөө, өвөрлөлгүй; өвөрлөхөөр;

цөмчөөрэй, цөмчөөч, цөмчүүзэй,

өвөрлөмү, өвөрлөсү, өвөрлөөрэй,

цөмчиг,

цөмчөөсэй;

цөмчсөн,

өвөрлөөч, өвөрлөгтүн, өвөрлүүзэй,

цөмчдөг, цөмчих, цөмчигч, цөмчмөөр,

өвөрлөг, өвөрлөөсэй; өвөрлөсөн,

цөмчихүйц, цөмчүүштэй, цөмчишгүй,

өвөрлөө,

өвөрлөдөг,

өвөрлөх,

цөмчинө, цөмчжээ, цөмчив, цөмчлөө

өвөрлөгч, өвөрлөмөөр, өвөрлөхүйц,

II.9.4 сийрэгж, сийрэгжүүл, сийрэгжицгээ,

өвөрлүүштэй,

өвөрлөлтэй,

сийрэгжчих; сийрэгжизнэ, сийрэгжиж,

өвөрлөшгүй, өвөрлөм; өвөрлөнө,

сийрэгжээд, сийрэгжин, сийрэгжсээр,

өвөрлөмүй, өвөрлөнөм, өвөрлөюү,

сийрэгживч,

сийрэгжмэгц,

өвөрлөжээ, өвөрлөв, өвөрлөлөө

сийрэгжтэл,

сийрэгжихлээр, II.10.4 ирвэгэнэ, ирвэгэнүүл, ирвэгэнэлд;

сийрэгжвэл,

сийрэгжингүүт,

ирвэгэнэцгээ,

ирвэгэнэчих,

сийрэгжингээ,

сийрэгжилгүй,

ирвэгэнэсхий,

ирвэгэнэзнэ,

сийрэгжье,

сийрэгжээрэй,

ирвэгэнээтэх; ирвэгэнэж, ирвэгэнээд,

сийрэгжээч, сийрэгжүүзэй, сийрэгжиг,

ирвэгэнэн,

ирвэгэнэсээр,

сийрэгжээсэй;

сийрэгжсэн,

ирвэгэнэвч,

ирвэгэнэмэгц,

сийрэгждэг, сийрэгжих, сийрэгжигч,

ирвэгэнэтэл,

ирвэгэнэхлээр,

сийрэгжмээр,

сийрэгжихүйц,

ирвэгэнэвэл,

ирвэгэнэвээс,

сийрэгжинэ, сийрэгжжээ, сийрэгжив,

ирвэгэнэнгүүт,

ирвэгэнэнгээ,

сийрэгжлээ

ирвэгэнэлгүй;

ирвэгэнэхээр;

516

517

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

ирвэгэнэе, ирвэгэнээрэй, ирвэгэнэг, II.11.4 мэндэл,

мэндлүүл,

мэндлэлц,

ирвэгэнээсэй;

ирвэгэнэсэн,

мэндэлцгээ, мэндэлчих, мэндлээтэх;

ирвэгэнэдэг, ирвэгэнэх, ирвэгэнэгч,

мэндэлж,

мэндлээд,

мэндлэн,

ирвэгэнэмээр,

ирвэгэнэхүйц,

мэндэлсээр, мэндлэвч, мэндэлмэгц,

ирвэгэнэм, ирвэгэнэнэ, ирвэгэнэмүй,

мэндэлтэл, мэндлэхлээр, мэндэлбэл,

ирвэгэнэнэм,

ирвэгэнэюү,

мэндэлбээс, мэндлэнгүүт, мэндлүүт,

ирвэгэнэжээ, ирвэгэнэв, ирвэгэнэлээ

мэндлэнгээ, мэндлэлгүй; мэндлэхээр;

II.11.1 урагшил, урагшлуул, урагшлалц;

мэндэлье, мэндлээрэй, мэндлээч,

урагшилцгаа,

урагшилчих,

мэндлэгтүн, мэндлүүзэй, мэндлэг,

урагшилсхий,

урагшилзна,

мэндлээсэй; мэндэлсэн, мэндэлдэг,

урагшлаатах; урагшилж, урагшлаад,

мэндлэх, мэндлэгч, мэндэлмээр,

урагшлан, урагшилсаар, урагшлавч,

мэндлэхүйц,

мэндлүүштэй,

урагшилмагц,

урагшилтал,

мэндлэлтэй, мэндэлшгүй, мэндлэм;

урагшлахлаар,

урагшилбал,

мэндэлнэ, мэндэлмүй, мэндэлнэм,

урагшилбаас,

урагшлангуут,

мэндэльюү, мэндэлжээ, мэндлэв,

урагшлангаа,

урагшлалгүй,

мэндэллээ

урагшлахаар;

урагшлъя, II.12.1 ухар, ухраа, ухралд; ухарцгаа,

урагшлаарай,

урагшлаач,

ухарчих, ухарсхий, ухарзна, ухраатах;

урагшлагтун,

урагшлуузай,

ухарч, ухраад, ухран, ухарсаар,

урагшлаг, урагшлаасай; урагшилсан,

ухравч, ухармагц, ухартал, ухрахлаар,

урагшилдаг, урагшлах, урагшлагч,

ухарвал, ухарваас, ухрангуут, ухруут,

урагшилмаар,

урагшлахуйц,

ухрангаа, ухралгүй; ухаръя, ухраарай,

урагшлууштай,

урагшлалтай,

ухраач, ухрагтун, ухруузай, ухраг,

урагшилшгүй, урагшлам, урагшилна,

ухартугай, ухраасай; ухарсан, ухардаг,

урагшилмуй,

урагшилнам,

ухрах, ухрагч, ухармаар, ухрахуйц,

урагшилъюу, урагшилжээ, урагшлав,

ухрууштай,

ухралтай,

ухаршгүй,

урагшиллаа

ухрам; ухарна, ухармуй, ухарнам,

II.11.2 нотол, нотлуул, нотлогд, нотлолц;

ухаръюу, ухарчээ, ухрав, ухарлаа

нотолцгоо,

нотолчих,

нотолсхий, II.12.2 хоосор,

хоосруул,

хоосорцгоо,

нотолзно,

нотлоотох;

нотолж,

хоосорчих,

хоосорч,

хоосроод,

нотлоод, нотлон, нотолсоор, нотловч,

хоосрон,

хоосорсоор,

хоосровч,

нотолмогц, нотолтол, нотлохлоор,

хоосормогц, хоосортол, хоосрохлоор,

нотолбол, нотолбоос, нотлонгуут,

хоосорвол, хоосорвоос, хоосронгуут,

нотлонгоо, нотлолгүй, нотлохоор;

хоосруут, хоосронгоо, хоосролгүй,

нотолъё,

нотолсугай,

нотолму,

хоосрохоор; хоосоръё, хоосроорой,

нотолсу,

нотлоорой,

нотлооч,

хоосрогтун, хоосруузай, хоосрог,

нотлогтун,

нотлуузай,

нотлог,

хоосроосой; хоосорсон, хоосордог,

нотолтугай, нотлоосой; нотолсон,

хоосрох,

хоосрогч,

хоосормоор,

нотолдог, нотлох, нотлогч, нотолмоор,

хоосрохуйц, хоосоршгүй, хоосром;

нотлохуйц, нотлууштай, нотлолтой,

хоосорно, хоосормуй, хоосорном,

нотолшгүй,

нотлом,

нотолно,

хоосоръюу,

хоосорчээ,

хоосров,

нотолмуй,

нотолном,

нотолъюу,

хоосорлоо

нотолжээ, нотлов, нотоллоо

II.12.3 хөхөр, хөхрүүл, хөхрөлд; хөхөрцгөө,

II.11.3 шөвхөл, шөвхлүүл, шөвхөлцгөө,

хөхөрчих,

хөхөрсхий,

хөхөрзнө,

шөвхөлчих, шөвхлөөтөх; шөвхөлж,

хөхрөөтөх; хөхөрч, хөхрөөд, хөхрөн,

шөвхлөөд, шөвхлөн, шөвхөлсөөр,

хөхөрсөөр,

хөхрөвч,

хөхөрмөгц,

шөвхлөвч, шөвхөлмөгц, шөвхөлтөл,

хөхөртөл, хөхрөхлөөр, хөхөрвөл,

шөвхлөхлөөр,

шөвхөлбөл,

хөхрөнгүүт, хөхрөнгөө, хөхрөлгүй;

шөвхөлбөөс,

шөвхлөнгүүт,

хөхөрье,

хөхрөөрэй,

хөхрөөч,

шөвхлүүт, шөвхлөнгөө, шөвхлөлгүй,

хөхрүүзэй,

хөхрөг,

хөхрөөсэй;

шөвхлөхөөр; шөвхөлье, шөвхлөөрэй,

хөхөрсөн, хөхөрдөг, хөхрөх, хөхрөгч,

шөвхлөөч, шөвхлүүзэй, шөвхлөг,

хөхөрмөөр, хөхрөхүйц, хөхрүүштэй,

шөвхлөөсэй, шөвхөлсөн, шөвхөлдөг,

хөхөршгүй,

хөхрөм;

хөхөрнө,

шөвхлөх, шөвхлөгч, шөвхөлмөөр,

хөхөрмүй,

хөхөрнөм,

хөхөрьюү,

шөвхлөхүйц,

шөвхлүүштэй,

хөхөрчээ, хөхрөв, хөхөрлөө

шөвхлөлтэй, шөвхөлшгүй, шөвхлөм; II.12.4 тэмтэр,

тэмтрүүл,

тэмтрэлд;

шөвхөлнө, шөвхөлмүй, шөвхөлнөм,

тэмтэрцгээ, тэмтэрчих, тэмтэрсхий,

шөвхөльюү, шөвхөлжээ, шөвхлөв,

тэмтрээтэх;

тэмтэрч,

тэмтрээд,

шөвхөллөө

тэмтрэн,

тэмтэрсээр,

тэмтрэвч,

518

519

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

тэмтэрмэгц, тэмтэртэл, тэмтрэхлээр,

цохилтой, цохишгүй, цохим; цохино,

тэмтэрвэл, тэмтрэнгүүт, тэмтрэнгээ,

цохимуй, цохижээ, цохив, цохилоо

тэмтрэлгүй; тэмтэрье, тэмтрээрэй, II.15.1 савхад,

савхдуул,

савхдалц,

тэмтрээч, тэмтрэгтүн, тэмтрүүзэй,

савхдацгаа, савхадчих, савхдасхий,

тэмтрэг,

тэмтрээсэй;

тэмтэрсэн,

савхдазна, савхдаатах; савхдаж,

тэмтэрдэг,

тэмтрэх,

тэмтрэгч,

савхдаад,

савхдан,

савхадсаар,

тэмтэрмээр, тэмтрэхүйц, тэмтрэм;

савхдавч, савхадмагц, савхадтал,

тэмтэрнэ, тэмтэрмүй, тэмтэрнэм,

савхдахлаар,

савхадвал,

тэмтэрьюү,

тэмтэрчээ,

тэмтрэв,

савхадваас, савхдангуут, савхдангаа,

тэмтэрлээ

савхдалгүй, савхдахаар; савхадъя,

II.13.1 барь, бариул, баригд, барилц, барилд;

савхдаарай, савхдаач, савхдагтун,

барьцгаа, барьчих, барьсхий, барьзна,

савхдуузай, савхдаг, савхдаасай;

бариатах; барьж, бариад, барин,

савхадсан,

савхаддаг,

савхдах,

барьсаар, баривч, баримагц, барьтал,

савхдагч, савхадмаар, савхдахуйц,

барихлаар,

баривал,

бариваас,

савхдууштай, савхдам; савхадна,

барингуут,

барингаа,

барилгүй,

савхадмуй, савхаднам, савхадъюу,

барихаар; барья, барьсугай, бариму,

савхаджээ, савхдав, савхадлаа

барьсу, бариарай, бариач, баригтун, II.15.2 оньсод,

оньсдуул,

оньсдогд,

бариузай, бариг, барьтугай, бариасай;

оньсдолц; оньсдоцгоо, оньсодчих,

барьсан, барьдаг, барих, баригч,

оньсдосхий, оньсдозно, оньсдоотох;

баримаар, барихуйц, бариуштай,

оньсдож,

оньсдоод,

оньсдон,

барилтай, барьшгүй, барим, барина,

оньсодсохоор, оньсдовч, оньсодмогц,

баримуй, баринам, барьюу, барьжээ,

оньсодтол, оньсдохлоор, оньсодвол,

барив, барилаа

оньсодвоос, оньсдонгуут, оньсдуут,

II.13.2 хорь, хориул, хоригд, хорьцгоо,

оньсдонгоо, оньсдолгүй, оньсдоор;

хорьчих,

хорьсхий,

хорьзно,

оньсодъё, оньсдоорой, оньсдооч,

хориотох; хорьж, хориод, хорин,

оньсдогтун, оньсдуузай, оньсдог,

хорьсоор, хоривч, хоримогц, хорьтол,

оньсдоосой; оньсодсон, оньсоддог,

хорихлоор,

хоривол,

хорингуут,

оньсдох,

оньсдогч,

оньсодмоор,

хорингоо, хорилгүй, хорихоор; хорьё,

оньсдохуйц,

оньсдууштай,

хорьсугай, хориму, хорьсу, хориорой,

оньсдошгүй, оньсдом; оньсодно,

хориоч, хоригтун, хориузай, хориг,

оньсодмуй, оньсодном, оньсодъюу,

хорьтугай, хориосой; хорьсон, хорьдог,

оньсоджээ, оньсдов, оньсодлоо

хорих, хоригч, хоримоор, хорихуйц, II.15.3 хөөсөд,

хөөсдүүл,

хөөсдөцгөө,

хориуштай, хорьшгүй, хорим; хорино,

хөөсөдчих, хөөсдөсхий, хөөсдөзнө,

хоримуй, хорином, хорьюу, хорьжээ,

хөөсдөөтөх;

хөөсдөж,

хөөсдөөд,

хорив, хорилоо

хөөсдөн,

хөөсөдсөөр,

хөөсдөвч,

II.14.1 тахь, тахиул, тахигд, тахицгаа,

хөөсөдмөгц, хөөсөдтөл, хөөсдөхлөөр,

тахичих, тахиж, тахиад, тахин,

хөөсөдвөл, хөөсөдвөөс, хөөсдөнгүүт,

тахисаар, тахивч, тахимагц, тахитал,

хөөсдүүт, хөөсдөнгөө, хөөсдөлгүй,

тахихлаар,

тахивал,

тахиваас,

хөөсдөхөөр; хөөсдье, хөөсдөөрэй,

тахингуут, тахиут, тахингаа, тахилгүй,

хөөсдөөч, хөөсдөгтүн, хөөсдүүзэй,

тахихаар; тахья, тахисугай, тахиму,

хөөсдөг, хөөсдөөсэй; хөөсөдсөн,

тахису, тахиарай, тахиач, тахигтун,

хөөсөддөг,

хөөсдөх,

хөөсдөгч,

тахиузай, тахиг, тахитугай, тахиасай;

хөөсөдмөөр,

хөөсдөхүйц,

тахисан, тахидаг, тахих, тахигч,

хөөсдүүштэй,

хөөсдөлтэй,

тахимаар,

тахихуйц,

тахиуштай,

хөөсдөшгүй, хөөсдөм; хөөсөднө,

тахилтай, тахишгүй, тахим; тахина,

хөөсөдмүй, хөөсөднөм, хөөсөдьюү,

тахимуй, тахинам, тахьюу, тахижээ,

хөөсөджээ, хөөсдөв, хөөсөдлөө

тахив, тахилаа

II.15.4 тэвхэд, тэвхдүүл, тэвхдэгд, тэвхдэлц;

II.14.2 цохь, цохиул, цохигд, цохилц,

тэвхдэцгээ, тэвхэдчих, тэвхдэсхий,

цохилд; цохицгоо, цохичих, цохисхий,

тэвхдэзнэ,

тэвхдээтэх;

тэвхдэж,

цохиотох; цохиж, цохиод, цохин,

тэвхдээд,

тэвхдэн,

тэвхэдсээр,

цохисоор, цохивч, цохимогц, цохитол,

тэвхдэвч, тэвхэдмэгц, тэвхэдтэл,

цохихлоор,

цохивол,

цохивоос,

тэвхдэхлээр, тэвхэдвэл, тэвхэдвээс,

цохингуут, цохиут, цохингоо, цохилгүй,

тэвхдэнгүүт, тэвхдүүт, тэвхдэнгээ,

цохихоор; цохьё, цохиорой, цохиоч,

тэвхдэлгүй,

тэвхдээр;

тэвхэдье,

цохигтун, цохиузай, цохиг, цохиосой;

тэвхдээрэй, тэвхдээч, тэвхдэгтүн,

цохисон, цохидог, цохих, цохигч,

тэвхдүүзэй,

тэвхдэг,

тэвхдээсэй;

цохимоор, цохихуйц, цохиуштай,

тэвхэдсэн,

тэвхдээ,

тэвхэддэг,

518

519

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

тэвхдэх,

тэвхдэгч,

тэвхэдмээр, II.16.3 мөнхөж, мөнхжүүл, мөнхжицгөө,

тэвхдэхүйц, тэвхдүүштэй, тэвхдэлтэй,

мөнхөжчих; мөнхжиж, мөнхжөөд,

тэвхдэшгүй,

тэвхдэм,

тэвхэднэ,

мөнхжин, мөнхөжсөөр, мөнхживч,

тэвхэдмүй, тэвхэднэм, тэвхэдьюү,

мөнхөжмөгц,

мөнхөжтөл,

тэвхэджээ, тэвхдэв, тэвхэдлээ

мөнхжихлөөр,

мөнхөжвөл,

II.16.1 угзач, угзчуул, угзчилц; угзаччих,

мөнхөжвөөс, мөнхжингүүт, мөнхжүүт,

угзчисхий, угзчизна, угзчаатах; угзчиж,

мөнхжингөө, мөнхжилгүй, мөнхжөөр;

угзчаад, угзчин, угзачсаар, угзчивч,

мөнхөжье, мөнхөжсүгэй, мөнхжөөрэй,

угзачмагц,

угзачтал,

угзчихлаар,

мөнхжөөч, мөнхжигтүн, мөнхжүүзэй,

угзачвал,

угзачваас,

угзчингуут,

мөнхжиг, мөнхөжтүгэй, мөнхжөөсэй;

угзчуут, угзчингаа, угзчилгүй, угзчаар;

мөнхөжсөн, мөнхжөө, мөнхөждөг,

угзачъя, угзчаарай, угзчаач, угзчигтун,

мөнхжих, мөнхжигч, мөнхөжмөөр,

угзчуузай, угзчиг, угзчаасай; угзачсан,

мөнхжихүйц,

мөнхжүүштэй,

угзчаа, угзачдаг, угзчих, угзчигч,

мөнхжилтэй, мөнхжишгүй, мөнхжим,

угзачмаар, угзчихуйц, угзчууштай,

мөнхөжнө, мөнхөжмүй, мөнхөжнөм,

угзчилтай, угзчишгүй, угзчим, угзачна,

мөнхөжьюү, мөнхөжжээ, мөнхжив,

угзачмуй,

угзачнам,

угзачъюу,

мөнхөжлөө

угзачжээ, угзчив, угзачлаа

II.16.4 эвдэч, эвдчүүл, эвдчилц; эвдэччих,

II.16.2 хотож, хотжуул, хотжицгоо, хотожчих,

эвдчисхий,

эвдчизнэ,

эвдчээтэх;

хотжизно,

хотжоотох;

хотжиж,

эвдчиж, эвдчээд, эвдчин, эвдэчсээр,

хотжоод, хотжин, хотожсоор, хотживч,

эвдчивч,

эвдэчмэгц,

эвдэчтэл,

хотожмогц, хотожтол, хотжихлоор,

эвдчихлээр, эвдэчвэл, эвдэчвээс,

хотожвол, хотожвоос, хотжингуут,

эвдчингүүт,

эвдчүүт,

эвдчингээ,

хотжуут,

хотжингоо,

хотжилгүй,

эвдчилгүй,

эвдчээр;

эвдэчье,

хотжоор;

хотожъё,

хотжоорой,

эвдчээрэй,

эвдчээч,

эвдчигтүн,

хотжооч,

хотжигтун,

хотжуузай,

эвдчүүзэй,

эвдчиг,

эвдчээсэй;

хотжиг, хотжоосой; хотожсон, хотжоо,

эвдэчсэн, эвдчээ, эвдэчдэг, эвдчих,

хотождог, хотжих, хотжигч, хотожмоор,

эвдчигч,

эвдэчмээр,

эвдчихүйц,

хотжихуйц, хотжууштай, хотжилтой,

эвдчүүштэй, эвдчилтэй, эвдчишгүй,

хотжишгүй,

хотжим,

хотожно,

эвдчим, эвдэчнэ, эвдэчмүй, эвдэчнэм,

хотожмуй,

хотожном,

хотожъюу,

эвдэчьюү, эвдэчжээ, эвдчив, эвдэчлээ

хотожжээ, хотжив, хотожлоо

520

521

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

НИЙСЛЭЛ, АЙМАГ, СУМ, ДҮҮРГИЙН НЭР

Улаанбаатар хот

Заг

1. Багануур

Өлзийт

2. Багахангай

Хүрээмарал

3. Баянгол

Шинэжинст

4. Баянзүрх

Эрдэнэцогт

5. Налайх

6. Сонгинохайрхан

4.

Булган аймаг

7. Сүхбаатар

(Булган)

8. Хан-Уул

Баян-Агт

9. Чингэлтэй

Баяннуур

Бугат

1.

Архангай аймаг

Бүрэгхангай

(Цэцэрлэг)

Гурванбулаг

Батцэнгэл

Дашинчилэн

Булган

Могод

Жаргалант

Орхон

Ихтамир

Рашаант

Өгийнуур

Сайхан

Өлзийт

Сэлэнгэ

Өндөр-Улаан

Тэшиг

Тариат

Хангал

Төвшрүүлэх

Хишиг-Өндөр

Хайрхан

Хутаг-Өндөр

Хангай

Хашаат

5.

Говь-Алтай

Хотонт

(Алтай)

Цахир

Алтай

Цэнхэр

Баян-Уул

Цэцэрлэг

Бигэр

Чулуут

Бугат

Эрдэнэбулган

Дарви

Эрдэнэмандал

Дэлгэр

Жаргалан

2.

Баян-Өлгий аймаг

Есөнбулаг

(Өлгий)

Тайшир

Алтай

Тонхил

Алтанцөгц

Төгрөг

Баяннуур

Халиун

Бугат

Хөхморьт

Булган

Цогт

Буянт

Цээл

Дэлүүн

Чандмань

Ногооннуур

Шарга

Сагсай

Эрдэнэ

Толбо

Улаанхус

6.

Говьсүмбэр аймаг

Цагааннуур

(Чойр)

Цэнгэл

Сүмбэр

Баянтал

3.

Баянхонгор аймаг

Шивээговь

(Баянхонгор)

Баацагаан

Баянбулаг

7.

Дархан-Уул аймаг

Баянговь

(Дархан)

Баянлиг

Дархан

Баян-Овоо

Орхон

Баян-Өндөр

Хонгор

Баянхонгор

Шарын гол

Баянцагаан

Богд

8.

Дорноговь аймаг

Бөмбөгөр

(Сайншанд)

Бууцагаан

Айраг

Галуут

Алтанширээ

Гурванбулаг

Даланжаргалан

Жаргалант

Дэлгэрэх

Жинст

Замын-Үүд

520

521

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

Иххэт

12. Орхон аймаг

Мандах

(Эрдэнэт)

Өргөн

Баян-Өндөр

Сайхандулаан

Жаргалант

Улаанбадрах

Хатанбулаг

13. Өвөрхангай аймаг

Хөвсгөл

(Арвайхээр)

Эрдэнэ

Баруунбаян-Улаан

Бат-Өлзий

9.

Дорнод аймаг

Баянгол

(Чойбалсан)

Баян-Өндөр

Баяндун

Богд

Баянтүмэн

Бүрд

Баян-Уул

Гучин-Ус

Булган

Есөнзүйл

Гурванзагал

Зүүнбаян-Улаан

Дашбалбар

Нарийнтээл

Матад

Өлзийт

Сэргэлэн

Сант

Халхгол

Тарагт

Хөлөнбуйр

Төгрөг

Хэрлэн

Уянга

Цагаан-Овоо

Хайрхандулаан

Чойбалсан

Хархорин

Чулуунхороот

Хужирт

10. Дундговь аймаг

14. Өмнөговь аймаг

(Мандалговь)

(Даланзадгад)

Адаацаг

Баяндалай

Баянжаргалан

Баян-Овоо

Говь-Угтаал

Булган

Гурвансайхан

Гурвантэс

Дэлгэрхангай

Мандал-Овоо

Дэлгэрцогт

Манлай

Дэрэн

Ноён

Луус

Номгон

Өлзийт

Сэврэй

Өндөршил

Ханбогд

Сайнцагаан

Ханхонгор

Сайхан-Овоо

Хүрмэн

Хулд

Цогт-Овоо

Цагаандэлгэр

Цогтцэций

Эрдэнэдалай

15. Сүхбаатар аймаг

11. Завхан аймаг

(Баруун-Урт)

(Улиастай)

Асгат

Алдархаан

Баяндэлгэр

Асгат

Дарьганга

Баянтэс

Мөнххаан

Баянхайрхан

Наран

Дөрвөлжин

Онгон

Завханмандал

Сүхбаатар

Идэр

Түвшинширээ

Их-Уул

Түмэнцогт

Нөмрөг

Уулбаян

Отгон

Халзан

Сантмаргаз

Эрдэнэцагаан

Сонгино

Тосонцэнгэл

16. Сэлэнгэ аймаг

Түдэвтэй

(Сүхбаатар)

Тэлмэн

Алтанбулаг

Тэс

Баруунбүрэн

Ургамал

Баянгол

Цагаанхайрхан

Ерөө

Цагаанчулуут

Жавхлант

Цэцэн-Уул

Зүүнбүрэн

Шилүүстэй

Мандал

Эрдэнэхайрхан

Орхон

Яруу

Орхонтуул

Сайхан

Сант

522

523

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

Түшиг

Дуут

Хушаат

Жаргалант

Хүдэр

Зэрэг

Цагааннуур

Манхан

Шаамар

Мөнххайрхан

Мөст

17. Төв аймаг

Мянгад

(Зуунмод)

Үенч

Алтанбулаг

Ховд

Аргалант

Цэцэг

Архуст

Чандмань

Батсүмбэр

Эрдэнэбүрэн

Баян

Баяндэлгэр

20. Хөвсгөл аймаг

Баянжаргалан

(Мөрөн)

Баян-Өнжүүл

Алаг-Эрдэнэ

Баянхангай

Арбулаг

Баянцагаан

Баянзүрх

Баянцогт

Бүрэнтогтох

Баянчандмань

Галт

Борнуур

Жаргалант

Бүрэн

Их-Уул

Дэлгэрхаан

Мөрөн

Жаргалант

Рашаант

Заамар

Рэнчинлхүмбэ

Лүн

Тариалан

Мөнгөнморьт

Тосонцэнгэл

Өндөрширээт

Төмөрбулаг

Сүмбэр

Түнэл

Сэргэлэн

Улаан-Уул

Угтаалцайдам

Ханх

Цээл

Хатгал

Эрдэнэ

Цагааннуур

Эрдэнэсант

Цагаан-Уул

Цагаан-Үүр

18. Увс аймаг

Цэцэрлэг

(Улаангом)

Чандмань-Өндөр

Баруунтуруун

Шинэ-Идэр

Бөхмөрөн

Эрдэнэбулган

Давст

Завхан

21. Хэнтий аймаг

Зүүнговь

(Чингис)

Зүүнхангай

Батноров

Малчин

Батширээт

Наранбулаг

Баян-Адарга

Өлгий

Баянмөнх

Өмнөговь

Баян-Овоо

Өндөрхангай

Баянхутаг

Сагил

Биндэр

Тариалан

Бор-Өндөр

Түргэн

Галшар

Тэс

Дадал

Ховд

Дархан

Хяргас

Дэлгэрхаан

Цагаанхайрхан

Жаргалтхаан

Мөрөн

19. Ховд аймаг

Норовлин

(Ховд)

Өмнөдэлгэр

Алтай

Хэрлэн

Булган

Цэнхэрмандал

Буянт

Дарви

Дөргөн

522

523

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

ДИПЛОМАТ ХАРИЛЦААТАЙ ОРНУУДЫН НЭРС

д/д

Улсын нэрс

Товч нэр

Нийслэл хот

1 Оросын Холбооны Улс

Орос

Москва

2 Бүгд Найрамдах Ардчилсан Солонгос Ард Улс Умард Солонгос

Пёньян

3 Бүгд Найрамдах Aлбани Улс

Aлбани

Тирана

4 Бүгд Найрамдах Хятад Ард Улс

Хятад

Бээжин

5 Бүгд Найрамдах Польш Улс

Польш

Варшав

6 Бүгд Найрамдах Болгар Улс

Болгар

Софи

7 Унгар Улс

Унгар

Будапешт

8 Румын Улс

Румын

Бухарест

9 Бүгд Найрамдах Социалист Вьетнам Улс

Вьетнам

Ханой

10 Бүгд Найрамдах Энэтхэг Улс

Энэтхэг

Шинэ Дели

11 Мьянмарын Холбооны Бүгд Найрамдах Улс

Мьянмар

Нейпидо

12 Бүгд Найрамдах Серби Улс

Серби

Белград

13 Бүгд Найрамдах Индонез Улс

Индонез

Жакарта

14 Бүгд Найрамдах Гвиней Улс

Гвиней

Конакри

15 Камбожийн Хаант Улс

Камбож

Пномпень

16 Бүгд Найрамдах Куба Улс

Куба

Хавана

17 Холбооны Бүгд Найрамдах Ардчилсан Балба Балба

Катманду

Улс

18 Бүгд Найрамдах Мали Улс

Мали

Бамако

19 Бүгд Найрамдах Ардчилсан Алжир Ард Улс

Алжир

Алжир

20 Исламын Бүгд Найрамдах Афганистан Улс

Афганистан

Кабул

21 Бүгд Найрамдах Ардчилсан Социалист Шри

Шри Ланка

Коломбо

Ланка Улс

22 Бүгд Найрамдах Ирак Улс

Ирак

Багдад

23 Исламын Бүгд Найрамдах Пакистан Улс

Пакистан

Исламабад

24 Бүгд Найрамдах Ардчилсан Лаос Ард Улс

Лаос

Вьентьян

25 Их Британи, Умард Ирландын Нэгдсэн Хаант

Британи

Лондон

Улс

26 Арабын Бүгд Найрамдах Египет Улс

Египет

Каир

27 Бүгд Найрамдах Австри Улс

Австри

Вена

28 Бүгд Найрамдах Финланд Улс

Финланд

Хельсинки

29 Швейцарын Холбооны Улс

Швейцар

Берн

30 Шведийн Хаант Улс

Швед

Стокхолм

31 Бүгд Найрамдах Франц Улс

Франц

Парис

32 Бүгд Найрамдах Гана Улс

Гана

Аккра

33 Бүгд Найрамдах Конго Улс

Конго

Браззавиль

34 Бүгд Найрамдах Нэгдсэн Танзани Улс

Танзани

Додома

35 Холбооны Бүгд Найрамдах Ардчилсан Этиоп

Этиоп

Аддис-Абеба

Улс

36 Бүгд Найрамдах Грек Улс

Грек

Афин

37 Исламын Бүгд Найрамдах Мавритани Улс

Мавритани

Нуакшот

38 Арабын Бүгд Найрамдах Сири Улс

Сири

Дамаск

39 Норвегийн Хаант Улс

Норвег

Осло

40 Данийн Хаант Улс

Дани

Копенхаген

41 Бүгд Найрамдах Турк Улс

Турк

Анкара

42 Бүгд Найрамдах Сингапур Улс

Сингапур

Сингапур

43 Төв Африкийн Бүгд Найрамдах Улс

Төв Африк

Бангуй

44 Бүгд Найрамдах Итали Улс

Итали

Ром

524

525

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

45 Бүгд Найрамдах Судан Улс

Судан

Хартум

46 Мароккогийн Хаант Улс

Марокко

Рабат

47 Бүгд Найрамдах Йемен Улс

Йемен

Сана

48 Холбооны Бүгд Найрамдах Сомали Улс

Сомали

Могадишо

49 Исламын Бүгд Найрамдах Иран Улс

Иран

Техран

50 Бүгд Найрамдах Чили Улс

Чили

Сантьяго

51 Бельгийн Хаант Улс

Бельги

Брюссель

52 Бүгд Найрамдах Аргентин Улс

Аргентин

Буэнос-Айрес

53 Малайз Улс

Малайз

Куала-Лумпур

54 Холбооны Бүгд Найрамдах Нигери Улс

Нигери

Абужа

55 Япон Улс

Япон

Токио

56 Нидерландын Хаант Улс

Нидерланд

Амстердам

57 Бүгд Найрамдах Бангладеш Ард Улс

Бангладеш

Дака

58 Австралийн Холбооны Улс

Австрали

Канберра

59 Бүгд Найрамдах Филиппин Улс

Филиппин

Манила

60 Канад Улс

Канад

Оттава

61 Бүгд Найрамдах Кипр Улс

Кипр

Никосиа

62 Холбооны Бүгд Найрамдах Герман Улс

Герман

Берлин

63 Тайландын Хаант Улс

Тайланд

Бангкок

64 Бүгд Найрамдах Исланд Улс

Исланд

Рейкьявик

65 Бүгд Найрамдах Португал Улс

Португал

Лисбон

66 Бүгд Найрамдах Ардчилсан Конго Улс

Ардчилсан Конго

Киншаса

67 Шинэ Зеланд Улс

Шинэ Зеланд

Веллингтон

68 Кувейт Улс

Кувейт

Эль-Кувейт

69 Мексикийн Нэгдсэн Улс

Мексик

Мехико

70 Бүгд Найрамдах Мозамбик Улс

Мозамбик

Мапуту

71 Бүгд Найрамдах Гвиней-Бисау Улс

Гвиней-Бисау

Бисау

72 Бүгд Найрамдах Ардчилсан Сан-Томе ба

Сан-Томе ба

Сан-Томе

Принсипи Улс

Принсипи

73 Бүгд Найрамдах Кабо-Верде Улс

Кабо-Верде

Прая

74 Бүгд Найрамдах Ангол Улс

Ангол

Луанда

75 Бүгд Найрамдах Фижи Улс

Фижи

Сува

76 Бүгд Найрамдах Либери Улс

Либери

Монровиа

77 Ливи Улс

Ливи

Триполи

78 Папуа Шинэ Гвиней Улс

Папуа Шинэ Гвиней Порт-Морсби

79 Люксембургийн Их Гүнт Улс

Люксембург

Люксембург

80 Бүгд Найрамдах Тунис Улс

Тунис

Тунис

81 Бүгд Найрамдах Бенин Улс

Бенин

Порто-Ново

82 Бүгд Найрамдах Коста-Рика Улс

Коста-Рика

Сан-Хосе

83 Испанийн Хаант Улс

Испани

Мадрид

84 Бүгд Найрамдах Замби Улс

Замби

Лусака

85 Палестин Улс

Палестин

Рамалла

86 Бүгд Найрамдах Мадагаскар Улс

Мадагаскар

Антананариву

87 Бүгд Найрамдах Мальта Улс

Мальта

Валлетта

88 Бүгд Найрамдах Никарагуа Улс

Никарагуа

Манагуа

89 Бүгд Найрамдах Гайана Улс

Гайана

Жоржтаун

90 Гренада Улс

Гренада

Сент-Жоржес

91 Йорданы Хашимитын Хаант Улс

Йордан

Амман

92 Сейшелийн Арлуудын Бүгд Найрамдах Улс

Сейшелийн арлууд Викториа

93 Бүгд Найрамдах Эквадор Улс

Эквадор

Кито

94 Бүгд Найрамдах Зимбабве Улс

Зимбабве

Хараре

95 Лесотогийн Хаант Улс

Лесото

Масеру

524

525

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

96 Буркина Фасо Улс

Буркина Фасо

Уагадугу

97 Бүгд Найрамдах Мальдив Улс

Мальдив

Мале

98 Бүгд Найрамдах Сенегал Улс

Сенегал

Дакар

99 Бүгд Найрамдах Кот д’Ивуар Улс

Кот д’Ивуар

Ямусукро

100 Америкийн Нэгдсэн Улс

Америк

Вашингтон

101 Холбооны Бүгд Найрамдах Бразил Улс

Бразил

Бразилиа

102 Бүгд Найрамдах Колумби Улс

Колумби

Богота

103 Бүгд Найрамдах Боливи Улс

Боливи

Сукре

104 Бүгд Найрамдах Солонгос Улс

Өмнөд Солонгос

Сөүл

105 Бүгд Найрамдах Намиби Улс

Намиби

Виндхук

106 Боливарын Бүгд Найрамдах Венесуэл Улс

Венесуэл

Каракас

107 Израил Улс

Израил

Йерусалим

108 Бүгд Найрамдах Латви Улс

Латви

Рига

109 Бүгд Найрамдах Эстони Улс

Эстони

Таллин

110 Бүгд Найрамдах Литва Улс

Литва

Вильнюс

111 Украин Улс

Украин

Киев

112 Бүгд Найрамдах Казахстан Улс

Казахстан

Астана

113 Бүгд Найрамдах Беларусь Улс

Беларусь

Минск

114 Бүгд Найрамдах Узбекистан Улс

Узбекистан

Ташкент

115 Бүгд Найрамдах Молдова Улс

Молдова

Кишинёв

116 Бүгд Найрамдах Армени Улс

Армени

Ереван

117 Ватикан Улс

Ватикан

Ватикан

118 Бүгд Найрамдах Азербайжан Улс

Азербайжан

Баку

119 Бүгд Найрамдах Киргиз Улс

Киргиз

Бишкек

120 Туркменистан Улс

Туркменистан

Ашхабад

121 Бүгд Найрамдах Тажикистан Улс

Тажикистан

Душанбе

122 Оманы Султант Улс

Оман

Маскат

123 Гүрж Улс

Гүрж

Тбилиси

124 Бруней Даруссалам Улс

Бруней

Бандар Сери

Бегаван

125 Бүгд Найрамдах Словак Улс

Словак

Братислав

126 Бүгд Найрамдах Чех Улс

Чех

Прага

127 Бүгд Найрамдах Словени Улс

Словени

Любляна

128 Босни-Херцеговин Улс

Босни-Херцеговин Сараево

129 Бүгд Найрамдах Хорват Улс

Хорват

Загреб

130 Өмнөд Африкийн Бүгд Найрамдах Улс

Өмнөд Африк

Преториа

131 Бүгд Найрамдах Македон Улс

Македон

Скопье

132 Арабын Нэгдсэн Эмират Улс

Эмират

Абу-Даби

133 Бүгд Найрамдах Перу Улс

Перу

Лима

134 Дорнын Бүгд Найрамдах Уругвай Улс

Уругвай

Монтевидео

135 Катар Улс

Катар

Доха

136 Бүгд Найрамдах Ливан Улс

Ливан

Бейрут

137 Лихтенштайны Хант Улс

Лихтенштайн

Вадуц

138 Бахрейны Хаант Улс

Бахрейн

Манама

139 Ирланд Улс

Ирланд

Даблин

140 Бүгд Найрамдах Эль Сальвадор Улс

Эль Сальвадор

Сан-Сальвадор

141 Тонгагийн Хаант Улс

Тонга

Нукуалофа

142 Бүгд Найрамдах Парагвай Улс

Парагвай

Асунсион

143 Бүгд Найрамдах Ардчилсан Зүүн Тимор Улс

Зүүн Тимор

Дили

144 Бүгд Найрамдах Гватемал Улс

Гватемал

Гватемал

145 Монтенегро Улс

Монтенегро

Подгорица

146 Саудын Арабын Хаант Улс

Саудын Араб

Эр-Рияд

526

527

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

147 Бүгд Найрамдах Сан Марино Улс

Сан Марино

Сан Марино

148 Монакогийн Хант Улс

Монако

Монако

149 Доминиканы Бүгд Найрамдах Улс

Доминикан

Сан-Доминго

150 Бүгд Найрамдах Науру Улс

Науру

Ярен

151 Сент-Винсент ба Гренадин Улс

Сент-Винсент ба

Кингстаун

Гренадин

152 Соломоны Арлуудын Улс

Соломоны Арлууд

Хониара

153 Доминикийн Хамтын Нөхөрлөлийн Улс

Доминик

Розо

154 Бүгд Найрамдах Хондурас Улс

Хондурас

Тегусигальпа

155 Андоррын Хант Улс

Андорра

Андорра-ла-

Велья

156 Коморосын Холбооны Улс

Коморос

Морони

157 Тувалу Улс

Тувалу

Фунафути

158 Бүгд Найрамдах Өмнөд Судан Улс

Өмнөд Судан

Жуба

159 Бүгд Найрамдах Малави Улс

Малави

Лилонгве

160 Самоагийн Тусгаар Улс

Самоа

Апиа

161 Бүгд Найрамдах Гамби Улс

Гамби

Банжул

162 Бүгд Найрамдах Панам Улс

Панам

Панам

163 Бутаны Хаант Улс

Бутан

Тимпу

164 Бүгд Найрамдах Кени Улс

Кени

Найроби

165 Ямайка Улс

Ямайка

Кингстон

166 Антигуа ба Барбуда Улс

Антигуа ба Барбуда Сент-Жонс

167 Эритрей Улс

Эритрей

Асмара

168 Бүгд Найрамдах Бурунди Улс

Бурунди

Бужумбура

169 Бүгд Найрамдах Того Улс

Того

Ломе

170 Бүгд Найрамдах Вануату Улс

Вануату

Порт-Вила

171 Бүгд Найрамдах Палау Улс

Палау

Нгерулмуд

172 Бүгд Найрамдах Суринам Улс

Суринам

Парамарибо

173 Бүгд Найрамдах Сьерра Леон Улс

Сьерра Леон

Фритаун

174 Бүгд Найрамдах Уганда Улс

Уганда

Кампала

175 Бүгд Найрамдах Руанда Улс

Руанда

Кигали

176 Холбооны Микронез Улс

Микронез

Паликир

177 Бүгд Найрамдах Хаити Улс

Хаити

Порт-о-Пренс

178 Бүгд Найрамдах Кирибати Улс

Кирибати

Өмнөд Тарава

179 Экваторын Гвинейн Бүгд Найрамдах Улс

Экваторын Гвиней

Малабо

180 Бүгд Найрамдах Чад Улс

Чад

Н’Жамена

181 Бүгд Найрамдах Маврики Улс

Маврики

Порт-Луи

182 Бүгд Найрамдах Габон Улс

Габон

Либревиль

183 Сент Люсиа Улс

Сент Люсиа

Кастри

184 Бүгд Найрамдах Нижер Улс

Нижер

Ниамей

185 Бүгд Найрамдах Камерун Улс

Камерун

Яунде

186 Маршаллын Арлуудын Бүгд Найрамдах Улс

Маршаллын

Мажуро

Арлууд

187 Бүгд Найрамдах Жибути Улс

Жибути

Жибути

188 Сент Кристофер ба Невисийн Холбооны Улс

Сент Кристофер ба Бассетер

Невис

189 Бахамын Хамтын Нөхөрлөлийн Улс

Бахам

Нассау

190 Белиз Улс

Белиз

Белмопан

191 Европын Холбоо*

Брюссель

526

527

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ҮСГИЙН ДҮРМИЙГ

ХҮСНЭГТЭЭР БАГЦЛАН ҮЗҮҮЛБЭЛ:

Нэг

№ Дүрэм

Тайлбар

Жишээ

1

Эр, эм эгшиг

1. Эгшиг зохицох ёсны дагуу эр • даргын,

сурталчилгааны,

залгах дүрэм

үгэнд -ы, эм үгэнд -ий залгана.

хөгжлийн, өргөмжлөлийг

2. Гэвч “ж, ч, ш, г, ь, и”-ээр төгссөн • багажийг,

жолоочийн,

эр үгэнд -ий залгана.

багшийн, зургийг, байгалийн,

салхийг

3. Мөн урт эгшиг, эсвэл ардаа • Баяраагийн, хунгийн

эгшиггүй хэлний угийн “н”-

ээр төгссөн үгэнд урт эгшгээр

эхэлсэн нөхцөл залгахдаа “-г”

жийрэглэж -ий бичнэ.

2

Гээгдэх эгшгийн 1. Гийгүүлэгчээр

төгссөн • сурагчид+ын=сурагчдын

дүрэм

үгэнд урт эгшгээр эхэлсэн

дагавар+ын=дагаврын

залгавар

залгахад

үгийн

учир+аас=учраас

эцсийн гийгүүлэгчийн өмнөх

балархай эгшиг бусад дүрэмд

харшлахгүй бол гээгдэнэ.

2. “и”-гээс бусад богино эгшгээр • унага+ыг=унагыг

төгссөн үгэнд урт эгшгээр

хана+ын=ханын

эхэлсэн залгавар залгахад

Гомбын, Дамбын, Дагвын

үгийн эцсийн богино эгшиг

гээгдэнэ.

3. Гийгүүлэгчээр төгссөн үгэнд • боловсор+л=боловсрол

гийгүүлэгч залгахад үгийн

нөхөд+д=нөхдөд, нөхдөдөө

эцсийн гийгүүлэгчийн өмнөх

балархай эгшиг гээгдэнэ.

3

Гээгдэхгүй

1. Оноосон нэрийн төгсгөлийн • Баян-Өндөрөөс, Чимэгээ

эгшгийн дүрэм

гийгүүлэгчийн өмнөх балархай

эгшгийг гээхгүй.

2. Нийтэд

мэдэгдэж

байгаа • физикийн, менежерээр

гадаад үгийн эгшгийг гээхгүй.

3. Ирээдүй

цагаар

тодотгон • үзүүлэхээс, таниулахын

холбох “х”-ийн өмнөх эгшгийг

гээхгүй

4. “ж,

ч,

ш”-ээс

бусад • тамирын, амины, бохироос,

гийгүүлэгчийн дараа орсон

тахилыг

зөөлрүүлэх

үүрэгтэй

“и”

эгшгийг гээхгүй.

5. Түүхэн уламжлалаар бичдэг • тэнхимийн, эрихээр, эриний

үгсийн “и” эгшгийг гээхгүй.

6. Эгшигт

гийгүүлэгч • самбарын,

хөдөлмөрөөр,

эгшиггүйдэхэд хүрвэл гээхгүй

үзүүлбэрээс, тасалбарыг

7. Дараалсан

2

заримдаг • нөхцөлийн, мэдсэний,

гийгүүлэгч

эгшиггүйдэхэд

малчдадаа, мэдэгдчихээд,

хүрвэл эгшгийг гээхгүй

нөхдөдөө, сурагчдадаа

8. Дараалсан 3 гийгүүлэгчийн • эрдэнийн, янзагаар, ганзагын,

3 дахь нь ялгах эгшиг бүхий

хундагыг, харцагыг, оньсогыг,

хэлний үзүүрийн “н” юм уу,

аньсагыг

хоолойн “г” байвал түүний

өмнөх эгшгийг гээхгүй.

9. Үгийн дундаас ялгах эгшгийг • үнэлээд, аргалын, үнэрийг

гээхгүй.

528

529

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

4

Ялгах эгшгийн 1. Ардаа эгшигтэй “н”-ийг хэлний • ана мана- ан гөрөө,

дүрэм

үзүүрийн “н”, ардаа эгшиггүйг

айргийн сөн- сөнөж мөхөх

“н”-ийг хэлний угийн “н” гэнэ.

2. Ардаа зөвхөн эр эгшигтэй • бага нас- баг сум,

“г” гийгүүлэгчийг хоолойн “г”,

тарга хүч- тараг айраг

ардаа эм эгшигтэй юм уу огт

эгшиггүйг нь хэлний “г” гэнэ.

3. Хоолойн “г”-г хэлний “г”-ээс • аргал- аргалын

ялгахын тулд, хэлний үзүүрийн

хоргол-хорголоор

“н”-ийг хэлний угийн “н”-ээс

үнэр-үнэрийг

ялгахын тулд хоолойн “г”,

үнэл- үнэлээд

хэлний үзүүрийн “н”-ийн ард

үнэг-үнэгийг

бичсэн балархай эгшгийг ялгах

хоног-хоногийн

эгшиг гэнэ. Үгийн дунд орсон

унага-унаганд

ялгах эгшгийг гээхгүй.

5

Эгшигт ба

1. Эгшигт гийгүүлэгч МоНГоЛ

өгүүлбэрийн, халдвараас,

заримдаг

БааВаР нь аль тод сонсох

тасалбарыг, үзвэрийн

гийгүүлэгчийн

талдаа

заавал

эгшигтэй

дүрэм

бичигддэг.

Гэвч эгшигт гийгүүлэгчийг

эгшиггүй бичдэг 2 тохиолдол

бий. Үүнд:

• Хэлний

хойгуурх

(ардаа • хуланг харах, дүнг сонсох,

эгшиггүй) “н” гийгүүлэгчээр

Түвдэнг

дуудах,

орчлонг

төгссөн үгэнд заахын тийн

таних, амгаланг айлтгах

ялгалын -г нөхцөл залгахад

эгшиггүй бичнэ.

• Тусдаа

бичиж,

өгүүлбэрт • ах л ганцаараа ирсэн. Тэр хүн

нэмэлт утга оруулдаг “л”, “нь”-

л мэднэ. Учир нь энэ.

ийг эгшиггүй бичнэ.

2. Заримдаг гийгүүлэгч /ЦооЖоо • мэндлээд, боловсрол

ЗаСЧХааД ТуШаа/ нь заримдаа

эгшигтэй, заримдаа эгшиггүй

бичигддэг. Үүнд:

• Эгшигт гийгүүлэгчийн дараа • гарц, оролт, хуурамч, өгсөн-

заримдаг гийгүүлэгч орвол

өгсний, үзүүлсэн-үзүүлсний,

эгшиггүй бичнэ.

м эд э эл д э г - м эд э эл д г и й г,

харчхаад

• Хоёр заримдаг гийгүүлэгч • тохиж, батаж, бэхэж, бэхжих,

дараалж орвол хоёрдугаар

мэдчих, мэдчихээд, нөхцөл-

заримдаг

гийгүүлэгч

нь

нөхцөлийн, нөхдөд-нөхдөдөө

эгшигтэй бичигдэнэ.

6

“с, х”-ийн

Заримдаг “с, х” гийгүүлэгчийн • усч-усчин-усчны,

түүхч-

дараах “т, ч”-

дараа

заримдаг

“т,

ч”

т ү ү х ч и д - т ү ү х ч д и й н ,

ийн дүрэм

гийгүүлэгчийг эгшиггүй бичдэг.

төрөлхтний, өстний, шархтныг,

эрхтний, дархтны, идэвхтний,

чадавхтнаар

7

Үйл үг үүсгэх

1. Эгшигт гийгүүлэгчээр төгссөн • ном-номло-, харам-харамла-,

“л” дагаврын

нэр үгэнд үйл үг бүтэх “л”

баяр-баярла-, ажил-ажилла-,

дүрэм

дагаврыг залгахдаа ард нь

учир-учирла-, эмээл- эмээллэ-

эгшиг нэмж бичнэ.

2. Заримдаг

гийгүүлэгчээр • хурд-хурдал, тус-тусал, эх-

төгссөн нэр үгэнд үйл үг бүтээх

эхэл, онош-оношил, адис-

“л” дагаврыг залгахдаа өмнө нь

адисал

эгшиг бичнэ.

528

529

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

3. Хэрэв “л” дагаврыг залгахад • хувцасла, хавтасла, холтосло,

заримдаг гийгүүлэгчийн өмнөх

гэдэслэ, үндэслэ, эцэслэжээ

балархай эгшиг гээгдэхээр

байвал

“л”

дагаврын

шаардагдах эгшгийг ард нь

бичнэ.

4. Эгшгээр төгссөн нэр үгэнд үйл • тоол, муул, унагал, ботгол,

үг бүтээх “л” дагаврыг шууд

хургал, хундагал, ганзагал,

залгана.

аягал

5. Зөөлөрсөн

гийгүүлэгчээр • хань-ханил,

хувь-хувил,

төгссөн нэр үгэнд үйл үг бүтээх

зовуурь-зовуурил, сургууль-

“л” дагаврыг залгахдаа “ь”-ийг

сургуулил

“и” болгоно.

8.

Хатуу, зөөлний 1. Хатуугийн тэмдэг нь тусгаарлах

тэмдгийн дүрэм

үүрэгтэй.

2. Зөөлний тэмдэг нь тусгаарлах

болон

зөөлрүүлэх,

ялгах

үүрэгтэй.

3. Гийгүүлэгчээр төгссөн эр үгэнд • бодъё, тоолъё, тооцоолъё,

шийдэн хүсэх утгатай “-я, -ё”

боловсруулъя, анхааруулъя,

нөхцөлийг залгахдаа “ъ”-ээр,

ажиллуулъя,

дэвшүүлье,

эм үгэнд “е”-г залгахдаа “ь”-ээр

мэдэгдье, үзэлцье г.м

тусгаарлана.

4. “ь”-ээр

дан

зөөлөрсөн • тавь жар, хаврын урь, гэртээ

гийгүүлэгч, “и” эгшгээр давхар

харь, буурь суурь, тархи,

зөөлөрсөн

гийгүүлэгчийг

тамхи, архи, горхи, гархи

тэмдэглэдэг.

5. “ь”-ээр хэлний үзүүрийн “н”-ийг • Мин улс, ах минь, чин сэтгэл,

хэлний угийн “н”-ээс ялгадаг.

дүү минь

9.

Зөөлний тэмдэг 1. Зөөлөрсөн эгшигт ба заримдаг • барь-барив-барилаа,

“и” болох

гийгүүлэгчийн дараа эгшигт

зорь-зорилго-зорин

тохиолдол

гийгүүлэгчээр эхэлсэн залгавар

сахь-сахимагц-сахивал

залгавал “ь” нь “и” болно.

2. Зөөлөрсөн

заримдаг • тахь-тахидаг-тахисан,

гийгүүлэгчийн дараа заримдаг

дахь-дахисаар-дахижээ, боть-

гийгүүлэгчээр эхэлсэн залгавар

ботитой

залгахад “ь” нь “и” болно.

3. Зөөлөрсөн

ямар

ч • барих, солих, харих, дахих,

гийгүүлэгчийн дараа ирээдүй

дохих

цагаар тодотгон холбох -х

нөхцөл залгахад “ь” нь “и”

болно.

4. Зөөлөрсөн

ямар

ч • захь-захиа, тарь-тариул, барь-

гийгүүлэгчээр төгссөн үгэнд

бариу, хууль-хуулиас, сааль-

урт эгшгээр эхэлсэн залгавар

саалийн

залгавал “ь” нь “и” болж урт

эгшгийг тэмдэглэж буй хоёр

эгшгийн нэг нь хасагдана.

10. Зөөлний тэмдэг 1. Зөөлөрсөн

эгшигт • барьсан, хольжээ, тарьдаг

“и” болохгүй

гийгүүлэгчээр төгссөн үгэнд

тохиолдол

заримдаг

гийгүүлэгчээр

эхэлсэн залгавар залгахад “ь”

нь хэвээрээ байна.

2. Зөөлөрсөн

ямар

ч • харья, больё, дохьё, тахья,

гийгүүлэгчийн дараа туслах

тавья, шаагья, хумья

эгшгээс бүтсэн -я, -ё нөхцөл

залгахад “ь” хувирахгүй.

3. Хоёр үгнээс бүтсэн нийлмэл • горьгүй, хийморьгүй, аальгүй,

үгийн “ь” хувирахгүй.

буурьгүй, суурьгүй, Дарьхүү

530

531

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

11. Үеэр таслан

1. Эгшиг дангаараа үе бүтээж

Э а|мар

мөр шилжүүлэх

чаддаг байхад гийгүүлэгч тийм

ЭГ эр|дэм

дүрэм

боломжгүй. Нэг үед нэг л эгшиг

ЭГГ эгч|мэд

(урт, богино, хос) байдаг учраас

ЭГГГ эрхт|нийг

үгэн дэх эгшгийн тоогоор үе

ГЭ га|зар

байна, гийгүүлэгч буй газарт

ГЭГ ар|гал|сан

үеийн зааг байна.

ГЭГГ эрх|тэй

2. Үгийн дунд 1 гийгүүлэгч

ГЭГГГ тө|рөлхт|ний

байвал түүний өмнүүр, 2

гийгүүлэгч байвал дундуур нь,

3, 4 гийгүүлэгч байвал сүүлийн

гийгүүлэгчийн өмнүүр тасалж

мөр

шилжүүлнэ.

Өөрөөр

хэлбэл, үеэр таслаад, эхлэх үе

нь заавал дан гийгүүлэгчээр

эхэлнэ.

3. “я”-ийн төрлийн үсгүүд j-а • барья=барь+я, харъя=харъ+я,

буюу гийгүүлэгч+эгшиг гэсэн

оё=о+ё, оёё=о+ё+ё хэмээн

бүтэцтэй учраас дангаараа үе

тасална

бүтээнэ.

• Харин монгол хэлний төрөл • инженер, менежер, брокер,

биш европын хэлнүүдээс орж

клуб, ресторан, кафе, буфет

ирсэн үгсийг бичихдээ:

Гарал

үүслийн

зарчим

баримтлан, тухайн хэлний

бичлэгийг хадгална.

Үгийн аль нэг үед эр эгшиг • брокерын, анкетыг, киноны,

байвал эр үгийн залгавар

телефоны, инженерийн

залгана. Дан эм эгшигтэй үгэнд

эм үгийн залгавар залгана.

Хэрэв хоёр үгнээс бүтсэн • Даваасүрэнгийн, аальгүйгээс,

нийлэмж үг байвал харь

геометрийн

хэлнийх ч бай, уугуул үг ч бай

сүүлийн үгийг баримтална.

Монгол хэлний уугуул үгэнд • курсийн,

клубийн,

(орос

төдийлөн

хэрэглэгддэггүй

хэлний “у” эгшиг нь монгол

зарим үсгийг монгол хэлнийхээ

хэлний эр “у” эгшиг шиг,

дүйцэх авиа зүйн шинж бүхий

хэлний хойгуур биш, эм “ү”

үсэгтэй адилтган үзнэ. Үүнд:

эгшиг шиг хэлний дундуур),

ф-в, п-б, у-ү, к-г, щ-ш

математикийн, борщийг Энэ

хэний шкаф бэ?

Харь хэлний үгийн эцсийн, • м а т е м а т и к а - м а т е м а т и к ,

өргөлтгүй, тухайн хэлэндээ

машина-машин, брюки-брюк,

хүйс, тоо ялгах үүрэгтэй

кино, пальто, вино

эгшгийг хасаж бичнэ. Харин

өргөлттэй

эгшиг

байвал

хасахгүй.

“ия” төгсгөлтэй үгийн урд з, ц, с • лекция-лекц, станция-станц,

гийгүүлэгч орсон байвал үгсийн

Азия-Ази, химия-хими, армия-

төгсгөлийн “ия” үеийг хасаж

арми, биология-биологи

бичнэ. Зөөлрүүлэх үүрэгтэй юм

уу дан гийгүүлэгчээр төгссөн

үгийн зөвхөн “я” үсгийг хасна.

Давхар гийгүүлэгчээр төгссөн • кирилл, программ, грамм,

үгсийг хэвээр нь бичнэ.

тонн, босс, групп

530

531

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

Хоёр

1.

Зарим

• Адил

дуудагдавч

өөрөөр • түүнд мэдээ хүргэ, өгүүлбэрээ

бүтээврийг зөв

бичдэг хэл зүйн хэлбэрүүдийг

төгсгө, газар унага: хүрвэл

бичих дүрмийг

зөв ялгаж бичнэ. Тухайлбал,

хүрэг, төгсвөл төгсөг, унавал

бусдаар үйлдүүлэх хэвийн

унаг

“-га” нөхцөл, III биед зөвшин

захирах “-г” нөхцөл

• Үгийн дунд л, м, н, в” • хэлбэл, олбог, нэмбэл, хамбал,

гийгүүлэгчийн дараа “б” бусад

авбал, тавивал, хийсвэл,

гийгүүлэгч ба эгшгийн дараа “в”

тайлбарлавал, хэн бэ?, юу

гийгүүлэгчээр эхэлсэн нөхцөл,

вэ?, хир вэ?

баймж бичнэ.

• Үйлийн зэрэгцүүлэн холбох • аб-авч, авчээ, өг-өгч, өгчээ,

“-ж, -ч” нөхцөл, өнгөрсөн

гар-гарч, гарчээ

цагийн “-жээ, -чээ” нөхцөлийг • ор(у),-орж, оржээ, ир(э)-ирж,

залгахдаа

монгол

бичигт

иржээ, мэд-мэдэж, мэджээ,

дэвсгэрлэдэг “в”, “г”, “р”

ол-олж, олжээ

гийгүүлэгчээр төгссөн цөөн • ас-асаж, асжээ, хүс-хүсэж,

үгэнд -ч, -чээ, үл дэвсгэрлэдэг

хүсжээ, хийс-хийсэж, хийсжээ

болон бусад гийгүүлэгчээр

төгссөн үгэнд “-ж, -жээ” залгана.

“с” гийгүүлэгчээр төгссөн бүх

үгэнд -ж, -жээ дагуулна.

• Үйлээс нэр үг үүсгэх “-лага, • орлого, гарлага, үзлэг, өглөг,

-лого, -лэг, -лөг”, “-лга, -лго,

хардлага, сэрдлэг, ачлага

-лгэ, -лгө” хэмээх хувилбартай • уналга,

буулга,

сахилга,

дагаврыг

бичихдээ:

зорилго

Гийгүүлэгчээр төгссөн үгэнд • санаа-чил-га=санаачилга,

“-лага”, эгшгээр төгссөн юм уу

сурвалж+л+га=сурвалжилга

тухайн дагаврын өмнө эгшиг

онош+л+гоо=оношилгоо

жийрэглэсэн

үгэнд

“-лга4”

суртал+чил+гаа=сурталчилгаа

дагаврыг бичнэ. Үүнээс гадна

үйл+чил+гээ=үйлчилгээ

“-га4, -гаа4” гэдэг дагавар бас

судал+гаа=судалгаа

бий.

• Үйл үндсэнд “-хуун, -хүүн” • өгүүлэхүүн,

өгүүлэгдэхүүн,

дагавар залгаж нэр үг үүсгэхдээ

тусагдахуун,

өртөгдөхүүн,

эгшиг жийрэглэнэ. Учир нь

шатахуун,

судлагдахуун,

энэ дагавар ирээдүй цагаар

үнэлэхүүн, үнэлэгдэхүүн

тодотгох “-х”, нэршүүлэх “-уун,

-үүн” гэсэн хоёр бүтээврийн

нийлэмж юм.

• Орон цагийн нэр, төлөөний • дараах, доорх, дээрх, өмнөх,

үгийн үндсэнд хамааруулах “х”

ахынх, манайх

дагаврыг “ь”, “и” эгшиггүйгээр

шууд бичнэ.

• Дэс тооны нэр үүсгэхдээ, эм • нэг дэх, хоёр дахь, гурав дахь,

үгэнд “дэх”, эр үгэнд “дахь”

дөрөв дэх

залгана.

• Үйлээс нэр үг үүсгэх “-вх” • чадавх

дагавар нь монгол бичгийн

уламжлалаар “бхи” боловч

орчин цагийн монгол хэлэнд

“и” эгшиг нь зөөлрүүлэх үүрэг

байхгүй учраас гээгдэнэ.

• Зөөлөрсөн гийгүүлэгч бүхий • авьяас,

гавьяа,

томьёо,

эр үгийн язгуурт тусгаарлах

завьяа, харьяа

үүрэгтэй “ъ”-ийг бичихгүй.

Монгол бичгийн “и” эгшгээс

уламжилсан

зөөлрүүлэх

үүрэгтэй “ь” бичнэ.

532

533

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

2. Зарим тийн

• Гийгүүлэгчээр төгссөн нэр • цагийн дараа- цагны оосор,

ялгалын

үндсэнд харьяалах, гарах,

сарын эхэн- сарны туяа,

нөхцөлийг зөв

өгөх оршихын тийн ялгалын

хогийн (муу) машин- хогны

бичих дүрэм

нөхцөл залгахад зарим үгийн

(хог ачдаг) машин, Хараагийн

үндсэнд “н” гийгүүлэгч нэмдэг.

гол- харааны шил

Энэ нь утга найруулгын ялгааг

илэрхийлэх

хандлагатай.

Тухайлбал,

“н”-тэй

бол

ихэвчлэн бодит утга зааж, “-н”-

гүй бол хийсвэр утгыг заана.

• Харьяалахын тийн ялгалын • торгоны,

тооны,

модны,

“-ы, -ий” нөхцөлийг ихэвчлэн

хадны, хадаасны, ширээний,

“н”-ээр төгссөн үгэнд юм уу,

хамаатны, амьтны

эгшгээр төгссөн үгэнд “н” • номын, амьдын, угийн, ажлын,

жийрэглэсэн нөхцөлд бичиж,

хана-ханын, харгана-харганын

бусад тохиолдолд “-ын, ийн”

нөхцөлийг бичнэ.

• Харьяалахын тийн ялгалын • далайн хөвөө, малгайн залаа,

“-н”, заахын тийн “-г” нөхцөлийг

хөхөөн дуу, гахайн сүүл,

урт, хос эгшгээр төгссөн үгэнд

нохойн дуу, далайг, малгайг,

залгана.

зарааг,бороог

• Хэлний

угийн

“н”-ээр • байшингийн, байшингийнхаа,

төгссөн үгэнд урт эгшгээр

сангаас, гангийн

эхэлсэн нөхцөл залгахдаа

ардаа эгшиггүй, угийн “н”-

ийг нөхцөлөөс нь “г, х”

гийгүүлэгчээр тусгаарлана.

• Өгөх оршихын тийн ялгалын • гарт, хэрэгт, тэнгэрт, гуравт,

“-д, т” гэсэн хоёр хувилбарт

модонд, моринд, аавд, ээжид,

нөхцөлийг ялгахдаа “р, в, г”

тоонд, хүнд

гийгүүлэгчээр төгссөн үгэнд

ихэвчлэн

“-т”

нөхцөлийг

шууд,

бусад

үгэнд

“-д”

нөхцөлийг заримдаа эгшиг, “н”

гийгүүлэгчтэйгээр залгадаг.

• Чиглэхийн

тийн

ялгалын • уул руу, зах руу, төв рүү, ном

“-руу2, -аад4” нөхцөл нь тус бүр

руу, гэр лүү, ажил руу, хотгор

“уруу”, “өөд” хэмээх идэвхтэй

луу, суурь луу, буурь луу,

язгуур бүхий үгнээс үүссэн

сургууль руу, хөтөл рүү

боловч орчин цагийн монгол

хэлэнд нөхцөлийн үүрэгтэй

болсон учраас нөхцөлийн

хэлбэрээр бичнэ. “рь”, “р”

гийгүүлэгчээр төгссөн үгэнд

“-луу, -лүү” хувилбарыг,“ль”,

“л” гийгүүлэгчээр төгссөн үгэнд

“-руу, -рүү” хувилбарыг бичнэ.

532

533

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

Гурав

1

Том үсгээр

1. Өгүүлбэр эхэлснийг тодотгож • Урин цаг ирлээ

бичих дүрэм

том үсгээр эхэлнэ.

2. Аливаа

зүйлийн

гарчгийг • Хавар цаг

тодотгож том үсгээр эхэлж

бичих бөгөөд гарчгийн дараа

цэг тавихгүй.

3. Оноосон нэрийг ерийн нэрээс • Монгол улс, Улаанбаатар хот,

ялгах, мөн хүндэтгэх зорилгоор

Сүхбаатар дүүрэг, Отгонтэнгэр

том үсгээр бичдэг.

уул, Баянхонгор аймаг, Галуут

сум

4. Хоёр, гурван үгнээс бүтсэн • Бат-Эрдэнэ,

Хэрлэнбаян-

оноосон нэрийн сүүлийн үг нь

Улаан, Их-Уул

эгшгээр эхэлсэн бол зураас

татаж, том үсгээр эхлэн бичнэ.

5. Товчилсон үгийг том үсгээр • МУИС, МУБИС, УИХ, ХХК, ХК

бичнэ.

6. Улс гүрэн, дэлхий нийтийн • Нэгдсэн Үндэстний

болон

төр

захиргааны

Байгууллага, Бүгд Найрамдах

байгууллага, нам холбоодын

Монгол Улс

нэрийн үг бүрийн эхний үсгийг

томоор эхлэн бичнэ.

7. Төрийн

захиргааны

төв • Засаг даргын тамгын газар,

байгууллагад

харьяалагдах

“Хатан ээж” нийгэмлэг, “Ар

албан байгууллага, аж ахуйн

хөвчийн рашаан” компани

нэгж байгууллагуудын нэрийн

зөвхөн эхний үгийг том үсгээр

эхлэн бичнэ.

8. Хүндэтгэх зорилгоор ихэнхдээ • МУИС-ийн Сургалтын албаны

албан бичгийн найруулгад

дарга Танаа

зарим үгийг зориуд томоор

эхлэн бичнэ.

2.

Үг товчлох

1. Үг бүрийн эхний үсгээр • НҮБ, АУИС, МАХН, УИХ

дүрэм

товчлохдоо бүгдийг том үсгээр

бичнэ.

2. Хүний овог нэрийг бичихдээ • Ж.Отгон-Эрдэнэ,

эцэг /эх/-ийн нэрийн эхний

Д.Н.(Д.Нацагдорж)

үсгийг

товчлохоос

гадна

бусдын

зохиол

бүтээлээс

эшлэл авсан бол хүний овог,

нэрийг хамт товчилж, үсэг

бүрийн ард цэг тавина.

3. Эрдэм шинжилгээний бүтээлд • М., 1979,

тухайн

номын

хэвлэгдсэн

хотын нэрийг эхний үсгээр

товчилно.

4. Үгийн эхний үеэр нь товчлох ёс • Монголын цахилгаан мэдээ-

цөөвтөр үгэнд байна.

Монцамэ, нягтлан бодогч - ня-

бо, америк доллар-ам.доллар,

төгрөг-төг, мөнгө- мө

534

535

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

3.

Цэг тэмдгийн

1. Хүүрнэсэн, ерийн захирсан • Хүйтэн өдөр байна.

дүрэм

өгүүлбэрийн

эцэст,

дэс

Дулаан хувцаслаарай.

дугаарын дараа, хүний овгийн

Г.Бат-Эрдэнэ 3-р сарын 10, III

эхний нэрийг товчилсны дараа

ангийн сурагч

цэг (.) тавина. Өгүүлбэрийн

дотор

дэс

дугаарыг

тэмдэглэхдээ араб тоогоор

бичвэл дугаар дүгээр гэж бичих

юм уу эсвэл -р гэж товчилж

болно. Харин ром тоогоор

тэмдэглэвэл -р юм уу, дугаар,

дүгээр гэдэг үг хэрэглэхгүй.

2. Асуух утгатай энгийн болон • Өглөө эрт ирэв үү?

хөндлөнгийн

өгүүлбэрийн

Тэр намайг гайхан хараад,

дараа

асуултын

тэмдэг

“-Өглөө эрт ирэв үү?” гэж

(?)

тавина.

Хөндлөнгийн

асуув.

өгүүлбэрийг хашилтад, эсвэл

догол мөрөөс зураастай бичнэ.

3. Анхааруулах болон хандах • Залуус аа, ирээдүйгээ зөв

өгүүлбэрийн дараа, мөн сэтгэл

сонгогтун! Ээ мөн сайхан аа!

хөдлөлийг илэрхийлсэн аялга

өгүүлбэрийн дараа анхаарлын

тэмдэг (!) тавина. Ингэхдээ

хандах үгийг өмнөх үгнээс

нь тусгаар бичиж, дараагийн

өгүүлбэрээс таслалаар зааглах

бөгөөд хандсан үгийн ард

(!) тавьсан бол өгүүлбэрийн

төгсгөлд цэг, хандсан үгийн ард

цэг тавьсан бол өгүүлбэрийн

эцэст (!) тавина.

4. Аливаа зүйлийг тоочихдоо • Жишээ нь:

“жишээлбэл,

тухайлбал,

Тэр бүсгүй өглөө босоод

тодруулбал, үүнд” гэх мэт үгийг

бодсон нь: ... гэх мэт

тодорхойлох цэг (:)-тэйгээр

хэрэглэнэ.

Мөн

хүний

хэлсэн, бодсон хөндлөнгийн

өгүүлбэрийг бичихийн өмнө

тодорхойлох цэгийг хэрэглэнэ.

5. Санаа

төгсөөгүй

орхисон • “...Тэр

бүх

асуудал,

тохиолдолд, эсвэл ном зохиол,

бэрхшээлийн лав 90%-ийг

хүний хэлсэн үгнээс эш

инээмсэглэлийн хүчээр давж

татахдаа дундаас нь таслан

болно...”

авсан бол, мөн өгүүлэгчийн • “Би чамд ... маш их ...хайртай”

сандарсан, түгдэрсэн байдлыг

хэмээн

түгдчин

хэлээд

илэрхийлэхдээ цуваа гурван

ичингүйрэн инээмсэглэв.

цэг (...) тавина.

6. Тоочсон

үгсийн

хооронд, • Тэнгэрт

наран

мандаж,

эсвэл нийлмэл өгүүлбэрийн

шүүдэр гялтганасаар зуны

бүтэц дэх энгийн өгүүлбэрийн

сайхан өглөө эхэллээ.

хооронд таслал (,) тавина.

Хөх

манхан

тэнгэрийг

Мөн таслалаар өгүүлбэрийн

эзэгнэнхэн төрлөө, би.

аль нэг гишүүнийг тодруулж,

Төмөр хувин авсан.

утгыг

нарийвчилж

болно.

Төмөр, хувин авсан. “Ээ

Өгүүлбэрт төгс өгүүлэхүүний

хөөрхий, хүү минь өснө,

дараа ямар нэг гишүүнийг

сургуульд орно, дараа нь

зориуд

байрлуулсан

бол

сургуулиа төгсөж мэргэжилтэй

таслалаар ялгаж өгнө. Аялга

болно. Мөн ч сайхан аа”

ба хандсан үгийг өгүүлбэрээс

хэмээн бодсоор.

таслалаар зааглана. Хүний

534

535

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

хэлсэн үг, бодсон бодол төгс

өгүүлбэрүүдээр үргэлжилсэн

бол

таслалаар

зааглан

үргэлжлүүлж бичдэг.

7. Тоочсон олон зүйлсийг өөр • Хонь, ямааг бог мал; үхэр

хооронд нь утгаар нь зүйлчлэн

адуу, тэмээг бод мал; гахай,

ялгахын тулд цэгтэй таслал (;)-

тахиа, галууг туслах аж ахуй

ыг ашигладаг.

гэнэ.

8. Хүний

хэлсэн,

бодсон • “Тэр хүн ирсэн болов уу,

хөндлөнгийн

өгүүлбэрийг

хэрэв ирсэн бол “Нэгдэлчин”

хашилт (“...”)-д бичнэ. Нийтийн

зочид буудалд л буусан байх

танил биш оноосон нэрийг

ёстой, өөр таних айл байхгүй

хашилтад хийж, ерийн нэрээс

шүү дээ” гэж охин таамаглан

ялгана. Хашилтад бичсэн үгийг

бодов. Манайх хүүтэй болсон,

том үсгээр эхлэх ёстой. Харин

“том хүн”-ийг маань Жавхлан

бага үсгээр эхэлж бичсэн

гэдэг.

байвал егөөдсөн, эсрэг утгаар

ёгтолсон, эсвэл өхөөрдсөн

санааг илэрхийлдэг.

9. Тухайн өгүүлбэртэй холбогдох • Тэр өдөр (3-р сарын 5-ны

нэмэлт тайлбар, тодруулгыг

мягмар гараг) би түүнийг

хаалт ()-д бичдэг.

өдөржин хүлээсэн.

10. Үеэр таслан мөр шилжүүлэх,

Амгалан - Энхийн Төгөлдөр

хоёр дахь үг нь эгшгээр

ня-бо-гийн

ангид

сурдаг.

эхэлсэн

оноосон

нэрийг

Гээгдэх эгшгийн дүрэм (өмнөх

бичих, зарим үгийг эхний

дугаарт буй) - ийн дагуу энэ

болон сүүлийн үсэг, эсвэл үеэр

үгийн эгшгийг гээж бичнэ.

нь товчлох, товчилсон үгэнд • Өглөөний 8:00-10:00 цагт,

нөхцөл залгахдаа богино

Улаанбаатар - Хөх хотын галт

зураас (-)-ыг хэрэглэнэ. Мөн

тэрэг

нэмэлт тайлбар, тодруулгыг

хаалтад бичихдээ тодруулж

буй үгийнхээ зөвхөн үндсийг

бичээд тодруулгыг хаалтад

хийж,

хаалтынхаа

дараа

зураас татаж өмнөх үгийнхээ

нөхцөлийг

бичдэг.

Мөн

харилцан яриа, эсвэл тоочин

бичсэн зүйлийг зураасаар

илэрхийлнэ. Тоочсон зүйлийг

компьютерт

зураасны

оронд янз бүрийн тэмдгээр

тэмдэглэж болно.

11. Тодорхой

хязгаарын

Багш та-хүүхэд шуугьсан их

хоорондох цаг хугацаа, орон

өргөөний эзэн билээ.

зайг тэмдэглэхэд, хоорондоо

Багш та-хүсэл долгилсон

холбоо бүхий ойлголтуудыг

ирээдүй замын эх билээ

хослуулан

бичихэд,

мөн

өгүүлэгдэхүүнийг

тодчилох

зорилгоор урт зураас (-)

хэрэглэнэ.

12. Ижил төстэй зүйлсийг бүлэглэн • Авиа, үг, өгүүлбэр, эх,- эдгээр

тоочоод, дараа нь нэгтгэн

нь хэлний үндсэн нэгжүүд мөн.

дүгнэж гаргасан тодорхойлолт

зэрэгт таслалтай зураас (,-)-ыг

хэрэглэнэ.

536

537

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

13. Эхийн доторх тодорхой нэг үг, • Морины

уяаг

буриад

эшлэл зэрэгт тусад нь тайлбар

монголчууд

сэргэ*

гэж

хийх шаардлага гарвал түүний

нэрлэдэг.

баруун дээд өнцөгт од (*)

тавиад, тухайн хуудасны доод

хэсэгт тайлбар хийдэг.

14. Өгүүлбэрт

нэмэлт

утга • Тэгэхэд мөн ч сайхан өдөр

оруулах үүрэгтэй баймж үгийг

байсан сан. Одоо ч олон жил

тусад нь бичнэ.

өнгөрч дээ.

15. Сэтгэлийн

хөдөлгөөнийг • Ай хөөрхий. Намар цаг аа гэж.

илэрхийлсэн

аялга

үг-

Арай ч дээ! Яасан бүтэлгүй

өгүүлбэрийг тусад нь бичиж

амьтан бэ. Юу?, ирчихсэн гэж

болно, хэрэв өгүүлбэрийн

үү?

бүтцэд

оруулж

бичвэл

өгүүлэгчийн сэтгэл хөдлөлийн

хүч, өнгө аясад тохируулан

асуух, анхааруулах тэмдэг ба

таслалаар заагладаг.

16. Аливаа эхийг догол мөрөөс

эхлэн бичээд, цааш нэгэн

бүлэг санааг илэрхийлсэн

хэд хэдэн өгүүлбэр буюу

цогцолбор бүрийг мөн догол

мөрөөс эхлэн бичнэ.

536

537

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМЭЭР БАГЦАЛСАН ҮГ

Багц үг

салбарын,

мөнхөждөгийг,

гарал, үүсэл,

эрэг-эргийг,

дугариг-

үндэслэлийг,

нөхцөлийн,

төрөл, бохирдол, төөрөг-төөргийг дугаригийг

татварын,

бусдадаа,

хомсдол,

тойрог-тойргийг, цагариг-

амьдралын,

төгсөгчдөдөө,

бахархал,

дүгрэг-дүгрэгийг цагаригийг

малтмалын,

сонгогчдодоо,

гомдол

бөмбөг-

гүдгэрийг

мэддэгээ,

хувирал,

бөмбөгийг

шингэнээс,

сонирхсоноо,

хувьсал, урсгал

бөмбөлөг-

үйлдвэрлэлийн,

чавхдасыг,

бөмбөлгийг

шахмалаар,

гайхширал,

бөмбөрцөг-

эшлэлийг,

эрсдэлээр

бөмбөрцгийг

даяарчлалыг,

бөжинг

цомхотголын,

олонлогийг,

уртрагийг,

цоморлогийг

баялгийг,

төрөлхтний,

савла, зөвлө,

цай, байцай,

амжилтад,

урамшууллын,

эрхтний,цаст,

номло,салбарла, хуйцай, шанцай ололтод,

гаргийг

хөрстийн,

галла, малла,

сургалтад

үзэглэ, ажигла,

гэрлэ, цэцэглэ

тотго, хурга, ботго, хуурцгийг,

буудалла,

адьяа, сумьяа,

бүтээгдэхүүн

нударга, шударга,

гарчгийг,

ялгалла, ажилла, биндэрьяа,

нэмэгдэхүүн

азарга, аварга,

бухимдлыг,

эмээллэ,

харьяа, томьёо, хасагдахуун,

гадарга, ундарга,

ажлыг,бичлийг,

гуравласан,

товьёг, гавьяа

эзлэхүүн,

адасга, шамарга,

эрмэлзлийг,

дөрөвлөсөн

бүрэлдэхүүн

сагалдарга

эрдмийг,

шарагчны

батажна, бэхэжнэ, нисэж, хүсэж,

ажиллавар,

бодъё, явъя,

нэгэнтээ,

баяжна, хотожно,

хусаж, засаж,

төлбөр, татвар,

уншъя,

хоёронтоо,

будилна, салхилна, нисжээ, хүсжээ, салбар,

тоглуулъя,

гурвантаа,

ажиллана,

засжээ, хасаж

хөтөлбөр, угтвар, тогтъё,

дөрвөнтөө,

амьдарна,

үржвэр, эдэлбэр бархиръя

олонтоо

мөнхөжнө

оньсого, аньсага,

авч, өгч, хүрч,

цоожил, давсал, үзье, хөгжье,

дуурайл,

ганзага, янзага,

гарч, хугарч,

нууцал, ахал,

бүрэлдье

эрмэлзэл

бодлого, уншина,

тойрч, хөөрч,

товчил, бөгжил, нисье

хөгжинө,

бутарч, саарч

жаазал , цүнхэл,

чадваржина,

бутал

үзэгдэнэ,

тогтворжино

хүрээлэнг, буланг,

оюутныг,

үндэслэ,

бүтээе,саная,

зовуурь,

үзэсгэлэнг,

ажилтныг,

холтосло,

хэрэглэе,

илаарь

Балданг, соёолонг, шашныг,

хэлтэслэ,

тогтооё

хадланг ,

мэргэнийг,

хавтасла,

шарагчинг

мэргэжилтнийг , хувцасла

наалданги,

урай, уухай,

цоол, хагал, хөөл барья, захья,

тэнгис, эрих,

зогсонги, тогтонги, дуурай, цуурай

хугал, тоол,

тарья

эрин , тэнхим

саланги

хөдлөнгө, хөрөнгө. санаачилга,

оношилгоо,

туршлага,

арвагар,

эдлэнгэ, хөшингө, сурвалжилга,

зөвлөгөөн,

хашлага,

сарвагар,

бэртэнгэ

даяарчлал,

лавлагаа,

бодлого,

бөндгөр-

даяаршил

эмчилгээ,

дамжлага

бөндгөнөх,

үйлчилгээ,

гүвгэнэх,

сурталчилгаа

жирвэгэр,

тожгонох

538

539

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

ирчихийг,

ирчхээд,

доторх, урдуурх, цаадах-

дараах,

саначихаар,

саначхав,

хойгуурх -

цаадхыг,

удаах,

хэлчихээс,

хэлчхээд,

хойгуурхыг,

хойдох-

гаднах-

мэдчихэд

мэдчихэв, өтчхөв олонх- олонхын

хойдхоор урдах гаднахыг,

- урдхыг нь

цаанах-

хойших-

цаанахыг

хойшхыг

онолыг, өнөрийг,

багыг, Гомбын,

курсийн,

диаграммын,

дөрөв дэх,

багажийг, тогосыг,

шударгыг, асгыг

группийн,

программын

долоо дахь,

Гэрэлийг, тогтохыг,

клубийн,

километрийн

арав дахь, ёс

тоглож наадахыг

борщийг,

семинарын,

дэх,

тактикийг,

лекцийн

аптекийн

шаагьж, шуугьж,

урилга, таримал, захидал, цохио, цохьчих,

сонгуульгүй

урьж, саальчин,

ахимаг, тохилог

дохисон, бодит

дохьчих

Дарьсүрэн

хольц, сарьдаг

горьгүй

Холбоо үгийн багц

авлига, хээл

бодит бодис

бархирч,

байгаль дэлхий хангарди,

хахууль, хахуул

бодгаль бодисад хашхирах цуурай Байгал нуур

гарди шувуу,

загас,бэл бэнчин

махбод

нэг хоосон

халти мөлт

бөгцгөнөх

бичин жилийн

гачуур модны

бэлэг сэлт,

цэцэн мэргэн

бөндгөнөх

айлдвар

мөчир гацуур

бэлгэ

бүлтгэнэх бөжин

дэмбэрлийг үг,

бэлгэ тэмдэг,

билиг оюун

шашин сургаал

шарагчин жил

нас чацуу

мэргэ төлгө

айхавтар

бурхан шашин

шарагчин

ирэхийн сацуу

зусаг төлөг

дальдрах,

зүсмийн эм

ганьхрах

амьтан

гуньхрах

дугуй муруй,

дуртгалаа

гарын саарь

вандан хадаг,

давилуун,

мурийлгаж

дурдъя

голын сайр

сандал,

идэвхгүй,

сарийлгаж

цоморлогоо

тарианы бандан зожиг,

гаргая, дуурьсъя

хэрэгсэл

зогьсдог

голдирлоо дагана

эрвээхэй,

маани мэгзэм

хүрзний иш, эш нэлийсэн

дэгдээхэй нисэж эх орон маань

татсан бүтээл

шингэн

нил ягаан

цэцэг

отго жинс, овог

номхотгол

нас нөгчих

нурмагрын

цэрвүү

отог аймаг

цомхотгол

муу юмтай

нулимс,

холоос

нөхцөх

шуламс шидэмс сүжгээр

өвдөж,

сүсгээр

домнолоо

төвөд хэл

титэм тутам

үүсвэр, үүлдэр,

уйланхай уушги хир буртаг

төв үзэл, төвшин

гарваль

хатангир

хэр хэмжээ,

амгалан,

шуухитнах

хэд хэчнээн

түвшин тогтоох

шалгалт, усны

түвшин

утас хөврөх, хөлөг нүдний цэцгий

чандмань эрдэнэ чармаа нүцгэн, увдистай

онгоц, хүлэг морь

цөцгийн тос

зэндмэнэ

чармайн мэрийх шармигар

тоглоом

шар

чүдэнзний мод

арга барил

цадиг түүх, түүх шартай хижээл яйжгар,

шавж хорхой

араг шээзгий

шастир

шаргуу хүн

ярвагар,

дарвагар

538

539

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

НОМ ЗҮЙ

Нэг. Монгол хэл ба монгол, гадаад хэлний толь бичиг

1. Амаржаргал, Б., Балдан, Л., Сэржээ, Ж., Тунгалаг, Ө., Янжиндолгор, А. (1992) Монгол

хэлний сувд эрих нэрт ховор үгийн толь. УБ.,

2. Амаржаргал, Б. (2009) БНМАУ дахь монгол хэлний нутгийн аялгууны толь бичиг. I дэвтэр.

3. Баасанбат, Д. (2012) Монгол үгийн тунгаамал. Нэмж зассан II хэвлэл. УБ.,

4. Бадамдорж, Б. (2013) Дөрвөд аман аялгууны бэсрэг толь. УБ.,

5. Бадрал, Н. (2007) Хэл шинжлэлийн толь бичиг. УБ.,

6. Балжинням, Н. (2002) Монгол хэлэн дэх Европын хэлний үгийн монгол бичгийн толь. УБ.,

7. Балжинням, Н. (2009) Монгол хэлний гадаад үгийн толь. (Монгол-орос-англи). УБ.,

8. Батзаяа, Г., Дангаасүрэн, Ц. (2013) Захчин аялгууны толь.УБ.,

9. Бат-Ирээдүй, Ж. (2005) Монгол англи сурагчийн толь. УБ.,

10. Бат-Ирээдүй, Ж. (2006) Монгол хэлний ойролцоо, эсрэг утгат үг, хэллэгийн толь бичиг.

УБ.,

11. Бат-Ирээдүй, Ж. (2007) Монгол хэлний ойролцоо, эсрэг утгат хэлц үгийн сан. УБ.,

12. Бат-Ирээдүй, Ж. (2008) Монгол хэлний хоршоо үгийн товч толь бичиг. УБ.,

13. Бат-Ирээдүй, Ж. (2009) Монгол хэлний хоршоо болон давтмал үг, хэллэгийн сан. УБ.,

14. Бат-Ирээдүй, Ж., Буянтогтох, Г., Өнөрбаян, Ц., Пүрэв-Очир, Б., Пүрэвжанцан, А. (2014)

Монгол хэл шинжлэлийн тайлбар толь бичиг. УБ.,

15. Батсүрэн, Ч. (2001) Монгол хэлний чухал үг хэллэг. УБ.,

16. Баттогтох, Д. (2005) Зөв зөрүү үг хэллэгийн товч тайлбар толь. УБ.,

17. Баянсан, Ж. (1980) Монгол хэлний зөв бичих дүрмийн гарын авлага. УБ.,

18. Баярсайхан, Б. (2008) Герман-Монгол толь. УБ.,

19. Баярсайхан, Б., Янжиндолгор, А. (2009) Монгол хэлний хураангуй тайлбар толь бичиг.

Анхны хэвлэл. УБ.,

20. Болд, Л. (1976) Орчин цагийн монгол хэлний тонгоруу толь. УБ.,

21. Болд, Л. (2003). Монгол хэлний зөв бичих зүйн толь. УБ.,

22. Болдбаатар, Д. (2007) Англи-монгол толь бичиг. УБ.,

23. Бүрнээ Д., Энхтөр, Д. (2001) Төвөд монгол толь, УБ.,

24. Вандуй, Э. (1959) Орчин цагийн монгол хэлний нэр томьёоны толь. УБ.,

25. Гантогтох, Г. (2010/2011) Буриад аялгууны толь. УБ.,

26. Ганхуяг, Ч. (2005). Монгол-англи толь бичиг. УБ.,

27. Гучин зургаат тайлбар толь (1955-1966). (эрхэлсэн А.Лувсандэндэв). I-XIV дэвтэр. УБ.,

28. Даваа, Д. (1991) Англи-монгол түгээмэл 1000 үгийн толь. УБ.,

29. Даваажав, Г. (2010) Монгол хэлний ормол үгийн толь. УБ.,

30. Далхжав, Х., Цэрэнчимэд, Ц. (1974) Зөв бичих зүйн толь бичиг. УБ.,

31. Дамбажав, И. (2010) Оюун билгийн мэлмийг нээгч аялгуу сайхан монгол үгийн дээж,

монгол хэлний дэлгэрэнгүй тайлбар толь бичиг, нэмж засварласан II хэвлэл, I, II боть,

УБ.,

32. Дамбажав, И., Солонго, Д., Алтан-Од, Д. (1997) Сонгодог монгол бичгийн хэлний үсгийн

дүрмийн монгол орос толь. УБ.,

33. Дамбажав, И., Солонго, Д., Алтан-Од, Д. (2006) Оюун билгийн мэлмийг нээгч аялгуу

сайхан монгол үгийн дээж. (Монгол хэлний дэлгэрэнгүй тайлбар толь бичиг). I-II боть.

УБ.,

34. Дамдинсүрэн, Ц., Лувсанвандан, Ш. (1942) Орос-монгол толь. УБ.,

35. Дамдинсүрэн, Ц., Лувсандэндэв, А. (1982) Орос-Монгол толь. УБ.,

36. Дамдинсүрэн, Ц., Осор, Б. (1983) Монгол үсгийн дүрмийн толь. УБ.,

37. Дамдинсүрэн, Ц., Цэвэл, Я. (1951) Үсгийн дүрмийн зөв бичих толь. УБ.,

38. Дохионы хэлний зурагт толь бичиг. (2017) УБ.,

39. Дүгэр, Б. (1973) Нийгэм, улс төрийн товч толь. УБ.,

40. Дэмбэрэл, Д. (2002) Гадаад үгийн товч тайлбар толь. УБ.,

41. Дяченко, И.А., Дашдондог, Д., Дашдорж, З. (1969) Идэвхтэй үгсийн толь.(орос-монгол,

монгол-орос хэлээр). УБ.,

42. Ёндон, Д. (1995) Орос-монгол уран зохиолын нэр томьёоны товч тайлбар толь. УБ.,

43. Зээнямбуу, Ч., Базаррагчаа, М. (2014) Хэл шинжлэлийн нэр томьёоны тайлбар толь.

Тэргүүн дэвтэр. УБ.,

44. Калмыцко-русский словарь, халимаг-орос толь, под редакцией Б. Д. Муниева, (1977)

Москва

45. Китайско-русский словарь в четырех томах, составлен коллективом китаистов под

руководством и редакцией проф. И. М. Ошанина, (1983-1984) Москва

46. Кручкин Юрий. (2015) Монгол-орос, орос-монгол толь. (72000 гаруй үг хэллэгтэй). 13

дахь хэвлэл. УБ.,

47. Лувсанвандан, С., Сумьяабаатар Б, (1966) Монгол хэлний ойролцоо үгийн толь. УБ.,

48. Лувсандэндэв, А. (1956) Хэл шинжлэлийн нэр томьёоны монгол-орос, орос-монгол толь.

УБ.,

540

541

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

49. Лувсандэндэв, А. (1957) Монгол-орос толь. Москва.,

50. Монгол хэлний дэлгэрэнгүй тайлбар толь, 1-5 боть, УБ., 2008

51. Монгол хэлний дэлгэрэнгүй тайлбар толь. (2008) (I-VI). УБ.,

52. Монгол хэлний тайлбар толь. Britannica.(2015) Анхны хэвлэл. УБ.,

53. Монгол хэлний хуучин үгийн толь. (2013) Монгол хэл соёл 12. УБ.,

54. Монголын нэвтэрхий толь. (2000) I-II. УБ.,

55. Мөөмөө, С. (1962). Зөв бичих дүрмийн толь. УБ.,

56. Нарантуяа, Л. (2006) Шинэ үгийн толь. УБ.,

57. Норжин, Ц., Мөрөн Манг. ..., (1999) Монгол хэлний толь, Чуулалт., хаалга,

58. Одонтөр, Ш., Баттөгс, М. (2010) Монгол хэлний сурагчийн тайлбар толь.(Цахим ном).

59. Одонтөр, Ш., Баттөгс, М. (2013) Монгол хэлний гучтын тайлбар толь. I. (А-О). УБ.,

60. Орчин цагийн монгол хэл. (1997) УБ.,

61. Осор, Б., Эрдэнэбаяр, Б. (1973) Зөв бичих дүрмээр зүйлчилсэн толь. УБ.,

62. Оюунхүү, Ө. (2004) Гадаад үгийн монгол бичгийн товч толь. УБ.,

63. Өлзийбаяр, Д., Оюунхүү, Ө. (2004) Монгол хэлний зөв бичих дүрмийн товч толь. УБ.,

64. Пүрэвжав, Э. (2010) Монгол хэлний товчилсон үгийн толь бичиг. УБ.,

65. Роозон, Ж. (2006) Монгол хэлний халх, ойрад-дөрвөд аялгууны товч толь. УБ.,

66. Самбуудорж, О. (2014) Монгол хэлний үгийн дуудлагын толь. УБ.,

67. Словарь иностранных слов, Издание седьмое, переработанное, (1980) Москва

68. Соёлмаа, Ч. (2002) Орчин цагийн монгол хэлний ижил үгийн толь. УБ.,

69. Соёмбо нэвтэрхий толь (Хэл шинжлэл). (2012) УБ.,

70. Сумьяабаатар, Б., Нарангэрэл, Б., (2008) Монголын нууц товчооны толь, УБ.,

71. Сумьяабаатар, Б. Марал овогт, (2005) Гучин зургаат тайлбар толь (The Mongolian Explan-

atory Dictionary in 36 volumes), I-V, [I-XIV дэвтэр: 00001-07627]

72. Сумьяабаатар, Б. (2005-2006) Гучин зургаат тайлбар толь.(1-14-р дэвтэр). I-YIII боть.

УБ.,

73. Сүхбаатар, О. (1997) Монгол хэлний харь үгийн толь. УБ.,

74. Сүхбаатар, О. (1999) Монгол хэлний харь үгийн толь. II хэвлэл. УБ.,

75. Сүхбаатар, О. (2014) Монгол хэлний харь үгийн толь. Гурав дахь хэвлэл. Монгол хэл

соёл 15. УБ.,

76. Сүхбаатар, Ц. (2003) Монгол хэлний найруулга зүйн нэр томьёоны тайлбар толь.УБ.,

77. Сүхбаатар, Ц., Буянтогтох, Г. (1983) Монгол хэлний ойрын хэрэгцээт үгийн толь.(У-Я).

УБ.,

78. Сүхбаатар, Ц., Лувсандорж, Ж., (1983) Зөв бичих зүйн лавлах. УБ.,

79. Сэржээ, Ж., Болормаа, Д., Янжиндолгор, А., Баярсайхан, Ё. (2008) Монгол хэлний

дэлгэрэнгүй тайлбар толь. УБ.,

80. Төмөртогоо, Д. (2004) Хэл шинжлэлийн нэр томьёоны хураангуй толь. (монгол-орос-

англи). УБ.,

81. Төмөртогоо, Д. (2014) Монгол хэлний үгийн бүтцийн толь. УБ.,

82. Туяа, Д., Туул, Д. (2008) Дархад аман аялгууны товч толь. УБ.,

83. Цогбадрах, Ж. (1981) Монгол хэлний ижил нэрийн толь. УБ.,

84. Цыганенко Г. П., Этимологический словарь русского языка, (1970) Киев

85. Цэвэл, Я. (1966) Монгол хэлний товч тайлбар толь. УБ.,

86. Цэвэл, Я. (2013) Монгол хэлний товч тайлбар толь. Нэмж дэлгэрүүлсэн хоёрдугаар

хэвлэл. УБ.,

87. Чермисов К. М., Буряад-ород словарь, Бурятско-русский словарь, (1973) Москва

88. Чогсом, П. (1990) Орос хэлний үйл үгийн хэрэглээний толь бичиг. УБ.,

89. Чой. Лувсанжав. (1992) Монгол бичгийн хадмал толь. УБ.,

90. Чоймаа, Ш., Баярсайхан, М., Мөнх-учрал, Э., Батхишиг, С., (2005) Монгол бичгийн хэлний

тонгоруу толь Чоймаа, Ш нар. (2006) Монгол хэлний хэл зүйн тайлбар толь. I-II. Хөх хот.,

91. Чоймаа, Ш., Баярсайхан, М., Батхишиг, С., Мөнх-Учрал, Э. (2011) Монгол хэлний хадмал

толь. УБ.,

92. Чоймаа, Ш., Баярсайхан, М., Мөнх-Учрал, Э., Батхишиг, С. (2006) Монгол бичгийн хэлний

тонгоруу толь бичиг, боть I, II, Хөх хот,

93. Чоймаа, Ш., Тэрбиш, Л., Бүрнээ, Д., Чулуунбаатар, Л. (1999) Буддын шашин, соёлын

тайлбар толь. I, II. УБ.,

94. Шагдарсүрэн, М. (2011) Монгол охь үгийн толь. УБ.,

95. Шагж, С. (1937) Монгол үсгийн тайлбар толь (монгол бичгээр). УБ.,

96. Шагж, С. (1994) Монгол үсгийн дүрмийн толь бичиг. Хөх хот.,

97. Шанский Н. М., Иванов В.В., Шанская Т.В., (1971) Краткий этимологический словарь

русского языка, издание 2-е, исправленное и дополненное, (1971) Москва

98. Шинжлэх ухааны академи, Хэл зохиолын хүрээлэн. Монгол хэлний дэлгэрэнгүй тайлбар

толь. (2008) I-IV боть, УБ.,

99. Энэбиш, Б., Болор, Б., Номуундарь., Номин, А. (2001) Сурагч, оюутны англи-орос-монгол

толь. УБ.,

100. Янжиндолгор, А. (2014) Монгол хэлний тайлбар толь. УБ.,

101. Duden. Das Fremdwoerterbuch. (1997), Dudenverlag

102. Duden. Die deutsche Rechtschreibung. (1996), Dudenverlag

103. Duden. Grammatik. (1995), Dudenverlag

540

541

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

МОНГОЛ ХЭЛНИЙ ЗӨВ БИЧИХ ДҮРМИЙН ЖУРАМЛАСАН ТОЛЬ

104. Kara G., Dictionary of Sonom Gara’s Erdeni-yin Sang (Mongol-English-Tibetan), (2009) Brill,

Leiden-Boston

105. Kowalewski J. E., Dictionaire mongol-russe-francaise, Vol. 1-3, (1844, 1846, 1849), (1993)

Казань, Taipei

106. Kuribayashi H., Hurelbator, Manchu-Mongolian-Chinese Triglot Dictionary of 1780, Arranged

by Mongolian Words, Sendai

107. Kuribayashi H., Mengwen Zonghui, Mongolian-Chinese-Manchu Triglot Dictionary of 1891, -

(CNEAS Monograph Series No. 37), Center for Northeast Asian Studies, Tohoku University,

(2010) Sendai

108. Lessing F. D., Mongolian-English Dictionary, Corrected re-printing with a new Supplement,

(1973) Bloomington

109. Maquet Charles, Dictionnaire analogique, par Larousse, (1936/1972) Paris

110. Mostaert Antoine, Dictionaire Ordos, Seconde Edition, (1968) New York-London. Nouveau

dictionnaire analogique, sous la direction de Georges Niobey, Larousse, (1980) Paris

111. Rachewiltz I de, The Secret History of the Mongols, (2004) Translation with a historical and

philological commentary, Volume one & two, Brill

112. Ramstedt G. J., Kalmückisches Wőrterbuch, (1976) Helsinki

113. Tumurtogoo D., (with the Collaboration of Cecegdari G), Mongolian Monuments in ‘Phags-pa

Script, -Language and Linguistics Monograph Series 42, Institude of Linguistics, Academia

Sinica, (2010) Taipei

114. Tumurtogoo D., [with the collaboration of Cecegdari G], Mongolian Monuments in Uighur-Mo-

golian Scripts (XIII-XIV Centuries), Introduction, Transcription and Bibliography, Language

and Linguistics Monograph Series A-11, Institude of Linguistics, Academia Sinica, (2006) Tai-

pei

115. Vira Raghu, Mongol-Sanskrit Dictionary, -Indo-Asian Literatures (1958) Vol.5, New Delhi,

Хоёр. Монгол хэлний сурах бичиг, хөтөлбөр, зөв бичих дүрэм, заах арга зүйн бүтээл

116. Бямбасүрэн, Б., Батмагнай, С. (1994) Монгол хэл, IV анги. УБ.,

117. Бямбацэрэн, Г. (2015) Авиа зүй ба зөв бичихүй. УБ.,

118. Гаадамба, Ш., Өлзийхутаг, Ц., Гомбожав, Д. (1985) Программ (монгол хэл, уран зохиол).

УБ.,

119. Монгол хэлний ерөнхий боловсролын стандарт (12 жилийн сургалттай). (2003/2004) УБ.,

120. Оюун, Ц. (1997) Бага ангид монгол хэл заах арга зүй. УБ.,

121. Оюун, Ц. (2000) Зөв бичих дүрмийн тогтолцоот хураамж. УБ.,

122. Энхтуяа, Т., Бямбацэрэн, Г. (2012) Хичээнгүй бичиг. УБ.,

Гурав. Монгол хэлний судалгааны бүтээл

123. Бадамдорж, Д. (1997) Орчин цагийн монгол хэлний утга судлалын үндэс. УБ.,

124. Базаррагчаа, М. (1992-95) Монгол үгийн гарлыг мөшгөх нь. УБ., боть I-V,

125. Базаррагчаа, М. (1998) Монгол хэлний үйлийн тийн ялгал. УБ.,

126. Базаррагчаа, М. (2005) Монгол хэлний өгүүлбэр судлал. УБ.,

127. Жагварал, Р. (1976) Монгол хэлний хүндэтгэлийн үг. УБ.,

128. Кириллжин бичгийн зөв бичих дүрмийн асуудлууд. (2009) Төрийн хэлний зөвлөлийн

Ажлын алба. УБ.,

129. Лувсанвандан, Ш. (1966) Орчин цагийн монгол хэл зүй. УБ.,

130. Лувсанвандан, Ш. (1981) Монгол хэлшинжлэлийн асуудлууд. УБ.,

131. Лувсанвандан, Ш. (2005) Хэл, харьцаа тэмдэг, V дэвтэр. УБ.,

132. Өнөрбаян, Ц. (1994) Орчин цагийн монгол хэлний үг зүй. УБ.,

133. Пүрэв-Очир, Б. (1997, 1998) Орчин цагийн монгол хэлний өгүүлбэр зүй, I-II боть. УБ.,

134. Пүрэв-Очир, Б. (2011) Үг, өгүүлбэрийн амь амьдрал, эрчим долгион, соёл хэрэглээ. УБ.,

135. Ринчен, Б. (1967) Монгол бичгийн хэлний зүй. УБ.,

136. Ринчен, Б. (1992) Монгол бичгийн хэлний зүй, I-IV дэвтэр. Өвөр Монголын ардын

хэвлэлийн хороо. УБ.,

137. Санжаа, Ж., Надмид, Ж. (1993) Орчин цагийн монгол хэлний авиа зүй. УБ.,

138. Төмөртогоо, Д. Монгол кирилл бичгийн зөв бичих дүрмийг шинэчлэн боловсруулах

тухай. Монгол хэл бичиг, боть III, 47-61 тал, Төрийн хэлний зөвлөл. УБ.,

139. Үгийн учир. №2. (2006) (Зарим ормол үгийн товч тайлбар). ШУА. Хэл зохиолын хүрээлэн.

УБ.,

140. Цолоо, Ж. Халх аялгуу. II дэвтэр, Ойрад аялгуу. УБ.,

141. Цэвэл, Я. (1962) Монгол албан бичгийн уламжлал, Монголын судлал. УБ.,

142. Kara G., On Sino-Mongol Cultural Relations as Seen in the Mongolian Lexicon, -Menggu

minzu yu zhoubian minzu guanxi, (1999) Taipei

143. Ligeti L., Kara G., Vocabulaires Mongols des polyglottes de Yemen, -Acta Orientalia Academi-

ae Scientiarum Hung. Volume 65 (2), (2012) Budapest

144. Ligeti L., Un Vocabulaire sino-mongol des Yuan, Le Tche-Yuan Yi-yu, -Acta Orientalia Hung.,

Tom. XLIY (3), (1990) Budapest

542

PB